နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

礼敬彼世尊、阿罗汉、正自觉者。

ဝေဿန္တရာဂီတိ

韦桑达拉颂

[က]

[迦]

ဗာတ္တိံသလက္ခဏူပေတ[Pg.1],ဒါတဗ္ဗံ ဒဒတံ ဝရ;

ဝေဿန္တရတ္တ မာပါဒိ,သဉ္စရံ ဘဝသာဂရေ.

具足三十二妙相，布施之中无上士；愿我能成为韦桑达拉，在生死海中流转。

[ခ]

[佉]

ဒွန္ဒံဒွန္ဒံ [Pg.2] သဉ္စရန္တီ,ဇနာနန္ဒေ ယသောဓီရေ;

မဒ္ဒိတ္တံ သမုပါဂဉ္ဆိ,တွံပိတေန ဘဝဏ္ဏဝေ.

成双成对地流转，于众生喜乐与荣耀中；愿你得为玛蒂，亦于此生死海中。

[ဂ]

[伽]

တုမှံဒါနိ ပဝက္ခာမိ,ဥပတ္တိံ နန္ဒိနိံ တဟိံ;

ဒဇ္ဇဟွောဝေါ မမောကာသံ,ကဝယော ပျာဘိနန္ဒထ.

现在我将为你们讲述那令人喜悦的诞生之事；诸位诗人，请给我机会，也请你们欢喜赞叹。

၁.

1.

ဧကနဝုတေဟိတော ကပ္ပေ,ဝိပဿီနာမ နာယကော;

ဝိနေယျေ [Pg.3] တာရယံခေမံ,လောကေ ဥပ္ပဇ္ဇိစက္ခုမာ.

九十一劫前，有导师名为毗婆尸；他引领应受调伏者至安稳处，具眼者出现于世。

၂.

2.

ခေမာရာမမှိ သမ္ဗုဒ္ဓေါ,မိဂဒါယေ မနောရမေ;

နိဿာယ ဗန္ဓုမတိံသော,ဝိဟာသိ နဂရံတဒါ.

正自觉者住在吉祥园(Khemārāma)，在怡人的鹿野苑(Migadāya)中；他依止班度玛提城(Bandhumatī)，当时他住在那座城市。

၃.

3.

ရဇ္ဇံဓမ္မေန ကာရေသိ,နဂရေတမှိ ဗန္ဓုမာ;

ရာဇာတဿ ဒုဝေဓီတာ,အာသုံ သဗ္ဗင်္ဂသောဘဏာ.

在那座城中，班度玛王(Bandhumā)以正法治理国家。国王有两位女儿，她们四肢匀称，容貌美丽。

၄.

4.

ဧကောဟိ [Pg.4] ဧကဒါရာဇာ,ဗန္ဓုမဿ သုပေသယိ;

သဟဿဂ္ဃနိကံ သောဏ္ဏ-မာလဉ္စာ နဂ္ဃ စန္ဒနံ.

有一次，一位国王送给班度玛王一条价值千金的金项链，以及无价的旃檀香。

၅.

5.

အဒါသိ ဗန္ဓုမာရာဇာ,ပိတာဇေဋ္ဌာယ စန္ဒနံ;

သောဏ္ဏမာလံ ကနိဋ္ဌာယ,တဟိံ ဝိယာယ ဓီတုယာ.

父亲班度玛王将旃檀香给了长女，将金项链给了幼女。

၆.

6.

ဥဘောတာပီတိ [Pg.5] စိန္တေသုံ,နတ္ထတ္ထောဝတ တေဟိနော;

ဘဂျဝန္တဿ ပူဇေမ,သံပသာဒေန စေတသာ.

她们两人都想道：“这些东西对我们没有用处。让我们以清净虔诚之心，供养那位有福者(Bhagyavant)。”

၇.

7.

တတောသာစန္ဒနံ စုဏ္ဏံ-ကာရာပေတွာန ဇေဋ္ဌကာ;

ဂန္တွာန ဝိဟာရံ သောဏ္ဏ,ဝဏ္ဏံပူဇေသိ နာယကံ.

于是长女将旃檀香磨成粉末，前往精舍，供养那位金色的导师。

၈.

8.

ဝိကိရိတွာ တု သာဂန္ဓ,ကုဋိယံ သေသစန္ဒနံ;

ဧဝဉှိ ပတ္ထနံ ကာသိ,ဗုဒ္ဓမာတာ ဘဝါမဟံ.

她将剩余的旃檀香末散布在孤邸中，然后如此发愿：“愿我成为佛陀之母。”

၉.

9.

ကာရေတွာ [Pg.6] သောဏ္ဏမာလံတု,ဥရစ္ဆဒ ပသာဒနံ;

ပူဇေသိ ဟေမဝဏ္ဏံသာ,ဘဂဝန္တံ ကနိဋ္ဌကာ.

幼女将金项链制作成悦意的胸饰，供养了那位金色的世尊。

၁၀.

10.

ဧဝမ္ပိ ပတ္ထနံကာသိ,ဣဒံမမ ပသာဒနံ;

သရီရေ နိစ္စလာ ဌာတု,စရန္တိယာ ဘဝါဘဝံ.

她也如此发愿：“愿我这件饰品，在我于各种生命形态中流转时，能恒常不动地留在我身上。”

၁၁.

11.

ဥဘောပိ [Pg.7] ရာဇကညာတာ,ဌတွာန ယာဝတာ ယုကံ;

ဥပပဇ္ဇိံသု သောဝဂ္ဂံ,စုတာသုခ ပမောဒနံ.

两位王女都活到寿终；从人间逝世后，她们投生天界，享受快乐与喜悦。

၁၂.

12.

မနုဿဒေဝ လောကေသု,သံသရိံသု သုခံဒုဝေ;

ဧကနဝုတိ ကပ္ပာနိ,မုစ္စိတွာ ပါယဒုက္ခတော.

她们两人在人界与天界中快乐地流转了九十一劫，脱离了恶趣之苦。

၁၃.

13.

ကဿပဿ ကာလေတာသု,ကနိဋ္ဌာ ကိကိရာဇိနော;

ဓီတာ ဥရစ္ဆဒါနာမ,ဟုတွာန ပရိနိဗ္ဗုတာ.

在迦叶佛时代，她们中的幼女是鸡奇王(Kiki)的女儿，名为乌拉恰达(Uracchadā)，她证入了般涅槃。

၁၄.

14.

ဇေဋ္ဌကာ [Pg.8] ပန ဓီတာသိ,ကိကိဿ ရာဇိနော တဟိံ;

ဓမ္မာနာမ ဒမိတာ သာ,ကောမာရ ဗြဟ္မစာရိနီ.

而长女是鸡奇王的女儿，名为达玛(Dhammā)，她已受调伏，是一位童贞梵行者。

၁၅.

15.

တတောစ ဝိတွာန သာ ဒေဝ,မနုဿေသု ပုနပ္ပုနံ;

သံသရန္တီ မဟေသီသိ,ပူရိန္ဒဒဿ ဧကဒါ.

从那之后，她于天界与人界中一再流转；有一次，她成为普林达达(Purindada)的王后。

၁၆.

16.

ရတ္တစန္ဒန [Pg.9] လေပေန,လိမ္ပိတ ဒေဟိနီ ဟိသာ;

ကတပုည ဝိသေသေန,နာမေန ဖုဿတီဟွိတာ.

因其所作的殊胜功德，她的身体涂有红旃檀香膏，故被称为普萨蒂(Phussatī)。

၁၇.

17.

ဒေဝိန္ဒော အညဒါဒိသွာ,ပရိက္ခီဏာယုကံ ဝိယံ;

ဒေဝိံ တံ ပရိဝါရေန,မဟတာ နေသိနန္ဒနံ.

有一次，天帝看到那位天女寿元已尽，便率领庞大的眷属，将她带到欢喜园(Nandana)。

၁၈.

18.

သိရီသယန ပိဋ္ဌမှိ,တံသယာဝိယ မာဃဝါ;

ဌိတော [Pg.10] သယနပဿမှိ,ဖုဿတိံ ဧတဒဗြဝီ.

摩伽(Māghavā)让她躺在华丽的床榻上，自己则站在卧榻旁，对普萨蒂如此说道：

၁၉.

19.

ဝရေတေဒသဒဿာမိ,ဖုဿတေဝရဝဏ္ဏိကေ;

တွံဉှိဣစ္ဆသိယေလဒ္ဓုံ,လဘာပေဿာမိတေဝရေ.

“普萨蒂，容颜甚美者，我将给你十个愿望。你希望获得什么，我都会让你得到。”

၂၀.

20.

သုတွာတံ ဖုဿတီဒေဝီ,လောမဟံ သနရူပိနီ;

ခီဏာယုတမဇာနန္တီ,အတ္တနော ဧတဒဗြဝီ.

听到此话，普萨蒂天女毛骨悚然，了知自己寿元已尽，她如此说道：

၂၁.

21.

ပါပံနု [Pg.11] တွယိ ဒေဝိံန္ဒ,ကတံမေ အပ္ပိယာထတေ;

ရမ္မာမေ စဝနံ ဣစ္ဆံ,မညေဘဏံတိ ဤဒိသံ.

“天帝，我是否对你做了什么恶事，或是我让你不悦？我想，你之所以这么说，是希望我从这悦人的地方离去。”

၂၂.

22.

နတေဘဒ္ဒေ ကတံပါပံ,နစမေ အပ္ပိယာတုဝံ;

ပုညံတုတေ ပရိက္ခီဏံ,တသ္မာ တေ ဝံဝဒါမဟံ.

“贤德者，你并未造作恶业，我也不厌恶你；只是你的福德已尽，因此我才对你这样说。”

၂၃.

23.

သန္တိကေ [Pg.12] မရဏံ တုယှံ,ဝိနာဘာဝေါ ဘဝိဿတိ;

ပဋိဂ္ဂဏှာဟိ မေ ဧတေ,ဝရေဒသ ပဝစ္ဆတော.

死亡已临近于你，你将离此而去；请接受我所赐予的这十个愿望。

၂၄.

24.

သက္ကဿဝစနံ သုတွာ,ဉာတွာမရဏ မတ္တနော;

ဝရေသာ လဒ္ဓုမိစ္ဆန္တီ,ဒေဝိန္ဒမေတ ဒဗြဝီ.

听了帝释天的话，了知自己将死，她想要获得那些愿望，便对天王说了这话。

၂၅.

25.

ဣတော စုတာသဟဿက္ခိ,သီဝိရာဇနိဝေသနေ;

မဟေသီ ဖုဿတီနာမ,နီလနေတ္တာ ယထာမိဂီ.

哦，千眼者(Sahassakkhi)，当我从此处死去后，愿我投生于尸毗(Sivi)王的宫殿，成为名为普萨蒂(Phussatī)的王后，有如母鹿般的蓝色眼睛。

၂၆.

26.

အဿံ [Pg.13] နီလဘမုကာဟံ,လဘေယျံ ပုတ္တမုတ္တမံ;

ဓာရေန္တိ ယာစမေဂဗ္ဘံ,မဇ္ဈိမင်္ဂံ အနုန္နတံ.

愿我有绀青的眉毛，愿我能获得一个最优秀的儿子；当我怀着他时，愿我的腰身不会凸起。

၂၇.

27.

ပလိတာန ဝိရူဟန္တု,အလမ္ဗာစ ပယောရော;

ကာယေရဇော နလိမ္ပေထ,ဝဇ္ဈဉ္စာပိ ပမောစယေ.

愿白发不会长出，愿双乳不会下垂；愿尘垢不沾染我身，愿我能释放死囚。

၂၈.

28.

ယေယာစိတာ [Pg.14] ဝရာဘဒ္ဒေ,တယာဒသ မယာတဝ;

ဒိန္နာတေ တုဋ္ဌစိတ္တေန,သဗ္ဗေလစ္ဆသိ မာနုသေ.

贤善的女士，你所请求的十个愿望，我以欢喜之心给予你；在人间，你将获得所有这些。

၂၉.

29.

တတောစဝိတွာန သာဒေဝ-လောကာ နိဗ္ဗတ္တိ ဣစ္ဆိယံ;

မဟေသိယာ ပဋိသန္ဓိ-ဝသေန မဒ္ဒရာဇိနော.

她从天界命终后，如其所愿地投生，在摩达(Madda)王的王后腹中结生。

၃၀.

30.

ဒသမာ [Pg.15] သစ္စယေနေသာ,ဓီတရံ မဒ္ဒရာဇိနီ;

ဟေဋ္ဌာသုသေတစ္ဆတ္တဿ,ဝိဇာယိ သေဋ္ဌရူပိနိံ.

经过十个月后，摩达王后在纯白的伞盖下，生下了一位形貌最胜的女儿。

၃၁.

31.

ရတ္တစန္ဒန လေပေန,ဧသာလိမ္ပိ တဒေဟိနီ;

တေနဿာ ဗြာဟ္မဏာနာမံ,အကံသု ဖုဿတီဣတိ.

由于她的身体犹如涂了红檀香膏，婆罗门们为她取名为“普萨蒂”。

၃၂.

32.

သညာကာရ ဒေါဠာရုဠ-မင်္ဂလာဒီနိ ကာတုန;

မဟတာ ပရိဟာရေန,ပေါသိံသု ခတ္တိယာနိယော.

举行了命名、摇篮等吉祥仪式后，刹帝利女人们以极大的照料养育她。

၃၃.

33.

မဓူရခီရ [Pg.16] သမ္ပန္နာ,သိနိဒ္ဓပီဏ ယောဗ္ဗနာ;

ဓာတိယော ခတ္တိယာနီတံ,ခီရံပါယိံသု ယာပနံ.

刹帝利的奶妈们正当年轻，丰腴柔润，富有甘甜的乳汁，她们喂养她以维持其生命。

၃၄.

34.

သင်္ကမန္တီဝ ဝုဒ္ဓါသာ,အင်္ကာအင်္ကံ ကရာကရံ;

ရာဇကညာစ တောသိံသု,နစ္စဂီတေဟိ နာဋကီ.

她渐渐长大，从一个怀抱传到另一个怀抱，从一只手传到另一只手；王女们和女演员们以舞蹈、歌唱和戏剧来取悦她。

၃၅.

35.

ဒေဝစ္ဆရာဝရူပေန,သုဘာသောဠသ ဝဿိကာ;

ဟရန္တီ [Pg.17] နေတ္တရသံသာ,ပဿန္တာနံသုခေဓိတာ.

十六岁时，她光彩照人，有着天界仙女般的绝佳容貌。她吸引了观看者的目光，让他们感到快乐。

၃၆.

36.

သိဝိရဋ္ဌေ တဒါရဇ္ဇံ,သိဝိရာဇာ ဇေတုတ္တရေ;

ကာရေသိသိဉ္စယောနာမ,ပုတ္တောတဿ မဟာယသော.

当时，在尸毗(Sivi)国，尸毗王在胜域城(Jetuttara)统治。他有一个声名远播的儿子，名叫辛阇耶(Siñcaya)。

၃၇.

37.

ဝယပ္ပတ္တော ဘိရူပေါသိ,ဒေဝပုတ္တောဝ သိဉ္စယော;

အရောဟ ပရိဏာဟေန,နာနာသိဗ္ဗေသု ကောဝိဒေါ.

辛阇耶长大成人，容貌俊美，有如天子；他身材高大匀称，精通各种技艺。

၃၈.

38.

သိဉ္စယဿ [Pg.18] နိယျာဒေသိ,ရဇ္ဇံပုတ္တဿ အတ္တနော;

ဇီဝန္တော ပဿိတုံရာဇ-သိရိံဣစ္ဆံ မဟာရဟံ.

他将王国交给了自己的儿子辛阇耶，希望在有生之年能见到他那伟大的王室辉煌。

၃၉.

39.

အာနေတွာ မဒ္ဒရာဇဿ,ဓီတရံ ဖုဿတိံတဟိံ;

သောဠသိတ္ထိ သဟဿာနံ,မဟေသိံကာသိ ဇေဋ္ဌိကံ.

他迎娶了摩达王的女儿普萨蒂，并立她为一万六千名宫女中的首席王后。

၄၀.

40.

ဖုဿတီသိဉ္စယောညောည- [Pg.19]မုခံဒွေပိယစက္ခုနာ;

ပဿမာနာဝအစ္ဆိံသု,အညမညပိယံဝဒါ.

普萨蒂和辛阇耶两人以爱慕的眼神注视着对方的脸，说着亲爱的话语，生活在一起。

၄၁.

41.

အထစိန္တိ ယဒေဝိန္ဒော,ဒိန္နာဖုဿတိယာမယာ;

ဝရာဒသ တေသုပုတ္တ-ဝရောနဟိသမိဇ္ဈတိ.

于是天王心想：“我曾给予普萨蒂十个愿望，其中关于儿子的愿望尚未实现。”

၄၂.

42.

သမိဇ္ဈာ ပေသာမိဧတံတိ,အဇေယျေဘိဒသာလယေ;

ဥပဓာရိတ္ထတိဿာယ,ပုတ္တဘာဝါရဟံမရုံ.

“我将使之实现。”于是，帝释天在无敌天宫中，寻察到一位适合做普萨蒂之子的天神。

၄၃.

43.

စဝိတွာဟုဥဒ္ဓံဂါမီ[Pg.20],ဗောဓိဒေဝေါတတောတဟိံ;

ဗြဟ္မံဂန္တွာသဟဿက္ခီ,တဿတံဧတဒဗြဝီ.

一位菩萨天人正从天界命终，将上生梵天界。千眼者前去，对他说了这话。

၄၄.

44.

ဣတော ဘော သုဂတိံဂစ္ဆ,အနုကမ္ပာဟိမရိသ;

သိဉ္စယံဒေဝိယံတဿ,သန္ဓိံ ဂဏှဇုတိန္ဓရ.

“朋友，为了慈悯世间，请去往善趣。光明者啊，请在辛阇耶王的王后腹中结生。”

၄၅.

45.

အညေပိ [Pg.21] သဋ္ဌိသဟဿ-ဒေဝေ စဝန ဓမ္မိနေ;

ဥပသင်္ကမ္မ သောယာစိ,ဂစ္ဆဟွော သုဂတိံဣတိ.

他也去到其他六万名将要命终的天神那里，请求他们说：“你们都去善趣吧！”

၄၆.

46.

ဗောဓိသတ္တောစ အညေစ,သာဓူတိ သမ္ပဋိစ္ဆိသုံ;

တတောစုတာ စတေဒေဝါ,အာဂုံ မာနုသကံဣမံ.

菩萨与其他天神皆应允道：“善哉！”于是那些天神从天界命终后，便降生到这人间。

၄၇.

47.

ဖုဿတျံဟိ [Pg.22] မဟာသတ္တော,နိဗ္ဗတ္တိ ပဋိသန္ဓိယာ;

ကုလေသွညေစ မစ္စာနံ,နိဗ္ဗတ္တိံသု ဝိသုံဝိသုံ.

大士在普萨蒂的胎中结生，而其他天神则分别投生于人间的不同家族中。

၄၈.

48.

ကုစ္ဆိင်္ဂတေ မဟာသတ္တေ,ဒေဝီ ဒေါ ဟဠိနီအဟု;

ဒါတုကာမာ မဟာဒါနံ,ဝိသဇ္ဇိယ ဗုဟုံဓနံ.

大士入胎后，王后生起了一种妊娠渴求：她渴望行大布施，散发大量财物。

၄၉.

49.

ရာဇမန္ဒိရဒွါရမှိ,ဝေမဇ္ဈေနဂရဿစ;

စတုဒွါရေသုဆဒ္ဒါန-သာလာယော ဒေယျပူရိတာ.

在王宫门口、城市中央，以及四个城门口，六个布施堂都装满了待施之物。

၅၀.

50.

ကာရာပေတွာန [Pg.23] ဆဿတ-သဟဿာနိ ဒိနေဒိနေ;

ဝိသဇ္ဇိတွာန သဗ္ဗေသံ,ဣစ္ဆန္တီ အာသိဒါတဝေ.

她每日令人布施六十万，希望能施予所有的人。

၅၁.

51.

ဥတွာတံ ကာရဏံရာဇာ,ပက္ကောသာဝိယ ဗြာဟ္မဏေ;

နိမိတ္တ ပါဌကေပုစ္ဆိ,ကိံ ဘဝိဿတီတိဉာတဝေ.

国王听闻此事后，便召来婆罗门相师，询问他们以了知“将会发生什么？”

၅၂.

52.

ဇာနာမ နော မဟာရာဇ,ဂတောကုစ္ဆိမှိ ဒေဝိယာ;

ဟေဟိတျ [Pg.24] ဘိရတောဒါနေ,ဧဝံဝဒိံသု ဗြာဟ္မဏာ.

“大王，我们知道，”婆罗门们说道，“王后腹中已有了胎儿，他将是一个乐于布施的人。”

၅၃.

53.

ဗြာဟ္မဏာနံ ဝစောသုတွာ,နရိန္ဒော တုဋ္ဌမာနသော;

ဒါနံအဒါသိ ဆဒ္ဒါန-သာလာယော သုဋ္ဌုမာဝိယ.

国王听闻婆罗门之言，心生欢喜；他便在六所施舍堂中，极力行布施。

၅၄.

54.

ပဋိသန္ဓိဂ္ဂဟဏမှာ,ဗောဓိသတ္တဿ ဝိညုနော;

ပဋ္ဌာယဏ္ဏဝ ဝေဂေါဝ,လာဘောဠာရော အနပ္ပကော.

自从智者菩萨结生以来，如同海潮般，巨大的利益源源不断地涌现。

၅၅.

55.

ပဏ္ဏာကာရံ [Pg.25] ပဟိဏိံသု,ရာဇိနော ဇမ္ဗုမဏ္ဍလေ;

ဗောဓိသတ္တာ နုဘာဝေန,နာနာရဋ္ဌိန္ဒခတ္တိယာ.

阎浮提中，各国国王因菩萨之威神力，纷纷向国王进献贡品。

၅၆.

56.

ပရိဟာရံ ပဝစ္ဆေသိ,မဟေသိံ ပဋိသန္ဓိနိံ;

ရာဇာသုခံ ဝသာပေသိ,ကာရေသိဣစ္ဆိတိစ္ဆိတံ.

国王为怀有身孕的王后提供了周全的保护；他让她安乐居住，并满足她的一切愿望。

၅၇.

57.

ဗုဒ္ဓင်္ကုရာနုဘာဝေန,ဇနာသုံ မောဒမာနသာ;

ကာလေဝဿတိမေဃောပိ,သုဘိက္ခောသမယောအဟု.

因佛种（菩萨）之威神力，人们皆心生欢喜；云朵亦应时降雨，时节丰饶安乐。

၅၈.

58.

သဒ္ဓိံပုတ္တေန [Pg.26] ဇုဏှာယ,ကိဠန္တိယာဝမာတုယာ;

မဟန္တီရတိသဗ္ဗေသံ,ဇနာနံဝိပုလာတဟိံ.

当母亲在月光下与儿子嬉戏时，所有人都感到极大的喜悦。

၅၉.

59.

ဂဗ္ဘံဟိ ဓာရေန္တီဒေဝီ,ဒသမာသမှိပူရိတေ;

နဂရံဒဋ္ဌု ကာမာသိ,တဒါရောစေသိရာဇိနော.

王后怀胎足十月后，她渴望游览都城，于是便告知了国王。

၆၀.

60.

သာဓုဘဒ္ဒေတိ [Pg.27] ဝတွာန,ပုရံဒေဝ ပုရံဝိယ;

ရာဇာ အလင်္ကရာပေသိ,ဒေဝိယာ ပိတိဝဍ္ဎနံ.

国王说道：“善哉，甚好！”他将都城装饰得如同天城一般，以增添王后的喜悦。

၆၁.

61.

အာရောပိယ တတောဒေဝိံ,ဝိစိတ္တံ လက္ခိကံရထံ;

ပဒက္ခိဏံ ကာရာပေသိ,နဂရံ သဗ္ဗလင်္ကတံ.

国王让王后乘坐上那辆华丽吉祥的马车，并让她右绕巡游这座装饰一新的都城。

၆၂.

62.

ဝေဿာနံ [Pg.28] ဝီထိယာမဇ္ဈေ,ဌာနာဌာနံ ပထာပထံ;

စလိံသု ကမ္မဇာဝါတာ,စရန္တိယာဝ ဒေဝိယာ.

当王后行至商人街中央时，业风（产兆）从各处生起。

၆၃.

63.

ဥတွာမစ္စာပဝတ္တိံတံ,ရညောရောစိံသုသီဃသော;

သုတိဂေဟံကာရာပေသိ,တံဝီထိယံဝသိဉ္စယော.

大臣们迅速将此事禀告国王；辛阇耶王(Siñcaya)便在那条街上，命人建造了一间产房。

၆၄.

64.

တတ္ထသာဝသမာနာဝ,ဝိဇာယိအကုတောဘယာ;

နိမ္မလံသုသုဒ္ဓံပုတ္တံ,သုဝဏ္ဏက္ခန္ဓသန္နိဘံ.

她便在那里安住，无所畏惧地诞下了一个儿子；他纯净无垢，犹如一团黄金。

၆၅.

65.

အက္ခီနိဥမ္မိလိတွာန[Pg.29],နိက္ခန္တောမာတု ကုစ္ဆိတော;

ပသန္နပ္ပိယာကာရေန,ပဿိတ္တမာတုယာမုခံ.

他睁开双眼，从母亲的胎中出来；带着喜悦可爱的神情，他望向母亲的脸庞。

၆၆.

66.

အမ္မ ဒါနံ ဒဒိဿာမိ,အတ္ထိနု ကိဉ္စိ တေဓနံ;

ဟတ္တံသော ပသာရေတွာန,ဣတိဗြဝိတဟိံ မုဟုံ.

“母亲，我将行布施。您可有财物？”他伸出手，如此反复说道。

၆၇.

67.

သုတွာမောဒိယ [Pg.30] တံမာတာ,ဒေဟိဒါနံ ယထိစ္ဆိတံ;

တာတာတိ တဿပါဒါသိ,သဟဿတ္ထဝိကံတဟိံ.

母亲听闻此言，心生欢喜，说道：“我儿，随你所愿去布施吧！”她便给了他一千钱的钱袋。

၆၈.

68.

မဟောသဓ ဝေဿန္တရ-မဟာသိဒ္ဓတ္ထ ဇာတိသု;

ကထေသိ မာတရာဗောဓိ-သသတ္တော ဇာတက္ခဏေတိသု.

在摩诃萨陀(Mahosadha)、韦桑达拉、摩诃悉达多(Mahāsiddhattha)等本生中，菩萨在出生之时便对母亲说话。

၆၉.

69.

အစ္ဆေရ မဗ္ဘုတံဒိသွာ,ဇနာမောဒိံ သုတာဝဒေ;

အပ္ဖောဋေန္တော ဟသန္တာစ,ဇယနာဒံ ပနာဒယုံ.

人们见到这奇妙非凡之事，皆心生欢喜；他们拍手欢笑，发出胜利的欢呼声。

၇၀.

70.

ဝေဿန္တရောတိ [Pg.31] ဟွာယိံသု,နာမဂ္ဂဟဏ မင်္ဂလံ;

သင်္ခတာ ဗြာဟ္မဏာတဿ,ဇာတတ္တာ ဝေဿဝီထိယံ.

在命名仪式上，婆罗门们为他取名为韦桑达拉，因为他出生在商人街。

၇၁.

71.

ဝိဇာတ ဒိဝသေတဿ,ဧကာအာကာသစာရိနီ;

ဟတ္ထိနီဟိ သဗ္ဗသေတံ,ဧကံ ကုဉ္ဇရပေါသကံ.

在他诞生的那一天，一头空中行走的母象，带来了一头全身雪白的小公象。

၇၂.

72.

ဗောဓိသတ္တာ နုဘာဝေန,အာနေတွာ မင်္ဂလသမ္မတံ;

ထပေတွာန ပက္ကာမိ,ဟတ္ထိသာလာယ သာဓုကံ.

因菩萨之威神力，这头被视为吉祥的象被带来；在象厩中被妥善安置后，那母象便离开了。

၇၃.

73.

ဥပ္ပန္နတ္တာမဟာသတ္တံ[Pg.32],တဿကတွာနပစ္စယံ;

အကံသုနာဂရာနာမံ,သမဂ္ဂါပစ္စယောဣတိ.

由于大士的诞生，以此为因缘，市民们和合一致，为那头象取名为“波逸雅”(Paccaya)。

၇၄.

74.

တဒ္ဒိနေဝဝိဇာယိံသု,အမစ္စာနံကုမာရကာ;

ဂေဟေသုသဌိသဟဿာ,မဟာသတ္တသဇာတကာ.

就在那天，六万户大臣家中，诞生了与大士同时出生的儿子们。

၇၅.

75.

အတိဒီဃာဒယောဒေါသေ[Pg.33],ဝိဝဇ္ဇေတွာနသိဉ္စယော;

ကုမာရံစတုဿဌိကာ,ဥပဋ္ဌာပေသိဓာတိယော.

辛阇耶王避免了（为王子选择的乳母有）过高等过失，为他安排了六十四位乳母来侍奉。

၇၆.

76.

အလမ္ဗတ္ထနိယောစေတာ,ဘိရူပါယောဗ္ဗနေဌိတာ;

အာသုံမဓုရထညာယော,သံသုဒ္ဓါသေဋ္ဌကောလိယော.

她们美丽且正值青春，乳汁甜美，出身于纯洁高贵的科利(Koliya)家族。

၇၇.

77.

သုသုသဋ္ဌိသဟဿာနံ[Pg.34],ဧကေကာဓာတိယောတထာ;

ဗုဒ္ဓင်္ကုရသဇာတာနံ,ဥပဋ္ဌာပေသိသုံန္ဒရာ.

同样地，也为那六万名与佛种（菩萨）一同出生的男孩们，各安排了一位乳母来侍奉。

၇၈.

78.

သဒ္ဓိံ သဋ္ဌိသဟဿေဟိ,ကုမာရေဟိမဟာယသော;

မဟတာပရိဝါရေန,သံဝဍ္ဎိဗောဓိသတ္တဝေါ.

大名声的菩萨与六万位王子一同，在庞大的眷属围绕中成长起来。

၇၆.

76.

ရာဇာသတသဟဿဂ္ဃ-နိကံ သုသုပိဠန္ဓနံ;

ကာရာပေတွာဝိဘူသေသိ,အတ္တဇံဒါနနန္ဒနံ.

国王命人制作了价值十万的精美装饰品，用来装饰他那以布施为乐的儿子。

၈၀.

80.

ဩမုဉ္စိတွာနဓာတီနံ[Pg.35],တံစတုပ္ပဉ္စဝဿိကော;

အဒါသိသောမဟာသတ္တော,ဗောဓိံ အပေက္ခမာနသော.

那位大士在四五岁时，脱下（装饰品）给了乳母们，因为他渴望菩提。

၈၁.

81.

ပုနတံတာဟိဓာတီဟိ,ဒိယျမာနံပိသာဒရံ;

နသောဂဏှိတ္ထကုမာရော,ဒိန္နေသုအနပေခဝါ.

再次，即使乳母们恭敬地给他（装饰品），那位王子也不接受，对已施之物没有执着。

၈၂.

82.

အာရောစိံသုပဝတ္တိံတံ[Pg.36],ရညောတာဓာတိယောတဒါ;

သုတွာမုဒိတစိတ္တေန,တံသောထောမိတ္ထအတ္တဇံ.

那时，那些乳母们将此事禀告给国王；国王听后心生欢喜，赞叹他的儿子。

၈၃.

83.

ပုတ္တေနမမဒိန္နံတံ,ဗြဟ္မဒေယျံပိဠန္ဓနံ;

တုမှာကံသန္တကံဟောတု,ဣစ္စာပိဗြဝိသိဉ္စယော.

我儿所赠此饰，乃梵天之赐，愿其归属于汝等。”他如是说，并灌水为证。

၈၄.

84.

ပုနာပရံပိကာရေတွာ,ပါဒါသိပုတ္တနန္ဒနော;

ပုတ္တဿဒါတုကာမဿ,သုဝိစိတ္တပိဠန္ဓနံ.

那位喜爱儿子的父亲又命人制作了一件非常精美的饰品，给了他那渴望布施的儿子。

၈၅.

85.

ဩမုဉ္စိတွာနဧတံပိ[Pg.37],ဓာတီနံဒါသိဒါယကော;

ဒါရကောတုဋ္ဌစိတ္တေန,သဗ္ဗညုတပ္ပိယာယနော.

那位童子脱下这件饰品，给了乳母们，心生欢喜，因为他渴望一切知智。

၈၆.

86.

ဧဝံဝုတ္တ နယေနေဝ,နဝ ဝါရေ ပိဠန္ဓနံ;

ဒဟရောဒါသိ ဓာတီနံ,နာထာနာထ ပရာယနော.

以如是方式，那位年幼的菩萨，无依者的依怙，九次将饰品布施给乳母们。

၈၇.

87.

အဋ္ဌဝဿိ [Pg.38] ကကာလေတု,ဧဝံစိန္တေသိ ဗုဒ္ဓိမာ;

နိသိန္နော သိရိသယနော,ပါသာဒေါ ပရိမဏ္ဍလေ.

八岁时，那位智者坐在宫殿的吉祥卧榻上，如是思惟：

၈၈.

88.

ဒေမိဗာဟိရ ဒါနံဝ,နတာဝ မမ မာနသံ;

ပရိတော သေတိဧဝဉှိ,အဇ္ဈတ္တိကံဒဒါမဟံ.

我虽布施外在之物，但我的心意尚未满足；因此，我当布施内在之物。

၈၉.

89.

သစေမံ ကောစိယာစေယျ,သီသံသ မောဠိမုတ္တဓံ;

ဆိဇ္ဇ တံ တဿဒဇ္ဇေယျံ,နဟေယျံ လီနစေတသော.

若有人向我乞求这戴着宝冠与珍珠的头，我亦会将其斩下布施，心无丝毫退缩。

၉၀.

90.

ဟဒယံမမ [Pg.39] ယာစေယျ,ဘိန္ဒိတွာ အသိနာဥရံ;

နီဟရိတွာနတံတဿ,ဒဇ္ဇေယျံ တုဋ္ဌမာနသာ.

若有人乞求我的心，我亦会以剑破胸，欢喜地将它取出布施。

၉၁.

91.

အက္ခီနိ မမယာစေယျ,ဥပ္ပာဋေတွာန တာဝဒေ;

သတ္ထေန တဿဒဇ္ဇေယျံ,သလောဟိတာနိ တာနိမေ.

若有人乞求我的眼睛，我亦会即刻用刀将它们连血挖出布施。

၉၂.

92.

ဟတ္ထေပါဒေစကဏ္ဏေစ[Pg.40],ယာစေယျမမသာဓုကံ;

ဆိန္ဒိတွာ တာနိဒဇ္ဇေယျံ,တဿပူရေ မနောရထံ.

若有人善巧地乞求我的手、足与耳，我亦会斩下布施，以满足他的愿望。

၉၃.

93.

မံသံမေကောစိယာစေယျ,သီဃံသဗ္ဗသရီရတော;

ခဏ္ဍာခဏ္ဍံ ဆိန္ဒိတွာန,ဒဇ္ဇေ မံသံ သလောဟိတံ.

若有人乞求我的肉，我亦会立刻从全身将血肉一块块地割下布施。

၉၄.

94.

ဟောဟိတွံမမဒါသောတိ,ဝဒေယျကောစိစေတဟိံ;

သယံအာမာတိသာဝေတွာ,အတ္တာနံပိ ဒဒါမဟံ.

若有人对我说：“你做我的奴隶吧”，我亦会亲自应诺，将自身布施于他。

၉၅.

95.

တဿေဝံ [Pg.41] စိန္တယန္တဿ,ကမ္ပိတ္ထ ပထဝီမဟာ;

သမန္တာဂဇ္ဇမာနာယံ,မတ္တောဝ ကုဉ္ဇရောဝနေ.

当他如是思惟时，大地震动，四方轰鸣，犹如林中毒醉之象。

၉၆.

96.

မေရုရာဇော နမိတွာန-ဘိမုခေါဝ ဇေတုတ္တရံ;

နဂရံ ဌာသိ သေရိတ-ဝေတ္တင်္ကုရောဝ တာဝဒေ.

须弥山王向着杰都多罗城(Jetuttara)俯首，而后伫立，当时它犹如被风吹动的嫩竹。

၉၇.

97.

မဟီသဒ္ဒသန္တာသေန[Pg.42],မေဃောပါဝဿိ တာဝဒေ;

ဃနဝဿံမဟာဓာရံ,ဂဇ္ဇမာနော ဒိသောဒိသံ.

因大地的轰鸣声，云朵立刻降下倾盆大雨，雷声响彻四方。

၉၈.

98.

နိစ္ဆရိံသု ဗဟူဝိဇ္ဇု-လတာယောစ သမန္တတော;

ဣန္ဒစာပါ ဥဋ္ဌဟိံသု,ဥက္ကာပါတော တဒါ အဟု.

无数电光从四面八方闪现，彩虹升起，那时亦有流星坠落。

၉၉.

99.

အပ္ဖောဋေသိ တဟိံဒေဝ-ရာဇာတုဋ္ဌော သုဇမ္ပတိ;

သာဓုသာဓူတိ သာဝေသိ,မဟာဗြဟ္မာ ကတဉ္စလီ.

天王帝释(Sujampati)欢喜拍手；大梵天合掌宣说：“善哉！善哉！”

၁၀၀.

100.

ဗြဟ္မလောကာ [Pg.43] တဒါယာဝ,ဣတောပထဝိ မဏ္ဍလာ;

အစ္ဆေရံ အဗ္ဘုတံ အာသိ,ဧကကောလာဟလံ မဟာ.

那时，从这大地界直到梵天界，出现了一个奇妙、不可思议的巨大喧哗声。

၁၀၁.

101.

ဧဝံဉှိ နေကဗ္ဘူတာနိ,ဇနေတွာန မဟာဇနံ;

ဟာသယံ သုသုခံဝဍ္ဎ-မာနောသောဠသ ဝဿိကော.

他如此为大众示现许多奇迹，令他们欢欣，自己也安乐地成长，年届十六。

၁၀၂.

102.

ကုမာရော [Pg.44] သဗ္ဗသိဗ္ဗေသု,ကောဝိဒေါစ ပါရင်္ဂတော;

ဖုလ္လသာလောဝ သောဘန္တော,ဝဏ္ဏေန ဝယသာ တဒါ.

那位王子精通所有技艺，并已达彼岸；那时，他以其容貌和年龄，犹如盛开的娑罗树般光彩照人。

၁၀၃.

103.

အထဿ ဒါတုကာမောဝ,ရဇ္ဇံမန္တိယ ဒေဝိယာ;

ပိတာသိ သိဉ္စိရာဇတ္တေ,ပုတ္တံသောဠသ ဝဿိကံ.

尔后，他的父亲渴望将王国传授于他，与王后商议后，便为十六岁的儿子举行了王位灌顶。

၁၀၄.

104.

မဒ္ဒရဋ္ဌေ တဒါမဒ္ဒ-ရာဇကုလာ ဘိဝဏ္ဏိနိံ;

နေတွာမဟေ သိတ္တေမဒ္ဒိံ-ဘိသိဉ္စိ ဓမ္မစာရိနိံ.

那时，他从摩达国(Maddaraṭṭha)的摩达王族中，迎娶了一位美丽的女子，为奉行正法的玛蒂(Maddī)举行了王后灌顶。

၁၀၅.

105.

မဒ္ဒီမာတုလဓီတာသာ[Pg.45],ဘဂိနီ မန္ဒဟာသိနီ;

ဝေဿန္တရကုမာရဿ,သေဋ္ဌလက္ခဏဓာရိနီ.

那位玛蒂是韦桑达拉(Vessantara)王子的表妹，即他舅舅的女儿。她面带微笑，拥有最殊胜的相好。

၁၀၆.

106.

ပုဗ္ဗဥဋ္ဌာယိနီ မဒ္ဒီ,နိစ္စံ ပစ္ဆာနိပါတိနီ;

မနာပစာရိနီ ဒေဝီ,ကိံကာရ ပဋိသာဝိနီ.

玛蒂总是早起晚睡；那位王后行为端庄，凡有吩咐，无不听从。

၁၀၇.

107.

သောဠသိတ္ထိ [Pg.46] သဟဿာတံ,မဒ္ဒိံသဗ္ဗင်္ဂ သောဘဏံ;

နစ္စဝါဒိတ ဂီတေဟိ,ပရိစာရိံသု သဗ္ဗဒါ.

一万六千名女子，恒常以歌舞和音乐侍奉着身姿曼妙的玛蒂。

၁၀၈.

108.

ဝေဿန္တရော မဟာရာဇာ,ရဇ္ဇေဘိ သိတ္တကာလတော;

ပဌာယ ဒါနသာလာယော,ဆဒ္ဒါနံ ဒါသိကာရိယ.

韦桑达拉大王从接受王位灌顶之时起，便命人建造了六座布施堂，广行布施。

၁၀၉.

109.

မဟာဒါနံ ပဝတ္တေသိ,ဝိဿဇ္ဇန္တော ဒိနေဒိနေ;

သမ္မောဒမာနော ဆဿတ-သဟဿာနိ ဓနာနိသော.

他日复一日地进行大布施，欢喜地施予了六十万财富。

၁၁၀.

110.

ဧဝံဒါနေ [Pg.47] ရမန္တဿ,မဟေသီတဿရာဇိနော;

ပုတ္တံဝိဇာယိအပရ-ဘာဂေမဒ္ဒီ သုဒဿနံ.

当那位国王如此乐于布施时，他的王后玛蒂后来生下了一个容貌俊美的儿子。

၁၁၁.

111.

သမ္ပဋိစ္ဆိံသု ဝိဇာတ-ကာလေတံ သောဏ္ဏသန္နိတံ;

သောဏ္ဏ ဇာလေနတေနဿ,နာမံဇာလီတိ ဝေါဟရုံ.

在他出生时，他们迎接了这位如黄金般的孩子；因他生来带有金网，他们称他为“贾利”(Jāli)。

၁၁၂.

112.

ပဒသာ [Pg.48] ဂမနေ ကာလေ,ပုတ္တဿ တဿဇာလိနော;

ဝိဇာယိ ဓီတရံဧကံ,နာရီနံ သေဋ္ဌံသမ္မတံ.

当他的儿子贾利能够行走时，她又生了一个女儿，被认为是女子中最优秀的。

၁၁၃.

113.

ကဏှာဇိနေန ဓီတံတံ,သမ္ပဋိစ္ဆိံသု သာဒရံ;

တေနဿာ ဓိတုယာနာမံ,ကဏှာဇိနာတိ ဝေါဟရုံ.

彼等恭敬地接纳了那位因黑羚皮而得的女儿；是故，他们称其女名为黑羚女(Kaṇhājinā)。

၁၁၄.

114.

မဟတာ ပရိဝါရေန,ဝုဒ္ဓိံနွာယိံသု တေဒုဝေ;

သယန္တာ နစ္စဂီတေန,နစ္စဂီတ ပဗောဓနာ.

彼二子在众多侍从的簇拥下长大成人；他们在歌舞声中入睡，亦在歌舞声中醒来。

၁၁၅.

115.

မဟာသတ္တောဟိ [Pg.49] မာသဿ,ဆက္ခတ္တုံ ဒါနမဏ္ဍပေ;

ဩလောကေသိ အလင်္ကတ-ဟတ္ထိက္ခန္ဓ ဝရေဌိတော.

大士每月六次，立于装饰华丽的优良象背上，视察布施堂。

၁၁၆.

116.

တဟိံ ကလိင်္ကရဋ္ဌမှိ,ဒုဗ္ဗုဋ္ဌိကာ ဘယာနကာ;

သဿာနိ နသမ္ပဇ္ဇိံသု,ဒုဗ္ဘိက္ခော သမယောအဟု.

其时迦陵伽国(Kaliṅgaraṭṭha)，发生可怕旱灾；庄稼歉收，时逢饥馑。

၁၁၇.

117.

စောရကမ္မံ [Pg.50] အကရိံသု,အသက္ကောန္တာဝ ဇီဝိတုံ;

ဇနာ နိဂမဂါမေသု,ဝိလုမ္ပန္တိ ဒါမရိကာ.

因无法维生，人们行窃；暴民在市镇与村落中抢掠。

၁၁၈.

118.

ကလိင်္ကရဋ္ဌံ သကလံ,ဒုဗ္ဘိက္ခဘယပီဠိတံ;

ဃဋေ ဝိလောလပါရီဝ,သင်္ခုမ္ဘိတ္ထ အနာထကံ.

整个迦陵伽国为饥馑之惧所迫，无依无靠，犹如锅中沸水，动荡不安。

၁၁၉.

119.

နေဂမာ ဇာနပဒါသဗ္ဗေ,နာဂရာစ သမဂ္ဂတာ;

ရာဇင်္ဂဏေ ဥက္ကောသိံသု,ဒုဗ္ဘိက္ခဘယ စောဒိတာ.

为饥馑之惧所驱使，所有镇民、乡民与市民，齐集于王家庭院中大声呼号。

၁၂၀.

120.

တဒါသုတွာန [Pg.51] တံရာဇာ,သီဃံဥဗ္ဗိဂ္ဂ မာနသာ;

ကောယံသဒ္ဒေါတိ ပုစ္ဆိတ္ထ,မဟာမစ္စေ သကန္တိကေ.

国王闻彼声，心生惊惧，速问身边诸大臣曰：“此是何声？”

၁၂၁.

121.

အာရောစယိံသု ရာဇာနံ,ပဝတ္တိံ တံအသေသတော;

ရာဇာပိ ပဋိဇာနာသိ,မေဃံ ဝဿာပယေ-ဣတိ.

彼等将事情原委，无有遗漏地禀告国王。国王亦承诺曰：“我将使天降雨。”

၁၂၂.

122.

တတောသော ပတ္ထနံကာသိ,သမာဒိယ ဥပေါသထံ;

ဒေဝံ ဝဿာပနတ္ထာယ,သတ္တာဟံသတ္တကာရုဏော.

于是，那位对众生慈悲的国王，为求降雨，立下誓愿，受持布萨七日。

၁၂၃.

123.

နဟိဧဝံပိသောသက္ခိ[Pg.52],ဝဿာပေတုံ နရိဿရော;

မေဃံကလိင်္က ရဋ္ဌမှိ,ဒုဗ္ဗုဋ္ဌိကာဝ ဇာယဟိ.

然即便如此，彼人主亦未能使天降雨；于迦陵伽国，旱灾依旧。

၁၂၄.

124.

တတောသော သန္နိပါတေတွာ,နာဂရေ ဧတဒဗြဝီ;

ဝသာပေတုံ နသက္ကောမိ,ဒေဝံ ကိံ နုကရေ-ဣတိ.

于是他召集市民，对他们说：“我无法使天降雨，如今该当如何？”

၁၂၅.

125.

တဒါဧဝမဝေါစိံသု[Pg.53],နရာကလိင်္ကရာဇိနော;

ဒေဝံ ဝဿာပနတ္ထာယ,သုဘိက္ခကာလကာမိနော.

那时，渴望丰饶时节的人们，为求降雨，如此对迦陵伽王说：

၁၂၆.

126.

သိဝိရဋ္ဌေမဟာရာဇ,ရဇ္ဇေဓမ္မေနယောဌိတော;

ဇေတုတ္တရေမဟာဝေဿ-န္တရော သိဉ္စယဩရသော.

“大王，于尸毗国(Siviraṭṭha)，有山伽耶(Sañjaya)王以正法治国；其子乃大韦桑达拉，住于阇都多罗城(Jetuttara)。”

၁၂၇.

127.

ဒါနေသုဘိရတောဟေသ,ကိရမင်္ဂလကုဉ္ဇရော;

တဿတ္ထိပစ္စယောနာမ,ပဝရောသဗ္ဗပဏ္ဍရော.

“他非常乐善好施。他有一头吉祥大象，名为帕查亚(Paccayo)，全身洁白，至为优良。”

၁၂၈.

128.

ဂတဌာနေကုဉ္ဇရဿ[Pg.54],တဿေကန္တေနခတ္တိယ;

ပါဝဿိကိရဂဇ္ဇန္တော,မဟာမေဃောသဝိဇ္ဇုကော.

“大王，据说那头大象所到之处，必定会有带着闪电的乌云雷鸣降雨。”

၁၂၉.

129.

ပေသေတွာဗြာဟ္မာဏေရာဇ,ယာစာပေတုံသုပဏ္ဍရံ;

ဟတ္ထိံဝဋ္ဋတိတံတေန,သီဃံပေသေဟိဗြာဟ္မဏေ.

“大王，请派遣婆罗门去乞求那头纯白大象。理应如此，请速速派遣婆罗门。”

၁၃၀.

130.

သမ္ပဋိစ္ဆိယသာဓူတိ,သုတွာတံတုဋ္ဌမာနသော;

ရာဇင်္ဂဏမှိရာဇာသော,သန္နိပါတေသိဗြာဟ္မဏေ.

国王听后，心生欢喜，道：“善哉！”并接纳此议，遂于王家庭院中召集婆罗门。

၁၃၁.

131.

ဂုဏဝဏ္ဏေဟိသမ္ပန္နေ[Pg.55],ဝိစိနိတွာနဗြဟ္မဏေ;

အဋ္ဌတေသုရာဇာတေသံ,နေကံဒါသိပရိဗ္ဗယံ.

国王挑选了八位品德与仪表兼备的婆罗门，并赐予他们丰厚的旅费。

၁၃၂.

132.

အာနေထကုဉ္ဇရံဘောန္တော,ဝေဿန္တရဿသန္တိကံ;

ဂန္တွာယာစိယ-ဧဝံတေ,ရာဇာဝတွာနပေသယိံ.

国王对他们说：“诸位，去到韦桑达拉跟前，向他乞求，将那头大象带来。”说完，便派遣他们出发了。

၁၃၃.

133.

ဗြာဟ္မာဏာ [Pg.56] အဋ္ဌရာဇာနံ,တေကတွာန ပဒက္ခိဏံ;

ဂဉ္ဆိံသု ဇေတုတ္တရံ နာဂံ,နေထုံ သဗ္ဗင်္ဂသုန္ဒရံ.

那八位婆罗门向国王行右绕礼后，便前往阇都多罗城，欲将那头肢体完美的象带来。

၁၃၄.

134.

အနုပုဗ္ဗေန ဂန္တွာန,တေပါပုဏိံသု ဗြာဟ္မဏာ;

ဇေတုတ္တရံ ဘုဉ္ဇမာနာ,ဒါနသာလာသု အစ္ဆယုံ.

彼等婆罗门次第前行，抵达阇都多罗城；他们在布施堂中饮食、等候。

၁၃၅.

135.

တတောပုဏ္ဏ မဒိနမှိ,ကတွာသရီရမတ္တနော;

တေပံသုမက္ခိတံအာဂုံ,ပါစီနဒွါရမဏ္ဍလံ.

然后，于月圆之日，他们将灰土涂满己身，来到东门之处。

၁၃၆.

136.

သံယာစိဿာမနာဂန္တိ[Pg.57],စိန္တမာနာဝရာဇိနော;

အာဂမေန္တာအာဂမနံ,တတ္ထအစ္ဆိံ သုဗြာဟ္မာဏာ.

彼等婆罗门心想：“我等将乞求此象。”他们就在那里，等候着那位尊贵王子的到来。

၁၃၇.

137.

ဒါနဂ္ဂံ ဩလေကေယျန္တိ,တဒါသုရ သဘောဇနော;

ပါတောနူတွာ မဟာသတ္တော,အလင်္ကာရေန လင်္ကရိ.

大士为视察最上等布施，于清晨沐浴，享用美食，然后佩戴所有饰物庄严其身。

၁၃၈.

138.

အလင်္ကတ ဟတ္ထိက္ခန္ဓံ,အရုယှ အဂမာတတော;

ရာဇာ [Pg.58] ပုရတ္ထိမံ ဒွါရံ,ပရိသာယ မဟန္တိယာ.

他骑上装饰华丽的象背，在众多侍从的簇拥下，前往东门。

၁၃၉.

139.

မဟန္တိံ ပရိသံဒိသွာ,ဘိတာ ဥဗ္ဗိဂ္ဂ မာနသာ;

တတ္ထောကာသံ နလဘိံသု,ယာစိတုံ ဗြာဟ္မဏာ တဟိံ.

彼等婆罗门见人群庞大，心生恐惧，惊惶不安，于彼处未得乞求之机。

၁၄၀.

140.

တမှာ ဒက္ခိဏဒွါရံ တေ,သင်္ကမိတွာန ဥန္နတေ;

ပဒေသေ သေဋ္ဌရာဇာနံ,အာဂမေသုံ ဌိတာ တတော.

是故，他们转移至南门，立于一高地之上，等候那位最胜王子的到来。

၁၄၁.

141.

ဩလောကေတွာန [Pg.59] ပါစီန-ဒါရမှိ ဒါနမဏ္ဍပေ;

ဟတ္ထိက္ခန္ဓဂတော ရာဇာ,ဒွါရမာ ဂဉ္စိဒက္ခိဏံ.

王子坐于象背，视察了东门的布施堂后，便来到南门。

၁၄၂.

142.

ရာဇာနံ အာဂတံ ဒိသွာ,ပသာရေတွာန ဗြာဟ္မဏာ;

ဟတ္ထေ ‘‘ဝေဿန္တရောဇေတု’’တိက္ခတ္တုံ ဣတိဘာသိံသု.

婆罗门见王子到来，便伸出双手，三度高呼：“愿韦桑达拉胜利！”

၁၄၃.

143.

ဇယသဒ္ဒံ ပနာဒန္တေ,ရာဇာဒိသွာန ဗြာဟ္မဏေ;

ဟတ္ထိံ တေသံ ဌိတဌာနံ,ပါဇေသိ ဒါနမာနသာ.

王子闻胜利之声，既见婆罗门，遂心怀布施之念，驱象至彼等所立之处。

၁၄၄.

144.

ဟတ္ထိက္ခန္ဓေ [Pg.60] နိသိန္နောဝ,ပသန္နေန မုခေနသော;

မှိတပုဗ္ဗံ တတောဝေါစ,ဂိရေဝံ ဟဒယင်္ဂမံ.

他坐于象背，面带安详，先露微笑，而后说出此悦人心意之语。

၁၄၅.

145.

ဒက္ခိဏာဝဋ္ဋသင်္ခေန,ဗာဟုံပဂ္ဂယှ ဒက္ခိဏ;

ပုရတော မမ တိဋ္ဌန္တာ,ကိံ မံယာစန္တိ ဗြာဟ္မဏာ.

他举起如右旋海螺般的右臂，问道：“诸位婆罗门，你们立于我前，欲向我乞求何物？”

၁၄၆.

146.

ဧဝံသီဃမ [Pg.61] ဝေါစိံသု,ပဟဋ္ဌာ ဗြာဟ္မဏာ တဟိံ;

ရတနံရာဇ ယာစာမ,ကုဉ္ဇရံ သဗ္ဗပဏ္ဍရံ.

欢喜的婆罗门们迅速答道：“大王，我们乞求一件宝物，即此纯白之象。”

၁၄၇.

147.

ဣဒံသုတွာနသောစိန္တိ,အဇ္ဈတ္တိကံ ပိဒါတဝေ;

အဟမိစ္ဆာမိတေဒါနိ,မမံ ယာစန္တိ ဗာဟိရံ.

闻此，他思惟道：“我尚欲布施自身内物，如今彼等仅向我乞求身外之物。”

၁၄၈.

148.

ဣဒါနိ ပူရယိဿာမိ,ယာစန္တာနံ မနောရထံ;

ဧဝံစိန္တိယသောဘာသိ[Pg.62],ဟတ္ထိက္ခန္ဓဌိတော ဣတိ.

“如今我当满足乞求者之愿。”如是思惟后，他立于象背，如是说道：

၁၄၉.

149.

ဒေမိတံ နဝိကမ္ပာမိ,ယံမံယာစန္တိ ဗြာဟ္မဏာ;

ကေလာသ သဒိသံ သေတံ,အလင်္ကတံ ဂဇုတ္တမံ.

“我将施与，心不犹豫，婆罗门向我乞求之物——此头装饰华丽、洁白如凯拉萨(Kelāsa)山之最上大象。”

၁၅၀.

150.

ဟတ္ထိက္ခန္ဓာ တတော ရုယှ,ရာဇာ စာဂါဓိမာနသော;

ဩလောကေသိတိက္ခတ္တုံတံ,ကတွာ နာဂံ ပဒက္ခိဏံ.

于是，那位心怀布施之念的王子从象背下来，右绕大象，并三度注视它。

၁၅၁.

151.

ဂဟေတွာ [Pg.63] သောဏ္ဏဘိင်္ဂါရံ,သုဂန္ဓောဒက ပူရိတံ;

အဟွာယိ ဧထ ဘောန္တောတိ,ကုဉ္ဇရံဧသ ဒါတဝေ.

他拿起一个装满香水的金瓶，为布施此象，呼唤道：“诸位，请过来。”

၁၅၂.

152.

ဂဟေတွာ ရဇတဒါမ-သဒိသံ သေတ ဟတ္တိနော;

သောဏ္ဍံဋ္ဌပိယ ဟတ္ထေသု,ဗြာဟ္မဏာနံ ဂဇိဿရော.

韦桑达拉(Vessantara)握住白象那如同银链般的象鼻，将其放在婆罗门们的手中。

၁၅၃.

153.

သာလင်္ကတံ မဟာနာဂံ,ပါတေတွာ ဒက္ခိဏောဒကံ;

အဒါသိ သေဋ္ဌဒန္တိံတံ,အသလ္လိနေန စေတသာ.

倾泻净水后，他以无吝之心施予了那头装饰庄严、最胜的大象。

၁၅၄.

154.

သဒ္ဓိံ [Pg.64] ဝီသတိလက္ခေန,စတုလက္ခာနိ အဂ္ဃတိ;

အလင်္ကာရောဟိ နာဂဿ,နာနာရတနစိတ္တိတော.

大象的装饰以各种珠宝点缀，价值二百四十万。

၁၅၅.

155.

အထာပိအနဂ္ဃာ ဟောန္တိ,ဆဠေဝ အင်္ကုသာဒိသု;

မဏယော ဝါရဏောစာပိ,အနင်္ဃော သတ္တနဂ္ဃိကာ.

此外，象钩等六件饰物皆为无价；此象亦为无价，此即七无价宝。

၁၅၆.

156.

ယတာဝုတ္တ ရတနေဟိ,သဒ္ဓိံ အဒါသိ ကုဉ္ဇရံ;

နာဂေါပိယောပိ တေနေဝ,တတော သဗ္ဗညုတံ ပိယံ.

他将象与上述珍宝一同布施。正因那象对他如此珍爱，一切知智于他更为珍爱。

၁၅၆.

156.

အထာပိ [Pg.65] ပဉ္စသတာနိ,ပရိစာရာနိ ဟတ္ထိနော;

ကုလာနိ ဟတ္ထိဂေါပေဟိ,သဒ္ဓိံ အဒါသိ သာဒရံ.

此外，他亦恭敬地布施了侍奉此象的五百户象夫家族。

၁၅၈.

158.

ဝေဿန္တရေန ဒိန္နမှိ,သေတ မင်္ဂလ ကုဉ္ဇရေ;

အစေတနာပိနာဒေန္တီ,မေဒနီ သမ္ပ ကမ္ပထ.

当韦桑达拉施予吉祥白象时，无情之大地亦出声而震动。

၁၅၉.

159.

တဟိံ [Pg.66] ဘီသနကံ အာသိ,နာနံ လောမဟံသနံ;

မဟန္တော ဝိပုလော ဃောသော,ခုမ္ဘိတ္ထ သကလံ ပုရံ.

彼处有种种可怖骇人之事，巨大广阔的声响，令全城骚动。

၁၆၀.

160.

မဟီသဒ္ဒသန္တာသေန,မေဃော ပါဝဿိ တာဝဒေ;

ဃနဝဿံ မဟာဓာရံ,ဂဇ္ဇမာနော ဒိသော ဒိသံ.

因大地之声的恐怖，云立即降下大雨，雨势滂沱，雷声响彻四方。

၁၆၁.

161.

နိစ္ဆရိံသု ဗဟူဝိဇ္ဇု-လတာ ယောစ သမန္တတော;

ဣန္ဒစာပါ ဥဋ္ဌဟီံသု,ဥက္ကာပါတော တဒါ အဟု.

许多藤蔓般的闪电四处闪耀，彩虹升起，那时亦有流星坠落。

၁၆၂.

162.

ဟတ္ထိံ [Pg.67] လဒ္ဓါနတေ တုဋ္ဌာ,ဗြာဟ္မဏာ ကိရဒက္ခိဏာ-ဒွါရာ နဂရ မဇ္ဈေန,ဂဇက္ခန္ဓ ဂတာနယုံ.

那些婆罗门得到象后，确实心生欢喜。他们骑在象背上，从南门穿过城市中央而去。

၁၆၃.

163.

မဟာဇနပရိဝါရေ,ဂဇာရုဠှေဋ္ဌ ဗြာဟ္မဏေ;

ပဿိံ သုနာဂရာ သဗ္ဗေ,တဒါတေ ဧတဒဗြဝုံ.

当婆罗门骑在象背上，被大众围绕时，所有市民都看见了他们，于是他们这样说道：

၁၆၄.

164.

အမှာကံ [Pg.68] ကုဉ္ဇရံ ဟမ္ဘော,အာရုဠှာ ဝေါ ဣဓာဂတာ;

ဒိန္နောယံ ကေန တုမှာကံ,ကဒါ လဒ္ဓေါ ကုတော-ဣတိ.

“喂，你们骑着我们的象来到这里！这是谁给你们的？何时何地得到的？”

၁၆၅.

165.

ဝေဿန္တရေန ဒိန္နော နော,ကထံတုမှေ ဝဒိဿထ;

နကထေယျာမ ဝိတ္ထာရံ,ဂစ္ဆေမ နဂရံ မယံ.

“是韦桑达拉施予我们的。你们能说什么？我们不欲详谈，我们要回自己的城了。”

၁၆၆.

166.

ဧဝံဝတွာ နိက္ခမိံသု,ဒွါရေန ဥတ္တရေနတေ;

စိတ္တံဝိလောလ [Pg.69] မာနာဝ,နာဂရာနံ ကလိင်္ကဇာ.

那些迦陵伽(Kāliṅga)人说完这话，便从北门离开，搅动了市民们的心。

၁၆၇.

167.

တဒါဟိ နာဂရာ သဗ္ဗေ,ဗောဓိသတ္တဿ ကုဇ္ဈိတာ;

ရာဇဒွါရေ သန္နိပစ္စ,ဥပက္ကောသမကံသု တေ.

那时，所有市民都对菩萨感到愤怒，他们聚集在王宫门前，大声斥责。

၁၆၈.

168.

အဓမ္မေနေဝဘောန္တ္တောနော,နာဂံ ရဋ္ဌဿ ပူဇိတံ;

အဒါဝေဿန္တရောဒုဋ္ဌ-ဗြာဟ္မဏာနမလင်္ကတံ.

“诸位，韦桑达拉竟不义地将王国所敬奉的、装饰华丽的大象，施予了那些邪恶的婆罗门。”

၁၆၉.

169.

သင်္ခုမ္ဘိတစိတ္တာ [Pg.70] သဗ္ဗေ,တတောနဂရဝါသိနော;

ဂန္တွာ သိဉ္စယရာဇဿ,သန္တိကံ ဧဝမဗြဝုံ.

所有市民都心绪不宁，于是他们来到信阇耶王(Siñcaya)面前，这样说道：

၁၇၀.

170.

ဝိဓမံဒေဝတေရဋ္ဌံ,ပုတ္တောဝေဿန္တရောတဝ;

ကတံသောကုဉ္ဇရံဒါသိ,သိဝိရဋ္ဌဿပူဇိတံ.

“大王，您的儿子韦桑达拉正在毁坏王国！他竟将尸毗国(Sivi)所敬奉的象施予了他人。”

၁၇၁.

171.

ကထံသော [Pg.71] ဝါရဏံဒါသိ,သေတံ ကေလာသသန္နိဘံ;

ပဏ္ဍုကမ္ပလသဉ္ဆန္နံ,ဇယ ဘူမိ ဝိဇနာနံ.

“他怎能施予那如凯拉萨山般洁白的象？它身披黄毯，能知胜利之地。”

၁၇၂.

172.

သစေ သော ဒါတုမိစ္ဆေယျ,အန္နံပါဏဉ္စဘောဇနံ;

ဝတ္ထံ သေနာသနံ သောဏ္ဏံ,ယုတ္တံဒါတုံ ယထိစ္ဆိတံ.

“如果他想布施食物、饮料、资具、衣物、卧具、黄金，随其心意布施方为适当。”

၁၇၃.

173.

သစေတွံ နကရိဿသိ,သိဝီနံ ဝစနံဣဒံ;

မညေတံ သဟပုတ္တေန,သိဝီဟတ္ထေ ကရိဿရေ.

如果你不听从尸毗人(Sivīnaṃ)的这些话，要知道，他们会将你和你的儿子掌握在手中。

၁၇၄.

174.

တဇ္ဇမာနာဟိ [Pg.72] ဧဝဉှိ,သုတွာ သိဝီဟိ ဘာသိတံ;

မညိတ္ထ သိဉ္စယော ပုတ္တံ,မာရေတုံ ဣစ္ဆရေဣတိ.

信阇耶王(Siñcayo)听到尸毗人如此威胁的话语后，心想：“他们想要杀死我的儿子。”

၁၇၅.

175.

ဧဝံဗျာကာသိ တေနေဝ,သီဃံဝိဗ္ဘန္တ မာနသော;

ပုတ္တပေမ စောဒိတော သော,သောကသလ္လ သမပ္ပိတော.

他如此宣称，心绪迅速不安，被爱子之情所驱使，被悲伤之箭所刺穿。

၁၇၆.

176.

ကာမံ [Pg.73] ဇနပဒေါ သဗ္ဗံ,ရဋ္ဌဉ္စာပိ ဝိနဿတု;

နာဟံ သိဝီနံဝစနာ,ပဗ္ဗာဇေယျံ မမတြဇံ.

任凭整个国家，乃至王国都毁灭吧，我不会因为尸毗人的话而放逐我的儿子。

၁၇၇.

177.

ကထံ ဟံ တမှိ ဒုဗ္ဘေယျံ,သန္တောသော သုဒ္ဓစေတသော;

ပုတ္တံကထဉ္စ နိဒ္ဒေါသံ,သတ္ထေန ဃာတယေ မမ.

我怎能背叛他，他心满意足且心性纯洁？我怎能用武器杀死我无辜的儿子？

၁၇၈.

178.

သိဝယော တဿ သုတွာန,ဘာသိတံ ပုတ္တဂိဒ္ဓိနော;

အဝေါစုံ ဝိသဋ္ဌာ ဝီတ-ဘဟာဧဝံ ယထာတထံ.

尸毗人听了那贪恋儿子的国王的话后，便无拘无束、无所畏惧地如实说道。

၁၇၉.

179.

မာနံ [Pg.74] ဒဏ္ဍေန သတ္ထေန,နာပိ သော ဗန္ဓနာရဟော;

ပဗ္ဗာဇေဟိ ဝနံ ရဋ္ဌာ,ဝင်္ကေ ဝသတု ပဗ္ဗတေ.

不要用棍棒或武器惩罚他，他也不应被囚禁。将他从王国放逐到森林里，让他住在弯曲山(Vaṅke pabbate)。

၁၈၀.

180.

တဒါစိန္တယိ သောရာဇာ,နယုတ္တံ ပနူဒေတဝေ;

ဆန္ဒံ ဟိ သိဝိနံ ဒါနိ,တတော ဝေါစ သုဘာသိတံ.

那时，国王心想：“放逐他是不对的。”然而，现在这是尸毗人的意愿。于是他说了善语。

၁၈၁.

181.

ယထာဆန္ဒံ [Pg.75] ကရေယျာမိ,ရဋ္ဌ ပဗ္ဗာဇယေထ တံ;

ဧကောကာသဉ္စ ယာစာမ,ရတ္တိံ သော ဝသတံ ဣမံ.

我将如你们所愿。让王国放逐他吧。但我请求一个机会：让他今晚留宿。

၁၈၂.

182.

အမန္တေတု ယထာကာမံ,ကဏှာဇိနာယ ဇာလိနာ;

တထာစ မဒ္ဒိယာ သဒ္ဓိံ,ကာမေစ ပရိဘုဉ္ဇတု.

让他随心所欲地召见阇利(Jāli)和迦ṇ्हा耆那(Kaṇhājinā)，也让他与玛蒂(Maddī)一同享受欲乐。

၁၈၃.

183.

တတော ရတျာ ဝိဝသာနေ,သူရိယုဂ္ဂမနေသတိ;

သမဂ္ဂါ သိဝယော ဟုတွာ,ရဋ္ဌာ ပဗ္ဗဇယန္တု တံ.

然后，在夜尽天明，旭日东升之时，让尸毗人团结一致，将他从王国放逐。

၁၈၄.

184.

ပစ္စာဂဉ္ဆုံ [Pg.76] တဒါ သဗ္ဗေ,သိဝယော တုဋ္ဌမာနသာ;

သမ္ပဋိစ္ဆိတွာန သာဓူတိ,ဝစနံ သိဝိရာဇိနော.

那时，所有尸毗人都心满意足地回去了，他们接受了尸毗王的话，说道：“善哉！”

၁၈၅.

185.

တတောသော သိဉ္စယောဧကံ,ကတ္တာရံ ပုတ္တသန္တိကံ;

သာသနံ ပေသနတ္ထာယ,တုရိတံ ဧဝမဗြဝီ.

那时，信阇耶王为了向他儿子传达信息，迅速地对一名使者(kattāraṃ)如此说道：

၁၈၆.

186.

ဥဋ္ဌေဟိ ကတ္တေ တရမာနော,ဂန္တွာ ဝဿန္တရံ ဝဒ;

သိဝယော ဒေဝ တေကုဒ္ဓါ,နေဂမာစ သမာဂတာ.

“使者，快起来，去告诉韦桑达拉(Vessantara)：‘王子，尸毗人对你很生气，市民们也聚集起来了。

၁၈၇.

187.

အသ္မာ [Pg.77] ရတျာ ဝိဝသာနေ,သူရိယုဂ္ဂမနေ သတိ;

သမဂ္ဂါ သိဝယော ဟုတွာ,ရဋ္ဌာ ပဗ္ဗာဇယန္တိတံ.

在这夜尽天明，旭日东升之时，尸毗人将团结一致，把你从王国放逐。”’

၁၈၈.

188.

သကတ္တာ တရမာနောဝ,သိဝိရာဇေန ပေသိတော;

ဥပါဂမိ ပုရံရမ္မံ,ဝေဿန္တရ နိဝေသနံ.

那名被尸毗王派遣的使者，迅速地来到韦桑达拉那令人愉悦的城中住所。

၁၈၉.

189.

တတ္ထဒ္ဒသ [Pg.78] ကုရံသော,ရမမာနံ သကေ ပုရေ;

ပရိကိဏ္ဏံ အမစ္စေဟိ,တိဒသာနံဝ ဝါသဝံ.

他在那里看见王子在自己的城市里享乐，被大臣们围绕着，如同天神中的帝释天。

၁၉၀.

190.

ဝန္ဒိတွာ ရောဒမာနောသော,ကတ္တာ ဝေဿန္တရံ ဗြဝီ;

ဒုက္ခံ တေ ဝေဒယိဿာမိ,မာမေကုဇ္ဈ ရထေသဘ.

使者顶礼后，哭泣着对韦桑达拉说：“我将告诉你痛苦之事；车乘之主(rathesabha)啊，请不要对我生气。”

၁၉၁.

191.

အသ္မာရတျာ ဝိဝသာနေ,သူရိယုဂ္ဂမနေ သတိ;

သိဝယော ဒေဝ တေကုဒ္ဓါ,ရဋ္ဌာ ပဗ္ဗာဇယန္တိတံ.

“在这夜尽天明，旭日东升之时，王子，尸毗人对你很生气，他们将把你从王国放逐。”

၁၉၂.

192.

သုတွာန [Pg.79] ဘာသိတံ ဧတံ,ဟသမာနော ပမောဒယံ;

ဧဝံပုစ္ဆိတ္ထ ကတ္တာရံ,ဝေဿန္တရော သုဓီတိမာ.

听了这番话，有智慧的韦桑达拉笑着，欢喜着，如此问使者。

၁၉၃.

193.

ကိသ္မိံ မေ သိဝယော ကုဒ္ဓါ,ယံ နပဿာမိ ဒုက္ကဋံ;

တံမေ ကတ္တေ ဝိယာစိက္ခ,ကသ္မာ ပဗ္ဗာဇယန္တိ မံ.

“尸毗人为何对我发怒？我未见自己有何恶作(dukkaṭa)。使者，请你为我说明，他们为何将我放逐？”

၁၉၄.

194.

တဟိံ [Pg.80] ကတ္တာ ဣဒံဝေါစ,ဟတ္ထိဒါနေန ကုဇ္ဈရေ;

ခီယန္တိ သိဝယော ရာဇ,တသ္မာ ပဗ္ဗာဇယန္တိ တံ.

于是使者如此说：“他们因你布施大象而发怒。大王啊，尸毗人正日渐衰落，因此他们将你放逐。”

၁၉၅.

195.

တံသုတွာန မဟာသတ္တော,ဒါနေသု ထီရမာနသော;

ဝစနံ မှိတပုဗ္ဗံ သော,ကတ္တာရံ ဧတဒဗြဝီ.

大士听后，于布施心意更坚，他微笑着对使者说了这番话：

၁၉၆.

196.

ဟဒယံ [Pg.81] စက္ခုမဟံ ဒဇ္ဇံ,ဗာဟုံပိ ဒက္ခိဏံ မမ;

ဟိရည မဏိသောဏ္ဏာဒိံ,နကိံ ဗာဟိရကံ ဓနံ.

“我愿献出心脏与眼睛，也愿献出我的右臂；何况是黄金、珠宝等身外之财呢？”

၁၉၇.

197.

ကာမံမံသိ ဝယောသဗ္ဗေ,ပဗ္ဗာဇေန္တု ဟနန္တုဝါ;

နေဝဒါနာ ဝိရမိဿံ,ကာမံဆိန္ဒန္တု သတ္တဓာ.

“任凭所有尸毗人将我放逐或杀害，我绝不停止布施，任凭他们将我碎为七块。”

၁၉၈

198

တတောသော ဒေဝတာဝိဋ္ဌော,ကတ္တာမဂ္ဂမ ဒေသယိ;

ပဗ္ဗာဇိတာနံ သဗ္ဗေသံ,ဂတပုဗ္ဗံ ပုရာဏကံ.

于是，那被天神附身的使者，指明了所有被放逐者往昔所走的古道。

၁၉၉.

199.

ကောန္တီမာရာယ [Pg.82] တီရေန,ဂီရိမာ ရဉ္စရံ ပတိ;

ယေနပဗ္ဗာဇိတာယန္တိ,တေနဂစ္ဆတု သုဗ္ဗတော.

“沿着孔提玛拉(Kontīmārā)河岸，朝向阿兰伽罗山(Arañjara)；被放逐者所走之路，愿持善戒者由此而去。”

၂၀၀.

200.

တံသုတွာန ဗောဓိသတ္တော,သာဓူတိ သမ္ပဋိစ္ဆိယ;

ဧကောကာသံ နာဂရာနံ,ယာစေတုံ ဧဝမဗြဝီ.

菩萨听后，道：“善哉！”并接受了。他如此说，以向市民们请求一天的宽延。

၂၀၁.

201.

ဒါနံသတ္တသတကံဟံ[Pg.83],ကတ္တေဒဇ္ဇံ သုဝေတတော;

ပရသွေ နိက္ခမိဿာမိ,ရတ္တိံဒိဝံ ခမန္တုမေ.

“使者，我明天将行‘七百大布施’。后天我将离开。请他们允我一日一夜。”

၂၀၂.

202.

သာဓုဒေဝပဝက္ခာမိ,ခမာပေတုံနိသာဒိဝံ;

နာဂရာနံတိဝတွာန,တဒါကတ္တာပိပက္ကမိ.

“好的，王子，我将去向市民们禀告，为您求得一日一夜的宽限。”使者说完此话，随即离去。

၂၀၃.

203.

မဟာသတ္တောမဟာယေန- [Pg.84]ကုတ္တံသကလကမ္မိကံ;

ပက္ကောသာဝိယသွေဒါနံ,ဧဝံဗျာကာသိဒါတဝေ.

大士为行大布施，召其总管库塔(Kutta)，为明日之布施，如是宣说。

၂၀၄.

204.

ဟတ္ထီအဿေရတေဣတ္ထီ,ဒါသီဒါသေစဓေနုယော;

ပဋိယာဒေဟိတွံသတ္တ-သတေစာဂါယမာရိသ.

朋友，请为布施准备大象、马、车、女子、女仆、男仆与乳牛，每样各备七百之数。

၂၀၅.

205.

အထောနာနပ္ပကာရာနိ,အန္နပါနာနိသဗ္ဗသော;

သုရံပိ ပဋိယာဒေဟိ,သဗ္ဗံဒါတဗ္ဗယုတ္တကံ.

此外，准备各种饮食，以及酒，所有适合布施之物皆需备妥。

၂၀၆.

206.

ဧဝံသောဗျာကရိတွာန[Pg.85],ပေမစိတ္တေနစောဒိတော;

ဧကောဝမဒ္ဒိယာရမ္မံ,ပါသာဒမဘိရူဟထ.

他如此吩咐后，为爱心所驱使，独自登上玛蒂(Maddī)那令人愉悦的宫殿。

၂၀၇.

207.

ရတ္တစန္ဒန ဂန္ဓေဟိ,ဂန္ဓောဒကေဟိဝါသိတံ;

သောပါဝေက္ခိသိရီဂဗ္ဘံ,မဒ္ဒီဒေဝီနိဝါသနံ.

他进入玛蒂王后的居所，那庄严的内室，以红檀之香与香水熏染。

၂၀၈.

208.

မဒ္ဒီဒိသွာနအာယန္တံ[Pg.86],မှိတာနနေနသာမိကံ;

ဥဋ္ဌာသိအာသနာသီဃံ,ရေဏုမတ္တာဝကိန္နရီ.

玛蒂见到面带微笑的夫君前来，便迅速从座位起身，犹如陶醉于花粉的紧那罗女(kinnarī)。

၂၀၉.

209.

ဥဋ္ဌာဟိတွာနသာမဒ္ဒီ,ဝါမဟတ္ထေသု ရာဇိနော;

ဒက္ခိဏေ နသဟတ္ထေန,ဂဏှိတ္ထမန္ဒဟာသိနီ.

那面带微笑的玛蒂站起身来，以自己的右手，执起国王的左手。

၂၁၀.

210.

တတောသိရိသယနမှိ[Pg.87],နသိန္နံသကသာမိကံ;

ဗီဇယန္တီဝသာဋ္ဌာသိ,မဒ္ဒီသညတဝါသိနီ.

其后，当她的夫君在华丽卧榻上坐下时，端庄自持的玛蒂立于一旁为他扇风。

၂၁၁.

211.

မဒ္ဒိံအင်္ကေဋ္ဌပေတွာထ,ဂဏှံဟတ္တေသုဒေဝိယာ;

မုခံမုခေနကတွာန,ရာဇာမန္ဒမဘာသထ.

于是，国王让玛蒂坐于膝上，执其手，脸贴着脸，温柔地说道：

၂၁၂.

212.

ယံတေသစေမယာဒိန္နံ,ယဉ္စတေပေတ္တိကံဓနံ;

သဗ္ဗံတံနိဒဟေယျာသိ,ဘဒ္ဒေကောမာရပေမိကေ.

贤妻，爱子之人啊！我曾予你之物，及汝父系之财，汝当将此一切布施出去。

၂၁၃.

213.

တဟိံနဝုတ္တပုဗ္ဗံမေ[Pg.88],သာမိကေနမမီဒိသံ;

ကဒါစိဧတ္ထကံကာလံ,မဒ္ဒီဧဝဉှိစိန္တယိ.

玛蒂如是思惟：“在如此长的时间里，我的夫君从未对我说过这样的话。”

၂၁၄.

214.

တတော ဥဗ္ဗိဂ္ဂစိတ္တေန,မဒ္ဒီဧဝ မဘာသထ;

ကုဟိံ ဒေဝ နိဒဟာမိ,တံမေ အက္ခာဟိ ပုစ္ဆိတော.

于是玛蒂心怀忧虑，如是说道：“大王，我当布施于何处？我问您，请告诉我。”

၂၁၅.

215.

သီလဝန္တေသု [Pg.89] ဒုဇ္ဇာသိ,ဒါနံ မဒ္ဒီ ယထာရဟံ;

နဟိဒါနာ ပရံအတ္ထိ,ပတိဋ္ဌာ သဗ္ဗပါဏိနံ.

玛蒂，汝当如法布施予具戒者；于一切有情，无有比布施更殊胜之依处。

၂၁၆.

216.

နိဓာနံ နာမ ဧတံဝ,ဓနာနံ နန္ဒိဝဍ္ဎနေ;

ဒါနံဟိ နိဓိ သတ္တာနံ,ဧဝံဗျာကာသိ ခတ္တိယော.

增喜者啊，此诚为财富之宝藏；布施实为众生之宝藏。刹帝利如是说。

၂၁၇.

217.

မဒ္ဒီဝတွာန [Pg.90] သာဓူတိ,ဩနမိတွာ သိရုတ္တမံ;

သမ္ပဋိစ္ဆိ တတော ရာဇာ,ပုနာပိ ဧဝမဗြဝီ.

玛蒂道：“善哉！”并顶礼接受。其后，国王复如是言：

၂၁၈.

218.

ဇာလိမှိမဒ္ဒိဒယေသိ,သာဓုကဏှာဇိနာယစ;

ဂါရဝံနိဝါတံကာသိ,သဿုယာသဿုရမှိစ.

玛蒂，汝当善护阇利(Jāli)与黑鹿女(Kaṇhājinā)，亦当于公婆前恭敬谦逊。

၂၁၉.

219.

ယောဟိတံ ပေမ စိတ္တေန,မယာဝိပ္ပဝသေန တေ;

ဣစ္ဆေ စေဘဝိတုံ အတ္တာ,သက္ကစ္စံ တံဥပဋ္ဌဟေ.

因与我分离，若有他人以爱心待汝，愿为汝夫，汝当尽心侍奉之。

၂၂၀.

220.

သစေ [Pg.91] ဧဝံ နဘဝေယျ,ဘတ္တာရံ မာဒိသံ ဝိယံ;

ပရိရေ သေဟိ အညံ တွံ,မာကိ ဿိတ္ထော မယာဝိနာ.

若无如我之夫，汝当另觅他人，莫因无我而憔悴。

၂၂၁.

221.

တဒါဟိ ဒုမ္မုခီ မဒ္ဒီ,ရာဇာန မေဝ မဗြဝီ;

ဒုဿုတံ ဝတ သုဏောမိ,ဤဒိသံ ကိန္နုဘာသသိ.

其时，玛蒂面带愁容，对国王如是言：“哀哉，我闻此恶言！汝何以作如是语？”

၂၂၂.

222.

ဝိယာစိက္ခာမိ [Pg.92] မေဘ ဒ္ဒေ,သကလံ ဒါနိ ကာရိဏံ;

ဟတ္ထိဒါနေနကုဇ္ဈန္တိ,သမဂ္ဂါ သိဝယော မမ.

贤妻，我今为汝解释全部原由：全体西维人(Sivayo)因我布施大象而对我发怒。

၂၂၃.

223.

ပဗ္ဗာဇေန္တိ မမံ တေန,သိဝယော သိဝိရဋ္ဌတော;

မဟာဒါနံ ဒဒိဿာမိ,သုဝေ ကောမာရသင်္ဂမေ.

因此，西维人将我从西维国(Siviraṭṭha)放逐。明日，我将于王子集会处行大布施。

၂၂၄.

224.

ပရသွေ နိက္ခမိဿာမိ,ရဋ္ဌာ ဧကောဝ သောဘဏေ;

နာနာဘယေဟိ သံကိဏ္ဏံဝင်္ကံ ဂစ္ဆာမိ ပဗ္ဗတ.

后日，我将独自离开此美丽国土，前往充满种种危险的弯伽山(Vaṅka)。

၂၂၅.

225.

ပါဏီကတပိယေ [Pg.93] ဇာလိံ,ကဏှာဇိနဉ္စ အတ္တဇံ;

တဉ္စဩဟာယ ဂစ္ဆေယျံ,ဝသေယျံ ဧကကောဝနေ.

我将舍弃汝，及如生命般亲爱的孩子阇利与黑鹿女，独自一人前往，居住于林中。

၂၂၆.

226.

ရညော သုတွာန သင်္ကမ္ပိ,ဝစနံသောကဝဍ္ဎနံ;

မာလုတေရိတပတ္တံဝ,မဒ္ဒီယာ ဟဒယံ တဒါ.

闻王增忧之语，其时玛蒂之心颤动，犹如风中之叶。

၂၂၇.

227.

မာမမေဝမဝစုတ္ထ[Pg.94],ကမ္ပေသိ ဟဒယံ မမ;

တတ္တတေလေနသိတ္တံဝ,သရိရံ ရာဇ ဒယှတေ.

请勿对我如是言，此言令我心颤；大王，我身燃烧，犹如被浇热油。

၂၂၈.

228.

နေသဓမ္မော မဟာရာဇ,ယံ တွံ ဂစ္ဆေယျ ဧကကော;

အဟံပိ တေန ဂစ္ဆာမိ,ယေနဂစ္ဆသိ ခတ္တိယ.

大王，汝独自前往，此非正法。刹帝利啊，汝所往之处，我亦随行。

၂၂၉.

229.

မရဏံဝါ [Pg.95] တယာ သဒ္ဓိံ,ဇီဝိတံဝါ တယာ ဝိနာ;

တဒေဝ မရဏံ သေယျော,ယဉ္စေဇီဝေ တယာပိနာ.

与君同死，或无君而生；死亦为佳，胜于无君而生。

၂၃၀.

230.

အဂ္ဂိံ ဥဇ္ဇာလယိတွာန,ဧကဇာလ သမာဟိတံ;

တတ္ထေ ဝမရဏံ သေယျော,ယဉ္စေ ဇီဝေ တယာ ဝိနာ.

燃起一团烈焰，投身其中而死，亦胜于无君而生。

၂၃၁.

231.

စရန္တာ ရညနာဂံဝ,ဒုဂ္ဂေသွနွေတ္တိ ဟတ္ထိနီ;

ဧဝံတံ [Pg.96] အနုဂစ္ဆာမိ,ပုတ္တေအာဒါယပစ္ဆတော.

犹如母象追随林中象王，跋涉于险地；我亦将如是随汝，携子于身后。

၂၃၂.

232.

ဝိမံသေတုံ တဒါ ရာဇာ,မာနသံ မဒ္ဒိဒေဝိယာ;

နာနာဘယံ ပကာသေန္တော,ဧဝံဗြဝိ ဘယာပယံ.

其时，国王为试探玛蒂王后之心，宣说种种怖畏，以恐吓之，如是言：

၂၃၃.

233.

ဝိယာစိက္ခာမိ [Pg.97] တေသစ္စံ,ဝနမှိ မုဒုမာနသေ;

နာနာဘယံ ခရံ ဃောရံ,ဟေသ္မံ ဟဒယကမ္ပနံ.

心意柔弱者，我当如实告汝知；林中有种种怖畏，粗厉恐怖，令心颤栗。

၂၃၄.

234.

ကေသရီနာမ ယေဘဒ္ဒေ,မိဂရာဇာ ခရဿရာ;

ဟိံ သန္တိံ တေ သသဒ္ဒေန,မိဂေတိက္ခဂ္ဂ ဒါဌိနော.

贤妻，有名为狮子者，乃兽中之王，其声粗厉；彼等具锐利尖牙，以其吼声伤害群兽。

၂၃၅.

235.

ဒီပီဗျဂ္ဃာကဏှာစ္ဆာစ,တိက္ခဂ္ဂ နခ ဓာရိနော;

ခဂ္ဂါ [Pg.98] ဝနမဟိံသာစ,တိက္ခဂ္ဂသိင်္ဂဓာရိနော.

豹、虎与黑熊，有利爪尖锐；犀牛与野水牛，有利角锋利。

၂၃၆.

236.

တိက္ခဂ္ဂ နခ သိင်္ဂေဟိ,ဧတေ ပေါသံပိ ဆိန္ဒိယ;

ခဏ္ဍာခဏ္ဍံ ကရိတွာန,မူလာလံဝိယ ဘက္ခရေ.

彼等以利爪尖角，亦能撕裂人身；将其碎尸万段，如食莲藕般吞噬。

၂၃၇.

237.

ယာစယက္ခိနိယောယက္ခာ,ဗဟူမနုဿခါဒကာ;

နရံနာရိံ ဂဝေသန္တိ,ဒုမ္မုခါ ခဂ္ဂပါဏိနော.

亦有夜叉女与夜叉，多为食人者；彼等面目丑陋，手持刀剑，寻觅男女。

၂၃၈.

238.

အထော [Pg.99] အဇဂရာသပ္ပာ,ဃောရဝီသာစ ဝိဇ္ဇရေ;

ဝိံသာစာ ရက္ခသာဝါဠာ,သဇ္ဇုလောဟိတဘောဇနာ.

此外尚有巨蟒毒蛇，其毒猛烈；亦有毕舍遮、罗刹、恶兽，专食鲜血。

၁၃၉.

139.

အညေပိ ဗဟဝေါသန္တိ,ဘယာဘေသ္မကာရကာ;

ကိံနဘာယသိ ဧတေသံ,ဘယာနံ ဘယမာနသေ.

尚有众多其他可怖之物，能致怖畏惊骇；心怀恐惧者，汝何以不畏此等怖畏？

၂၄၀.

240.

မာ [Pg.100] မမံ တွံ နုဂစ္ဆာဟိ,ဂစ္ဆန္တံ ဘယသံယုတံ;

ဝနံ ဣဓေဝ အစ္ဆာဟိ,ဝုတ္တေဟိသဟဘီရုကေ.

汝切莫跟随我，进入那充满怖畏的森林；胆怯者，汝当留于此处，与被留下者为伴。

၁၄၁.

141.

တွေကဒါသိရိဂဗ္ဘမှိ,ဝသန္တီ သဟမေ သုဘေ;

သုတွာဂဝေသိတာဏင်္ကေ,ကိံမေ မဉ္ဇာရဂဇ္ဇိတံ.

贤妻，昔日汝与我同住于华丽宫室，仅闻猫叫声，便来寻我庇护。

၂၄၂.

242.

တွေကဒါကိံဝိဗောဓေသိ[Pg.101],ဘေမိဘေမီတိ ဘာသိယ;

ရတ္တိယံ ဟိ သယန္တံ မံ,သုတွာ နုလုင်္ကဝဿိတံ.

昔日汝曾于深夜，因闻猫头鹰鸣叫，唤醒沉睡之我，连呼：“我好怕！我好怕！”

၂၄၃.

243.

တွေကဒါ မေဃသဒ္ဒံဟိ,သုတွာဒိဝါ မမန္တိကံ;

ဓာဝိတွာမံ ပရိဿဇ္ဇ,ကိံ မုစ္ဆိလောမဟံသီနီ.

昔日白昼汝闻雷声，即奔至我身旁，紧紧相拥；为何毛骨悚然乃至昏厥？

၁၄၄.

144.

ဧဝံဘယ [Pg.102] စဉ္စလာယ,သုခုမာလာယ ဒေဝိယာ;

နာလံဟိ ဝသိတုံရညေ,ဘေသ္မေ အဝနဝါသိကေ.

如此惊惧易动摇，娇弱之天女，实不宜居住于此恐怖无庇之林中。

၂၄၅.

245.

မဒ္ဒီသုတွာန ရာဇဿ,ဘာသိတ္တံ ထီရမာနသာ;

ဝိသာရဒေန စိတ္တေန,သာမိကံ ဧဝမဗြဝီ.

玛蒂(Maddī)闻王所言，心意坚定，以无畏之心，对其夫君如是说。

၂၄၆.

246.

တယိမေ ပေမ စိတ္တဉ္စ,အရညေ ဘယမာနသံ;

တယိတေသုမဟာရာဇ[Pg.103],သုတိက္ခံ ပေမ စေတသံ.

大王，我心虽畏惧森林，然于君处，我心唯有爱恋；我对君之爱恋之心，甚为猛利。

၂၄၇.

247.

သန္ဒတေ သီဃသောတံမေ,တယိသာဂရ သန္နိဘေ;

နိစ္စံပေမောဒကံရာဇ,ဂင်္ဂေါဒကံဝ သာဂရေ.

大王，君如大海，我心如急流奔赴于君；爱恋之水恒常不断，犹如恒河之水奔流入海。

၂၄၈.

248.

မရဏံပေမစိတ္တေန,ဇီဝိတံ ဘယ စေတသာ;

တဒေဝ မရဏံသေယျော,ယဉ္စေတံ ဇီဝိတံစိရံ.

怀爱恋之心而死，胜于怀怖畏之心而活；如是长久之生，不如彼死之为愈。

၂၄၉.

249.

ပါကာရံ [Pg.104] မမူရံရာဇ,ကတွာန ပုရတောဝနံ;

နာနာဘယံ နိဝါရေန္တီ,ဂစ္ဆံ ဟံဝေရဟိံသိနီ.

大王，请以我为城墙，行于前方；我将阻挡种种怖畏，如母鹿般无害而行。

၂၅၀.

250.

တယိဟံ ပေမစိတ္တာသိံ,ဂဟေတ္တွာ ဝင်္ကပဗ္ဗတေ;

ဖလာဖလံဂဝေသန္တီ,ဝသေယျာမိ တယာသဟ.

我心对君充满爱意，愿随君往槃迦山(Vaṅkapabbata)；寻觅种种果实，与君共住。

၂၅၁.

251.

ဧဝံဉှိ [Pg.105] သူရဘာဝံ သာ,ဒဿယိတွာန အတ္တနော;

ဟိမဝန္တ ဝါသိနီဝ-ရာဇာနံ ဝီတိတောသယိ.

如是，彼（玛蒂）展现自身之英勇，犹如雪山中之天女，令国王心生大喜。

၂၅၂.

252.

ယဒါဒက္ခသိနစ္စန္တေ,ကုမာရေ မာလဓာရိနေ;

ကီဠန္တေ အဿမေရမ္မေ,နရဇ္ဇဿ သရိဿသိ.

当你看见佩戴花环的童子们，在悦意的净修林中嬉戏舞蹈时，你将不会思念王国。

၂၅၃.

253.

ယဒါဒက္ခသိဂါယန္တေ[Pg.106],အညောညမုခဒဿိနေ;

ကုမာရေဝနဂုမ္ဗမှိ,နရဇ္ဇဿ သရိဿသိ.

当你看见童子们在林丛中歌唱，彼此相视时，你将不会思念王国。

၂၅၄.

254.

ယဒါဒက္ခသိမာတင်္ဂံ,သာယံပါတံဗြဟာဝနေ;

အသဟာယံဝိစရန္တံ,နရဇ္ဇဿ သရိဿသိ.

当你看见大象于广阔林中，朝暮独自游荡时，你将不会思念王国。

၂၅၅.

255.

နာဒံကရေဏုသံဃဿ[Pg.107],နဒမာနဿပူရတော;

နာဂဿဝဇတောသုတွာ,နရဇ္ဇဿသရိဿသိ.

当你听见前方母象群的吼声，以及公象行进的鸣叫时，你将不会思念王国。

၂၅၆.

256.

မိဂံဒိသွာနသာယနှံ,ပဉ္စမာလိနမာဂတံ;

ကိံ ပူရိသေစနစ္စန္တေ,နရဇ္ဈဿသရိဿသိ.

当你傍晚看见鹿群，以及跳舞的紧那罗(Kiṃpurisa)时，你将不会思念王国。

၂၅၇.

257.

ယဒါသုဿသိနိဂ္ဃောသံ[Pg.108],သန္ဒမာနာယသိန္ဓုယာ;

ဂီတံကိံပုရိသာနဉ္စ,နရဇ္ဇဿသရိဿသိ.

当你听见河流的潺潺水声，以及紧那罗的歌声时，你将不会思念王国。

၂၅၈.

258.

သရတဿစသီဟဿ,ဗျဂ္ဃဿစ္ဆဿဒိဝိနော;

သဒ္ဒံ သုတွာနခဂ္ဂဿ,နရဇ္ဇဿသရိဿသိ.

当你听见狮子、老虎、熊、豹与犀牛的吼声时，你将不会思念王国。

၂၅၉.

259.

ယဒါမောရီဟိပရိကိဏ္ဏံ[Pg.109],ဝိစိတြပုစ္ဆပက္ခိနံ;

မောရံဒက္ခသိနစ္စန္တံ,နရဇ္ဇဿ သရိဿသိ.

当你看见被雌孔雀围绕、拥有斑斓尾羽的雄孔雀跳舞时，你将不会思念王国。

၂၆၀.

260.

ယဒါဒက္ခသိ ဟေမန္တေ,ပုပ္ဖိတေဓရဏီရုဟေ;

သုရဗ္ဘိသမ္ပဝါယန္တေ,နရဇ္ဇဿ သရိဿသိ.

当你看见寒冬时节，大地林木繁花盛开，散发芬芳时，你将不会思念王国。

၂၆၁.

261.

ယဒါ [Pg.110] ဟေမန္တိ ကေမာသေ,ဟရိတံ ဒက္ခသိ မေဒနိံ;

ဣန္ဒဂေါပက သဉ္ဆန္နံ,နရဇ္ဇဿ သရိဿသိ.

当你在冬季月份，看见大地一片翠绿，覆满胭脂虫时，你将不会思念王国。

၁၆၂.

162.

တဒါဟိဖုဿတီဒေဝီ,ဌိတာသိ ပုတ္တသောကိနီ;

သီရီပဂဗ္ဘဿဒွါရမှိ,ဝိမံသန္တီကထာကထံ.

那时，弗萨蒂(Phussatī)天女因其子而悲伤，伫立于华丽宫室之门前，思忖着如何是好。

၂၆၃.

263.

ကလုနံပရိဒေဝိတ္ထ[Pg.111],အညောညာဘာသိတံဂိရံ;

သုတွာနဖုဿတီဒေဝီ,ဝုတ္တဿသုဏိသာယစ.

她们悲伤地哭泣，彼此交谈；弗萨蒂天女听见了儿媳所说的话。

၂၆၄.

264.

ဝိသံမေခါဒိတံသေယျော,ပဗ္ဗတာစ ပပါတနံ;

မတဉ္စရဇ္ဇုယာဗဇ္ဈ,နတ္ထတ္ထောဇီဝိတေနမေ.

宁可服毒，宁可坠落山崖；宁可被绳索勒死，我的生命已无意义。

၂၆၅.

265.

အဇ္ဈာယကံ [Pg.112] ဒါန ပတိံ,ယသဿိနံ အမစ္ဆရိံ;

ကသ္မာ ဝေဿရံ ပုတ္တံ,ပဗ္ဗာဇန္တိ အဒူသကံ.

为何要放逐韦桑达拉(Vessantara)王子？他是一位学者、布施之主，声名远播，无有悭吝，且无过失。

၂၆၆.

266.

ပူဇိတံ ပတိရာ ဇူဟိ,သဗ္ဗလောကဟိ တေသိနံ;

ကသ္မာ ဝေဿန္တရံ ဝုတ္တံ,ပဗ္ဗာဇေန္တိအဒူသကံ.

为何要放逐韦桑达拉王子？他受诸王敬仰，为一切世间寻求利益，且无过失。

၂၆၇.

267.

ကလုနံ ပရိ ဒေဝိတွာ,အဿာ သေတွာန ဖုဿတီ;

ဝုတ္တဉ္စ သုဏိသံ သီဃံ,အဂါ သိဉ္စယ သန္တိကံ.

弗萨蒂悲伤地哭泣后，安慰了自己，并迅速来到儿媳身边。

၂၆၈.

268.

တတောတံ [Pg.113] သိဉ္စယံဒေဝီ,ဝိသဋ္ဌာ ဧတဒဗြဝီ;

နာနူပါယံ ပကာသေန္တီ,ဝိစိတ္တ ဝါဒ ဝိညုနီ.

于是，那位善于巧妙言辞、明示种种方便的天女，忧伤地对她说道：

၂၆၉.

269.

မဓူနိဝ ပလာ တာနိ,အမ္ဗာဝပတိ တာဆမာ;

ဧဝံဟေ ဿတိတေ ရဋ္ဌံ,ပဗ္ဗာဇိတေအဒူသကေ.

如同蜂群已离去，芒果树倒伏于地；当无辜者被放逐时，你的国家也将如此。

၂၇၀.

270.

ဟံသော [Pg.114] နိခီဏ ပတ္တောဝ,ပလ္လသ္မိံ အနူဒကေ;

အပဝိဋ္ဌော အမစ္စေဟိ,ဧကောရာဇာဝိဟိယျသိ.

大王啊，你将被大臣们抛弃，独自一人被遗下，如同羽翼脱落的天鹅，在干涸的池塘里。

၂၇၀.

270.

တန္တံဗြူမိ မဟာရာဇ,အတ္ထောတေမာ ဥပစ္စဂါ;

မာနံသိဝီနံဝစနာ,ပဗ္ဗာဇေသိအဒူသကံ.

大王啊，我告诉你，利益不要离你而去；不要因为尸毗人的言语，而放逐无辜者。

၁၇၂.

172.

ဒေဝိယာဝစနံသုတွာ[Pg.115],ဓမ္မရာဇာဓမ္မဉ္စရော;

ဓမ္မေနဓမ္မိကံဗြူသိ,မဟေသိံ ပုတ္တသောကိနိံ.

听闻天女之言后，行持正法的法王，以正法对为子悲伤的王后说道：

၂၇၃.

273.

ဧသောဝေဿန္တရောဘဒ္ဒေ,ပါဏာပိယတရောဟိမေ;

တထာပိနံ ပဗ္ဗာဇေမိ,ဓမ္မသတ္ထဝသာနုဂေါ.

贤妻啊，这位韦桑达拉，他比我的生命更珍贵；然而我仍将他放逐，因为我遵循法教的权威。

၂၇၄.

274.

သီဝိရဋ္ဌမှိပေါရာဏ- [Pg.116]ရာဇူနံဓမ္မတန္တိယာ;

အဟဉှိပစိတိံကုမ္မိ,ဝိနယန္တောမမောရသံ.

在尸毗国，我遵循古代诸王的法统；我以此表达敬意，并放逐我的亲生儿子。

၂၇၅.

275.

ရညောတံ ဝစနံသုတွာ,ခိန္နာဟဒယကမ္ပိနီ;

ပုနသာပရိဒေဝန္တီ,ဧဝံဝိလဝိဖုဿတီ.

听闻国王之言，她心生忧伤，心颤不已；弗萨蒂再次哀叹，如此哭泣道：

၂၇၆.

276.

ယဿပုဗ္ဗေဓဇဂ္ဂါနိ,ကဏိကာရာဝပုပ္ဖိတာ;

ယာယန္တမနုယာယန္တိ,သွဇ္ဇေကောဝဂမိဿတိ.

往昔，如盛开的翅子树(kaṇikāra)花的旗帜，在他前行时跟随；今日，谁将与他同行？

၂၇၇.

277.

ဣန္ဒဂေါပကဝဏ္ဏာဘာ[Pg.117],ဂန္ဓာရာ ပဏ္ဍုကမ္ပလာ;

ယာယန္တမနုယာယန္တိ,သွဇ္ဇေကောဝဂမိဿသိ.

往昔，如胭脂虫(indagopaka)般色泽的犍陀罗(Gandhāra)毛毯，在他前行时跟随；今日，谁将与他同行？

၂၇၈.

278.

ယောပုဗ္ဗေဟတ္ထိနာယာတိ,သိဝိကာယရထေနစ;

သွဇ္ဇဝေဿရောရာဇာ,ကထံဂစ္ဆတိပတ္ထိကာ.

往昔他乘坐大象、轿子与马车而行，今日韦桑达拉王如何能徒步而行？

၂၇၉.

279.

ကထံစန္ဒနလိတ္တင်္ဂေါ[Pg.118],နစ္စဂီတပဗောဓနော;

ခုရာဇိနံ ဖရုသဉ္စ,ခါရိကာဇဉ္စဟာဟိတိ.

他曾身涂旃檀香，在歌舞中醒来；如今如何能身穿粗糙的兽皮、肩负扁担？

၂၈၀.

280.

ပဝီသန္တော ဗြဟာရညံ,ကာသာဝံ အဇိနာ နိဝါ;

ခရံ ကုသ မယံ စီရံ,ကထံ ပရိ ဒဟိဿတိ.

进入大森林，他将如何穿上袈裟与兽皮，以及粗糙的草衣与树皮衣？

၂၈၁.

281.

ကာသိယာနိစ [Pg.119] ဓရေတွာ,ခေါမကော ဋုမ္ပရာနိစ;

ကုသစီရာနိ ဓာရေန္တီ,ကထံမဒ္ဒီကရိဿတိ.

她曾穿着迦尸(Kāsī)丝绸、亚麻布与细棉布，玛蒂(Maddī)如今如何能穿着草衣与树皮衣？

၂၈၂.

282.

ဝယှာဟိ ပရိယာယိတွာ,သိဝိကာယ ရထေနစ,သာကထဇ္ဇ အနုဇ္ဈင်္ဂီ,ပထံ ဂစ္ဆတိ ပတ္ထိကာ.

她曾乘坐轿子与马车四处游历，今日身体娇弱，如何能徒步走在路上？

၂၈၃.

283.

သုခေဓိတာဟိဟိရည- [Pg.120]ပါဒုကာရုဠှဂါမိနီ,သာကထဇ္ဇသုခါနန္ဒီ,ပထံဂစ္ဆတိပတ္ထိကာ.

她曾在安乐中长大，脚踏金履而行；今日这位惯于享乐之人，如何能徒步走在路上？

၂၈၄.

284.

ဂန္တွာဣတ္ထိသဟဿာနံ,ပူရတောယာဟိမာလိနီ;

သာကထဇ္ဇယသာနန္ဒီ,ဝနံဂစ္ဆတိဧကိကာ.

她曾为成千女性所围绕，如佩戴花环，如江河满溢；今日这位惯于享受声名之人，如何能独自一人进入森林？

၂၈၅.

285.

သဒ္ဒံသိဝါယသုတွာယာ[Pg.121],မုဟုံဥတ္တဿတေပုရေ;

ဝသန္တီသာဗြဟာရညေ,ကထံ ဝစ္ဆတိဘီရုကာ.

往昔在城里，她听闻胡狼(sivā)之声也时常惊恐；她这个胆怯之人，如何能住在大森林里？

၂၈၉.

289.

သဒ္ဒံသုတွာနုလုင်္ကဿ,မုဟုံဥတ္တသတေပုရေ;

ဝသန္တီသာဗြဟာရညေ,ကထံဝစ္ဆတိဘီရုကာ.

往昔在城里，她听闻猫头鹰(uluṅka)之声也时常惊恐；她这个胆怯之人，如何能住在大森林里？

၂၈၇.

287.

သကုဏီဟတ [Pg.122] ပုတ္တာဝ,သုညံဒိသွာ ကုလာဝကံ;

စီရံဒုက္ခေန ဈာယိဿံ,သုညံအာဂမ္မိမံပုရံ.

就像一只雏鸟被杀的母鸟，看见空空的巢穴；回到这座空城，我将长久地为悲伤所焚烧。

၂၈၈.

288.

ကုရုရီ ဟတဆာပါဝ,သုညံဒိသွာ ကုလာဝကံ;

တေနတေန ပဓာဝိဿံ,ပိယေပုတ္တေအပဿတီ.

就像一只雏鸟被杀的鹧鸪(kurarī)，看见空空的巢穴；我将四处奔跑，因为看不见我亲爱的儿子。

၂၈၉.

289.

ဧဝံမေဝိလ [Pg.123] ပန္တိယာ,ရာဇပုတ္တံ အဒူသကံ;

ပဗ္ဗာဇေသိ ဝနံရဋ္ဌာ,မညေဟိဿာမိဇီဝိတံ.

当我如此哀叹之时，你却将无辜的王子从国中放逐到森林；我想我将失去生命。

၂၉၀.

290.

ဖုဿတျာ လဝိတံသုတွာ,သဗ္ဗာ သိဉ္စယရာ ဇိနော;

ဗာဟာပဂ္ဂယှ ပက္ကန္ဒုံ,သိဝိကညာ သမာဂတာ.

听闻弗萨蒂的哀叹，所有尸毗的少女们都聚集起来，举起手臂哭泣。

၂၉၁.

291.

ပက္ကန္ဒိတရဝံတာသံ[Pg.124],သုတွာ သောကပမဒ္ဒိတာ;

သိဝိကညာစ ပက္ကန္ဒုံ,ဝေဿန္တရနိဝေသနေ.

听闻她们的哭声，为悲伤所碎的尸毗少女们，也在韦桑达拉的住所哭泣。

၂၉၂.

292.

ဩရောဓာစ ကုမာရာစ,ဝေသိယာနာ ဗြဟ္မဏာ;

ဗာဟာပဂ္ဂယှပက္ကန္ဒုံ,ဝေဿန္တရနိဝေသနေ.

后宫的嫔妃与王子们，吠舍与婆罗门，都在韦桑达拉的住所举起手臂哭泣。

၂၉၃.

293.

ဟတ္ထာရောဟာအနီကဋ္ဌာ[Pg.125],ရထိကာ ပတ္ထိကာရကာ;

ဗာဟာပဂ္ဂယှ ပက္ကန္ဒုံ,ဝေဿန္တရ နိဝေသနေ.

象兵、车兵、步兵与诸军士，皆举起手臂，于韦桑达拉之住所哭号。

၂၉၄.

294.

တဿာရတျာ အစ္စယေန,သူရိယေ ဥဂ္ဂတေသတိ;

အာရောစယိံသု ရာဇာနံ,ဒါနဂ္ဂံ ဥပဂန္တဝေ.

那一夜过后，当太阳升起时，他们向国王禀报，请他前往布施大殿。

၂၉၅.

295.

အထပါတောဝ သောရာဇာ,နှတွာဘူသန ဘူသိတော;

ဒါနသာလ မုပါဂဉ္ဆိ,မဟာဇန ပုရက္ခတော.

于是，清晨那位国王沐浴并盛装打扮后，在大众的簇拥下前往布施堂。

၂၉၆.

296.

ဒါနသာလာသု [Pg.126] ဒါတဗ္ဗံ,ဒိသွာန ပဋိယာဒိတံ;

အမစ္စေဝ မာဏာပေသိ,ရာဇာဘိ တုဋ္ဌမာနတော.

国王看到各个布施堂里准备好的待施之物，心生欢喜，便命令大臣们。

၂၉၇.

297.

ဝတ္တာနိဝတ္ထကာမာနံ,သောဏ္ဍာနံ ဒေထဝါရုဏိံ;

ဘောဇနံ ဘောဇနတ္ထိနံ,သမ္မဒေဝ ပဝစ္ဆထ.

给求衣者衣物，给嗜酒者瓦鲁尼酒；给求食者食物，你们要妥善地布施。

၂၉၈.

298.

ယေယံယံ [Pg.127] လဒ္ဓုမိစ္ဆန္တိ,တံတံတဿပဝစ္ဆထ;

မာယာစကေ နိဝါရေထ,ဒါနသာလာသု အာဂတေ.

凡他们想要得到的，就给他们；不要阻止来到布施堂的乞求者。

၂၉၉.

299.

တဒါသိယံ ဘီသနကံ,တဒါသိ လောမဟံသနံ;

မဟာဒါနေ ပဒိန္နမှိမေဒိနီ သမ္ပကမ္ပထ.

那时，那景象令人恐惧，令人毛骨悚然；当大布施进行时，大地颤动。

၃၀၀.

300.

ပရိဒေဝိံသု ဝေဿန္တ္တ-ရရာဇံ ပတိတာဝဒေ;

ပကိတ္တေတွာန နာနပ္ပ-ကာရံ ဧဝံ ဝဏိဗ္ဗကာ.

乞求者们以各种方式赞颂韦桑达拉王后，如此为他哀叹道：

၃၀၁.

301.

အမှေဟိတွာန [Pg.128] ဝေဿန္တ-ရရာဇာ ဒါနဒါယကော;

အစိရေ နေဝ ရဋ္ဌမှာ,နိက္ခမိဿတိကာနနံ.

“布施者韦桑达拉王将离开我们，不久后将从国中前往森林。”

၃၀၂.

302.

သတ္တဟတ္ထိသတေဒတွာ,သဗ္ဗာလင်္ကာရ ဘူသိတေ;

ဧသဝေဿန္တရော သမှာ,ရဋ္ဌမှာ နိက္ခမိဿတိ.

“施舍了七百头全身饰满庄严的大象后，这位韦桑达拉将从我们的国中离开。”

၃၀၃.

303.

သတ္တအဿ သတေ ဒတွာ,သိန္ဓဝေ သီဃ ဝါဟနေ;

ဧသ ဝေဿန္တရောသမှာ,ရဋ္ဌမှာ နိက္ခမိဿတိ.

“施舍了七百匹奔跑迅速的信度(Sindhava)良马后，这位韦桑达拉将从我们的国中离开。”

၃၀၄.

304.

ရထေသတ္တသတေဒတွာ[Pg.129],သန္နန္ဓေ ဥဿိတဒ္ဓဇေ;

ဧသ ဝေဿန္တရောသမှာ,ရဋ္ဌမှာ နိက္ခမိဿတိ.

“施舍了七百辆装备齐全、旗帜高扬的战车后，这位韦桑达拉将从我们的国中离开。”

၃၀၅.

305.

သတ္တကညာ သတေဒတွာ,သုရူပိနီ ဝိဘူသိတာ;

ဧသ ဝေဿန္တရောသမှာ,ရဋ္ဌမှာ နိက္ခမိဿတိ.

“施舍了七百名美丽且装饰华丽的少女后，这位韦桑达拉将从我们的国中离开。”

၃၀၆.

306.

သတ္တဓေနု [Pg.130] သတေ ဒတွာ,သဗ္ဗာကံသု ပဓာရဏာ;

ဧသဝေဿန္တရောရာဇာ,သမှာရဋ္ဌာနိရစ္ဆတိ.

“施舍了七百头附带青铜奶桶的母牛后，这位韦桑达拉王将从我们的国中离去。”

၃၀၇.

307.

သတ္တဒါသိ သတေ ဒတွာ,သတ္တဒါသ သတာနိစ;

ဧသဝေဿန္တရောရာဇာ,သမှာရဋ္ဌာနိရစ္ဆတိ.

“施舍了七百名女仆和七百名男仆后，这位韦桑达拉王将从我们的国中离去。”

၃၀၈.

308.

အထေတ္ထဝတ္တတေသဒ္ဒေါ,တုမုလောဘေ ရဝေါမဟာ;

သမာကုလံ ပုရံအာသိ,အဟောသိ လောမဟံသနံ.

那时，城中响起巨大、嘈杂、可怕的声响；整个城市都骚动了，令人毛骨悚然。

၃၀၉.

309.

သောဒတွာန [Pg.131] မဟာဒါနံ,ဝေဿန္တရော အမစ္ဆရီ;

ပုရက္ခတော အမစ္စေဟိ,အဂါသကနိဝေသနံ.

慷慨的韦桑达拉作了大布施后，在大臣们的簇拥下，前往自己的住所。

၃၁၀.

310.

တတောဟိ မဒ္ဒိယာသဒ္ဓိံ,မာတာပိတူန သန္တိကံ;

ဝန္ဒနတ္ထာယ အဂဉ္ဆိ,အလင်္ကတ ရထေနသော.

于是，他与玛蒂一同，乘坐装饰华丽的马车，前往父母那里行礼。

၃၁၁.

311.

ဝန္ဒိတွာ [Pg.132] ပိတရံဗောဓိ-သတ္တောဗြဝိကတဉ္ဇလီ;

ဧဝံအာဝီကရောန္တောဝ,ဂမိဿမာနအဉ္ဇသံ.

菩萨合掌向父亲行礼后说道，如此表明他将要走的路：

၃၁၂.

312.

မမံတာတ ပဗ္ဗာဇေသိ,ယမှာရဋ္ဌာ အဒူသကံ;

သိဝီနံ ဝစနတ္ထေန,တေနံ-ဂစ္ဆာမိ ကာနနံ.

“父亲，因为西维人(Sivi)的话，你将无辜的我从国中放逐，因此我将前往森林。”

၃၁၃.

313.

သုဝေအဟံ မဟာရာဇ,သူရိယုဂ္ဂ မနေ သတိ,နိက္ခမိဿာမိ ရဋ္ဌမှာ,ဝင်္ကံ ဂစ္ဆာမိ ပဗ္ဗတံ.

“大王，明日日出时，我将离开此国，前往弯曲山(Vaṅka)。”

၃၁၄.

314.

ဝနေဝါဠ [Pg.133] မိဂါကိဏ္ဏေ,ခဂ္ဂဒီပိနိဣသေ ဝိတေ;

အဟံပုညာနိ ကရောမိ,တုမှေ ပင်္ကမှီ သီဒထ.

“在野兽遍布、犀牛和豹子出没的林中，我将修习功德，而你们却沉沦于泥沼中。”

၃၁၅.

315.

တတောသောတရမာနောဝ,ဂန္တွာနမာကုသန္တိကံ;

ဝန္ဒမာနောအာရောစိတ္တ,ဧဝံဉှိသကမာတုယာ.

于是他迅速前往母亲那里，顶礼后如此向自己的母亲禀告：

၃၁၆.

316.

အနုဇာနာဟိမံအမ္မာ,ဂစ္ဆာမိဝင်္ကပဗ္ဗတံ;

ဝနေပုညာနိကာဟာမိ[Pg.134],ပဗ္ဗဇ္ဇာမမရုစ္စတိ.

“母亲，请允许我，我将前往弯曲山；我将在林中修习功德，我乐于出家。”

၃၁၇.

317.

တံသုတ္တွာရုဏ္ဏမုခေန,ဇနနီဧဝမဗြဝီ;

အနုဇာနာမိတံဝုတ္တံ,ပဗ္ဗဇ္ဇာတေသမိဇ္ဈဘု.

母亲听后，泪流满面地说道：“我允许你所说的，愿你的出家成功。”

၃၁၈.

318.

အယဉှိဝုတ္တ မေမဒ္ဒီ,သုဏှာ သုခုမဝဒ္ဓိနီ;

အစ္ဆတံ သဟ ဝုတ္တေဟိ,ကိံ အရညေကရိဿတိ.

“儿子，这是我的儿媳玛蒂，她娇生惯养。让她和亲属们待在一起吧，她在森林里能做什么呢？”

၃၁၉.

319.

မာတုယာဝစနံသုတွာ[Pg.135],ဝေဿန္တရော ကတဉ္ဇလီ;

မှိတပုဗ္ဗမဘာ သိတ္တ,ဉာပေန္တောအတ္တနောမတိံ.

韦桑达拉听了母亲的话，合掌，微笑着说，表明自己的意愿：

၃၂၀.

320.

နာဟံအကာ မာဒါသံဝိ,အရညံနေတု မုဿဟေ;

သစေဣစ္ဆ တိအနွေတု,သစေနိစ္ဆတိ အစ္ဆတု.

“我无法强行将不情愿的她带入林中。如果她愿意，就让她跟随；如果她不愿意，就让她留下。”

၃၂၁.

321.

တတောသုဏှံမဟာရာဇာ[Pg.136],ယာစိတုံပဋိပဇ္ဇထ;

မာစန္ဒနသမာစာရေ,ရဇောဇလ္လံမဓာရယိ.

于是大王开始劝说儿媳：“你品行如旃檀，切莫沾染尘垢。”

၃၂၂.

322.

ကာသိယာနိစဓာရေတွာ,ကုသစီရမဓာရယိ;

ဒုက္ခောဝါသောအရညသ္မိံ,မာဟိတွံလက္ခဏေဂမိ.

“你一向穿迦尸(Kāsi)的丝绸，难道要去穿草与树皮的衣服吗？林中的生活是痛苦的，我的美人，你不要去啊。”

၃၂၃.

323.

တတော [Pg.137] ပတိဗ္ဗတာ သုဏှာ,သဿုရံ ဧဝမဗြဝီ;

နာဟံ တံသုခမိစ္ဆယျံ,ယံမေ ဝေဿန္တရံ ဝိနာ.

于是，忠贞的儿媳对公公如此说道：“我不要那种没有韦桑达拉的快乐。”

၃၂၄.

324.

တတော သုဏှံ မဟာရာဇာ,ဒုဿဟာနိ ဗြဟာဝနေ;

နာနာဘယာနိ ဉာပေန္တော,ဝနံ ယာစိ အဂန္တဝေ.

于是，大王向儿媳说明了广林中难以忍受的种种危险，请求她不要去森林。

၃၂၅.

325.

ယာန သန္တိ မဟာရာဇ,ဘယာနိတာနိ ကာနနေ;

သဗ္ဗာနိ [Pg.138] ဟံ သဟိဿမိ,အနုဂစ္ဆာမိ မေပတိံ.

大王，林中所有那些危险，我皆能忍受，我将跟随我的丈夫。

၃၂၆.

326.

ပူရတောဟံ ဂမိဿာမိ,ဒဒန္တီ ဘတ္ထုနော ပထံ;

ဥရသာ ပနုဒဟိတွာန,ကုသ နဠ ဝနာဒယော.

我将走在前面，为我夫君开辟道路，用胸膛推开吉祥草、芦苇、林木等。

၃၂၇.

327.

ဗဟူဟိ ဝတဝရိယာဟိ,ကုမာရီ ဝိန္ဒတေ ပတိံ;

ဝေဓဗျံ ကဋုကံ လောကေ,ဂစ္ဆညေဝ ရထေသဘ.

少女通过众多誓言与修行觅得夫君；世间寡居是痛苦的，人中之雄啊，我定要前去。

၃၂၈.

328.

နာနာကာရေဟိ [Pg.139] ပီဠေန္တိ,အနာထံဝိဓဝံ ဇနာ;

အတိဝါကျေန ဘာသန္တိ,မိတ္တာစာပိ သလောဟိတာ.

人们以种种方式欺凌无依的寡妇；朋友与亲属亦用恶语相向。

၃၂၉.

329.

နဂ္ဂါ နဒီ အနူဒကာ,နဂ္ဂံ ရဋ္ဌံ အရာဇကံ;

ဣတ္ထီပိ ဝိဓဝါ နဂ္ဂါ,ယဿာသုံဒသ ဘာတရော.

无水之河是裸露，无王之国是裸露；寡妇亦是裸露，纵有十个兄弟。

၃၃၀.

330.

ဓဇော [Pg.140] ရထဿ ပညာနံ,ဓုမော ပညာ နမဂ္ဂိနော;

ရာဇာ ရဋ္ဌဿ ပညာနံ,ဘတ္တာ ပညာနမိတ္ထိယာ.

旗帜是战车的标识，烟是火的标识；国王是国家的标识，丈夫是女人的标识。

၃၃၁.

331.

ယာ ဒလိဒ္ဒဿ ပေါသဿ,ဒလိဒ္ဒီ ဘရိယာ သိယာ;

အဍ္ဎာ အဍ္ဎဿ ရာဇိန္ဒ,တံ ဝေ ဒေဝါ ပသံသရေ.

人主啊，若为贫夫之贫妻，若为富夫之富妻，天神实赞叹斯人。

၃၃၂.

332.

ကထံ နုတာသံ ဟဒယံ,သုခရာဝတ ဣတ္ထိယော;

ယာ [Pg.141] သာမိကေ ဒုက္ခိတမှိ,သုခမိစ္ဆန္တိ အတ္တနော.

当夫君受苦之时，那些为自己寻求快乐的女人，她们的心究竟是怎样的呢？

၃၃၃.

333.

အပိသာဂရပရိယန္တံ,ဗဟုဝိတ္တဓရံမဟိံ;

နာနာရတနပရိပူရံ,နိစ္ဆေဝေဿန္တရံဝိနာ.

即使是直至海际、拥有众多财富、充满种种珍宝的大地，若无韦桑达拉，我亦不欲。

၃၃၄.

334.

သာမိကံ အနုဂစ္ဆိဿံ,အဟံ ကာသာယဝါသိနီ;

ဓီရတ္ထုတံ [Pg.142] နိဿီရိကံ,ဝေဓဗျံယဉ္စ နာရိယာ.

我将身穿袈裟，跟随我的夫君；女人那不幸而可鄙的寡居生活，当受谴责！

၃၃၅.

335.

သုဏှာယ ဘာသိတံ သုတွာ,သဿုရော နိက္ခိပေတဝေ;

ဒုဝေ ဣဓေဝ နတ္တာရော,သုဏှံသော ဧဝ မဗြဝီ.

听了儿媳所言，公公欲将两个孙儿留在此处，他如此对儿媳说道：

၃၃၆.

336.

ဣမေတေ ဒဟရာပုတ္တာ,ဇာလီကဏှာဇိနာ စုဘော;

နိက္ခိပ္ပ လက္ခဏေ ဂစ္ဆ,မယံတေ ပေါသိသာမသေ.

这两个年幼的孩子，贾利(Jāli)和甘哈吉娜(Kaṇhājinā)，贤美之人啊，你留下他们走吧，我们将抚养他们。

၃၃၇.

337.

ပိယာမေ [Pg.143] ပုတ္တကာ ဒေဝ,ဇာလီ ကဏှာဇိနာ စုဘော;

တျမှံ တတ္ထ ရမေဿန္တိ,အရညေ ဇီဝိသော ကိနံ.

天王啊，我此二爱子，贾利与甘哈吉娜，他们将在彼处令我等欢喜，林中生活何足道哉？

၃၃၈.

338.

ပုတ္တေနေတွာန ဂစ္ဆာမ,ဒွေမယံ ဝင်္ကပဗ္ဗတံ,ဒက္ခမာနာ ဝသိဿာမ,ဧတေ ပမောဒမာနသာ.

我俩将带子前去弯曲山(Vaṅkapabbata)，我俩将住于彼处，心怀喜悦，看顾他们。

၃၃၉.

339.

သုဏမာနာ [Pg.144] ဝသိဿာမ,ဂီတဉ္စ ဝိယဘာဏိနံ;

ဧတေသံ နစ္စမာနာနံ,အရညေ မာလဓာရိနံ.

我俩将住于彼处，听他们歌唱嬉语，看他们在林中头戴花环而舞。

၃၄၀.

340.

သုဏှာယ ဘာသိတံသုတွာ,သဿုရောခိန္န မာနသော;

ဧဝဉှိသော ဝိလဝိတ္ထ,ပဋိစ္စဒါရကေ ဒုဝေ.

公公听闻儿媳所言，心生忧愁；他如此为这两个孩子而哀叹：

၃၄၁.

341.

သာလိနံ [Pg.145] ဩဒနံ ဘုတွာ,သုစိံ မံသုပသေစနံ;

ရုက္ခဖလာနိ ဘုဉ္ဇန္တာ,ကထံကာဟန္တိ ဒါရကာ.

曾食香稻米饭，配以洁净肉羹；将来食树果，孩儿们将如何是好？

၃၄၂.

342.

ဘုတွာ သတပလေ ကံသေ,သောဝဏ္ဏေ သတရာဇိတေ;

ရုက္ခပတ္တေသု ဘုဉ္ဇန္တာ,ကထံကာဟန္တိ ဒါရကာ.

曾用百金之碗、百银之盘而食；将来以树叶为食，孩儿们将如何是好？

၃၄၃.

343.

ကာသိယာနိစ ဓာရေတွာ,ခေါမ ကောဋုမ္ပရာနိစ;

ကုသစီရာနိ [Pg.146] ဓာရေန္တာ,ကထံ ကာဟန္တိ ဒါရကာ.

曾着迦尸(Kāsi)丝绸、亚麻与棉布之衣；将来身穿吉祥草衣，孩儿们将如何是好？

၃၄၄.

344.

ဝယှာဟိပရိယာယိတွာ,သိဝိကာယ ရထေနစ;

ပတ္ထိကာ ပရိဓာဝန္တာ,ကထံ ကာဟန္တိ ဒါရကာ.

曾乘轿、乘舆、乘车而行；将来徒步奔走，孩儿们将如何是好？

၃၄၅.

345.

ကုဋာဂါရေ သယိတွာန,နိဝါတေ ဖုသိတဂ္ဂလေ;

သယန္တာ ရုက္ခမူလသ္မိံ,ကထံကာဟန္တိ ဒါရကာ.

曾于无风且门闩紧闭之尖顶楼阁安眠；将来卧于树下，孩儿们将如何是好？

၃၄၆.

346.

ပလ္လင်္ကေသု [Pg.147] သယိတွာန,ဂေါနကေ စိတ္တသန္ထတေ;

သယန္တာ တိဏသန္ထာရေ,ကထံကာဟန္တိ ဒါရကာ.

曾于铺设长毛绒毯与彩绘床单之卧榻安眠；将来卧于草席，孩儿们将如何是好？

၃၄၇.

347.

ဂန္ဓကေန ဝိလိမ္ပေတွာ,အဂလုစန္ဒနေနစ;

ရဇောဇလ္လာနိ ဓာရေန္တာ,ကထံကာဟန္တိ ဒါရကာ.

曾涂香料、沉香与檀香；将来满身尘垢，孩儿们将如何是好？

၃၄၈.

348.

စာမရီ [Pg.148] မောရ ဟတ္ထေဟိ,ဗီဇိတင်္ဂါ သုခေဓိတာ;

ဖုဋ္ဌာ ဍံသေဟိ မကသေဟိ,ကထံကာဟန္တိ ဒါရကာ.

曾由人持牦牛尾拂尘与孔雀羽扇拂身，安乐长大；将来遭虻蚊叮咬，孩儿们将如何是好？

၃၄၉.

349.

တဟိံဝံဗြဝိ ရာဇာနံ,ဝိလပန္တံ သောကဋ္ဋိတံ;

ပဋိစ္စ ဒါရကေ သုဏှာ,ဝေဿန္တရပိယဉ္ဇနာ.

其时，韦桑达拉之爱妻，彼位儿媳，对为孩儿们哀叹悲伤的国王说道：

၃၅၀.

350.

မာ [Pg.149] ဒေဝ ပရိဒေဝေသိ,မာစ တွံ ဝိမနောအဟု;

ယထာမယံ ဘဝိဿာမ,တထာ ဟေဿန္တိ ဒါရကာ.

天王啊，请勿悲叹，亦勿心烦意乱；我等将如何，孩儿们亦将如何。

၃၅၁.

351.

ဧဝဉှိ သလ္လပန္တာနံ,တေသံ ခတ္တိယဇာတိနံ;

အညောညံ ဝိဘာတာ ရတ္တိ,သမုဂ္ဂဉ္ဆိတ္ထ သူရိယော.

彼等刹帝利种姓者如此互相交谈之时，长夜已尽，红日东升。

၃၅၂.

352.

တဒါနေတွာ [Pg.150] ဌပယိံသု,စတုသိန္ဓဝယုဉ္ဇိတံ;

အလင်္ကတ ရထံရာဇ-ဒွါရေ မင်္ဂလသမ္မတံ.

其时，彼等牵来一辆由四匹信度马驾驭、装饰华丽且被视为吉祥之马车，停于王宫门前。

၃၅၃.

353.

ဝန္ဒိတွာ သဿုရေ မဒ္ဒီ,အာဒါယ ပုတ္တကေ ဒုဝေ;

ဘတ္တုနော ပုရတော ဂန္တွာ,ပထမံ ရထမာရုဟိ.

玛蒂礼敬了公公，带着两个孩子；她走到丈夫面前，首先登上了马车。

၃၅၄.

354.

တတောဝေဿန္တရောမာတာ-ပိတရော အတိဝန္ဒိယ;

ပဒက္ခိဏဉ္စ ကတွာန,သီဃသော ရထမာရုဟိ.

其后韦桑达拉深深礼敬了父母；向右绕行之后，迅速登上马车。

၃၅၅.

355.

တတော [Pg.151] မင်္ဂလဒွါရေန,ရထံ ပေသေသိ လင်္ကတံ;

တောသာပယံ မဟာသတ္တော,မဒ္ဒိံ ဇာလိဿ မာတရံ.

其后，他驾着华丽的马车，从吉祥门而出；大士令佳理(Jāli)的母亲玛蒂，心中欢喜。

၃၅၆.

356.

ပထန္တေသု ဘိဝန္ဒန္တိ,သက္ကစ္စံ ဗဟဝေါ ဇနာ;

ဝေဿန္တရဉ္စ မဒ္ဒိဉ္စ,ပဿမာနာ ကတဉ္စလီ.

当他们行于路上时，许多人恭敬地合掌致敬，瞻仰着韦桑达拉与玛蒂。

၃၅၇.

357.

အာပုစ္ဆန္တောစ [Pg.152] ပက္ကာမိ,ဂစ္ဆိဿာမီဟိ ပတ္ထယံ;

နိဒုက္ခာ သုခိတာဟောထ,ဣတိသော ဝန္ဒကေ ဇနေ.

他告辞离去，说道：“我将要走了”；并对致敬的人们说：“愿你们无苦、安乐！”

၃၅၈.

358.

ရထေ ဌိတောဝ သောရာဇာ,ဩဝဒန္တော အပက္ကမိ;

ဒါနအာဒီနိ ပုညာနိ,ကရောထာတိ မဟာဇနံ.

那位王子站在车上，训诫着众人离去：“你们要行布施等种种福德善业！”

၃၅၉.

359.

ဂစ္ဆန္တေ ဗောဓိသတ္တမှိ,မာတာ ဧဝဉှိ စိန္တယိ;

ဒါတုကာမောသိ မေဝုတ္တော,ပဋ္ဌာယ ဇာတကာလတော.

当菩萨启程时，母亲这样想：“我的儿子，你从出生之时起，就喜爱布施。”

၃၆၀.

360.

တတောဒါနံ [Pg.153] ဒဒေါပေတုံ,ပုတ္တံရတန ပူရိတေ;

ပုတ္တဿုဘောသု ပဿေသု,ပေသေသိ သကဋေဗဟူ.

于是，为让儿子能行布施，她派遣了许多装满珍宝的货车，跟随在他道路的两旁。

၃၆၁.

361.

ဝေဿန္တရောဟိ သမ္ပရောဟိ သမ္ပတ္တ-ယာစကာနံ အသေသကံ;

အဋ္ဌာရသဝါရေ ဒါသိ,ကာယာရုဠှံပိအတ္တနော.

韦桑达拉确实将一切都布施给了前来乞求的乞丐；他十八次地布施，乃至自己身上的穿戴。

၃၆၂.

362.

နဂရာ [Pg.154] နိက္ခမန္တမှိ,ဝေဿန္တရေသ ပေတ္တိကံ;

နဂရံ ဒဋ္ဌုကာမောသိ,တဒါ သင်္ကမ္ပိ မေဒနီ.

当韦桑达拉离开城市时，他希望能再看一眼父亲的城；那时，大地也为之震动。

၃၆၃.

363.

တဟိံ ရထပ္ပမာဏမှိ,ဌာနေ ဘိဇ္ဇိယ မေဒနီ,ပရိဝတ္တိတ္ထ ကုလာလ-စက္ကံဝနဂရာမုခီ.

在那里，一块车轮大小的地方，大地裂开并旋转，如同陶工的转轮，转而面向着城市。

၃၆၄.

364.

နဂရံ ဩလောကေတွာန,နဂရာဘိမုခေ ရထေ,ဌိတောမဒ္ဒိံပိ ဒက္ခေတုံ,ဧဝံသောဗြဝိ ဟာသယံ.

他看着城市，站在面向城市的车上，为了也让玛蒂看到，他微笑着这样说：

၃၆၅.

365.

ဣင်္ဃ [Pg.155] မဒ္ဒိ နိသာမေဟိ,ရမ္မရူပံဝ ဒိဿတိ;

အာဝါသော သိဝိသေဋ္ဌဿ,ပေတ္တိကံ ဘဝနံ မမ.

“来，玛蒂，请看！看那美丽的景象！那是西维(Sivi)族之翘楚的住所，我父亲的王宫。”

၃၆၆.

366.

သဟဇာတအမစ္စေစ,နိဝတ္တေတွာ မဟာဇနံ;

ရထံ ပါဇေသိ သော သီဃံ,မောဒန္တောမဒ္ဒိယာတတော.

他遣返了与他一同出生的臣子以及广大的民众；然后他迅速地驾驶马车，与玛蒂一同欢喜前行。

၃၆၇.

367.

အနွာဂမိံသု [Pg.156] ပါဇေန္တံ,စတ္တာရော ဗြဟ္မဏာ တဟိံ;

ယာစိတုံ သိန္ဓဝေ ဧတေ,မဒ္ဒီ ပဿိတ္ထ တာဝဒေ.

当他驾车前行时，有四位婆罗门前来向他乞求信度良马；那时，玛蒂看见了他们。

၃၆၈.

368.

မဒ္ဒီပိ မန္ဒသဒ္ဒေန,ယာစကာ ဝိယ အာဂတာ;

ဣတျာရောစေသိ ဘတ္တာရံ,ဂဏှန္တီ တဿ ပိဋ္ဌိယံ.

玛蒂也触摸着丈夫的后背，轻声地告诉他：“好像有乞丐来了。”

၃၆၉.

369.

သာဓု [Pg.157] ဘဒ္ဒေတိ ဝတွာန,ရထဿာဂမနံ အကာ;

ဗြဟ္မဏာ ဥပဂန္တွာန,ယာစိံသု သိန္ဓဝေ တဟိံ.

他说道：“好的，贤妻！”便停下了马车；婆罗门们走上前来，在那里乞求信度良马。

၃၇၀.

370.

မောဒမာနောဝ သောဒါသိ,ဗြဟ္မဏာနံ သုသိန္ဓဝေ;

ဗြဟ္မဏာဒါယ ဂဉ္ဆိံသု,အဿေသက နိဝေသနံ.

他欢喜地将良种信度马布施给了婆罗门；婆罗门们带着马，回到了自己的住处。

၃၇၁.

371.

အဿေသု ပန ဒိန္နေသု,စတ္တာရော ဒေဝပုတ္တကာ;

ရောဟိစ္စမိဂဝဏ္ဏေန,ရထံ ဝဟိယ ဂဉ္ဆိသုံ.

但当马匹被布施出去后，四位天子化作赤鹿的模样，前来拉着马车前行。

၃၇၂.

372.

ဒေဝါ [Pg.158] ရောဟိစ္စဝဏ္ဏေန,ဝဟန္တီတိ သုဗုဒ္ဓိမာ;

ဝိဇာနိတွာန မဒ္ဒိံပိ,ဉာပေန္တော ဧဝမဗြဝီ.

那位大智慧者了知，是诸天神化作赤鹿在拉车，为了也让玛蒂知道，他便如此说道：

၃၇၃.

373.

ဣင်္ဃပ္မဒ္ဒိ နိသာမေဟိ,စိတ္တရူပံဝ ဒိဿတိ;

မိဂရော ဟိစ္စဝဏ္ဏေန,ဒက္ခိဏဿာဝဟန္တိမံ.

“来，玛蒂，请看！看这奇妙的景象！这些赤色的鹿，正巧妙地拉着我前行。”

၃၇၄.

374.

မဒ္ဒီစေဝံ [Pg.159] နိစ္ဆာရေသိ,ဂိရံ အစ္ဆေရရူပိနီ;

ဝေဿန္တရဿတေဇေန,ရထံဝဟန္တိဒေဝတာ.

玛蒂也发出了赞叹之语：“真是奇妙！因韦桑达拉的威力，诸天神正在拉着马车！”

၃၇၅.

375.

အာဂန္တွာန ရထံ ယာစိ,အပရော ဗြာဟ္မဏော တတော;

ဗောဓိသတ္တောပိသောဒါသိ,ရထံ တဿ အနိဂ္ဃိယံ.

其后，另一位婆罗门前来乞求这辆马车；那位菩萨也将这辆无价的马车布施给了他。

၃၇၆.

376.

သကပ္ပိယေ ဒဒန္တမှိ,မဒ္ဒီ ပဟဋ္ဌမာနသာ;

သာဓုကာရံ ပဝတ္တေသိ,သဒါ မစ္ဆေရဟိံသိနီ.

当他布施自己的车乘时，玛蒂心生欢喜；一向破除悭吝的她，发出了“善哉”的赞叹声。

၃၇၇.

377.

ဒိန္နေ [Pg.160] ရထမှိ အန္တရ-ဓာရိယိံသု ဒေဝပုတ္တကာ;

သဗ္ဗေ တေ ပတ္ထိကာ အာသုံ,ရာဇာမဒ္ဒိံ တဒါဗြဝီ.

当马车被布施出去后，天子们便消失了；他们所有人都成了步行者，那时，王子对玛蒂说：

၃၇၈.

378.

တွံ မဒ္ဒိ ကဏှံဂဏှာဟိ,လဟုဧသာ ကနိဋ္ဌကာ;

အဟံ ဇာလိံ ဂဟေဿာမိ,ဂရုကော ဘာတိကောဟိသော.

“玛蒂，你抱着甘哈(Kaṇhā)，她是妹妹，比较轻；我来抱着佳理，他是哥哥，比较重。”

၃၇၉.

379.

ရာဇာ [Pg.161] ကုမာရမာဒါယ,ရာဇပုတ္တီစ ဒါရိကံ;

သမ္မောဒမာနာ ပက္ကာမုံ,အညမည ပိယံ ဝဒါ.

王子抱着男孩，公主抱着女孩，他们彼此说着爱语，欢喜地一同前行。

၃၈၀.

380.

အာဂစ္ဆန္တေ ပဋိပထံ,ဒိသွာန အဒ္ဓိကေဇနေ;

ဧဝံ ပုစ္ဆိယဂဉ္ဆိံသု,ကုဟိံ ဝင်္ကတပဗ္ဗတော.

他们遇见迎面而来的旅人，便这样询问着前行：“请问弯格陀山(Vaṅkata-pabbata)在何处？”

၃၈၁.

381.

ကလုဏံ [Pg.162] ပရိဒေဝိတွာ,ပုစ္ဆိတာ အဒ္ဓိကာဇနာ;

ဧဝံ တေ ပဋိဝေဒေသုံ,ဒူရေဝင်္ကတပဗ္ဗတော.

被问及的旅人们都悲伤地哀叹，他们这样回答道：“弯格陀山还很远。”

၃၈၂.

382.

မဂ္ဂါသန္နေသု ပဿန္တာ,ဒါရကာ ဖလိနေ ဒုမေ;

တေသံဖလာနံ ဟေတုမှိ,ပိတရော ဥပရောဒရေ.

孩子们看见路旁结满果实的树木，为了得到那些果子，便向父母哭闹起来。

၃၈၃.

383.

ရောဒန္တေ ဒါရကေ ဒိသွာ,ဥဗ္ဗိဂ္ဂါ ဝိပုလာ ဒုမာ;

ယသမေဝေါနမိတွာန,ဥပဂစ္ဆန္တိ ဒါရကေ.

见诸子哭泣，高大诸树亦惊；彼等自行垂首，来到诸子跟前。

၃၈၄.

384.

ဣဒံ [Pg.163] အစ္ဆေရကံ ဒိသွာ,မဒ္ဒီ သသင်္ကသန္နိဘာ;

ပိတိပုဏ္ဏေန ကာယေန,ဧဝံဂါယိတ္ထ နန္ဒနာ.

见到此奇妙景象，玛蒂(Maddī)虽惊如兔，然身体充满喜悦，欢喜地如此诵言：

၃၈၅.

385.

အစ္ဆေရံ ဝတ လောကသ္မိံ,အဗ္ဘူတံ လောမဟံသနံ,ဝေဿန္တရဿ တေဇေန;

သယမေ ဝေါနတာ ဒုမာ.

“啊，世间实奇妙，未曾有，令人毛骨悚然！因韦桑达拉(Vessantara)之威力，诸树竟自行垂首！”

၃၈၆.

386.

သံခိပိံသု [Pg.164] ပထံ ယက္ခာ,အနုကမ္ပာယ ဒါရကေ;

နိက္ခန္တဒိဝသေနေဝ,ဇေတရဋ္ဌမုပါဂမုံ.

夜叉(yakkha)出于对诸子之怜悯，缩短其路程；于出发之日，彼等即抵达支提国(Jetaraṭṭha)。

၃၈၇.

387.

ဧကာဟေနေဝတေ တိံသ-ယောဇနာနိ အတိက္ကမုံ;

သာယနှေ မာတုလံနာမ,သမ္ပတ္တာ နဂရံ သုဘံ.

彼等于一日之内，即行过三十由旬；至傍晚时，抵达名为舅父(Mātula)之美城。

၃၈၈.

388.

နဂရဿဿ ဒွါရမှိ,သာလာယံ နိသိဒိံ သုတေ;

ခေဒံ ဝိနောဒမာနာဝ,တောသေန္တာ ဒါရကေ ဒုဝေ.

于城门口一厅堂内，彼等坐下消除疲劳，并令二子欢喜。

၃၈၉.

389.

မဒ္ဒီပိ [Pg.165] ဗောဓိသတ္တဿ,ရဇံ ပါဒေသု ပုဉ္ဆိယ;

သမ္ဗဟိတွာန ပါဒေစ,ဝိဇယန္တီ ဌိတာ တဒါ.

玛蒂亦为菩萨拭去足尘，并按摩其双足，尔后立于一旁为彼扇风。

၃၉၀.

390.

သာလာယ နိက္ခမိတွာန,ဘတ္တုစက္ခုပထေ ဌိတာ;

ဒိသောဒိသံ ဩလောကေသိ,မဒ္ဒီ ကန္တာရခေဒိနီ.

因旷野之行而疲惫的玛蒂，走出厅堂，立于其夫君视线可及之处，眺望四方。

၃၉၁.

391.

ဇေတိယော [Pg.166] ပရိဝါရိံသု,ဒိသွာန အသဟာယိကံမဒ္ဒိံ ဧဝံဥဂ္ဃောသိံသု,ဣတ္ထီ ဣစ္ဆေရရူဝိနီ.

支提国诸女子围绕于她，见玛蒂孤身无伴，乃高声赞叹：“此女实有绝色！”

၃၉၂.

392.

ဝယှာဟိ ပရိယာယိတွာ,သိဝိကာယ ရထေနစ;

သာဇ္ဇ မဒ္ဒီအရညသ္မိ,ပတ္ထိကာ ပရိဓာဝတိ.

“昔日乘坐肩舆、轿子与马车之玛蒂，今日竟于林中徒步奔波。”

၃၉၃.

393.

အနာထာဂမနံ မဒ္ဒိံ,ဘတ္တာရာ ပုတ္တကေဟိစ,ဒိသွာဂန္တွာနာ စိက္ခံသု,ဇေတိန္ဒာနံ ခဏေန တာ.

彼等见玛蒂与夫君及诸子无助前来，便立即前去禀告支提诸王。

၃၉၄.

394.

တံ [Pg.167] သုတွာ ဇေတပါမောက္ခာ,ရောဒမာနာ ဥပါဂမုံ;

ဝေဿန္တရဿ ပါဒေသ,နိပစ္စ ဣတိ ပုစ္ဆိသုံ.

闻此，支提诸首领哭泣而前，于韦桑达拉足下拜倒，如是问道：

၃၉၅.

395.

ကိစ္စိနု ဒေဝ ကုသလံ,ကိစ္စိ ဒေဝ အနာမယံ;

ကိစ္စိပိတာ အရောဂေါတေ,သိဝီနဉ္စ အနာမယံ;

ကော တေ ဗလံ မဟာရာဇ,ကောနု တေ ရထမဏ္ဍလံ.

“天王，您安好否？天王，您无恙否？您父亲无病否？悉毗(Sivī)国人亦安好否？大王，您之军队何在？您之车队何在？”

၃၉၆.

396.

အနဿကော [Pg.168] အရထကော,ဒီဃမဒ္ဓါန မာဂတော;

ကိစ္စာမိတ္တေဟိ ပကတော,အနုပ္ပတ္တော သိမံဒိသံ.

“我无马亦无车，长途跋涉而来；为敌所迫，方至此边界之地。”

၃၉၇.

397.

အထ ဝေဿန္တရောရာဇာ,အာဂတဟေတုမတ္တနော;

ဉာပေတုံ ဇေတရာဇူနံ,ဣမာဂါထာ အဘာသထ.

于是，韦桑达拉王为向支提诸王说明自己前来之缘由，而说此等偈颂：

၃၉၈.

398.

ကုသလဉ္စေဝ [Pg.169] မေသမ္မ,အထော သမ္မ အနာမယံ;

အထော ဝိဘာ အရောဂေါမေ,သိဝီနဉ္စ အာနာမယံ.

“朋友，我安好，朋友，我亦无恙。我父无病，悉毗国人亦皆安好。”

၃၉၉.

399.

အဟဉှိကုဉ္ဇရံ ဒဇ္ဇံ,သဗ္ဗသေတံ ဂဇုတ္တမံ;

ဗြာဟ္မဏာနံ သာလင်္ကာရံ,ခေတ္တညုံ ရဌပူဇိတံ.

“因我已将彼全身洁白、最上之象，彼通晓战阵、为国所敬之象，连同其饰物，布施予诸婆罗门。”

၄၀၀.

400.

တသ္မိံ မေ သိဝယောကုဒ္ဓါ,ဝိဘာ ဥပဟတောမနော;

အဝရုဒ္ဓသိ မံ ရာဇာ,ဝင်္ကံဂစ္ဆာမိပဗ္ဗတံ.

“为此，悉毗人于我生怒，我父心亦烦乱。国王放逐我，我正前往槃伽山(Vaṅka)。”

၄၀၁.

401.

တဒါ [Pg.170] တေ ဇေတရာဇာနော,ဗလာနုပ္ပဒမာနသာ;

ဧဝံ တောသိံသု ရာဇာနံ,နိက္ခန္တံ သကရဌတော.

于是，彼等心灰意冷之支提诸王，如此安慰已离开己国之国王：

၄၀၂.

402.

သွာဂတန္တေ မဟာရာဇ,အထောတေအဒုရာဂတံ;

ဣဿရော သိအနုပ္ပတ္တော,ယံဣဓတ္ထိပဝေဒယ.

“大王，欢迎您！您之到来实为幸事。您乃作为主君驾临，此处所有，请尽管吩咐。”

၄၀၃.

403.

ဣဓေဝ [Pg.171] တာဝ အစ္ဆဿု,ဇေတရဋ္ဌေ ရထေသဘ;

ယာဝ ဇေတာ ဂမိဿန္တိ,ရညော သန္တိက ယာစိတုံ.

“车主中之雄者啊，请您暂留于此支提国，待我等支提人前往国王面前为您请求。”

၄၀၄.

404.

တဒါ ဝေဿန္တရော အာဟ,မာဝေါဂမိတ္ထ သန္တိကံ;

ယာစိတုံ မမ ပိတုဿ,ရာဇာပိ တတ္ထ နိဿရော.

尔时韦桑达拉言：“汝等勿往我父之处请求，国王于此事亦无权力。”

၄၀၅.

405.

အစ္စုဂ္ဂတာဟိ သိဝယော,ဗလဂ္ဂါနေ ဂမာစယေ,တေပအဓံသိ တုမိစ္ဆန္တိ,ရာဇာနံ မမ ကာရဏာ.

“因悉毗人甚为傲慢，无论军中或村中，彼等皆欲因我之故而废黜国王。”

၄၀၆.

406.

သစေဧဝံ [Pg.172] မဟာရာဇ,သိယာ ဇေတုတ္တရေ ပုရေ;

ဣဓေဝရဇ္ဇံ ကာရေဟိ,ဇေတေဟိ ပရိဝါရိတော.

“大王，若果真如此，便请于此捷陀多罗城(Jetuttara)，由我等支提人围绕护卫，治理此国。”

၄၀၇.

407.

ဣဒ္ဓံ ဖိတဉ္စိဒံရဋ္ဌံ,ဣဒ္ဓေါ ဇနပဒေါ မဟာ;

မတိံ ကရောဟိ တွံ ဒေဝ,ရဇ္ဇဿ မနုဿတိတုံ.

“此王国繁荣昌盛，此国土辽阔富饶。天王，请下定决心，治理此国吧。”

၄၀၈.

408.

အလံ [Pg.173] မေ ရဇ္ဇသုခေန,ပဗ္ဗာဇိတဿ ရဋ္ဌတော;

အတုဋ္ဌာ သိဝယောစာသုံ,မဉ္စေရဇ္ဇေဘိသေစယျူံ.

“王国之乐于我足矣，我乃自国中被放逐之人。若拥立我为王，悉毗人必不悦。”

၄၀၉.

409.

အသမ္မောဒနီ ယမ္ပိဝေါအဿ,အစ္စန္တံ မမကာရဏာ;

သိဝီဟိ ဘဏ္ဍနဉ္စာဝိ,ဝိဂ္ဂဟော မေ နရုစ္စတိ.

“完全因我之故，汝等之间将有不和，亦将与悉毗人争吵。冲突非我所喜。”

၄၁၀.

410.

ပဋိဂ္ဂဟိတံ ယံ ဒိန္နံ,သဗ္ဗဿ အဂ္ဃိယံ ကတံ;

အဝရုဒ္ဓသိ မံ ရာဇာ,ဝင်္က ဂစ္ဆာမိပဗ္ဗတံ.

“汝等所予，我已领受；一切礼遇，亦皆周到。国王放逐我，我将往槃伽山。”

၄၁၁.

411.

အနေက [Pg.174] ပရိယာယေန,ဇေတရာဇူဟိ ယာစိတော;

အနိစ္ဆန္တော ပဋိက္ခီပိ,ရဇ္ဇံ သော ဇေတရဋ္ဌကေ.

虽为支提诸王再三请求，然彼无意，拒绝了支提国之王位。

၄၁၂.

412.

နဂရံ အပဝီသိတွာ,သာလံ သာဏိပရိက္ခိပံ;

ကာရေတွာ ဧကရတ္တိံသော,သယီ သပုတ္တဒါရကော.

彼未入城，而命人建一布幔围绕之厅堂，与妻儿于彼处共住一夜。

၄၁၃.

413.

ပုဗ္ဗဏှသမယေ [Pg.175] ဘုတွာ,နာနဂ္ဂံ ရသဘောဇနံ;

နူတွာ သော ဇေတရာဇူဟိ,ပရိဝုတောဝ နိက္ခမိ.

清晨时分，他享用了种种美味佳肴，沐浴之后，在捷达诸王的簇拥下出发了。

၄၁၄.

414.

ဇေတရာဇာ ပန္နရသ-ယောဇနံ ဇေတရဋ္ဌတော;

ဂန္တွာန ဝနဒွါရမှိဌိတာမဂ္ဂ မဘာသိသုံ.

捷达诸王从捷达国走了十五由旬，站在森林入口处，为他说明路径：

၄၁၅.

415.

ဧသသေလောမဟာရာဇ,ပဗ္ဗတော ဂန္ဓမာဒနော;

ယတ္တ တွံ သဟ ပုတ္တေဟိ,သဟဘရိယာယ ဝစ္ဆသိ.

“大王，此即香醉山，您将与妻儿一同居住于此。”

၄၁၆.

416.

တံ [Pg.176] ဇေတာ အနုသာသိံသု,အဿုနေတ္တာ ရုဒမ္မုခါ;

ဣတော ဂစ္ဆံမဟာရာဇ,ဥဇုံ ယေနုတ္တရာဘိမုခေါ.

捷达人泪流满面，如此指点他：“大王，从此处径直朝北而去。”

၄၁၇.

417.

အထ ဒက္ခသိ ဘဒ္ဒန္တေ,ဝေပုလ္လံနာမ ပဗ္ဗတံ;

နာနာဒုမဂဏာကိဏ္ဏံ,သီတစ္ဆာယံ မနောရမံ.

“尊者，然后您会看见一座名为毗富罗(Vepulla)的山，彼处遍布种种树木，树荫清凉，令人心悦。”

၄၁၈.

418.

တမတိက္ကမဘဒ္ဒန္တေ[Pg.177],အထဒက္ခသိအာပဂံ;

နဒိံကေတုမဒိံနာမ,ဂမ္ဘီရံဂိရိဂဗ္ဘရံ.

“尊者，越过彼山之后，您会看见一条名为计都摩底(Ketumatī)的河，其水甚深，源于山涧。”

၄၁၉.

419.

ပုထုလောမစ္ဆအာကိဏ္ဏံ,သုပ္ပတိတ္ထံမဟောဒကံ;

ထတ္တနူတွာပိဝိတွာစ,အဿာသေတွာသပုတ္တကေ.

“彼处多有大鱼，渡口良好，水量丰沛。您可于彼处沐浴、饮水，并让您的子女休息。”

၄၂၀.

420.

အထဒက္ခသိဘဒ္ဒန္တေ,နဂြောဓံမဓုဝိပ္ဖလံ;

ရမ္မကေ သိခရေဇာတံ,သီတစ္ဆာယံမနောရမံ.

“尊者，然后您会看见一棵尼拘律树，其果甜美，生于怡人山峰之上，树荫清凉，令人心悦。”

၄၂၁.

421.

အထ [Pg.178] ဒက္ခသိ ဘဒ္ဒန္တေ,နာဠိကံနာမ ပဗ္ဗတံ;

နာနာဒိဇ ဂဏာကိဏ္ဏံ,သေလံ ကိံ ပုရိသာယုတံ.

“尊者，然后您会看见那利伽(Nāḷika)山，彼处遍布种种鸟群，亦是紧那罗出没之岩山。”

၄၂၂.

422.

တဿဥတ္တရပုဗ္ဗေန,မုစလိန္ဒောနာမသောသရော;

ပုဏ္ဍရိကေဟိသဉ္ဆန္နော,သေတသောဂန္ဓိကေဟိစ.

“于其山之东北，有名为目支邻陀之湖，湖面覆满白莲与白色香莲。”

၄၂၃.

423.

သောဝနံ မေဃသင်္ကာသံ,ဓုဝံ ဟရိတသဒ္ဒလံ;

သီဟောဝါ မိသပေက္ခီဝ,ဝနသဏ္ဍံ ဝိဂါဟယ.

他进入了那片如云、常有绿草的林苑，犹如一头寻觅猎物的狮子。

၄၂၄.

424.

တတ္ထ [Pg.179] ဗိန္ဒုဿရာ ဝဂ္ဂူ,နာနာဝဏ္ဏာ ဗဟူဒိဇာ;

ကူဇန္တိ မုပကူဇန္တိ,ဥတုသံပုပ္ဖိတေ ဒုမေ.

于彼处，众多色彩各异之鸟，于应季盛开之树上，以悦耳之声鸣叫、唱和。

၄၂၅.

425.

ဂန္တွာ ဂိရိဝိဒုဂ္ဂါနံ,နဒီနံ ပဘဝါနိစ;

သော အဒ္ဒသ ပေါက္ခရဏိံ,ကရဉ္စ-က ကုဓာယုတံ.

行至山间险径与诸河之源，他看见一个莲池，其周长有迦兰阇(Karañja)树与拘陀(Kakudha)树。

၄၂၆.

426.

ပုထုလော မစ္ဆအာကိဏ္ဏံ,သုပ္ပတိတ္ထံ မဟောဒကံ;

သမဉ္စ စတုရံ သဉ္စ,သာဒုံ အပ္ပတိဂန္ဓိယံ.

池中多有大鱼，渡口良好，水量丰沛，池岸平坦呈四方形，水质甘甜而无异味。

၄၂၇.

427.

တဿာ [Pg.180] ဥတ္တရပုဗ္ဗေန,ပဏ္ဏသာလံ အမာပယ;

ပဏ္ဏသာလံ အမာပေတွာ,ဥဉ္ဆာစရိယာယ ဤဟထ.

他在莲池之东北，建造了一座叶茅屋。建好叶茅屋后，他便努力过着拾穗为生的生活。

၄၂၈.

428.

ဧဝဉှိ ဇေတရာဇာနော,အာစိက္ခိတွာန အဉ္ဇသံ;

ဧကံ ဇေတပုတ္တံ ဗျတ္တံ,အာမန္တေသုံ သုသိက္ခိတံ.

捷达诸王如此指明路径之后，便对一位聪明能干、训练有素的捷达人说道：

၄၂၉.

429.

ဂစ္ဆန္တေစာ [Pg.181] ဂစ္ဆန္တေစ,ပရိဂ္ဂဏှဿု လုဒ္ဓက;

ဣစ္စေဝံ သညာပေတွာန,ဝနဒွါရေ ဌပိံ သုတံ.

“猎人啊，你要看护好所有来往之人。”如此嘱咐之后，他们便将他安置在森林入口处。

၄၃၀.

430.

နာနာဘယ ဝိနောဒါယ,ဝေဿန္တရဿ ရာဇိနော;

အာရက္ခံ တေ ဌပေတွာန,အာဂမိံသု သကံပုရံ.

为消除韦桑达拉王的种种恐惧，他们为他设下护卫后，便返回自己的城邦了。

၄၃၁.

431.

ဝေဿန္တရောစ ဂစ္ဆန္တော,ဂန္ဓ မာဒနပဗ္ဗတံ;

သပုတ္တ [Pg.182] ဒါရကော ပတ္တော;

ဝိဿမီ ဒိဝသံ တဟိံ.

韦桑达拉与妻儿一同前往香醉山，抵达后，于彼处休息了一日。

၄၃၂.

432.

တတောတ္တရာဟိ မုခေါသော,ဂစ္ဆ ဝေပုလ္လ ပဗ္ဗတံ;

ပတွာ တပ္ပာဒ မဂ္ဂေန,ပတ္တော ကေတုမတိံ နဒိံ.

然后他面朝北方，走向毗富罗山。沿着山脚小径，他抵达了计都摩底河。

၄၃၃.

433.

တိဿာ တီရေ နိသီဒိတွာ,မံသံခါဒိယ သုန္ဒရံ;

ဒိန္နမေကေန လုဒ္ဓေန,နူတွာ ပိတွာစ ဝိဿမီ.

他坐于其河岸，食一位猎人所赠之美味的肉；沐浴、饮水之后，他休息了。

၄၃၄.

434.

သောဏ္ဏသူစိံ [Pg.183] လုဒ္ဓကဿ,ဒတွာန သော တတောပရံ;

ဂစ္ဆန္တော ဒက္ခိနိဂြောဓံ,ပဗ္ဗတသိခရေ ဌိတံ.

将金针给予猎人后，他继续前行，走向位于山顶的南尼拘律树。

၄၃၅.

435.

တဿမူလေ နိသီဒိတွာ,ထောကံဖလာနိ ဘုဉ္ဇိယ;

တတောပရံ သ ဂစ္ဆန္တော,ပတ္တော နာဠိကပဗ္ဗတံ.

他坐于其树下，食少许果实；然后继续前行，抵达了那利迦山。

၄၃၆.

436.

နာဠိကံ ပရိဟရိတွာ,ဂစ္ဆန္တော သော မဟာသရံ;

မုစလိန္ဒံ ဥပါဂဉ္ဆိ,နာနာကမလ ဘူသိတံ.

绕过那利迦山，他继续前行，来到饰有种种莲花的目支邻陀大湖。

၄၃၇.

437.

တဿ [Pg.184] ပုဗ္ဗဥတ္တရေန,ခုဒ္ဒမဂ္ဂေန ဂစ္ဆတာ;

ဒိဋ္ဌံ ဗြဟာဝနံ ရမ္မံ,ဖလ ပုပ္ဖာန ပူရိတံ.

沿其东北方的小径前行，他见到一座宜人的大森林，其中遍满花与果。

၄၃၈.

438.

တမတိက္ကမ္မ ဂစ္ဆန္တော,အနုပုဗ္ဗေန ခတ္ထိယော;

စတုရံသ ပေါက္ခရဏိံ,သမ္ပတ္တော, သိ မဟောဒကံ.

刹帝利依次前行，经过那座森林，抵达一个水量丰沛的四方形莲池。

၄၃၉.

439.

ဝေဿန္တရောစ [Pg.185] မဒ္ဒီစ,ဇာလီကဏှာဇိနာ စုဘော;

တတ္ထေဝ တေ ဝိဿမိံသု,အညမညပိယံဝဒါ.

韦桑达拉、玛蒂，以及佳利(Jāli)与罽拏(Kaṇhājinā)二人，他们就在彼处休息，互相说着爱语。

၄၄၀.

440.

အာဝဇ္ဇန္တော တဒါ သက္ကော,ပဿိတ္ထ ဒေဝကုဉ္ဇရော;

ဟိမဝန္တံ မဟာသတ္တံ,ပဝိဋ္ဌံဘယဘေရဝံ.

那时，天神之主帝释在省察时，看见大士已进入那可怖可畏的雪山之中。

၄၄၁.

441.

ဝိဿုကမ္မံ ဒေဝပုတ္တံ,ပက္ကောသာပိယ သော တတော;

အဿမံ မာပနတ္ထာယ,ပေသေသိ ဝင်္ကပဗ္ဗတံ.

于是，他召来天子毗首羯磨(Vissukamma)，为建造一座净修处，而将他派往弯伽山(Vaṅkapabbata)。

၄၄၂.

442.

ဝိဿုကမ္မောပိ [Pg.186] သော သီဃံ,ဩတရိတွာ ဒေဝလောကတော;

ဝင်္ကပဗ္ဗတ ကုစ္ဆိမှိ,မာပေသိ အဿမေ ဒုဝေ.

那位毗首羯磨亦迅速从天界降下，在弯伽山的山谷中造了两座净修处。

၄၄၃.

443.

ဒုဝေစ စင်္ကမေရတ္တိ-ဒိဝါ ဌာနာနိမာပယိ;

ပဋိရူပေသု ဌာနေသု,ပုပ္ဖိတေ ဖလိတေ ဒုမေ.

他建造了两条经行道，以及日夜的住处，都位于开花结果的树木之间的适宜地点。

၄၄၄.

444.

ပဋိယာဒိယိတွာ သမဏ-ပရိက္ခာရေ အသေသတော;

အက္ခရာနိပိ သောကာသိ,ဧဝံအဿမ ဘိတ္တိယံ.

他毫无遗漏地备妥所有沙门的必需品，并且在净修处的墙上写下文字。

၄၄၅.

445.

ပဗ္ဗဇ္ဇံ [Pg.187] ဣစ္ဆမာနာစေ,ယောတေ ဣမေ ဂဏှန္တုဝေ;

ပဗ္ဗဇိတွာန အစ္ဆန္တု,ဣမမှိအဿမေ သုခံ.

“若有欲出家者，可取用这些资具；出家后，可安乐地住于此净修处。”

၄၄၆.

446.

ဧဝံလိခိတွာန သောဒေဝေါ,အမနုဿေစ ဘေရဝေ;

မိဂေ ခဂေ ပလာပေတွာ,သကဌာန ဂတော အဟု.

如此写完后，那位天神赶走了可怕的非人、野兽和飞鸟，然后返回自己的住处。

၄၄၇.

447.

သော [Pg.188] ဧကပဒိကံ မဂ္ဂံ,ဒိသွာ ဝေဿန္တရော တတော;

ပဗ္ဗဇိတာန မာဝါသော,အယံ ဟေဟီတိ စိန္တိယ.

其后，韦桑达拉(Vessantara)看到一条单人小径，心想：“这必定是出家人的住所。”

၄၄၈.

448.

မဒ္ဒိံ အဿမ ဒွါရမှိ,ဌပေတွာ ပုတ္တကေပိစ;

အဿမံ ပဝိသိတွာန,ပဿိတ္ထ အက္ခရာနိသော.

他让玛蒂(Maddī)和孩子们待在净修处的门口，自己进入净修处后，看见了那些文字。

၄၄၉.

449.

ဣဒံသက္ကေန ဒိန္နံတိ,ဥတွာ သော တုဋ္ဌမာနသော;

ပဏ္ဏသာလံ ပဝိသိတ္ထ,ဧကကော ပဗ္ဗဇေတဝေ.

他了知“此乃帝释(Sakka)所赐”后，心生欢喜，独自进入叶茅屋，准备出家。

၄၅၀.

450.

တဟိံ [Pg.189] ဓနုဉ္စ ခဂ္ဂဉ္စ,အပနေတွာ သသာဋကေ;

ဩမုဉ္စိတွာန သောရတ္တ-ဝါကစီရံ နိဝါသယိ.

他在那里放下弓和剑，脱下衣物，然后穿上了红色的树皮衣。

၄၅၁.

451.

အံသေ ကတွာန အဇိန-စမ္မဉ္စ သက္ကဒတ္တိယံ;

ဂဏှိတ္ထ ဣသိဝေသံသော,ဗန္ဓိတွာ ဇဋမဏ္ဍလံ.

他将帝释所赐的羚羊皮搭在肩上，束起顶髻，取了仙人的形相。

၄၅၂.

452.

ဒဏ္ဍမာဒါယ [Pg.190] နိက္ခမ္မ,ပဏ္ဏသာလာယ စင်္ကမံ;

အာရုယှ ဥဒ, နေတွာနံ,စင်္ကမီ အပရာပရံ.

他手持拐杖走出叶茅屋，登上经行道，来回经行。

၄၅၃.

453.

တတောသော ပုတ္တဒါရာနံ,သန္တိကံ သံဝုတိန္ဒြိယော;

အာဂဉ္ဆိ သဋ္ဌိ ဝဿောဝ,ထေရော ဩရုယှ စင်္ကမာ.

然后，他从经行道上下来，守护诸根，像一位六十岁的长老一样，来到妻儿的身边。

၄၅၄.

454.

မဒ္ဒီဒိသွာ မဟာသတ္တံ,ကလုနံ ပရိဒေဝယိ;

နိပစ္စ တဿ ပါဒေသု,ပုရာဏာနိ အနုတ္ထုနံ.

玛蒂见到大士，便悲伤地哀叹。她俯伏在他的脚下，悲叹他往日的荣耀。

၄၅၅.

455.

တတော [Pg.191] သာ ဗောဓိသတ္တေန,သဒ္ဓိံ ပဝိသိ အဿမံ;

ဂန္တွာ သကပဏ္ဏသာလံ,ဣသိဝေသဂ္ဂဟာ အဟု.

然后她与菩萨一起进入净修处；去到她自己的叶茅屋后，她也取了女修行者的形相。

၄၅၆.

456.

ပစ္ဆာပုတ္တေပိ တာပသ-ကုမာရကေ ကရိံသုတေ;

ဝသိံသု ဝင်္ကကုစ္ဆိမှိ,စတ္တာရော ခတ္တိယာဇနာ.

之后，他们也让两个孩子成为小修行者。这四位刹帝利便住在弯伽山(Vaṅka)的山谷中。

၄၅၇.

457.

အထမဒ္ဒီ ဝရံယာစိ,မဟာသတ္တံ မဟာဣသိံ;

မာတုမှေ ဒေဝဂဉ္ဆိတ္ထ,ဖလာဖလ ဂဝေသနံ.

那时，玛蒂向大士、大仙人求一个恩典：“夫君，请您不要去寻觅各种林果。”

၄၅၈.

458.

ဣဓပုတ္တေ [Pg.192] ဂဟေတွာန,ဝသေယျာထ ယထာသုခံ;

အဟမေဝါ ဟရိဿာမိ,မူလာလေစ ဖလာဖလေ.

“请您带着孩子们安乐地住在这里，我自会去采摘根、茎和各种果实。”

၄၅၉.

459.

ဧဝံဝရံ ယာစိတွာန,အရညတော ဖလာဖလံ;

အာဟရိတွာန ပေါသေသိ,ဇဋိနီသာ တယောဇနေ.

如此请求后，那位结发女修行者便从森林中采来各种林果，养育那三个人。

၄၆၀.

460.

ဗောဓိသတ္တောပိ [Pg.193] ယာစိတ္တ,ဝရံမဒ္ဒိံ သုစာရိနိံ;

မာဂစ္ဆ အာကာလေဘဒ္ဒေ,ပဋ္ဌာယိတော မမန္တိကံ.

菩萨也向行为贤善的玛蒂求一个恩典：“贤妻，从今以后，请不要在不适当的时候来到我面前。”

၄၆၁.

461.

ဣတ္ထီစ ဗြဟ္မစရိယ-မလံနာမ သုမေဓသေ;

ဗြဟ္မစာရိံဟိ နာသေန္တိ,တသ္မာ ယာစာမိ မံဝရံ.

“贤慧的妻子，女人确实是梵行之垢，她们会毁坏梵行者。因此我向你求此恩典。”

၄၆၂.

462.

သမ္ပဋိစ္ဆိတ္ထ သာဓူတိ,သာမဒ္ဒီ ဗြဟ္မစာရိနီ;

သကဋ္ဌာနေ တေ ဝသိံသု,ဘာဝေန္တာ ပိယ ဘာဝနံ.

梵行女玛蒂道：“善哉！”并接受了。他们住在各自的地方，修习慈爱之培育。

၄၆၄.

464.

မေတ္တာယ [Pg.194] အာနုဘာဝေန,မဟေသိဿ တိယောဇနေ;

အညမညံ မေတ္တာယိံသု,သမန္တာ သဗ္ဗပါဏိနော.

以大仙人慈心的威力，方圆三由旬内，所有众生皆互相友爱。

၄၆၄.

464.

ပါတောဝုဋ္ဌာယ မဒ္ဒီပိ,ဥပဋ္ဌာပိယ ပါနိယံ;

ပရိဘောဇနိယဉ္စေဝ,မုခေါဒကဉ္စ အာဟရိ.

玛蒂也清晨早起，准备好饮用水、食物和盥洗水。

၄၆၅.

465.

ဒန္တကဋ္ဌဉ္စ [Pg.195] ပါဒါသိ,တတော အဿမမဏ္ဍလံ;

သမ္မဇိတွာန ဒွေပုတ္တေ,ဌပေတွာ ပိတုသန္တိကေ.

她递上齿木，然后打扫了净修处，再将两个孩子安置在父亲身边。

၄၆၆.

466.

ခဏိတ္တိံ ပစ္ဆိ မာဒါယ,အင်္ကုသဉ္စာပိ ဂဏှိယ;

ဝနမူလဖလတ္ထာယ,ပါဝေက္ခိ ဧကိကာဝနံ.

她带着挖掘的工具、篮子和钩竿，为了采摘林中的根与果，独自一人进入森林。

၄၉၇.

497.

သာယနှသမယေ ပစ္ဆိံ,မူလာလေဟိ ဖလေဟိစ;

ပူရာပေတွာန သာဂဉ္ဆိ,ပဏ္ဏသာလံ အရညတော.

傍晚时分，她将篮子装满了根、茎和果实，从森林回到叶茅屋。

၄၆၈.

468.

ဖလပစ္ဆိံ [Pg.196] နိက္ခိပေတွာ,သယံ နှာတွာန ပုတ္တကေ;

နှာပေတွာစ ဘုဉ္ဇိံသု,မောဒေန္တာ စတုရောဇနာ.

放下果篮，自己沐浴并为孩子们沐浴后，四人欢喜地一起用餐。

၄၆၉.

469.

ဘုတွာ နလ္လာပ သလ္လာပံ,ကတွာန ပုတ္တကေ ဒုဝေ;

မဒ္ဒီအာဒါယ ပါဝီသိ,သာပဏ္ဏသာလမတ္တနော.

吃过饭，交谈之后，玛蒂带着两个孩子进入她自己的叶茅屋。

၄၇၀.

470.

ဧဝံဝုတ္တနိယာမေန,စတ္တာရောခတ္တိယာဇနာ;

ဝင်္ကပဗ္ဗတကုစ္ဆိမှိ,သတ္တမာသေဝသိံသုတေ.

就这样，那四位刹帝利在弯伽山的山谷中，住了七个月。

၄၇၁.

471.

တဒါကလိင်္ဂရဋ္ဌမှိ[Pg.197],ဂါမမှိဒုန္နိဝိဋ္ဌကေ;

ဗြဟ္မဏောဇူစကောနာမ,ဘိက္ခာစာရော အလက္ခိကော.

那时，在迦陵伽(Kaliṅga)国的顿尼维塔(Dunniviṭṭha)村，有一位名叫朱迦(Jūjaka)的婆罗门，他靠乞食为生，命运多舛。

၄၇၂.

472.

ကဟာပဏသတံလဒ္ဓါ,ဘိက္ခာစာရေနဗြာဟ္မဏော;

ဧကဗြာဟ္မဏကုလမှိ,ထပေတွာပုနသောဂတော.

那位婆罗门通过乞食获得了一百钱，他将钱寄放在一个婆罗门家庭后，又再次离开了。

၄၇၃.

473.

အနာဂန္တွာစိရာယန္တေ,ဇူစကမှိဂဟာပဏံ,ခီဏံဗြာဟ္မဏဂေဟမှိ,ဝလဉ္ဇေတွာအသေသတော.

未过几时，给朱茶迦(Jūcaka)的钱财，已在其婆罗门家中被挥霍殆尽。

၄၇၄.

474.

စောဒေသိဂဟာပဏံသော[Pg.198],ပစ္ဆာဂန္တွာနဇူစကော;

ကဟာပဏဿခီဏတ္တာ,ဒါတုံနာသက္ခိဗြာဟ္မဏော.

其后，债主前来向朱茶迦索要钱财；因钱财已尽，彼婆罗门无能偿付。

၄၇၅.

475.

ဓီတာ တဿ ဗြာဟ္မဏဿ,နာမေနာမိတ္တတာပနာ;

ယုဝတီရူပဝန္တီစ,ဇူစကဿအဒံသုတံ.

彼婆罗门之女，名为阿弥陀塔帕娜(Amittatāpanā)，年轻貌美，他们将她给了朱茶迦。

၄၇၆.

476.

ဝသိတ္ထဒုန္နိဝိဋ္ဌမှိ[Pg.199],အာဒါယာမိတ္တတာပနံ;

ဒဟရိံဇိဏ္ဏကောပါပေါ,ဇူစကောယာစဇီဝကော.

邪恶年老的乞丐朱茶迦，带着年轻的阿弥陀塔帕娜，住在一个婆私吒(Vasittha)族的偏僻村落里。

၄၇၇.

477.

အမိတ္တတာပနာသမ္မာ,ဂရုံကတွာနဗြာဟ္မဏံ;

ပဋိဇဂ္ဂတိဣန္ဒံဝ,သူဇာဥဋ္ဌာနသီလိနီ.

勤勉的阿弥陀塔帕娜恭敬地对待那婆罗门，照顾他，犹如修嘉(Sujā)之于因陀罗(Inda)。

၄၇၈.

478.

ယုဝါနောဗြာဟ္မဏာအညေ,ဒိသွာနာမိတ္တတာပနံ;

ဇာယာဝတ္တေနသမ္ပန္နံ,သဒါရေဣတိတဇ္ဇရေ.

其他年轻的婆罗门见阿弥陀塔帕娜如此善尽妻子之责，便斥责自己的妻子。

၄၇၉.

479.

အယံမဟလ္လကံသမ္မာ[Pg.200],ပဋိဇဂ္ဂတိဇူစကံ;

ကိံ ပမဇ္ဇထ အမှာကံ,ယုဝါနာနံတု ဝေါ သတံ.

“此女妥善照顾年老的朱茶迦，而你们身为我等年轻人的妻子，为何对我们如此懈怠？”

၄၈၀.

480.

ပဋိဇဂ္ဂထနောဗာလာ,ပဿိတွာ မိတ္တတာပနံ;

နောစေပဋိဇဂ္ဂေယျာထ,ဒဏ္ဍေဿာမခရံဘုသံ.

“你们这些愚人，看看阿弥陀塔帕娜！你们要好好照顾我们。若不照顾，我们将严厉地惩罚你们。”

၄၈၁.

481.

တဇ္ဇိတာ [Pg.201] ဘရိယာသဗ္ဗာ,ပတီဟိ ဘယမာနသာ;

သန္နိသိန္နာ မန္တလိံသု;

အာရဗ္ဘာမိတ္တတာပနံ.

所有的妻子都被丈夫斥责，心中恐惧。她们聚集在一起，商议关于阿弥陀塔帕娜之事。

၄၈၂.

482.

ပလာပေဿာမ အယျာယော,ဣမမှာဒုန္နိ ဝိဋ္ဌတော;

ဧဝံသုခံ ဝိဟိဿာမ,ဇူစကဿ ပဇာပတိံ.

“女士们，让我们将朱茶迦的妻子从这恶劣之地赶走，这样我们就能安乐地生活了。”

၄၈၃.

483.

မန္တယိတွာနတာ ဧဝံ,နဒိံ ဥဒကဟာရိယာ;

သမာဂန္တာ ဥဇ္ဈာယိံသု,တိတ္ထေ အမိတ္တတာပနံ.

她们如此商议后，便去河边取水。她们在渡口聚集起来，一同嘲弄阿弥陀塔帕娜。

၄၈၄.

484.

အမိတ္တာနုနတေမာတာ[Pg.202],အမိတ္တောနုနတေပိတာ;

ယေသံဇိဏ္ဏဿပါဒံသု,ဧဝံ ဒဟရိယံ သတိံ.

“你的母亲定是你的敌人，你的父亲定是你的敌人，他们竟将如此年轻贤淑的你，嫁给一个老人。”

၄၈၅.

485.

အဟိတံဝတတေညာတီ,မန္တယိံသု ရဟောဂတာ;

ယေတံဇိဏ္ဏဿ ပါဒံသု,ဧဝံ ဒဟရိယံသတိံ.

“你的亲戚们定是私下商议要加害于你，才会将如此年轻贤淑的你，嫁给一个老人。”

၄၈၆.

486.

အမနာပဝါသံဝသတိ[Pg.203],ဇိဏ္ဏေနပတိနာသဟ;

ယာတွံဝသသိဇိဏ္ဏဿ,မတန္တေဇီဝိတာဝရံ.

“你与年老的丈夫同住，生活实不愉快。既然你与此老人共住，对你而言，死比生好。”

၄၈၇.

487.

နဟိနုနတေဝိန္ဒိံသု,မာတာပိတာစသောဘဏေ;

တုယှတ္ထာယဇူစကမှာ,ပတိံအညံသုယောဗ္ဗနံ.

“哦，美人，难道你的父母除了朱茶迦，就找不到另一个年轻俊美的丈夫给你吗？”

၄၈၈.

488.

ဒုယိဋ္ဌံတေနဝမိယာ,အကတံအဂ္ဂိဟုတကံ;

ယေတံဇိဏ္ဏဿပါဒံသု,ဧဝံဒဟရိယံသတိံ.

“你定是在初九祭祀不当，或未行火供，他们才会将如此年轻贤淑的你，嫁给一个老人。”

၄၈၉.

489.

သမဏေ [Pg.204] ဗြာဟ္မဏေ သုဒ္ဓေ,အက္ကောသိ ဗြာဟ္မစာရိနေ;

ယေနတေနဒဟရီတွံ,မညေဇိဏ္ဏေနသင်္ဂမီ.

“我想，你定是辱骂过清净的沙门、婆罗门与梵行者，因此你这年轻女子才会嫁给一个老人。”

၄၉၀.

490.

နဒုက္ခံအဟိနာဒဋ္ဌံ,နဒုက္ခံသတ္တိယာဟတံ;

တဉ္စဒုက္ခဉ္စတိဗ္ဗဉ္စ,ယံပဿေဇိဏ္ဏကံပတိံ.

“被蛇咬不是苦，被矛刺也不是苦；见到年老的丈夫，那才是剧烈的痛苦。”

၄၉၁.

491.

နတ္ထိခိဋ္ဋာနတ္ထိရတိ[Pg.205],ဇိဏ္ဏေနပတိနာသဟ;

နတ္ထိအလ္လာပသလ္လာပေါ,ဇဂ္ဃိတုံဝိနသောဘတိ.

“与年老的丈夫在一起，没有嬉戏，没有欢乐，也没有亲切的交谈，甚至连欢笑都不快活。”

၄၉၂.

492.

ယဒါဒဟရောဒဟရီ,မန္တယိံသုရဟောဂတာ;

သဗ္ဗသောကာဝိနဿန္တိ,ယေကေစိဟဒယဿိတာ.

“当年轻男子与年轻女子私下密语时，心中所有的一切忧愁都会消失。”

၄၉၃.

493.

ဒဟရီတွံရူပါတီ,ပုရိသာတွမဘိပတ္ထိတာ;

ဂစ္ဆ ဉာတိကုလေ အစ္ဆ,ကိံ ဇိဏ္ဏော ရမယိဿတိ.

“你年轻貌美，为众男子所渴求。回你亲族家去吧！一个老人能给你什么乐趣呢？”

၄၉၄.

494.

ရောဒမာနာဝအာဂဉ္ဆိ[Pg.206],သာဃရံပရိဘာသိတာ;

ဗြာဟ္မဏီဟိ ဟိရာယန္တီ,ဃဋမာဒါယသီဃသော.

她被婆罗门女们羞辱斥责，心怀惭愧，哭泣着迅速拿起水罐回家了。

၄၉၅.

495.

ရောဒန္တိံ အာဂတံဇာယံ,ဒိသွာကိံ ဘောတိရောဒိယ;

အာဂစ္ဆ သီတိပုစ္ဆိတ္ထ,ပစ္စုဂ္ဂစ္ဆံ ဝဇူစကော.

朱茶迦出门迎接，见到妻子哭着回来，便问道：“夫人，你为何哭泣？”

၄၉၆.

496.

နတေဗြာဟ္မဏ [Pg.207] ဂစ္ဆာမိ,နဒိံ ဥဒကဟာရိယာ;

ထိယောမံပရိဘာသိံသု,တယာဇိဏ္ဏေနဗြာဟ္မဏ.

“婆罗门，我不要再为你去河边取水了！那些女人因为你这个老头而羞辱我，婆罗门！”

၄၉၇.

497.

ဗြာဟ္မဏျာဘာသမာနာယ,ကထံသုတွာနဗြာဟ္မဏော;

တောသေန္တောဘရိယံရုဏ္ဏံ,ဇိဏ္ဏောသောဧတဒဗြဝီ.

听了那婆罗门女的话，年老的婆罗门为安慰哭泣的妻子，便如此说道：

၄၉၈.

498.

မာမေတွံအကရာကမ္မံ,မမေဥဒကမာဟရိ;

အဟံဥဒကမာဟိဿံ,မာဘောတိကုပိတာအဟု.

“你不要为我做事，不要为我取水。我来取水，夫人，请不要生气。”

၄၉၉.

499.

နာဟံတမှိကုလေဇာတာ[Pg.208],ယံတွံဥဒကမာဟရိ;

ဧဝံဗြာဟ္မဏဇာနာဟိ,နတေဝစ္ဆာမိဟံဃရေ.

“我并非生于让你为我取水之家。婆罗门，你要知道，若是如此，我便不住在你家了。”

၅၀၀.

500.

သစေမေဒါသံဒါသိံ ဝါ,နာနယိဿသိဗြာဟ္မဏ;

ဧဝံဗြာဟ္မဏဇာနာဟိ,နတေဝစ္ဆာမသန္တိကေ.

“婆罗门，你若不为我带来男仆或女仆，那么，婆罗门，你要知道，我便不待在你身边了。”

၅၀၁.

501.

နတ္ထိမေ [Pg.209] သိဗ္ဗဋ္ဌာနံဝါ,ဓနဓညဉ္စ ဗြဟ္မဏိ;

ကုတောတံ ဒါသံဒါသိံ ဝါ,အာနယိဿာမိ ဘောတိယာ,အဟံဘောတိံ ဥပဋ္ဌိဿံ,မာဘောတိကု ပိတာအဟု.

“婆罗门女，我既无手艺，也无财富谷物。我从何处为夫人带来男仆女仆呢？我来侍奉你，夫人，请不要生气。”

၅၀၂.

502.

ဧဟိတေ အဟ မက္ခိဿံ,ယထာမေဝစနံသုတံ;

ဧသဝေဿန္တရော ရာဇာ,ဝင်္ကေဝသတိ ပဗ္ဗတေ.

“来，我告诉你我所听闻之事：有位国王名为韦桑达拉(Vessantara)，他住在槃迦(Vaṅka)山上。”

၅၀၃.

503.

တံတွံဂန္တွာန ယာစဿု,ဒါသံဒါသိဉ္စ ဗြဟ္မဏ;

သောတေဒဿတိ ယာစိတော,ဒါသံဒါသိဉ္စ ခတ္ထိယော.

“婆罗门，你且前去向他乞求男仆与女仆；那位刹帝利一经请求，必将赐予你男仆与女仆。”

၅၀၄.

504.

ဇိဏ္ဏောဟသ္မိ [Pg.210] ဒုဗ္ဗလော,ဒီဃောစဒ္ဓါသု ဒုဂ္ဂမော;

ကထံဂန္တုံ သက္ခိဿမိ,ဥပဌိဿာမိ တံ အဟံ.

“我已年迈且衰弱，路途漫长而难行。我如何能去？我还是侍奉你吧。”

၅၀၅.

505.

ယထာအဂန္တွာ သင်္ဂါမံ,အယုဒ္ဓေါဝ ပရာဇိတော,ဧဝမေဝ တုဝံဗြဟ္မေ,အဂန္တွာဝ ပရာဇိတော.

“犹如未赴战场，未经战斗而败；婆罗门，你亦如是，尚未出发已败。”

၅၀၆.

506.

သစေမေ [Pg.211] ဒါသံဒါသိံ ဝါ,နာနယိဿသိ ဗြဟ္မဏ;

ဧဝံ ဗြဟ္မဏ ဇာနာဟိ,နတေဝစ္ဆာ မဟံဃရေ;

အမနာပံ တေကရိဿာမိ,တံတေဒုက္ခံ ဘဝိဿတိ.

“婆罗门，你若不为我带来男仆或女仆，那么，婆罗门，你当知晓：我将不住于你家。我将行令你不悦之事，那将成为你的痛苦。”

၅၀၇.

507.

နက္ခတ္တေ ဥတုပုပ္ဖေသု,ယဒါမံဒက္ခသိ လင်္ကတံ;

အညေဟိ သဒ္ဓိံ ရမမာနံ,တန္တေဒုက္ခံ ဘဝိဿတိ.

“于节庆之日、繁花盛开之时，当你见我盛装打扮，与他人欢娱，那将成为你的痛苦。”

၅၀၈.

508.

အဒဿနေန [Pg.212] မယှံတေ,ဇိဏ္ဏဿ ပရိဒေဝတော;

ဘိယျောဝင်္ကာ ပလိတာစ,ဗဟူဟေဿန္တိ ဗြဟ္မဏ.

“婆罗门，因不见我而悲叹，你这老朽的皱纹与白发将愈发增多。”

၅၀၉.

509.

တတော သော ဗြဟ္မဏော ဘီတော,ဗြဟ္မဏိယာဝ သာနုဂေါ;

အဋ္ဋိတော ကာမရာဂေန,ဗြဟ္မဏိံ ဧတဒဗြဝီ.

于是，那婆罗门心生畏惧，顺从于婆罗门女，为情欲所困，便对她如是说道：

၅၁၀.

510.

ပါထေယျံမေကရောဟိတွံ[Pg.213],သံကုလျာသကလာနိစ;

မဓုပိဏ္ဍိကာစသုကတာယော,သတ္ထု ဘတ္တဉ္စဗြဟ္မဏိ.

“婆罗门女，请为我准备路粮：各式糕点、精制蜜丸，以及炒麦粉。”

၅၁၁.

511.

အာနယိဿံ မေထုနကေ,ဥဘောဒါသကုမာရကေ;

တေတံပရိစရိဿန္တိ,ရတ္တိံဒိဝမတန္ဒိတာ.

“我将带回一对年轻奴仆，他们会日夜不懈地侍奉你。”

၅၁၂.

512.

သာခိပ္ပံပဋိယာဒေသိ[Pg.214],ပါထေယျံမိတ္တတာပနာ;

ပဋိယာဒိတန္တိ အာစိက္ခိ,ဗြဟ္မဏဿအလက္ခိနော.

于是，阿弥多塔帕娜(Amittatāpanā)迅速备好路粮，然后告知那不幸的婆罗门：“已备妥。”

၅၁၃.

513.

ဂေဟေဒုဗ္ဗလဌာနံသော,ထိရံကတွာနဗြဟ္မဏော;

ဘရိယာယဂေါပနတ္ထံ,ဂုတ္တဒွါရဉ္စသင်္ခရိ.

那婆罗门加固了家中薄弱之处；为守护其妻，他又修缮了防护门。

၅၁၄.

514.

ဒါရူနိအာဟရိတွာန,ဃဋေပူရေသိဝါရိနာ;

ဇာယာယသုခဝါသတ္ထံ,အနိက္ခန္တုံစဂေဟတော.

他运来木柴，将水罐注满清水；为令妻子安住，无需离家外出。

၅၁၅.

515.

ပစ္စက္ခေယေဝ [Pg.215] ဇာယာယ,ဣသိဝေသံသမာဒိယ;

ပဿိတွာဘရိယံဧဝံ,ဩဝဒေသိသဇူစကော.

他就在妻子面前，穿上行者装束。朱茶迦(Jūjaka)看着妻子，如是教诫道：

၅၁၆.

516.

ဣတောပဌာယတွံဘဒ္ဒေ,ဝိကာလေမာဿုနိက္ခမိ;

မမအာဂမနာယာဝ,ဝသေသိအပ္ပမတ္တကာ.

“贤妻，从今以后，切莫非时外出；直到我回来为止，你当安住不放逸。”

၅၁၇.

517.

ဣဒံဝတွာနလဂ္ဂိတွာ[Pg.216],သောပါထေယျပသိဗ္ဗဟံ;

ဥပါဟနဉ္စအာရုယှ,ဂဏှီကတ္တရဒဏ္ဍကံ.

说完此话，他背上行囊，穿上鞋履，手持拐杖。

၅၁၈.

518.

တတောသောရုဏ္ဏမုခေန,ဘရိယံကတွာပဒက္ခိဏံ;

သောစမာနော ဝပက္ကာမိ,ဒါသကေ ပရိယေသိတုံ.

于是他泪流满面，右绕其妻，满怀哀伤地离去，以寻找奴仆。