นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส

礼敬彼世尊、阿罗汉、正自觉者

สุตฺตนฺตปิฏก

经藏

องฺคุตฺตรนิกาเย

增支部

สํคายนสฺส ปุจฺฉา วิสฺสชฺชนา

结集问答

ปุจฺฉา – ปฐมมหาสํคีติกาเล [Pg.1] อาวุโส ธมฺมสํคาหกา มหากสฺสปาทโย มหาเถรวรา โปราณสํคีติการา ปฐมํ วินยปิฏกํ สํคายิตฺวา สุตฺตนฺตปิฏเก จ ทีฆมชฺฌิมสํยุตฺตสงฺขาเต ตโย นิกาเย สํคายิตฺวา ตทนนฺตรํ กึ นาม ปาวจนํ สํคายึสุ.

问：贤友，在第一次大结集时，法结集者大迦叶等诸大长老、古代结集者们，首先结集了律藏，然后在经藏中结集了长部、中部、相应部这三个尼柯耶之后，接着结集了什么圣典呢？

วิสฺสชฺชนา – ปฐมมหาสํคีติกาเล ภนฺเต ธมฺมสํคาหกา มหากสฺสปาทโย มหาเถรวรา โปราณสํคีติการา ปฐมํ วินยํ สํคายิตฺวา สุตฺตนฺตปิฏเก จ ทีฆมชฺฌิมสํยุตฺตสงฺขาเต ตโย นิกาเย สํคายิตฺวา ตทนนฺตรํ นวหิ จ สุตฺตสหสฺเสหิ ปญฺจหิ จ สุตฺตสตฺเตหิ สตฺตปญฺญาสาย จ สุตฺเตหิ ปฏิมณฺฑิตํ วีสติภาณวารสตปริมาณํ องฺคุตฺตรนิกายํ นาม ปาวจนํ สํคายึสุ.

答：在第一次大结集时，尊者，法结集者大迦叶等诸大长老、古代结集者们，首先结集了律藏，然后在经藏中结集了长部、中部、相应部这三个尼柯耶，之后结集了名为《增支部》的圣典，此圣典由九千五百五十七部经庄严，总计一百二十诵(bhāṇavāra)。

ปุจฺฉา – องฺคุตฺตรนิกาเยปิ [Pg.2] อาวุโส เอกกนิปาโต ทุกนิปาโต ติกนิปาโตติอาทินา นิปาตปกรณปริจฺเฉทวเสน เอกาทสวิธา. ตตฺถ กตรํ นิปาตปกรณํ สํคายึสุ.

问：贤友，在《增支部》中，也根据《一集》、《二集》、《三集》等，以集品(nipāta)与章(pariccheda)划分，共有十一种。他们结集了哪一集品？

วิสฺสชฺชนา – องฺคุตฺตรนิกาเย ภนฺเต เอกาทสสุ นิปาตปกรณปริจฺเฉเทสุ เอกกนิปาตํ ปฐมํ สํคายึสุ.

答：尊者，在《增支部》的十一种集品与章的划分中，他们最先结集了《一集》。

๑. รูปาทิวคฺค

1. 色等品

ปุจฺฉา – เอกกนิปาเตปิ [Pg.3] อาวุโส รูปาทิวคฺโค นีวรณปฺปหานวคฺโค อกมฺมนิยวคฺโคติอาทินา วคฺคเภทวเสน พหุวิธา. ตตฺถ กตรํ วคฺคํ ปฐมํ สํคายึสุ.

问：贤友，在《一集》中，也有《色等品》、《断盖品》、《不堪作品》等，以品(vagga)划分而有多种。其中哪一品最先结集？

วิสฺสชฺชนา – เอกกนิปาเต ภนฺเต รูปาทิวคฺโค นีวรณปฺปหานวคฺโคติอาทินา วีสติยา วคฺเคสุ รูปาทิวคฺคํ ปฐมํ สํคายึสุ.

答：尊者，在《一集》中，于《色等品》、《断盖品》等二十品中，他们最先结集了《色等品》。

ปุจฺฉา – สาธุ สาธุ อาวุโส, มยมฺปิ ทานิ อาวุโส ตโตเยว ปฏฺฐาย สํคาหนตฺถาย สํคีติปุพฺพงฺคมานิ ธมฺมปุจฺฉนวิสฺสชฺชนกิจฺจานิ อาวหิตุํ สมารภาม. เตนาวุโส ภควตา ชานตา ปสฺสตา อรหตา สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย เอกกนิปาเต รูปาทิวคฺเค ปุริมานิ ปญฺจ สุตฺตานิ กตฺถ กํ อารพฺภ กถญฺจ ภาสิตานิ.

问：善哉，善哉，贤友！现在我们也从此处开始，为了结集，发起作为结集前导的法之问答。那么，贤友，那知者、见者、阿拉汉、正自觉者的世尊，在《增支部》的《一集》中，《色等品》的前五部经，是在何处、缘何人、如何宣说的呢？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.4] ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ รูปาทิครุกานํ ปญฺจนฺนํ ปุริสานํ อชฺฌาสยวเสน ‘‘นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกรูปมฺปิ สมนุปสฺสามิ, ยํ เอวํ ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว อิตฺถิรูปํ, อิตฺถิรูปํ ภิกฺขเว ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตานิ.

答：尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，世尊针对众多比丘，依于五位重色等(rūpādigaruka)的男子之意乐(ajjhāsaya)，以“诸比丘，我不见有任何其他一种色，能像这样完全占据男子的心，如同女色。诸比丘，女色完全占据男子的心。”等句而说。

นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกรูปมฺปิ สมนุปสฺสามิ, ยํ เอวํ ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว อิตฺถิรูปํ, อิตฺถิรูปํ ภิกฺขเว ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ.

诸比丘，我不见有任何其他一种色，能像这样完全占据男子的心，如同女色。诸比丘，女色完全占据男子的心。

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.5] อาวุโส ปจฺฉิมานิ ปญฺจ สุตฺตานิ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กถญฺจ ภาสิตานิ.

问：贤友，于同一处，最后的五部经，世尊是在何处、缘何人、又如何宣说的呢？

วิสฺสชฺชนา – ตสฺมึเยว ภนฺเต สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ รูปาทิครุกานํ ปญฺจนฺนํ อิตฺถีนํ อชฺฌาสยวเสน ‘‘นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกรูปมฺปิ สมนุปสฺสามิ, ยํ เอวํ อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว ปุริสรูปํ, ปุริสรูปํ ภิกฺขเว อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตานิ.

答：尊者，就在那舍卫城，世尊针对众多比丘，依于五位重色等(rūpādigaruka)的女子之意乐(ajjhāsaya)，以“诸比丘，我不见有任何其他一种色，能像这样完全占据女子的心，如同男色。诸比丘，男色完全占据女子的心。”等句而说。

นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกรูปมฺปิ สมนุปสฺสามิ, ยํ เอวํ อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว ปุริสรูปํ, ปุริสรูปํ ภิกฺขเว อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ.

诸比丘，我不见有任何其他一种色，能像这样完全占据女子的心，如同男色。诸比丘，男色完全占据女子的心。

นีตตฺถวเสน, เนยฺยตฺถวเสน

以了义与隐义

ปุจฺฉา – อิมสฺมึ [Pg.6] อาวุโส รูปาทิวคฺเค ภควตา นีตตฺถวเสน กึ กถิตํ, เนยฺยตฺถวเสน ปน กึ ญาปิตํ.

问：贤友，在此《色等品》中，世尊以了义宣说了什么？又以隐义开示了什么呢？

วิสฺสชฺชนา – อิมสฺมึ ภนฺเต รูปาทิวคฺเค ภควตา นีตตฺถวเสน วฏฺฏํ กถิตํ. เนยฺยตฺถวเสน ปน วิวฏฺฏมฺปิ ญาปิตํ.

答：尊者，在此《色等品》中，世尊以了义宣说轮回，以隐义也开示解脱。

๒. นีวรณปฺปหานวคฺค

2. 断盖品

ปุจฺฉา – ทุติโย [Pg.7] ปน อาวุโส นีวรณปฺปหานวคฺโค ภควตา กตฺถ กถญฺจ ภาสิโต.

问：贤友，世尊在何处以何种方式宣说了第二《断盖品》？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ‘‘นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ, เยน อนุปฺปนฺโน วา กามจฺฉนฺโท อุปฺปชฺชติ, อุปฺปนฺโน วา กามจฺฉนฺโท ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว สุภนิมิตฺตํ, สุภนิมิตฺตํ ภิกฺขเว อโยนิโส มนสิกโรโต อนุปฺปนฺโนเจว กามจฺฉนฺโท อุปฺปชฺชติ, อุปฺปนฺโน จ กามจฺฉนฺโท ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิโต.

答：尊者，在舍卫城。“诸比丘，我不见有任何其他一法，能令未生的欲贪生起，已生的欲贪增长广大，如同诸比丘，美妙之相。诸比丘，不如理作意美妙之相，未生的欲贪就会生起，已生的欲贪就会增长广大。”世尊如此宣说。

ปุจฺฉา – อิมสฺมึ [Pg.8] ปน อาวุโส ทุติเย นีวรณปฺปหานวคฺเค ภควตา กึ กถิตํ.

问：贤友，在这第二《断盖品》中，世尊宣说了什么？

วิสฺสชฺชนา – อิมสฺมึ ปน ภนฺเต ทุติเย นีวรณปฺปหานวคฺเค ภควตา วฏฺฏมฺปิ วิวฏฺฏมฺปิ กถิตํ.

答：尊者，在这第二《断盖品》中，世尊宣说了轮回与解脱两者。

๓. อกมฺมนิยว

3. 难以调伏品

ปุจฺฉา – เตนาวุโส…เป… [Pg.9] สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย เอกกนิปาเต ตติเย อกมฺมนิยวคฺเค กีทิสี ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

问：贤友，正等觉者在《增支部·一集》的第三《难以调伏品》中，宣说了怎样的法教？

วิสฺสชฺชนา – ตติเย ภนฺเต อกมฺมนิยวคฺเค ‘‘นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ, ยํ เอวํ อภาวิตํ อกมฺมนิยํ โหติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว จิตฺตํ, จิตฺตํ ภิกฺขเว อภาวิตํ อกมฺมนิยํ โหติ. นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ, ยํ เอวํ ภาวิตํ กมฺมนิยํ โหติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว จิตฺตํ. จิตฺตํ ภิกฺขเว ภาวิตํ กมฺมนิยํ โหตี’’ติ เอวมาทิกา ภควตา ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

答：尊者，在第三《难以调伏品》中，世尊宣说了如此等法教：“诸比丘，我不见有任何其他一法，像这心一样，未经修习就如此难以调伏。诸比丘，心若未经修习，就难以调伏。诸比丘，我不见有任何其他一法，像这心一样，经过修习就如此适合作业。诸比丘，心若经修习，就适合作业。”

๔. อทนฺตวคฺค

4. 难调御品

ปุจฺฉา – จตุตฺเถ [Pg.10] ปนาวุโส อทนฺตวคฺเค ภควตา กีทิสี ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

问：贤友，在第四《难调御品》中，世尊宣说了怎样的法教？

วิสฺสชฺชนา – จตุตฺเถ ภนฺเต อทนฺตวคฺเค ‘‘นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ, ยํ เอวํ อทนฺตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว จิตฺตํ, จิตฺตํ ภิกฺขเว อทนฺตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ. นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ, ยํ เอวํ ทนฺตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว จิตฺตํ, จิตฺตํ ภิกฺขเว ทนฺตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ เอวมาทิกา ภควตา ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

答：尊者，在第四《难调御品》中，世尊宣说了如此等法教：“诸比丘，我不见有任何其他一法，未经调伏时会导致如此巨大的损害，即此心。诸比丘，心未经调伏，会导致巨大的损害。诸比丘，我不见有任何其他一法，经过调伏时会导致如此巨大的利益，即此心。诸比丘，心若经调伏，会导致巨大的利益。”

๕. ปณิหิตอจฺฉวคฺค

5. 导向品

ปุจฺฉา – ปญฺจเม [Pg.11] อาวุโส ปณิหิตอจฺฉวคฺเค ภควตา กีทิสี ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

提问——贤友，在第五《导向品》中，世尊宣说了怎样的法？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺจเม ภนฺเต ปณิหิตอจฺฉวคฺเค ‘‘เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว สาลิสูกํ วา ยวสูกํ วา มิจฺฉาปณิหิตํ หตฺเถน วา ปาเทน วา อกฺกนฺตํ หตฺถํ วา ปาทํ วา เภจฺฉติ, โลหิตํ วา อุปฺปาเทสฺสตีติ เนตํ ฐาน วิชฺชติ. ตํ กิสฺสเหตุ, มิจฺฉาปณิหิตตฺตา ภิกฺขเว สูกสฺส. เอวเมว โข ภิกฺขเว โส วต ภิกฺขุ มิจฺฉาปณิหิเตน จิตฺเตน อวิชฺชํ [Pg.12] เภจฺฉติ, วิชฺชํ อุปฺปาเทสฺสติ, นิพฺพานํ สจฺฉิกริสฺสตีติ เนตํ ฐานํ วิชฺชติ, ตํ กิสฺส เหตุ, มิจฺฉาปณิหิตตฺตา ภิกฺขเว จิตฺตสฺสา’’ติ เอวมาทิกา ภควตา ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

答复——尊者，在第五《导向品》中，世尊宣说了如此等等的法要：“诸比丘，譬如稻芒或麦芒，若被错误地放置，当被手或脚踩踏时，它会刺破手或脚，或使其流血，这是不可能的。是何原因？诸比丘，因为芒被错误地放置了。同样地，诸比丘，比丘以错误导向的心，会破除无明、生起明、证悟涅槃，这是不可能的。是何原因？诸比丘，因为心被错误地导向了。”

๖. อจฺฉราสงฺฆาตวคฺค

6. 弹指品

ปุจฺฉา – อจฺฉราสงฺฆาตวคฺเค [Pg.13] อาวุโส ปฐม ทุติยสุตฺตานิ ภควตา กถํ ภาสิตานิ.

提问——贤友，在《弹指品》中，世尊是如何宣说第一经与第二经的？

วิสฺสชฺชนา – อจฺฉราสงฺฆาตวคฺเค ภนฺเต ภควตา ‘‘ปภสฺสรมิทํ ภิกฺขเว จิตฺตํ, ตญฺจ โข อาคนฺตุเกหิ อุปกฺกิเลเสหิ อุปกฺกิลิฏฺฐํ, ตํ อสฺสุตวา ปุถุชฺชโน ยถาภูตํ นปฺปชานาติ, ตสฺมา ‘อสฺสุตวโต ปุถุชฺชนสฺส จิตฺตภาวนา นตฺถี’ติ วทามิ. ปภสฺสรมิทํ ภิกฺขเว จิตฺตํ, ตญฺจ โข อาคนฺตุเกหิ อุปกฺกิเลเสหิ วิปฺปมุตฺตํ, ตํ สุภวา อริยสาวโก ยถาภูตํ ปชานาติ. ตสฺมา ‘สุตปโต [Pg.14] อริยสาวกสฺส จิตฺตภาวนา อตฺถี’ติ วทามี’’ติ. เอวํ โข ภควตา ภาสิตานิ.

答复——尊者，在《弹指品》中，世尊如此说道：“诸比丘，此心是光明的，但它被外来的杂染所污染。未闻法的凡夫不如实了知，因此我说：‘未闻法的凡夫没有心的修习。’诸比丘，此心是光明的，且它从外来的杂染中解脱。已闻法的圣弟子如实了知，因此我说：‘已闻法的圣弟子有心的修习。’”世尊如此宣说。

ตติยสุตฺต

第三经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.15] อาวุโส ตติยสุตฺตาทีนิ ภควตา กถํ ภาสิตานิ.

提问——贤友，就在那里，世尊是如何宣说第三经等的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ตติยสุตฺตาทีนิ ปญฺจสุตฺตานิ ‘‘อจฺฉราสงฺฆาตมตฺตมฺปิ เจ ภิกฺขเว ภิกฺขุ เมตฺตาจิตฺตํ อาเสวติ, ภาเวติ, มนสิกโรติ. อยํ วุจฺจติ ภิกฺขเว ภิกฺขุ อริตฺตชฺฌาโน วิหรติ สตฺถุสาสนกโร โอวาทปติกโร อโมฆํ รฏฺฐปิณฺฑํ ภุญฺชติ, โก ปน วาโท เย นํ พหุลีกโรนฺติ. เยเกจิ ภิกฺขเว ธมฺมา อกุสลา อกุสลภาคิยา อกุสลปกฺขิกา, สพฺเพเต มโนปุพฺพงฺคมา, มโน เตสํ ธมฺมานํ ปฐมํ อุปฺปชฺชติ, อนฺวเทว อกุสลาธมฺมา, เยเกจิ ภิกฺขเว ธมฺมา กุสลา กุสลภาคิยา กุสลปกฺขิกา, สพฺเพเต มโนปุพฺพงฺคมา, มโน เตสํ ธมฺมานํ ปฐมํ อุปฺปชฺชติ, อนฺวเทว กุสลา ธมฺมา’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตานิ.

答复——尊者，就在那里，世尊在第三经等五部经中如此宣说：“诸比丘，即使比丘仅于一弹指顷修习、培育、作意慈心，诸比丘，这位比丘亦被称为住不空禅者，是导师教诫的奉行者、教诲的遵从者，他不空食国中信施。更何况是多修习者呢？诸比丘，凡所有不善法，属不善分，归不善品，皆以意为先导；意在其中先生，不善法随之而起。诸比丘，凡所有善法，属善分，归善品，皆以意为先导；意在其中先生，善法随之而起。”世尊是如此宣说的。

อฏฺฐมสุตฺต

第八经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.17] อาวุโส อฏฺฐม นวม ทสมสุตฺตานิ จ วีริยารมฺภาทิวคฺเค ทสสุตฺตานิ จ กลฺยาณมิตฺตาทิวคฺเค ปฐมสุตฺตญฺจ ภควตา กถํ ภาสิตานิ.

问——贤友，世尊在那里是如何宣说第八、第九、第十经，以及精勤品中的十经，与善友品中的第一经的呢？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต อฏฺฐม นวม ทสมสุตฺตานิ จ วีริยารมฺภาทิวคฺเค ทสสุตฺตานิ จ กลฺยาณมิตฺตาทิวคฺเค ปฐมสุตฺตญฺจ ‘‘นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ, เยน อนุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ, อุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว ปมาโท, ปมตฺตสฺส ภิกฺขเว อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ, อุปฺปนฺนา จ กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตานิ.

答——尊者，世尊在那里以“诸比丘，我不见另有任何一法，能令未生之不善法生起，已生之善法退失，此即是放逸。诸比丘，于放逸者，未生之不善法生起，已生之善法退失”等语，宣说了第八、第九、第十经，以及精勤品中的十经，与善友品中的第一经。

ทุติยสุตฺต

第二经

ปุจฺฉา – กลฺยาณมิตฺตาทิวคฺเค [Pg.19] อาวุโส ทุติย ตติยสุตฺตานิ ภควตา กถํ ภาสิตานิ.

问——贤友，在善友品中，世尊是如何宣说第二与第三经的呢？

วิสฺสชฺชนา – กลฺยาณมิตฺตาทิวคฺเค ภนฺเต ทุติย ตติยสุตฺตานิ ‘‘นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ, เยน อนุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ, อุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว อนุโยโค อกุสลานํ ธมฺมานํ อนนุโยโค กุสลานํ ธมฺมาน’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตานิ.

答——尊者，在善友品中，世尊以“诸比丘，我不见另有任何一法，能令未生之不善法生起，已生之善法退失，此即是勤行不善法、不勤行善法”等语，宣说了第二与第三经。

ฉฏฺฐสุตฺต

第六经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.20] อาวุโส ฉฏฺฐสุตฺตาทีนิ จ ปมาทาทิวคฺเค ปฐมสุตฺตญฺจ ภควตา กถํ ภาสิตานิ.

问——贤友，世尊在那里是如何宣说第六经等经，以及放逸品的第一经的呢？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ฉฏฺฐสุตฺตาทีนิ จ ปมาทาทิวคฺเค ปฐมสุตฺตญฺจ ‘‘อปฺปมตฺติกา เอสา ภิกฺขเว ปริหานิ ยทิทํ ญาติปริหานิ. เอตํ ปติกิฏฺฐํ ภิกฺขเว ปริหานีนํ ยทิทํ ปญฺญาปริหานีติ. อปฺปมตฺติกา เอสา ภิกฺขเว วุทฺธิ ยทิทํ ญาติวุทฺธิ. เอตทคฺคํ ภิกฺขเว วุทฺธีนํ ยทิทํ ปญฺญาวุทฺธิ[Pg.21]. ตสฺมาติห ภิกฺขเว เอวํ สิกฺขิตพฺพํ ‘ปญฺญาวุทฺธิยา วทฺธิสฺสามา’ติ. เอวญฺหิ โว ภิกฺขเว สิกฺขิตพฺพ’’นฺติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตานิ.

答——尊者，世尊在那里以“诸比丘，亲属的衰退是微小的衰退，智慧的衰退才是诸衰退中最下劣者。诸比丘，亲属的增长是微小的增长，智慧的增长才是诸增长中最上者。是故，诸比丘，你们应当这样学习：‘我们将以智慧而增长。’诸比丘，你们应当这样学习”等语，宣说了第六经等经，以及放逸品的第一经。

ปมาทาทิวคฺค

放逸品

ปุจฺฉา – เตนาวุโส…เป… [Pg.22] สมฺมาสมฺพุทฺเธน ปมาทาทิวคฺเค ทุติยสุตฺตาทีนิ กถํ ภาสิตานิ.

问——贤友，那位世尊、正等觉者在放逸品第二经等中是如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ, โย เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว ปมาโท. ปมาโท ภิกฺขเว มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ. นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ, โย เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว อปฺปมาโท, อปฺปมาโท ภิกฺขเว มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตีติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตานิ.

答——诸比丘，我不见有任何一法，能导致如此巨大的损害，如这放逸。诸比丘，放逸会导致巨大的损害。诸比丘，我也不见有任何一法，能导致如此巨大的利益，如这不放逸。诸比丘，不放逸会导致巨大的利益。尊者，世尊是如此这般宣说的。

ทุติย ปมาทาทิวคฺค

第二放逸品

ปุจฺฉา – ทุติเย [Pg.24] ปนาวุโส ปมาทาทิวคฺเค ปฐมสุตฺตาทีนิ ภควตา กถํ ภาสิตานิ.

问——贤友，在第二放逸品中，世尊是如何宣说第一经等的？

วิสฺสชฺชนา – ทุติเย ภนฺเต ปมาทาทิวคฺเค อชฺฌตฺติกํ ภิกฺขเว องฺคนฺติ กริตฺวา นาญฺญํ เอกงฺคมฺปิ สมนุปสฺสามิ, ยํ เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว ปมาโท. ปมาโท ภิกฺขเว มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ. อชฺฌตฺติกํ ภิกฺขเว องฺคนฺติ กริตฺวา นาญฺญํ เอกงฺคมฺปิ สมนุปสฺสามิ, ยํ เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว อปฺปมาโท. อปฺปมาโท ภิกฺขเว มหโต อตฺถาย สํวตฺตตีติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตานิ.

答——尊者，在第二放逸品中，世尊是如此这般宣说的：“诸比丘，就内在因素而言，我不见任何其他单一因素能导致如此巨大的损害，如这放逸。诸比丘，放逸会导致巨大的损害。诸比丘，就内在因素而言，我不见任何其他单一因素能导致如此巨大的利益，如这不放逸。诸比丘，不放逸会导致巨大的利益。”

ทสสุตฺต

十经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.26] อาวุโส เตตฺตึสมาทีนิจ ทสสุตฺตานิ อธมฺมวคฺเค จ ทสสุตฺตานิ ภควตา กถํ ภาสิตานิ.

问——贤友，世尊在彼处是如何宣说以三十三（天）为首的十经，以及非法品中的十经的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต เตตฺตึสมาทีนิ ทสสุตฺตานิ จ อธมฺมวคฺเค ทสสุตฺตานิ จ เย เต ภิกฺขเว ภิกฺขู อธมฺมํ ‘‘ธมฺโม’’ติ ทีเปนฺติ, เต ภิกฺขเว ภิกฺขู พหุชนอหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนอสุขาย พหุโน ชนสฺส อนตฺถาย อหิตาย ทุกฺขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ เต ภิกฺขเว ภิกฺขู อปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ อนฺตรธาเปนฺตีติ เอวมาทินา จ, เย เต ภิกฺขเว ภิกฺขู อธมฺมํ ‘‘อธมฺโม’’ติ ทีเปนฺติ, เต ภิกฺขเว ภิกฺขู พหุชนหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนสุขาย พหุชโน ชนสฺส อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ เต ภิกฺขเว ภิกฺขู ปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ ฐเปนฺตีติ เอวมาทินา จ ภนฺเต ภควตา ภาสิตานิ.

答——尊者，在彼处，关于以三十三（天）为首的十经以及非法品中的十经，世尊是如此这般宣说的：“诸比丘，那些宣说非法为‘法’的比丘，他们是为众人的无益、众人的不安乐，为天人大众的无义、无益与痛苦而行道。诸比丘，那些比丘产生众多非福，并令此正法隐没。”又如此宣说：“诸比丘，那些宣说非法为‘非法’的比丘，他们是为众人的利益、众人的安乐，为天人大众的意义、利益与安乐而行道。诸比丘，那些比丘产生众多福德，并令此正法住立。”

เอกปุคฺคลวคฺค

一人品

ปุจฺฉา – เอกปุคฺคลวคฺเค [Pg.29] อาวุโส ภควตา กีทิสี ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

问：贤友，世尊在《一人品》中宣说了什么样的法？

วิสฺสชฺชนา – เอกปุคฺคลวคฺเค ภนฺเต ภควตา เอกปุคฺคโล ภิกฺขเว โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย โลกานุกมฺปาย อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ. กตโม เอกปุคฺคโล, ตถาคโต อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ, อยํ โข ภิกฺขเว เอกปุคฺคโล โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย โลกานุกมฺปาย อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานนฺติ เอวมาทิกา ภควตา ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

答：尊者，在《一人品》中，世尊说：“诸比丘，有一人出现于世间，是为了众生的利益，为了众生的安乐，为了怜悯世间，为了天人的福祉、利益与安乐。是哪一人呢？即如来、阿罗汉、正等觉者。诸比丘，此一人出现于世间，是为了众生的利益，为了众生的安乐，为了怜悯世间，为了天人的福祉、利益与安乐。”世尊宣说了如是等法。

เอตทคฺควคฺค

第一品

อญฺญาสิโกณฺฑญฺญ วตฺถุ

阿若憍陈如事

ปุจฺฉา – เอตทวคฺเค [Pg.30] อาวุโส อาคเตสุ เอกจตฺตาลีสาย เถเรสุ อายสฺมา อญฺญาสิโกณฺฑญฺญตฺเถโร กถํ ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

问：贤友，在《第一品》的四十一位长老中，具寿阿若憍陈如长老是如何被世尊置于第一之位的？

วิสฺสชฺชนา – เอตทคฺควคฺเค ภนฺเต อาคเตสุ เอกจตฺตาลีสาย มหาเถเรสุ ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ รตฺตญฺญูนํ ยทิทํ อญฺญาสิโกณฺฑญฺโญ’’ติ, เอวํ โข ภนฺเต อายสฺมา อญฺญาสิโกณฺฑญฺญตฺเถโร ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

答：尊者，在《第一品》的四十一位大长老中，世尊说：“诸比丘，在我的声闻比丘中，最早证悟者，即阿若憍陈如。”尊者，具寿阿若憍陈如长老就是这样被世尊置于第一之位的。

อคฺคสาวกวตฺถุ

上首弟子的故事

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.36] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย เอกกนิปาเต เอตทคฺควคฺเค อาคเตสุ เอกจตฺตาลีสาย มหาเถเรสุ อายสฺมา จ สาริปุตฺตตฺเถโร ธมฺมเสนาปติ ปฐโม อคฺคสาวโก อายสฺมา จ มหาโมคฺคลฺลานตฺเถโร ทุติโย อคฺคสาวโก กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

问：贤友，那位世尊……乃至……正等觉者，在《增支部·一集·第一品》的四十一位大长老中，法将、第一上首弟子具寿舍利弗长老，以及第二上首弟子具寿大目犍连长老，是如何被置于第一之位的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมา ภนฺเต สาริปุตฺตตฺเถโร ธมฺมเสนาปติ ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ มหาปญฺญานํ ยทิทํ สาริปุตฺโต’’ติ. อายสฺมา ปน มหาโมคฺคลฺลานตฺเถโร ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ อิทฺธิมนฺตานํ ยทิทํ มหาโมคฺคลฺลาโน’’ติ. เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

答：尊者，关于法将具寿舍利弗长老，世尊说：“诸比丘，在我的声闻比丘中，大智慧第一者，即是舍利弗。”而关于具寿大目犍连长老，世尊说：“诸比丘，在我的声闻比丘中，神通第一者，即是大目犍连。”尊者，他们就是这样被世尊置于第一之位的。

อิทํ [Pg.40] เต อาสนํ วีร, ปญฺญตฺตํ ตวนุจฺฉวึ;

มม จิตฺตํ ปสาเทนฺโต, นิสีท ปุปฺผมาสเน.

勇者，此座为你设，与你相称；为令我心生欢喜，请坐花座。

เย [Pg.44] วต โลเก อรหนฺโต วา อรหตฺตมคฺคํ วา สมาปนฺนา, อยํ เตสํ ภิกฺขุ อญฺญตโร.

世间凡是阿罗汉，或已证入阿罗汉道者，这位比丘就是他们中的一位。

ยํนูนาหํ อิมํ ภิกฺขุํ อุปสงฺกมิตฺวา ปญฺหํ ปุจฺเฉยฺยํ.

我何不前往那位比丘处，向他请教问题呢？

เย ธมฺมา เหตุปฺปภวา,เตสํ เหตุํ ตถาคโต;

อาห เตสญฺจ โย นิโรโธ,เอวํวาที มหาสมโณ –

诸法因缘生，如来说其因；彼法亦复灭，大沙门如是说。

ลเภยฺยาม [Pg.46] มยํ ภนฺเต ภควโต สนฺติเก ปพฺพชฺชํ, ลเภยฺยาม อุปสมฺปทํ.

尊者，愿我们得在世尊座下出家，得受具足戒。

เอตทคฺคํ [Pg.47] ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ มหาปญฺญานํ ยทิทํ สาริปุตฺโต.

诸比丘，在我的声闻比丘中，大智慧第一者，即是舍利弗。

เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ อิทฺธิมนฺตานํ ยทิทํ มหาโมคฺคลฺลาโน.

诸比丘，在我的声闻比丘中，神通第一者，即是大目犍连。

มหากสฺสปวตฺถุ

摩诃迦叶事

ปุจฺฉา – อายสฺมา [Pg.48] ปน อาวุโส มหากสฺสปตฺเถโร ปฐมมหาสํคีติกาเล ปาโมกฺขสงฺฆนายกภูโต ภควตา กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

问：贤友，具寿摩诃迦叶长老在第一次大结集（paṭhamamahāsaṃgīti）时成为僧团首脑，世尊是如何将他安置于第一（etadagga）之位的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมา ภนฺเต มหากสฺสปตฺเถโร ปฐมมหาสํคีติกาเล สงฺฆปาโมกฺขภูโต ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ ธุตวาทานํ ยทิทํ มหากสฺสโป’’ติ. เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

答：尊者，具寿摩诃迦叶长老在第一次大结集时，是僧团的首座。世尊曾这样说：“诸比丘，于我声闻比丘中，行头陀行者，即是摩诃迦叶。”尊者，世尊正是这样将他安置于第一之位。

อนุรุทฺธตฺเถรวตฺถุ

阿那律长老事

ปุจฺฉา – เตนาวุโส…เป… [Pg.51] สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย เอกกนิปาเต เอตทคฺควคฺเค อาคเตสุ เอกจตฺตาลีสาย มหาเถเรสุ อายสฺมา อนุรุทฺธตฺเถโร กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

问：贤友，……乃至……正等觉者，在《增支部》（Aṅguttaranikāya）一集《第一品》（Etadaggavagga）中所述的四十一位大长老中，具寿阿那律长老是如何被安置于第一之位的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมา [Pg.52] ภนฺเต อนุรุทฺธตฺเถโร ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ ทิพฺพจกฺขุกานํ ยทิทํ อนุรุทฺโธ’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

答：尊者，具寿阿那律长老，世尊曾说：“诸比丘，于我声闻比丘中，具天眼者，即是阿那律。”尊者，世尊正是这样将他安置于第一之位。

สีวลิวตฺถุ

西瓦离事

ปุจฺฉา – อายสฺมา [Pg.54] ปน อาวุโส สีวลิตฺเถโร ภควตา กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

问：贤友，世尊是如何将具寿西瓦离长老安置在第一之位的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมา ภนฺเต สีวลิตฺเถโร ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ ลาภีนํ ยทิทํ สีวลี’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

答：尊者，具寿西瓦离长老，世尊说：“诸比丘，于我声闻比丘中，得利养者，即是西瓦离。”尊者，世尊正是这样将他安置于第一之位。

สมฺมาสมฺพุทฺโธ [Pg.56] วต โส ภควา, โย อิมสฺส เอวรูปสฺส ทุกฺขสฺส ปหานาย ธมฺมํ เทเสติ.

那位世尊确实是正等觉者，他宣说为了断除此等痛苦之法。

สุปฺปฏิปนฺโน วต ตสฺส ภควโต สาวกสงฺโฆ, โย อิมสฺส เอวรูปสฺส ทุกฺขสฺส ปหานาย ปฏิปนฺโน.

那位世尊的声闻僧团确实是善行道者，为断除此等痛苦而行道。

สุสุขํ วต นิพฺพานํ, ยตฺถิทํ เอวรูปํ ทุกฺขํ น สํวิชฺชติ –

涅槃确实是至乐，于彼处此等痛苦不复存在。

‘‘เอตทคฺคํ [Pg.58] ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ ลาภีนํ ยทิทํ สีวลิ’’ หุ –

“诸比丘，于我声闻比丘中，得利养第一者，即是西瓦离。”

อานนฺทาเถรวตฺถุ

阿难长老事

ปุจฺฉา – อายสฺมา ปน อาวุโส อานนฺทตฺเถโร ธมฺมภณฺฑาคาริโก ปฐมมหาสํคีติกาเล ธมฺมวิสฺสชฺชกเถรภูโต กถํ ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

问：贤友，具寿阿难长老是法藏守护者（dhammabhaṇḍāgārika），也是第一次大结集时解答法义的上座（dhammavissajjakathera），世尊是如何将他安置于第一之位的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมา [Pg.59] ภนฺเต อานนฺทตฺเถโร ธมฺมภณฺฑาคาริโก ปฐมมหาสํคีติกาเล ธมฺมวิสฺสชฺชกภูโต ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ พหุสฺสุตานํ ยทิทํ อานนฺโท. เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ สติมนฺตานํ ยทิทํ อานนฺโท. เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ คติมนฺตานํ ยทิทํ อานนฺโท. เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ ธิติมนฺตานํ ยทิทํ อานนฺโท. เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ อุปฏฺฐากานํ ยทิทํ อานนฺโท’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ปญฺจสุ เอตทคฺคฏฺฐาเนสุ ฐปิโต.

答：尊者，具寿阿难长老，作为法藏守护者，在第一次大结集时担当法义解答者。世尊说：“诸比丘，于我声闻比丘中，多闻第一者，即是阿难。诸比丘，于我声闻比丘中，具念第一者，即是阿难。诸比丘，于我声闻比丘中，具足行仪第一者，即是阿难。诸比丘，于我声闻比丘中，坚毅第一者，即是阿难。诸比丘，于我声闻比丘中，侍者第一者，即是阿难。”尊者，世尊正是这样将他安置在这五个第一之位。

สตสหสฺเสน [Pg.61] เม กีตํ,สตสหสฺเสน มาปิตํ;

โสภนํ นาม อุยฺยานํ;

ปฏิคฺคณฺห มหามุนิ –

我以十万金购得，我以十万金建成；此园名为“善见”，大牟尼（mahāmuni）请纳受。

‘‘เอตทคฺคํ [Pg.64] ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ พหุสฺสุตานํ. สติมนฺตานํ. คติมนฺตานํ. ธิติมนฺตานํ. อุปฏฺฐากานํ ยทิทํ อานนฺโท’’ –

“诸比丘，于我声闻比丘中，多闻者、具念者、具足行仪者、坚毅者、侍者第一者，即是阿难。”

อุปาลิวตฺถุ

优波离事

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.65] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย เอกกนิปาเต เอตทคฺควคฺเค อาคเตสุ เอกจตฺตาลีสาย มหาเถเรสุ อายสฺมา อุปาลิตฺเถโร ปฐมมหาสํคีติกาเล วินยวิสฺสชฺชกภูโต กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

问：贤友，世尊……（中略）……正等觉者在《增支部·一集·最胜品》中所述的四十一位大长老中，具寿优波离长老在第一次大结集时作为律藏的解答者，是如何被置于最胜之位的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมา ภนฺเต อุปาลิตฺเถโร ปฐมมหาสํคีติกาเล วินยวิสฺสชฺชกภูโต ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ วินยธรานํ ยทิทํ อุปาลี’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

答：尊者，具寿优波离长老在第一次大结集时作为律藏的解答者，世尊是这样将他安立于最胜之位的：“诸比丘，于我声闻比丘中，持律第一者，即是优波离。”

วินโย วาสโย มยฺหํ,วินโย ฐานจงฺกมํ;

กปฺเปมิ วินเย วาสํ,วินโย มม โคจโร.

律为我住所，律为我行处；我于律中住，律为我行境。

มหาปชาปติโคตมีเถรีวตฺถุ

摩诃波阇波提·乔达弥长老尼事

ปุจฺฉา – เอตทคฺควคฺเค [Pg.68] อาวุโส อาคตาสุ เตรสสุ เถรีสุ มหาปชาปติ โคตมีเถรี กถํ ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

问：贤友，在《最胜品》中所述的十三位长老尼中，摩诃波阇波提·乔达弥长老尼是如何被世尊置于最胜之位的？

วิสฺสชฺชนา – เอตทคฺควคฺเค [Pg.69] ภนฺเต อาคตาสุ เตรสสุ เถรีสุ มหาปชาปติโคตมีเถรี ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ รตฺตญฺญูนํ ยทิทํ มหาปชาปติ โคตมี’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

答：尊者，在《最胜品》中所述的十三位长老尼中，世尊是这样将摩诃波阇波提·乔达弥长老尼安立于最胜之位的：“诸比丘，于我声闻比丘尼中，长老第一者，即是摩诃波阇波提·乔达弥。”

‘‘เอตทคฺคํ [Pg.73] ภิกฺขเว มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ รตฺตญฺญูนํ ยทิทํ มหาปชาปติโคตมี’’ –

“诸比丘，于我声闻比丘尼中，长老第一者，即是摩诃波阇波提·乔达弥。”

ปุจฺฉา – เขมาเถรี ปน อาวุโส อคฺคสาวิกา ภควตา กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

问：贤友，谶摩长老尼作为上首女弟子，是如何被世尊置于最胜之位的呢？

วิสฺสชฺชนา – เขมาเถรี ภนฺเต ปฐมา อคฺคสาวิกา ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ มหาปญฺญานํ ยทิทํ เขมา’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

答：尊者，第一上首女弟子谶摩长老尼，世尊是这样将她安立于最胜之位的：“诸比丘，于我声闻比丘尼中，大慧第一者，即是谶摩。”

‘‘เย ราครตฺตานุปตนฺติ โสตํ,สยํกตํ มกฺกโฏว ชาลํ,เอตมฺปิ เฉตฺวาน วชนฺติ ธีรา;

อนเปกฺขิโน สพฺพทุกฺขํ ปหาย’’ –

“贪染随逐欲流者，如蜘蛛自投网；智者断此无欲求，舍离众苦而远行。”

‘‘เอตทคฺคํ [Pg.77] ภิกฺขเว มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ มหาปญฺญานํ ยทิทํ เขมา’’ –

“诸比丘，于我声闻比丘尼中，大慧第一者，即是谶摩。”

ปุจฺฉา – อุปฺปลวณฺณา ปน อาวุโส เถรี ทุติยอคฺคสาวิกา ภควตา กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

问：贤友，莲花色长老尼作为第二上首女弟子，是如何被世尊置于最胜之位的呢？

วิสฺสชฺชนา – อุปฺปลวณฺณา ภนฺเต เถรี ทุติยอคฺคสาวิกา ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ อิทฺธิมนฺตีนํ ยทิทํ อุปฺปลวณฺณา’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

答：尊者，第二上首女弟子莲花色长老尼，世尊是这样将她安立于最胜之位的：“诸比丘，于我声闻比丘尼中，神通第一者，即是莲花色。”

‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ อิทฺธิมนฺตีนํ ยทิทํ อุปฺปลวณฺณา’’ –

“诸比丘，于我声闻比丘尼中，神通第一者，即是莲花色。”

ปฏาจาราเถรีภิกฺขุนีมวตฺถุ

芭达嘉拉长老尼的故事

ปุจฺฉา – เตนาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย เอกกนิปาเต เอตทคฺควคฺเค อาคตาสุ เตรสสุ เถรีสุ ปฏาจารานาม เถรี กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

问：贤友，世尊……（中略）……正自觉者在《增支部·一集·最上位品》中所列的十三位长老尼中，名为芭达嘉拉的长老尼是如何被置于最上位的呢？

วิสฺสชฺชนา – เอตทคฺควคฺเค ภนฺเต อาคตาสุ เตรสสุ เถริกาสุ ปฏาจารา เถรี ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ วินยธรานํ ยทิทํ ปฏาจารา’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

答：尊者，在《最上位品》中所列的十三位长老尼中，世尊曾这样安立芭达嘉拉长老尼：“诸比丘，于我声闻比丘尼中，持律第一者，即是芭达嘉拉。”尊者，世尊正是如此将她置于最上位的。

‘‘อุโภ ปุตฺตา กาลงฺกตา,ปนฺเถ มยฺหํ ปตี มโต;

มาตาปิตา จ ภาตา จ,เอกจิตกสฺมึ ฑยฺหเร’’ –

“二子皆亡故，我夫命丧途；父母与兄弟，同冢共焚烧。”

‘‘จตูสุ สมุทฺเทสุ ชลํ ปริตฺตกํ,ตโต พหุํ อสฺสุชลํ อนปฺปกํ;

ทุกฺเขน ผุฏฺฐสฺส นรสฺส โสจนา,กึ การณา อมฺม ตุวํ ปมชฺชสิ’’ –

“四海之水少，汝泪多无量；为苦所触恼，母何故放逸？”

‘‘น [Pg.83] สนฺติ ปุตฺตา ตาณาย,น ปิตา นาปิ พนฺธวา;

อนฺตเกนาธิปนฺนสฺส,นตฺถิ ญาตีสุ ตาณตา;

เอตมตฺถวสํ ญตฺวา, ปณฺฑิโต สีลสํวุโต;

นิพฺพานคมนํ มคฺคํ, ขิปฺปเมว วิโสธเย’’ –

“子女非庇护，父母非庇护，亲族亦非是；死神所制时，亲族无庇护。智者知此义，持戒善守护，速净涅槃道。”

‘‘โย [Pg.84] จ วสฺสสตํ ชีเว,อปสฺสํ อุทยพฺพยํ;

เอกาหํ ชีวิตํ เสยฺโย,ปสฺสโต อุทยพฺพยํ’’ –

“若人寿百岁，不见生灭法，不如生一日，得见生灭法。”

‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ วินยธรานํ ยทิทํ ปฏาจารา’’ –

“诸比丘，于我声闻比丘尼中，持律第一者，即是芭达嘉拉。”

ธมฺมทินฺนาเถรีภิกฺขุนีมวตฺถุ

法施长老尼的故事

ปุจฺฉา – ธมฺมทินฺนา [Pg.85] ปน อาวุโส เถรี ภควตา กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

问：贤友，法施长老尼是如何被世尊置于最上位的呢？

วิสฺสชฺชนา – ธมฺมทินฺนา ภนฺเต เถรี ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ ธมฺมกถิกานํ ยทิทํ ธมฺมทินฺนา’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

答：尊者，世尊曾这样安立法施长老尼：“诸比丘，于我声闻比丘尼中，说法第一者，即是法施。”尊者，世尊正是如此将她置于最上位的。

‘‘ยสฺส [Pg.88] ปุเร จ ปจฺฉา จ,มชฺเฌจ นตฺถิ กิญฺจนํ;

อกิญฺจนํ อนาทานํ,ตมหํ พฺรูมิ พฺราหฺมณํ’’ –

“于前于后于中间，彼无任何之障碍，无著无取无挂念，我称彼为婆罗门。”

‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ ธมฺมกถิกานํ ยทิทํ ธมฺมทินฺนา’’ –

“诸比丘，于我声闻比丘尼中，说法第一者，即是法施。”

ยโสธราเถรีภิกฺขุนีมวตฺถุ

耶输陀罗长老尼的故事

ปุจฺฉา – ภทฺทกจฺจานานาม อาวุโส ยโสธราเถรี ภควตา กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

问：贤友，名为跋陀迦旃延(Bhaddakaccānā)的耶输陀罗长老尼是如何被世尊置于最上位的呢？

วิสฺสชฺชนา – ภทฺทกจฺจานา [Pg.89] ภนฺเต ยโสธราเถรี ภควตา ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ มหาภิญฺญปตฺตานํ ยทิทํ ภทฺทกจฺจานา’’ติ. เอวํ โข ภนฺเต เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

答：尊者，跋陀迦旃延耶输陀罗长老尼被世尊如此置于最上位：“诸比丘，于我声闻比丘尼中，得大神通第一者，即是跋陀迦旃延。”尊者，她确实是如此被置于最上位的。

‘‘เอตทคฺคํ [Pg.90] ภิกฺขเว มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ มหาภิญฺญปตฺตานํ ยทิทํ ภทฺทกจฺจานา’’ –

“诸比丘，于我声闻比丘尼中，得大神通第一者，即是跋陀迦旃延。”

ตปุสฺสภลฺลิกวตฺถุ

提婆娑跋梨迦事

ปุจฺฉา – องฺคุตฺตรนิกาเย [Pg.91] อาวุโส เอตทคฺควคฺเค อาคเตสุ เอกาทสสุ อุปาสเกสุ ตปุสฺสภลฺลิกานาม วาณิชา ภควตา กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

提问：贤友，在增支部《最胜品》中所记载的十一位优婆塞中，世尊如何将名为提婆娑(Tapussa)和跋梨迦(Bhallika)的商人安置于最胜地位？

วิสฺสชฺชนา – ตปุสฺสภลฺลิกา ภนฺเต วาณิชา ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ อุปาสกานํ ปฐมํ สรณํ คจฺฉนฺตานํ ยทิทํ ตปุสฺสภลฺลิกา วาณิชา’’ติ, เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

回答：尊者，世尊如此将提婆娑和跋梨迦商人安置于最胜地位：“诸比丘，于我优婆塞声闻弟子中，最初归依者，即是提婆娑和跋梨迦商人。”尊者，世尊确实如此将他们安置于最胜地位。

‘‘เอเต [Pg.93] ภนฺเต มยํ ภควนฺตํ สรณํ คจฺฉาม ธมฺมญฺจ, อุปาสเก โน ภควา ธาเรตุ อชฺชตคฺเค ปาณุเปเต สรณํ คเต’’ หุ –

“尊者，我们归依世尊和法。愿世尊忆持我们为优婆塞，从今日起，终身归依。”

‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ อุปาสกานํ ปฐมํ สรณํ คจฺฉนฺตานํ ยทิทํ ตปุสฺสภลฺลิกา วาณิชา’’ –

“诸比丘，于我优婆塞声闻弟子中，最初归依者，即是提婆娑和跋梨迦商人。”

อนาถปิณฺฑกวตฺถุ

给孤独事

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.94] ภควตา อรหตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย เอกกนิปาเต เอตทคฺควคฺเค อาคเตสุ เอกาทสสุ อุปาสเกสุ สุทตฺโต คหปติ อนาถปิณฺฑิโก กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

提问：贤友，那位世尊、阿罗汉……乃至……正自觉者，在增支部一集《最胜品》中所记载的十一位优婆塞中，是如何将善施(Sudatta)长者给孤独安置于最胜地位的？

วิสฺสชฺชนา – เอตทคฺควคฺเค ภนฺเต อาคเตสุ เอกาทสสุ อุปาสเกสุ สุทตฺโต คหปติ อนาถปิณฺฑิโก ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ อุปาสกานํ ทายกานํ ยทิทํ สุทตฺโต คหปติ อนาถปิณฺฑิโก’’ติ. เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

回答：尊者，在《最胜品》中提到的十一位优婆塞中，世尊如此将善施长者给孤独安置于最胜地位：“诸比丘，于我优婆塞声闻弟子中，布施第一者，即是善施长者给孤独。”尊者，世尊确实如此将他安置于最胜地位。

เอตทคฺคํ [Pg.97] ภิกฺขเว มม สาวกานํ อุปาสกานํ ทายกานํ ยทิทํ สุทตฺโต คหปติ อนาถปิณฺฑิโก–

“诸比丘，于我优婆塞声闻弟子中，布施第一者，即是善施长者给孤独。”

สูรมฺพฏฺฐอุปาสกาวตฺถุ

苏罗安巴塔优婆塞事

ปุจฺฉา – สูรมฺพฏฺโฐ นาม อาวุโส อุปาสโก ภควตา กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

提问：贤友，世尊如何将名为苏罗安巴塔(Sūrambaṭṭha)的优婆塞安置于最胜地位？

วิสฺสชฺชนา – สูรมฺพฏฺโฐ อุปาสโก ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวกานํ อุปาสกานํ อเวจฺจปฺปสนฺนานํ ยทิทํ สูรมฺพฏฺโฐ’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิโต.

回答：尊者，世尊如此将苏罗安巴塔优婆塞安置于最胜地位：“诸比丘，于我优婆塞声闻弟子中，具不坏信第一者，即是苏罗安巴塔。”尊者，世尊确实如此将他安置于最胜地位。

‘‘เอตทคฺคํ [Pg.100] ภิกฺขเว มม สาวกานํ อุปาสกานํ อเวจฺจปฺปสนฺนานํ ยทิทํ สูรมฺพฏฺโฐ’’ หุ –

“诸比丘，于我优婆塞声闻弟子中，具不坏信第一者，即是苏罗安巴塔。”

สุชาตา อุปาสิกาวตฺถุ

善生优婆夷事

ปุจฺฉา – เอตทคฺควคฺเค [Pg.101] อาวุโส อาคตาสุ ทสสุ อุปาสิกาสุ สุชาตานาม อุปาสิกา เสนิยธีตา กถํ ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

问：贤友，在《最胜品》中提到的十位优婆夷中，世尊如何将名为善生（Sujātā）的优婆夷，即斯尼耶之女，置于最胜之位？

วิสฺสชฺชนา – สุชาตา ภนฺเต เสนิยธีตา ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ อุปาสิกานํ ปฐมํ สรณํ คจฺฉนฺตีนํ ยทิทํ สุชาตา เสนิยธีตา’’ติ, เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

答：尊者，善生，斯尼耶之女，世尊如此将她置于最胜之位：“诸比丘，于我最初归依的优婆夷声闻弟子中，此即善生，斯尼耶之女。”尊者，世尊确实如此将她置于最胜之位。

‘‘เอตา [Pg.104] มยํ ภนฺเต ภควนฺตํ สรณํ คจฺฉาม ธมฺมญฺจ ภิกฺขุสงฺฆญฺจ, อุปาสิกาโย โน ภควา ธาเรตุ อชฺชตคฺเค ปาณุเปตา สรณํ คตา’’ หุ –

“尊者，我们归依世尊、法、比丘僧。愿世尊忆持我们为优婆夷，从今日起，终身归依。”

‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ อุปาสิกานํ ปฐมํ สรณํ คจฺฉนฺตีนํ ยทิทํ สุชาตา เสนิยธีตา’’ –

“诸比丘，于我最初归依的优婆夷声闻弟子中，此即善生，斯尼耶之女。”

วิสาขา อุปาสิกาวตฺถุ

毘舍佉优婆夷事

ปุจฺฉา – วิสาขา [Pg.105] ปน อาวุโส อุปาสิกา กถํ ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

问：贤友，世尊如何将毘舍佉优婆夷置于最胜之位？

วิสฺสชฺชนา – วิสาขา ภนฺเต อุปาสิกา มิคารมาตา ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ อุปาสิกานํ ทายิกานํ ยทิทํ วิสาขา มิคารมาตา’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

答：尊者，鹿母毘舍佉优婆夷，世尊如此将她置于最胜之位：“诸比丘，于我布施第一的优婆夷声闻弟子中，此即鹿母毘舍佉。”尊者，世尊确实如此将她置于最胜之位。

‘‘เอตทคฺคํ [Pg.107] ภิกฺขเว มม สาวิกานํ อุปาสิกานํ ทายิกานํ ยทิทํ วิสาขา มิคารมาตา’’ หุ –

“诸比丘，于我布施第一的优婆夷声闻弟子中，此即鹿母毘舍佉。”

ขุชฺชุตฺตรา อุปาสิกาวตฺถุ

库竹达拉优婆夷事

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.108] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย เอกกนิปาเต เอตทคฺควคฺเค อาคตาสุ ทสสุ อุปาสิกาสุ ขุชฺชุตฺตรานาม อุปาสิกา กถํ เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

问：贤友，那位世尊……乃至……正自觉者，在《增支部·一集·最胜品》中提到的十位优婆夷中，如何将名为库竹达拉的优婆夷置于最胜之位？

วิสฺสชฺชนา – เอตทคฺควคฺเค ภนฺเต อาคตาสุ ทสสุ อุปาสิกาสุ ขุชฺชุตฺตรา อุปาสิกา ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ อุปาสิกานํ พหุสฺสุตานํ ยทิทํ ขุชฺชุตฺตรา’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

答：尊者，在《最胜品》中提到的十位优婆夷中，库竹达拉优婆夷，世尊如此将她置于最胜之位：“诸比丘，于我多闻第一的优婆夷声闻弟子中，此即库竹达拉。”尊者，世尊确实如此将她置于最胜之位。

‘‘เอตทคฺคํ [Pg.111] ภิกฺขเว มม สาวกานํ อุปาสิกานํ พหุสฺสุตานํ ยทิทํ ขุชฺชุตฺตรา’’ หุ –

“诸比丘，于我多闻第一的优婆夷声闻弟子中，此即库竹达拉。”

กาฬีอุปาสิกาวตฺถุ

迦梨优婆夷事

ปุจฺฉา – กาฬีนาม อาวุโส อุปาสิกา กุรรฆริกา กถํ ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

问：贤友，世尊如何将名为迦梨的优婆夷，拘楼罗家女，置于最胜之位？

วิสฺสชฺชนา – กาฬี ภนฺเต อุปาสิกา กุรรฆริกา ‘‘เอตทคฺคํ ภิกฺขเว มม สาวิกานํ อนุสฺสวปฺปสนฺนานํ ยทิทํ กาฬี อุปาสิกา กุรรฆริกา’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา เอตทคฺคฏฺฐาเน ฐปิตา.

答：尊者，迦梨优婆夷，拘楼罗家女，世尊如此将她置于最胜之位：“诸比丘，于我因听闻而信乐第一的优婆夷声闻弟子中，此即迦梨优婆夷，拘楼罗家女。”尊者，世尊确实如此将她置于最胜之位。

‘‘เอตทคฺคํ [Pg.112] ภิกฺขเว มม สาวิกานํ อุปาสิกานํ อนุสฺสวปฺปสนฺนานํ ยทิทํ กาฬี อุปาสิกา กุรรฆริกา’’ –

“诸比丘，于我因听闻而信乐第一的优婆夷声闻弟子中，此即迦梨优婆夷，拘楼罗家女。”

อฏฺฐานปาฬิ

不可能品

ปุจฺฉา – สกลาปิ [Pg.113] อาวุโส อฏฺฐานปาฬิ ภควตา กถํ ภาสิตา.

提问——贤友，全部《不可能品》是如何为世尊所宣说的？

วิสฺสชฺชนา – อฏฺฐานเมตํ ภิกฺขเว อนวกาโส, ยํ ทิฏฺฐิสมฺปนฺโน ปุคฺคโล กญฺจิสงฺขารํ นิจฺจโต อุปคจฺเฉยฺย, เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ ภิกฺขเว วิชฺชติ, ยํ ปุถุชฺชโน กญฺจิสงฺขารํ นิจฺจโต อุปคจฺเฉยฺย, ฐานเมตํ วิชฺชตีติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา สกลาปิ อฏฺฐานปาฬิ ภาสิตา.

答复——“诸比丘，具见之人视任何行为常，此事无有是处，无有可能；此理不存在。诸比丘，而凡夫视任何行为常，此事有是处；此理实有。”尊者，世尊以如是等方式宣说了全部《不可能品》。

เอกธมฺมปาฬิ ปฐมวคฺค

一法品·初品

ปุจฺฉา – เอกธมฺมปาฬิยํ [Pg.114] อาวุโส ปฐมวคฺเค กีทิสี ธมฺมเทสนา ภควตา เทสิตา.

提问——贤友，在《一法品》初品中，世尊宣说了怎样的法教？

วิสฺสชฺชนา – เอกธมฺมปาฬิยํ ภนฺเต ปฐมวคฺเค ‘‘เอกธมฺโม ภิกฺขเว ภาวิโต พหุลีกโต เอกนฺตนิพฺพิทาย วิราคาย นิโรธาย อุปสมาย อภิญฺญาย สมฺโพธาย นิพฺพานาย สํวตฺตติ. กตโม เอกธมฺโม, พุทฺธานุสฺสติ, อยํ โข ภิกฺขเว เอกธมฺโม ภาวิโต พหุลีกโต เอกนฺตนิพฺพิทาย วิราคาย นิโรธาย อุปสมาย อภิญฺญาย สมฺโพธาย นิพฺพานาย สํวตฺตตี’’ติ เอวมาทิกา ภควตา ธมฺมเทสนา เทสิตา.

答复——尊者，在《一法品》初品中，世尊宣说了如此等法教：“诸比丘，有一法，若修习、多修习，则导向完全的厌离、离贪、灭尽、止息、证智、觉悟、涅槃。是哪一法？即佛随念。诸比丘，此一法，若修习、多修习，则导向完全的厌离、离贪、灭尽、止息、证智、觉悟、涅槃。”

ปุจฺฉา – ทุติยวคฺเค [Pg.115] ปน อาวุโส ภควตา กีทิสี ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

提问——贤友，那么在第二品中，世尊宣说了怎样的法教？

วิสฺสชฺชนา – ทุติยวคฺเค [Pg.116] ภนฺเต ภควตา ‘‘นาหํ ภิกฺขเว อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ, เยน อนุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ, อุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตนฺติ, ยถยิทํ ภิกฺขเว มิจฺฉาทิฏฺฐิ. มิจฺฉาทิฏฺฐิกสฺส ภิกฺขเว อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ, อุปฺปนฺนา จ อกุสลา ธมฺมา ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตนฺตี’’ติ. เอวมาทิกา ภควตา ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

答复——尊者，在第二品中，世尊宣说了如此等法教：“诸比丘，我不见有其他任何一法，能令未生之不善法生起、已生之不善法增长广大者，此即邪见。诸比丘，于具邪见者，未生之不善法生起，已生之不善法亦增长广大。”

ตติยวคฺค

第三品

ปุจฺฉา – ตติยวคฺเค [Pg.117] ปน อาวุโส ปญฺจมาทีนิ อฏฺฐ สุตฺตานิ ภควตา กถํ ภาสิตานิ.

提问——贤友，在第三品中，世尊是如何宣说第五经等八部经的？

วิสฺสชฺชนา – ตติยวคฺเค ภนฺเต ปญฺจมาทีนิ อฏฺฐสุตฺตานิ ‘‘ทุรกฺขาเต ภิกฺขเว ธมฺมวินเย โย จ สมาทเปติ, ยญฺจ สมาทเปติ, โย จ สมาทปิโต ตถตฺตาย ปฏิปชฺชติ. สพฺเพเต พหุํ อปุญฺญํ ปสวนฺติ. ตํกิสฺสเหตุ, ทุรกฺขาภตฺตา ภิกฺขเว ธมฺมสฺส. สฺวากฺขาเต ภิกฺขเว ธมฺมวินเย โย จ สมาทเปติ, ยญฺจ สมาทเปติ, โย จ สมาทปิโต, ตถตฺตาย ปฏิปชฺชติ, สพฺเพเต พหุํ ปุญฺญํ ปสวนฺติ. ตํกิสฺสเหตุ สฺวากฺขาตตฺตา ภิกฺขเว ธมฺมสฺสา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตานิ.

答复——尊者，在第三品中，第五经等八部经，世尊是以如是等方式宣说的：“诸比丘，于不善说之法与律中，其劝导者、被劝导者、及被劝导后如实修行者，此等一切人皆产生众多非福。何以故？诸比丘，因其法为不善说故。诸比丘，于善说之法与律中，其劝导者、被劝导者、及被劝导后如实修行者，此等一切人皆产生众多福德。何以故？诸比丘，因其法为善说故。”

อปร อจฺฉราสงฺฆาตวคฺค

其他弹指品

ปุจฺฉา – อปรอจฺฉราสงฺฆาตวคฺเค [Pg.120] ปน อาวุโส ภควตา กีทิสี ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

问：贤友，世尊在其他弹指品中说了怎样的法教？

วิสฺสชฺชนา – อปรอจฺฉราสงฺฆาตวคฺเค ภนฺเต ‘‘อจฺฉราสงฺฆาตมตฺตมฺปิ เจ ภิกฺขเว ภิกฺขุ ปฐมํ ฌานํ ภาเวติ, อยํ วุจฺจติ ภิกฺขเว ภิกฺขุ อริตฺตชฺฌาโน วิหรติ สตฺถุสาสนกโร โอวาทปติกโร อโมฆํ รฏฺฐปิณฺฑํ ภุญฺชติ, โก ปน วาโท เย นํ พหุลีกโรนฺตี’’ติ เอวมาทิกา ภนฺเต ภควตา ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

答：尊者，在其他弹指品中，世尊曾如此开示：“诸比丘，如果比丘即使只修习了弹指顷的初禅，此比丘就被称为住于不空禅者，遵行导师教诫，随顺教诲，不虚受国土供养。更何况那些多修习的人呢！”尊者，世尊宣说了如此等法教。

กายคตาสติวคฺค

身至念品

ปุจฺฉา – สกโลปิ [Pg.122] อาวุโส กายคตาสติวคฺโค ภควตา กถํ ภาสิโต.

问：贤友，世尊是如何完整地宣说身至念品的内容的？

วิสฺสชฺชนา – ยสฺส กสฺสจิ ภิกฺขเว มหาสมุทฺโท เจตสา ผุโฏ, อนฺโตคธา ตสฺส กุนฺนทิโย ยากาจิ สมุทฺทงฺคมา, เอวเมว ภิกฺขเว ยสฺส กสฺสจิ กายคตาสติ ภาวิตา พหุลีกตา, อนฺโตคธา ตสฺส กุสลา ธมฺมา เยเกจิ วิชฺชาภาคิยา’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา สกโลปิ กายคตาสติวคฺโค ภาสิโต.

答：诸比丘，无论谁，如果大海为其心所遍满，则一切流入大海的江河，皆已包含其中。诸比丘，同样地，无论谁，如果身至念已修习、已多修习，则一切善法、所有属于明分之法，皆已包含其中。尊者，世尊以如此等方式开示了整个身至念品。

อมตวคฺค

甘露品

ปุจฺฉา – สกโลปิ [Pg.123] อาวุโส อมตวคฺโค ภควตา กถํ ภาสโต.

问：贤友，世尊是如何完整地宣说《甘露品》的？

วิสฺสชฺชนา – อมตํ เต ภิกฺขเว น ปริภุญฺชนฺติ, เย กายคตาสตึ น ปริภุญฺชนฺติ. อมตํ เต ภิกฺขเว ปริภุญฺชนฺติ, เย กายคตาสตึ ปริภุญฺชนฺติ. อมตํ เต ภิกฺขเว อปริภุตฺตํ, เยสํ กายคตาสติ อปริภุตฺตา. อมตํ เต ภิกฺขเว ปริภุตฺตํ, เยสํ กายคตาสติ ปริภุตฺตาติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา สกโลปิ อมตวคฺโค ภาสิโต.

答：诸比丘，不修习身至念者，不享用甘露。诸比丘，修习身至念者，享用甘露。诸比丘，未修习身至念者，甘露未被享用。诸比丘，已修习身至念者，甘露已被享用。尊者，世尊如是完整地宣说了《甘露品》。

กมฺมกรณวคฺค, วชฺชสุตฺต

业行品·过失经

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.125] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย ทุกนิปาเต กมฺมกรณวคฺเค ปฐมํ วชฺชสุตฺตํ กตฺถ กสฺส กถญฺจ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊、正等觉者，在《增支部》二集《业行品》中，最初的《过失经》是在哪里、为谁、如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุลานํ ภิกฺขูนํ ‘‘ทฺเวมานิ ภิกฺขเว วชฺชานิ. กตมานิ ทฺเว ทิฏฺฐธมฺมิกญฺจ วชฺชํ สมฺปรายิกญฺจ วชฺช’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，在舍卫城，世尊对众多比丘说：“诸比丘，有两种过失。哪两种呢？现法过失和后世过失。”世尊如是宣说。

ตสฺมาติห [Pg.127] ภิกฺขเว เอวํ สิกฺขิตพฺพํ ‘‘ทิฏฺฐธมฺมิกสฺส วชฺชสฺส ภายิสฺสาม, สมฺปรายิกสฺส วชฺชสฺส ภายิสฺสาม, วชฺชภีรุโน ภวิสฺสาม วชฺชภยทสฺสาวิโน’’ติ. เอวญฺหิ โข ภิกฺขเว สิกฺขิตพฺพํ.

因此，诸比丘，应如是学习：“我们将畏惧现法过失，将畏惧后世过失，我们将成为畏惧过失者，见于过失之怖畏者。”诸比丘，确实应如是学习。

ปธานสุตฺต

精勤经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.128] อาวุโส ทุติยํ ปธานสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กสฺส กถญฺจ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊在何处、为谁、以何种方式宣说了第二部《精勤经》？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํเยว ภนฺเต สมฺพหุลานํ ภิกฺขูนํ ‘‘ทฺเวมานิ ภิกฺขเว ปธานานิ ทุรภิสมฺภวานิ โลกสฺมึ. กตมานิ ทฺเว, ยญฺจ คิหีนํ อคารํ อชฺฌาวสตํ จีวรปิณฺฑปาตเสนาสนคิลานปจฺจยเภสชฺชปริกฺขารานุปฺปาทนตฺถํ ปธานํ, ยญฺจ อคารสฺมา อนคาริยํ ปพฺพชิตานํ สพฺพูปธิปฏินิสฺสคฺคตฺตํ ปธานํ. อิมานิ โข ภิกฺขเว ทฺเว ปธานานิ ทุรภิสมฺภวานิ โลกสฺมิ’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，世尊在舍卫城(Sāvatthī)对众多比丘说：“诸比丘，世间有两种难以达成的精勤。哪两种呢？一是在家者为获得衣、食、住处、医药等资具而精勤；二是从在家生活出家者为完全舍弃一切执著而精勤。诸比丘，这两种精勤，在世间确实难以达成。”世尊如是宣说。

ตปนียสุตฺต

热恼经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.130] อาวุโส ตปนียสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊在那里是如何宣说《热恼经》的？

วิสฺสชฺชนา – ทฺเวเม ภิกฺขเว ธมฺมา ตปนียา. กตเม ทฺเว, อิธ ภิกฺขเว เอกจฺจสฺส กายทุจฺจริตํ กตํ โหติ, อกตํ โหติ กาย สุจริตํ, วจีทุจฺจริตํ กตํ โหติ, อกตํ โหติ วจีสุจริตํ, มโนทุจฺจริตํ กตํ โหติ, อกตํ โหติ มโนสุจริตํ. โส ‘‘กายทุจฺจริตํ เม กต’’นฺติ ตปฺปติ, ‘‘อกตํ เม กายสุจริต’’นฺติ ตปฺปติ. วจีทุจฺจริตํ (ป) ‘‘มโนทุจฺจริตํ เม กต’’นฺติ ตปฺปติ, ‘‘อกตํ เม มโนสุจริต’’นฺติ ตปฺปติ. อิเม โข ภิกฺขเว ทฺเว ธมฺมา ตปนียาติ. เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，世尊宣说：“诸比丘，有两种法是热恼的。哪两种呢？诸比丘，在此，某人做了身恶行，未做身善行；做了语恶行，未做语善行；做了意恶行，未做意善行。他因‘我做了身恶行’而热恼，因‘我未做身善行’而热恼；因‘我做了语恶行……’因‘我做了意恶行’而热恼，因‘我未做意善行’而热恼。诸比丘，这两种法是热恼的。”尊者，世尊如是宣说。

อตปนียสุตฺต

不热恼经

ปุจฺฉา – จตุตฺถํ [Pg.131] ปน อาวุโส อตปนียสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊是如何宣说第四部《不热恼经》的？

วิสฺสชฺชนา – จตุตฺถํ ภนฺเต อตปนียสุตฺตํ ‘‘ทฺเวเม ภิกฺขเว ธมฺมา อตปนียา. กตเม ทฺเว, อิธ ภิกฺขเว เอกจฺจสฺส กายสุจริตํ กตํ โหติ, อกตํ โหติ กายทุจฺจริตํ. วจีสุจริตํ กตํ โหติ, อกตํ โหติ วจีทุจฺจริตํ. มโนสุจริตํ กตํ โหติ, อกตํ โหติ มโนทุจฺจริตํ. โส ‘กายสุจริตํ เม กต’นฺติ น ตปฺปติ, ‘อกตํ เม กายทุจฺจริต’นฺติ นตปฺปติ. ‘วจีสุจริตํ…เป… มโนสุจริตํ เม กต’นฺติ น ตปฺปติ. ‘อกตํ เม มโนทุจฺจริต’นฺติ น ตปฺปติ. อิเม โข ภิกฺขเว ทฺเว ธมฺมา อตปนียา’’ติ. เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，第四部《不热恼经》说：“诸比丘，有两种法是不热恼的。哪两种呢？诸比丘，在此，某人做了身善行，未做身恶行；做了语善行，未做语恶行；做了意善行，未做意恶行。他因‘我做了身善行’而不热恼，因‘我未做身恶行’而不热恼；因‘我做了语善行……’因‘我做了意善行’而不热恼，因‘我未做意恶行’而不热恼。诸比丘，这两种法是不热恼的。”尊者，世尊如是宣说。

อุปญฺญาตสุตฺต

策励经

ปุจฺฉา – ปญฺจมํ [Pg.132] ปน อาวุโส อุปญฺญาตสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊是如何宣说第五《策励经》的？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺจมํ ภนฺเต อุปญฺญาตสุตฺตํ ‘‘ทฺวินฺนาหํ ภิกฺขเว ธมฺมานํ อุปญฺญาสึ. ยา จ อสนฺตุฏฺฐิตา กุสเลสุ ธมฺเมสุ, ยา จ อปฺปฏิวานิตา ปธานสฺมึ. อปฺปฏิวานิ สุทาหํ ภิกฺขเว ปทหามิ ‘กามํ-ตโจ จ นฺหารุ จ อฏฺฐิ จ อวสิสฺสตุ อุปสุสฺสตุ สรีเร มํสโลหิตํ, ยํ [Pg.133] ตํ ปุริสถาเมน ปุริสวีริเยน ปุริสปรกฺกเมน ปตฺตพฺพํ, น ตํ อปาปุณิตฺวา วีริยสฺส สณฺฐานํ ภวิสฺสตี’’ติ. เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，第五《策励经》说：“诸比丘，我了知两种法：于诸善法不满足，以及于精勤不退转。诸比丘，我确实不退转地精勤：‘宁可只剩下皮肤、筋与骨，身体中的血肉都干枯，凡是以人的毅力、人的精进、人的努力所应达到的，若不达到，我的精进决不停止。’”尊者，世尊如是宣说。

จริยสุตฺต

行经

ปุจฺฉา – นวมํ [Pg.134] ปน อาวุโส จริยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊是如何宣说第九《行经》的？

วิสฺสชฺชนา – นวมํ ภนฺเต จริยสุตฺตํ ‘‘ทฺเวเม ภิกฺขเว ธมฺมา สุกฺกา โลกํ ปาเลนฺติ. กตเม ทฺเว, หิรีจ โอตฺตปฺปญฺจ. อิเม โข ภิกฺขเว ทฺเว สุกฺกา ธมฺมา โลกํ น ปาเลยฺยุํ, นยิธ ปญฺญาเยถ ‘มาตา’ติวา ‘มาตุจฺฉา’ติวา ‘มาตุลานี’ติวา ‘อาจริยภริยา’ติวา ‘ครูนํ ทารา’ติ’’วาติ, เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，第九《行经》说：“诸比丘，有两种白法守护世间。是哪两种呢？惭与愧。诸比丘，如果这两种白法不守护世间，那么在此就不会有‘这是母亲’、‘这是姨母’、‘这是舅母’、‘这是师母’、‘这是尊长之妻’这样的分别了。”尊者，世尊如是宣说。

อธิกรณวคฺค, สตฺตมสุตฺต

诤事品第七经

ปุจฺฉา – อธิกรณวคฺเค [Pg.136] ปน อาวุโส สตฺตมสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

问：贤友，关于《诤事品》第七经，世尊是在何处，针对何人，因何事，以及如何宣说的呢？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ชาณุสฺโสณึ พฺราหฺมณํ อารพฺภ ภาสิตํ. ชาณุสฺโสณิ ภนฺเต พฺราหฺมโณ ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘โก นุ โข โภ โคตม เหตุ โก ปจฺจโย, เยน มิเธกจฺเจ สตฺตา กายสฺส เภทา ปรํมรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺชนฺตี’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘กตตฺตา จ พฺราหฺมณ อกตตฺตา จ เอวมิเธกจฺเจ สตฺตา กายสฺส เภทา ปรํมรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺชนฺตี’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，此经是在舍卫城(Sāvatthī)，针对阇奴索尼(Jāṇussoṇi)婆罗门而说。尊者，阇奴索尼婆罗门对世尊说：“乔达摩尊者，是何因何缘，令此处某些有情身坏命终后，投生于恶趣、恶道、堕处、地狱呢？”尊者，世尊就此事说：“婆罗门，因已作与未作，此处某些有情身坏命终后，投生于恶趣、恶道、堕处、地狱。”尊者，世尊如是宣说。

โก [Pg.137] นุ โข โภ โคตม เหตุ โก ปจฺจโย, เยน มิเธกจฺเจ สตฺตา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺชนฺติ.

乔达摩尊者，是何因何缘，令此处某些有情身坏命终后，投生于恶趣、恶道、堕处、地狱呢？

‘‘กตตฺตาจ พฺราหฺมณ อกตตฺตาจ เอวมิเธกจฺเจ สตฺตา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺชนฺติ’’ –

婆罗门，因已作与未作，此处某些有情身坏命终后，投生于恶趣、恶道、堕处、地狱。

โก [Pg.138] ปน โภ โคตม เหตุ โก ปจฺจโย, เยน มิเธกจฺเจ สตฺตา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา สุคตึ สคฺคํ โลกํ อุปปชฺชนฺติ –

乔达摩尊者，又是何因何缘，令此处某些有情身坏命终后，投生于善趣、天界呢？

กตตฺตา จ พฺราหฺมณ อกตตฺตา จ เอวมิเธกจฺเจ สตฺตา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา สุคตึ สคฺคํ โลกํ อุปปชฺชนฺติ.

婆罗门，因已作与未作，此处某些有情身坏命终后，投生于善趣、天界。

น โข อหํ อิมสฺส โภโต โคตมสฺส สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ อวิภตฺตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ –

我实未能了知尊者乔达摩此番简说而未详尽解释的义理。

สาธุ เม ภวํ โคตโม ตถา ธมฺมํ เทเสตุ.

善哉！愿乔达摩尊者为我详细说法。

อฏฺฐมสุตฺต

第八经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.140] อาวุโส อฏฺฐมสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กสฺส กถญฺจ ภาสิตํ.

提问——贤友，这第八经，世尊在哪里、为谁、如何宣说的呢？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมโต อานนฺทสฺส ‘‘เอกํเสนาหํ อานนฺท อกรณียํ วทามิ กายทุจฺจริตํ มโนทุจฺจริต’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，世尊对具寿阿难说：“阿难，我断言，身恶行、意恶行是不应作的。”世尊就是这样开示的。

‘‘เอกํเสนาหํ [Pg.141] อานนฺท กรณียํ วทามิ กายสุจริตํ วจีสุจริตํ มโนสุจริตํ’’ –

“阿难，我断言，应当实行身善行、语善行、意善行。”

นวมสุตฺต

第九经

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.142] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย ทุกนิปาเต อธิกรณวคฺเค นวมสุตฺตํ ภาสิตํ.

提问——贤友，这是世尊……正自觉者在增支部二集诤事品第九经中所说的吗？

วิสฺสชฺชนา – อกุสลํ [Pg.143] ภิกฺขเว ปชหถ, สกฺกา ภิกฺขเว อกุสลํ ปชหิตุํ. โนเจทํ ภิกฺขเว สกฺกา อภวิสฺส อกุสลํ ปชหิตุํ, นาหํ เอวํ วเทยฺยํ ‘‘อกุสลํ ภิกฺขเว ปชหถา’’ติ. ยสฺมา จ โข ภิกฺขเว สกฺกา อกุสลํ ปชหิตุํ, ตสฺมาหํ เอวํ วทามิ ‘‘อกุสลํ ภิกฺขเว ปชหถา’’ติ. อกุสลญฺจ หิทํ ภิกฺขเว ปหีนํ อหิตาย ทุกฺขาย สํวตฺเตยฺย, นาหํ เอวํวเทยฺยํ ‘‘อกุสลํ ภิกฺขเว ปชหถา’’ติ. ยสฺมา จ โข ภิกฺขเว อกุสลํ ปหีนํ หิตาย สุขาย สํวตฺตติ, ตสฺมาหํ เอวํ วทามิ ‘‘อกุสลํ ภิกฺขเว ปชหถา’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答复——诸比丘，舍弃不善法吧！诸比丘，确实能够舍弃不善法。诸比丘，如果不能舍弃不善法，我就不会这样说：“诸比丘，舍弃不善法吧！”正因为诸比丘能够舍弃不善法，所以我才这样说：“诸比丘，舍弃不善法吧！”诸比丘，如果舍弃不善法会导致不利与痛苦，我就不会这样说：“诸比丘，舍弃不善法吧！”正因为诸比丘舍弃不善法会带来利益与安乐，所以我才这样说：“诸比丘，舍弃不善法吧！”尊者，世尊就是这样开示的。

ทสมสุตฺต, เอกาทสมสุตฺต

第十经、第十一经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.145] อาวุโส ทสมเอกาทสมสุตฺตานิ ภควตา กถํ ภาสิตานิ.

提问——贤友，世尊在那里是怎样讲述第十和第十一经的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ทสมเอกาทสมสุตฺตานิ ‘‘ทฺเวเม ภิกฺขเว ธมฺมา สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตนฺติ. กตเม ทฺเว, ทุนฺนิกฺขิตฺตญฺจ ปทพฺยญฺชนํ อตฺโถ จ ทุนฺนีโต, ทุนฺนิกฺขิตฺตสฺส ภิกฺขเว ปทพฺยญฺชนสฺส อตฺโถปิ ทุนฺนโย โหติ. อิเม โข ภิกฺขเว ทฺเว ธมฺมา สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตนฺตี’’ติ จ. ‘‘ทฺเวเม ภิกฺขเว ธมฺมา สทฺธมฺมสฺส ฐิติยา อสมฺโมสาย อนนฺตรธานาย สํวตฺตนฺติ. กตเม ทฺเว, สุนิกฺขิตฺตญฺจ ปทพฺยญฺชนํ อตฺโถ จ สุนีโต, สุนิกฺขิตฺตสฺส ภิกฺขเว ปทพฺยญฺชนสฺส อตฺโถปิ สุนโย โหติ. อิเม โข ภิกฺขเว ทฺเว ธมฺมา สทฺธมฺมสฺส ฐิติยา อสมฺโมสาย อนนฺตรธานาย สํวตฺตนฺตี’’ติ จ. เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตานิ.

答复——尊者，在那里，第十和第十一经是这样说的：“诸比丘，有两种法会导致正法混淆和隐没。哪两种呢？就是错误的安立词句和错误的理解含义。诸比丘，如果词句被错误地安立，那么含义也会被错误地理解。诸比丘，这两种法确实会导致正法混淆和隐没。”又说：“诸比丘，有两种法会导致正法住立、不混淆和不隐没。哪两种呢？就是正确的安立词句和正确的理解含义。诸比丘，如果词句被正确地安立，那么含义也会被正确地理解。诸比丘，这两种法确实会导致正法住立、不混淆和不隐没。”尊者，世尊就是这样开示的。

พาลวคฺค

愚人品

ทุติยสุตฺต

第二经

ปุจฺฉา – พาลวคฺเค [Pg.147] ปน อาวุโส ทุติยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问——贤友，在愚人品中，世尊是如何宣说第二经的？

วิสฺสชฺชนา – พาลวคฺเค ภนฺเต ทุติยํ สุตฺตํ ‘‘ทฺเวเม ภิกฺขเว ตถาคตํ อพฺภาจิกฺขนฺติ. กตเม ทฺเว, ทุฏฺโฐ วา โทสนฺตโร สทฺโธ วา ทุคฺคหิเตน. อิเม โข ภิกฺขเว ทฺเว ตถาคตํ อพฺภาจิกฺขนฺตี’’ติ, เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，在愚人品中，第二经由世尊如是宣说：“诸比丘，有两种人诽谤如来。是哪两种呢？心怀嗔恚而有恶意者，或有信心而错误执取者。诸比丘，此即两种诽谤如来者。”尊者，此乃世尊所说。

ตติยสุตฺต

第三经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.148] อาวุโส ตติยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问——贤友，在那里，世尊是如何宣说第三经的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ตติยสุตฺตํ ภควตา ‘‘ทฺเวเม ภิกฺขเว ตถาคตํ อพฺภาจิกฺขนฺติ. กตเม ทฺเว, โย จ อภาสิตํ อลปิตํ ตถาคเตน ‘ภาสิตํ ลปิตํ ตถาคเตนา’ติ ทีเปติ. โย จ ภาสิตํ ลปิตํ ตถาคเตน ‘อภาสิตํ อลปิตํ ตถาคเตนาติ’ [Pg.149] ทีเปติ. อิเม โข ภิกฺขเว ทฺเว ตถาคตํ อพฺภาจิกฺขนฺติ. ทฺเวเม ภิกฺขเว ตถาคตํ นาพฺภาจิกฺขนฺติ. กตเม ทฺเว, โย จ อภาสิตํ อลปิตํ ตถาคเตน ‘อภาสิตํ อลปิตํ ตถาคเตนา’ติ ทีเปติ. โย จ ภาสิตํ ลปิตํ ตถาคเตน ‘ภาสิตํ ลปิตํ ตถาคเตนา’ติ ทีเปติ. อิเม โข ภิกฺขเว ทฺเว ตถาคตํ นาพฺภาจิกฺขนฺตี’’ติ, เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，在那里，第三经由世尊如是宣说：“诸比丘，有两种人诽谤如来。是哪两种呢？即把如来未说、未言者开示为‘如来所说、所言’，以及把如来已说、已言者开示为‘如来未说、未言’。诸比丘，此即两种诽谤如来者。诸比丘，有两种人不诽谤如来。是哪两种呢？即把如来未说、未言者开示为‘如来未说、未言’，以及把如来已说、已言者开示为‘如来所说、所言’。诸比丘，此即两种不诽谤如来者。”尊者，此乃世尊所说。

จตุตฺถวคฺค, ปญฺจมสุตฺต

第四经与第五经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.150] อาวุโส จตุตฺถปญฺจมสุตฺตานิ ภควตา กถํ ภาสิตานิ.

问——贤友，在那里，世尊是如何宣说第四经与第五经的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต จตุตฺถปญฺจมสุตฺตานิ ‘‘ทฺเวเม ภิกฺขเว ตถาคตํ อพฺภาจิกฺขนฺติ. กตเม ทฺเว, โย จ เนยฺยตฺถํ สุตฺตนฺตํ ‘นีตตฺโถ สุตฺตนฺโต’ติ [Pg.151] ทีเปติ, โย จ นีตตฺถํ สุตฺตนฺตํ ‘เนยฺยตฺโถ สุตฺตนฺโต’ติ ทีเปตี’’ติ, เอวมาทินา ภควตา ภาสิตานิ.

答——尊者，在那里，第四经与第五经由世尊以“诸比丘，有两种人诽谤如来。是哪两种呢？即把不了义经（neyyatthaṃ suttantaṃ）开示为了义经（nītattho suttanto），以及把了义经开示为不了义经者。”等文句宣说。

สมจิตฺตวคฺค, ปฐมสุตฺต

等心品

ปุจฺฉา – สมจิตฺตวคฺเค [Pg.153] อาวุโส ปฐมสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问——贤友，在等心品中，世尊是如何宣说第一经的？

วิสฺสชฺชนา – สมจิตฺตวคฺเค ภนฺเต ปฐมสุตฺตํ ‘‘อสปฺปุริสภูมิญฺจ โว ภิกฺขเว เทเสสฺสามิ สปฺปุริสภูมิญฺจ, ตํ สุณาถ สาธุกํ มนสิกโรถ, ภาสิสฺสามี’’ติ, เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，在等心品中，第一经由世尊以“诸比丘，我将为你们宣说非善人地（asappurisabhūmi）与善人地（sappurisabhūmi）。你们当谛听，善作意，我将宣说。”等文句宣说。

ทุติยสุตฺต

第二经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.156] อาวุโส ทุติยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊在那里所说的《第二经》是怎样说的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ทุติยสุตฺตํ ‘‘ทฺวินฺนาหํ ภิกฺขเว น สุปฺปติการ วทามิ. กตเมสํ ทฺวินฺนํ, มาตุ จ ปิตุ จา’’ติ, เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，世尊在那里宣说了《第二经》：“诸比丘，我说有二者难以回报。是哪二者？母亲与父亲。”世尊是这样宣说的。

สมจิตฺตสุตฺต

等心经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.157] อาวุโส ปญฺจมํ สมจิตฺตสุตฺตํ กตฺถ กสฺส เกน กถญฺจ ภาสิตํ.

问：贤友，这第五《等心经》是在哪里、对谁、由谁、怎样说的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุลานํ ภิกฺขูนํ ‘‘อชฺฌตฺตสํโยชนญฺจ อาวุโส ปุคฺคลํ เทเสสฺสามิ พหิทฺธาสํโยชนญฺจ, ตํสุณาถ

答：尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，对众多比丘说：“贤友们，我将为你们讲说内结人与外结人，你们且听。

สาธุกํ [Pg.158] มนสิกโรถา’’ติ, เอวมาทินา ภนฺเต อายสฺมตา สาริปุตฺตตฺเถเรน ธมฺมเสนาปตินา ภาสิตํ.

“善加作意。”尊者，如是等语，为法将具寿舍利弗长老所说。

โอวาท

教诫

ปุจฺฉา – กถญฺจ [Pg.161] อาวุโส ตตฺถ ภควา โอวาทํ อทาสิ.

问：贤友，世尊在那里是怎样给予教诫的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺถ ภนฺเต ภควา ‘‘ตสฺมาติห สาริปุตฺต เอวํ สิกฺขิตพฺพํ ‘สนฺตินฺทฺริยา ภวิสฺสาม สนฺตมานสา’ติ. เอวญฺหิ โว สาริปุตฺต สิกฺขิตพฺพ’’นฺติ เอวมาทินา โอวาทมทาสิ.

答：尊者，世尊在那里以“是故，舍利弗，当如是学：‘我等将为诸根寂静者、意寂静者。’舍利弗，你们当如是学”等语而给予教诫。

‘‘เอโส ภนฺเต อายสฺมา สาริปุตฺโต ปุพฺพาราเม มิคารมาตุปาสา เท ภิกฺขูนํ อชฺฌตฺตสํโยชนญฺจ ปุคฺคลํ เทเสติ พหิทฺธา สํโยชนญฺจ’’ –

“尊者，这位具寿舍利弗在东园(Pubbārāma)鹿母讲堂(Migāramātupāsāde)，为诸比丘讲说内结人与外结人。”

สาธุ [Pg.162] ภนฺเต ภควา เยน อายสฺมา สาริปุตฺโต เตนุปสงฺกมตุ อนุกมฺปํ อุปาทาย.

善哉，尊者！愿世尊出于慈愍，前往具寿舍利弗之处。

ตา โข ปน สาริปุตฺต เทวตา ทสปิ หุตฺวา วีสมฺปิ หุตฺวา ตึสมฺปิ หุตฺวา จตฺตาลีสมฺปิ หุตฺวา ปญฺญาสมฺปิ หุตฺวา สฏฺฐิปิ หุตฺวา อารคฺคโกฏินิตุทนมตฺเตปิ ติฏฺฐนฺติ, น จ อญฺญมญฺญํ พฺยาพาเธนฺติ–

舍利弗，那些天神，纵使有十位、二十位、三十位、四十位、五十位、六十位，站立于针尖大小之处，亦不互相妨碍。

ตสฺมาติห [Pg.163] สาริปุตฺต เอวํ สิกฺขิตพฺพํ สนฺตินฺทฺริยา ภวิสฺสาม สนฺตมานสา.

是故，舍利弗，当如是学：“我等将为诸根寂静者、意寂静者。”

ปริสวคฺค

众品

อุตฺตานสุตฺต

浅显经

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.165] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย ทุกนิปาเต ปริสวคฺเค ปฐมํ อุตฺตานสุตฺตํ กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，彼世尊……乃至……正等觉者，于《增支部》(Aṅguttaranikāya)《二集》(Dukanipāte)《众品》(Parisavagge)中，最初所说的《浅显经》是怎样说的？

วิสฺสชฺชนา – ปฐมํ ภนฺเต อุตฺตานสุตฺตํ ‘‘ทฺเวมา สิกฺขเว ปริสา, กตมา ทฺเว, อุตฺตานา จ ปริสา คมฺภีรา จ ปริสา, กตมา จ ภิกฺขเว อุตฺตานา ปริสา, อิธ ภิกฺขเว ยสฺสํ ปริสายํ ภิกฺขู อุทฺธตา โหนฺติ อุนฺนฬา จปลา มุขรา วิกิณฺณวาจา มุฏฺฐสฺสตี อสมฺปชานา อสมาหิตา วิพฺภนฺตจิตฺตา ปากตินฺทฺริยา. อยํ วุจฺจติ ภิกฺขเว อุตฺตานา ปริสา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，最初的《浅显经》中，世尊如是说：“诸比丘，有两种众。是哪两种？浅显之众与深奥之众。诸比丘，什么是浅显之众？诸比丘，于此，在某个众中，比丘们掉举、傲慢、轻浮、饶舌、言语散乱、失念、无正知、心无等持、心惑乱、诸根放逸。诸比丘，这被称为浅显之众。”世尊是这样宣说的。

โสปริสตฺตก

具会七法

เอตทคฺคํ ภิกฺขเว อิมาสํ ทฺวินฺนํ ปริสานํ ยทิทํ คมฺภีรา ปริสา.

诸比丘，在这两种集会中，深奥集会是其中最殊胜的。

อนคฺควตีสุตฺต

无火经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.167] อาวุโส ตติยํ อนคฺควตีสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊在那里是如何宣说第三《无火经》的呢？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ตติยํ อนคฺควตีสุตฺตํ ‘‘ทฺเวมา ภิกฺขเว ปริสา. กตมา ทฺเว, อนคฺควตี จ ปริสา อคฺควตี จ ปริสา. กตมา จ ภิกฺขเว อนคฺควตี ปริสา, อิธ ภิกฺขเว ยสฺสํ ปริสายํ เถรา ภิกฺขู พาหุลิกา โหนฺติ สาถลิกา, โอกฺกมเน ปุพฺพงฺคมา, ปวิเวเก นิกฺขิตฺตธุรา, น วีริยํ อารภนฺติ อปฺปตฺตสฺส ปตฺติยา อนธิคตสฺส อธิคมาย อสจฺฉิกภสฺส สจฺฉิกิริยายา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，世尊在那里如此宣说第三《无火经》：“诸比丘，有两种集会。是哪两种呢？无火的集会和有火的集会。诸比丘，什么是无火的集会？诸比丘，于此，在某个集会中，长老比丘们生活奢侈、懈怠，带头退堕，放弃远离的责任，不为达到未达、通达未通达、作证未作证而发起精进。”世尊如此等宣说。

โอกฺกาจิตวินีตสุตฺต

呵责调伏经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.170] อาวุโส ฉฏฺฐํ โอกฺกาจิตวินีตสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊在那里是如何宣说第六《呵责调伏经》的呢？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ฉฏฺฐํ โอกฺกาจิตวินีตสุตฺตํ ‘‘ทฺเวมา ภิกฺขเว ปริสา. กตมา ทฺเว, โอกฺกาจิตวินีตา ปริสา โน ปฏิปุจฺฉาวินีตา, ปฏิปุจฺฉา วินีตา ปริสา โน โอกฺกาจิตวินีตา’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，世尊在那里如此宣说第六《呵责调伏经》：“诸比丘，有两种集会。是哪两种呢？被呵责而调伏的集会，而非由诘问而调伏；由诘问而调伏的集会，而非被呵责而调伏。”世尊如此等宣说。

ปุคฺคลวคฺค

人品

อสนฺตสนฺนิวาสสุตฺต

与非善人共住经

ปุจฺฉา – ปุคฺคลวคฺเค [Pg.173] อาวุโส เอกาทสมํ อสนฺตสนฺนิวาสสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，在人品中，世尊是如何宣说第十一《与非善人共住经》的呢？

วิสฺสชฺชนา – ปุคฺคลวคฺเค ภนฺเต เอกาทสมํ อสนฺตสนฺนิวาสสุตฺตํ ‘‘อสนฺตสนฺนิวาสญฺจ โว ภิกฺขเว เทเสสฺสามิ สนฺตสนฺนิวาสญฺจ, ตํ สุณาถ, สาธุกํ มนสิกโรถ ภาสิสฺสามี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，世尊在人品中如此宣说第十一《与非善人共住经》：“诸比丘，我将为你们宣说与非善人共住以及与善人共住，你们当谛听，善加作意，我将宣说。”世尊如此等宣说。

สุขวคฺค

乐品

ปุจฺฉา – สุขวคฺเค [Pg.176] ปน อาวุโส ภควตา กีทิสี ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

问：贤友，在乐品中，世尊宣说了怎样的法义呢？

วิสฺสชฺชนา – สุขวคฺเค ภนฺเต ภควตา ‘‘ทฺเวมานิ ภิกฺขเว สุขานิ. กตมานิ ทฺเว, คิหิสุขญฺจ ปพฺพชิตสุขญฺจ, อิมานิ โข ภิกฺขเว ทฺเว สุขานิ. เอตทคฺคํ ภิกฺขเว อิเมสํ ทฺวินฺนํ สุขานํ ยทิทํ ปพฺพชิตสุข’’นฺติ เอวมาทิกา ธมฺมเทสนาโย เทสิตา.

答：尊者，世尊在乐品中如此宣说：“诸比丘，有两种乐。是哪两种呢？在家之乐与出家之乐。诸比丘，这便是两种乐。诸比丘，在这两种乐之中，出家之乐最为殊胜。”世尊如此宣说了种种法义。

อายาจนวคฺค

祈请品

ปุจฺฉา – อายาจนวคฺเค [Pg.178] ปน อาวุโส ภควตา ปฐมาทีนิ จตฺตาริ สุตฺตานิ กถํ ภาสิตานิ.

问：贤友，在祈请品中，世尊最初的四部经是如何宣说的呢？

วิสฺสชฺชนา – อายาจนวคฺเค ภนฺเต ปฐมาทีนิ จตฺตาริ สุตฺตานิ ‘‘สทฺโธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ เอวํ สมฺมา อายาจมาโน อายาเจยฺย ตาทิโส โหมิ, ยาทิสา สาริปุตฺตโมคฺคลฺลานา’’ติ, เอวมาทินา ภควตา ภาสิตานิ.

答：尊者，世尊在祈请品中如此宣说了最初的四部经：“诸比丘，有信心的比丘，若如理祈请，则应如此祈请：‘愿我成为像舍利弗、目犍连那样的人。’”

อวณฺณารหสุตฺต

应呵责经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.180] อาวุโส ปญฺจมํ อวณฺณารหสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊在那里是如何宣说第五《应呵责经》的呢？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ปญฺจมํ อวณฺณารหสุตฺตํ ‘‘ทฺวีหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต พาโล อพฺยตฺโต อสปฺปุริโส เอตํ อุปหตํ อตฺตานํ ปริหรติ, สาวชฺโช จ โหติ สานุวชฺโช จ วิญฺญูนํ, พหุญฺจ อปุญฺญํ ปสวตี’’ติ, เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，世尊在那里如此宣说了第五《应呵责经》：“诸比丘，愚人、无能者、非善士，具足二法，便带着一个被毁伤的自己而行，他是有过失的，为智者所谴责，并产生许多非福。”

อปฺปสาทนียสุตฺต

不应生信经

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.182] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย ทุกนิปาเต อายาจนวคฺเค ฉฏฺฐํ อปฺปสาทนียสุตฺตํ กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊、正自觉者于《增支部》二集《祈请品》中，是如何宣说第六《不应生信经》的呢？

วิสฺสชฺชนา – ฉฏฺฐํ ภนฺเต อปฺปสาทนียสุตฺตํ ‘‘ทฺวีหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต พาโล อพฺยตฺโต อสปฺปุริโส เอตํ อุปหตํ อตฺตานํ ปริหรติ, สาวชฺโช จ โหติ สานุวชฺโช จ วิญฺญูนํ, พหุญฺจ อปุญฺญํ ปสวติ. กตเมหิ ทฺวีหิ, อนนุวิจฺจ อปริโยคาเหตฺวา อปฺปสาทนีเย ฐาเน ปสาทํ อุปทํเสติ, อนนุวิจฺจ อปริโย คาเหตฺวา ปสาทนีเย ฐาเน อปฺปสาทํ อุปทํเสตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，世尊如此宣说了第六《不应生信经》：“诸比丘，愚人、无能者、非善士，具足二法，便带着一个被毁伤的自己而行，他是有过失的，为智者所谴责，并产生许多非福。是哪二法呢？未经审察、未经辨别，于不应生信之处生起信心；未经审察、未经辨别，于应生信之处不生起信心。”

มาตาปิตุสุตฺต

父母经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.184] อาวุโส สตฺตมํ มาตาปิตุสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊在那里是如何宣说第七《父母经》的呢？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต สตฺตมํ มาตาปิตุสุตฺตํ ‘‘ทฺวีสุ ภิกฺขเว มิจฺฉา ปฏิปชฺชมาโน พาโล อพฺยตฺโต อสปฺปุริโส เอตํ อุปหตํ อตฺตานํ ปริหรติ, สาวชฺโช จ โหหิ สานุวชฺโช จ วิญฺญูนํ, พหุญฺจ อปุญฺญํ ปสวติ. กตเมสุ ทฺวีสุ, มาตริ จ ปิตริ จา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，世尊在那里如此宣说了第七《父母经》：“诸比丘，愚人、无能者、非善士，于二者行邪行，便带着一个被毁伤的自己而行，他是有过失的，为智者所谴责，并产生许多非福。是于哪二者呢？于母亲与父亲。”

ตถาคตสุตฺต

如来经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.185] อาวุโส อฏฺฐมํ ตถาคตสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问——贤友，就在那里，第八《如来经》是世尊如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว [Pg.186] ภนฺเต อฏฺฐมํ ตถาคตสุตฺตํ ‘‘ทฺวีสุ ภิกฺขเว มิจฺฉาปฏิปชฺชมาโน พาโล อพฺยตฺโต อสปฺปุริโส เอตํ อุปหตํ อตฺตานํ ปริหรติ, สาวชฺโช จ โหติ สานุวชฺโช จ วิญฺญูนํ, พหุญฺจ อปุญฺญํ ปสวติ. กตเมสุ ทฺวีสุ, ตถาคเต จ ตถาคตสาวเก จา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，就在那里，第八《如来经》，世尊如此宣说：“诸比丘，愚人、无能者、非善士于二者行邪行，则带来自我伤害，他是有罪过的，为智者所呵责，且产生众多非福。于哪二者呢？于如来及如来弟子。”世尊以如是等语而说。

ติกนิปาต

三集

พาลวคฺค, ภยสุตฺต

愚人品，怖畏经

ปุจฺฉา – ติกนิปาเต [Pg.189] ปน อาวุโส ปฐมํ ภยสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กสฺส กถญฺจ ภาสิตํ.

问——贤友，于《三集》中，第一《怖畏经》是世尊在何处、对何人、如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุลานํ ‘‘ยานิ กานิจิ ภิกฺขเว ภยานิ อุปฺปชฺชนฺติ, สพฺพานิ ตานิ พาลโต อุปฺปชฺชนฺติ โน ปณฺฑิตโต. เย เกจิ อุปฺปทฺทวา อุปฺปชฺชนฺติ, สพฺเพเต พาลโต อุปฺปชฺชนฺติ โน ปณฺฑิตโต. เยเกจิ อุปสคฺคา อุปฺปชฺชนฺติ, สพฺเพเต พาลโต อุปฺปชฺชนฺติ โน ปณฺฑิตโต’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，世尊对众多比丘如此宣说：“诸比丘，任何怖畏生起，皆从愚人生，不从智者生；任何灾祸生起，皆从愚人生，不从智者生；任何危难生起，皆从愚人生，不从智者生。”世尊以如是等语而说。

จินฺตีสุตฺต

思虑经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.190] อาวุโส ตติยํ จินฺตีสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问——贤友，就在那里，第三《思虑经》是世尊如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต จินฺตีสุตฺตํ ‘‘ตีณิมานิ ภิกฺขเว พาลสฺส พาลลกฺขณานิ [Pg.191] พาลนิมิตฺตานิ พาลาปทานานิ. กตมานิ ตีณิ, อิธ ภิกฺขเว พาโล ทุจฺจินฺติตจินฺตี จ โหติ ทุพฺภาสิตภาสี จ ทุกฺกฏกมฺมการี จา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，就在那里，《思虑经》，世尊如此宣说：“诸比丘，此为愚人的三种愚相、愚兆、愚行。是哪三种呢？诸比丘，于此，愚人思惟恶思、言说恶说、造作恶作。”世尊以如是等语而说。

อจฺจยสุตฺต

过失经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.193] อาวุโส จตุตฺถํ อจฺจยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问——贤友，就在那里，第四《过失经》是世尊如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต จตุตฺถํ อจฺจยสุตฺตํ ‘‘ตีหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต พาโล เวทิตพฺโพ. กตเมหิ ตีหิ, อจฺจยํ อจฺจยโต ทิสฺวา ยถาธมฺมํ นปฺปฏิกโรติ, ปรสฺส โข ปน อจฺจยํ เทเสนฺตสฺส ยถาธมฺมํ นปฺปฏิคฺคณฺหาตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，就在那里，第四《过失经》，世尊如此宣说：“诸比丘，具足三法者，当知为愚人。是哪三法呢？见到过失后，不作如法悔改；又，当他人表白过失时，不作如法接受。”世尊以如是等语而说。

มลสุตฺต

垢经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.195] อาวุโส ทสมํ มลสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

提问——贤友，世尊在那里是如何宣说第十部《垢经》的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ทสมํ มลสุตฺตํ ‘‘ตีหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต ตโย มเล อปฺปหาย ยถาภตํ นิกฺขิตฺโต เอวํ นิรเย. กตเมหิ ตีหิ, ทุสฺสีโล จ โหติ, ทุสฺสีลฺยมลญฺจสฺส อปฺปหีนํ โหติ. อิสฺสุกี จ โหติ, อิสฺสามลญฺจสฺส อปฺปหีนํ โหติ. มจฺฉรี จ โหติ, มจฺฉรมลญฺจสฺส อปฺปหีนํ โหตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，就在那里，世尊宣说了第十部《垢经》：“诸比丘，具足三种法，不舍弃三种垢，就会像被扔掉一样堕入地狱。是哪三种呢？他是破戒的，而且没有舍弃破戒的垢；他是嫉妒的，而且没有舍弃嫉妒的垢；他是悭吝的，而且没有舍弃悭吝的垢。”世尊是如此宣说的。

รถการวคฺค, ญาตสุตฺต

车匠品，知名经

ปุจฺฉา – รถการวคฺเค [Pg.197] ปน อาวุโส ปฐมํ ญาตสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

提问——贤友，在车匠品中，世尊是如何宣说第一部《知名经》的？

วิสฺสชฺชนา – ปฐมํ ภนฺเต ญาตสุตฺตํ ‘‘ตีหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต ญาโต ภิกฺขุ พหุชนอหิตาย ปฏิปนฺโน โหติ พหุชน ทุกฺขาย พหุโน ชนสฺส อนตฺถาย อหิตาย ทุกฺขาย เทวมนุสฺสานํ. กตเมหิ ตีหิ, อนนุโลมิเก กายกมฺเม สมาทเปติ, อนนุโลมิเก วจีกมฺเม สมาทเปติ, อนนุโลมิเกสุ ธมฺเมสุ สมาทเปตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，世尊宣说了第一部《知名经》：“诸比丘，具足三种法的知名比丘，是为了众多人的不利与痛苦，是为了天人大众的无益、不利与痛苦而行。是哪三种呢？劝导不顺应的身业，劝导不顺应的语业，劝导不顺应的法。”世尊是如此宣说的。

อาสํสสุตฺต

希望经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.199] อาวุโส ตติยํ อาสํสสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

提问——贤友，就在那里，世尊是如何宣说第三部《希望经》的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ตติยํ อาสํสสุตฺตํ ‘‘ตโยเม ภิกฺขเว ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม ตโย นิราโส อาสํโส’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，就在那里，世尊宣说了第三部《希望经》：“诸比丘，世间存在这三种人。哪三种呢？绝望者、希望者……”世尊是如此宣说的。

สเจตนสุตฺต

有思经

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.203] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย ติกนิปาเต รถการวคฺเค ปญฺจมํ สเจตนสุตฺตํ กตฺถ กสฺส กถญฺจ ภาสิตํ.

提问——贤友，那位世尊、正等觉者在《增支部》三集中车匠品里，于何处、为谁、如何宣说第五部《有思经》的呢？

วิสฺสชฺชนา – พาราณสิยํ ภนฺเต สมฺพหุลานํ ภิกฺขูนํ อารพฺภ ‘‘ภูตปุพฺพํ ภิกฺขเว ราชา อโหสิ สเจตโน นาม, อถ โข ภิกฺขเว ราชา สเจตโน รถการํ อามนฺเตสิ อิโต เม สมฺม รถการ ฉนฺนํ มาสานํ ปจฺจเยน สงฺคาโม ภวิสฺสติ สกฺขิสฺสสิ เม สมฺม รถการ นวํ จกฺกยุคํ กาตุ’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，在波罗奈城(Bārāṇasī)，世尊针对众多比丘宣说：“诸比丘，过去曾有位国王，名叫有思(Sacetana)。诸比丘，有思国王召见车匠说：‘贤友车匠，从现在起六个月后将爆发战争，你能够为我制作一副新的车轮吗？’”世尊是如此宣说的。

อปณฺณกสุตฺต

不谬经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.208] อาวุโส ฉฏฺฐํ อปณฺณกสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

提问——贤友，世尊在那里是如何宣说第六《不谬经》的？

วิสฺสชฺชนา – ฉฏฺฐํ ภนฺเต อปณฺณกสุตฺตํ ‘‘ตีหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต ภิกฺขุ อปณฺณกปฏิปทํ ปฏิปนฺโน โหติ, โยนิ จสฺส อารทฺธา โหติ อาสวานํ ขยาย. กตเมหิ ตีหิ, อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ อินฺทฺริเยสุ คุตฺตทฺวาโร โหติ, โภชเน มตฺตญฺญู โหติ, ชาคริยมนุยุตฺโต โหตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，第六《不谬经》：“诸比丘，具足三种法的比丘，就是行于不谬之道(apaṇṇakapaṭipadā)，并且已奠定根基，能灭尽诸漏。是哪三种呢？诸比丘，在此，比丘守护根门，于食知量，勤于觉醒。”世尊是这样宣说的。

เทวโลกสุตฺต

天界经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.210] อาวุโส อฏฺฐมํ เทวโลกสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

提问——贤友，世尊在那里是如何宣说第八《天界经》的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต อฏฺฐมํ เทวโลกสุตฺตํ ‘‘สเจ โว ภิกฺขเว อญฺญติตฺถิยา ปริพฺพาชกา เอวํ ปุจฺเฉยฺยุํ ‘‘เทวโลกูปปตฺติยา อาวุโส สมเณ โคตเม พฺรหฺมจริยํ วุสฺสถา’ติ. นนุ ตุมฺเห ภิกฺขเว [Pg.211] เอวํ ปุฏฺฐา อฏฺฏีเยยฺยาถ หราเยยฺยาถ ชิคุจฺเฉยฺยาถา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，第八《天界经》就在那里：“诸比丘，如果有其他外道游行者这样问你们：‘贤友，你们在沙门乔达摩这里修梵行，是为了往生天界吗？’诸比丘，如果你们被这样问，难道不会感到苦恼、惭愧和厌恶吗？”世尊是这样宣说的。

ปฐม ปาปณิกสุตฺต

初商贾经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.212] อาวุโส นวมํ ปฐมปาปณิกสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

提问——贤友，世尊在那里是如何宣说第九《初商贾经》的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต นวมํ ปฐมปาปณิกสุตฺตํ ‘‘ตีหิ ภิกฺขเว องฺเคหิ สมนฺนาคโต ปาปณิโก อภพฺโพ อนธิคตํ วา โภคํ อธิคนฺตุํ, อธิคตํ วา โภคํ ผาตึ กาตุํ. กตเมหิ ตีหิ, อิธ ภิกฺขเว ปาปณิโก ปุพฺพณฺหสมยํ น สกฺกจฺจํ กมฺมนฺตํ อธิฏฺฐาตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，第九《初商贾经》就在那里：“诸比丘，具足三法的商贾，不能获得未获得的财富，也不能使已获得的财富增长。是哪三法呢？诸比丘，在此，商贾在上午不认真从事工作。”世尊是这样宣说的。

ปุคฺคลวคฺค

人品

คิลานสุตฺต

病者经

ปุจฺฉา – ปุคฺคลวคฺเค [Pg.215] ปน อาวุโส ทุติยํ คิลานสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

提问——贤友，在人品(Puggalavagga)中，世尊是如何宣说第二《病者经》的？

วิสฺสชฺชนา – ปุคฺคลวคฺเค ภนฺเต ทุติยํ คิลานสุตฺตํ ‘‘ตโยเม ภิกฺขเว คิลานา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม ตโย, อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ คิลาโน ลภนฺโต วา สปฺปายานิ โภชนานิ อลภนฺโต วา สปฺปายานิ โภชนานิ, ลภนฺโต วา สปฺปายานิ เภสชฺชานิ อลภนฺโต วา สปฺปายานิ เภสชฺชานิ, ลภนฺโต วา ปติรูปํ อุปฏฺฐากํ อลภนฺโต วา ปติรูปํ อุปฏฺฐากํ วุฏฺฐาติ ตมฺหา อาพาธา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，在人品中，世尊以“诸比丘，世间存在此三种病者。是哪三种呢？诸比丘，在此，有一种病者，无论得到或得不到适宜的食物，得到或得不到适宜的医药，得到或得不到合适的照料者，都能从疾病中痊愈。”等文句宣说了第二《病者经》。

พหุการสุตฺต

多所饶益经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.217] อาวุโส จตุตฺถํ พหุการสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

提问——贤友，世尊在那里是如何宣说第四《多所饶益经》的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว [Pg.218] ภนฺเต จตุตฺถํ พหุการสุตฺตํ ‘‘ตโย เม ภิกฺขเว ปุคฺคลา ปุคฺคลสฺส พหุการา. กตเม ตโย, ยํ ภิกฺขเว ปุคฺคลํ อาคมฺม ปุคฺคโล พุทฺธํ สรณํ คโต โหติ, ธมฺมํ สรณํ คโต โหติ, สงฺฆํ สรณํ คโต โหติ. อยํ ภิกฺขเว ปุคฺคโล อิมสฺส ปุคฺคลสฺส พหุกาโร’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，世尊在那里如此宣说第四《多所饶益经》：“诸比丘，有三种人对另一人多所饶益。是哪三种呢？诸比丘，由于某人的缘故，另一人归依佛、归依法、归依僧。诸比丘，此人对彼人多所饶益。”此经由世尊以如是等语宣说。

ชิคุจฺฉิตพฺพสุตฺต

应厌恶经

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.220] ภควตา ชานตา ปสฺสตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย ติกนิปาเต ปุคฺคลวคฺเค สตฺตมํ ชิคุจฺฉิตพฺพสุตฺตํ กถํ ภาสิตํ.

提问——贤友，那位知者、见者、世尊、正等觉者，在《增支部·三集·人品》中是如何宣说第七《应厌恶经》的？

วิสฺสชฺชนา – สตฺตมํ ภนฺเต ชิคุจฺฉิตพฺพสุตฺตํ ‘‘ตโยเม ภิกฺขเว ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม ตโย, อตฺถิ ภิกฺขเว ปุคฺคโล ชิคุจฺฉิตพฺโพ น เสวิตพฺโพ น ภชิตพฺโพ น ปยิรุปาสิตพฺโพ, อตฺถิ ภิกฺขเว ปุคฺคโล อชฺฌุเปกฺขิตพฺโพ น เสวิตพฺโพ น ภชิตพฺโพ น ปยิรุปาสิตพฺโพ, อตฺถิ ภิกฺขเว ปุคฺคโล เสวิตพฺโพ ภชิตพฺโพ ปยิรุปาสิตพฺโพ’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，世尊如此宣说第七《应厌恶经》：“诸比丘，世间存在此三种人。是哪三种呢？诸比丘，有一种人应被厌恶，不应亲近、不应交往、不应侍奉；诸比丘，有一种人应被舍置，不应亲近、不应交往、不应侍奉；诸比丘，有一种人应被亲近、应交往、应侍奉。”

ปุจฺฉา – กถญฺจาวุโส [Pg.221] ตตฺถ ภควตา ชิคุจฺฉิตพฺโพ ปุคฺคโล นเสวิตพฺโพ นภชิตพฺโพ น ปยิรุปาสิตพฺโพ ปกาสิโต.

提问——贤友，世尊在此如何宣说应被厌恶、不应亲近、不应交往、不应侍奉的人？

วิสฺสชฺชนา – ‘‘กตโม จ ภิกฺขเว ปุคฺคโล ชิคุจฺฉิตพฺโพ น เสวิตพฺโพ น ภชิตพฺโพ น ปยิรุปาสิตพฺโพ. อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ทุสฺสีโล โหติ ปาปธมฺโม อสุจิสงฺกสฺสรสมาจาโร ปฏิจฺฉนฺนกมฺมนฺโต อสฺสมโณ สมณปฏิญฺโญ อพฺรหฺมจารี พฺรหฺมจาริปฏิญฺโญ อนฺโตปูติ อวสฺสุโต กสมฺพุชาโต, เอวรูโป ภิกฺขเว ปุคฺคโล ชิคุจฺฉิตพฺโพ น เสวิตพฺโพ น ภชิตพฺโพ น ปยิรุปาสิตพฺโพ’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ชิคุจฺฉิตพฺโพ น เสวิตพฺโพ น ภชิตพฺโพ น ปยิรุปาสิตพฺโพ ปุคฺคโล ปกาสิโต.

答复——“诸比丘，什么样的人应被厌恶，不应亲近、不应交往、不应侍奉呢？诸比丘，在此，有人恶戒、具恶法、行不净、行为可疑、行为隐秘、非沙门而自称沙门、非梵行者而自称梵行者、内心腐烂、欲漏未尽、如垃圾般。诸比丘，这样的人应被厌恶，不应亲近、不应交往、不应侍奉。”尊者，世尊如此宣说了应被厌恶、不应亲近、不应交往、不应侍奉的人。

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.223] ปนาวุโส ตตฺถ ภควตา อชฺฌุเปกฺขิตพฺโพ ปุคฺคโล น เสวิตพฺโพ น ภชิตพฺโพ น ปยิรุปาสิตพฺโพ ปกาสิโต.

提问——贤友，世尊在那里是如何宣说应被舍置、不应亲近、不应交往、不应侍奉的人的？

วิสฺสชฺชนา – กตโม จ ภิกฺขเว ปุคฺคโล อชฺฌุเปกฺขิตพฺโพ น เสวิตพฺโพ น ภชิตพฺโพ น ปยิรุปาสิตพฺโพ, อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล โกธโน โหติ อุปายาสพหุโล, อปฺปมฺปิ วุตฺโต สมาโน อภิสชฺชติ กุปฺปติ พฺยาปชฺชติ ปติตฺถียติ, โกปญฺจ โทสญฺจ อปฺปจฺจยญฺจ ปาตุกโรตี’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ตตฺถ อชฺฌุเปกฺขิตพฺโพ น เสวิตพฺโพ น ภชิตพฺโพ น ปยิรุปาสิตพฺโพ ปุคฺคโล ปกาสิโต.

答复——“诸比丘，什么样的人应被舍置，不应亲近、不应交往、不应侍奉呢？诸比丘，在此，有人易怒、多恼，稍被言说，即感冒犯、忿怒、嗔恨、顽固，并显露其愤怒、憎恨与不悦。”尊者，世尊如此宣说了在那里应被舍置、不应亲近、不应交往、不应侍奉的人。

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.224] ปนาวุโส ตตฺถ ภควตา เสวิตพฺโพ ปุคฺคโล ภชิตพฺโพ ปยิรุปาสิตพฺโพ ปกาสิโต.

提问——贤友，世尊在那里是如何宣说应亲近、应交往、应侍奉的人的？

วิสฺสชฺชนา – ‘‘กตโม จ ภิกฺขเว ปุคฺคโล เสวิตพฺโพ ภชิตพฺโพ ปยิรุปาสิตพฺโพ, อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล สีลวา โหติ กลฺยาณธมฺโม, เอวรูโป ภิกฺขเว ปุคฺคโล เสวิตพฺโพ ภชิตพฺโพ [Pg.225] ปยิรุปาสิตพฺโพ’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ตตฺถ ภควตา เสวิตพฺโพ ปุคฺคโล ภชิตพฺโพ ปยิรุปาสิตพฺโพ ปกาสิโต.

答复——“诸比丘，什么样的人应亲近、交往与侍奉呢？诸比丘，在此，有人持戒，具足善法。诸比丘，这样的人应亲近、交往与侍奉。”尊者，世尊如此宣说了在那里应亲近、交往与侍奉的人。

คูถภาณีสุตฺต

粪语经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.226] อาวุโส ปุคฺคลวคฺเค อฏฺฐมํ คูถภาณีสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊在那《人品》的第八《粪语经》中是如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ปุคฺคลวคฺเค อฏฺฐมํ คูถภาณีสุตฺตํ ‘‘ตโย เม ภิกฺขเว ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม ตโย, คูถภาณี ปุปฺผภาณี มธุภาณี’’ติ เอวํ โข ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，世尊在那《人品》的第八《粪语经》中如此宣说：“诸比丘，世间有三种人存在。哪三种呢？粪语者、花语者、蜜语者。”

คูถภาณีปุคฺคล

粪语之人

ปุจฺฉา – กถญฺจาวุโส [Pg.227] ตตฺถ ภควตา คูถภาณีปุคฺคโล ปกาสิโต.

问：贤友，世尊在那里是如何阐明粪语之人的？

วิสฺสชฺชนา – กตโม จ ภิกฺขเว ปุคฺคโล คูถภาณี, อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล สภคฺคโต วา ปริสคฺคโต วา ญาติมชฺฌคโตวา ปูคมชฺฌคโตวา ราชกุลมชฺฌคโตวา อภินีโต สกฺขิปุฏฺโฐ ‘‘เอหมฺโภ ปุริส ยํ ชานาสิ, ตํ วเทหี’’ติ. โส อชานํ วา อาห ‘‘ชานามี’’ติ, ชานํ วา อาห ‘‘น ชานามี’’ติ, อปสฺสํ วา อาห ‘‘ปสฺสามี’’ติ, ปสฺสํ วา อาห ‘‘น ปสฺสามี’’ติ. อิติ อตฺตเหตุ วา ปรเหตุ วา อามิสกิญฺจิกฺขเหตุ วา สมฺปชานมุสา ภาสิตา โหติ. อยํ วุจฺจติ ภิกฺขเว ปุคฺคโล คูถภาณีติ, เอวํ โข ภนฺเต ตตฺถ ภควตา คูถภาณีปุคฺคโล ปกาสิโต.

答：诸比丘，何种人是粪语者？诸比丘，于此，某人前往集会、团体、亲族、社团或王族中，被带去作证，被询问：“来，善人，你所知道的，就说出来。”他不知道却说“我知道”，知道却说“我不知道”；没看见却说“我看见”，看见却说“我没看见”。如此，为了自己、为了他人或为了些微的利益，明知故犯地说妄语。诸比丘，此人被称为粪语者。尊者，世尊就是这样阐明粪语之人的。

ปุปฺผภาณีปุคฺคล

花语之人

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.228] ปนาวุโส ตตฺถ ภควตา ปุปฺผภาณีปุคฺคโล ปกาสิโต.

问：贤友，世尊在那里是如何阐明花语之人的？

วิสฺสชฺชนา – กตโม จ ภิกฺขเว ปุคฺคโล ปุปฺผภาณี, อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล สภคฺคโต วา ปริสคฺคโต วา ญาติมชฺฌคโต วา ปูคมชฺฌคโตวา ราชกุลมชฺฌคโต วา อภินีโต สกฺขิปุฏฺโฐ ‘‘เอหมฺโภ ปุริส ยํ ปชานาสิ, ตํ วเทหี’’ติ. โส อชานํ วา อาห ‘‘น ชานามี’’ติ, ชานํ วา อาห ‘‘ชานามี’’ติ, อปสฺสํ วา อาห ‘‘น ปสฺสามี’’ติ, ปสฺสํ วา อาห ‘‘ปสฺสามี’’ติ, อิติ อตฺตเหตุ วา ปรเหตุ วา อามิสกิญฺจิกฺขเหตุ วา น สมฺปชานมุสา ภาสิตา โหติ, อยํ วุจฺจติ ภิกฺขเว ปุคฺคโล ปุปฺผภาณีติ, เอวํ โข ภนฺเต ตตฺถ ภควตา ปุปฺผภาณีปุคฺคโล ปกาสิโต.

答：诸比丘，何种人是花语者？诸比丘，于此，某人前往集会、团体、亲族、社团或王族中，被带去作证，被询问：“来，善人，你所知道的，就说出来。”他不知道就说“我不知道”，知道就说“我知道”；没看见就说“我没看见”，看见就说“我看见”。如此，他不会为了自己、为了他人或为了些微的利益而明知故犯地说妄语。诸比丘，此人被称为花语者。尊者，世尊就是这样阐明花语之人的。

มธุภาณีปุคฺคล

蜜语之人

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.229] ปนาวุโส ตตฺถ ภควตา มธุภาณี ปุคฺคโล ปกาสิโต.

问：贤友，世尊在那里是如何阐明蜜语之人的？

วิสฺสชฺชนา – กตโม จ ภิกฺขเว ปุคฺคโล มธุภาณี, อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล ผรุสํ วาจํ ปหาย ผรุสาย วาจาย ปฏิวิรโต

答：诸比丘，何种人是蜜语之人？诸比丘，于此，有某人舍弃粗恶语，远离粗恶语。

โหตีติ [Pg.230] เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ตตฺถ มธุภาณี ปุคฺคโล ปกาสิโต.

尊者，世尊即是以如是等语，在此阐明了蜜语之人。

อนฺธสุตฺต

盲经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.231] อาวุโส ปุคฺคลวคฺเค นวมํ อนฺธสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊在那《人品》的第九《盲经》中是如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ปุคฺคลวคฺเค นวมํ อนฺธสุตฺตํ ‘‘ตโยเม ภิกฺขเว ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม ตโย อนฺโธ เอกจกฺขุ ทฺวิจกฺขู’’ติ, เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，世尊在那《人品》的第九《盲经》中如此宣说：“诸比丘，世间有这三种人存在。哪三种呢？盲者、独眼者、双眼者。”

ปุจฺฉา – กีทิโส อาวุโส ปุคฺคโล ตตฺถ ภควตา อนฺโธ อกฺขาโต.

问：贤友，世尊在那里所说的盲者是怎样的人呢？

วิสฺสชฺชนา – ยสฺส ภนฺเต โภเคสุ เจว ธมฺเมสุ จ ปญฺญาจกฺขุ นตฺถิ, เอทิโส ภนฺเต ปุคฺคโล ตตฺถ ภควตา อนฺโธ อกฺขาโต.

答：尊者，若有人于财富和法都没有智慧之眼，尊者，世尊称这样的人为盲者。

ปุจฺฉา – กีทิโส [Pg.232] ปน อาวุโส ปุคฺคโล ตตฺถ ภควตา เอกจกฺขุ อกฺขาโต.

问：贤友，世尊在那里所说的独眼者是指怎样的人呢？

วิสฺสชฺชนา – ยสฺส ภนฺเต โภเคสุเยว ปญฺญาจกฺขุ อตฺถิ น ธมฺเมสุ. อีทิโส ภนฺเต ปุคฺคโล ตตฺถ ภควตา เอกจกฺขุ อกฺขาโต.

答：尊者，若有人仅有财富上的智慧之眼，而无法上的智慧之眼，尊者，世尊称这样的人为独眼者。

ปุจฺฉา – กีทิโส [Pg.233] ปน อาวุโส ปุคฺคโล ตตฺถ ภควตา ทฺวิจกฺขุ อกฺขาโต.

问：贤友，那么世尊在那里所说的双眼者是怎样的人呢？

วิสฺสชฺชนา – ยสฺส ภนฺเต โภเคสุ เจว ธมฺเมสุ จ ปญฺญาจกฺขุ อตฺถิ, อีทิโส ภนฺเต ปุคฺคโล ตตฺถ ภควตา ทฺวิจกฺขุ อกฺขาโต.

答：尊者，若有人于财富和法都具有智慧之眼，尊者，世尊称这样的人为双眼者。

อวกุชฺชสุตฺต

覆钵经

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.234] ภควตา ชานตา ปสฺสตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย ติกนิปาเต ปุคฺคลวคฺเค ทสมํ อวกุชฺชสุตฺตํ กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，那位知者、见者……乃至……正等觉者的世尊，在《增支部》三集《人品》的第十《覆钵经》中是如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – ทสมํ ภนฺเต อวกุชฺชสุตฺตํ ‘‘ตโย เม ภิกฺขเว ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม ตโย, อวกุชฺชปญฺโญ ปุคฺคโล อุจฺฉงฺคปญฺโญ ปุคฺคโล ปุถุปญฺโญ ปุคฺคโล. กตโม จ ภิกฺขเว อวกุชฺชปญฺโญ ปุคฺคโล. อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล อารามํ คนฺตา โหติ อภิกฺขณํ ภิกฺขูนํ สนฺติเก ธมฺมสฺสวนาย, ตสฺส ภิกฺขู ธมฺมํ เทเสนฺติอาทิกลฺยาณํ มชฺเฌกลฺยาณํ ปริโยสานกลฺยาณํ สาตฺถํ สพฺยญฺชนํ เกวลปริปุณฺณํ ปริสุทฺธํ [Pg.235] พฺรหฺมจริยํ ปกาเสนฺติ. โส ตสฺมึ อาสเน นิสินฺโน ตสฺสา กถาย เนวาทึ มนสิกโรติ, น มชฺฌํ มนสิกโรติ, น ปริโยสานํ มนสิกโรติ, วุฏฺฐิโตปิ ตมฺหา อาสนา ตสฺสา กถาย เนวาทึ มนสิกโรติ, น มชฺฌํ มนสิกโรติ, น ปริโยสานํ มนสิกโรตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，关于第十《覆钵经》，世尊是以如下等文句宣说的：“诸比丘，世间有三种人存在。哪三种呢？覆钵慧之人、怀抱慧之人、广慧之人。诸比丘，何种人是覆钵慧之人？诸比丘，于此，有某人常去僧园，到比丘们跟前听闻正法。比丘们为他宣说初善、中善、后善，义妙文妙之法，开示完全圆满、遍净的梵行。他坐在那个座位上时，对那说法，既不作意其开端，不作意其中间，也不作意其结尾；从那个座位起身之后，对那说法，也既不作意其开端，不作意其中间，也不作意其结尾。”

เทวทูตวคฺค, สพฺรหฺมกสุตฺต

天使品·俱梵天经

ปุจฺฉา – เทวทูตวคฺเค [Pg.239] ปน อาวุโส ปฐมํ สพฺรหฺมกสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

请问，贤友，在天使品中，世尊最初是如何宣说《俱梵天经》的呢？

วิสฺสชฺชนา – เทวทูตวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ สพฺรหฺมกสุตฺตํ ‘‘สพฺรหฺมกานิ ภิกฺขเว ตานิ กุลานิ, เยสํ ปุตฺตานํ มาตาปิตโร อชฺฌาคาเร ปูชิตา โหนฺติ. สปุพฺพจริยกานิ ภิกฺขเว ตานิ กุลานิ, เยสํ ปุตฺตานํ มาตาปิตโร อชฺฌาคาเร ปูชิตา โหนฺติ. อาหุเนยฺยานิ ภิกฺขเว ตานิ กุลานิ, เยสํ ปุตฺตานํ มาตาปิตโร อชฺฌาคาเร ปูชิตา โหนฺติ. พฺรหฺมาติ ภิกฺขเว มาตาปิตูนํ เอตํ อธิวจนํ. ปุพฺพาจริยาติ ภิกฺขเว มาตาปิตูนํ เอตํ อธิวจนํ. อาหุเนยฺยาติ ภิกฺขเว เอตํ มาตาปิตูนํ อธิวจนํ. ตํ กิสฺส เหตุ, พหุการา ภิกฺขเว มาตาปิตโร ปุตฺตานํ อาปาทกา โปสกา อิมสฺส โลกสฺส ทสฺเสตาโร’’ติ, เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

回答——尊者，在天使品中，第一部《俱梵天经》是这样说的：“诸比丘，那些子女在家中恭敬父母的家庭，是与梵天同住的家庭。诸比丘，那些子女在家中恭敬父母的家庭，是有初师的家庭。诸比丘，那些子女在家中恭敬父母的家庭，是应被供养的家庭。诸比丘，‘梵天’，这是父母的同义词。诸比丘，‘初师’，这是父母的同义词。诸比丘，‘应供养者’，这是父母的同义词。此为何因？诸比丘，父母对子女多所资助，是其生养者、抚养者，是此世间的开示者。”尊者，世尊是这样说的。

พฺรหฺมาติ [Pg.241] มาตาปิตโร, ปุพฺพาจริยาติ วุจฺจเร;

อาหุเนยฺยา จ ปุตฺตานํ, ปชาย อนุกมฺปกา;

ตสฺมา หิ เน นมสฺเสยฺย, สกฺกเรยฺย จ ปณฺฑิโต;

อนฺเนน อถ ปาเนน, วตฺเถน สยเนน จ;

อุจฺฉาทเนน นฺหาปเนน, ปาทานํ โธวเนน จ;

ตาย นํ ปาริจริยาย, มาตาปิตูสุ ปณฺฑิตา.

父母名为梵天，亦称作初师；怜悯其后代，应受子女供养。是故智者应礼敬、恭敬他们；以食物、饮料、衣服、卧具，以涂油、沐浴、为之洗足；智者以此奉事父母。

อิเธว นํ ปสํสนฺติ, เปจฺจ สคฺเค ปโมทตีติ –

他于今生受人称赞，死后于天界欢喜。

ปุจฺฉา – ตตฺเถว อาวุโส ปญฺจมํ หตฺถกสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

请问，贤友，在那里，世尊是如何宣说第五《手经》的呢？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺจมํ ภนฺเต หตฺถกสุตฺตํ อาฬวิยํ หตฺถกํ อาฬวกํ อารพฺภ ภาสิตํ. หตฺถโก ภนฺเต อาฬวโก ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘กจฺจิ ภนฺเต ภควา สุขมสยิตฺถา’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘เอวํ กุมาร สุขมสยิตฺถ เย จ ปน โลเก สุขํ เสนฺติ, อหํ เตสํ อญฺญตโร’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

回答——尊者，第五《手经》是世尊在阿拉威(Āḷavī)针对阿拉威人手(Hatthaka Āḷavaka)所说。尊者，阿拉威人手对世尊说了这番话：“尊者，世尊睡得安稳吗？”尊者，关于此事，世尊这样说：“是的，年轻人，我睡得安稳。世间睡得安稳的人，我是其中之一。”尊者，世尊就是这样说的。

‘‘กจฺจิ [Pg.242] ภนฺเต ภควา สุขมสยิตฺถ’’.

“尊者，世尊睡得安稳吗？”

‘‘เอวํ กุมาร สุขมสยิตฺถ, เย จ ปน โลเก สุขํ เสนฺติ, อหํ เตสํ อญฺญตโร’’.

“是的，年轻人，我睡得安稳。世间睡得安稳的人，我是其中之一。”

‘‘เอวํ [Pg.244] กุมาร สุขมสยิตฺถ, เย จ ปน โลเก สุขํ เสนฺติ, อหํ เตสํ อญฺญตโร’’.

“是的，年轻人，我睡得安稳。世间睡得安稳的人，我是其中之一。”

‘‘สพฺพทา [Pg.247] เว สุขํ เสติ,พฺราหฺมโณ ปรินิพฺพุโต;

โย น ลิมฺปติ กาเมสุ,สีติภูโต นิรูปธิ;

已般涅槃的婆罗门，恒常安稳地睡眠；他不执着于诸欲，清凉无所依。

สพฺพา อาสตฺติโย เฉตฺวา,วิเนยฺย หทเย ทรํ;

อุปสนฺโต สุขํ เสติ;

สนฺตึ ปปฺปุยฺย เจตโส’’ หุ –

斩断一切执着，调伏心中忧惧；寂静者安稳地睡眠，内心已得寂止。

เทวทูตสุตฺต

天使经

ปุจฺฉา – เตนาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย ติกนิปาเต เทวทูตวคฺเค ฉฏฺฐํ เทวทูตสุตฺตํ กถํ ภาสิตํ.

问——贤友，那位世尊……乃至……正自觉者，在《增支部·三集·天使品》中如何宣说第六《天使经》？

วิสฺสชฺชนา – ฉฏฺฐํ [Pg.248] ภนฺเต เทวทูตสุตฺตํ ‘‘ตีณิมานิ ภิกฺขเว เทวทูตานิ. กตมานิ ตีณิ, อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ กาเยน ทุจฺจริตํ จรติ, วาจาย ทุจฺจริตํ จรติ, มนสา ทุจฺจริตํ จรติ. โส กาเยน ทุจฺจริตํ จริตฺวา วาจาย ทุจฺจริตํ จริตฺวา มนสา ทุจฺจริตํ จริตฺวา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺชติ. ตเมนํ ภิกฺขเว นิรยปาลา นานาพาหาสุ คเหตฺวา ยมสฺส รญฺโญ ทสฺเสนฺติ-อยํ เทว ปุริโส อมตฺเตยฺโย อเปตฺเตยฺโย อสามญฺโญ อพฺรหฺมญฺโญ, น กุเล เชฏฺฐปจายี, อิมสฺส เทโว ทณฺฑํ ปเณตู’’ติ. เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，第六《天使经》是这样被世尊宣说的：“诸比丘，有这三种天使。是哪三种呢？诸比丘，在此，有人身行恶行，语行恶行，意行恶行。他身行恶行，语行恶行，意行恶行后，身坏命终，投生到恶趣、恶道、堕处、地狱。诸比丘，地狱的看守们抓住他的四肢，带到阎摩王面前说：‘大王，此人不孝母，不孝父，不敬沙门，不敬婆罗门，在家族中不敬年长者，请大王对他处以刑罚！’”

ปุจฺฉา – กถญฺจาวุโส [Pg.251] ตตฺถ ภควตา ยมสฺส รญฺโญ ปฐมเทวทูต สมนุยุญฺชนา ปกาสิตา.

问——贤友，世尊如何开示阎摩王对第一位天使的审问？

วิสฺสชฺชนา – ตเมนํ ภิกฺขเว ยโม ราชา ปฐมํ เทวทูตํ สมนุยุญฺชติ สมนุคาหติ สมนุภาสติ ‘‘อมฺโภ ปุริส น ตฺวํ อทฺทส มนุสฺเสสุ ปฐมํ เทวทูตํ ปาตุภูต’’นฺติ เอวมาทินา ภนฺเต ตตฺถ ภควตา ยมสฺส รญฺโญ ปฐมเทวทูตสมนุยุญฺชนา ปกาสิตา.

答——尊者，世尊是这样开示阎摩王对第一位天使的审问的：“诸比丘，阎摩王审问、查究、讯问那个人：‘喂，你这人，你难道没在人间看见第一个出现的天使吗？’”等等。

‘‘อมฺโภ ปุริส น ตฺวํ อทฺทส มนุสฺเสสุ ปฐมํ เทวทูตํ ปาตุภูตํ’’.

“喂，你这人，你难道没在人间看见第一个出现的天使吗？”

ทุติย เทวทูต

第二天使

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.252] ปนาวุโส ตตฺถ ภควตา ยมสฺส รญฺโญ ทุติยเทวทูต สมนุยุญฺชนา ปกาสิตา.

问——贤友，世尊又如何开示阎摩王对第二位天使的审问？

วิสฺสชฺชนา – ตเมนํ ภิกฺขเว ยโม ราชา ปฐมํ เทวทูตํ สมนุยุญฺชิตฺวา สมนุคาหิตฺวา สมนุภาสิตฺวา ทุติยํ เทวทูตํ สมนุยุญฺชติ สมนุคาหติ สมนุภาสติ ‘‘อมฺโภ ปุริส น ตฺวํ อทฺทส มนุสฺเสสุ ทุติยํ เทวทูตํ ปาตุภูต’’นฺติ เอวมาทินา ภนฺเต ตตฺถ ภควตา ยมสฺส รญฺโญ ทุติยา เทวทูตสมนุยุญฺชนา ปกาสิตา.

答——尊者，世尊是这样开示阎摩王对第二位天使的审问的：“诸比丘，阎摩王审问、查究、讯问了关于第一位天使后，再审问、查究、讯问关于第二位天使：‘喂，你这人，你难道没在人间看见第二个出现的天使吗？’”等等。

‘‘อมฺโภ [Pg.255] ปุริส น ตฺวํ อทฺทส มนุสฺเสสุ ทุติย เทวทูตํ ปาตุภูตํ’’.

“喂，你这人，你难道没在人间看见第二个出现的天使吗？”

‘‘อมฺโภ ปุริส น ตฺวํ อทฺทส มนุสฺเสสุ อิตฺถีํ วา ปุริสํ วา อาพาธิกํ ทุกฺขิตํ พาฬฺหคิลานํ สเก มุตฺตกรีเส ปลิปนฺนํ เสมานํ อญฺเญหิ วุฏฺฐาปิยมานํ อญฺเญหิ สํเวสิยมานํ’’ –

“喂，你这人，你难道没在人间见过女人或男人，身患疾病，痛苦不堪，病情沉重，在自己的大小便中倒卧，被人扶起，被人扶着躺下吗？”

ตติย เทวทูต

第三天使

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.256] ปนาวุโส ตตฺถ ภควตา ยมสฺส รญฺโญ ตติยเทวทูต สมนุยุญฺชนา ปกาสิตา.

问：贤友，世尊在那里是如何阐明阎摩王对第三天使的质问的？

วิสฺสชฺชนา – ตเมนํ ภิกฺขเว ยโม ราชา ทุติยํ เทวทูตํ สมนุยุญฺชิตฺวา สมนุคาหิตฺวา สมนุภาสิตฺวา ตติยํ เทวทูตํ สมนุยุญฺชติ สมนุคาหติ สมนุภาสติ ‘‘อมฺโภ ปุริส นตฺวํ มนุสฺเสสุ ตติยํ เทวทูตํ ปาตุภูตนฺติ’’ เอวมาทินา ภนฺเต ตตฺถ ภควตา ยมสฺส รญฺโญ ตติยา เทวทูตสมนุยุญฺชนา ปกาสิตา.

答：诸比丘，阎摩王在就第二天使之事质问、详询、善告之后，又就第三天使之事质问、详询、善告道：“喂，你这人！难道你在人间没有看见第三天使显现吗？”大德，世尊在那里就是以如此等等方式，开示了阎摩王对第三天使的质问。

‘‘อมฺโภ ปุริส น ตฺวํ อทฺทส มนุสฺเสสุ ตติยํ เทวทูตํ ปาตุภูตํ’’.

“喂，你这人！你难道没有看见在人间出现的第三天使吗？”

‘‘อมฺโภ [Pg.257] ปุริส น ตฺวํ อทฺทส มนุสฺเสสุ อิตฺถึ วา ปุริสํ วา เอกาหมตํ วา ทฺวีหมตํ วา ตีหมตํ วา อุทฺธุมาตกํ วินีลกํ วิปุพฺพกชาตํ’’ –

“喂，你这人啊，你难道没见过人间死去一天、两天或三天的女人或男人，其尸体肿胀、青瘀、腐烂流脓吗？”

‘‘นาสกฺขิสฺสํ ภนฺเต ปมาทสฺสํ ภนฺเต’’ –

“我没能，大德。我放逸了，大德。”

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.258] ปนาวุโส ตตฺถ ภควตา เนรยิกสฺส สตฺตสฺส นิรย ทุกฺขปฏิสํเวทนา ปกาสิตา.

问：贤友，世尊在那里是如何开示地狱有情感受地狱之苦的呢？

วิสฺสชฺชนา – ตเมนํ ภิกฺขเว ‘‘ยโม ราชา ตติยํ เทวทูตํ สมนุยุญฺชิตฺวา สมนุคาหิตฺวา สมนุภาสิตฺวา ตุณฺหี โหติ. ตเมนํ ภิกฺขเว นิรยปาลา ปญฺจวิธพนฺธนํ นาม การณํ กโรนฺติ, ตตฺตํ อโยขิลํ หตฺเถ คเมนฺติ, ตตฺตํ อโยขิลํ ทุติยสฺมึ หตฺเถ คเมนฺติ, ตตฺตํ อโยขิลํ ปาเท คเมนฺติ, ตตฺตํ อโยขิลํ ทุติยสฺมึ ปาเท คเมนฺติ, ตตฺตํ อโยขิลํ มชฺเฌอุรสฺมึ คเมนฺติ. โส ตตฺถ ทุกฺขา ติพฺพา ขรา กฏุกา เวทนา เวทยติ, น จ ตาว กาลํ กโรติ, ยาว น ตํ ปาปกมฺมํ พฺยนฺตีโหตี’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ตตฺถ ภควตา เนรยิกสฺส นิรยทุกฺขปฏิสํเวทนา ปกาสิตา.

答：诸比丘，阎摩王在就第三天使之事质问、详询、善告之后，便沉默不语。诸比丘，狱卒们对他施以名为“五花绑”的酷刑：将烧红的铁桩钉入一只手，将烧红的铁桩钉入第二只手，将烧红的铁桩钉入一只脚，将烧红的铁桩钉入第二只脚，将烧红的铁桩钉入胸口中央。他在那里感受着痛苦、剧烈、粗厉、苦楚的感受，但只要那恶业尚未穷尽，他就不会死去。大德，世尊在那里就是以如此等等方式，开示了地狱有情感受地狱之苦。

สํเวชนียกถา

警策之语

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.261] ปนาวุโส ตตฺถ ภควตา สํเวชนียกถา กถิตา.

问：贤友，世尊在那里是如何宣说警策之语的呢？

วิสฺสชฺชนา – ภูตปุพฺพํ ภิกฺขเว ยมสฺส รญฺโญ เอตทโหสิ ‘‘เย กิร โภ โลเก ปาปกานิ กมฺมานิ กโรนฺติ, เต เอวรูปา วิวิธา กมฺมกรณา กรียนฺติ, อโหวตาหํ มนุสฺสตฺตํ ลเภยฺยํ, ตถาคโต จ โลเก อุปฺปชฺเชยฺย อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ตตฺถ ภควตา สํเวชนียกถา กถิตา.

答：诸比丘，过去阎摩王曾这样想：“唉！在世间造作恶业的人，竟会遭受如此种种的刑罚。但愿我能获得人身，而如来、阿罗汉、正等觉者出现于世！”大德，世尊在那里就是以如此等等方式宣说了警策之语。

‘‘เย [Pg.262] กิร โภ โลเก ปาปกานิ กมฺมานิ กโรนฺติ’’.

“唉！在世间造作恶业的人们啊！”

‘‘โจทิตา [Pg.263] เทวทูเตหิ, เย ปมชฺชนฺติ มาณวา;

เต ทีฆรตฺตํ โสจนฺติ, หีนกายูปคา นรา.

天使所警策，世人仍放逸，长夜陷忧悲，投生卑劣身。

เย จ โข เทวทูเตหิ, สนฺโต สปฺปุริสา อิธ;

โจทิตา น ปมชฺชนฺติ, อริยธมฺเม กุทาจนํ.

于此善贤士，为天使警策，于圣法之中，从不稍放逸。

อุปาทาเน ภยํ ทิสฺวา, ชาติมรณสมฺภเว;

อนุปาทา วิมุจฺจนฺติ, ชาติมรณสงฺขเย.

见取为怖畏，生死之根源，无取则解脱，灭尽生与死。

เต อปฺปมตฺตา สุขิโน, ทิฏฺฐธมฺมาภินิพฺพุตา;

สพฺพเวรภยาตีตา, สพฺพทุกฺขํ อุปจฺจคุํ’’ หุ –

彼等不放逸，安乐住于此，现法得寂灭，超越诸怨惧，一切苦已息。

จตุมหาราชสุตฺต

四大王经

ปุจฺฉา – เตนาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย ติกนิปาเต เทวทูตวคฺเค อฏฺฐมํ จตุมหาราชสุตฺตํ กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊……乃至……正自觉者于《增支部·三集·天使品》中，是如何宣说第八《四大王经》的？

วิสฺสชฺชนา – อฏฺฐมํ ภนฺเต จตุมหาราชสุตฺตํ ‘‘อฏฺฐมิยํ ภิกฺขเว ปกฺขสฺส จตุนฺนํ มหาราชานํ อมจฺจา ปาริสชฺชา อิมํ โลกํ อนุวิจรนฺติ กจฺจิ พหู มนุสฺสา มนุสฺเสสุ มตฺเตยฺยา เปตฺเตยฺยา สามญฺญา พฺรหฺมญฺญา กุเล เชฏฺฐปจายิโน, อุโปสถํ อุปวสนฺติ ปฏิชาคโรนฺติ, ปุญฺญานิ กโรนฺตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，第八《四大王经》是世尊如此宣说的，其开篇为：“诸比丘，于半月之第八日，四大天王之大臣、眷属巡行此世间，[察看]‘世间人中，是否有多人孝敬父母、恭敬沙门与婆罗门、于家中尊敬长辈、守持布萨、保持觉醒、行诸福德？’”

อปฺปกา [Pg.265] โข มาริสา มนุสฺสา มนุสฺเสสุ มตฺเตยฺยา เปตฺเตยฺยา สามญฺญา พฺรหฺมญฺญา กุเล เชฏฺฐปจายิโน, อุโปสถํ อุปวสนฺติ ปฏิชาคโรนฺติ, ปุญฺญานิ กโรนฺติ.

贤友们，世间人中，孝敬父母、恭敬沙门与婆罗门、于家中尊敬长辈、守持布萨、保持觉醒、行诸福德者，实为稀少。

‘‘ทิพฺพา [Pg.266] วต โภ กายา ปริหายิสฺสนฺติ, ปริปูริสฺสนฺติ อสุร กายา’’ –

“诸位，天众之身必将衰损，阿修罗众之身必将充满。”

พหู โข มาริสา มนุสฺสา มนุสฺเสสุ มตฺเตยฺยา เปตฺเตยฺยา สามญฺญา พฺรหฺมญฺญา กุเล เชฏฺฐปจายิโน, อุโปสถํ อุปวสนฺติ ปฏิชาคโรนฺติ, ปุญฺญานิ กโรนฺติ.

贤友们，世间人中，孝敬父母、恭敬沙门与婆罗门、于家中尊敬长辈、守持布萨、保持觉醒、行诸福德者，确实众多。

‘‘ทิพฺพา [Pg.267] วต โภ กายา ปริปูริสฺสนฺติ, ปริหายิสฺสนฺติ อสุร กายา’’ –

“诸位，天众之身必将充满，阿修罗众之身必将衰损。”

อาธิปเตยฺยาสุตฺต

增上经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว อาวุโส ทสมํ อาธิปเตยฺยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，于彼处，世尊是如何宣说第十《增上经》的？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ทสมํ อาธิปเตยฺยสุตฺตํ ‘‘ตีณิมานิ ภิกฺขเว อาธิปเตยฺยานิ. กตมานิ ตีณิ, อตฺตาธิปเตยฺยํ โลกาธิปเตยฺยํ ธมฺมาธิปเตยฺยํ. กตมญฺจ ภิกฺขเว อตฺตาธิปเตยฺยํ, อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ อรญฺญคโต วา รุกฺขมูลคโต วา สุญฺญาคารคโต วา อิติ ปฏิสญฺจิกฺขตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，于彼处，第十《增上经》是世尊如此宣说的，其开篇为：“诸比丘，有此三增上。是哪三者？自增上、世间增上、法增上。诸比丘，何为自增上？诸比丘，于此，比丘或往林中，或往树下，或往空屋，如是省察……”

พฺราหฺมณวคฺค, ปริพฺพาชกสุตฺต

婆罗门品，遍行者经

ปุจฺฉา – พฺราหฺมณวคฺเค [Pg.272] อาวุโส จตุตฺถํ ปริพฺพาชกสุตฺตํ ภควตา กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

问：贤友，于婆罗门品中，世尊是缘于谁，于何事，以及如何宣说第四《遍行者经》的？

วิสฺสชฺชนา – พฺราหฺมณวคฺเค ภนฺเต จตุตฺถํ ปริพฺพาชกสุตฺตํ อญฺญตรํ พฺราหฺมณ ปริพฺพาชกํ อารพฺภ ภาสิตํ. อญฺญตโร ภนฺเต พฺราหฺมณปริพฺพาชโก ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘สนฺนิฏฺฐิโก ธมฺโม สนฺทิฏฺฐิโก ธมฺโมติ โภ โคตม วุจฺจติ, กิตฺตาวตานุ โข โภ โคตม สนฺทิฏฺฐิโก ธมฺโม โหติ อกาลิโก เอหิปสฺสิโก โอปเนยฺยิโก ปจฺจตฺตํ เวทิตพฺโพ วิญฺญูหี’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘รตฺโต โข พฺราหฺมณ ราเคน อภิภูโต ปริยาทินฺนจิตฺโต อตฺตพฺยาพาธายปิ เจเตติ, ปรพฺยาพาธายปิ เจเตติ, อุภย พฺยาพาธายปิ เจเตติ, เจตสิกมฺปิ ทุกฺขํ โทมนสฺสํ ปฏิสํเวเทติ, ราเค ปหีเน เนวตฺตพฺยาพาธายปิ เจเตติ, นปรพฺยาพาธายปิ เจเตติ, นอุภยพฺยาพาธายปิ เจเตติ, นเจตสิกํ ทุกฺขํ โทมนสฺสํ ปฏิสํเวเทตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，于婆罗门品中，第四《遍行者经》是缘于某位婆罗门遍行者而宣说的。尊者，某位婆罗门遍行者对世尊说此言：“贤者乔达摩，人们说‘法是现见的，法是现见的’，那么，贤者乔达摩，法在何种程度上是现见的、无时的、来见的、能引导的、智者们各别自知的呢？”尊者，关于此事，世尊如是说：“婆罗门，为贪所染、被贪所胜、心被占据者，思惟自害，亦思惟他害，亦思惟俱害，感受心之苦、忧。贪断时，则不思惟自害，不思惟他害，亦不思惟俱害，不感受心之苦、忧。”

วจฺฉโคตฺตสุตฺต

瓦差种经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.275] อาวุโส สตฺตมํ วจฺฉโคตฺตสุตฺตํ ภควตา กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

问：贤友，世尊在此，第七《瓦差种经》是针对谁、关于什么事、以什么方式宣说的呢？

วิสฺสชฺชนา – สตฺตมํ ภนฺเต วจฺฉโคตฺตสุตฺตํ วจฺฉโคตฺตํ ปริพฺพาชกํ อารพฺภ ภาสิตํ. วจฺฉโคตฺโต ภนฺเต ปริพฺพาชโก ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘สุตํ เมตํ โภ โคตม สมโณ โคตโม เอวมาห ‘‘มยฺหเมว ทานํ ทาตพฺพํ, นาญฺเญสํ ทานํ ทาตพฺพ. (เปยฺยาล) อนพฺภกฺขา ตุกามาหิ มยํ ภวนฺตํ โคตม’’นฺติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘เย เต วจฺฉ เอวมาหํสุ สมโณ โคตโม เอวมาห มยฺหเมว ทานํ ทาตพฺพํ, นาญฺเญสํ ทาตพฺพ’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，第七《瓦差种经》是针对游方者瓦差种所说。尊者，游方者瓦差种对世尊说了这些：“乔达摩尊者，我听闻沙门乔达摩这样说：‘只应布施给我，不应布施给他人。’（省略）我们不愿诬谤乔达摩尊者。”尊者，关于此事，世尊以“瓦差，那些对你这样说‘沙门乔达摩这样说：只应布施给我，不应布施给他人’……”等语宣说。

สงฺคารวสุตฺต

桑伽罗瓦经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.278] อาวุโส ทสมํ สงฺคารวสุตฺตํ ภควตา กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

问：贤友，就在那里，世尊针对谁、关于什么事、以什么方式宣说了第十《桑伽罗瓦经》？

วิสฺสชฺชนา – ทสมํ [Pg.279] ภนฺเต สงฺคารวสุตฺตํ สงฺคารวํ พฺราหฺมณํ อารพฺภ ภาสิตํ. สงฺคารโว ภนฺเต พฺราหฺมโณ ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘มยมสฺสุ โภ โคตม พฺราหฺมณา นาม ยญฺญํ ยชามปิ ยชาเปมปิ, ตตฺร โภ โคตม โย เจว ยชติ โย จ ยชาเปติ, สพฺเพ เต อเนกสารีริกํ ปุญฺญปฺปฏิปทํ ปฏิปนฺนา โหนฺติ, ยทิทํ ยญฺญาธิกรณํ, โยปนายํ โภ โคตม ยสฺส วา กุลา อคารสฺมา อนคาริยํ ปพฺพชิโต เอกมตฺตานํ ทเมติ, เอกมตฺตานํ สเมติ, เอกมตฺตานํ ปรินิพฺพาเปติ, เอวมสฺสายํ เอกสารีริกํ ปุญฺญปฺปฏิปทํ ปฏิปนฺโน โหติ, ยทิทํ ปพฺพชฺชาธิกรณ’’นฺติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘เตนหิ พฺราหฺมณ ตญฺเญเวตฺถ ปฏิปุจฺฉิสฺสามิ, ยถา เต ขเมยฺย, ตถา นํ พฺยากเรยฺยาสี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，第十《桑伽罗瓦经》是针对婆罗门桑伽罗瓦所说。尊者，婆罗门桑伽罗瓦对世尊这样说：“乔达摩尊者，我们婆罗门，自己举行祭祀，也让他人举行祭祀。乔达摩尊者，在此，无论是自己举行祭祀者，还是让他人举行祭祀者，他们都行持着涉及多人的功德行，此即因于祭祀。然而，乔达摩尊者，若有人从某家出家，过无家生活，他只调伏自己，只平息自己，只使自己般涅槃，如此，他行持着涉及一人的功德行，此即因于出家。”尊者，关于此事，世尊以“那么，婆罗门，我将就此反问你，你认为怎样好，就怎样回答。”等语宣说。

‘‘อิจฺจายปิ [Pg.282] โภ โคตม เอวํ ภนฺเต อเนกสารีริกา ปุญฺญปฺปฏิปทา โหติ’’ –

“乔达摩尊者，诚然如此。尊者，这是涉及多人的功德行。”

ปุจฺฉา – ตตฺเถว อาวุโส ทุติย อนุสนฺธิมฺหิ ภควตา กีทิสี ธมฺมเทสนา เทสิตา.

问：贤友，世尊在那里第二次连贯地开示时，说了什么样的法？

วิสฺสชฺชนา – ตตฺเถว ภนฺเต ทุติเย อนุสนฺธิมฺหิ ติวิธา ปาฏิหาริยา ปฏิสํยุตฺตา ธมฺมเทสนา ภควตา เทสิตา.

答——尊者，就在那第二次的连结中，世尊宣说了与三神变相应的法。

‘‘เสยฺยถาปิ [Pg.283] ภวํ โคตโม ภวญฺจานนฺโท, เอเต เม ปุชฺชา เอเต เม ปาสํสา’’ –

“就好像乔达摩尊者和阿难尊者，这些人是我所尊敬的，是我所称赞的。”

‘‘เสยฺยถาปิ ภวํ โคตโม ภวญฺจานนฺโท, เอเต เม ปุชฺชา เอเต เม ปาสํสา’’ –

“就好像乔达摩尊者和阿难尊者，这些人是我所尊敬的，是我所称赞的。”

มหาวคฺค, เวนาคปุรสุตฺต

大品，韦那伽补罗经

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.287] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย ติกนิมาเต มหาวคฺเค ตติยํ เวนาคปุรสุตฺตํ กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

问——贤友，世尊、阿罗汉、正等觉者，于《增支部》·三集·大品中之第三《韦那伽补罗经》，是在何处，针对何人，于何事，以何方式而说？

วิสฺสชฺชนา – โกสเลสุ ภนฺเต เวนาคปุเร นาม พฺราหฺมณานํ คาเม เวนาคปุริกํ วจฺฉโคตฺตํ พฺราหฺมณํ อารพฺภ ภาสิตํ. เวนาคปุริโก ภนฺเต วจฺฉโคตฺโต พฺราหฺมโณ ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘อจฺฉริยํ โภ โคตม, อพฺภุตํ โภ โคตม, ยาวญฺจิทํ โภโต โคตมสฺส วิปฺปสนฺนานิ อินฺทฺริยานิ, ปริสุทฺโธ ฉวิวณฺโณ ปริโยทาโต (เปยฺยาล) เอวรูปานํ นูน ภวํ โคตโม อุจฺจาสยน มหาสยนานํ นิกามลาภี อกิจฺฉลาภี’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘ยานิ โข ปน ตานิ พฺราหฺมณ อุจฺจาสยน มหาสยนานิ. เสยฺยถิทํ, อาสนฺทิ ปลฺลงฺโก โคนโก จิตฺตโก [Pg.288] ปฏิกา ปฏลิกา ตูลิกา วิกติกา อุทฺทโลมี เอกนฺตโลมี กฏฺฏิสฺสํ โกเสยฺยํ กุฏฺฏกํ หตฺถตฺถรํ อสฺสตฺถรํ รถตฺถรํ อชินปฺปเวณี กทลิมิคปวรปจฺจตฺถรณํ สอุตฺตรจฺฉทํ อุภโตโลหิตกูปธานํ. ทุลฺลภานิ ตานิ ปพฺพชิตานํ, ลทฺธา จ ปน นกปฺปนฺตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，在憍萨罗(Kosala)国一个名为韦那伽补罗(Venāgapura)的婆罗门村，世尊针对韦那伽补罗的婆罗门瓦差种(Vacchagotta)而说。尊者，韦那伽补罗的瓦差种婆罗门对世尊说了这样的话：“真是稀有啊，乔达摩(Gotama)！真是未曾有啊，乔达摩！尊者乔达摩的诸根如此清净，肤色如此纯净明亮。（中略）想必尊者乔达摩定能随意、轻易地获得此等高广大床。”尊者，关于此事，世尊这样说道：“婆罗门，那些所谓的高广大床，即：高脚凳、沙发床、长毛毯、彩花毯、白羊毛毯、缀花毛毯、棉垫、图案毛毯、双面长毛毯、单面长毛毯、镶金丝毯、丝绸毯、大毛毯、象褥、马褥、车褥、羚羊皮铺垫、上等羚羊皮铺垫、带华盖的床、两头有红枕的床。这些对于出家人来说很难得到，即使得到了也不适合使用。”世尊以如是等方式宣说。

‘‘อจฺฉริยํ โภ โคตม อพฺภุตํ โภ โคตม’’.

“真是稀有啊，乔达摩！真是未曾有啊，乔达摩！”

ทิพฺพ อุจฺจาสยนมหาสยน

天界的高广大床

ปุจฺฉา – กถญฺจาวุโส [Pg.290] ตตฺถ ภควตา ทิพฺพํ อุจฺจาสยนมหาสยนํ เทสิตํ.

问——贤友，世尊在那里如何开示天界的高广大床？

วิสฺสชฺชนา – อิธาหํ พฺราหฺมณ ยํ คามํ วา นิคมํ วา อุปนิสฺสาย วิหรามิ, โส ปุพฺพณฺหสมยํ นิวาเสตฺวา ปตฺตจีวรมาทาย ตเมว คามํ วา นิคมํ วา ปิณฺฑาย ปวิสามิ, โส ปจฺฉาภตฺตํ ปิณฺฑปาตปฏิกฺกนฺโต วนนฺตญฺเญว ปวิสามีติ เอวมาทินา ภนฺเต ตตฺถ ภควตา ทิพฺพํ อุจฺจาสยนมหาสยนํ เทสิตํ.

答——“婆罗门，我于此处，依止某个村庄或市镇而住。我于上午时分，穿好衣，持衣钵，进入那个村庄或市镇乞食。饭后，从托钵返回，便进入林中。”尊者，世尊在那里以如是等方式开示了天界的高广大床。

พฺรหฺม อุจฺจาสยนมหาสยน

梵天的高广大床

ปุจฺฉา – กถญฺจาวุโส ตตฺถ ภควตา พฺรหฺมํ อุจฺจาสยนมหาสยนํ เทสิตํ.

问——贤友，世尊在那里如何开示梵天的高广大床？

วิสฺสชฺชนา – อิธาหํ พฺราหฺมณํ ยํ คามํ วา นิคมํ วา อุปนิสฺสาย วิหรามิ, โส ปุพฺพณฺหสมยํ นิวาเสตฺวา ปตฺตจีวรมาทาย ตเมว คามํ วา นิคมํ [Pg.293] วา ปิณฺฑาย ปวิสามีติ เอวมาทินา ภนฺเต ตตฺถ ภควตา พฺรหฺมอุจฺจาสยนมหาสยนํ เทสิตํ.

答——“婆罗门，我于此处，依止某个村庄或市镇而住。我于上午时分，穿好衣，持衣钵，进入那个村庄或市镇乞食。”尊者，世尊在那里以如是等方式开示了梵天的高广大床。

กตมํ ปน ตํ โภ โคตม พฺรหฺมอุจฺจาสยนมหาสยนํ.

那么，乔达摩，什么是梵天的高广大床呢？

อริย อุจฺจาสยนมหาสยน

圣者高广大床

ปุจฺฉา – กถญฺจาวุโส [Pg.294] ตตฺถ ภควตา อริยํ อุจฺจาสยนมหาสยนํ เทสิตํ.

问：贤友，世尊在那里如何开示圣者的高广大床？

วิสฺสชฺชนา – อิธาหํ [Pg.295] พฺราหฺมณ ยํ คามํ วา นิคมํ วา อุปนิสฺสาย วิหรามิ, โส ปุพฺพณฺหสมยํ นิวาเสตฺวา ปตฺตจีวรมาทาย ตเมว คามํ วา นิคมํ วา ปิณฺฑาย ปวิสามิ. โส ปจฺฉาภตฺตํ ปิณฺฑปาต ปฏิกฺกนฺโต วนนฺตญฺเญว ปวิสามีติ เอวมาทินา ภนฺเต ตตฺถ ภควตา อริยํ อุจฺจาสยนมหาสยนํ เทสิตํ.

答：婆罗门，我住在这里，依靠某个村庄或市镇。上午时分，我穿着好下衣，取了衣钵，进入那个村庄或市镇乞食。饭后，从乞食返回，我便进入林野。尊者，世尊在那里如此开示了圣者的高广大床。

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.297] อาวุโส มหาวคฺเค ปญฺจมํ เกสมุตฺติสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

问：贤友，在大品中的第五《凯萨穆迪经》，是世尊在何处、针对何人、于何事、以及如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – โกสเลสุ ภนฺเต เกสมุตฺเตนาม กาลามานํ นิคเม เกสมุตฺติเย กาลาเม อารพฺภ ภาสิตํ. เกสมุตฺติยา ภนฺเต กาลามา ภควนฺตํ เอตทโวจุํ ‘‘สนฺติ ภนฺเต เอเก สมณ พฺราหฺมณา เกสมุตฺตํ อาคจฺฉนฺติ, เต สกํเยว วาทํ ทีเปนฺติ, โชเตนฺติ, ปรปฺปวาทํ ปน ขุํเสนฺติ วมฺเภนฺติ ปริภวนฺติ, โอมกฺขึ กโรนฺติ, อปเรปิ ภนฺเต เอเก สมณพฺราหฺมณา เกสมุตฺตํ อาคจฺฉนฺติ, เตปิ สกํเยว วาทํ ทีเปนฺติ โชเตนฺติ, ปรปฺปวาทํ ปน ขุํเสนฺติ วมฺเภนฺติ ปริภวนฺติ, โอมกฺขึ กโรนฺติ. เตสํ โน ภนฺเต อมฺหากํ โหเตว กงฺขา, โหติ วิจิกิจฺฉา โก สุ นาม อิเมสํ ภวตํ สมณพฺราหฺมณานํ สจฺจํ อาห, โก มุสา’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘อลญฺหิ โว กาลามา กงฺขิตุํ อลํ วิจิกิจฺฉิตุํ, กงฺขีเยว ปน โว ฐาเน วิจิกิจฺฉา อุปฺปนฺนา’’ติ เอว มาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，在憍萨罗(Kosala)国，一个名叫凯萨穆迪(Kesamutti)的卡拉玛(Kālāmā)人市镇，（此经是）世尊针对凯萨穆迪的卡拉玛人所说。尊者，凯萨穆迪的卡拉玛人对世尊说了这话：“尊者，有些沙门、婆罗门来到凯萨穆迪，他们只阐明、光显自己的学说，却斥责、毁谤、轻蔑、贬抑他人的学说。尊者，又有另一些沙门、婆罗门来到凯萨穆迪，他们也只阐明、光显自己的学说，却斥责、毁谤、轻蔑、贬抑他人的学说。尊者，我们对他们实在有所困惑，有所怀疑：这些可敬的沙门、婆罗门中，谁说的是真实，谁说的是妄语呢？”尊者，于此事，世尊以如是等语宣说：“卡拉玛人啊，你们的困惑是适当的，你们的怀疑是适当的。你们确实在值得怀疑之处生起了怀疑。”

อุโปสตสุตฺต

布萨经

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.303] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย ติกนิปาเต มหาวคฺเค ทสมํ อุโปสถสุตฺตํ กตฺถ กํ อารพฺภ กถญฺจ ภาสิตํ.

问：贤友，那位世尊……乃至……正自觉者，于《增支部》“三集”的“大品”中，第十《布萨经》是在何处、针对何人、以及如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต วิสาขํ มิคารมาตรํ อารพฺภ ‘‘ตโย โข เม วิสาเข อุโปสถา. กตเม ตโย. โคปาลกุโปสโถ นิคณฺฐุโปสโถ อริยุโปสโถ’’ติ เอวํ โข ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，世尊针对鹿母毘舍佉(Visākhā Migāramātā)如此宣说：“毘舍佉，有三种布萨。是哪三种呢？牧牛者布萨、尼乾陀布萨与圣者布萨。”

หนฺท กุโต นุ ตฺวํ วิสาเข อาคจฺฉสิ ทิวา ทิวสฺส.

那么，毘舍佉，你这大白天的从何处来？

‘‘ตโย [Pg.304] โข เม วิสาเข อุโปสถา. กตเม ตโย, โคปาลกุโปสโถ นิคณฺฐุโปสโถ อริยุโปสโถ’’ –

“毘舍佉，有三种布萨。是哪三种呢？牧牛者布萨、尼乾陀布萨与圣者布萨。”

โคปาลกอุปุคฺคล

牧牛人

ปุจฺฉา – กถญฺจาวุโส ตตฺถ ภควตา โคปาลกุโปสโถ ปกาสิโต.

问：贤友，世尊在那里是如何宣说牧牛人布萨的？

วิสฺสชฺชนา – กถญฺจ วิสาเข โคปาลกุโปสโถ โหติ, เสยฺยถาปิ วิสาเข โคปาลโก สายนฺหสมเย สามิกานํ คาโว นิยฺยาเตตฺวา อิติ ปฏิสญฺจิกฺขติ ‘‘อชฺช โข คาโว อมุกสฺมิญฺจ อมุกสฺมิญฺจ ปเทเส จรึสุ, อมุกสฺมิญฺจ อมุกสฺมิญฺจ ปเทเส ปานียานิ ปิวึสุ.

答：毘舍佉，牧牛人布萨是怎样的呢？毘舍佉，譬如牧牛人在傍晚时分将牛群交还给主人后，如此思惟：“今天牛群在某处某处吃草，在某处某处喝水。

สฺเว [Pg.305] ทานิ คาโว อมุกสฺมิญฺจ อมุกสฺมิญฺจ ปเทเส จริสฺสนฺติ, อมุกสฺมิญฺจ อมุกสฺมิญฺจ ปเทเส ปานียานิ ปิวิสฺสนฺตี’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ตตฺถ ภควตา โคปาลกุโปสโถ ปกาสิโต.

明天牛群将在某处某处吃草，在某处某处饮水。”尊者，世尊正是以这样的方式在那里宣说了牧牛人布萨。

นิคณฺฐอุปุคฺคล

尼乾陀

ปุจฺฉา – กถญฺจาวุโส [Pg.306] ตตฺถ ภควตา นิคณฺฐุโปสโถ ปกาสิโต.

问：贤友，世尊在那里是如何宣说尼乾陀布萨的？

วิสฺสชฺชนา – กถญฺจ วิสาเข นิคณฺฐุโปสโถ โหติ, อตฺถิ วิสาเข นิคณฺฐานาม สมณชาติกา, เต สาวกํ เอวํ สมาทเปนฺติ, ‘‘เอหิตฺวํ อมฺโภปุริส เย ปุรตฺถิมาย ทิสาย ปาณา ปรํ โยชนสตํ, เตสุ ทณฺฑํ นิกฺขิปาหิ, เย ปจฺฉิมาย ทิสาย. เย อุตฺตราย ทิสาย. เย ทกฺขิณาย ทิสาย ปาณา ปรํ โยชนสตํ, เตสุ ทณฺฑํ นิกฺขิปาหี’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ตตฺถ ภควตา นิคณฺฐุโปสโถ ปกาสิโต.

答：毘舍佉，尼乾陀布萨是怎样的呢？毘舍佉，有一种名为尼乾陀的沙门，他们如此教导弟子：“来，善男子！对东方一百由旬(yojana)之外的众生，放下惩罚；对西方……对北方……对南方一百由旬之外的众生，放下惩罚。”尊者，世尊正是以这样的方式在那里宣说了尼乾陀布萨。

เอหิ [Pg.307] ตฺวํ อมฺโภ ปุริส.

来，善男子！

เอหิ ตฺวํ อมฺโภ ปุริส สพฺพเจลานิ นิกฺขิปิตฺวา เอวํ วเทหิ.

来，善男子！放下所有衣物，如此说。

นาหํ [Pg.308] กฺวจนิ กสฺสจิ กิญฺจนตสฺมึ, น จ มม กฺวจนิ กตฺถจิ กิญฺจน ตตฺถิ.

我于任何处不为任何人所有，亦无任何物于任何处为我所有。

อริยา อุโปสโถ

圣布萨

ปุจฺฉา – กถญฺจาวุโส [Pg.309] ตตฺถ ภควตา อริยุโปสโถ วิตฺถาเรน วิภชิตฺวา ปกาสิโต.

问：贤友，世尊在那里是如何详细分别解说圣布萨的？

วิสฺสชฺชนา – กถญฺจ วิสาเข อริยุโปสโถ โหติ, อุปกฺกิลิฏฺฐสฺส วิสาเข จิตฺตสฺส อุปกฺกเมน ปริโยทปนา โหติ. กถญฺจ วิสาเข อุปกฺกิลิฏฺฐสฺส จิตฺตสฺส อุปกฺกเมน ปริโยทปนา โหติ. อิธ วิสาเข อริยสาวโก ตถาคตํ อนุสฺสรติ ‘‘อิติปิ โส ภควา อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ วิชฺชาจรณสมฺปนฺโน สุคโต โลกวิทู อนุตฺตโร ปุริสทมฺมสารถิ สตฺถา เทวมนุสฺสานํ พุทฺโธ ภควา’’ติ. ตสฺส ตถาคตํ อนุสฺสรโต จิตฺตํ ปสีทติ, ปาโมชฺชํ อุปฺปชฺชติ, เย จิตฺตสฺส อุปกฺกิเลสา เต ปหียนฺตีติ เอวมาทินา ภนฺเต ตตฺถ ภควตา อริโย อุโปสโถ วิตฺถาเรตฺวา ปกาสิโต.

答：毘舍佉，圣布萨是怎样的呢？毘舍佉，对已染污的心，通过努力使之清净。毘舍佉，如何通过努力使已染污的心清净呢？于此，毘舍佉，圣弟子随念如来：“彼世尊亦即是阿罗汉、正等正觉、明行足、善逝、世间解、无上士、调御丈夫、天人师、佛、世尊。”当他随念如来时，心便清净，喜悦生起，凡是心的随烦恼即被断除。尊者，世尊正是以这样的方式在那里详细分别解说了圣布萨。

ปุจฺฉา – เอวํ [Pg.316] อุปวุตฺถสฺส ปน อาวุโส อริยุโปสถสฺส กถํ มหปฺผลตา มหานิสํสตา วุตฺตา ภควตา.

问：贤友，如此受持的圣布萨，世尊是如何说它有大果、大功德的呢？

วิสฺสชฺชนา – กีวมหปฺผลา โหติ, กีวมหานิสํโส, กีวมหาชุติโก, กีวมหาวิปฺผาโร, เสยฺยถาปิ วิสาเข โย อิเมสํ โสฬสนฺนํ มหาชนปทานํ ปหูตรตฺตชนปทานํ อิสฺสริยาธิปจฺจํ รชฺชํ กาเรยฺย, เสยฺยถิทํ ‘‘องฺคานํ มคธานํ กาสีนํ โกสลานํ วชฺชีนํ มลฺลานํ เจตีนํ วงฺคานํ กุรูนํ ปญฺจาลานํ มจฺฉานํ สูรเสนานํ อสฺสกานํ อวนฺตีนํ คนฺธารานํ กมฺโพชานํ, อฏฺฐงฺคสมนฺนาคตสฺส อุโปสถสฺส เอตํ กลํ นาคฺฆติ โสฬสิ’’นฺติ เอวมาทินา ภนฺเต ตตฺถ ภควตา เอวํ อุปวุตฺถสฺส อริยุโปสถสฺส มหปฺผลตา มหานิสํสตา วุตฺตา.

答：它具有大果、大功德、大光辉、大广布。譬如，毘舍佉，有人统治此十六个财富丰饶的大国，即：鸯伽(Aṅga)、摩揭陀、迦尸(Kāsī)、憍萨罗、跋耆(Vajjī)、末罗(Malla)、支提(Ceti)、文伽(Vaṅga)、俱卢(Kuru)、般遮罗、摩差(Maccha)、苏罗先那(Sūrasena)、阿湿波(Assaka)、阿槃提、犍陀罗(Gandhāra)、剑浮沙(Kamboja)，其王权亦不及具足八支的布萨的十六分之一。尊者，世尊正是以这样的方式，宣说了如此受持的圣布萨所具有的大果与大功德。

อานนฺทวคฺค

阿难品

อาชีวกสุตฺต

裸行顺命外道经

ปุจฺฉา – องฺคุตฺตรนิกาเย [Pg.319] อาวุโส ติกนิปาเต อานนฺทวคฺเค ทุติยํ อาชีวกสุตฺตํ กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ เกน กถญฺจ ภาสิตํ.

问——贤友，在《增支部·三集·阿难品》中，第二《裸行顺命外道经》是在何处、缘于谁、于何事、被谁、如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – โกสมฺพิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ อาชีวกสาวกํ คหปตึ อารพฺภ อายสฺมตา อานนฺทตฺเถเรน ธมฺมภณฺฑาคาริเกน ภาสิตํ. อญฺญตโร ภนฺเต อาชีวกสาวโก คหปติ อายสฺมนฺตํ อานนฺทํ เอตทโวจ ‘‘เกสํ โน ภนฺเต อานนฺท ธมฺโม สฺวากฺขาโต, เก โลเก สุปฺปฏิปนฺนา, เก โลเก สุกตา’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘เตน หิ คหปติ ตญฺเญเวตฺถ ปฏิปุจฺฉิสฺสามิ, ยถา เต ขเมยฺย, ตถา นํ พฺยากเรยฺยาสี’’ติ เอวมาทินา อายสฺมตา อานนฺทตฺเถเรน ธมฺมภณฺฑาคาริเกน ภาสิตํ.

答——尊者，在憍赏弥(Kosambī)，是法藏持者具寿阿难长老缘于一位裸行顺命外道的信徒居士而说。尊者，某位裸行顺命外道的信徒居士对具寿阿难说：“尊者阿难，谁的法是善说的？谁在世间是善行道者？谁在世间是善作者？”尊者，于此事，法藏持者具寿阿难长老以“那么，居士，我将就此反问你，你认为怎样合适，就怎样回答。”等文句宣说。

‘‘เกสํ [Pg.321] โน ภนฺเต อานนฺท ธมฺโม สฺวากฺขาโต, เก โลเก สุปฺปฏิปนฺนา, เก โลเก สุกตา’’.

“尊者阿难，谁的法是善说的？谁在世间是善行道者？谁在世间是善作者？”

‘‘ตํ [Pg.322] กึ มญฺญสิ คหปติ’’ –

“居士，你对此怎么想？”

‘‘อิติ [Pg.323] โข คหปติ ตยาเวตํ พฺยากตํ’’ –

“居士，此事已由你解说。”

‘‘อภิกฺกนฺตํ [Pg.324] ภนฺเต, อภิกฺกนฺตํ ภนฺเต, เสยฺยถาปิ ภนฺเต นิกฺกุชฺชิตํ วา อุกฺกุชฺเชยฺย’’ –

“殊胜啊，尊者！殊胜啊，尊者！尊者，就像有人把倒扣的东西翻过来一样。”

คนฺธชาตสุตฺต

香类经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.325] อาวุโส นวมํ คนฺธชาตสุตฺตํ ภควตา กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

问——贤友，就在那里，第九《香类经》是世尊缘于谁、于何事、如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต อานนฺทํ อารพฺภ ภาสิตํ. อายสฺมา ภนฺเต อานนฺโท ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘ตีณิมานิ ภนฺเต คนฺธชาตานิ, เยสํ อนุวาตํเยว คนฺโธ คจฺฉติ โน ปฏิวาตํ…เป… อตฺถิ นุ โข ภนฺเต กิญฺจิ คนฺธชาตํ, ยสฺส อนุวาตมฺปิ คนฺโธ คจฺฉติ ปฏิวาตมฺปิ คนฺโธ คจฺฉติ, อนุวาตปฏิวาตมฺปิ คนฺโธ คจฺฉตี’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘อตฺถานนฺท กิญฺจิ คนฺธชาตํ, ยสฺส อนุวาตมฺปิ คนฺโธ คจฺฉติ, ปฏิวาตมฺปิ คนฺโธ คจฺฉติ, อนุวาตปฏิวาตมฺปิ คนฺโธ คจฺฉตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，是缘于具寿阿难而说。尊者，具寿阿难对世尊说：“尊者，有这三种香，其香气只能顺风飘散，不能逆风飘散……尊者，是否有某种香，其香气既能顺风飘散，也能逆风飘散，顺风逆风都能飘散呢？”尊者，于此事，世尊以“阿难，确实有某种香，其香气既能顺风飘散，也能逆风飘散，顺风逆风都能飘散。”等文句宣说。

น [Pg.327] ปุปฺผคนฺโธ ปฏิวาตเมติ;

น จนฺทนํ ตครมลฺลิกา วา;

สตญฺจ คนฺโธ ปฏิวาตเมติ;

สพฺพา ทิสา สปฺปุริโส ปวายติ;

花香难逆风，旃檀茉莉同；善者德香远，四方美名颂。

คทฺรภสุตฺต

驴经

ปุจฺฉา – สมณวคฺเค [Pg.328] อาวุโส ทุติยํ คทฺรภสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问——贤友，于沙门品中，世尊是如何宣说第二《驴经》的？

วิสฺสชฺชนา – สมณวคฺเค ภนฺเต ทุติยํ คทฺรภสุตฺตํ ‘‘เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว คทฺรโภ โคคณํ ปิฏฺฐิโต ปิฏฺฐิโต อนุพนฺโธ โหติ ‘อหมฺปิ ทมฺโม อหมฺปิ ทมฺโม’ติ, ตสฺส น ตาทิโส วณฺโณ โหติ เสยฺยถาปิ คุนฺนํ, น ตาทิโส สโร โหติ เสยฺยถาปิ คุนฺนํ, น ตาทิสํ ปทํ โหติ เสยฺยถาปิ คุนฺนํ, โส โคคณํเยว ปิฏฺฐิโต ปิฏฺฐิโต อนุพนฺโธ โหติ อหมฺปิ ทมฺโม อหมฺปิ ทมฺโม’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，于沙门品中，第二《驴经》，世尊如是说：“诸比丘，犹如一头驴子跟在一群牛后面，叫道：‘我也是公牛！我也是公牛！’它的颜色不像牛，声音不像牛，步态也不像牛。它只是跟在牛群后面，叫道：‘我也是公牛！我也是公牛！’”世尊以如是等语而说。

ตสฺมาติห [Pg.329] ภิกฺขเว เอวํ สิกฺขิตพฺพํ.

是故，诸比丘，于此，你们应当如是学。

‘‘ติพฺโพ โน ฉนฺโท ภวิสฺสติ อธิสีลสิกฺขาสมาทาเน…เป… อธิปญฺญาสิกฺขาสมาทาเน’’ –

“我等将于受持增上戒学……乃至……于受持增上慧学，生起猛利之欲。”

สงฺกวาสุตฺต

僧伽婆经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.330] อาวุโส เอกาทสมํ สงฺกวาสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

问——贤友，于彼处，第十一《僧伽婆经》是世尊在何处、缘何人、于何事、如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – โกสเลสุ ภนฺเต สงฺกวายํ นาม โกสลานํ นิคเม กสฺสปโคตฺตํ นาม ภิกฺขุํ อารพฺภ ภาสิตํ. กสฺสป โคตฺโต ภนฺเต ภิกฺขุ ภควติ มโนปทูสิตฺวา ภควโต สนฺติเก อจฺจยํ อจฺจยโต เทเสสิ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘เถโร เจปิ กสฺสป ภิกฺขุ น สิกฺขากาโม น สิกฺขาสมาทานสฺส วณฺณวาที. เย จญฺเญ ภิกฺขู น สิกฺขากามา, เต จ น สิกฺขาย สมาทเปติ, เย จญฺเญ ภิกฺขู สิกฺขากามา เตสญฺจ น วณฺณํ ภณติ ภูตํ ตจฺฉํ กาเลนา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，是在憍萨罗国(Kosala)一个名为僧伽婆(Saṅkavā)的市镇，缘一位迦叶(Kassapa)族的比丘而说。尊者，那位迦叶族的比丘对世尊心怀恶意后，便在世尊面前承认其过。尊者，关于此事，世尊以如是等语而说：“迦叶，即使是长老比丘，若不乐于修学，不赞叹受持修学；对其他不乐于修学的比丘，亦不鼓励其修学；对其他乐于修学的比丘，亦不如实、适时地称赞他们。”

โลณกปลฺลวคฺค

盐块品

อจฺจายิกสุตฺต

紧急经

ปุจฺฉา – เตนาวุโส…เป… [Pg.334] สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย ติกนิปาเต โลณกปลฺลวคฺเค ปฐมํ อจฺจายิกสุตฺตํ กถํ ภาสิตํ.

问——贤友，彼……正等觉者于《增支部》三集中《盐块品》的第一《紧急经》是如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – โลณกปลฺลวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ อจฺจายิกสุตฺตํ ‘‘ตีณิมานิ ภิกฺขเว กสฺสกสฺส คหปติสฺส อจฺจายิกานิ กรณียานิ. กตมานิ ตีณิ, อิธ ภิกฺขเว กสฺสโก คหปติ สีฆํ สีฆํ เขตฺตํ สุกฏฺฐํ กโรติ สุมติกตํ. สีฆํ สีฆํ เขตฺตํ สุกฏฺฐํ กริตฺวา สุมติกตํ สีฆํ สีฆํ พีชานิ ปติฏฺฐาเปติ. สีฆํ สีฆํ พีชานิ [Pg.335] ปติฏฺฐาเปตฺวา สีฆํ สีฆํ อุทกํ อภิเนติปิ อปเนติปิ. อิมานิ โข ภิกฺขเว ตีณิ กสฺสกสฺส คหปติสฺส อจฺจายิกานิ กรณียานิ’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，于《盐块品》中，第一《紧急经》，世尊如是说：“诸比丘，农夫居士有此三项紧急要务。是哪三项呢？诸比丘，于此，农夫居士须迅速将田地善加耕犁、善加平整。善加耕犁、平整后，须迅速播下种子。播下种子后，须迅速灌溉或排水。诸比丘，此即农夫居士的三项紧急要务。”尊者，世尊以如是等语而说。

สมฺโพธวคฺค

觉悟品

รุณฺณสุตฺต

哭泣经

ปุจฺฉา – สมฺโพธวคฺเค [Pg.337] ปนาวุโส ปญฺจมํ รุณฺณสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问——贤友，在觉悟品中，世尊是如何宣说第五《哭泣经》的？

วิสฺสชฺชนา – สมฺโพธวคฺเค ภนฺเต ปญฺจมํ รุณฺณสุตฺตํ ‘‘รุณฺณมิทํ ภิกฺขเว อริยสฺส วินเย ยทิทํ คีตํ, อุมฺมตฺตกมิทํ ภิกฺขเว อริยสฺส วินเย ยทิทํ นจฺจํ, โกมารกมิทํ ภิกฺขเว อริยสฺส วินเย ยทิทํ อติเวลํ ทนฺตวิทํสกหสิตํ. ตสฺมาติห ภิกฺขเว เสตุฆาโต คีเต เสตุฆาโต นจฺเจ, อลํ โว ธมฺมปฺปโมทิตานํ สตํ สิตํ สิตมตฺตายา’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，关于觉悟品第五《哭泣经》，世尊如是说：“诸比丘，于圣者之律中，歌即是哭泣；诸比丘，于圣者之律中，舞即是癫狂；诸比丘，于圣者之律中，过度露齿而笑即是幼稚。是故，诸比丘，当断绝于歌，当断绝于舞。汝等乐法、具念者，仅微笑足矣。”尊者，世尊是这样说的。

อรกฺขีกสุตฺต

无护经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.338] อาวุโส สตฺตมํ อรกฺขิตสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กถญฺจ ภาสิตํ.

问——贤友，世尊在何处，对谁，以何方式说了第七《无护经》？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อนาตปิณฺฑิกํ คหปตึ อารพฺภ ‘‘จิตฺเต คหปติ อรกฺขิเต กายกมฺมมฺปิ อรกฺขิตํ โหติ, วจีกมฺมมฺปิ. มโนกมฺมมฺปิ อรกฺขิตํ โหติ. ตสฺส อรกฺขิตกายกมฺมนฺตสฺส อรกฺขิตวจีกมฺมนฺตสฺส อรกฺขิตมโนกมฺมนฺตสฺส กายกมฺมมฺปิ อวสฺสุตํ [Pg.339] โหติ, วจีกมฺมมฺปิ อวสฺสุตํ โหติ, มโนกมฺมมฺปิ อวสฺสุตํ โหตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，世尊对给孤独长者说：“居士，心不被守护时，身业亦不被守护，语业亦不被守护，意业亦不被守护。对于身业、语业、意业不被守护者，其身业亦有漏，语业亦有漏，意业亦有漏。”世尊说了以此为开端的法。

อาปายิกวคฺค

恶趣品

อปณฺณกสุตฺต

无疑经

ปุจฺฉา – อาปายิกวคฺเค [Pg.341] อาวุโส ฉฏฺฐํ อปณฺณกสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问——贤友，在恶趣品中，世尊是如何宣说第六《无疑经》的？

วิสฺสชฺชนา – อาปายิกวคฺเค ภนฺเต ฉฏฺฐํ อปณฺณกสุตฺตํ ‘‘ติสฺโส อิมา ภิกฺขเว วิปตฺติโย. กตมา ติสฺโส สีลวิปตฺติ, จิตฺตวิปตฺติ, ทิฏฺฐิวิปตฺติ. กตมา จ ภิกฺขเว สีลวิปตฺติ, อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปาณาติปาตี โหติ…เป… สมฺผปฺปลาปี โหติ. อยํ วุจฺจติ ภิกฺขเว สีลวิปตฺตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，关于恶趣品第六《无疑经》，世尊如是说：“诸比丘，有此三败坏。是哪三者？戒败坏、心败坏、见败坏。诸比丘，何为戒败坏？于此，诸比丘，有人行杀生……乃至……行绮语。诸比丘，此谓戒败坏。”世尊说了以此为开端的法。

กุสินารวคฺค

古西那罗品

กุสินารสุตฺต

古西那罗经

ปุจฺฉา – กุสินารวคฺเค [Pg.344] ปนาวุโส ปฐมํ กุสินารสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กถญฺจ ภาสิตํ.

问——贤友，在古西那罗品中，世尊在何处，对谁，以何方式说了第一《古西那罗经》？

วิสฺสชฺชนา – กุสินารายํ ภนฺเต พลิหรเณ วนสณฺเฑ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ‘‘อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ อญฺญตรํ คามํ วา นิคมํ วา อุปนิสฺสาย วิหรติ, ตเมนํ คหปติ วา คหปติปุตฺโต วา อุปสงฺกมิตฺวา สฺวาตนาย ภตฺเตน นิมนฺเตตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答——尊者，在古西那罗的巴利哈罗林苑，世尊对众多比丘说：“诸比丘，于此，有比丘依止某村落或市镇而住。有长者或长者子前来，邀请他明日受食……”世尊说了以此为开端的法。

หตฺถกสุตฺต

哈特卡经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.347] อาวุโส ปญฺจมํ หตฺถกสุตฺตํ ภควตา กตฺถ เกน สทฺธึ กถญฺจ ภาสิตํ.

提问——贤友，同品第五《哈特卡经》是世尊在何处、与何人、如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต หตฺถเกน เทวปุตฺเตน สทฺธึ ‘‘เย เต หตฺถก ธมฺมา ปุพฺเพ มนุสฺสภูตสฺส ปวตฺติโน อเหสุํ, อปินุ เต เต ธมฺมา เอตรหิ ปวตฺติโน’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

回答——尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，世尊对天子哈特卡(Hatthaka)说：“哈特卡，你过去为人时所行的那些法，如今是否也行此等法？”世尊如是说。

อนุรุทฺธสุตฺต

阿那律经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.350] อาวุโส อฏฺฐมํ อนุรุทฺธสุตฺตํ กํ อารพฺภ เกน กถญฺจ ภาสิตํ.

提问——贤友，同品第八《阿那律经》，是针对谁、由谁、以及如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – อฏฺฐมํ ภนฺเต อนุรุทฺธสุตฺตํ อายสฺมนฺตํ อนุรุทฺธตฺเถรํ อารพฺภ อายสฺมตา สาริปุตฺตตฺเถเรน ธมฺมเสนาปตินา ‘‘ยํ โข เต อาวุโส อนุรุทฺธํ เอวํ โหติ ‘อหํ ทิพฺเพน จกฺขุนา วิสุทฺเธน อติกฺกนฺตมานุสเกน สหสฺสํ โลกํ โวโลเกมี’ติ, อิทํ เต มานสฺมึ’’ติ เอวมาทินา ภาสิตํ.

回答——尊者，第八《阿那律经》，是法将具寿舍利弗长老针对具寿阿那律长老所说：“贤友阿那律，你作是念：‘我以清净、超人之天眼观见千世界’，此是于汝之慢。”如是说。

‘‘สาธุ [Pg.352] วตายสฺมา อนุรุทฺโธ อิเม ตโย ธมฺเม ปหาย อิเม ตโย ธมฺเม อมนสิกริตฺวา อมตาย ธาตุยา จิตฺตํ อุปสํหรตุ’’ –

“善哉！具寿阿那律，你应舍弃此三法，不作意此三法，将心专注于不死界。”

กุสินารวคฺค

古西那罗品

ปฏิจฺฉนฺนสุตฺต

覆经

ปุจฺฉา – เตนาวุโส [Pg.353] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย ติกนิปาเต กุสินารวคฺเค นวมํ ปฏิจฺฉนฺนสุตฺตํ กถํ ภาสิตํ.

提问——贤友，彼世尊……正等觉者在《增支部》三集中〈古西那罗品〉的第九《覆经》是如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – นวมํ ภนฺเต ปฏิจฺฉนฺนสุตฺตํ ‘‘ตีณิมานิ ภิกฺขเว ปฏิจฺฉนฺนานิ อาวหนฺติ โน วิวฏานิ. กตมานิ ตีณิ, มาตุคาโม ภิกฺขเว ปฏิจฺฉนฺโน อาวหติ โน วิวโฏ, พฺราหฺมณานํ ภิกฺขเว มนฺตา ปฏิจฺฉนฺนา อาวหนฺติ โน วิวฏา, มิจฺฉาทิฏฺฐิ ภิกฺขเว ปฏิจฺฉนฺนา อาวหติ โน วิวฏา. อิมานิ โข ภิกฺขเว ตีณิ ปฏิจฺฉนฺนานิ อาวหนฺติ โน วิวฏานี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

回答——尊者，第九《覆经》：“诸比丘，此三者，隐蔽则兴，非显露。是哪三者？诸比丘，女人隐蔽则兴，非显露；诸比丘，婆罗门之明咒隐蔽则兴，非显露；诸比丘，邪见隐蔽则兴，非显露。诸比丘，此三者，隐蔽则兴，非显露。”世尊如是说。

เลขสุตฺต

刻文经

ปุจฺฉา – ตตฺเถว [Pg.355] อาวุโส ทสมํ เลขสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

提问——贤友，世尊在同处是如何宣说第十《刻文经》的？

วิสฺสชฺชนา – ทสมํ ภนฺเต เลขสุตฺตํ ‘‘ตโยเม ภิกฺขเว ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม ตโย, ปาสาณเลขูปโม ปุคฺคโล ปถวิเลขูปโม ปุคฺคโล อุทกเลขูปโม ปุคฺคโล. กตโม จ ภิกฺขเว ปาสาณ เลขูปโม ปุคฺคโล, อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล อภิณฺหํ กุชฺฌติ, โส จ ขฺวสฺส โกโธ ทีฆรตฺตํ อนุเสติ. เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว ปาสาณเลขา น ขิปฺปํ ลุชฺชติ วาเตน วา อุทเกน วา, จิรฏฺฐิติกา โหติ, เอวเมว โข ภิกฺขเว อิเธกจฺโจ ปุคฺคโล อภิณฺหํ กุชฺฌติ, โส จ ขฺวสฺส โกโธ ทีฆรตฺตํ อนุเสติ. อยํ วุจฺจติ ภิกฺขเว ปาสาณเลขูปโม ปุคฺคโล’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，世尊以“诸比丘，世间有此三种人存在。是哪三种？如石刻的人，如地刻的人，如水刻的人。诸比丘，何为如石刻的人？诸比丘，于此，有某个人常忿怒，其忿怒长时潜伏。诸比丘，譬如石上刻文，不易为风或水所抹去，长久存续；同样地，诸比丘，于此，有某个人常忿怒，其忿怒长时潜伏。诸比丘，此谓如石刻的人。”等文句宣说了第十《刻文经》。

โยธาชีววคฺค

战士品

เกสกมฺพลสุตฺต

毛发衣经

ปุจฺฉา – โยธาชีววคฺเค [Pg.358] ปน อาวุโส ปญฺจมํ เกสกมฺพลสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，在战士品中，第五《毛发衣经》世尊是如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – โยธาชีววคฺเค ภนฺเต ปญฺจมํ เกสกมฺพลสุตฺตํ ‘‘เสยฺยถาปิ ภิกฺขเว ยานิ กานิจิ ตนฺตาวุตานํ วตฺถานํ, เกสกมฺพโล เตสํ ปฏิกิฏฺโฐ อกฺขายติ. เกสกมฺพโล ภิกฺขเว สีเต สีโต อุณฺเห อุณฺโห ทุพฺพณฺโณ ทุคฺคนฺโธ ทุกฺขสมฺผสฺโส. เอวเมว โข ภิกฺขเว ยานิกานิจิ ปุถุสมณพฺราหฺมณวาทานํ, มกฺขลิวาโท เตสํ ปฏิกิฏฺโฐ อกฺขายตีติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，在战士品中，第五《毛发衣经》世尊是这样宣说的：“诸比丘，譬如，在所有纺织的衣物中，毛发衣被认为是最低劣的。诸比丘，毛发衣在寒冷时冷，在炎热时热，颜色难看，气味难闻，触感粗糙。诸比丘，同样地，在所有种种沙门婆罗门的学说中，末伽梨(Makkhali)的学说被认为是最低劣的。”

มงฺคลวคฺค

吉祥品

วนฺทนาสุตฺต

礼敬经

ปุจฺฉา – มงฺคลวคฺเค [Pg.360] ปนาวุโส นวมํ วนฺทนาสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，在吉祥品中，第九《礼敬经》世尊是如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – มงฺคลวคฺเค ภนฺเต นวมํ วนฺทนาสุตฺตํ ‘‘ติสฺโส อิมา ภิกฺขเว วนฺทนา. กตมา ติสฺโส, กาเยน วาจาย มนสา. อิมา โข ภิกฺขเว ติสฺโส วนฺทนา’’ติ, เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，在吉祥品中，第九《礼敬经》世尊是这样宣说的：“诸比丘，有这三种礼敬。是哪三种呢？以身、以语、以意。诸比丘，这就是这三种礼敬。”尊者，世尊就是这样宣说的。

‘‘ติสฺโส อิมา ภิกฺขเว วนฺทนา. กตมา ติสฺโส, กาเยน วาจาย มนสา. อิมา โข ภิกฺขเว ติสฺโส วนฺทนา’’.

“诸比丘，有这三种礼敬。是哪三种呢？以身、以语、以意。诸比丘，这就是这三种礼敬。”

ปุพฺพณฺหสุตฺต

午前经

ปุจฺฉา – ตตฺโถ [Pg.361] อาวุโส ทสมํ ปุพฺพณฺหสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问：贤友，那么，世尊是如何宣说这第十《午前经》的呢？

วิสฺสชฺชนา – ทสมํ ภนฺเต ปุพฺพณฺหสุตฺตํ ‘‘เย ภิกฺขเว สตฺตา ปุพฺพณฺหสมยํ กาเยน สุจริตํ จรนฺติ, วาจาย สุจริตํ จรนฺติ, มนสา สุจริตํ จรนฺติ. สุปุพฺพณฺโห ภิกฺขเว เตสํ สตฺตานํ. เย ภิกฺขเว สตฺตา มชฺฌนฺหิกสมยํ…เป… สายนฺหสมยํ กาเยน สุจริตํ จรนฺติ, วาจาย สุจริตํ จรนฺติ, มนสา สุจริตํ จรนฺติ. สุสายนฺโห ภิกฺขเว เตสํ สตฺตาน’’นฺติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，第十《午前经》世尊是这样宣说的：“诸比丘，若有众生在午前时分以身行善行，以语行善行，以意行善行，诸比丘，那些众生就有美好的午前。诸比丘，若有众生在正午时分……乃至……在傍晚时分以身行善行，以语行善行，以意行善行，诸比丘，那些众生就有美好的傍晚。”

สุนกฺขตฺตํ [Pg.362] สุมงฺคลํ, สุปฺปภาตํ สุหุฏฺฐิตํ;

สุขโณ สุมุหุตฺโต จ, สุยิฏฺฐํ พฺรหฺมจาริสุ.

善星宿善吉祥，善黎明善升起；善刹那善时分，善供于梵行者。

ภณฺฑคามวคฺค

盘陀伽摩品

อนุพุทฺธสุตฺต

随觉经

ปุจฺฉา – จตุกฺกนิปาเต [Pg.1] ปน อาวุโส ภณฺฑคามวคฺเค ปฐมํ อนุพุทฺธสุตฺตํ ภควตา สตฺถ กํ อารพฺภ กถญฺจ ภาสิตํ.

问：贤友，在《增支部》第四集中，盘陀伽摩品的第一《随觉经》，世尊是针对何人，以及如何宣说的？

วิสฺสชฺชนา – วชฺชีสุ ภนฺเต ภณฺฑคาเม สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ‘‘จตุนฺนํ ภิกฺขเว ธมฺมานํ อนนุโพธา อปฺปฏิเวธา เอวมิทํ ทีฆมทฺธานํ สนฺธาวิตํ สํสริตํ มมญฺเจว ตุมฺหากญฺจ. กตเมสํ จตุนฺนํ, อริยสฺส ภิกฺขเว สีลสฺส อนนุโพธา อปฺปฏิเวธา เอวมิทํ ทีฆมทฺธานํ สนฺธาวิตํ สํสริตํ มมญฺเจว ตุมฺหากญฺจ. อริยสฺส ภิกฺขเว สมาธิสฺส…. อริยาย ภิกฺขเว ปญฺญาย…. อริยาย ภิกฺขเว วิมุตฺติยา อนนุโพธา อปฺปฏิเวธา เอวมิทํ ทีฆมทฺธานํ สนฺธาวิตํ สํสริตํ มมญฺเจว ตุมฺหากญฺจา’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答：尊者，在跋耆国(Vajjī)的盘陀伽摩村(Bhaṇḍagāma)，世尊针对众多比丘是这样宣说的：“诸比丘，由于对四法不随觉、不通达，我和你们才如此长久地流转轮回。是哪四法呢？诸比丘，由于对圣戒不随觉、不通达，我和你们才如此长久地流转轮回。诸比丘，由于对圣定……由于对圣慧……诸比丘，由于对圣解脱不随觉、不通达，我和你们才如此长久地流转轮回。”尊者，世尊就是这样宣说的。

อปฺปสฺสุตสุตฺต

寡闻经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.3] อาวุโส ฉฏฺฐํ อปฺปสฺสุตสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问曰——贤友，在那里，世尊是如何宣说第六《寡闻经》的？

วิ – ตตฺถ ภนฺเต ฉฏฺฐํ อปฺปสฺสุตสุตฺตํ ‘‘จตฺตาโรเม ภิกฺขเว ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม จตฺตาโร, อปฺปสฺสุโต สุเตน อนุปปนฺโน, อปฺปสฺสุโต สุเตน อุปปนฺโน, พหุสฺสุโต สุเตน อนุปปนฺโน, พหุสฺสุโต สุเตน อุปปนฺโน’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答曰——尊者，在那里，第六《寡闻经》世尊是这样宣说的：“诸比丘，世间存在这四种人。是哪四种呢？寡闻而不随顺法，寡闻而随顺法，多闻而不随顺法，多闻而随顺法。”世尊是这样宣说的。

จรวคฺค

行品

จรสุตฺต

行经

ปุ – จรวคฺเค [Pg.7] ปน อาวุโส ปฐมํ จรสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

问曰——贤友，在行品中，世尊是如何宣说第一《行经》的？

วิ – จรวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ จรสุตฺตํ ‘‘จรโต เจปิ ภิกฺขเว ภิกฺขุโน อุปฺปชฺชติ กามวิตกฺโก วา พฺยาปาทวิตกฺโก วา วิหึสาวิภตฺโต วา, ตํ เจ ภิกฺขุ อธิวาเสติ นปฺปชหติ น วิโนเทติ น พฺยนฺตีกโรติ น อนภาวํ คเมตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答曰——尊者，在行品中，第一《行经》世尊是这样宣说的：“诸比丘，若比丘在行进时生起欲寻思、瞋寻思或害寻思，而该比丘容忍、不舍弃、不去除、不令其止息——”世尊是这样宣说的。

อุรุเวลวคฺค

优楼频螺品

โลกสุตฺต

世间经

ปุ – เตนาวุโส…เป… [Pg.9] สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย จตุกฺกนิปาเต อุรุเวลวคฺเค ตติยํ โลกสุตฺตํ กถํ ภาสิตํ.

问曰——贤友，那么，正自觉者在《增支部》第四集优楼频螺品中，是如何宣说第三《世间经》的呢？

วิ – อุรุเวลวคฺเค ภนฺเต ตติยํ โลกสุตฺตํ ‘‘โลโก ภิกฺขเว ตถาคเตน อภิสมฺพุทฺโธ, โลกสฺมา ตถาคโต วิสํยุตฺโต, โลกสมุทโย ภิกฺขเว ตถาคเตน อภิสมฺพุทฺโธ, โลกสมุทโย ตถาคตสฺส ปหีโน, โลกนิโรโธ ภิกฺขเว ตถาคเตน อภิสมฺพุทฺโธ โลกนิโรโธ ตถาคตสฺส สจฺฉิกโต, โลกนิโรธคามินี ปฏิปทา ภิกฺขเว ตถาคเตน อภิสมฺพุทฺธา, โลกนิโรธคามินิ ปฏิปทา ตถาคตสฺส ภาวิตา’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

答曰——尊者，在优楼频螺品中，第三《世间经》世尊是这样宣说的：“诸比丘，如来已现正觉世间，如来已从世间解脱。诸比丘，如来已现正觉世间之集，如来已舍断世间之集。诸比丘，如来已现正觉世间之灭，如来已作证世间之灭。诸比丘，如来已现正觉导向世间灭尽之道，如来已修习导向世间灭尽之道。”尊者，世尊是这样宣说的。

ทนฺโต [Pg.12] ทมยตํ เสฏฺโฐ,สนฺโต สมยตํ อิสิ;

มุตฺโต โมจยตํ อคฺโค,ติณฺโณ ตารยตํ วโร–

已调御者，调御者中胜；已寂静者，寂静者中仙；已解脱者，解脱者中上；已度脱者，度脱者中优。

สพฺพํ โลกํ อภิญฺญาย,สพฺพํ โลเก ยถาตถํ;

สพฺพํ โลกํ วิสํยุตฺโต,สพฺพโลเก อนูปโย.

遍知一切世间，如实知世间一切；解脱一切世间缚，不执著世间一切。

ส เว สพฺพาภิภู ธีโร,สพฺพคนฺถปฺปโมจโน;

ปุฏฺฐ’สฺส ปรมา สนฺติ,นิพฺพานํ อกุโต ภยํ.

彼实胜一切，智者解诸缚；所触最上寂，涅槃无所畏。

เอส ขีณาสโว พุทฺโธ,อนีโฆ ฉินฺนสํสโย;

สพฺพกมฺมกฺขยํ [Pg.13] ปตฺโต,วิมุตฺโต อุปธิสงฺขเย;

此是漏尽之佛陀，无恼断疑者；已达一切业尽，于诸依止解脱。

เอส โส ภควา พุทฺโธ,เอส สีโห อนุตฺตโร;

สเทวกสฺส โลกสฺส,พฺรหฺมจกฺกํ ปวตฺตยี.

此即彼世尊佛陀，此即无上之狮子；为天人世间，转动梵轮。

อิติ เทวา มนุสฺสา จ,เย พุทฺธํ สรณํ คตา;

สงฺคมฺม ตํ นมสฺสนฺติ,มหนฺตํ วีตสารทํ.

如是诸天与人类，凡皈依佛陀者；皆汇集而礼敬，彼伟大无畏者。

ทนฺโต ทมยตํ เสฏฺโฐ,สนฺโต สมยตํ อิสิ;

มุตฺโต โมจยตํ อคฺโค,ติณฺโณ ตารยตํ วโร.

已调御者，调御者中胜；已寂静者，寂静者中仙；已解脱者，解脱者中上；已度脱者，度脱者中优。

อิติ เหตํ นมสฺสนฺติ,มหนฺตํ วีตสารทํ;

สเทวกสฺมึ โลกสฺมึ,นตฺถิ เม ปฏิปุคฺคโล–

如是彼等礼敬，彼伟大无畏者；于天人世间中，无有与我匹敌者。

พฺรหฺมจริยสุตฺต

梵行经

ปุ – ตตฺเถว อาวุโส ปญฺจมํ พฺรหฺมจริยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊是如何宣说第五《梵行经》的呢？

วิ – ปญฺจมํ ภนฺเต พฺรหฺมจริยสุตฺตํ ‘‘นยิทํ ภิกฺขเว พฺรหฺมจริยํ วุสฺสติ ชนกุหนตฺถํ, น ชนลปนตฺถํ, น ลาภสกฺการสิโลกานิสํสุตฺตํ[Pg.14], น อิติวาทปฺปโมกฺขานิสํสตฺถํ, น ‘อิติ มํ ชโน ชานาตู’ติ. อถ โข อิทํ ภิกฺขเว พฺรหฺมจริยํ วุสฺสติ สํวรตฺถํ ปหานตฺถํ วิราคตฺถํ นิโรธตฺถ’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，世尊宣说第五《梵行经》如下：“诸比丘，此梵行并非为了欺骗民众而修，并非为了与人攀谈而修，并非为了获得利养、恭敬与名声而修，并非为了摆脱非议而修，并非为了‘让众人认识我’而修。诸比丘，此梵行实是为了律仪、为了舍断、为了离贪、为了灭尽而修。”世尊如是宣说。

อริยวํสสุตฺต

圣种经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.15] อาวุโส อฏฺฐมํ อริยวํสสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊是如何宣说第八《圣种经》的呢？

วิ – ตตฺเถว ภนฺเต อฏฺฐมํ อริยวํสสุตฺตํ ‘‘จตฺตาโรเม ภิกฺขเว อริยวํสา อคฺคญฺญา รตฺตญฺญา วํสญฺญา โปราณา, อสํกิณฺณา อสํกิณฺณปุพฺพาน สํกียิสฺสนฺติ, อปฺปฏิกุฏฺฐา สมเณหิ พฺราหฺมเณหิ วิญฺญูหิ. กตเม จตฺตาโร, อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ สนฺตุฏฺโฐ โหติ อิตรีตเรน จีวเรน, อิตรีตรจีวรสนฺตุฏฺฐิยา จ วณฺณวาที, น จ จีวรเหตุ อเนสนํ อปฺปติรูปํ อาปชฺชติ, อลทฺธา จ จีวรํ น ปริตสฺสติ, ลทฺธา จ จีวรํ อคธิโต อมุจฺฉิโต อนชฺโฌปนฺโน อาทีนวทสฺสาวี นิสฺสรณปญฺโญ ปริภุญฺชติ, ตาย จ ปน อิตรีตรจีวรสนฺตุฏฺฐิยา เนวตฺตานุกฺกํเสติ โน ปรํ วมฺเภติ. โย หิ ตตฺถ ทกฺโข อนลโส สมฺปชาโน ปฏิสฺสโภ, อยํ วุจฺจติ ภิกฺขเว ภิกฺขุ โปราเณ อคฺคญฺเญ อริยวํเส ฐิโต’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，世尊宣说第八《圣种经》如下：“诸比丘，有这四种圣种，是殊胜的、古老的、传承的、传统的，未曾混杂，过去未曾混杂，未来也不会被混杂，不为有智的沙门、婆罗门所呵责。是哪四种呢？诸比丘，在此，比丘对于任何粗劣的衣服都能满足，并且赞叹对任何粗劣衣服的满足；不会为了衣服而作不适宜的寻求；没有得到衣服也不会焦虑，得到了衣服也不会贪婪、迷恋、执着，能见到过患，以出离的智慧来使用。又因着那份对任何粗劣衣服的满足，他既不自赞，也不毁他。诸比丘，凡是于此娴熟、不懈怠、有正知、有正念者，就被称为安住于古老、殊胜圣种的比丘。”世尊如是宣说。

จกฺกวคฺค

轮品

จกฺกสุตฺต

轮经

ปุ – จกฺกวคฺเค [Pg.19] ปน อาวุโส ปฐมํ จกฺกสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在轮品中，世尊是如何宣说第一《轮经》的呢？

วิ – จกฺกวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ จกฺกสุตฺตํ ‘‘จตฺตาริมานิ ภิกฺขเว จกฺกานิ, เยหิ สมนฺนาคตานํ เทวมนุสฺสานํ จตุจกฺกํ วตฺตติ, เยหิ สมนฺนาคตา เทวมนุสฺสา นจิรสฺเสว มหนฺตตฺตํ เวปุลฺลตฺตํ ปาปุณนฺติ โภเคสุ. กตมานิ จตฺตาริ, ปติรูปเทสวาโส สปฺปุริสาวสฺสโย อตฺตสมฺมาปณิธิ ปุพฺเพ จ กตปุญฺญตา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，世尊在轮品中宣说第一《轮经》如下：“诸比丘，有这四种轮，天人与人具足此四轮，四轮得以运转；具足此四轮的天人与人，不久就能在财富上获得广大的增长。是哪四种呢？居住在适宜的地方、亲近善人、自我端正、以及过去所造的善业。”世尊如是宣说。

สงฺคหสุตฺต

摄事经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.21] อาวุโส ทุติยํ สงฺคหสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊是如何宣说第二《摄事经》的呢？

วิ – ตตฺเถว ภนฺเต ทุติยํ สงฺคหสุตฺตํ ‘‘จตฺตาริมานิ ภิกฺขเว สงฺคหวตฺถูนิ. กตมานิ จตฺตาริ, ทานํ เปยฺยวชฺชํ อตฺถจริยา สมานตฺตตา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，世尊宣说第二《摄事经》如下：“诸比丘，有这四种摄事。是哪四种呢？布施、爱语、利行、同事。”世尊如是说。

สีหสุตฺต

狮子经

ปุ – ภตฺเถว [Pg.23] อาวุโส ตติยํ สีหสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊是如何宣说第三《狮子经》的呢？

วิ – ตตฺเถว ภนฺเต ตติยํ สีหสุตฺตํ ‘‘สีโห ภิกฺขเว มิคราชา สายนุสมยํ อาสยา นิกฺขมติ, อาสยา นิกฺขมิตฺวา วิชมฺภติ, วิชมฺภิตฺวา สมนฺตา จตุทฺทิสา อนุวิโลเกติ, สมนฺตา จตุทฺทิสา อนุวิโลเกตฺวา ติกฺขตฺตุํ สีหนาทํ นทติ, ติกฺขตฺตุํ สีหนาทํ นทิตฺวา โคจราย ปกฺกมตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，世尊宣说第三《狮子经》如下：“诸比丘，兽王狮子在傍晚时分从住所出来，出来后伸展身体，伸展身体后环顾四方，环顾四方后作三次狮子吼，作三次狮子吼后前去觅食。”世尊如是说。

โทณสุตฺต

多那经

ปุ – เตนาวุโส [Pg.25] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย จตุกฺกนิปาเต จกฺกวคฺเค ฉฏฺฐํ โทณสุตฺตํ กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，世尊……正等觉者在《增支部》四集《轮品》中，是在何处、针对何人、因何事宣说了第六《多那经》呢？

วิ – อนฺตรา [Pg.26] จ ภนฺเต อุกฺกฏฺฐํ อนฺตรา จ เสตพฺยํ โทณํ พฺราหฺมณํ อารพฺภ ภาสิตํ. โทโณ ภนฺเต พฺราหฺมโณ ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘เทโว โน ภวํ ภวิสฺสตี’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘น โข อหํ พฺราหฺมณ เทโว ภวิสฺสามี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，此经是在乌伽吒(Ukkaṭṭhā)与塞达卞（城）之间，针对多那婆罗门而说的。尊者，多那婆罗门对世尊说了这番话：“您会是天神吗？”尊者，关于此事，世尊是这样说的：“婆罗门，我不会成为天神。”

‘‘อจฺฉริยํ [Pg.27] วต โภ, อพฺภุตํ วต โภ, น วติมานิ มนุสฺสภูตสฺส ปทานิ ภวิสฺสนฺติ’’.

“啊，真是奇妙！啊，真是未曾有！这必不是人类的足迹！”

‘‘เทโว โน ภวํ ภวิสฺสติ’’.

“您会是天神吗？”

‘‘น โข อหํ พฺราหฺมณ เทโว ภวิสฺสมิ’’.

“婆罗门，我不会成为天神。”

‘‘คนฺธพฺโพ โน ภวํ ภวิสฺสติ’’.

“您会是乾闼婆(gandhabba)吗？”

‘‘น โข อหํ พฺราหฺมณ คนฺธพฺโพ ภวิสฺสามิ’’.

“婆罗门，我不会成为乾闼婆。”

อุชฺชยสุตฺต

乌迦亚经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.30] อาวุโส นวมํ อุชฺชยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊是如何宣说第九《乌迦亚经》的呢？

วิ – นวมํ ภนฺเต อุชฺชยสุตฺตํ ‘‘น โข อหํ พฺราหฺมณ สพฺพํ ยญฺญํ วณฺเณมิ, น ปนาหํ พฺราหฺมณ สพฺพํ ยญฺญํ น วณฺเณมิ. ยถารูเป โข พฺราหฺมณ ยญฺเญ คาโว หญฺญนฺติ, อเชฬกา หญฺญนฺติ, กุกฺกุฏสูกรา หญฺญนฺติ, วิวิธา ปาณา สงฺฆาตํ อาปชฺชนฺตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，世尊宣说第九《乌迦亚经》如下：“婆罗门，我并非赞叹所有祭祀，也并非不赞叹所有祭祀。婆罗门，在这样的祭祀中，牛被杀害，山羊与绵羊被杀害，鸡与猪被杀害，各种生物遭受屠戮……”世尊如是说。

‘‘ภวมฺปิ [Pg.31] โน โคตโม ยญฺญํ วณฺเณติ’’.

“尊者乔达摩也称赞祭祀。”

โรหิตสฺสวคฺค

卢醯多舍品

สมาธิภาวนาสุตฺต

定修习经

ปุ – โรหิตสฺสวคฺเค [Pg.33] ปน อาวุโส ปฐมํ สมาธิภาวนาสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在卢醯多舍品中，世尊是如何宣说第一《定修习经》的呢？

วิ – โรหิตสฺสวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ สมาธิภาวนาสุตฺตํ ‘‘จตสฺโส อิมา ภิกฺขเว สมาธิภาวนา, กตมา จตสฺโส, อตฺถิ ภิกฺขเว สมาธิภาวนา ภาวิตา พหุลีกตา ทิฏฺฐธมฺมสุขวิหาราย สํวตฺตติ, อตฺถิ ภิกฺขเว สมาธิภาวนา ภาวิตา พหุลีกตา ญาณทสฺสนปฺปฏิลาภาย สํวตฺตติ, อตฺถิ ภิกฺขเว สมาธิภาวนา ภาวิตา พหุลีกตา สติสมฺปชญฺญาย สํวตฺตติ, อตฺถิ ภิกฺขเว สมาธิภาวนา ภาวิตา พหุลีกตา อาสวานํ ขยาย สํวตฺตตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在卢醯多舍品中，世尊如此宣说第一《定修习经》：“比丘们，有这四种定修习。哪四种呢？比丘们，有一种定修习，修习并多修习后，能带来现法乐住；比丘们，有一种定修习，修习并多修习后，能带来智见的获得；比丘们，有一种定修习，修习并多修习后，能带来正念正知；比丘们，有一种定修习，修习并多修习后，能带来诸漏尽。”

ปญฺหพฺยากรณสุตฺต

解答问题经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.37] อาวุโส ทุติยํ ปญฺหพฺยากรณสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，那么，世尊是怎样宣说第二个《解答问题经》的呢？

วิ – ตตฺเถว ภนฺเต ทุติยํ ปญฺหพฺยากรณสุตฺตํ ‘‘จตฺตาริมานิ ภิกฺขเว ปญฺหพฺยากรณานิ. กตมานิ จตฺตาริ, อตฺถิ ภิกฺขเว ปญฺโห เอกํสพฺยากรณีโย, อตฺถิ ภิกฺขเว ปญฺโห วิภชฺชพฺยากรณีโย, อตฺถิ ภิกฺขเว ปญฺโห ปฏิปุจฺฉาพฺยากรณีโย, อตฺถิ ภิกฺขเว ปญฺโห ฐปนีโย’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在那里，世尊如此宣说第二个《解答问题经》：“比丘们，有这四种解答问题的方式。哪四种呢？比丘们，有一种问题应当直接解答，比丘们，有一种问题应当分别解答，比丘们，有一种问题应当反问后解答，比丘们，有一种问题应当搁置。”

ปุญฺญาภิสนฺทวคฺค

福流品

ปฐมสํวาสสุตฺต

初共住经

ปุ – ปุญฺญาภิสนฺทวคฺเค [Pg.39] ปน อาวุโส ตติยํ สํวาสสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，在福流品中，第三《共住经》，世尊在何处为了谁以何种方式宣说的呢？

วิ – ปุญฺญาภิสนฺทวคฺเค ภนฺเต ตติยํ สํวาสสุตฺตํ อนฺตรา จ มธุรํ อนฺตรา จ เวรญฺชํ สมฺพหุเล คหปตโย จ คหปตานิโย จ อารพฺภ ‘‘จตฺตาโรเม คหปตโย สํวาสา. กตเม จตฺตาโร, ฉโว ฉวาย สทฺธึ สํวสติ, ฉโว เทวิยา สทฺธึ สํวสติ, เทโว ฉวาย สทฺธึ สํวสติ, เทโว เทวิยา สทฺธึ สํวสตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在福流品中，世尊在摩偷罗(Madhura)与维兰迦(Verañja)之间，针对许多居士和居士妇们，如此宣说第三《共住经》：“居士们，有四种共同生活。哪四种呢？死尸与死尸共同生活，死尸与天女共同生活，天人与死尸共同生活，天人与天女共同生活。”

ปฐมสมชีวีสุตฺต

第一等命经

ปุ – เตนาวุโส [Pg.43] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย จตุกฺกนิปาเต ปุญฺญาภิสนฺทวคฺเค ปญฺจมํ สมชีวิสุตฺตํ กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊……乃至……正等觉者，于《增支部》第四集〈福流品〉中，第五《等命经》是如何宣说的呢？

วิ – ปญฺจมํ ภนฺเต สมชีวิสุตฺตํ ‘‘อากงฺเขยฺยุํ เจ คหปตโย อุโภ ชานิปตโย ทิฏฺเฐ เจว ธมฺเม อญฺญมญฺญํ ปสฺสิตุํ, อภิสมฺปรายญฺจ อญฺญมญฺญํ ปสฺสิตุํ, อุโภว อสฺสุ สมสทฺธา สมสีลา สมจาคา สมปญฺญา, เต ทิฏฺเฐ เจว ธมฺเม อญฺญมญฺญํ ปสฺสนฺติ, อภิสมฺปรายญฺจ อญฺญมญฺญํ ปสฺสนฺตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，世尊如此宣说第五《等命经》：“居士们，如果夫妇双方期望在现法中彼此相见，在来世中也能彼此相见，那么他们双方都应当具足同等的信、同等的戒、同等的施、同等的慧。他们就能在现法中彼此相见，在来世中也能彼此相见。”

ปตฺตกมฺมวคฺค

业品

อานณฺยสุขสุตฺต

无债乐经

ปุ – ปตฺตกมฺมวคฺเค [Pg.46] ปน อาวุโส ทุติยํ อานณฺยสุขสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，于〈业品〉中，第二《无债乐经》，世尊是在何处、针对谁，以及如何宣说的呢？

วิ – ปตฺตกมฺมวคฺเค [Pg.47] ภนฺเต ทุติยํ อานณฺยสุขสุตฺตํ สาวตฺถิยํ อนาถปิณฺฑิกํ คหปตึ อารพฺภ ‘‘จตฺตาริมานิ คหปติ สุขานิ อธิคมนียานิ คิหินา กามโภคินา กาเลน กาลํ สมเยน สมยํ อุปาทาย. กตมานิ จตฺตาริ, อตฺถิสุขํ โภคสุขํ อนณฺยสุขํ อนวชฺชสุข’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，于〈业品〉中，世尊在舍卫城(Sāvatthī)，针对给孤独(Anāthapiṇḍika)居士，如此宣说第二《无债乐经》：“居士，有这四种乐，是享受欲乐的在家者应当时时获得的。是哪四种呢？拥有之乐、受用之乐、无债之乐、无过失之乐。”

อานณฺยสุขํ [Pg.50] ญตฺวาน, อโถ อตฺถิสุขํ ปรํ;

ภุญฺชํ โภคสุขํ มจฺโจ, ตโต ปญฺญา วิปสฺสติ;

วิปสฺสมาโน ชานาติ, อุโภ ภาเค สุเมธโส;

อนวชฺชสุขสฺเสตํ, กลํ นาคฺฆติ โสฬสึ–

了知无债乐，更知拥有乐，世人享财富，而后以慧观。智者善观察，了知此二者，然此诸乐总，不及无过乐，十六分之一。

อปฺปณฺณกวคฺค

决定品

สปฺปุริสสุตฺต

善人经

ปุ – อปณฺณกวคฺเค ปน อาวุโส ตติยํ สปฺปุริสสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，于〈决定品〉中，第三《善人经》，世尊是如何宣说的？

วิ – อปณฺณกวคฺเค [Pg.51] ภนฺเต ตติยํ สปฺปุริสสุตฺตํ ‘‘จตูหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต อสปฺปุริโส เวทิตพฺโพ. กตเมหิ จตูหิ, อิธ ภิกฺขเว อสปฺปุริโส โย โหติ ปรสฺส อวณฺโณ ตํ อปุฏฺโฐปิ ปาตุ กโรติ โก ปน วาโท ปุฏฺฐสฺสา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，于〈决定品〉中，世尊如此宣说第三《善人经》：“比丘们，当知非善人具足四法。是哪四种呢？比丘们，于此，非善人对于他人之过，即使未被询问也会揭露，更何况被询问时。”

อธุนาคตวธุกาสเมน [Pg.55] เจตสา วิหริสฺสาม’’ –

我们将以新到媳妇般的心境安住。

อจินฺเตยฺยสุตฺต

不可思议经

ปุ – ตตฺเถว อาวุโส สตฺตมํ อจินฺเตยฺยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊在那里是如何宣说第七部不可思议经的？

วิ – สตฺตมํ ภนฺเต อจินฺเตยฺยสุตฺตํ ‘‘จตฺตาริมานิ ภิกฺขเว อจินฺเตยฺยานิ น จินฺเตตพฺพานิ, ยานิ จินฺเตนฺโต อุมฺมาทสฺส วิฆาตสฺส ภาคี อสฺส. กตมานิ จตฺตาริ, พุทฺธานํ ภิกฺขเว พุทฺธวิสโย อจินฺเตยฺโย น จินฺเตตพฺโพ, ยํ จินฺเตนฺโต อุมฺมาทสฺส วิฆาตสฺส ภาคี อสฺสา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，第七部不可思议经。世尊如是说：“诸比丘，有这四种不可思议之事，不应思量。思量者，将陷入疯狂与苦恼。哪四种呢？诸比丘，诸佛的佛境界是不可思议的，不应思量。思量者，将陷入疯狂与苦恼。”

มจลวคฺค

悭吝品

ตโมตมสุตฺต

重暗经

ปุ – มจลวคฺเค [Pg.57] ปน อาวุโส ปญฺจมํ ตโมตมสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在悭吝品中，世尊是如何宣说第五部重暗经的？

วิ – มจลวคฺเค ภนฺเต ปญฺจมํ ตโมตมสุตฺตํ ‘‘จตฺตาโรเม ภิกฺขเว ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม จตฺตาโร, ตโมตมปรายโณ, ตโมโชติปรายโณ, โชติตมปรายโณ, โชติโชติปรายโณ’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在悭吝品第五部重暗经中，世尊如是说：“诸比丘，世间有这四种人存在。哪四种呢？从黑暗趋向黑暗者，从黑暗趋向光明者，从光明趋向黑暗者，从光明趋向光明者。”

อสุรวคฺค

阿修罗品

อสุรสุตฺต

阿修罗经

ปุ – เตนาวุโส [Pg.61] ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน องฺคุตฺตรนิกาเย จตุกฺกนิปาเต อสุรวคฺเค ปฐมํ อสุรสุตฺตํ กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊……乃至……正等觉者在《增支部·四集·阿修罗品》中是如何宣说第一部阿修罗经的？

วิ – อสุรวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ อสุรสุตฺตํ ‘‘จตฺตาโรเม ภิกฺขเว ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม จตฺตาโร, อสุโร อสุรปริวาโร, อสุโร เทวปริวาโร, เทโว อสุรปริวาโร, เทโว เทวปริวาโร’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在阿修罗品第一部阿修罗经中，世尊如是说：“诸比丘，世间有这四种人存在。哪四种呢？阿修罗及阿修罗眷属，阿修罗及天神眷属，天神及阿修罗眷属，天神及天神眷属。”

สมาธิสุตฺต

定经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.64] อาวุโส จตุตฺถํ สมาธิสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，就在那里，世尊是如何宣说第四部定经的？

วิ – จตุตฺถํ ภนฺเต สมาธิสุตฺตํ ‘‘จตฺตาโรเม ภิกฺขเว ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม จตฺตาโร, อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล ลาภี โหติ อชฺฌตฺตํ เจโตสมถสฺส น ลาภี อธิปญฺญาธมฺมวิปสฺสนาย. อิธ ปน ภิกฺขเว ปุคฺคโล ลาภี โหติ อธิปญฺญาธมฺมวิปสฺสนาย, น ลาภี อชฺฌตฺตํ เจโตสมถสฺส. อิธ ปน ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล น เจว ลาภี โหติ อชฺฌตฺตํ เจโตสมถสฺส, น จ ลาภี อธิปญฺญาธมฺมวิปสฺสนาย. อิธ ปน ภิกฺขเว เอกจฺโจ ปุคฺคโล ลาภี เจว โหติ อชฺฌตฺตํ เจโตสมถสฺส, ลาภี จ อธิปญฺญาธมฺมวิปสฺสนายา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，第四部定经。世尊如是说：“诸比丘，世间有这四种人存在。哪四种呢？诸比丘，于此，有某人获得内心寂止，不获得增上慧法观。诸比丘，于此，有某人获得增上慧法观，不获得内心寂止。诸比丘，于此，有某人既不获得内心寂止，也不获得增上慧法观。诸比丘，于此，有某人既获得内心寂止，也获得增上慧法观。”

ราควินยสุตฺต

调伏贪欲经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.68] อาวุโส ฉฏฺฐํ ราควินยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊在那里是如何宣说第六《调伏贪欲经》的呢？

วิ – ฉฏฺฐํ ภนฺเต ราควินยสุตฺตํ ‘‘จตฺตาโรเม ภิกฺขเว ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม จตฺตาโร, อตฺตหิตาย ปฏิปนฺโน โน ปรหิตาย, ปรหิตาย ปฏิปนฺโน โน อตฺตหิตาย, เนวตฺตหิตาย ปฏิปนฺโน โน ปรหิตาย, อตฺตหิตาย เจว ปฏิปนฺโน ปรหิตาย จา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，世尊以“诸比丘，世间有此四种人存在。是哪四种呢？为自利行而非为他利行者，为他利行而非为自利行者，既不为自利行亦不为他利行者，既为自利行亦为他利行者。”等文句宣说了第六《调伏贪欲经》。

วลาหกวคฺค

云品

ปฐมวลาหกสุตฺต

初云经

ปุ – วลาหกวคฺเค [Pg.71] ปน อาวุโส ปฐมํ วลาหกสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，那么在《云品》中，世尊是在哪里、针对谁、以及如何宣说第一《云经》的呢？

วิ – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ‘‘จตฺตาโรเม ภิกฺขเว วลาหกา. กตเม จตฺตาโร, คชฺชิตา โน วสฺสิตา, วสฺสิตา โน คชฺชิตา, เนว คชฺชิตา โน วสฺสิตา, คชฺชิตา จ วสฺสิตา จ. อิเม โข ภิกฺขเว จตฺตาโร วลาหกา. เอวเมว โข ภิกฺขเว จตฺตาโร วลาหกูปมา ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชามานา โลกสฺมึ. กตเม จตฺตาโร, คชฺชิตา โน วสฺสิตา, วสฺสิตา โน คชฺชิตา, เนว คชฺชิตา โน วสฺสิตา, คชฺชิตา จ วสฺสิตา จา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，世尊针对众多比丘，以“诸比丘，有此四种云。是哪四种呢？雷鸣而不雨者，雨而不雷鸣者，既不雷鸣亦不雨者，雷鸣亦雨者。诸比丘，此即四种云。诸比丘，正如此，世间有此四种如云的人存在。是哪四种呢？雷鸣而不雨者，雨而不雷鸣者，既不雷鸣亦不雨者，雷鸣亦雨者。”等文句宣说。

อุทกรหทสุตฺต

水池经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.73] อาวุโส จตุตฺถํ อุทกรหทสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊在那里是如何宣说第四《水池经》的呢？

วิ – จตุตฺถ ภนฺเต อุทกรหทสุตฺตํ ‘‘จตฺตาโรเม ภิกฺขเว อุทกรหทา. กตเม จตฺตาโร, อุตฺตาโน คมฺภีโรภาโส, คมฺภีโร อุตฺตาโนภาโส, อุตฺตาโน อุตฺตาโนภาโส, คมฺภีโร คมฺภีโรภาโส, อิเม โข ภิกฺขเว จตฺตาโร อุทกรหทา. เอวเมว โข ภิกฺขเว จตฺตาโร อุทกรหทูปมา ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม จตฺตาโร, อุตฺตาโน คมฺภีโรภาโส, คมฺภีโร อุตฺตาโนภาโส, อุตฺตาโน อุตฺตาโนภาโส, คมฺภีโร คมฺภีโรภาโส’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，世尊以“诸比丘，有此四种水池。是哪四种呢？浅而显深者，深而显浅者，浅而显浅者，深而显深者。诸比丘，此即四种水池。诸比丘，正如此，世间有此四种如水池的人存在。是哪四种呢？浅而显深者，深而显浅者，浅而显浅者，深而显深者。”等文句宣说了第四《水池经》。

มูสิกสุตฺต

鼠经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.76] อาวุโส สตฺตมํ มูสิกสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊在那里是如何宣说第七《鼠经》的呢？

วิ – สตฺตมํ ภนฺเต มูสิกสุตฺตํ ‘‘จตสฺโส อิมา ภิกฺขเว มูสิกา. กตมา จตสฺโส, คาธํ กตฺตา โน วสิตา, วสิตา โน คาธํ กตฺตา, เนว คาธํ กตฺตา โน วสิตา, คาธํ กตฺตา จ วสิตา จ. อิมา โข ภิกฺขเว จตสฺโส มูสิกา. เอวเมว โข ภิกฺขเว จตฺตาโร มูสิกูปมา ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมึ. กตเม จตฺตาโร, คาธํ กตฺตา โน วสิตา, วสิตา โน คาธํ กตฺตา, เนว คาธํ กตฺตา โน วสิตา, คาธํ กตฺตา จ วสิตา จา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

答复——尊者，世尊以“诸比丘，有此四种鼠。是哪四种呢？造穴而不居者，居住而不造穴者，既不造穴亦不居住者，既造穴亦居住者。诸比丘，此即四种鼠。诸比丘，正如此，世间有此四种如鼠的人存在。是哪四种呢？造穴而不居者，居住而不造穴者，既不造穴亦不居住者，既造穴亦居住者。”等文句宣说了第七《鼠经》。

พลีพทฺธสุตฺต

力牛经

ปุ – สํคีตาปิ [Pg.79] อาวุโส องฺคุตฺตรนิกายโต กานิจิ สุตฺตานิ อุทฺธริตฺวา ปฏิปุจฺฉิสฺสามิ พหุชนสฺส สุตวุฑฺฒิยา. สํคีเต อาวุโส องฺคุตฺตรนิกาเย จตุกฺกนิปาเต วลาหกวคฺเค อฏฺฐมํ พลีพทฺธสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，为了大众听闻增长，我也会从增支部选取一些经文来提问。贤友，在增支部第四集云品中，第八部《力牛经》世尊是如何宣说的？

วิ – วลาหกวคฺเค ภนฺเต อฏฺฐมํ พลีพทฺธสุตฺตํ ‘‘จตฺตาโรเม ภิกฺขเว พลีพทฺธา. กตเม จตฺตาโร, สควจณฺโฑ โน ปรควจณฺโฑ, ปรควจณฺโฑ โน สควจณฺโฑ, สควจณฺโฑ จ ปรควจณฺโฑ จ, เนว สควจณฺโฑ โน ปรควจณฺโฑ. อิเม โข ภิกฺขเว จตฺตาโร พลีพทฺธา. เอวเมว โข ภิกฺขเว จตฺตาโร พลีพทฺธูปมา ปุคฺคลา สนฺโต สํวิชฺชมานา โลกสฺมิ’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在云品中，第八部《力牛经》，世尊如此宣说：“诸比丘，有这四种力牛。是哪四种呢？一种是对自群凶猛，而非对异群凶猛；一种是对异群凶猛，而非对自群凶猛；一种是对自群与异群皆凶猛；一种是对自群与异群皆不凶猛。诸比丘，这就是四种力牛。同样地，诸比丘，世间有四种像力牛的人。”世尊以如是等方式宣说。

เกสิสุตฺต

克西经

ปุ – เกสิวคฺเค [Pg.82] ปน อาวุโส ปฐมํ เกสิสุตฺตํ ภควตา กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，在克西品中，第一部《克西经》是世尊针对谁，在什么事情上，以及如何宣说的呢？

วิ – เกสึ ภนฺเต อสฺสทมฺมสารถึ อารพฺภ ภาสิตํ. เกสิ ภนฺเต อสฺสทมฺมสารถิ ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘ภควา ปน ภนฺเต อนุตฺตโร ปุริสทมฺมสารถิ, กถํ ปน ภนฺเต ภควา ปุริสทมฺมํ วิเนตี’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘อหํ โข เกสิ ปุริสทมฺมํ สณฺเหนปิ วิเนมิ, ผรุเสนปิ วิเนมิ, สณฺหผรุเสนปิ วิเนมิ. ตตฺริทํ เกสิ สณฺหสฺมึ – อิติ กายสุจริตํ อิติ กายสุจริตสฺส วิปาโก, อิติ วจีสุจริตํ อิติ วจีสุจริตสฺส [Pg.83] วิปาโก, อิติ มโนสุจริตํ อิติ มโนสุจริตสฺส วิปาโก, อิติ เทวา อิติ มนุสฺสา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，这是针对调马师克西所宣说的。尊者，调马师克西对世尊说：“尊者，世尊您是无上的调御丈夫之师，尊者，世尊您是如何调御丈夫的呢？”尊者，关于这件事，世尊说：“克西，我以柔软调伏，以粗暴调伏，以柔软和粗暴兼施来调伏。克西，柔软调伏是这样：这是身善行，这是身善行之果报；这是语善行，这是语善行之果报；这是意善行，这是意善行之果报；这是诸天，这是人类。”世尊以如是等方式宣说。

‘‘ตฺวํ โขสิ เกสิ ปญฺญาโต อสฺสทมฺมสารถีติ, กถํ ปน ตฺวํ เกสิ อสฺสทมฺมสารถิ’’ –

“克西，你被称为调马师，那么，克西，你如何调伏马呢？”

‘‘อหํ โข ภนฺเต อสฺสทมฺมํ สณฺเหนปิ วิเนมิ, ผรุเสนปิ วิเนมิ, สณฺหผรุเสนปิ วิเนมิ’’ –

“尊者，我调伏马的时候，以柔软调伏，以粗暴调伏，以柔软和粗暴兼施来调伏。”

‘‘สเจ [Pg.84] เต เกสิ อสฺสทมฺโม สณฺเหน วินยํ น อุเปติ, ผรุเสน วินยํ น อุเปติ, สณฺหผรุเสน วินยํ น อุเปติ, กินฺติ นํ กโรสิ’’ –

“克西，如果有一匹劣马，以柔软调伏不能调伏，以粗暴调伏不能调伏，以柔软和粗暴兼施来调伏也不能调伏，你将如何处置它呢？”

‘‘ภควา ปน ภนฺเต อนุตฺตโร ปุริสทมฺมสารถิ, กถํ ปน ภนฺเต ภควา ปุริสทมฺมํ วิเนติ’’ –

“尊者，世尊您是无上的调御丈夫之师，尊者，世尊您是如何调御丈夫的呢？”

น ๐.๐๐๘๗ โข ภนฺเต ภควโต ปาณาติปาโต กปฺปติ, อถ จ ปน ภควา เอวมาห ‘‘หนามิ นํ เกสี’’ติ.

“尊者，世尊确实不允许杀生，但世尊却这样说：‘我要杀死他，克西！’”

อตฺตานุวาทสุตฺต

自责经

ปุ – ภยวคฺเค [Pg.89] ปน อาวุโส ปฐมํ อตฺตานุวาทสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在怖畏品中，世尊是如何宣说第一部《自责经》的？

วิ – ภยวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ อตฺตานุวาทสุตฺตํ ‘‘จตฺตาริมานิ ภิกฺขเว ภยานิ. กตมานิ จตฺตาริ, อตฺตานุวาทภยํ ปรานุวาทภยํ ทณฺฑภยํ ทุคฺคติภย’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在怖畏品中，第一部《自责经》世尊如此宣说：“诸比丘，有这四种怖畏。哪四种呢？自责的怖畏、他责的怖畏、刑罚的怖畏、恶趣的怖畏。”世尊如此宣说。

ธมฺมกถิกสุตฺต

说法者经

ปุ – อิทานิ [Pg.92] อาวุโส พหุชนสฺส สุตวุฑฺฒิยา สํคีตา องฺคุตฺตรนิกายโตปิ กานิจิ สุตฺตานิ อุทฺธริตฺวา ปฏิปุจฺฉิสฺสามิ, สํคีเต อาวุโส องฺคุตฺตรนิกาเย จตุกฺกนิปาเต ปุคฺคลวคฺเค นวมํ ธมฺมกถิกสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，现在为了大众的听闻增长，我要从增支部选取一些经文来提问。贤友，在增支部第四集人品中，第九部《说法者经》世尊是如何宣说的？

วิ – ปุคฺคลวคฺเค ภนฺเต นวมํ ธมฺมกถิกสุตฺตํ ‘‘จตฺตาโรเม ภิกฺขเว ธมฺมกถิกา. กตเม จตฺตาโร, อิธ ภิกฺขเว เอกจฺโจ ธมฺมกถิโก อปฺปญฺจ ภาสติ อสหิตญฺจ, ปริสา จสฺส น กุสลา โหติ สหิตาสหิตสฺส. เอวรูโป ภิกฺขเว ธมฺมกถิโก เอวรูปาย ปริสาย ธมฺมกถิโกตฺเวว สงฺขํ คจฺฉตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在人品中，第九部《说法者经》世尊如此宣说：“诸比丘，有四种说法者。是哪四种呢？诸比丘，于此，有一种说法者，说得少且不连贯，而他的听众也不能善巧地分辨连贯与不连贯。诸比丘，这样的说法者对于这样的听众来说，就算作是说法者了。”世尊如此宣说。

โรคสุตฺต

病经

ปุ – อินฺทฺริยวคฺเค [Pg.95] ปน อาวุโส สตฺตมํ โรคสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在根品中，世尊是如何宣说第七部《病经》的呢？

วิ – สตฺตมํ ภนฺเต โรคสุตฺตํ ‘‘ทฺเวเม ภิกฺขเว โรคา. กตเม ทฺเว, กายิโก จ โรโค, เจตสิโก จ โรโค. ทิสฺสนฺติ ภิกฺขเว สตฺตา กายิเกน โรเคน เอกมฺปิ วสฺสํ อาโรคฺยํ ปฏิชานมานา ทฺเวปิ วสฺสานิ ตีณิปิ วสฺสานิ จตฺตาริปิ วสฺสานิ ปญฺจปิ วสฺสานิ ทสปิ วสฺสานิ วีสมฺปิ วสฺสานิ ตึสมฺปิ วสฺสานิ จตฺตารีสมฺปิ วสฺสานิ ปญฺญาสมฺปิ วสฺสานิ อาโรคฺยํ ปฏิชานมานา วสฺสสตมฺปิ ภิยฺโยปิ อาโรคฺยํ ปฏิชานมานา. เต ภิกฺขเว สตฺตา สุทุลฺลภา โลกสฺมึ, เย เจตสิเกน โรเคน มุหุตฺตมฺปิ อาโรคฺยํ ปฏิชานนฺติ อญฺญตฺร ขีณาสเวหี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，第七部《病经》世尊如此宣说：“诸比丘，这有两种病。哪两种？身体的病和心的病。诸比丘，可见有众生自称身体无病一年、两年、三年、四年、五年、十年、二十年、三十年、四十年、五十年，乃至一百年或更久。诸比丘，然而在这世间，除了诸漏已尽者，能自称心无病哪怕片刻的众生，也极其难得。”世尊如此宣说。

จตฺตาโรเม ๐.๐๐๙๖ ภิกฺขเว ปพฺพชิตสฺส โรคา.

诸比丘，出家者有四种病。

ยุคนทฺธสุตฺต

双轭经

ปุ – ปฏิปทาวคฺเค [Pg.98] อาวุโส ทสมํ ยุคนทฺธสุตฺตํ กตฺถ กํ อารพฺภ เกน กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，在行道品中，第十《双轭经》是在何处、针对何人、由谁，并以何种方式说的呢？

วิ – โกสมฺพิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ‘‘โย หิ โกจิ อาวุโส ภิกฺขุ วา ภิกฺขุนี วา มม สนฺติเก อรหตฺตปฺปตฺตึ พฺยากโรติ, สพฺโพ โส จตูหิ มคฺเคหิ เอเตสํ วา อญฺญตเรนา’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต อายสฺมตา อานนฺทตฺเถเรน ธมฺมภณฺฑาคาริเกน ภาสิตํ.

尊者，在憍赏弥(Kosambī)，具寿阿难长老，作为法藏守护者，针对众多比丘这样说道：“贤友们，无论哪位比丘或比丘尼在我面前宣称证得阿罗汉果，都是通过四道，或其中之一。”

ปาฏิโภคสุตฺต

保证经

ปุ – พฺราหฺมณวคฺเค [Pg.101] ปน อาวุโส ทุติยํ ปาฏิโภคสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在婆罗门品中，世尊是如何宣说第二《保证经》的呢？

วิ – พฺราหฺมณวคฺเค ภนฺเต ทุติยํ ปาฏิโภคสุตฺตํ ‘‘จตุนฺนํ ภิกฺขเว ธมฺมานํ นตฺถิ โกจิ ปาฏิโภโค สมโณ วา พฺราหฺมโณ วา เทโว วา มาโร วา พฺรหฺมา วา โกจิ วา โลกสฺมิ’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在婆罗门品中，第二《保证经》是世尊这样说的：“诸比丘，对于四法，没有沙门、婆罗门、天、魔、梵天或世间任何者能作保证。”

สุตสุตฺต

闻经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.103] อาวุโส ตติยํ สุตสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，就在那里，世尊是在何处、针对何人、因何事，并以何种方式说了这第三《闻经》呢？

วิ – ราชคเห ภนฺเต วสฺสการํ พฺราหฺมณํ มคธมหามตฺตํ อารพฺภ ภาสิตํ. วสฺสกาโร ภนฺเต พฺราหฺมโณ มคธมหามตฺโต ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘อหญฺหิ โภ โคตม เอวํวาที เอวํทิฏฺฐิ โย โกจิ ทิฏฺฐํ ภาสติ ‘เอวํ เม ทิฏฺฐ’นฺติ, นตฺถิ ตโต โทโส. โย โกจิ สุตํ ภาสติ ‘เอวํ เม สุต’นฺติ, นตฺถิ ตโต โทโส’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘นาหํ พฺราหฺมณ สพฺพํ ทิฏฺฐํ ‘ภาสิตพฺพ’นฺติ วทามิ, น ปนาหํ พฺราหฺมณ สพฺพํ ทิฏฺฐํ ‘น ภาสิตพฺพ’นฺติ วทามิ, นาหํ พฺราหฺมณ สพฺพํ สุตํ ‘ภาสิตพฺพ’นฺติ วทามิ, น ปนาหํ พฺราหฺมณ สพฺพํ สุตํ ‘น ภาสิตพฺพ’นฺติ วทามี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，此经是在王舍城(Rājagaha)，针对摩揭陀(Magadha)大臣婆罗门雨行(Vassakāra)所说。尊者，摩揭陀大臣婆罗门雨行对世尊这样说：“贤者乔达摩，我持此说、此见：任何人说其所见‘我如是见’，于此无过。任何人说其所闻‘我如是闻’，于此无过。”尊者，关于此事，世尊这样说：“婆罗门，我不说一切所见‘皆应说’；婆罗门，我也不说一切所见‘皆不应说’。婆罗门，我不说一切所闻‘皆应说’；婆罗门，我也不说一切所闻‘皆不应说’。”

อภยสุตฺต

无畏经

ปุ – องฺคุตฺตรนิกาเย [Pg.106] อาวุโส จตุกฺกนิปาเต พฺราหฺมณวคฺเค จตุตฺถํ อภยสุตฺตํ ภควตา กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，在《增支部》四集的婆罗门品中，世尊是针对何人、因何事，并以何种方式宣说第四《无畏经》的呢？

วิ – พฺราหฺมณวคฺเค ภนฺเต จตุตฺถํ อภยสุตฺตํ ชาณุสฺโสณึ พฺราหฺมณํ อารพฺภ ภาสิตํ. ชาณุสฺโสณิ ภนฺเต พฺราหฺมโณ ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘นตฺถิ โย มรณธมฺโม สมาโน น ภายติ, น สนฺตาสํ อาปชฺชติ มรณสฺสา’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘อตฺถิ พฺราหฺมณ มรณธมฺโม สมาโน ภายติ, สนฺตาสํ อาปชฺชติ มรณสฺส. อตฺถิ ปน พฺราหฺมณ มรณธมฺโม สมาโน น ภายติ, น สนฺตาสํ อาปชฺชติ มรณสฺสา’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在婆罗门品中，第四《无畏经》是针对生闻(Jāṇussoṇi)婆罗门所说。尊者，生闻婆罗门对世尊这样说：“没有哪个有死法者，于死不害怕、不恐惧。”尊者，关于此事，世尊这样说：“婆罗门，有具死法者，于死会害怕、会恐惧。婆罗门，但也有具死法者，于死不害怕、不恐惧。”

โสตานุคตสุตฺต

随顺听闻经

ปุ – มหาวคฺเค [Pg.113] ปน อาวุโส ปฐมํ โสตานุคตสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在大品中，世尊是如何宣说第一《随顺听闻经》的呢？

วิ – มหาวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ โสตานุคตสุตฺตํ ‘‘โสตานุคตานํ ภิกฺขเว ธมฺมานํ วจสา ปริจิตานํ มนสานุเปกฺขิตานํ ทิฏฺฐิยา สุปฺปฏิวิทฺธานํ จตฺตาโร อานิสํสา ปาฏิกงฺขา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在大品中，第一《随顺听闻经》是世尊这样说的：“诸比丘，对于随顺听闻之法，以言语熟习，以心随观，以见善通达，有四种功德可以预期。”

อยํ [Pg.115] วา โส ธมฺมวินโย, ยตฺถาหํ ปุพฺเพ พฺรหฺมจริยํ อจรึ.

这就是那法与律，我过去曾在其中修梵行。

ภทฺทิยสุตฺต

跋提经

ปุ – องฺคุตฺตรนิกาเย [Pg.118] อาวุโส จตุกฺกนิปาเต มหาวคฺเค ตติยํ ภทฺทิยสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，在《增支部》四集大品中，世尊是在哪里、为了谁、基于什么事、以及如何宣说第三《跋提经》的呢？

วิ – เวสาลิยํ ภนฺเต ภทฺทิยํ ลิจฺฉวิ อารพฺภ ภาสิตํ. ภทฺทิโย ภนฺเต ลิจฺฉวิ ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘สุตํ เมตํ ภนฺเต ‘มายาวี สมโณ โคตโม อาวฏฺฏนึ มายํ ชานาติ, ยาย อญฺญติตฺถิยานํ สาวเก อาวฏฺเฏตี’ติ. เย เต ภนฺเต เอวมาหํสุ ‘มายาวี สมโณ โคตโม อาวฏฺฏนึ มายํ ชานาติ, ยาย อญฺญติตฺถิยานํ สาวเก อาวฏฺเฏตี’ติ…เป… อนพฺภกฺขาตุกามา [Pg.119] หิ มยํ ภนฺเต ภควนฺต’’นฺติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘เอถ ตุมฺเห ภทฺทิย มา อนุสฺสเวน มา ปรมฺปราย มา อิติกิราย มา ปิฏกสมฺปทาเนน มา ตกฺกเหตุ มา นยเหตุ มา อาการวิตกฺเกน มา ทิฏฺฐินิชฺฌานกฺขนฺติยา มา ภพฺพรูปตาย มา สมโณ โน ครูติ. ยทา ตุมฺเห ภทฺทิย อตฺตนาว ชาเนยฺยาถ ‘อิเม ธมฺมา อกุสลา, อิเม ธมฺมา สาวชฺชา, อิเม ธมฺมา วิญฺญู ครหิตา, อิเม ธมฺมา สมตฺตา สมาทินฺนา อหิตาย ทุกฺขาย สํวตฺตนฺตี’ติ. อถ ตุมฺเห ภทฺทิย ปชเหยฺยาถา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，此法是在毗舍离(Vesālī)为跋提(Bhaddiya)利车人而说。尊者，跋提利车人对世尊这样说：“尊者，我听说：‘沙门乔达摩是个幻术师，他知道一种转变人心的幻术，用它来转变其他教派的弟子。’尊者，那些如此说‘沙门乔达摩是个幻术师……’的人……”尊者，关于此事，世尊如此开示：“来，跋提，你们不要因随闻、不要因传承、不要因传说、不要因合乎经藏、不要因逻辑、不要因推论、不要因对表象的思考、不要因审虑后接受某个见解、不要因看似可能、也不要因为‘此沙门是我们的导师’而接受。跋提，当你们自己知道：‘这些法是不善的，这些法是有过失的，这些法是智者所谴责的，这些法若被奉行，会导致不利与痛苦’，那时，跋提，你们就应舍弃它们。”世尊就是这样说的。

ปุ – อิมิสฺสา [Pg.126] จ ปน อาวุโส เทสนาย เทสิตาย ภทฺทิยสฺส ลิจฺฉวิสฺส กีทิโส ธมฺมสวนานิสํโส อธิคโต. กถญฺจ นํ ภควา อนุยุญฺชิตฺวา ตํ วจนํ วินิเวเฐสิ.

贤友，听闻此开示后，跋提利车人获得了什么样的听法功德？世尊又是如何诘问，使他去除那种说法的呢？

วิ – อิมิสฺสา ภนฺเต ธมฺมเทสนาย เทสิตาย ภทฺทิยสฺส ลิจฺฉวิสฺส โสตาปตฺติผลสงฺขาโต ธมฺมสวนานิสํโส อธิคโต. อปิ นุ ตาหํ ภทฺทิย เอวํ อวจํ ‘‘เอหิ เม ตฺวํ ภทฺทิย สาวโก โหหิ, อหํ สตฺถา ภวิสฺสามี’’ติ เอวมาทินา จ นํ ภนฺเต ภควา ปฏิปุจฺฉิตฺวา อนุยุญฺชิตฺวา ตํ วจนํ วินิเวเฐสิ.

尊者，听闻此法说后，跋提利车人获得了名为须陀洹果的听法功德。尊者，世尊通过反问与诘问，如：“跋提，我可曾对你这样说：‘来，跋提，做我的弟子，我来做你的导师’？”等，使他去除了那种说法。

มลฺลิกาเทวีสุตฺต

茉莉夫人经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.129] อาวุโส สตฺตมํ มลฺลิกาเทวีสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，第七《茉莉夫人经》是世尊在哪里、为了谁、于何事、以及如何宣说的呢？

วิ – สาวตฺถิยํ ภนฺเต มลฺลิกาเทวึ อารพฺภ ภาสิตํ. มลฺลิกา ภนฺเต เทวี ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘โก นุ โข ภนฺเต เหตุ โก ปจฺจโย, เยน มิเธกจฺโจ มาตุคาโม ทุพฺพณฺณา จ โหติ ทุรูปา สุปาปิกา ทสฺสนาย, ทลิทฺทา จ โหติ อปฺปสฺสกา อปฺปโภคา อปฺเปสกฺขา จ…เป… โก ปน ภนฺเต เหตุ โก ปจฺจโย, เยน มิเธกจฺโจ มาตุคาโม อภิรูปา จ โหติ ทสฺสนียา ปาสาทิกา ปรมาย วณฺณโปกฺขรตาย สมนฺนาคตา, อฑฺฒา จ โหติ มหทฺธนา มหาโภคา มเหสกฺขา จา’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘อิธ มลฺลิเก มาตุคาโม โกธนา โหติ อุปายาสพหุลา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)针对茉莉夫人所说。尊者，茉莉夫人对世尊这样说：“尊者，是何因何缘，世间有些女人相貌丑陋、形象难看、令人不悦，并且贫穷、少财、少福、没有势力……尊者，又是何因何缘，世间有些女人相貌美丽、端庄、令人喜爱，具备最上等的姿色，并且富裕、大富、大贵、有大势力呢？”尊者，关于此事，世尊以‘茉莉，于此，有女人易怒、多恼……’等文句开始宣说。

ทสกมฺมสุตฺต

十业经

ปุ – องฺคุตฺตรนิกาเย [Pg.134] อาวุโส จตุกฺกนิปาเต สปฺปุริสวคฺเค จตุตฺถํ ทสกมฺมสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在《增支部·四集·善士品》中，世尊是如何宣说第四《十业经》的？

วิ – สปฺปุริสวคฺเค [Pg.135] ภนฺเต จตุตฺถํ ทสกมฺมสุตฺตํ ‘‘อสปฺปุริสญฺจ โว ภิกฺขเว เทเสสฺสามิ อสปฺปุริเสน อสปฺปุริสตรญฺจ สปฺปุริสญฺจ สปฺปุริเสน สปฺปุริสตรญฺจ, ตํ สุณาถ สาธุกํ มนสิ กโรถา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在善士品中，世尊以“诸比丘，我将为你们宣说非善士与比非善士更非善士者，以及善士与比善士更善士者。你们当听，当善作意。”等文句，宣说了第四《十业经》。

ปริสาสุตฺต

会众经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.137] อาวุโส ปริสาวคฺเค ปฐมํ ปริสาสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，就在那会众品中，世尊是如何宣说第一《会众经》的？

วิ – ปริสาวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ ปริสาสุตฺตํ ‘‘จตฺตาโรเม ภิกฺขเว ปริสทูสนา. กตเม จตฺตาโร, ภิกฺขุ ภิกฺขเว ทุสฺสีโล ปาปธมฺโม ปริสทูสโน, ภิกฺขุนี ภิกฺขเว ทุสฺสีลา ปาปธมฺมา ปริสทูสนา, อุปาสโก ภิกฺขเว ทุสฺสีโล ปาปธมฺโม ปริสทูสโน, อุปาสิกา ภิกฺขเว ทุสฺสีลา ปาปธมฺมา ปริสทูสนา. อิเม โข ภิกฺขเว จตฺตาโร ปริสทูสนา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在会众品中，世尊以“诸比丘，有此等四种会众的污染者。是哪四种呢？诸比丘，恶戒、恶法的比丘是会众的污染者；诸比丘，恶戒、恶法的比丘尼是会众的污染者；诸比丘，恶戒、恶法的优婆塞是会众的污染者；诸比丘，恶戒、恶法的优婆夷是会众的污染者。诸比丘，此即四种会众的污染者。”等文句，宣说了第一《会众经》。

เสขพลวคฺค

有学力品

สํขิตฺตสุตฺต

略说经

ปุ – ปญฺจกนิปาเต [Pg.139] ปน อาวุโส ปฐเม เสขพลวคฺเค ปฐมํ สํขิตฺตสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友！在《增支部》第五集第一有学力品中，世尊在何处、缘何人、以何方式宣说了第一部《略说经》？

วิ – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ‘‘ปญฺจิมานิ ภิกฺขเว เสขพลานิ. กตมานิ ปญฺจ, สทฺธาพลํ หิรีพลํ โอตฺตปฺปพลํ วีริยพลํ ปญฺญาพลํ. อิมานิ โข ภิกฺขเว ปญฺจ เสขพลานี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，世尊缘于众多比丘，宣说了：“诸比丘，有五种有学力。是哪五种呢？信力、惭力、愧力、精进力、慧力。诸比丘，此即五种有学力。”

ทุกฺขสุตฺต

苦经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.140] อาวุโส ตติยํ ทุกฺขสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊是如何宣说那第三部《苦经》的呢？

วิ – ตติยํ ภนฺเต ทุกฺขสุตฺตํ ‘‘ปญฺจหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต ภิกฺขุ ทิฏฺเฐว ธมฺเม ทุกฺขํ วิหรติ สวิฆาตํ สอุปายาสํ สปริฬาหํ กายสฺส จ เภทา ปรํ มรณา ทุคฺคติ ปาฏิกงฺขา. กตเมหิ ปญฺจหิ, อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ อสทฺโธ โหติ อหิริโก โหติ, อโนตฺตปฺปี โหติ, กุสีโต โหติ, ทุปฺปญฺโญ โหตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，第三部《苦经》中，世尊宣说：“诸比丘，具足五法的比丘，于现法中住于痛苦，有恼害、有忧愁、有热恼，身坏命终后，可预期会到恶趣。是哪五法呢？诸比丘，于此，比丘无信、无惭、无愧、懈怠、无慧。”

สมาปตฺติสุตฺต

等至经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.142] อาวุโส ฉฏฺฐํ สมาปตฺติสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊是如何宣说那第六部《等至经》的呢？

วิ – ฉฏฺฐํ ภนฺเต สมาปตฺติสุตฺตํ ‘‘น ตาว ภิกฺขเว อกุสลสฺส สมาปตฺติ โหติ, ยาว สทฺธา ปจฺจุปฏฺฐิตา โหติ กุสเลสุ ธมฺเมสุ. ยโต จ โข ภิกฺขเว สทฺธา อนฺตรหิตา โหติ อสทฺธิยํ ปริยุฏฺฐาย ติฏฺฐติ, อถ อกุสลสฺส สมาปตฺติ โหตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，第六部《等至经》中，世尊宣说：“诸比丘，只要于善法中的信心还现前，不善法就不会生起。诸比丘，但当信心消失，不信占据内心时，不善法就会生起。”

กามสุตฺต

欲经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.143] อาวุโส สตฺตมํ กามสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊是如何宣说那第七部《欲经》的呢？

วิ – สตฺตมํ ภนฺเต กามสุตฺตํ ‘‘เยภุยฺเยน ภิกฺขเว สตฺตา กาเมสุ ลฬิตา. อสิตพฺยาภงฺคึ ภิกฺขเว กุลปุตฺโต โอหาย อคารสฺมา อนคาริยํ ปพฺพชิโต โหติ, สทฺธาปพฺพชิโต กุลปุตฺโตติ อลํ วจนายา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，第七部《欲经》中，世尊宣说：“诸比丘，大部分众生都耽于欲乐。诸比丘，若有良家子舍弃乌黑的头发，从在家出家，过无家生活，就足以称他为‘因信出家的良家子’了。”

วิมุตฺตายตนสุตฺต

解脱处经

ปุ – องฺคุตฺตรนิกาเย [Pg.146] ปญฺจกนิปาเต ปญฺจงฺคิกวคฺเค ฉฏฺฐํ วิมุตฺตายตนสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

在《增支部》五集五支品中，世尊如何宣说第六部《解脱处经》的呢？

วิ – ปญฺจงฺคิกวคฺเค ภนฺเต ฉฏฺฐํ วิมุตฺตายตนสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิมานิ ภิกฺขเว วิมุตฺตายตนานิ, ยตฺถ ภิกฺขุโน อปฺปมตฺตสฺส อาตาปิโน ปหิตตฺตสฺส วิหรโต อวิมุตฺตํ วา จิตฺตํ วิมุจฺจติ, อปริกฺขีณา วา อาสวา ปริกฺขยํ คจฺฉนฺติ, อนนุปฺปตฺตํ วา อนุตฺตรํ โยคกฺเขมํ อนุปาปุณาตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在五支品中，第六部《解脱处经》宣说：“诸比丘，有五种解脱处，比丘于此不放逸、勇猛、精勤而住，未解脱的心得以解脱，未灭尽的诸漏得以灭尽，未证得的无上安稳得以证得。”

จงฺกมสุตฺต

经行经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.150] อาวุโส นวมํ จงฺกมสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊在那里是如何宣说第九《经行经》的呢？

วิ – นวมํ ภนฺเต จงฺกมสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิเม ภิกฺขเว จงฺกเม อานิสํสา. กตเม ปญฺจ, อทฺธานกฺขโม โหติ, ปธานกฺขโม โหติ, อปฺปาพาโธ [Pg.151] โหติ, อสิตํ ปีตํ ขายิตํ สายิตํ สมฺมา ปริณามํ คจฺฉติ, จงฺกมาธิคโต สมาธิ จิรฏฺฐิติโก โหติ. อิเม โข ภิกฺขเว ปญฺจ จงฺกเม อานิสํสา’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

尊者，第九《经行经》是这样说的：“诸比丘，经行有这五种利益。哪五种呢？能耐长途跋涉，能耐精勤修行，少病，吃喝嚼尝之物善能消化，经行所证得的禅定能保持长久。诸比丘，这就是经行的五种利益。”尊者，世尊就是这样说的。

สุมนสุตฺต

苏摩那经

ปุ – สุมนวคฺเค [Pg.152] ปน อาวุโส ปฐมํ สุมนสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，在《苏摩那品》中，世尊在何处、为了谁、基于何事、如何宣说了第一《苏摩那经》？

วิ – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สุมนํ ราชกุมารึ อารพฺภ ภาสิตํ. สุมนา ภนฺเต ราชกุมารี ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘อิธสฺสุ ภนฺเต ภควโต ทฺเว สาวกา สมสทฺธา สมสีลา สมปญฺญา เอโก ทายโก เอโก อทายโก. เต กายสฺส เภทา ปรํ มรณา สุคตึ สคฺคํ โลกํ อุปปชฺเชยฺยุํ. เทวภูตานํ ปน เนสํ ภนฺเต สิยา วิเสโส สิยา นานากรณ’’นฺติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘โย โส สุมเน ทายโก, โส อมฺหํ อทายกํ เทวภูโต สมาโน ปญฺจหิ ฐาเนหิ อธิคณฺหาติ, ทิพฺเพน อายุนา ทิพฺเพน วณฺเณน ทิพฺเพน สุเขน ทิพฺเพน ยเสน ทิพฺเพน อาธิปเตยฺเยน. โย โส สุมเน ทายโก, โส อมฺหํ อทายกํ เทวภูโต สมาโน อิเมหิ ปญฺจหิ ฐาเนหิ อธิคณฺหาตี’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

尊者，这是在舍卫城时，针对苏摩那公主(Sumanā rājakumārī)所说的。尊者，苏摩那公主对世尊这样说：“世尊，这里有两位弟子，他们有相同的信、相同的戒、相同的智慧，一位是布施者，一位不是布施者。他们身坏命终之后，都投生到善趣天界。尊者，他们成为天神之后，会有差别吗？会有不同吗？”尊者，关于这件事，世尊这样说：“苏摩那，那位布施者成为天神后，会在五个方面胜过非布施者，即天寿、天色、天乐、天名声、天主权。苏摩那，那位布施者成为天神后，会在这五个方面胜过非布施者。”尊者，世尊就是这样说的。

‘‘ยถาปิ [Pg.156] จนฺโท วิมโล, คจฺฉํ อากาสธาตุยา;

สพฺเพ ตาราคเณ โลเก, อาภาย อติโรจติ;

ตเถว สีลสมฺปนฺโน, สทฺโธ ปุริสปุคฺคโล;

สพฺเพ มจฺฉริโน โลเก, จาเคน อติโรจติ’’–

“正如皎洁无瑕的月亮，在虚空中运行，以其光辉超越世间所有星辰；同样地，具足戒行、有信心的个人，以其布施超越世间所有悭吝之人。”

อุคฺคหสุตฺต

优伽诃经

ปุ – ตตฺเถว อาวุโส ตติยํ อุคฺคหสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，世尊在那里，在何处、为了谁、基于何事、如何宣说了第三《优伽诃经》？

วิ – ตติยํ ภนฺเต อุคฺคหสุตฺตํ ภทฺทิเย อุคฺคหํ เมณฺฑกนตฺตารํ อารพฺภ ภาสิตํ. อุคฺคโห ภนฺเต เมณฺฑกนตฺตา ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘อิมา เม ภนฺเต กุมาริโย ปติกุลานิ คมิสฺสนฺติ, โอวทตุ ตาสํ ภนฺเต ภควา, อนุสาสตุ ตาสํ ภนฺเต ภควา, ยํ ตาสํ อสฺส ทีฆรตฺตํ หิตาย สุขายา’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘ตสฺมาติห กุมาริโย เอวํ สิกฺขิตพฺพํ’’ ยสฺส โว มาตาปิตโร ภตฺตุโน ทสฺสนฺติ อตฺถกามา หิเตสิโน อนุกมฺปกา อนุกมฺปํ อุปาทาย, ตสฺส ภวิสฺสาม ปุพฺพุฏฺฐายิโน [Pg.157] ปจฺฉานิปาตินิโย กึ การปฏิสฺสาวินิโย มนาปจารินิโย ปิยวาทินิโย’ติ. เอวญฺหิ โว กุมาริโย สิกฺขิตพฺพ’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，第三《优伽诃经》是在跋提耶，针对门达迦之孙优伽诃(Uggaha Meṇḍakanattā)所说的。尊者，门达迦之孙优伽诃对世尊这样说：“世尊，我的这些女儿们将前往夫家，愿世尊教诫她们，愿世尊训示她们，那将为她们带来长久的利益和安乐。”尊者，关于这件事，世尊这样说：“因此，女儿们，你们应当这样学习：‘我们的父母出于善意、为了利益、出于怜悯而慈悲地将我们嫁给哪位丈夫，对于他，我们将早起晚睡，听从吩咐，行为举止令人愉悦，言语亲切。’女儿们，你们应当这样学习。”尊者，世尊就是这样说的。

สีหเสนาปติสุตฺต

师子将军经

ปุ – องฺคุตฺตรนิกาเย [Pg.160] อาวุโส ปญฺจกนิปาเต สุมนวคฺเค จตุตฺถํ สีหเสนาปติสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，在《增支部》五集中《善贤品》里，世尊在何处、针对谁、于何事、如何宣说了第四《师子将军经》？

วิ – เวสาลิยํ ภนฺเต สีหํ เสนาปตึ อารพฺภ ภาสิตํ. สีโห ภนฺเต เสนาปติ ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘สกฺกา นุ โข ภนฺเต สนฺทิฏฺฐิกํ ทานผลํ ปญฺญาเปตุ’’นฺติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘สกฺกา สีห, ทายโก สีห ทานปติ พหุโน ชนสฺส ปิโย โหติ มนาโป’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，此乃世尊在毗舍离(Vesālī)针对师子将军所说。尊者，师子将军对世尊如是说：“尊者，布施的果报能够被当世亲自见到吗？”尊者，关于此事，世尊宣说了“师子，是可能的。师子，布施者、施主为众人所喜爱、所悦意。”等语。

กาลทานสุตฺต

适时布施经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.164] อาวุโส ฉฏฺฐํ กาลทานสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊在那里是如何宣说第六《适时布施经》的呢？

วิ – ฉฏฺฐํ [Pg.165] ภนฺเต กาลทานสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิมานิ ภิกฺขเว กาลทานานิ. กตมานิ ปญฺจ, อาคนฺตุกสฺส ทานํ เทติ, คมิกสฺส ทานํ เทติ, คิลานสฺส ทานํ เทติ, ทุพฺภิกฺเข ทานํ เทติ, ยานิ ตานิ นวสสฺสานิ นวผลานิ, ตานิ ปฐมํ สีลวนฺเตสุ ปติฏฺฐาเปติ. อิมานิ โข ภิกฺขเว ปญฺจ กาลทานานี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，世尊宣说了第六《适时布施经》，内容如下：“诸比丘，有此五种适时布施。是哪五种呢？布施给来客，布施给远行者，布施给病人，在饥荒时布施，以及将新谷、新果首先供养给具戒者。诸比丘，这即是五种适时布施。”等语。

โภชนสุตฺต

食物经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.166] อาวุโส สตฺตมํ โภชนสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊在那里是如何宣说第七《食物经》的呢？

วิ – สตฺตมํ ภนฺเต โภชนสุตฺตํ ‘‘โภชนํ ภิกฺขเว ททมาโน ทายโก ปฏิคฺคาหกานํ ปญฺจ ฐานานิ เทติ. กตมานิ ปญฺจ, อายุํ เทติ, วณฺณํ เทติ, สุขํ เทติ, พลํ เทติ, ปฏิภานํ เทติ. อายุํ โข ปน ทตฺวา อายุสฺส ภาคี โหติ ทิพฺพสฺส วา มานุสสฺส วา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，世尊宣说了第七《食物经》，内容如下：“诸比丘，布施食物者，是给予领受者五事。是哪五事呢？给予寿命，给予容色，给予安乐，给予力量，给予辩才。他因给予寿命，而得以分享天上或人间的寿命。”等语。

ปุตฺตสุตฺต

子经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.167] อาวุโส นวมํ ปุตฺตสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊在那里是如何宣说第九《子经》的呢？

วิ – นวมํ ภนฺเต ปุตฺตสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิมานิ ภิกฺขเว ฐานานิ สมฺปสฺสนฺโต มาภาปิตโร ปุตฺตํ อิจฺฉนฺติ กุเล ชายมานํ. กตมานิ ปญฺจ,

尊者，世尊宣说了第九《子经》，内容如下：“诸比丘，父母因看到此五事，而希望儿子在家中出生。是哪五事呢？

ภโต [Pg.168] วา โน ภริสฺสติ, กิจฺจํ วา โน กริสฺสติ, กุลวํโส จิรํ ฐสฺสติ, ทายชฺชํ ปฏิปชฺชิสฺสตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

“曾受我等抚养，他将回报奉养；或为我等服务，家系长久存续，继承家业。”等语。

นารทสุตฺต

那罗达经

ปุ – มุณฺฑราชวคฺเค [Pg.169] ปนาวุโส ทสมํ นารทสุตฺตํ กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ เกน กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，在蒙达王品中，第十部《那罗达经》是在哪里，为了什么人，关于什么事，被谁以什么方式讲述的呢？

วิ – ปาฏลิปุตฺเต ภนฺเต มุณฺฑํ ราชานํ อารพฺภ ภาสิตํ. มุณฺฑสฺส ภนฺเต รญฺโญ ภทฺทา เทวี กาลงฺกตา โหติ ปิยา มนาปา. โส ภทฺทาย เทวิยา กาลงฺกตาย ปิยาย มนาปาย เนว นฺหายติ น วิลิมฺปติ น ภตฺตํ ภุญฺชติ, น กมฺมนฺตํ ปโยเชติ, รตฺตินฺทิวํ ภทฺทาย เทวิยา สรีเร อชฺโฌมุจฺฉิโต. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘ปญฺจิมานิ มหาราช อลพฺภนียานิ ฐานานิ สมเณน วา พฺราหฺมเณน วา เทเวน วา มาเรน วา พฺรหฺมุนา วา เกนจิ วา โลกสฺมิ’’นฺติ เอวมาทินา ภนฺเต อายสฺมตา นารทตฺเถเรน รญฺโญ ปเสนทิสฺส โกสลสฺส ภควตา เทสิตนิยาเมน เทสิตํ.

尊者，在华氏城，这是缘于蒙达王而说的。尊者，蒙达王心爱、可意的跋陀王后去世了。因其王后去世，国王既不沐浴也不涂香，不进食，也不处理公务，日夜都执着于跋陀王后的遗体。尊者，就此事，具寿那罗达长老依照世尊为憍萨罗国波斯匿王所教导的法要，宣说了：“大王，有五处是沙门、婆罗门、天、魔、梵天或世间的任何人都无法获得的”等等。

โก [Pg.175] นาโม อยํ ภนฺเต ธมฺมปริยาโย.

尊者，这部法门叫什么名字？

ตคฺฆ ภนฺเต โสกสลฺลหรโณ.

确实，尊者，这是拔除忧愁之箭的法门。

สมยสุตฺต

时经

ปุ – องฺคุตฺตรนิกาเย [Pg.176] อาวุโส ปญฺจกนิปาเต นีวรณวคฺเค จตุตฺถํ สมยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在增支部五集《盖品》中，第四部《时经》是世尊如何讲述的？

วิ – นีวรณวคฺเค ภนฺเต จตุตฺถํ สมยสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิเม ภิกฺขเว อสมยา ปธานาย. กตเม ปญฺจ, อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ ชิณฺโณ โหติ ชรายาภิภูโต. อยํ ภิกฺขเว ปฐโม อสมโย ปธานายา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在《盖品》第四《时经》中，世尊如此宣说：“诸比丘，有五种不适合精勤的时机。是哪五种呢？在此，诸比丘，比丘年老，为衰老所征服。诸比丘，这是第一种不适合精勤的时机。”等等。

ฐานสุตฺต

处经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.180] อาวุโส สตฺตมํ ฐานสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊在那里宣说的第七部《处经》是怎样的？

วิ – สตฺตมํ ภนฺเต ฐานสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิมานิ ภิกฺขเว ฐานานิ อภิณฺหํ ปจฺจเวกฺขิตพฺพานิ อิตฺถิยา วา ปุริเสน วา คหฏฺเฐน วา ปพฺพชิเตน วา. กตมานิ ปญฺจ, ชราธมฺโมมฺหิ ชรํ อนตีโตติ อภิณฺหํ ปจฺจเวกฺขิตพฺพํ อิตฺถิยา วา ปุริเสน วา คหฏฺเฐน วา ปพฺพชิเตน วา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在第七《处经》中，世尊如此宣说：“诸比丘，有五处应当常常省察，无论是女人或男人，在家者或出家者。是哪五种呢？‘我身有老法，未能超越老’，无论是女人或男人，在家者或出家者，都应当常常如此省察。”等等。

ธมฺมวิหารีสุตฺต

法住者经

ปุ – โยธาชีววคฺเค [Pg.185] ปนาวุโส ตติยํ ธมฺมวิหาริสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在《战士品》中，世尊是如何宣说第三部《法住者经》的呢？

วิ – โยธาชีววคฺเค ภนฺเต ตติยํ ธมฺมวิหาริสุตฺตํ ‘‘อิธ ภิกฺขุ ภิกฺขุ ธมฺมํ ปริยาปุณาติ สุตฺตํ เคยฺยํ เวยฺยากรณํ คาถํ อุทานํ ทุติวุตฺตกํ ชาตกํ อพฺภุตธมฺมํ เวทลฺลํ, โส ตาย ธมฺมปริยตฺติยา ทิวสํ อตินาเมติ, ริญฺจติ ปฏิสลฺลานํ, นานุยุญฺชติ อชฺฌตฺตํ เจโตสมถํ. อยํ วุจฺจติ ภิกฺขุ ภิกฺขุ ปริยตฺติพหุโล โน ธมฺมวิหารี’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在《战士品》第三《法住者经》中，世尊如此宣说：“在此，有比丘学习法，即：契经、应颂、记说、偈颂、自说、如是语、本生、未曾有法、广解。他以学习此法度日，舍弃独处，不勤修内心的止息。此比丘被称为多闻者，而非法住者。”等等。

ธมฺมวิหารี ธมฺมวิหารีติ ภนฺเต วุจฺจติ, กิตฺตาวตา นุ โข ภนฺเต ภิกฺขุ ธมฺมวิหารี โหติ.

尊者，被称为“法住者”，到底比丘如何才是法住者呢？

ทุติยอนาคตภยสุตฺต

第二未来怖畏经

ปุ – องฺคุตฺตรนิกาเย [Pg.188] อาวุโส ปญฺจกนิปาเต โยธาชีววคฺเค อฏฺฐมํ ทุติยอนาคตภยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友！在增支部(Aṅguttara Nikāya)五集(Pañcaka Nipāta)战士品(Yodhājīva Vagga)第八经中，世尊如何宣说第二未来怖畏经呢？

วิ – โยธาชีววคฺเค ภนฺเต อฏฺฐมํ ทุติยอนาคตภยสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิมานิ ภิกฺขเว อนาคตภยานิ สมฺปสฺสมาเนน อลเมว ภิกฺขุนา อปฺปมตฺเตน อาตาปินา ปหิตตฺเตน วิหริตุํ อปฺปตฺตสฺส ปตฺติยา อนธิคตสฺส อธิคมาย อสจฺฉิกตสฺส สจฺฉิกิริยายา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者！在战士品第八经第二未来怖畏经中，世尊宣说了以如下文句为开头的经文：“比丘们！比丘通过如实看见这五种未来的怖畏，就足以不放逸、热忱、精勤地安住，为了证得未证得的、通达未通达的、现证未现证的。”

ตติยอนาคตภยสุตฺต

第三未来怖畏经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.193] อาวุโส นวมํ ตติยอนาคตภยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友！在那里，世尊如何宣说第九经第三未来怖畏经呢？

วิ – ตตฺเถว ภนฺเต นวมํ กติยอนาคตภยสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิมานิ ภิกฺขเว อนาคตภยานิ เอตรหิ อสมุปฺปนฺนานิ อายตึ สมุปฺปชฺชิสฺสนฺติ, ตานิ โว ปฏิพุชฺฌิตพฺพานิ, ปฏิพุชฺฌิตฺวา จ เตสํ ปหานาย วายมิตพฺพํ. กตมานิ ปญฺจ, ภวิสฺสนฺติ ภิกฺขเว ภิกฺขู อนาคตมทฺธานํ อภาวิตกายา อภาวิตสีลา อภาวิตจิตฺตา อภาวิตปญฺญา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者！在那里，第九经第三未来怖畏经中，世尊宣说了以如下文句为开头的经文：“比丘们！有这五种未来怖畏，现在尚未生起，将来会生起。你们应当觉知它们，觉知后当努力断除它们。是哪五种呢？比丘们！在未来之时，将有比丘们身未修习、戒未修习、心未修习、慧未修习。”

จตุตฺถอนาคตภยสุตฺต

第四未来怖畏经

ปุ – องฺคุตฺตรนิกาเย [Pg.199] อาวุโส ปญฺจกนิปาเต โยธาชีววคฺเค ทสมํ จตุตฺถอนาคตภยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友！在增支部(Aṅguttara Nikāya)五集(Pañcaka Nipāta)战士品(Yodhājīva Vagga)第十经第四未来怖畏经中，世尊如何宣说呢？

วิ – โยธาชีววคฺเค ภนฺเต ทสมํ จตุตฺถอนาคตภยสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิมานิ ภิกฺขเว อนาคตภยานิ เอตรหิ อสมุปฺปนฺนานิ อายตึ สมุปฺปชฺชิสฺสนฺติ, ตานิ โว ปฏิพุชฺฌิตพฺพานิ, ปฏิพุชฺฌิตฺวา จ เตสํ ปหานาย วายมิตพฺพ’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者！在战士品第十经第四未来怖畏经中，世尊宣说了以如下文句为开头的经文：“比丘们！有这五种未来怖畏，现在尚未生起，将来会生起。你们应当觉知它们，觉知后当努力断除它们。”

กกุธวคฺค

迦俱陀品

สีหสุตฺต

狮子经

ปุ – กกุธวคฺเค [Pg.202] อาวุโส นวมํ สีหสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友！世尊在迦俱陀品第九经狮子经中如何宣说呢？

วิ – กกุธวคฺเค ภนฺเต นวมํ สีหสุตฺตํ ‘‘สีโห ภิกฺขเว มิคราชา สายนฺหสมยํ อาสยา นิกฺขมติ, อาสยา นิกฺขมิตฺวา วิชมฺภติ, วิชมฺภิตฺวา สมนฺตา จตุทฺทิสํ อนุวิโลเกติ, สมนฺตา จตุทฺทิสํ อนุวิโลเกตฺวา ติกฺขตฺตุํ สีหนาทํ นทตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者！在迦俱陀品第九经狮子经中，世尊宣说了以如下文句为开头的经文：“比丘们！狮子，兽中之王，在傍晚时分从住处出来；从住处出来后打呵欠；打呵欠后环顾四方；环顾四方后作三次狮子吼。”

อนฺธกวินฺทวคฺค

安达咖文达品

กุลูปกสุตฺต

亲近家经

ปุ – อนฺธกวินฺทวคฺเค [Pg.204] ปน อาวุโส ‘‘ปฐมํ กุลูปกสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在安达咖文达品中，世尊是如何宣说第一亲近家经的呢？

วิ – อนฺธกวินฺทวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ กุลูปกสุตฺตํ ‘‘ปญฺจหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต กุลูปโก ภิกฺขุ กุเลสุ อปฺปิโย จ โหติ อมนาโป จ อครุ จ อภาวนีโย จา’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在安达咖文达品中，世尊宣说第一亲近家经：“诸比丘，具备五种法的亲近家比丘，在俗家是不受欢迎、不合意、不被尊重、不被敬奉的。”世尊如是宣说。

อนฺธกวินฺทสุตฺต

安达咖文达经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.206] อาวุโส จตุตฺถํ อนฺธกวินฺทสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，世尊是在哪里、为了谁、以什么方式宣说第四安达咖文达经的呢？

วิ – มคเธสุ ภนฺเต อนฺธกวินฺเท อายสฺมนฺตํ อานนฺทํ อารพฺภ ‘‘เย เต อานนฺท ภิกฺขู นวา อจิรปพฺพชิตา อธุนาคตา อิมํ ธมฺมวินยํ, เต โว อานนฺท ภิกฺขู ปญฺจสุ ธมฺเมสุ สมาทเปตพฺพา นิเวเสตพฺพา ปติฏฺฐาเปตพฺพา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在摩揭陀(Magadha)的安达咖文达，世尊就具寿阿难而说：“阿难，那些新出家、出家不久、刚来到这正法律中的比丘们，你们应当在五法中劝导他们、引导他们、安立他们。”世尊如是宣说。

คิลานวคฺค

病品

สติสูปฏฺฐิตสุตฺต

正念现起经

ปุ – องฺคุตฺตรนิกาเย [Pg.208] อาวุโส ปญฺจกนิปาเต คิลานวคฺเค ทุติยํ สติสูปฏฺฐิตสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在增支部·五集·病品中，世尊是如何宣说第二正念现起经的呢？

วิ – คิลานวคฺเค ภนฺเต ทุติยํ สติสูปฏฺฐิตสุตฺตํ ‘‘โย หิ โกจิ ภิกฺขเว ภิกฺขุ วา ภิกฺขุนี วา ปญฺจ ธมฺเม ภาเวติ, ปญฺจ ธมฺเม พหุลีกโรติ, ตสฺส ทฺวินฺนํ ผลานํ อญฺญตรํ ผลํ ปาฏิกงฺขํ ‘ทิฏฺเฐว ธมฺเม อญฺญา, สติ วา อุปาทิเสเส อนาคามิตา’. กตเม ปญฺจ, อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุโน อชฺฌตฺตญฺเญว สติสูปฏฺฐิตา โหตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在病品中，世尊宣说第二正念现起经：“诸比丘，任何比丘或比丘尼，修习五种法，勤修五种法，他有望获得两种果中的一种：在现法中得究竟智，或于有余依时证不还果。是哪五种呢？在此，诸比丘，比丘于内正念善立。”世尊如是宣说。

อุปฏฺฐากสุตฺต

照料者经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.209] อาวุโส ตติยํ อุปฏฺฐากสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊在那里是怎样宣说第三照料者经的呢？

วิ – ตติยํ [Pg.210] ภนฺเต อุปฏฺฐากสุตฺตํ ‘‘ปญฺจหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต คิลาโน ทูปฏฺฐาโก โหติ. กตเมหิ ปญฺจหิ, อสปฺปายการี โหติ, สปฺปาเย มตฺตํ น ชานาติ, เภสชฺชํ นปฺปฏิเสวิตา โหตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，世尊宣说第三照料者经：“诸比丘，具备五种法的病人难以照料。是哪五种呢？做不适宜的事，对适宜之物不知分量，不服用药物。”世尊如是宣说。

อนายุสฺสาสุตฺต

不减寿经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.212] อาวุโส ปญฺจมํ อนายุสฺสาสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊是如何宣说第五《不减寿经》的呢？

วิ – ปญฺจมํ ภนฺเต อนายุสฺสาสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิเม ภิกฺขเว ธมฺมา อนายุสฺสา. กตเม ปญฺจ, อสปฺปายการี โหติ, สปฺปาเย มตฺตํ น ชานาติ, อปริณตโภชี จ โหติ, อกาลจารี จ โหติ, อพฺรหฺมจารี จ. อิเม โข ภิกฺขเว ปญฺจ ธมฺมา อนายุสฺสา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，世尊宣说第五《不减寿经》：“诸比丘，有此五法，能使人不减寿。是哪五法呢？即：作适宜事，于适宜事知量，食已消化之食，非时不行，以及修持梵行。诸比丘，此五法能使人不减寿。”世尊如是宣说。

สมณสุขสุตฺต

沙门乐经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.213] อาวุโส อฏฺฐมํ สมณสุขสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊是如何宣说第八《沙门乐经》的呢？

วิ – อฏฺฐมํ ภนฺเต สมณสุขสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิมานิ ภิกฺขเว สมณทุกฺขานิ. กตมานิ ปญฺจ, อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขุ อสนฺตุฏฺโฐ โหติ อิตรีตเรน จีวเรน, อสนฺตุฏฺโฐ โหติ อิตรีตเรน ปิณฺฑปาเตน, อสนฺตุฏฺโฐ โหติ อิตรีตเรน เสนาสเนน, อสนฺตุฏฺโฐ โหติ อิตรีตเรน คิลานปจฺจยเภสชฺชปริกฺขาเรน, อนภิรโต จ พฺรหฺมจริยํ จรติ. อิมานิ โข ภิกฺขเว ปญฺจ สมณทุกฺขานี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，世尊宣说第八《沙门乐经》：“诸比丘，有此五种沙门之苦。是哪五种呢？于此，比丘不满足于任何衣服，不满足于任何饮食，不满足于任何住处，不满足于任何病缘医药资具，并且不乐于修习梵行。诸比丘，此即五种沙门之苦。”世尊如是宣说。

พฺยสนสุตฺต

衰损经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.215] อาวุโส ทสมํ พฺยสนสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，世尊是如何宣说第十《衰损经》的呢？

วิ – ทสมํ ภนฺเต พฺยสนสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิมานิ ภิกฺขเว พฺยสนานิ. กตมานิ ปญฺจ, ญาติพฺยสนํ โภคพฺยสนํ โรคพฺยสนํ สีลพฺยสนํ ทิฏฺฐิพฺยสน’’นฺติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，世尊宣说第十《衰损经》：“诸比丘，有此五种衰损。是哪五种呢？即：亲属衰损、财富衰损、疾病衰损、戒衰损、见衰损。”世尊如是宣说。

ราชวคฺค

王品

ปตฺถนาสุตฺต

愿求经

ปุ – ราชวคฺเค [Pg.217] ปน อาวุโส ฉฏฺฐํ ปตฺถนาสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在《王品》中，世尊是如何宣说第六《愿求经》的呢？

วิ – ราชวคฺเค ภนฺเต ฉฏฺฐํ ปตฺถนาสุตฺตํ ‘‘ปญฺจหิ ภิกฺขเว องฺเคหิ สมนฺนาคโต รญฺโญ ขตฺติยสฺส มุทฺธาวสิตฺตสฺส เชฏฺโฐ ปุตฺโต โอปรชฺชํ ปตฺเถตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在《王品》中，世尊宣说第六《愿求经》：“诸比丘，刹帝利灌顶王的长子，若具足五种特质，则可愿求副王之位。”世尊如是宣说。

สปฺปุริสทานสุตฺต

善士施经

ปุ – ติกณฺฑกีวคฺเค [Pg.221] อาวุโส อฏฺฐมํ สปฺปุริสทานสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在《三迦基品》(Tikaṇḍakīvagga)中，世尊是如何宣说第八《善士施经》的呢？

วิ – ติกณฺฑกีวคฺเค ภนฺเต อฏฺฐมํ สปฺปุริสทานสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิมานิ ภิกฺขเว สปฺปุริสทานานิ. กตมานิ ปญฺจ, สทฺธาย ทานํ เทติ, สกฺกจฺจํ ทานํ เทติ, กาเลน ทานํ เทติ, อนุคฺคหิตจิตฺโต ทานํ เทติ, อตฺตานญฺจ ปรญฺจ อนุปหจฺจ ทานํ เทตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在《三迦基品》中，世尊宣说第八《善士施经》：“诸比丘，有此五种善士之施。是哪五种呢？即：具信而施，恭敬而施，适时而施，以饶益心而施，不损害自他而施。”世尊如是宣说。

สทฺธมฺมวคฺค

正法品

ปฐมสมฺมตฺตนิยามสุตฺต

第一正性必至经

ปุ – สทฺธมฺมวคฺเค [Pg.224] ปน อาวุโส ปฐมํ สมฺมตฺตนิยามสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在《正法品》中，世尊是如何讲述第一《正性必至经》的呢？

วิ – สทฺธมฺมวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ สมฺมตฺตนิยามสุตฺตํ ‘‘ปญฺจหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต สุนกฺโขปิ สทฺธมฺมํ อภพฺโพ นิยามํ โอกฺกมิตุํ กุสเลสุ ธมฺเมสุ สมฺมตฺตํ. กตเมหิ ปญฺจหิ, กถํ ปริโภติ, กถิกํ ปริโภติ, อตฺตานํ ปริโภตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在《正法品》中，第一《正性必至经》世尊如此说：“比丘们，具足五法者，即使是善宿(Sunakkhatta)，也不能进入正法的确定性，不能在善法中获得正性。是哪五种呢？轻慢言说，轻慢说法者，轻慢自己。”

ปฐมสทฺธมฺมสมฺโมสสุตฺต

第一正法隐没经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.226] อาวุโส จตุตฺถํ ปฐมสทฺธมฺมสมฺโมสสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，就在那里，世尊是怎样宣说第四《第一正法隐没经》的呢？

วิ – ตตฺเถว ภนฺเต จตุตฺถํ ปฐมสทฺธมฺมสมฺโมสสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิเม ภิกฺขเว ธมฺมา สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตนฺติ. กตเม ปญฺจ, อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขู น สกฺกจฺจํ ธมฺมํ สุณนฺติ, น สกฺกจฺจํ ธมฺมํ ปริยาปุณนฺติ, น สกฺกจฺจํ ธมฺมํ ธาเรนฺติ, น สกฺกจฺจํ ธาตานํ ธมฺมานํ อตฺถํ อุปปริกฺขนฺติ, น สกฺกจฺจํ อตฺถมญฺญาย ธมฺมมญฺญาย ธมฺมานุธมฺมํ ปฏิปชฺชนฺติ. อิเม โข ภิกฺขเว ปญฺจ ธมฺมา สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตนฺตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，就在那里，第四《第一正法隐没经》世尊如此说：“比丘们，有这五种法会导致正法的隐没和消失。是哪五种呢？在此，比丘们不认真听闻佛法，不认真学习佛法，不认真受持佛法，不认真思维已受持佛法的意义，不认真领会意义和法义后依法随法修行。比丘们，这五种法会导致正法的隐没和消失。”

ทุติยสทฺธมฺมสมฺโมสสุตฺต

第二正法隐没经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.228] อาวุโส ปญฺจมํ ทุติยสทฺธมฺมสมฺโมสสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，就在那里，世尊是怎样宣说第五《第二正法隐没经》的呢？

วิ – ตตฺเถว ภนฺเต ปญฺจมํ ทุติยสทฺธมฺมสมฺโมสสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิเม ภิกฺขเว ธมฺมา สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตนฺติ. กตเม ปญฺจ, อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขู ธมฺมํ น ปริยาปุณนฺติ สุตฺตํ เคยฺยํ เวยฺยากรณํ คาถํ อุทานํ อิติวุตฺตกํ ชาตกํ อพฺภุตธมฺมํ เวทลฺลํ. อยํ ภิกฺขเว ปฐโม ธมฺโม สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，就在那里，第五《第二正法隐没经》世尊如此说：“比丘们，有这五种法会导致正法的隐没和消失。是哪五种呢？在此，比丘们不学习法，即：经、应颂、记说、偈颂、自说、如是语、本生、未曾有法、智解。比丘们，这是第一种会导致正法的隐没和消失的法。”

ตติยสทฺธมฺมสมฺโมสสุตฺต

第三正法隐没经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.231] อาวุโส ฉฏฺฐํ ตติยสทฺธมฺมสมฺโมสสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，就在那里，世尊是怎样宣说第六《第三正法隐没经》的呢？

วิ – ตตฺเถว ภนฺเต ฉฏฺฐํ ตติยสทฺธมฺมสมฺโมสสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิเม ภิกฺขเว ธมฺมา สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตนฺติ. กตเม ปญฺจ, อิธ ภิกฺขเว ภิกฺขู ทุคฺคหิตํ สุตฺตนฺตํ ปริยาปุณนฺติ ทุนฺนิกฺขิตฺตหิ ปทพฺยญฺชเนหิ. ทุนฺนิกฺขิตฺตสฺส ภิกฺขเว ปทพฺยญฺชนสฺส อตฺโถปิ ทุนฺนโย โหติ. อยํ ภิกฺขเว ปฐโม ธมฺโม สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，就在那里，第六《第三正法隐没经》世尊如此说：“比丘们，有此五法，会导致正法的隐没和消失。是哪五种呢？在此，比丘们错误地受持经文，词句错置。比丘们，词句错置，其义理也难以被正确引导。比丘们，这是第一种会导致正法的隐没和消失的法。”

ทุกฺกตาสุตฺต

恶说经

ปุ – องฺคุตฺตรนิกาเย [Pg.237] อาวุโส ปญฺจกนิปาเต สทฺธมฺมวคฺเค สตฺตมํ ทุกฺกถาสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在《增支部》五集《正法品》中，世尊是如何宣说第七《恶说经》的呢？

วิ – สทฺธมฺมวคฺเค ภนฺเต สตฺตมํ ทุกฺกถาสุตฺตํ ‘‘ปญฺจนฺนํ ภิกฺขเว ปุคฺคลานํ กถา ทุกฺกถา ปุคฺคเล ปุคฺคลํ อุปนิธาย. กตเมสํ ปญฺจนฺนํ, อสฺสทฺธสฺส ภิกฺขเว สทฺธากถา ทุกฺกถา, ทุสฺสีลสฺส สีลกถา ทุกฺกถา, อปฺปสฺสุตสฺส พาหุสจฺจกถา ทุกฺกถา, มจฺฉริสฺส จาคกถา ทุกฺกถา, ทุปฺปญฺญสฺส ปญฺญากถา ทุกฺกถา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在《正法品》中，第七《恶说经》世尊如此说：“比丘们，有五种人的谈话是恶说，是就人而言。是哪五种呢？比丘们，对无信者说信心是恶说，对毁戒者说戒行是恶说，对寡闻者说博学是恶说，对悭吝者说舍施是恶说，对劣慧者说智慧是恶说。”

อุทายีสุตฺต

优陀夷经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.240] อาวุโส นวมํ อุทายิสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

贤友，就在那里，世尊是在哪里、为了谁、因为什么事、怎样宣说了第九《优陀夷经》？

วิ – โกสมฺพิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อุทายึ อารพฺภ ภาสิตํ. อายสฺมา ภนฺเต อุทายี มหติยา คีหิปริสาย ปริวุโต [Pg.241] ธมฺมํ เทเสนฺโต นิสินฺโน โหติ. อทฺทสา โข อายสฺมา อานนฺโท อายสฺมนฺตํ อุทายึ มหติยา คิหิปริสาย ปริวุตํ ธมฺมํ เทเสนฺตํ นิสินฺนํ. ทิสฺวา เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ, อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ นิสีทิ. เอกมนฺตํ นิสินฺโน โข อายสฺมา อานนฺโท ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘อายสฺมา ภนฺเต อุทายี มหติยา คิหิปริสาย ปริวุโต ธมฺมํ เทเสตี’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘น โข อานนฺท สุกรํ ปเรสํ ธมฺมํ เทเสตุํ, ปเรสํ อานนฺท ธมฺมํ เทเสนฺเตน ปญฺจ ธมฺเม อชฺฌตฺตํ อุปฏฺฐาเปตฺวา ปเรสํ ธมฺโม เทเสตพฺโพ’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，此经是在憍赏弥(Kosambī)，因具寿优陀夷(Udāyī)而说的。尊者，当时具寿优陀夷被一大群在家众围绕而坐，正在说法。具寿阿难(Ānanda)看见具寿优陀夷被一大群在家众围绕说法，便前往世尊处，礼敬世尊后坐于一旁。坐于一旁的具寿阿难对世尊说：“世尊，具寿优陀夷正被一大群在家众围绕说法。”尊者，关于此事，世尊如此开示道：“阿难，为人说法并非易事。阿难，为人说法者应当在自身中确立五法，然后才应为人说法。”

อาฆาตวคฺค

忿恨品

ปฐมอาฆาตปฏิวินยสุตฺต

第一调伏忿恨经

ปุ – อาฆาตวคฺเค [Pg.243] ปน อาวุโส ปฐมํ อาฆาตปฏิวินยสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

普：贤友，在《忿恨品》中，世尊是如何讲说第一《调伏忿恨经》的呢？

วิ – อาฆาตวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ อาฆาตปฏิวินยสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิเม ภิกฺขเว อาฆาตปฏิวินยา, ยตฺถ ภิกฺขุโน อุปฺปนฺโน อาฆาโต สพฺพโส ปฏิวิเนตพฺโพ. กตเม ปญฺจ, ยสฺมึ ภิกฺขเว ปุคฺคเล อาฆาโต ชาเยถ, เมตฺตา ตสฺมึ ปุคฺคเล ภาเวตพฺพา, เอวํ ตสฺมึ ปุคฺคเล อาฆาโต ปฏิวิเนตพฺโพ’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

维：尊者，在《忿恨品》中，第一《调伏忿恨经》，世尊是这样说的：“诸比丘，有这五种调伏忿恨之法，若比丘生起忿恨，当完全调伏。是哪五种呢？诸比丘，若对某个人生起忿恨，应在那个人身上修习慈心，如此，对那个人的忿恨就能被调伏。”世尊是以如此等等的方式宣说的。

อุปาสกวคฺค

优婆塞品

จณฺฑาลสุตฺต

旃陀罗经

ปุ – อุปาสกวคฺเค [Pg.245] ปน อาวุโส ปญฺจมํ จณฺฑาลสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

普：贤友，在《优婆塞品》中，世尊是如何讲述第五《旃陀罗经》的呢？

วิ – อุปาสกวคฺเค ภนฺเต ปญฺจมํ จณฺฑาลสุตฺตํ ‘‘ปญฺจหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต อุปาสโก อุปาสกจณฺฑาโล จ [Pg.246] โหติ อุปาสกมลญฺจ อุปาสกปติกุฏฺโฐ จา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

维：尊者，在《优婆塞品》中，第五《旃陀罗经》，世尊是这样说的：“诸比丘，具足五法的优婆塞，是优婆塞中的旃陀罗，是优婆塞中的污垢，也是为优婆塞所鄙弃的。”世尊是以如此等等的方式宣说的。

ปีติสุตฺต

喜经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.247] อาวุโส ฉฏฺฐํ ปีติสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กถญฺจ ภาสิตํ.

普：贤友，关于那部第六《喜经》，世尊是在哪里、针对谁、以及如何宣说的呢？

วิ – ฉฏฺฐํ ภนฺเต ปีติสุตฺตํ สาวตฺถิยํ อนาถปิณฺฑิกํ คหปตึ อารพฺภ ‘‘ตุมฺเห โข คหปติ ภิกฺขุสงฺฆํ ปจฺจุปฏฺฐิตา จีวร ปิณฺฑปาต เสนาสน คิลานปจฺจยเภสชฺชปริกฺขาเรน[Pg.248]. น โข คหปติ ตาวตเกเนว ตุฏฺฐิ กรณียา ‘‘มยํ ภิกฺขุสงฺฆํ ปจฺจุปฏฺฐิตา จีวรปิณฺฑปาตเสนาสนคิลาน ปจฺจย เภสชฺชปริกฺขาเรนา’’ติ. ตสฺมาติห คหปติ เอวํ สิกฺขิตพฺพํ ‘‘กินฺทิ มยํ กาเลน กาลํ ปวิเวกํ ปีตึ อุปสมฺปชฺช วิหเรยฺยามา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

维：尊者，第六《喜经》是在舍卫城(Sāvatthī)，针对给孤独(Anāthapiṇḍika)长者说的：“居士，你们以衣、食、住、医药资具供养比丘僧伽。居士，不应仅仅如此而满足，心想：‘我们以衣、食、住、医药资具供养比丘僧伽。’因此，居士，应如此学习：‘我们如何才能时时进入并安住于远离的喜悦中呢？’”世尊是以如此等等的方式宣说的。

วณิชฺชาสุตฺต

贸易经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.251] อาวุโส สตฺตมํ วณิชฺชาสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

普：贤友，关于那部第七《贸易经》，世尊是如何宣说的呢？

วิ – ตตฺเถว ภนฺเต สตฺตมํ วณิชฺชาสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิมา ภิกฺขเว วณิชฺชา อุปาสเกน อกรณียา. กตมา ปญฺจ, สตฺถวณิชฺชา สตฺตวณิชฺชา มํสวณิชฺชา มชฺชวณิชฺชา วิสวณิชฺชา. อิมา โข ภิกฺขเว ปญฺจ วณิชฺชา อุปาสเกน อกรณียา’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

维：尊者，关于那部第七《贸易经》，世尊是这样说的：“诸比丘，有此五种贸易，优婆塞不应从事。是哪五种？兵器贸易、有情贸易、肉类贸易、酒类贸易、毒药贸易。诸比丘，此五种贸易，优婆塞不应从事。”尊者，世尊确实是这样宣说的。

คเวสีสุตฺต

寻求经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.252] อาวุโส ทสมํ คเวสีสุตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ กถญฺจ ภาสิตํ.

普：贤友，世尊在何处、关于谁、因何事、如何宣说了这第十《寻求经》？

วิ – ทสมํ ภนฺเต คเวสีสุตฺตํ โกสเลสุ อายสฺมนฺตํ อานนฺทตฺเถรํ ธมฺมภณฺฑาคาริกํ อารพฺภ ภาสิตํ. อายสฺมา ภนฺเต อานนฺทตฺเถโร ธมฺมภณฺฑาคาริโก ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘โก นุ โข ภนฺเต เหตุ โก ปจฺจโย ภควโต สิตสฺส ปาตุกมฺมาย, น อการเณน ตถาคตา สิตํ ปาตุกโรนฺตี’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘ภูตปุพฺพํ อานนฺท อิมสฺมึ ปเทเส นครํ อโหสิ [Pg.253] อิทฺธญฺเจว ผีตญฺจ พหุชนํ อากิณฺณมนุสฺสํ, ตํ โข ปนานนฺท นครํ กสฺสโป ภควา อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ อุปนิสฺสาย วิหาสี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

维：尊者，第十《寻求经》是在憍萨罗，关于具寿阿难长老——法藏守护者而说。具寿阿难长老——法藏守护者对世尊这样说：“尊者，是何因何缘，世尊显现微笑？如来不会无故显现微笑。”尊者，关于此事，世尊以“阿难，往昔在此地有一座城市，既繁荣又富庶，人口众多，人烟稠密。阿难，迦叶世尊、阿罗汉、正等觉者，曾依止那座城市居住”等语而说。

วาจาสุตฺต

语经

ปุ – พฺราหฺมณวคฺเค [Pg.260] อาวุโส อฏฺฐมํ วาจาสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

普：贤友，世尊在婆罗门品中是如何宣说第八《语经》的？

วิ – พฺราหฺมณวคฺเค ภนฺเต อฏฺฐมํ วาจาสุตฺตํ ‘‘ปญฺจหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคตา วาจา สุภาสิตา โหติ โน ทุพฺภาสิตา, อนวชฺชา จ อนนุวชฺชา จ วิญฺญูนํ. กตเมหิ ปญฺจหิ, กาเลน ภาสิตา โหติ, สจฺจา จ ภาสิตา โหติ, สณฺหา จ ภาสิตา โหติ, อตฺถสํหิตา จ ภาสิตา โหติ, เมตฺตาจิตฺเตน จ ภาสิตา โหติ, อิเมหิ โข ภิกฺขเว ปญฺจหิ องฺเคหิ สมนฺนาคตา วาจา สุภาสิตา โหติ โน ทุพฺภาสิตา, อนวชฺชา จ อนนุวชฺชา จ วิญฺญูน’’นฺติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

维：尊者，在婆罗门品中，世尊如此宣说了第八《语经》：“诸比丘，具备五法的言语，是善说而非恶说，无过失，不为智者所非难。是哪五种呢？适时而说，真实而说，柔和而说，有益而说，以慈心而说。诸比丘，具备此五支的言语，是善说而非恶说，无过失，不为智者所非难。”尊者，世尊是这样宣说的。

กุลสุตฺต

家族经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.261] อาวุโส นวมํ กุลสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

普：贤友，世尊于彼处是如何宣说第九《家族经》的？

วิ – ตตฺเถว ภนฺเต นวมํ กุลสุตฺตํ ‘‘ยํ ภิกฺขเว สีลวนฺโต ปพฺพชิตา กุลํ อุปสงฺกมนฺติ, ตตฺถ มนุสฺสา ปญฺจหิ ฐาเนหิ พหุํ ปุญฺญํ ปสวนฺติ. กตเมหิ ปญฺจหิ, ยสฺมึ ภิกฺขเว สมเย สีลวนฺเต ปพฺพชิเต กุลํ อุปสงฺกมนฺเต มนุสฺสา ทิสฺวา จิตฺตานิ ปสาเทนฺติ, สคฺคสํวตฺตนิกํ ภิกฺขเว ตํ กุลํ ตสฺมึ สมเย ปฏิปทํ ปฏิปนฺนํ โหตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

维：尊者，于彼处，世尊以“诸比丘，凡有持戒的出家人前往拜访的家族，那里的人们就在五个方面产生许多福德。是哪五个方面呢？诸比丘，当人们看见持戒的出家人前来拜访家族，内心生起净信时，诸比丘，那个家族在那个时候就已行于导向天界的道路”等语而宣说了第九《家族经》。

กิมิลวคฺค

金毗罗品

ธมฺมสฺสวนสุตฺต

闻法经

ปุ – กิมิลวคฺเค [Pg.263] ปน อาวุโส ทุติยํ ธมฺมสฺสวนสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在《金毗罗品》中，世尊是怎样宣说第二《闻法经》的呢？

วิ – กิมิลวคฺเค ภนฺเต ทุติยํ ธมฺมสฺสวนสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิเม ภิกฺขเว อานิสํสา ธมฺมสฺสวเน. กตเม ปญฺจ, อสฺสุตํ สุณาติ, สุตํ ปริโยทาเปติ, กงฺขํ วิตรติ, ทิฏฺฐึ อุชุํ กโรติ, จิตฺตมสฺส ปสีทติ, อิเม โข ภิกฺขเว ปญฺจ อานิสํสา ธมฺมสฺสวเน’’ติ เอวํ โข ภนฺเต ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在《金毗罗品》中，世尊宣说第二《闻法经》时，这样说道：“诸比丘，听闻法有这五种利益。是哪五种呢？听闻未曾听闻的法，已听闻的法得以明净，超越疑惑，使见解正直，其心生起净信。诸比丘，这就是听闻法的五种利益。”尊者，世尊是这样说的。

อกฺโกสกวคฺค

诃骂品

อกฺขนฺติสุตฺต

不忍经

ปุ – อกฺโกสกวคฺเค [Pg.264] ปน อาวุโส ปญฺจมํ อกฺขนฺติสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在《诃骂品》中，世尊是如何宣说第五《不忍经》的呢？

วิ – อกฺโกสกวคฺเค ภนฺเต ปญฺจมํ อกฺขนฺติสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิเม ภิกฺขเว อาทีนวา อกฺขนฺติยา. กตเม ปญฺจ, พหุโน ชนสฺส [Pg.265] อปฺปิโย โหติ อมนาโป, เวรพหุโล จ โหติ, วชฺชพหุโล จ, สมฺมูฬฺโห กาลํ กโรติ, กายสฺส เภทา ปรํ มรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺชตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在《诃骂品》中，世尊宣说第五《不忍经》时，这样说道：“诸比丘，不忍有这五种过患。哪五种呢？为多数人所不喜、不悦，多怨恨，多过失，临终时迷乱，身坏命终之后，堕入苦界、恶趣、险处、地狱。”世尊宣说了如此等内容。

อปาสาทิกสุตฺต

不净信经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.266] อาวุโส อฏฺฐมํ อปาสาทิกสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在那里，世尊是如何宣说第八《不净信经》的呢？

วิ – ตตฺเถว ภนฺเต อฏฺฐมํ อปาสาทิกสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิเม ภิกฺขเว อาทีนวา อปาสาทิเก. กตเม ปญฺจ, อปฺปสนฺนา นปฺปสีทนฺติ, ปสนฺนานญฺจ เอกจฺจานํ อญฺญถตฺตํ โหติ, สตฺถุสาสนํ อกตํ โหติ, ปจฺฉิมา ชนตา ทิฏฺฐานุคตึ อาปชฺชติ, จิตฺตมสฺส นปฺปสีทติ. อิเม โข ภิกฺขเว ปญฺจ อาทีนวา อปาสาทิเก’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在那里，世尊宣说第八《不净信经》时，这样说道：“诸比丘，于不令人净信者有这五种过患。哪五种呢？未生净信者不会生起净信，已生净信者中有些人会变异，导师的教诫不被实行，后代之人会随从其见，其心不会生起净信。诸比丘，于不令人净信者有这五种过患。”世尊宣说了如此等内容。

อาวาสิกวคฺค

常住品

อาวาสิกสุตฺต

常住比丘经

ปุ – อาวาสิกวคฺเค [Pg.268] ปนาวุโส ปฐมํ อาวาสิกสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，在《常住品》中，世尊是如何宣说第一《常住比丘经》的呢？

วิ – อาวาสิกวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ อาวาสิกสุตฺตํ ‘‘ปญฺจหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต อาวาสิโก ภิกฺขุ อภาวนีโย โหติ. กตเมหิ ปญฺจหิ, น อากปฺปสมฺปนฺโน โหติ น วตฺตสมฺปนฺโน, น พหุสฺสุโต โหติ น สุตธโร, น ปฏิสลฺเลขิตา โหติ น ปฏิสลฺลานาราโม, น กลฺยาณวาโจ โหติ น กลฺยาณวากฺกรโณ, ทุปฺปญฺโญ โหติ ชโฬ เอฬมูโค. อิเมหิ โข ภิกฺขเว ปญฺจหิ ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต อาวาสิโก ภิกฺขุ อภาวนีโย โหตี’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，在《常住品》中，世尊宣说第一《常住比丘经》时，这样说道：“诸比丘，具备五法的常住比丘是不堪培养的。哪五种呢？不具足威仪，不具足行仪；不多闻，不忆持所闻法；不省察，不乐于独处；不善言语，不善言说；劣慧、愚钝、痴呆。诸比丘，具备这五法的常住比丘是不堪培养的。”世尊宣说了如此等内容。

อวณฺณารหสุตฺต

应受毁谤经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.270] อาวุโส สตฺตมํ อวณฺณารหสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，于彼处，世尊是如何宣说第七《应受毁谤经》的呢？

วิ – ตตฺเถว ภนฺเต สตฺตมํ อวณฺณารหสุตฺตํ ‘‘ปญฺจหิ ภิกฺขเว ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต อาวาสิโก ภิกฺขุ ยถาภตํ นิกฺขิตฺโต เอวํ นิรเย. กตเมหิ ปญฺจหิ, อนนุวิจฺจ อปริโยคาเหตฺวา อวณฺณารหสฺส วณฺณํ ภาสติ, อนนุวิจฺจ อปริโยคาเหตฺวา วณฺณารหสฺส อวณฺณํ ภาสติ, อาวาสมจฺฉรี โหติ อาวาสปลิเคธี, กุลมจฺฉรี โหติ กุลปลิเคธิ, สทฺธาเทยฺยํ วินิปาเตติ. อิเมหิ โข ภิกฺขเว ปญฺจหิ ธมฺเมหิ สมนฺนาคโต อาวาสิโก [Pg.271] ภิกฺขุ ยถาภตํ นิกฺขิตฺโต เอวํ นิรเย’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，于彼处，世尊如是宣说了第七《应受毁谤经》：“诸比丘，具备五法的常住比丘，犹如被抬着投入地狱。是哪五法？不经审查、不经遍查而称赞应受毁谤者；不经审查、不经遍查而毁谤应受称赞者；于住处悭吝、贪着；于俗家悭吝、贪着；毁坏信施。诸比丘，具备此五法的常住比丘，犹如被抬着投入地狱。”

ทุจฺจริตวคฺค

恶行品

ปฐมทุจฺจริตสุตฺต

第一恶行经

ปุ – ทุจฺจริตวคฺเค [Pg.273] ปน อาวุโส ปฐมํ ทุจฺจริตสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，于《恶行品》中，世尊是如何宣说第一《恶行经》的呢？

วิ – ทุจฺจริตวคฺเค ภนฺเต ปฐมํ ทุจฺจริตสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิเม ภิกฺขเว อาทีนวา ทุจฺจริเต. กตเม ปญฺจ, อตฺตาปิ อตฺตานํ อุปวทติ, อนุวิจฺจ วิญฺญู ครหนฺติ, ปาปโก กิตฺติสทฺโท อพฺภุคฺคจฺฉติ, สมฺมูฬฺโห กาลํ กโรติ, กายสฺส เภทา ปรํ มรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺชติ. อิเม โข ภิกฺขเว ปญฺจ อาทีนวา ทุจฺจริเต’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，于《恶行品》中，世尊如是宣说了第一《恶行经》：“诸比丘，恶行有五种过患。是哪五种？自己谴责自己；智者经审察后而谴责；恶名远扬；昏昧而死；身坏命终后，投生于恶处、恶趣、堕处、地狱。诸比丘，此为恶行的五种过患。”

สิวถิกสุตฺต

尸陀林经

ปุ – ตตฺเถว [Pg.274] อาวุโส นวมํ สิวถิกสุตฺตํ ภควตา กถํ ภาสิตํ.

贤友，于彼处，世尊是如何宣说第九《尸陀林经》的呢？

วิ – ตตฺเถว [Pg.275] ภนฺเต นวมํ สิวถิกสุตฺตํ ‘‘ปญฺจิเม ภิกฺขเว อาทีนวา สิวถิกาย. กตเม ปญฺจ, อสุจิ, ทุคฺคนฺธา, สปฺปฏิภยา, วาฬานํ อมนุสฺสานํ อาวาโส, พหุโน ชนสฺส อาโรทนา. อิเม โข ภิกฺขเว ปญฺจ อาทีนวา สิวถิกายา’’ติ เอวมาทินา ภควตา ภาสิตํ.

尊者，于彼处，世尊如是宣说了第九《尸陀林经》：“诸比丘，尸陀林有五种过患。是哪五种？不净；恶臭；可怖畏；为猛兽与非人所居；为众人哀号之处。诸比丘，此为尸陀林的五种过患。”