Namo tassa bhagavato arahato sammāsambuddhassa
礼敬彼世尊、阿罗汉、正自觉者
Suttantanīti
经教箴言
1.
1.
Parā [Pg.3] bhavantaṃ purisaṃ,Mayaṃ pucchāma gotamaṃ;
Bhavantaṃ puṭṭhu māgamma,Kiṃ parābhavato mukhaṃ.
关于败亡之人,我等请问乔达摩;既已前来请问您,何为败亡之门?
2.
2.
Suvijāno [Pg.4] bhavaṃhoti,Duvijāno parābhavo;
Dhammakāmo bhavaṃ hoti,Dhammadessī parābhavo.
兴盛易知,败亡难辨。爱法者兴盛,憎法者败亡。
3.
3.
Itihe [Pg.8] taṃ vijānāma,Pathamo so parābhavo;
Dutīyaṃ bhagavā brūhi,Kiṃ parābhavato mukhaṃ.
我等已如是了知,此是第一种败亡。世尊,请宣说第二种,何为败亡之门?
4.
4.
Asantassa [Pg.9] piyo hoti,Sante na kurute piyaṃ;
Asataṃ dhammaṃ roceti,Taṃ parābhavato mukhaṃ.
亲近恶人,不亲近善人;喜爱恶法,此是败亡之门。
Kammāparādhasattānaṃ[Pg.12],Vināse paccupaṭṭhite;
Anayo nayarūpena,Buddhimākamya tiṭṭhati.
当造恶业者面临毁灭时,非理之事以合理之相出现,迷惑智者而立。
5.
5.
Niddāsīlī [Pg.13] sabhāsīlī,Anuṭṭhātā ca yo naro;
Alaso kodhapaññāṇo,Taṃ parābhavato mukhaṃ.
贪睡、爱闲谈,不精进之人;懒惰且易怒,此是败亡之门。
6.
6.
Yo [Pg.25] mātaraṃ pitaraṃ vā,Jiṇṇakaṃ gatayobbanaṃ;
Pahusanto na bharati,Taṃ parābhavato mukhaṃ.
若人有能力却不赡养年迈、青春已逝的父母,此是败亡之门。
7.
7.
Yo [Pg.30] brāhmaṇaṃ samaṇaṃ vā,Aññaṃ vāpi vaṇibbakaṃ;
Musāvādena vañceti,Taṃ parābhavato mukhaṃ.
若人以妄语欺骗婆罗门、沙门或任何其他乞讨者,此是败亡之门。
8.
8.
Pahutavitto [Pg.33] puriso,Sahirañño sabhojano;
Eko bhuñjati sādūni,Taṃ parābhavato mukhaṃ.
若人资财丰饶,拥有金银和食物,却独自享用美味,此是败亡之门。
9.
9.
Jātithaddho [Pg.36] dhanathaddho,Gottathaddho ca yo naro;
Sañātiṃ atimaññeti,Taṃ parābhavato mukhaṃ.
若人因出身、财富或种姓而骄慢,轻蔑自己的亲眷,此是败亡之门。
10.
10.
Itthidhutto [Pg.40] surādhutto,Akkhadhutto ca yo naro;
Laddhaṃladdhaṃ vināseti,Taṃ parābhavato mukhaṃ.
若人沉溺于女色、饮酒和赌博,将所得之财挥霍殆尽,此是败亡之门。
Na [Pg.44] bāḷhaṃ itthiṃ gaccheyya,Sampassaṃ tejasaṅkhayaṃ;
Kāsaṃ sāsaṃ daraṃ bālyaṃ,Khīṇamedo nigacchati.
不应过度亲近女人,当观其精力耗尽;咳嗽、气喘、痛苦、愚痴,脂膏耗尽而衰败。
(Ka)
(甲)
Māyācetā [Pg.45] marīcī ca,Soko rogo upaddavo;
Kharā ca bandhanācetā,Maccupāso guhāsayo.
是幻,是阳焰,是愁,是病,是灾殃;是严酷,是系缚,是潜藏的死亡之网。
(Kha)
(乙)
Balavanto dubbalā honti,Thāmavantopi hāyare;
Cakkhumā andhakā honti,Mātugāmavasaṃgatā.
强者变得羸弱,有力者也衰退;有眼者变得盲目,因受女人支配。
(Ga)
(丙)
Guṇavanto [Pg.46] nigguṇā honti,Paññavantopi hāyare;
Pamuttā bandhanā senti,Mātugāmavasaṃgatā.
具德者变得无德,有慧者也衰退;已解脱者却被束缚,因受女人支配。
(Gha)
(丁)
Yasaṃ [Pg.47] kittiṃ dhitiṃ sūraṃ;
Bāhussaccaṃ pajānanaṃ;
Hāpayanti pamattassa;
Kaṭṭhapuñcaṃva pāvako.
(女人)令放逸者,失其名誉、声望、坚毅、勇气、多闻与智慧,犹如大火焚木堆。
11.
11.
Sehi [Pg.51] dārehi santuṭṭho,Vesiyāsu padussati;
Dussati paradāresu,Taṃ parābhavato mukhaṃ.
不满足于自己的妻子,却对妓女放荡,或与他人妻子通奸,此是败亡之门。
(Ka)
(甲)
Mayañca [Pg.60] bhariyaṃ nātikkamāma,Amheca bhariyā nātikkamanti;
Aññatra tāhi brahmacariyaṃ carāma,Tasmā hi amhaṃ daharā na miyyare.
我等不逾越妻子,妻子亦不逾越我等;除彼女等外,我等修持梵行,是故我等子弟不夭折。
(Kha)
(乙)
Etāsu [Pg.63] jāyare suttamāsu,Medhāvino honti pahutapaññā;
Bahussutā theraguṇā ca honti,Tasmā hi amhaṃ daharā na miyyare.
于此等(妻子)中生出最上之子,聪慧而有广大的智慧;彼等多闻且具长老之德,是故我等子弟不夭折。
12.
12.
Atītayobbano [Pg.65] poso,Āneti timbarutthaniṃ;
Tassa issā na supati,Taṃ parābhavato mukhaṃ.
一个青春已逝的男人,娶了年轻的妻子;他因嫉妒而无法安睡,此是败亡之门。
(Ka)
(甲)
Na [Pg.69] dukkhaṃ ahinā daṭṭhaṃ,Na dukkhaṃ sattiyā hataṃ;
Tañca dukkhañca tibbañca,Yaṃ passe jiṇṇakaṃ patiṃ.
被蛇咬不是痛苦,被矛刺也不是痛苦;那才是剧烈之苦,当看到年迈的丈夫。
(Kha)
(乙)
Natthi [Pg.70] khiṭṭā natthi rati,Jiṇṇena patinā saha;
Natthi allāpasallāpo,Jagghituṃpi na sobhati.
与年迈的丈夫在一起,没有嬉戏,没有欢喜;没有交谈,甚至笑也不合适。
(Ga)
(三)
Yadā ca daharo daharī,Mantayiṃsu rahogatā;
Sabbe sokā vinassanti,Yekeci hadayassitā.
当少年和少女私下交谈时,所有忧愁都消失,凡是心中所依附的。
13.
13.
Itthiṃ [Pg.75] soṇḍiṃ vikiraṇiṃ,Purisaṃ vāpi tādisaṃ;
Issariyasmiṃ thapeti,Taṃ parābhavato mukhaṃ.
若将嗜酒、挥霍的女人,或同样嗜酒、挥霍的男人,置于权力之位,此是败亡之门。
14.
14.
Appabhogo [Pg.76] mahātaṇho,Khattiye jāyate kule;
So ca rajjaṃ patthayati,Taṃ parābhavato mukhaṃ.
一个财富微薄却贪欲巨大的人,出生在刹帝利家族,却渴望王位,此是败亡之门。
‘‘Suvijāno [Pg.81] bhavaṃhoti,Duvijāno parābhavo’’;
Appabhogo mahātaṇho.
“兴盛易知,败亡难辨”;财富微薄却贪欲巨大。
15.
15.
Ete [Pg.82] parābhave loke,Paṇḍito samavekkhiya;
Ariyo dassanasampanno,Sa lokaṃ bhajate sivaṃ.
智者观察世间这些败亡,具足正见的圣者,他趋向吉祥的世界。
Vasalasutta
贱民经
1.
1.
Kodhano [Pg.87] upanāhīca,Pāpamakkhī ca yo naro;
Vipannadiṭṭhī māyāvī,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人易怒、怀恨、恶毒轻蔑、具足邪见且狡诈,当知彼为贱民。
2.
2.
Ekajaṃ [Pg.89] vā dvijaṃ vāpi,Yodha pāṇaṃ vihiṃsati;
Yassa pāṇe dayā natthi,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人于此世伤害众生,对生命毫无慈悲,当知彼为贱民。
3.
3.
Yo [Pg.91] hanti uparundhati,Gāmāni nigamāni ca;
Niggāhako samaññāto,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人毁坏围困村庄与城镇,以压迫者而闻名,当知彼为贱民。
4.
4.
Gāme [Pg.92] vā yadi vā raññe,Yaṃ paresaṃ mamāyitaṃ;
Theyyā adinnaṃ ādeti,Taṃ jaññā vasalo iti.
无论在村庄或林野,若人以偷盗之心,取他人未予之物,当知彼为贱民。
5.
5.
Yo [Pg.94] have iṇamādāya,Vuccamāno palāyati;
Na hi te iṇamatthīti,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人负债后,被追讨时逃遁,并说:“我不欠你债”,当知彼为贱民。
6.
6.
Yodha kiñcikkhakamyatā,Pathasmiṃ vajataṃ janaṃ;
Hantvā kiñcikkha mādeti;
Taṃ jaññā vasalo iti.
若人因贪图微物,在路上杀害行人并夺取其物,当知他是一个贱民。
7.
7.
Yo [Pg.98] attahetu parahetu,Dhanahetu ca yo naro;
Sakkhipuṭṭho musābrūti,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人为了自己、他人或财富,被询问作证时说谎,当知他是一个贱民。
8.
8.
Yo [Pg.102] ñātīnaṃ sakhīnaṃ vā,Dāresu paṭidissati;
Sahasā sampiyena vā,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人以暴力或诱惑,侵犯亲友的妻子,当知他是一个贱民。
9.
9.
Yo [Pg.10]4 mātaraṃ pitaraṃ vā,Jiṇṇakaṃ gatayobbanaṃ;
Pahusanto na bharati,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人有能力却不供养年迈、青春已逝的父母,当知他是一个贱民。
10.
10.
Yo [Pg.105] mātaraṃ pitaraṃ vā,Bhātaraṃ bhaginiṃ sassuṃ;
Hanti roseti vācāya,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人殴打或以言语辱骂母亲、父亲、兄弟、姐妹或岳母,当知他是一个贱民。
11.
11.
Yo [Pg.107] atthaṃ pucchito santo,Anattha manusāsati;
Paṭicchannena manteti,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人被问及有益之事,却教以无益之法,并怀着隐秘的意图出谋划策,当知他是一个贱民。
12.
12.
Yo [Pg.111] katvā pāpakaṃ kammaṃ,Māmaṃ jaññāti icchati;
Yo paṭicchannakammanto,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人造作恶业后,希望别人不知道,他是一个隐蔽其行为的人,当知他是一个贱民。
13.
13.
Yo [Pg.114] ve parakulaṃ gantvā,Bhutvāna sucibhojanaṃ;
Āgataṃ nappaṭipūjeti,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人去到他人家中,享用洁净的食物后,却不尊敬来者,当知他是一个贱民。
14.
14.
Yo [Pg.117] samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ,Aññaṃ vāpi vaṇibbakaṃ;
Musāvādena vañceti,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人以妄语欺骗沙门、婆罗门或任何其他行乞者,当知彼为贱民。
15.
15.
Yo samaṇaṃ vā brāhmaṇaṃ,Bhattakāle upaṭṭhitaṃ;
Roseti vā na ca deti,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人对在用餐时前来(乞食)的沙门或婆罗门,加以辱骂或不予施予,当知他是一个贱民。
16.
16.
Asantaṃ [Pg.120] yodha pabrūti,Mohena paliguṇṭhito;
Kiñcanaṃ nijigīsāno,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人在此处说不真实之语,被愚痴所蒙蔽,并贪图微利,当知他是一个贱民。
17.
17.
Yocattānaṃ [Pg.122] samukkaṃse,Pareca mavajānāti;
Nihīno sena mānena,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人自高自大,轻蔑他人,因其傲慢而卑劣,当知他是一个贱民。
18.
18.
Rosako [Pg.124] kadarīyo ca,Pāpiccho maccharī saṭho;
Ahirīko anottappī,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人易怒、悭吝、怀有恶愿、嫉妒、狡诈、无惭无愧,当知他是一个贱民。
19.
19.
Yo [Pg.127] buddhaṃ paribhāsati,Athavā tassa sāvakaṃ;
Paribbajaṃ gahaṭṭhaṃ vā,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人诽谤佛陀,或诽谤他的声闻弟子,无论是出家者还是在家者,当知他是一个贱民。
Aṭṭhahi [Pg.129] bhikkhave aṅgehi sampannāgatassa upāsakassa patto nikujjitabbo. Bhikkhūnaṃ alābhāya parisakkati, bhikkhūnaṃ anatthāya parisakkati, bhikkhūnaṃ anāvāsāya parisakkati, bhikkhūnaṃ akkosati paribhāsati, bhikkhūbhikkhūhi bhedeti, buddhassa avaṇṇaṃ bhāsati, dhammassa avaṇṇaṃ bhāsati, saṅghassa avaṇṇaṃ bhāsati, anujānāmi bhikkhave imehi aṭṭhahi aṅgehi sampannāgatassa upāsakassa pattaṃ nikujjituṃ.
比丘们,具备八种特性的优婆塞,他的钵应该被倒扣。他努力使比丘们得不到供养,他努力使比丘们遭受损害,他努力使比丘们没有住处,他辱骂诽谤比丘们,他离间比丘与比丘,他说佛的坏话,他说法的坏话,他说僧团的坏话。比丘们,我允许你们对具备这八种特性的优婆塞倒扣他的钵。
20.
20.
Yo [Pg.132] anarahaṃ santo,Arahāti paṭijānāti;
Coro sabrahmake loke,Taṃ jaññā vasalo iti.
若人并非阿罗汉,却自称阿罗汉,他是这有梵天世间的盗贼,当知他是一个贱民。
21.
21.
Ete [Pg.135] kho vasalā vuttā,Mayā ye te pakāsitā;
Na jaccā vasalo hoti,Na jaccā hoti brāhmaṇo.
这些就是我所宣说的贱民,我已向你们揭示。并非因出身而成为贱民,也并非因出身而成为婆罗门。
22.
22.
Kammunā vasalo hoti,Kammunā hoti brāhmaṇo.
由业而为贱民,由业而为婆罗门。
23.
23.
Tadamināpi [Pg.136] jānātha,Yathāhetaṃ nidassanaṃ;
Caṇḍālaputto sopāko,Mātaṅgo iti vissuto.
你们亦应由此例得知:旃陀罗(Caṇḍāla)之子索帕卡(Sopāka),以摩登伽(Mātaṅga)之名而闻名。
24.
24.
So [Pg.137] yasaṃ paramaṃ patto,Mātaṅgo yaṃ sudullabhaṃ;
Āgacchuṃ tassupaṭṭhānaṃ,Khattiyā brāhmaṇā bahū.
彼摩登伽(Mātaṅga)获得极其难得之至高声誉,众多刹帝利与婆罗门前来侍奉于他。
25.
25.
So [Pg.138] devayānaṃ abhiruyha,Virajaṃ so mahāpathaṃ;
Kāmarāgaṃ virājetvā,Brahmalokūpago ahu.
他登上天界之车,行于无尘之大道,离欲贪后,得生梵天界。
Giriṃ [Pg.166] nakhena khaṇasi,Ayo dantebhi khādasi;
Jātavedaṃ padahasi,Yo isiṃ paribhāsati.Āvelitaṃ [Pg.167] piṭṭhito uttamaṅgaṃ,Bāhuṃ pasāreti akampaṇeyyaṃ;
Setāni akkhīni yathā matassa,Ko me imaṃ puttamakāsi evaṃ.
辱骂圣者(isi),如以指甲挖山,以牙齿啃铁,欲焚烧火焰。其头向后扭转,手臂僵直不动,双眼翻白如死者,是谁将我儿变成这样?