นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส

礼敬彼世尊、阿罗汉、正自觉者

วินยปิฏก

律藏

สํคายนสฺส ปุจฺฉา วิสฺสชฺชนา

集诵的问答

โอกาส ทานกถา

授予许可之言

สุณาตุ [Pg.1] เม ภนฺเต สงฺโฆ, มหตี อยํ ปริสา, เอวรูปาย ปริสาย น สุกรา สพฺพโส กถํ สาเวตุํ, ตสฺมา อายสฺมโต จ ชวนตฺเถรสฺส ปขุกฺกูนครวาสิโน อายสฺมโต จ วิจิตฺตสาราภิวํสสฺส ติปิฏกธร ธมฺมภณฺฑาคาริกสฺส วินยปุจฺฉนภารญฺจ วินยวิสฺสชฺชน ภารญฺจ อาวหิตุํ โอกาสํ ทมฺมิ, กโรถ ตุมฺเห อาวุโส ฉฏฺฐสํคีติปุพฺพงฺคมานิ วินยปุจฺฉน วินยวิสฺสชฺชน กิจฺจานิ ยถาธมฺมํ ยถาวินยํ.

尊者僧伽请听我说，此大众甚为庞大，要使所有人都听到此番言说并非易事。因此，我授予住在帕库库那伽罗(Pakhukkūnagara)的具寿贾瓦那(Javana)长老，以及三藏持者、法藏守护者具寿维奇特萨拉比旺萨(Vicittasārābhivaṃsa)承担律藏问答之责的机会。诸贤友，请你们如法如律地履行第六次结集前导的律藏问答事务。

อคฺคมหาปณฺฑิต [Pg.2] ภทนฺตชวน มหาเถเรน

由首席大班智达尊者贾瓦那大长老

ฐปิตา

安立

ปุจฺฉก สมฺมุติ ญาตฺติ

提问者任命决议

สุณาตุ เม ภนฺเต สงฺโฆ, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, อหํ อายสฺมนฺตํ วิจิตฺตสาราภิวํสํ ติปิฏกธร ธมฺมภณฺฑาคาริกํ วินยํ ปุจฺเฉยฺยํ.

尊者僧伽请听我说，如果僧伽认为合适，我想向三藏持者、法藏守护者具寿维奇特萨拉比旺萨请教律藏。

ติปิฏกธร ธมฺมภณฺฑาคาริก

三藏持者、法藏守护者

ภทนฺตวิจิตฺตสาราภิวํเสน

由尊者维奇特萨拉比旺萨

ฐปิตา วิสฺสชฺชก สมฺมุติ ญาตฺติ

安立解答者任命决议

สุณาตุ เม ภนฺเต สงฺโฆ, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, อหํ อายสฺมตา ชวนตฺเถเรน สงฺฆนายก มหาเถรสฺส ปฏินิธิภูเตน วินยํ ปุฏฺโฐ วิสฺสชฺเชยฺยํ.

尊者僧伽请听我说，如果僧伽认为合适，我愿在被僧伽领袖大长老的代表具寿贾瓦那长老提问律藏时作答。

ปฐม ปาราชิก สิกฺขาปุจฺฉา

第一波罗夷学处之问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.3] เตน อาวุโส ภควตา ชานตา ปสฺสตา อรหตา สมฺมาสมฺพุทฺเธน ปฐมํ ปาราชิกํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，那位知者、见者、阿罗汉、正等觉者的世尊，在哪里制定了第一条波罗夷？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在毗舍离制定。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，这是缘何人而制定？

วิสฺสชฺชนา – สุทินฺนํ ภนฺเต กลนฺทปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，这是缘迦兰陀子苏定那而制定。

ปุจฺฉา – กิสฺมึ อาวุโส วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此戒因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สุทินฺโท ภนฺเต กลนฺทปุตฺโต ปุราณทุติยิกาย เมถุนํ ธมฺมํ ปฏิเสวิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，迦兰陀子苏定那与前妻行淫，尊者，此戒即是因此事而制定。

ปุจฺฉา – อตฺถิ อาวุโส ตตฺถ ปญฺญตฺติ อนุปญฺญตฺติ อนุปฺปนฺนปญฺญตฺติ.

问：贤友，那里有制戒、随制戒、未生时制戒吗？

วิสฺสชฺชนา – เอกา ภนฺเต ปญฺญตฺติ ทฺเว อนุปญฺญตฺติโย, อนุปฺปนฺนปญฺญตฺติ ตสฺมึ นตฺถิ.

答：尊者，有一项制戒，两项随制戒，那里没有未生时制戒。

ปุจฺฉา – สพฺพตฺถปญฺญตฺตินุโข [Pg.4] อาวุโส ปเทสปญฺญตฺตินุโข.

问：贤友，是遍处制戒，还是别处制戒？

วิสฺสชฺชนา – สพฺพตฺถปญฺญตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是遍处制戒。

ปุจฺฉา – สาธารณปญฺญตฺตินุโข อาวุโส อสาธารณปญฺญตฺตินุโข.

问：贤友，是共通制戒，还是不共通制戒？

วิสฺสชฺชนา – สาธารณปญฺญตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是共通制戒。

ปุจฺฉา – เอกโตปญฺญตฺตินุโข อาวุโส อุภโตปญฺญตฺตินุโข.

问：贤友，是单分制戒，还是双分制戒？

วิสฺสชฺชนา – อุภโตปญฺญตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是双分制戒。

ปุจฺฉา – ปญฺจนฺนํ อาวุโส ปาติโมกฺขุทฺเทสานํ กตฺโถคธํ กตฺถ ปริยาปนฺนํ.

问：贤友，在五种波罗提木叉诵文中，它属于何处？包含于何处？

วิสฺสชฺชนา – นิทาโนคธํ [Pg.5] ภนฺเต นิทานปริยาปนฺนํ.

答：尊者，属于序分，包含于序分。

ปุจฺฉา – กตเมน อาวุโส อุทฺเทเสน อุทฺเทสํ อาคจฺฉติ.

问：贤友，它由哪一种诵出而诵出？

วิสฺสชฺชนา – ทุติเยน ภนฺเต อุทฺเทเสน อุทฺเทสํ อาคจฺฉติ.

答：尊者，它由第二种诵出而诵出。

ปุจฺฉา – จตุนฺนํ อาวุโส วิปตฺตีนํ กตมา วิปตฺติ.

问：贤友，四种失败中，是哪一种失败？

วิสฺสชฺชนา – สีลวิปตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是戒的失败。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส วิปตฺติ.

问：贤友，什么是失败？

วิสฺสชฺชนา – อสํวโร ภนฺเต วิปตฺติ.

答：尊者，不防护就是失败。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส สมฺปตฺติ.

问：贤友，什么是成就？

วิสฺสชฺชนา – สํวโร ภนฺเต สมฺมตฺติ.

答：尊者，防护就是成就。

ปุจฺฉา – กา [Pg.6] อาวุโส ปฏิปตฺติ.

问：贤友，什么是修行？

วิสฺสชฺชนา – น เอวรูปํ กริสฺสามีติ ยาวชีวํ อาปาณโกฏิกํ สมาทาย สิกฺขติ สิกฺขาปเทสุ, อยํ ภนฺเต ปฏิปตฺติ.

答：尊者，“我将不做这样的事”，如此终身、乃至命终地受持，在诸学处中学习，这就是修行。

ปุจฺฉา – กติ อาวุโส อตฺถวเส ปฏิจฺจ ภควตา ปฐมํ ปาราชิกํ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊因为多少种理由而制定了第一波罗夷？

วิสฺสชฺชนา – ทส ภนฺเต อตฺถวเส ปฏิจฺจ ภควตา ปฐมํ ปาราชิกํ ปญฺญตฺตํ, ๑ - สงฺฆสุฏฺฐุตาย, ๒ - สงฺฆผาสุตาย, ๓ - ทุมฺมงฺกูนํ ปุคฺคลานํ นิคฺคหาย, ๔ - เปสลานํ ภิกฺขูนํ ผาสุวิหาราย, ๕ - ทิฏฺฐธมฺมิกานํ อาสวานํ สํวราย, ๖ - สมฺปรายิกานํ อาสวานํ ปฏิฆาตาย, ๗ - อปฺปสนฺนานํ ปสาทาย, ๘ - ปสนฺนานํ ภิยฺโยภาวาย, ๙ - สทฺธมฺมฏฺฐิติยา, ๑๐ - วินยานุคฺคหาย.

答：尊者，世尊制定第一波罗夷，是依于十种理由：1.为了僧伽的卓越，2.为了僧伽的安乐，3.为了制伏恶性之人，4.为了使贤善比丘安住，5.为了防护现世诸漏，6.为了击退来世诸漏，7.为了使未信者生信，8.为了使已信者增信，9.为了正法住立，10.为了摄益毗奈耶。

ปุจฺฉา – เก [Pg.7] อาวุโส สิกฺขนฺติ.

问：贤友，谁在学习？

วิสฺสชฺชนา – เสกฺขาจ ภนฺเต ปุถุชฺชนกลฺยาณกาจ สิกฺขนฺติ.

答：尊者，有学和善凡夫在学习。

ปุจฺฉา – เก อาวุโส สิกฺขิตสิกฺขา.

问：贤友，谁是已完成学习者？

วิสฺสชฺชนา – อรหนฺโต ภนฺเต สิกฺขิตสิกฺขา.

答：尊者，阿罗汉是已完成学习者。

ปุจฺฉา – กตฺถ อาวุโส ฐิตํ.

问：贤友，它立于何处？

วิสฺสชฺชนา – สิกฺขากาเมสุ ภนฺเต ฐิตํ.

答：尊者，它立于乐于学习者之中。

ปุจฺฉา – เก อาวุโส ธาเรนฺติ.

问：贤友，谁在持守？

วิสฺสชฺชนา – เยสํ ภนฺเต วตฺตติ เต ธาเรนฺติ.

答：尊者，它适用于谁，谁就持守它。

ปุจฺฉา – กสฺส [Pg.8] อาวุโส วจนํ.

问：贤友，这是谁的言语？

วิสฺสชฺชนา – ภควโต ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

答：尊者，这是世尊、阿罗汉、正等觉者的言语。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

问：贤友，这是由谁带来的？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

答：尊者，这是依于传承带来的。

สํคายนตฺถาย สงฺฆสฺส ญาปนํ

为结集而向僧伽作的宣告

สุณาตุ เม ภนฺเต สงฺโฆ อหํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ วิจิตฺถสาราภิวํสํ ติปิฏกธร ธมฺมภณฺฑาคาริกํ ปฐมสฺส ปาราชิกสฺส นิทานมฺปิ ปุจฺฉึ, ปุคฺคลมฺปิ ปุจฺฉึ, วตฺถุมฺปิ ปุจฺฉึ, ปญฺญตฺติ อนุปญฺญตฺติอาทีนิปิ ปุจฺฉึ, ปุฏฺโฐ ปุฏฺโฐจ โส อายสฺมาวิจิตฺตสาราภิวํโส วิสฺสชฺเชสิ, อิติหิทํ ภนฺเต ปฐมํ ปาราชิก สิกฺขาปทํ นิมฺมลํ สุปริสุทฺธํ ตสฺเสว ภควโต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส, ตสฺมา ยถาปุเร มหากสฺสปาทโย มหาเถรวรา โปราณสํคีติการา พฺรหฺมจริย สงฺขาตสฺส พุทฺธสาสนสฺส จิรฏฺฐิติยา พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย โลกานุกมฺปาย อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ ธมฺมวินยํ สงฺคายึสุเจว อนุสงฺคายึสุจ, เอวเมว มยมฺปิ ทานิ สพฺเพว ฉฏฺฐสํคีติมหาธมฺมสภาปริยาปนฺนา อิทํ ปฐม ปาราชิก สิกฺขาปทํ เอกโตสชฺฌายนวเสน สํคาเยยฺยาม.

大德僧伽，请听我说。尊者们，我曾向具寿威齐塔萨拉毗瓦萨(Vicittasārābhivaṃsa)、三藏持有者、法藏守护者，询问了第一波罗夷学处的因缘、人、事、制定、随制等。这位具寿威齐塔萨拉毗瓦萨在被询问后都作了解答。尊者们，这第一波罗夷学处清净无垢、极其纯净，确实是那位世尊、阿罗汉、正等觉者的言教。因此，正如往昔大迦叶(Mahākassapa)等诸大长老、古代的结集者们，为了被称为梵行的佛陀教法的长久住立，为了众人的利益，为了众人的安乐，为了对世间的慈悯，为了天与人的福祉、利益和安乐，而结集并复诵了法与律；现在，我们所有参与第六次大结集法会者，也应以共同合诵的方式来结集这第一波罗夷学处。

เรวตาภิ ปณฺฑิตธช สาสนวํส มหาธมฺมราชคุรุโน

瑞瓦达、智者之旗、圣教之裔、大法王导师

อภิธชมหารฏฺฐคุรุโนจ สงฺฆนายก มหาเถรสฺส

至高旗帜大国导师、僧伽领袖、大长老

โอกาส ทานกถา

授予许可的言说

สุณาตุ [Pg.10] เม ภนฺเต สงฺโฆ, มหตี อยํ ปริสา, เอวรูปาย ปริสาย น สุกรา สพฺพโส กถํ สาเวตุํ, ตสฺมา อายสฺมโตจ โสภนสฺส สาสนริ สารามาธิวาสิโน อายสฺมโตจ วิจิตฺตสาราภิวํสสฺส ติปิฏกธร ธมฺมภณฺฑาคาริกสฺส วินยปุจฺฉนภารญฺจ วินยวิสฺสชฺชนภารญฺจ อาวหิตุํ โอกาสํ ทมฺมิ, กโรถ ตุมฺเห อาวุโส ฉฏฺฐสํคีติปุพฺพงฺคมานิ วินยปุจฺฉน วินยวิสฺสชฺชน กิจฺจานิ ยถาธมฺมํ ยถาวินยํ.

尊者僧团请听我说，此会众甚大，要让如此庞大的会众听闻全部言说并非易事。因此，我给予住在萨罗摩（sārāma）寺的具寿善贤（Sobhana），以及三藏持者、法藏守护者具寿维吉达萨罗毗旺萨（Vicittasārābhivaṃsa）许可，让他们承担律问与律答的重任。贤友们，请你们如法如律地进行作为第六次结集前导的律问与律答事务。

อคฺคมหาปณฺฑิต ภทนฺต โสภนตฺเถเรน

由阿格摩诃班智达尊者善贤上座

ฐปิตา ปุจฺฉก สมฺมุติ ญาตฺติ

已确立提问者委任的动议

สุณาตุ เม ภนฺเต สงฺโฆ, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, อหํ อายสฺมนฺตํ วิจิตฺตสาราภิวํสํ ติปิฏกธร ธมฺมภณฺฑาคาริกํ วินยํ ปุจฺเฉยฺยํ.

尊者僧团请听我说，如果对僧团是适当的时候，我愿向三藏持者、法藏守护者具寿维吉达萨罗毗旺萨请问律。

ติปิฏกธร ธมฺมภณฺฑาคาริก

三藏持者、法藏守护者

ภทนฺตวิจิตฺตสาราภิวํเสน

由尊者维吉达萨罗毗旺萨

ฐปิตา วิสฺสชฺชก สมฺมุติ ญาตฺติ

已确立回答者委任的动议

สุณาตุ [Pg.11] เม ภนฺเต สงฺโฆ, ยทิสงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, อหํ อายสฺมตา โสภนตฺเถเรน สงฺฆนายก มหาเถรสฺส ปฏินิธิภูเตน วินยํ ปุฏฺโฐ วิสฺสชฺเชยฺยํ.

尊者僧团请听我说，如果对僧团是适当的时候，我愿作为僧团领袖大长老的代表，回答具寿善贤上座所提问的律。

ทุติย ปาราชิก สิกฺขาปุจฺฉา

关于第二波罗夷学处的提问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.12] เตน อาวุโส ภควตา ชานตา ปสฺสตา อรหตา สมฺมาสมฺพุทฺเธน ทุติยํ ปาราชิกํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，那由知者、见者、阿罗汉、正自觉者世尊所制定的第二波罗夷，是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，它是缘于谁而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ธนิยํ ภนฺเต กุมฺภการปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是缘于陶工之子达尼亚而制定的。

ปุจฺฉา – กิสฺมึ อาวุโส วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此戒是因何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ธนิโย ภนฺเต กุมฺภการปุตฺโต รญฺโญ ทารูนิ อทินฺนํ อาทิยิ, ตสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，陶工之子达尼亚拿取了国王未给予的木材，此戒是因此事而制定的。

ปุจฺฉา – อตฺถิ [Pg.13] อาวุโส ตตฺถ ปญฺญตฺติ อนุปญฺญตฺติ อนุปฺปนฺนปญฺญตฺติ.

问：贤友，此处是否有制定、随制定、未生制定？

วิสฺสชฺชนา – เอกา ภนฺเต ปญฺญตฺติ เอกา อนุปญฺญตฺติ อนุปฺปนฺนปญฺญตฺติ ตสฺมึ นตฺถิ.

答：尊者，此处有一条制定，一条随制定，没有未生制定。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส ตตฺถ มูลปญฺญตฺติ.

问：贤友，那里的根本制定是什么？

วิสฺสชฺชนา – โย ปน ภิกฺขุ อทินฺนํ เถยฺยสงฺขาตํ อาทิเยยฺย, ยถารูเป อทินฺนาทาเน ราชาโน โจรํ คเหตฺวา หเนยฺยุํวา พนฺเธยฺยุํวา ปพฺพาเชยฺยุํวา โจโรสิ พาโลสิ มุฬฺโหสิ เถโนสีติ ตถารูปํ ภิกฺขุ อทินฺนํ อาทิยมาโน อยมฺปิ ปาราชิโก โหติ อสํวาโสติ อยํ ภนฺเต ตตฺถ มูลปญฺญตฺติ.

答：若有比丘，以盗窃的方式拿取未被给予的东西，其价值达到这样的程度：国王们捉到盗贼后，会处以死刑、监禁或者流放，并且呵斥说：“你是盗贼，是愚人，是愚痴者，是窃贼！”比丘拿取了这样价值的未被给予的东西，此比丘也犯波罗夷罪，不得共住。尊者，这是那里的根本制定。

ปุจฺฉา – กา [Pg.14] อาวุโส ตตฺถ อนุปญฺญตฺติ.

问：贤友，那里的随制定是什么？

วิสฺสชฺชนา – คามาวา อรญฺญาวาติ อยํ ภนฺเต ตตฺถ อนุปญฺญตฺติ.

答：尊者，“或在村落，或在林野”，这是那里的随制定。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส ตตฺถ ปริปุณฺณปญฺญตฺติ.

问：贤友，那里的圆满制定是什么？

วิสฺสชฺชนา – โย ปน ภิกฺขุ คามาวา อรญฺญาวา อทินฺนํ เถยฺยสงฺขาตํ อาทิเยยฺย, กถารูเป อทินฺนาทาเน ราชาโน โจรํ คเหตฺวา หเนยฺยุํวา พนฺเธยฺยุํวา ปพฺพาเชยฺยุํวา โจโรสิ พาโลสิ มูฬฺโหสิ เถโนสีติ ตถารูปํ ภิกฺขุ อทินฺนํ อาทิยมาโน อยมฺปิ ปาราชิโก โหติ อสํวาโสติ อยํ ภนฺเต ตตฺถ ปริปุณฺณปญฺญตฺติ.

答：若有比丘，或在村落或在林野，以盗窃的方式拿取未被给予的东西，其价值达到这样的程度：国王们捉到盗贼后，会处以死刑、监禁或者流放，并且呵斥说：“你是盗贼，是愚人，是愚痴者，是窃贼！”比丘拿取了这样价值的未被给予的东西，此比丘也犯波罗夷罪，不得共住。尊者，这是那里的圆满制定。

ปุจฺฉา – สพฺพตฺถปญฺญตฺติ [Pg.15] นุโข อาวุโส ปเทสปญฺญตฺตินุโข.

问：贤友，这是遍处制定，还是局部制定？

วิสฺสชฺชนา – สพฺพตฺถปญฺญตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是遍处制定。

ปุจฺฉา – สาธารณปญฺญตฺตินุโข อาวุโส อสาธารณปญฺญตฺติ นุโข.

问：贤友，这是共通制定，还是不共通制定？

วิสฺสชฺชนา – สาธารณปญฺญตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是共通制定。

ปุจฺฉา – เอกโตปญฺญตฺตินุโข อาวุโส อุภโตปญฺญตฺตินุโข.

问：贤友，这是单分制定，还是双分制定？

วิสฺสชฺชนา – อุภโตปญฺญตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是双分制定。

ปุจฺฉา – ตสฺมึ [Pg.16] อาวุโส ทุติย ปาราชิเก อทินฺนํ อาทิยนฺโต กติ อาปตฺติโย อาปชฺชติ วิภชิตฺวา วิสฺสชฺเชหิ.

问：贤友，于此第二波罗夷中，拿取未予之物者会犯几种罪？请分别解答。

วิสฺสชฺชนา – อทินฺนํ ภนฺเต อาทิยนฺโต ติสฺโส อาปตฺติโย อาปชฺชติ, ปญฺจ มาสกํวา อติเรก ปญฺจ มาสกํวา อคฺฆนกํ อทินฺนํ เถยฺยสงฺขาตํ อาทิยติ อาปตฺติ ปาราชิกสฺส, อูนปญฺจมาสกํวา อติเรกมาสกํวา อทินฺนํ เถยฺยสงฺขาตํ อาทิยติ อาปตฺติ ถุลฺลจฺจยสฺส, มาสกํวา อูนมาสกวา อคฺฆนกํ อทินฺนํ เถยฺยสงฺขาตํ อาทิยติ อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส, อทินฺนํ ภนฺเต อาทิยนฺโต อิมา ติสฺโส อาปตฺติโย อาปชฺชติ.

答：尊者，拿取未予之物，构成偷盗者，会犯三种罪：若所取之物价值五摩沙迦或超过五摩沙迦，犯波罗夷罪；若价值不足五摩沙迦但超过一摩沙迦，犯偷兰遮罪；若价值一摩沙迦或不足一摩沙迦，犯恶作罪。尊者，拿取未予之物者会犯这三种罪。

ปุจฺฉา – เกสํ [Pg.17] อาวุโส อนาปตฺติ.

问：贤友，哪些人无罪？

วิสฺสชฺชนา – ทสนฺนํ ภนฺเต ปุคฺคลานํ อนาปตฺติ, สกสญฺญิสฺส, วิสฺสาสคฺคาเหน คณฺหนฺตสฺส, ตาวกาลิกํ คณฺหนฺตสฺส, เปตปริคฺคหํ คณฺหนฺตสฺส, ติรจฺฉานคตปริคฺคหํ คณฺหนฺตสฺส, ปํสุกูลสญฺญิสฺส, อุมฺมตฺตกสฺส, ขิตฺตจิตฺตสฺส, เวทนาฏฺฏสฺส, อาทิกมฺมิกสฺสาติ.

答：尊者，十种人无罪：作己有想者、信任取者、暂时取者、取亡者物者、取畜生物者、作粪扫想者、疯癫者、心乱者、为剧痛所迫者、初犯者。

ปุจฺฉา – ปญฺจนฺนํ อาวุโส ปาติโมกฺขุทฺเทสานํ กตฺโถคธํ กตฺถปริยาปนฺนํ.

问：贤友，五种波罗提木叉诵戒，归属于何处，包含于何处？

วิสฺสชฺชนา – นิทาโนคธํ ภนฺเต นิทานปริยาปนฺนํ.

答：尊者，归属于序分，包含于序分。

ปุจฺฉา – กตเมน [Pg.18] อาวุโส อุทฺเทเสน อุทฺเทสํ อาคจฺฉติ.

问：贤友，它属于哪一诵戒？

วิสฺสชฺชนา – ทุติเยน ภนฺเต อุทฺเทเสน อุทฺเทสํ อาคจฺฉติ.

答：尊者，它属于第二诵戒。

ปุจฺฉา – จตุนฺนํ อาวุโส วิปตฺตีนํ กตมา วิปตฺติ.

问：贤友，于四种过中，是哪一种过？

วิสฺสชฺชนา – สีลวิปตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是戒过。

ปุจฺฉา – สตฺตนฺนํ อาวุโส อาปตฺติกฺขนฺธานํ กตโม อาปตฺติกฺขนฺโธ.

问：贤友，于七种罪聚中，是哪一种罪聚？

วิสฺสชฺชนา – ปาราชิกาปตฺติกฺขนฺโธ ภนฺเต.

答：尊者，是波罗夷罪聚。

ปุจฺฉา – ฉนฺนํ อาวุโส อาปตฺติสมุฏฺฐานานํ กติหิ สมุฏฺฐาเนหิ สมุฏฺฐาติ.

问：贤友，于六种罪的生起中，它由几种生起？

วิสฺสชฺชนา – ตีหิ ภนฺเต สมุฏฺฐาเนหิ สมุฏฺฐาติ, สิยา กายโตจ จิตฺตโตจ สมุฏฺฐาติ, น วาจาโต, สิยา วาจาโตจ

答：尊者，由三种生起：有时由身和心生起，不由语；有时由语和

จิตฺตโตจ [Pg.19] สมุฏฺฐาติ, น กายโต, สิยา กายโตจ วาจาโตจ จิตฺตโตจ สมุฏฺฐาติ.

心生起，不由身；有时由身、语和心生起。

ปุจฺฉา – จตุนฺนํ อาวุโส อธิกรณานํ กตมํ อธิกรณํ.

问：贤友，于四种诤事中，是哪一种诤事？

วิสฺสชฺชนา – อาปตฺตาธิกรณํ ภนฺเต.

答：尊者，是罪诤事。

ปุจฺฉา – สตฺตนฺนํ อาวุโส สมถานํ กติหิ สมเถหิ สมฺมติ.

问：贤友，于七种止诤法中，它由几种止诤法而平息？

วิสฺสชฺชนา – ทฺวิหิ ภนฺเต สมเถหิ สมฺมติ สมฺมุขาวินเยนจ ปฏิญฺญาต กรเณนจ.

答：尊者，由两种止诤法平息：现前毘尼与自认而行。

ปุจฺฉา – โก [Pg.20] อาวุโส ตตฺถ วินโย, โก ตตฺถ อภิวินโย.

问：贤友，于此，什么是律，什么是增上律？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺญตฺติ ภนฺเต วินโย วิภตฺติ อภิวินโย.

答：尊者，制订是律，分别是增上律。

ปุจฺฉา – กึอาวุโส ตตฺถ ปาติโมกฺขํ กึ ตตฺถ อธิปาติโมกฺขํ.

问：贤友，于此，什么是波罗提木叉，什么是增上波罗提木叉？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺญตฺติ ภนฺเต ปาติโมกฺขํ, วิภตฺติ อธิปาติโมกฺขํ.

答：尊者，制订是波罗提木叉，分别是增上波罗提木叉。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส วิปตฺติ.

问：贤友，什么是过？

วิสฺสชฺชนา – อสํวโร ภนฺเต วิปตฺติ.

答：尊者，不防护是过。

ปุจฺฉา – กา [Pg.21] อาวุโส สมฺปตฺติ.

问：贤友，什么是成就？

วิสฺสชฺชนา – สํวโร ภนฺเต สมฺปตฺติ.

答：尊者，防护是成就。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส ปฏิปตฺติ.

问：贤友，什么是行道？

วิสฺสชฺชนา – น เอวรูปํ กริสฺสามีติ ยาวชีวํ อาปาณโกฏิกํ สมาทาย สิกฺขติ สิกฺขาปเทสุ อยํ ภนฺเต ตตฺถ ปฏิปตฺติ.

答：尊者，于诸学处中受持而学，立誓“我将不做此事”，尽其一生，乃至命终，于此，这即是行道。

ปุจฺฉา – กติ อาวุโส อตฺถวเส ปฏิจฺจ ภควตา ทุติยํ ปาราชิกํ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊依于几种义利而制订了第二波罗夷？

วิสฺสชฺชนา – ทส ภนฺเต อตฺถวเส ปฏิจฺจ ภควตา ทุติยํ ปาราชิกํ ปญฺญตฺตํ. สงฺฆสุฏฺฐุตาย สงฺฆผาสุตาย ทุมฺมงฺกูนํ ปุคฺคลานํ นิคฺคหาย เปสลานํ ภิกฺขูนํ ผาสุวิหาราย ทิฏฺฐธมฺมิกานํ อาสวานํ สํวราย สมฺปรายิกานํ อาสวานํ ปฏิฆาตาย อปฺปสนฺนานํ ปสาทาย ปสนฺนานํ ภิยฺโยภาวาย สทฺธมฺมฏฺฐิติยา วินยานุคฺคหาย.

答复——尊者，世尊依于十种义利而制定第二波罗夷：为了僧团的良善，为了僧团的安乐，为了调伏难调伏的人，为了贤善比丘的安乐住，为了防护现世的诸漏，为了断除未来的诸漏，为了使未信者生起信心，为了使已信者更加增长，为了正法的久住，为了护持律。

ปุจฺฉา – โก [Pg.22] อาวุโส สิกฺขนฺติ.

问——贤友，谁在学习？

วิสฺสชฺชนา – เสกฺขาจ ภนฺเต ปุถุชฺชนกลฺยาณกาจ สิกฺขนฺติ.

答复——尊者，有学和善凡夫在学习。

ปุจฺฉา – เก อาวุโส สิกฺขิตสิกฺขา.

问——贤友，谁是已学之人？

วิสฺสชฺชนา – อรหนฺโต ภนฺเต สิกฺขิตสิกฺขา.

答复——尊者，阿罗汉是已学之人。

ปุจฺฉา – กตฺถ [Pg.23] อาวุโส ฐิตํ.

问——贤友，它住于何处？

วิสฺสชฺชนา – สิกฺขากาเมสุ ภนฺเต ฐิตํ.

答复——尊者，它住于求学者之中。

ปุจฺฉา – เก อาวุโส ธาเรนฺติ.

问——贤友，谁持守它？

วิสฺสชฺชนา – เยสํ ภนฺเต วตฺตติ เต ธาเรนฺติ.

答复——尊者，它适用于谁，他们就持守它。

ปุจฺฉา – กสฺส อาวุโส วจนํ.

问——贤友，这是谁的言说？

วิสฺสชฺชนา – ภควตา ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺมุทฺธสฺส.

答复——尊者，是世尊、阿罗汉、正等觉者的言说。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส [Pg.24] อาภตํ.

问——贤友，这是由谁传来的？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

答复——尊者，这是依传统传承下来的。

ปุจฺฉา – อตฺถิ นุ โข อาวุโส ตตฺถ อุปเนตพฺพํ วา อปเนตพฺพํ วา อกฺขรปทปจฺจาภฏฺฐํ วา วิรทฺธปทพฺยญฺชนํ วา.

问——贤友，其中有需要增加或减少的，有错置的字句，或有缺漏的文句吗？

วิสฺสชฺชนา – นตฺถิ ภนฺเต.

答复——尊者，没有。

‘‘สํคายนตฺถาย สงฺฆสฺส ญาปนํ’’

“为结集而告知僧团。”

สุณาตุ [Pg.25] เม ภนฺเต สงฺโฆ อหํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ วิจิตฺตสาราภิวํส ติปิฏกธรธมฺมภณฺฑาคาริกํ ทุติยสฺส ปาราชิกสฺส นิทานมฺปิ ปุจฺฉึ, ปุคฺคลมฺปิ ปุจฺฉึ, วตฺถุมฺปิ ปุจฺฉึ, ปญฺญตฺติมฺปิ ปุจฺฉึ, อนุปญฺญตฺติมฺปิ ปุจฺฉึ, อาปตฺติมฺปิ ปุจฺฉึ, อนาปตฺติมฺปิ ปุจฺฉึ, อญฺญานิปิ อีทิสานิ ปุจฺฉิตพฺพฏฺฐานานิ อเนกานิ ปุจฺฉึ, ปุฏฺโฐ ปุฏฺโฐจ โส อายสฺมา วิจิตฺตสาราภิวํโส วิสฺสชฺเชสิ. อิติ หิทํ ภนฺเต อิทํ ทุติยํ ปาราชิก สิกฺขาปทํ นิมฺมลํ, สุปริสุทฺธํ, ตสฺเสว ภควโต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส, ตสฺมา ยถา ปุเร มหากสฺส ปาทโย มหาเถรวรา โปราณสํคีติการา พฺรหฺมจริยสงฺขาตสฺส พุทฺธสาสนสฺส จิรฏฺฐิติยา, พหุชนหิตาย, พหุชนสุขาย โลกานุกมฺปาย อตฺถาย, หิตาย, สุขาย, เทวมนุสฺสานํ ธมฺมวินยํ สงฺคายึสุเจว อนุสงฺคายึสุจ, เอวเมว มยมฺปิ ทานิ สพฺเพว ฉฏฺฐสํคีติมหาธมฺมสภาปริยาปนฺนา อิทํ ทุติย ปาราชิก สิกฺขาปทํ เอกโต คณสชฺฌายํ กตฺวา สมคฺคา สมฺโมทมานา หุตฺวา สงฺคาเยยฺยาม.

“尊者僧团请听我说。尊者，我曾向具寿维吉达萨拉毗旺萨（Vicittasārābhivaṃsa）——持三藏者、法藏官——请教，我请教了关于第二波罗夷的缘起、人、事、制定、随制、犯、不犯，以及其他诸多类似应问之处。这位具寿维吉达萨拉毗旺萨对所问都一一作答。尊者，这第二波罗夷学处无垢、极其清净，是彼世尊、阿罗汉、正等觉者所说。因此，正如往昔大迦叶（Mahākassapa）等诸大长老上座、古代的结集者，为了梵行的长久住立，为了众人的利益，为了众人的安乐，为了对世间的慈悯，为了天与人的义利、利益和安乐，而结集、随结集了法与律，如今我们也一样，所有参与第六次结集大法会的人，应一起集体诵念这第二波罗夷学处，和合、欢喜地进行结集。”

ตติย ปาราชิก สิกฺขาปุจฺฉา

第三波罗夷学处之问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.27] เตน อาวุโส ภควตา (ป) สมฺมาสมฺพุทฺเธน ตติยํ ปาราชิกํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，那位世尊、阿罗汉、正等觉者所制定的第三波罗夷，是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在毗舍离(Vesālī)制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，这是缘于谁而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สมฺพหุเล ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，这是缘于众多比丘而制定的。

ปุจฺฉา – กิสฺมึ อาวุโส วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此戒因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุ อญฺญมญฺญํ ชีวิตา โวโรเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，因为众多比丘互相夺取生命，所以是在那件事上制定的。

ปุจฺฉา – อตฺถิ [Pg.28] นุโข อาวุโส ตตฺถ ปญฺญตฺติ อนุปญฺญตฺติ อนุปฺปนฺนปญฺญตฺติ.

问：贤友，在那里是否有制定、随制定和未生制定？

วิสฺสชฺชนา – เอกา ภนฺเต ปญฺญตฺติ, เอกา อนุปญฺญตฺติ, อนุปฺปนฺนปญฺญตฺติ ตสฺมึ นตฺถิ.

答：尊者，有一条制定，一条随制定，此处没有未生制定。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส ตตฺถ มูลปญฺญตฺติ.

问：贤友，那里的根本制定是什么？

วิสฺสชฺชนา – โยปน ภิกฺขุ สญฺจิจฺจ มนุสฺสวิคฺคหํ ชีวิตา โวโรเปยฺย, สตฺถหารกํวาสฺส ปริเยเสยฺย อยมฺปิ ปาราชิโก โหติ อสํวาโสติ อยํ ภนฺเต ตตฺถ มูลปญฺญตฺติ.

答：尊者，“若有比丘故意夺取人的生命，或为他寻找持刀者，此人也得波罗夷，不得共住。”尊者，这是那里的根本制定。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส ตตฺถ อนุปญฺญตฺติ.

问：贤友，那里的随制定是什么？

วิสฺสชฺชนา – มรณวณฺณํ วา สํวณฺเณยฺย มรณาย วา สมาทเปยฺย อมฺโภปุริส กึ ตุยฺหิมินา ปาปเกน ทุชฺชีวิเตน มตนฺเต ชีวิตา

答：或者称赞死亡，或者劝人赴死，说：“喂，仁兄！你过这邪恶、难活的生命有何用？你死了比活着好。

เสยฺยาติ [Pg.29] อิติ จิตฺตมโน จิตฺตสงฺกปฺโป อเนกปริยาเยน มรณวณฺณํ วา สํวณฺเณยฺย มรณาย วา สมาทเปยฺยาติ อยํ ภนฺเต ตตฺถ อนุปญฺญตฺติ.

像这样，心怀此意，有此想法，以各种方式称赞死亡，或劝人赴死，尊者，这是那里的随制定。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส ตตฺถ ปริปุณฺณปญฺญตฺติ.

问：贤友，那里的圆满制定是什么？

วิสฺสชฺชนา – โย ปน ภิกฺขุ สญฺจิจฺจ มนุสฺสวิคฺคหํ ชีวิตา โวโรเปยฺย, สตฺถหารกํวาสฺส ปริเยเสยฺย, มรณวณฺณํ วา สํวณฺเณยฺย, มรณาย วา สมาทเปยฺย, อมฺโภ ปุริส กึ ตุยฺหิมินา ปาปเกน ทุชฺชีวิเตน มตนฺเต ชีวิตา เสยฺโยติ อิติ จิตฺตมโน จิตฺตสงฺกปฺโป อเนกปริยาเยน มรณวณฺณํวา สํวณฺเณยฺย, มรณาย วา สมาทเปยฺย, อยมฺปิ ปาราชิโก โหติ อสํวาโสติ อยํ ภนฺเต ตตฺถ ปริปุณฺณปญฺญตฺติ.

答：“若有比丘故意夺取人的生命，或为他寻找持刀者，或称赞死亡，或劝人赴死，[说]：‘喂，仁兄！你过这邪恶、难活的生命有何用？你死了比活着好。’像这样，心怀此意，有此想法，以各种方式称赞死亡，或劝人赴死，此人也得波罗夷，不得共住。”尊者，这是那里的圆满制定。

ปุจฺฉา – สพฺพตฺถปญฺญตฺติ [Pg.30] นุโข อาวุโสปเทสปญฺญตฺติ นุโข.

问：贤友，这是普遍制定，还是区域制定？

วิสฺสชฺชนา – สพฺพตฺถปญฺญตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是普遍制定。

ปุจฺฉา – สาธารณปญฺญตฺตินุโข อาวุโส อสาธารณปญฺญตฺติ นุโข.

问：贤友，这是共通制定，还是不共通制定？

วิสฺสชฺชนา – สาธารณปญฺญตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是共通制定。

ปุจฺฉา – เอกโตปญฺญตฺติ [Pg.31] นุโข อาวุโส อุภโตปญฺญตฺติ นุโข.

问：贤友，这是单方制定，还是双方制定？

วิสฺสชฺชนา – อุภโตปญฺญตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是双方制定。

ปุจฺฉา – ตสฺมึ อาวุโส ตติย ปาราชิเก สญฺจิจฺจ มนุสฺสวิคฺคหํ ชีวิตา โวโรเปนฺโต กติ อาปตฺติโย อาปชฺชติ.

问：贤友，在那第三波罗夷中，故意夺取人的生命者，会犯几种罪？

วิสฺสชฺชนา – สญฺจิสฺส ภนฺเต มนุสฺสวิคฺคหํ ชีวิตา โวโรเปนฺโต ติสฺโส อาปตฺติโย อาปชฺชติ, มนุสฺสํ โอทิสฺส ปปาตํ ขณติ ปปติตฺวา มริสฺสตีติ อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส, ปปติเต ทุกฺขา เวทนา อุปฺปชฺชติ อาปตฺติ ถุลฺลจฺจยสฺส, มรติ อาปตฺติ ปาราชิกสฺส, สญฺจิจฺจ ภนฺเต มนุสฺสวิคฺคหํ ชีวิตา โวโรเปนฺโต อิมา ติสฺโส อาปตฺติโย อาปชฺชติ.

答：尊者，故意夺取人的生命者，会犯三种罪：针对某人挖陷阱，心想“他掉下去会死”，犯恶作；当他掉下去，生起痛苦感受时，犯偷兰遮；当他死亡时，犯波罗夷。尊者，故意夺取人的生命者，会犯这三种罪。

ปุจฺฉา – เกสํ [Pg.32] อาวุโส อนาปตฺติ.

问：贤友，哪些人无罪？

วิสฺสชฺชนา – สตฺตนฺนํ ภนฺเต ปุคฺคลานํ อนาปตฺติ, อสญฺจิจฺจ มาเรนฺตสฺส, อชานนฺตสฺส, น มรณาธิปฺปายสฺส, อุมฺมตฺตกสฺส, ขิตฺตจิตฺตสฺส, เวทนาฏฺฏสฺส, อาทิกมฺมิกสฺส.

答：尊者，七种人无罪：非故意杀害者、不知情者、无杀意者、精神失常者、心智错乱者、为剧痛所迫者、初犯者。

ปุจฺฉา – ปญฺจนฺนํ อาวุโส ปาติโมกฺขุทฺเทสานํ กตฺโถคธํ กตฺถ ปริยาปนฺนํ.

问：贤友，在五种波罗提木叉诵戒中，此戒归属于何处？包含于何处？

วิสฺสชฺชนา – นิทาโนคธํ ภนฺเต นิทานปริยาปนฺนํ.

答：尊者，归属于序分，包含于序分。

ปุจฺฉา – กตเมน [Pg.33] อาวุโส อุทฺเทเสน อุทฺเทสํ อาคจฺฉติ.

问：贤友，此戒在哪一次诵戒时诵出？

วิสฺสชฺชนา – ทุติเยน ภนฺเต อุทฺเทเสน อุทฺเทสํ อาคจฺฉติ.

答：尊者，在第二次诵戒时诵出。

ปุจฺฉา – จตุนฺนํ อาวุโส วิปตฺตีนํ กตมา วิปตฺติ.

问——贤友，于四种过失中，是何种过失？

วิสฺสชฺชนา – สีลวิปตฺติ ภนฺเต.

答——尊者，是戒过失。

ปุจฺฉา – สตฺตนฺนํ อาวุโส อาปตฺติกฺขนฺธานํ กตโม อาปตฺติกฺขนฺโธ.

问——贤友，于七种罪聚中，是何种罪聚？

วิสฺสชฺชนา – ปาราชิกาปตฺติกฺขนฺโธ ภนฺเต.

答——尊者，是波罗夷罪聚。

ปุจฺฉา – ฉนฺนํ อาวุโส อาปตฺติสมุฏฺฐานานํ กติหิ สมุฏฺฐาเนหิ สมุฏฺฐาติ.

问——贤友，于六种罪之生起中，由几种而生起？

วิสฺสชฺชนา – ฉนฺนํ ภนฺเต อาปตฺติสมุฏฺฐานานํ ตีหิ สมุฏฺฐาเนหิ สมุฏฺฐาติ, สิยา กายโตจ จิตฺตโตจ สมุฏฺฐาติ, น วาจโต[Pg.34], สิยา วาจโตจ จิตฺตโตจ สมุฏฺฐาติ, น กายโต, สิยา กายโตจ วาจโตจ จิตฺตโตจ สมุฏฺฐาติ.

答——尊者，于六种罪之生起中，由三种而生起：有时由身与心生起，不由语；有时由语与心生起，不由身；有时由身、语与心生起。

ปุจฺฉา – จตุนฺนํ อาวุโส อธิกรณานํ กตมํ อธิกรณํ.

问——贤友，于四种诤讼中，是何种诤讼？

วิสฺสชฺชนา – อาปตฺตาธิกรณํ ภนฺเต.

答——尊者，是罪诤讼。

ปุจฺฉา – สตฺตนฺนํ [Pg.35] อาวุโส สมถานํ กติหิ สมเถหิ สมฺมติ.

问——贤友，于七种止诤法中，由几种而平息？

วิสฺสชฺชนา – สตฺตานํ ภนฺเต สมถานํ ทฺวีหิ สมเถหิ สมฺมติ, สมฺมุขา วินเยนจ ปฏิญฺญาตกรเณนจ.

答——尊者，于七种止诤法中，由两种而平息：即现前毗奈耶与自言治。

ปุจฺฉา – โก ตตฺถ อาวุโส วินโย โก ตตฺถ อภิวินโย.

问——贤友，此中，何为律？何为增上律？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺญตฺติ ภนฺเต วินโย วิภตฺติ อภิวินโย.

答——尊者，制定是律，分别是增上律。

ปุจฺฉา – กึ อาวุโส ตตฺถ ปาติโมกฺขํ กึ อธิปาติโมกฺขํ.

问——贤友，此中，何为波罗提木叉？何为增上波罗提木叉？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺญตฺติ ภนฺเต ปาติโมกฺขํ วิภตฺติ อธิปาติโมกฺขํ.

答——尊者，制定是波罗提木叉，分别是增上波罗提木叉。

ปุจฺฉา – กา [Pg.36] อาวุโส วิปตฺติ.

问——贤友，何为过失？

วิสฺสชฺชนา – อสํวโร ภนฺเต วิปตฺติ.

答——尊者，不防护是过失。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส สมฺปตฺติ.

问——贤友，何为成就？

วิสฺสชฺชนา – สํวโร ภนฺเต สมฺปตฺติ.

答——尊者，防护是成就。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส ตตฺถ ปฏิปตฺติ.

问——贤友，此中，何为行道？

วิสฺสชฺชนา – น เอวรูปํ กริสฺสามีติ ยาวชีวํ อาปาณโกฏิกํ สมาทาย สิกฺขติ สิกฺขาปเทสุ อยํ ภนฺเต ตตฺถ ปฏิปตฺติ.

答——尊者，“我将不做此事”，如是尽其一生，于诸学处中受持而学，此即是此中的行道。

ปุจฺฉา – กติ [Pg.37] อาวุโส อตฺถวเส ปฏิจฺจ ภควตา ตติยํ ปาราชิกํ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，世尊依于几种义利而制定第三波罗夷？

วิสฺสชฺชนา – ทส ภนฺเต อตฺถวเส ปฏิจฺจ ภควตา ตติยํ ปาราชิกํ ปญฺญตฺตํ สงฺฆสุฏฺฐุตาย สงฺฆผาสุตาย (ป) วินยานุคฺคหาย.

答——尊者，世尊依于十种义利而制定第三波罗夷：为僧团之优越，为僧团之安乐，……为护持律。

ปุจฺฉา – เก [Pg.38] อาวุโส สิกฺขนฺติ.

问——贤友，谁人学习？

วิสฺสชฺชนา – เสกฺขาจ ภนฺเต ปุถุชฺชนกลฺยาณกาจ สิกฺขนฺติ.

答——尊者，有学与善凡夫学习。

ปุจฺฉา – เก อาวุโส สิกฺขิตสิกฺขา.

问——贤友，谁是已学之人？

วิสฺสชฺชนา – อรหนฺโต ภนฺเต สิกฺขิตสิกฺขา.

答——尊者，阿罗汉是已学之人。

ปุจฺฉา – กตฺถ อาวุโส ฐิตํ.

问——贤友，立于何处？

วิสฺสชฺชนา – สิกฺขากาเมสุ ภนฺเต ฐิตํ.

答——尊者，立于乐学之人中。

ปุจฺฉา – เก อาวุโส ธาเรนฺติ.

问——贤友，谁人持守？

วิสฺสชฺชนา – เยสํ ภนฺเต วตฺตติ เต ธาเรนฺติ.

答——尊者，此法适用于谁，谁即持守。

ปุจฺฉา – กสฺส [Pg.39] อาวุโส วจนํ.

问：贤友，此是何人之言？

วิสฺสชฺชนา – ภควโต ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

答：尊者，此是世尊、阿罗汉、正等觉者之言。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

问：贤友，此由谁传来？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

答：尊者，此乃依次第传来。

ปุจฺฉา – อตฺถินุโข อาวุโส ตตฺถ กิญฺจิ อุปเนตพฺพํ วา อปเนตพฺพํ วา อกฺขรปทปจฺจาภฏฺฐํ วา วิรทฺธปทพฺยญฺชนํ วา.

问：贤友，于此有任何应增、应减，或字句错乱，或文句缺漏之处吗？

วิสฺสชฺชนา – นตฺถิ ภนฺเต.

答：尊者，没有。

สํคายนตฺถาย สงฺฆสฺส ญาปนํ

为结集向僧伽作白

สุณาตุ [Pg.40] เม ภนฺเต สงฺโฆ, อหํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ วิจิตฺตสาราภิวํสํ ติปิฏกธร ธมฺมภณฺฑาคาริกํ ตติยสฺส ปาราชิกสฺส นิทานมฺปิ ปุจฺฉึ, ปุคฺคลมฺปิ ปุจฺฉึ, วตฺถุมฺปิ ปุจฺฉึ, ปญฺญตฺติมฺปิ ปุจฺฉึ, อนุปญฺญตฺติมฺปิ ปุจฺฉึ, อาปตฺติมฺปิ ปุจฺฉึ, อนาปตฺติมฺปิ ปุจฺฉึ, อญฺญานิปิ เอวรูปานิ ปุจฺฉิตพฺพฏฺฐานานิ อเนกานิ ปุจฺฉึ, ปุฏฺโฐ ปุฏฺโฐจ โส อายสฺมา วิจิตฺตสาราภิวํโส วิสฺสชฺเชสิ, อิติหิทํ ภนฺเต ตติยปาราชิกสิกฺขาปทํ นิมฺมลํ สุปริสุทฺธํ ตสฺเสว ภควโต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺมุทฺธสฺส, ตสฺมา ยถา ปุเร มหากสฺสปาทโย มหาเถรวรา โปราณสํคีติการา พฺรหฺมจริยสงฺขาตสฺส พุทฺธสาสนสฺส จิรฏฺฐิติยา พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย โลกานุกมฺปาย อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ ธมฺมวินยํ สงฺคายึสุเจว อนุสงฺคายึสุจ, เอวเมว มยมฺปิ ทานิ สพฺเพว ฉฏฺฐสํคีติมหาธมฺมสภาปริยาปนฺนา อิทํ ตติยปาราชิกสิกฺขาปทํ เอกโต คณสชฺฌายํ กตฺวา สมคฺคา สมฺโมทมานา หุตฺวา สํคาเยยฺยาม.

大德僧伽，请听我说。尊者们，我曾向具寿威齐塔萨拉毗瓦萨(Vicittasārābhivaṃsa)、三藏持有者、法藏守护者，询问了第三波罗夷学处的因缘、人、事、制定、随制、罪、无罪，以及其他众多此类应问之处。这位具寿威齐塔萨拉毗瓦萨在被询问后都作了解答。尊者们，这第三波罗夷学处清净无垢、极其纯净，确实是那位世尊、阿罗汉、正等觉者的言教。因此，正如往昔大迦叶(Mahākassapa)等诸大长老、古代的结集者们，为了被称为梵行的佛陀教法的长久住立，为了众人的利益，为了众人的安乐，为了对世间的慈悯，为了天与人的福祉、利益和安乐，而结集并复诵了法与律；现在，我们所有参与第六次大结集法会者，也应和合欢喜，共同合诵，结集这第三波罗夷学处。

จตุตฺถ ปาราชิก สิกฺขาปุจฺฉา

第四波罗夷学处问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.42] เตน อาวุโส ภควตา ชานตา ปสฺสตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน จตุตฺถํ ปาราชิกํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，彼知者、见者……正等觉者世尊，于何处制订了第四波罗夷学处？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต.

答：尊者，于毗舍离。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此乃缘何人而制订？

วิสฺสชฺชนา – วคฺคุมุทาตีริเย ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此乃缘瓦古穆达河岸诸比丘而制订。

ปุจฺฉา – กิสฺมึ อาวุโส วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此乃因何事而制订？

วิสฺสชฺชนา – วคฺคุมุทาตีริยา ภนฺเต ภิกฺขู คิหีนํ อญฺญมญฺญสฺส อุตฺตริมนุสฺสธมฺมสฺส วณฺณํ ภาสึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，因瓦古穆达河岸诸比丘向在家人互相称赞彼此之上人法，缘此事而制订。

ปุจฺฉา – อตฺถิ [Pg.43] อาวุโส ตตฺถ ปญฺญตฺติ อนุปญฺญตฺติ อนุปฺปนฺนปญฺญตฺติ.

问：贤友，于此有制订、随制订、未生事制订吗？

วิสฺสชฺชนา – เอกา ภนฺเต ปญฺญตฺติ เอกา อนุปญฺญตฺติ อนุปฺปนฺนปญฺญตฺติ ตสฺมึ นตฺถิ.

答：尊者，于此有一制订，一随制订，无未生事制订。

ปุจฺฉา – กตมา อาวุโส ตตฺถ มูลปญฺญตฺติ.

问：贤友，彼处的根本制订是什么？

วิสฺสชฺชนา – โย ปน ภิกฺขุ อนภิชานํ อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อตฺตุปนายิกํ อลมริยญาณทสฺสนํ สมุทาจเรยฺย, อิติชานามิ อิติปสฺสามีติ, ตโต อปเรน สมเยน สมนุคฺคาหีย มาโนวา อสมนุคฺคาหีย มาโนวา อาปนฺโน วิสุทฺธาเปกฺโข เอวํ วเทยฺย อชานเมวํ อาวุโส อวจํ ชานามิ อปสฺสํ ปสฺสามิ ตุจฺฉํ มุสาวิลปินฺติ อยมฺปิ ปาราชิโก โหติ อสํวาโสติ อยํ ภนฺเต ตตฺถ มูลปญฺญตฺติ.

答：若有比丘，不实知上人法，却宣称于自身有足以构成圣智见之上人法，言：“我如是知，我如是见。”彼于后时，或被诘问，或不被诘问，已犯罪而欲求清净，如是言：“贤友，我实不知而自言知，不见而自言见，所说空虚妄语。”此人亦是波罗夷，不堪共住。尊者，此即是彼处的根本制订。

ปุจฺฉา – กตมา [Pg.44] อาวุโส ตตฺถ อนุปญฺญตฺติ.

问：贤友，彼处的随制订是什么？

วิสฺสชฺชนา – อญฺญตฺร อธิมานาติ อยํ ภนฺเต ตตฺถ อนุปญฺญตฺติ.

答：尊者，“除增上慢外”，此即是彼处的随制订。

โหนฺติ เย เต อานนฺท ภิกฺขู อทิฏฺเฐ ทิฏฺฐสญฺญิโน อปตฺเต ปตฺตสญฺญิโน อนธิคเต อธิคตสญฺญิโน อสจฺฉิกเต สจฺฉิกตสญฺญโน อธิมาเนน อญฺญํ พฺยากโรนฺติ, ตญฺจ โข เอตํ อพฺโพหาริกํ.

阿难，有诸比丘，于未见者作已见想，于未达者作已达想，于未证者作已证想，于未触证者作已触证想，由增上慢而宣说究竟智，然此不构成罪。

ปุจฺฉา – กตมา [Pg.45] อาวุโส ตตฺถ ปริปุณฺณปญฺญตฺติ.

问：贤友，彼处的完整制订是什么？

วิสฺสชฺชนา – โยปน ภิกฺขุ อนภิชานํ อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อตฺตุปนายิกํ อลมริยญาณทสฺสนํ สมุทาจเรยฺย, อิติ ชานามิ อิติ ปสฺสามีติ, ตโต อปเรน สมเยน สมนุคฺคาหียมาโนวา อสมนุคฺคาหียมาโนวา อาปนฺโน วิสุทฺธาเปกฺโข เอวํ วเทยฺย อชานเมวํ อาวุโส อวจํชานามิ อปสฺสํ ปสฺสามิ ตุจฺฉํ มุสา วิลปินฺติ, อญฺญตฺร อธิมานา อยมฺปิ ปาราชิโก โหติ อสํวาโสติ อยํ ภนฺเต ตตฺถ ปริปุณฺณ ปญฺญตฺติ.

答：若有比丘，不实知上人法，却宣称于自身有足以构成圣智见之上人法，言：“我如是知，我如是见。”彼于后时，或被诘问，或不被诘问，已犯罪而欲求清净，如是言：“贤友，我实不知而自言知，不见而自言见，所说空虚妄语。”——除增上慢外——此人亦是波罗夷，不堪共住。尊者，此即是彼处的完整制订。

ปุจฺฉา – สพฺพตฺถปญฺญตฺติ [Pg.46] นุโข อาวุโส ปเทสปญฺญตฺติ นุโข.

问：贤友，此是遍制，抑或处制？

วิสฺสชฺชนา – สพฺพตฺถปญฺญตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是遍制。

ปุจฺฉา – สาธารณปญฺญตฺติ นุโข อาวุโส อสาธารณปญฺญตฺตินุโข.

问：贤友，此是通制，抑或不通制？

วิสฺสชฺชนา – สาธารณปญฺญตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是通制。

ปุจฺฉา – เอกโตปญฺญตฺติ นุโข อาวุโส อุภโต ปญฺญตฺติ นุโข.

问：贤友，此是一分制，抑或二分制？

วิสฺสชฺชนา – อุภโตปญฺญตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是二分制。

ปุจฺฉา – ตสฺมึ [Pg.47] อาวุโส จตุตฺถ ปาราชิเก อสนฺตํ อภูตํ อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อุลฺลปนฺโต กติ อาปตฺติโย อาปชฺชติ, วิภชิตฺวา วิสฺสชฺเชหิ.

问：贤友，于第四波罗夷中，宣说不实、不存在的上人法，会犯几种罪？请分别解说。

วิสฺสชฺชนา – ตสฺมึ ภนฺเต จตุตฺถปาราชิเก อสนฺตํ อภูตํ อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อุลฺลปนฺโต ติสฺโส อาปตฺติโย อาปชฺชติ, อสนฺตํ อภูตํ อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อุลฺลปติ อาปตฺติปาราชิกสฺส, โย เต วิหาเร วสติ โส ภิกฺขุ อรหาติ ภณติ ปฏิวิชานนฺตสฺส อาปตฺติ ถุลฺลจฺจยสฺส, อปฺปฏิวิชานนฺตสฺส อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส, อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ ภนฺเต อุลฺลปนฺโต อิมา ติสฺโส อาปตฺติโย อาปชฺชติ.

回答：尊者，于第四波罗夷中，宣说不实、不存在的上人法，会犯三种罪：宣说自己不实、不存在的上人法，犯波罗夷罪；明知（某比丘非阿罗汉）而说“住在您寺院的那位比丘是阿罗汉”，犯偷兰遮罪；不明知而说，犯恶作罪。尊者，宣说上人法，会犯此三种罪。

ปุจฺฉา – เกสํ [Pg.48] อาวุโส อนาปตฺติ.

问：贤友，哪些人无罪？

วิสฺสชฺชนา – ฉนฺนํ ภนฺเต ปุคฺคลานํ อนาปตฺติ อธิมาเนน ภณนฺตสฺส อนุลฺลปนาธิปฺปายสฺส อุมฺมตฺตกสฺส ขิตฺตจิตฺตสฺส เวทนาฏฺฏสฺส อาทิกมฺมิกสฺส.

回答：尊者，六种人无罪：增上慢而说者、无意宣说者、癫狂者、心乱者、为苦受所逼迫者、初犯者。

ปุจฺฉา – ปญฺจนฺนํ [Pg.49] อาวุโส ปาติโมกฺขุทฺเทสานํ กตฺโถคธํ กตฺถ ปริยาปนฺนํ.

问：贤友，五种波罗提木叉的诵说，于何处被摄入，于何处被包含？

วิสฺสชฺชนา – นิทาโนคธํ ภนฺเต นิทานปริยาปนฺนํ.

回答：尊者，被摄入于序分，被包含于序分。

ปุจฺฉา – กตเมน อาวุโส อุทฺเทเสน อุทฺเทสํ อาคจฺฉติ.

问：贤友，此是以何种诵说而诵？

วิสฺสชฺชนา – ทุติเยน ภนฺเต อุทฺเทเสน อุทฺเทสํ อาคจฺฉติ.

回答：尊者，以第二种诵说而诵。

ปุจฺฉา – จตุนฺนํ อาวุโส วิปตฺตีนํ กตมา วิปตฺติ.

问：贤友，于四种衰败中，是哪一种衰败？

วิสฺสชฺชนา – สีลวิปตฺติ ภนฺเต.

回答：尊者，是戒衰败。

ปุจฺฉา – สตฺตนฺนํ [Pg.50] อาวุโส อาปตฺติกฺขนฺธานํ กตโม อาปตฺติกฺขนฺโธ.

问：贤友，于七种罪聚中，是哪一种罪聚？

วิสฺสชฺชนา – ปาราชิกาปตฺติกฺขนฺโธ ภนฺเต.

回答：尊者，是波罗夷罪聚。

ปุจฺฉา – ฉนฺนํ อาวุโส อาปตฺติสมุฏฺฐานานํ กติหิ สมุฏฺฐาเนหิ สมุฏฺฐาติ.

问：贤友，于六种罪之生起中，此罪由几种生起？

วิสฺสชฺชนา – ฉนฺนํ ภนฺเต อาปตฺติสมุฏฺฐานานํ ตีหิ สมุฏฺฐาเนหิ สมุฏฺฐาติ, สิยา กายโตจ จิตฺตโตจ สมุฏฺฐาติ, น วาจโต, สิยา วาจโตจ จิตฺตโตจ สมุฏฺฐาติ, น กายโต, สิยา กายโตจ วาจโตจ จิตฺตโตจ สมุฏฺฐาติ.

回答：尊者，于六种罪之生起中，由三种生起：有时从身与心生起，不从语；有时从语与心生起，不从身；有时从身、语、心生起。

ปุจฺฉา – จตุนฺนํ [Pg.51] อาวุโส อธิกรณานํ กตมํ อธิกรณํ.

问：贤友，于四种诤事中，是哪一种诤事？

วิสฺสชฺชนา – อาปตฺตาธิกรณํ ภนฺเต.

回答：尊者，是犯戒诤事。

ปุจฺฉา – สตฺตนฺนํ อาวุโส สมถานํ กติหิ สมเถหิ สมฺมติ.

问：贤友，于七种灭诤法中，此诤事由几种平息？

วิสฺสชฺชนา – สตฺตนฺนํ ภนฺเต สมถานํ ทฺวีหิ สมเถหิ สมฺมติ, สมฺมุขาวินเยนจ ปฏิญฺญาตกรเณนจ.

回答：尊者，于七种灭诤法中，由两种平息：即现前毘尼与自言治。

ปุจฺฉา – โก ตตฺถ อาวุโส วินโย, โก ตตฺถ อภิวินโย.

问：贤友，于此，何为律？何为增上律？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺญตฺติ ภนฺเต วินโย, วิภตฺติ อภิวินโย.

回答：尊者，制订是律，分别是增上律。

ปุจฺฉา – กึ [Pg.52] อาวุโส ตตฺถ ปาติโมกฺขํ, กึ อธิปาติโมกฺขํ.

问：贤友，于此，何为波罗提木叉？何为增上波罗提木叉？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺญตฺติ ภนฺเต ปาติโมกฺขํ, วิภตฺติ อธิปาติโมกฺขํ.

回答：尊者，制订是波罗提木叉，分别是增上波罗提木叉。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส วิปตฺติ.

问：贤友，何为衰败？

วิสฺสชฺชนา – อสํวโร ภนฺเต วิปตฺติ.

回答：尊者，不防护即是衰败。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส สมฺปตฺติ.

问：贤友，何为成就？

วิสฺสชฺชนา – สํวโร ภนฺเต สมฺปตฺติ.

回答：尊者，防护即是成就。

ปุจฺฉา – กา [Pg.53] อาวุโส ตตฺถ ปฏิปตฺติ.

问：贤友，于此，何为行道？

วิสฺสชฺชนา – น เอวรูปํ กริสฺสามีติ ยาวชีวํ อาปาณโกฏิกํ สมาทาย สิกฺขติ สิกฺขาปเทสุ อยํ ภนฺเต ตตฺถ ปฏิปตฺติ.

回答：尊者，于诸学处中，受持“我将不这样做”之念，终生乃至命终而修学，此即是于此的行道。

ปุจฺฉา – กติ อาวุโส อตฺถวเส ปฏิจฺจ ภควตา จตุตฺถํ ปาราชิกํ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊依于几种理由而制订第四波罗夷？

วิสฺสชฺชนา – ทส ภนฺเต อตฺถวเส ปฏิจฺจ ภควตา จตุตฺถํ ปาราชิกํ ปญฺญตฺตํ, สงฺฆสุฏฺฐุตาย สงฺฆผาสุตาย…เป… วินยานุคฺคหาย.

回答：尊者，世尊依于十种理由而制订第四波罗夷：为僧团之良善，为僧团之安乐……乃至为对律之护持。

ปุจฺฉา – เก [Pg.55] อาวุโส สิกฺขนฺติ.

问：贤友，谁在学习？

วิสฺสชฺชนา – เสกฺขาจ ภนฺเต ปุถุชฺชนกลฺยาณกาจ สิกฺขนฺติ.

答：尊者，有学和善凡夫在学习。

ปุจฺฉา – เก อาวุโส สิกฺขิตสิกฺขา.

问：贤友，谁是已学成者？

วิสฺสชฺชนา – อรหนฺโต ภนฺเต สิกฺขิตสิกฺขา.

答：尊者，阿罗汉是已学成者。

ปุจฺฉา – กตฺถ อาวุโส ฐิตํ.

问：贤友，它立于何处？

วิสฺสชฺชนา – สิกฺขากาเมสุ ภนฺเต ฐิตํ.

答：尊者，它安立于求学者中。

ปุจฺฉา – เก อาวุโส ธาเรนฺติ.

问：贤友，谁在持守？

วิสฺสชฺชนา – เยสํ ภนฺเต วตฺตติ เต ธาเรนฺติ.

答：尊者，它适用于谁，他们就持守。

ปุจฺฉา – กสฺส [Pg.56] อาวุโส วจนํ.

问：贤友，这是谁的言教？

วิสฺสชฺชนา – ภควโต ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

答：尊者，这是世尊、阿罗汉、正等觉者的言教。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

问：贤友，这是由谁带来的？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

答：尊者，这是由传承带来的。

ปุจฺฉา – อตฺถิ นุโข อาวุโส ตตฺถ กิญฺจิ อุปเนตพฺพํ วา อปเนตพฺพํ วา อกฺขรปทปจฺจาภฏฺฐํ วา วิรทฺธปทพฺยญฺชนํ วา.

问：贤友，此处是否有任何需要增减之处，或字句颠倒，或文句错谬？

วิสฺสชฺชนา – นตฺถิ ภนฺเต.

答：尊者，没有。

สงฺฆาทิเสส สิกฺขาปุจฺฉา

僧残学处问

๑. สุกฺกวิสฺสฏฺฐิสงฺฆาทิเสส สิกฺขาปุจฺฉา

1. 出精僧残学处问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.57] เตน อาวุโส ภควตา ชานตา ปสฺสตา อรหตา สมฺมาสมฺพุทฺเธน อุปกฺกมิตฺวา อสุจึ โมเจนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，那位知者、见者、阿罗汉、正等觉者世尊，对故意泄不净者所制定的僧残，是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，这是缘于谁而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต เสยฺยสกํ อารพฺภ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是缘于具寿舍耶娑(Seyyasaka)而制定的。

ปุจฺฉา – กิสฺมึ อาวุโส วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，这是在哪件事中制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมา ภนฺเต เสยฺยสโก หตฺเถน อุปกฺกมิตฺวา อสุจึ โมเจสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，具寿舍耶娑以手故意泄不净，于此事中而制定。

ปุจฺฉา – อตฺถิ [Pg.59] อาวุโส ตตฺถ ปญฺญตฺติ อนุปญฺญตฺติ อนุปฺปนฺนปญฺญตฺติ.

问：贤友，那里有制定、随制、未生制定吗？

วิสฺสชฺชนา – เอกา ภนฺเต ปญฺญตฺติ, เอกา อนุปญฺญตฺติ, อนุปฺปนฺนปญฺญตฺติ ตสฺมึ นตฺถิ.

答：尊者，有一条制定，一条随制，于此没有未生制定。

ปุจฺฉา – กตมา อาวุโส ตตฺถ มูลปญฺญตฺติ.

问：贤友，那里的根本制定是什么？

วิสฺสชฺชนา – สญฺเจตนิกา สุกฺกวิสฺสฏฺฐิ สงฺฆาทิเสโสติ อยํ ภนฺเต ตตฺถ มูลปญฺญตฺติ.

答：尊者，“故意见出精，是僧残。”这是此处的根本制定。

ปุจฺฉา – กตมา ปนาวุโส ตตฺถ อนุปญฺญตฺติ.

问：贤友，那里的随制定是什么？

วิสฺสชฺชนา – อญฺญตฺร สุปินนฺตาติ อยํ ภนฺเต ตตฺถ อนุปญฺญตฺติ.

答：尊者，“除了梦中。”这是那里的随制定。

ปุจฺฉา – กตมา [Pg.60] ปนาวุโส ตตฺถ ปริปุณฺณปญฺญตฺติ.

问：贤友，那里的圆满制定是什么？

วิสฺสชฺชนา – สญฺเจตนิกา สุกฺกวิสฺสฏฺฐิ อญฺญตฺรสุปินนฺตา สงฺฆาทิโสติ อยํ ภนฺเต ตตฺถ ปริปุณฺณปญฺญตฺติ.

答：尊者，“故意见出精，除了梦中，是僧残。”这是那里的圆满制定。

ปุจฺฉา – สาธารณ ปญฺญตฺตินุโข อาวุโส อสาธารณ ปญฺญตฺตินุโข.

问：贤友，这是共通制定还是不共通制定？

วิสฺสชฺชนา – อสาธารณปญฺญตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是不共通制定。

ปุจฺฉา – ตตฺถ อาวุโส อุปกฺกมิตฺวา อสุจึ โมเจนฺโต กติ อาปตฺติโย อาปชฺชติ.

问：贤友，在那里，努力排出不净物者，犯几项罪？

วิสฺสชฺชนา – อุปกฺกมิตฺวา ภนฺเต อสุจึ โมเจนฺโต ติสฺโส อาปตฺติโย อาปชฺชติ, เจเตติ อุปกฺกมติ มุจฺจติ อาปตฺติ

答：尊者，努力排出不净物者，犯三项罪。

สงฺฆาทิเสสสฺส[Pg.61], เจเตติ อุปกฺกมติ น มุจฺจติ อาปตฺติ ถุลฺลจฺจยสฺส, ปโยเค ทุกฺกฏํ.

若起意、努力而排出，是僧残罪；若起意、努力但未排出，是偷兰遮罪；在努力的过程中，是恶作罪。

ปุจฺฉา – เกสํ อาวุโส อนาปตฺติ.

问：贤友，对谁而言无罪？

วิสฺสชฺชนา – ฉนฺนํ ภนฺเต อนาปตฺติ สุปินนฺเตน โมเจนฺตสฺส น โมจนาธิปฺปายสฺส อุมฺมตฺตกสฺส ขิตฺตจิตฺตสฺส เวทนาฏฺฏสฺส อาทิกมฺมิกสฺส อิเมสํ โข ภนฺเต ฉนฺนํ อนาปตฺติ.

答：尊者，对六种人而言无罪：在梦中排出者、无意排出者、疯狂者、心乱者、为剧痛所迫者、最初造业者。尊者，对这六种人而言无罪。

ปุจฺฉา – ปญฺจนฺนํ [Pg.62] อาวุโส ปาติโมกฺขุทฺเทสานํ กตเมน อุทฺเทเสน อุทฺเทสํ อาคจฺฉติ.

问：贤友，在五种波罗提木叉的诵说中，它是在哪一种诵说中被诵说的？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺจนฺนํ ภนฺเต ปาติโมกฺขุทฺเทสานํ ตติเยน อุทฺเทเสน อุทฺเทสํ อาคจฺฉติ.

答：尊者，在五种波罗提木叉的诵说中，它是在第三种诵说中被诵说的。

ปุจฺฉา – จตุนฺนํ อาวุโส วิปตฺตีนํ กตมา วิปตฺติ.

问：贤友，在四种过患中，这是哪一种过患？

วิสฺสชฺชนา – จตุนฺนํ ภนฺเต วิปตฺตีนํ สีลวิปตฺติ.

答：尊者，在四种过患中，这是戒过患。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส วิปตฺติ.

问：贤友，什么是过患？

วิสฺสชฺชนา – อสํวโร ภนฺเต วิปตฺติ.

答：尊者，不防护就是过患。

ปุจฺฉา – กา [Pg.63] อาวุโส สมฺปตฺติ.

问：贤友，什么是成就？

วิสฺสชฺชนา – สํวโร ภนฺเต สมฺปตฺติ.

答：尊者，防护就是成就。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส ปฏิปตฺติ.

问：贤友，什么是行道？

วิสฺสชฺชนา – น เอว รูปํ กริสฺสามีติ ยาวชีวํ อาปาณโกฏิกํ สมาทาย สิกฺขติ สิกฺขาปเทสุ อยํ ภนฺเต ปฏิปตฺติ.

答：尊者，“我将不这样做”——如此终身乃至命终受持，并在诸学处中学习，这就是行道。

ปุจฺฉา – กติ อาวุโส อตฺถวเส ปฏิจฺจ ภควตา อุปกฺกมิตฺวา อสุจึ โมเจนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโส ปญฺญตฺโต.

问：贤友，世尊依据多少理由，为努力排出不净物者制定了僧残这条学处？

วิสฺสชฺชนา – ทส [Pg.64] ภนฺเต อตฺถวเส ปฏิจฺจ ภควตา อุปกฺกมิตฺวา อสุจึ โมเจนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโส ปญฺญตฺโต สงฺฆสุฏฺฐุตาย…เป… วินยานุคฺคหาย.

答：尊者，世尊依据十种理由，为努力排出不净物者制定了僧残这条学处：为了僧团的卓越……乃至……为了摄受律。

ปุจฺฉา – กตฺถ อาวุโส ฐิตํ.

问：贤友，它立于何处？

วิสฺสชฺชนา – สิกฺขากาเมสุ ภนฺเต ฐิตํ.

答：尊者，它立于乐于学习者中。

ปุจฺฉา – เก อาวุโส ธาเรนฺติ.

问：贤友，谁持守它？

วิสฺสชฺชนา – เยสํ ภนฺเต วตฺตติ เต ธาเรนฺติ.

答：尊者，它适用于谁，就由谁持守。

ปุจฺฉา – กสฺส [Pg.65] อาวุโส วจนํ.

问：贤友，这是谁的言说？

วิสฺสชฺชนา – ภควโต ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

答：尊者，这是世尊、阿罗汉、正自觉者的言说。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

问：贤友，这是由谁传承下来的？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

答：尊者，这是依循传统传承下来的。

ปุจฺฉา – อตฺถิ นุโข อาวุโส ตตฺถ สนิทาเน สปทภาชนีเย สวินีตวตฺถุเก อุปเนตพฺพํ วา อปเนตพฺพํ วา อกฺขรปทปจฺจาภฏฺฐํ วา วิรทฺธปทพฺยญฺชนํ วา.

问：贤友，其中是否有具足因缘、具足句义分析、具足已决事，可以增补或删减，或者字句颠倒错乱、文辞不顺畅的地方呢？

สํคายนตฺถาย สงฺฆสฺส ญาปนํ

为结集而向僧团宣告

สุณาตุ [Pg.66] เม ภนฺเต สงฺโฆ อายสฺมนฺตํ วิจิตฺตสาราภิวํสํ ติปิฏกธร ธมฺมภณฺฑาคาริกํ ปฐมสฺส สงฺฆาทิเสส สิกฺขาปทสฺส นิทานมฺปิ ปุจฺฉึ, ปุคฺคลมฺปิ ปุจฺฉึ, วตฺถุมฺปิ ปุจฺฉึ, ปญฺญตฺติมฺปิ ปุจฺฉึ, อนุปญฺญตฺติมฺปิ ปุจฺฉิ, อาปตฺติมฺปิ ปุจฺฉึ, อนาปตฺติมฺปิ ปุจฺฉึ, อญฺญานิปิ เอวรูปานิ อเนกานิ ปุจฺฉิตพฺพฏฺฐานานิ ปุจฺฉึ, ปุฏฺโฐ ปุฏฺโฐ จ โส อายสฺมา วิจิตฺตสาราภิวํโส วิสฺสชฺเชสิ, อิติหิทํ ภนฺเต ปฐม สงฺฆาทิเสส สิกฺขาปทํ สปริวารํ นิมฺมลํ สุปริสุทฺธํ ตสฺเสว ภควโต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส. ตสฺมา ยถาปุเร มหากสฺสปาทโย มหาเถรวรา โปราณสํคีติการา พฺรหฺมจริยสฺส จิรฏฺฐิติยา พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย โลกานุกมฺปาย อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ [Pg.67] ธมฺมวินยํ สํคายึสุเจว อนุสํคายึสุจ, เอวเมว มยมฺปิ สพฺเพว ฉฏฺฐสํคีติมหาธมฺมสภา ปริยาปนฺนา อิทํ ปฐมํ สงฺฆาทิเสส สิกฺขาปทํ นิทานโต ปฏฺฐาย เอกจฺจานํ วจสา สชฺฌายวเสน เอกจฺจานํ มนสา มนสิกรณวเสนจ เอกโต คณสชฺฌายํ กตฺวา สํคาเยยฺยาม.

尊者，请僧团听我说。我已向持三藏、法藏守护者具寿威齐达萨罗阿毗旺萨（Vicittasārābhivaṃsa）询问了第一僧残学处的缘起、个人、事、制定、随制、罪、无罪，以及其他许多这类应问之处。这位具寿威齐达萨罗阿毗旺萨对所问一一作答。尊者，因此这第一僧残学处及其附属内容纯净无染，完全清净，正是那世尊、阿罗汉、正自觉者所说。所以，正如往昔大迦叶（Mahākassapa）等上座长老、古代结集者为了梵行久住、众人利益、众人安乐、怜悯世间，为了天人与人类的利益和安乐而结集了法与律，同样地，我们所有参与第六次结集大法会者，也应从这第一僧残学处的缘起开始，一些人口诵，一些人心念，一起进行团体合诵，让我们来结集吧。

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.68] เตน อาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน มาตุกาเมน สทฺธึ กายสํสคฺคํ สมาปชฺชนฺตสฺส จ, มาตุคามํ ทุฏฺฐุลฺลาหิ วาจาหิ โอภาสนฺตสฺส จ, มาตุคามสฺส สนฺติเก อตฺตกาม ปาริจริยาย วณฺณํ ภาสนฺตสฺส จ, สญฺจริตฺตํ สมาปชฺชนฺตสฺส จ สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，那世尊……（中略）……正自觉者，对于与女性有身体接触者、对女性说粗恶语者、在女性面前赞叹为满足私欲而服务者、以及从事媒合者，是在何处制定僧残的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)制定的。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.69] อาวุโส อารพฺภ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，这是针对谁制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต อุทายิตฺเถรํ อารพฺภ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是针对具寿优陀夷长老制定的。

ปุจฺฉา – กิสฺมึ อาวุโส วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，这是根据什么事制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมา ภนฺเต อุทายิตฺเถโร มาตุคาเมน สทฺธึ กายสํสคฺคํ สมาปชฺชิ, อายสฺมาเยว ภนฺเต อุทายิตฺเถโร มาตุคามํ ทุฏฺฐุลฺลาหิ วาจาหิ โอภาสิ, อายสฺมาเยว ภนฺเต อุทายิตฺเถโร มาตุคามสฺส สนฺติเก อตฺตกาม ปาริจริยาย วณฺณํ อภาสิ, อายสฺมาเยว ภนฺเต อุทายิตฺเถโร สญฺจริตฺตํ สมาปชฺชึ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，具寿优陀夷长老与女性发生了身体接触；也正是具寿优陀夷长老用粗恶语对女性说话；也正是具寿优陀夷长老在女性面前称赞为满足私欲而服务；也正是具寿优陀夷长老从事了媒合之事。尊者，就是根据这些事制定的。

๖. กุฏิการ สงฺฆาทิเสส สิกฺขาปุจฺฉา

6. 造孤邸僧残学处之问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.70] เตน อาวุโส…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน สญฺญาจิกาย กุฏึ การาเปนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，那位……（中略）……正自觉者，为乞求建造孤邸者制定僧残，是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – อาฬวิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺโถ.

答：尊者，是在阿拉威制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，是依谁而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อาฬวิเก ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是依阿拉威的比丘们而制定的。

ปุจฺฉา – กิสฺมึ [Pg.71] อาวุโส วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，是依何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อาฬวิกา ภนฺเต ภิกฺขู สญฺญาจิกาโย กุฏิโย การาเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，阿拉威的比丘们乞求建造孤邸，尊者，即因此事而制定。

๗. วิหารการ สงฺฆาทิเสส สิกฺขาปุจฺฉา

7. 建造僧房僧残学处之问

ปุจฺฉา – ยํ เตน อาวุโส…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน มหลฺลกํ วิหารํ การาเปนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，那位……（中略）……正自觉者，为建造大僧房者制定僧残，是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – โกสมฺพิยํ ภนฺเต.

答：尊者，是在憍赏弥制定的。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.72] อาวุโส อารพฺภ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，是针对谁而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต ฉนฺนตฺเถรํ อารพฺภ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是依具寿阐那(Channa)长老而制定的。

ปุจฺฉา – กิสฺมึ อาวุโส วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，是依何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมา ภนฺเต ฉนฺโน วิหารวตฺถุํ โสเธนฺโต อญฺญตรํ เจติยรุกฺขํ เฉทาเปสิ คามปูชิตํ นิคมปูชิตํ นคร ปูชิตํ ชนปทปูชิตํ รฏฺฐปูชิตํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，具寿阐那在清理僧房用地时，令人砍伐了一棵受村庄、市镇、城市、地区乃至全国礼敬的祭祀树。尊者，即因此事而制定。

๘-๙. ทุฏฺฐโทส สงฺฆาทิเสส สิกฺขาปุจฺฉา

8-9. 怀恶意僧残学处之问

ปุจฺฉา – ยํ เตน อาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน ภิกฺขุํ อมูลเกน ปาราชิเกน ธมฺเมน อนุทฺธํเสนฺตสฺส จ, ภิกฺขุํ อญฺญภาคิยสฺส อธิกรณสฺส กิญฺจิเทสํ เลสมตฺตํ อุปาทาย ปาราชิเกน ธมฺเมน อนุทฺธํเสนฺตสฺส จ สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，那位世尊……正自觉者，对于以无根的波罗夷法诬陷比丘，以及对于以其他争端的一点小事为借口，用波罗夷法诬陷比丘者，僧残是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห [Pg.73] ภนฺเต ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是在王舍城制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，是针对谁，缘于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – เมตฺติยภูมชกา ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺโต, เมตฺติยภูมชกา ภนฺเต ภิกฺขู อายสฺมนฺตํ ทพฺพํ มลฺลปุตฺตํ อมูลเกน ปาราชิเกน ธมฺเมน อนุทฺธํเสสุํ, เตเยว ภนฺเต เมตฺติยภูมชกา ภิกฺขู อายสฺมนฺตํ ทพฺพํ มลฺลปุตฺตํ อญฺญภาคิยสฺส อธิกรณสฺส กิญฺจิเทสํ เลสมตฺตํ อุปาทาย ปาราชิเกน ธมฺเมน อนุทฺธํเสสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ, ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是针对弥帝迦与布摩迦的比丘们而制定的。尊者，弥帝迦与布摩迦的比丘们曾以无根的波罗夷法诬陷具寿达婆·摩罗子；尊者，正是这些弥帝迦与布摩迦的比丘们，以其他争端的一点小事为借口，用波罗夷法诬陷具寿达婆·摩罗子。尊者，即因此事而制定。

๑๐. สงฺฆเภทก สงฺฆาทิเสส สิกฺขาปุจฺฉา

10. 破僧僧残学处之问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.74] เตน อาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน สงฺฆเภทกสฺส ภิกฺขุโน ยาวตติยํ สมนุภาสนาย อปฺปฏินิสฺสชฺชนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，那位世尊……正自觉者，为破僧比丘，经三次劝诫仍不放弃者，僧残戒于何处制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是在王舍城制定的。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.75] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโถ.

问：贤友，是针对谁，缘于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – เทวทตฺตํ ภนฺเต อารพฺภ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是针对提婆达多而制定的。

เทวทตฺโต ภนฺเต สมคฺคสฺส สงฺฆสฺส เภทาย ปรกฺกมิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

尊者，提婆达多企图分裂和合僧团，尊者，此戒即因此事而制定。

๑๑. เภทานุวตฺตก สิกฺขาปุจฺฉา

11. 随顺破僧学处之问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.77] เตน อาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน เภทานุวตฺตกานํ ภิกฺขูนํ ยาวตติยํ สมนุภาสนาย อปฺปฏินิสฺสชฺชนฺตานํ สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，那位世尊……正自觉者，为随顺破僧的比丘们，经三次劝诫仍不放弃者，僧残戒于何处制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是在王舍城制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，是针对谁，缘于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สมฺพหุเล ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺโต, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู เทวทตฺตสฺส สงฺฆาเภทาย ปรกฺกมนฺตสฺส อนุวตฺตกา อเหสุํ วคฺควาทกา, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，此戒是针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘成了企图分裂僧团的提婆达多的随从者和党派言说者。尊者，此戒即因此事而制定。

๑๒. ทุพฺพจ, สงฺฆาทิเสส สิกฺขาปุจฺฉา

12. 难教诫僧残学处之问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.78] เตน อาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน ทุพฺพจสฺส ภิกฺขุโน ยาวตติยํ สมนุภาสนาย อปฺปฏินิสฺสชฺชนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，那位世尊……正自觉者，为难教诫的比丘，经三次劝诫仍不放弃者，僧残于何处制定？

วิสฺสชฺชนา – โกสมฺพิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺโต.

答：尊者，在憍赏弥制定。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.79] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，这是针对谁，缘于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต ฉนฺนํ อารพฺภ ปญฺญตฺโต, อายสฺมา ภนฺเต ฉนฺโน ภิกฺขูหิ สหธมฺมิกํ วุจฺจมาโน อตฺตานํ อวจนียํ อกาสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是针对具寿阐那而制定的。尊者，当比丘们如法劝诫具寿阐那时，他使自己变得不可劝说。尊者，此学处即因此事而制定。

๑๓. กุลทูสก สงฺฆาทิเสส สิกฺขาปุจฺฉา

13. 污家僧残学处之问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.80] เตน อาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน กุลทูสกสฺส ภิกฺขุโน ยาวตติยํ สมนุภาสนาย อปฺปฏินิสฺสชฺชนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，那位世尊……正自觉者，为污家的比丘，经三次劝诫仍不放弃者，僧残于何处制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.81] ภนฺเต ปญฺญตฺโต.

答：尊者，在舍卫城制定。

ปุจฺฉา – กํ อารพฺภ อาวุโส กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，这是针对谁，缘于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อสฺสชิ ปุนพฺพสุเก ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺโต, อสฺสชิปุนพฺพสุกา ภนฺเต ภิกฺขู สงฺเฆน ปพฺพาชนียกมฺมกตา ฉนฺทคามิตา โทสคามิตา โมหคามิตา ภยคามิตา ปาเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是针对阿萨际和布纳跋苏的比丘们而制定的。尊者，阿萨际和布纳跋苏的比丘们被僧团执行驱出羯磨后，陷入了欲行、嗔行、痴行和畏行。尊者，此学处即因此事而制定。

อนิยต สิกฺขาปุจฺฉา

不定法之问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.85] เตน อาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน ปฐโม จ อนิยโต ทุติโย จ อนิยโต กตฺถ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，那位世尊……正自觉者，于何处制定了第一不定法与第二不定法？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺโต.

答：尊者，在舍卫城制定。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，这是针对谁，缘于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต อุทายึ อารพฺภ ปญฺญตฺโต, อายสฺมา ภนฺเต อุทายี มาตุคาเมน สทฺธึ เอโกเอกาย รโห ปฏิจฺฉนฺเน อาสเน อลํกมฺมนิเย นิสชฺชํ กปฺเปสิ, ตสฺมิญฺจ วตฺถุสฺมึ, อายสฺมาเยว ภนฺเต อุทายี มาตุคาเมน สทฺธึ รโห นิสชฺชํ อกาสิ, ตสฺมิญฺจ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，是针对具寿优陀夷而制定的。尊者，具寿优陀夷与一位女子，一对一地在隐蔽、适宜行不净行的座位上坐；即缘于此事而制定。尊者，也因具寿优陀夷与一位女子在隐蔽处同坐；亦缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – กสฺส [Pg.86] อาวุโส วจนํ.

问：贤友，这是谁说的话？

วิสฺสชฺชนา – ภควโต ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

答：尊者，这是世尊、阿罗汉、正自觉者的言语。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

问：贤友，这是谁带来的？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

答：尊者，依循传统传下来。

ปุจฺฉา – อตฺถิ นุโข อาวุโส เอตฺถ โกจิปิ วิรทฺธโทโส.

问：贤友，此处可有任何过失？

วิสฺสชฺชนา – นตฺถิ ภนฺเต.

答：尊者，没有。

สํคายนตฺถาย สงฺฆสฺสญาปนํ

为结集而向僧团宣告

สุณาตุ [Pg.87] เม ภนฺเต สงฺโฆ, อหํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ วิจิตฺตสาราภิวํสํ ติปิฏกธร ธมฺมภณฺฑาคาริกํ ปฐม ทุฏฺฐโทส สิกฺขาปทโต ปฏฺฐาย ปุจฺฉิตพฺพานิ อเนกานิ ฐานานิ ปุจฺฉึ, โส จ อายสฺมา ปุฏฺโฐ ปุฏฺโฐ วิสฺสชฺเชติ, อิติหิทํ ภนฺเต สพฺพํ สิกฺขาปทํ นิมฺมลํ สุปริสุทฺธํ ตสฺเสว ภควโต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส, ตสฺมา ยถาปุเร มหากสฺสปาทโย มหาเถรวรา โปราณสํคีติการา พฺรหฺมจริยสฺส จิรฏฺฐิติยา พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย โลกานุกมฺปาย อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ สํคายึสุเจว อนุสํคายึสุจ, เอวเมว มยมฺปิ ทานิ สพฺเพว ฉฏฺฐสํคีติ มหาธมฺมสภาปริยาปนฺนา อิมานิ สิกฺขาปทานิ เอกโต คณสชฺฌายํ กตฺวา สํคาเยยฺยาม.

尊者僧团，请听我说。尊者们，我曾向具寿维吉达萨罗阿毗旺沙，这位持三藏者、法藏官，从第一条恶性过失学处开始，询问了许多要点。那位具寿一一作答。尊者们，因此，这一切学处都是清净无染、完全纯净的，正是彼世尊、阿罗汉、正自觉者的教言。所以，正如往昔以大迦叶为首的诸大长老，那些古代的结集者们，为了梵行的长久住立，为了众生的利益，为了众生的安乐，出于对世间的慈悯，为了天与人的福祉、利益与安乐而结集与随结集；如今，我们也同样，所有参与第六次结集大法会者，应当集体诵读这些学处，共同结集。

นิสฺสคฺคิปาจิตฺติย

尼萨耆波逸提

๑. จีวรวคฺค ๑. ปฐมกถิน สิกฺขาปุจฺฉา

1. 衣品第一，第一迦絺那学处问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.89] เตน อาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน อติเรกจีวรํ ทสาหํ อติกฺกาเมนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，那位世尊……乃至……正自觉者，对于保存额外衣物超过十日者，制定了尼萨耆波逸提，这是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在毗舍离(Vesālī)制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，是针对谁，关于什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ฉพฺพคฺคิเย ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อติเรกจีวรํ ธาเรสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是针对六群比丘(chabbaggiye bhikkhū)而制定的。尊者，六群比丘存有额外衣物。尊者，是关于那件事而制定的。

๑. จีวรวคฺค ๒. อุโทสิต สิกฺขาปุจฺฉา

1. 衣品第二，离三衣宿学处问

ปุจฺฉา – เอกรตฺตํ [Pg.90] อาวุโส ติจิวเรน วิปฺปวสนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊对于离三衣过一夜者，制定了尼萨耆波逸提，这是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城(Sāvatthī)制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，是针对谁，关于什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สมฺพหุเล ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขูนํ หตฺเถ จีวรํ นิกฺขิปิตฺวา สนฺตรุตฺตเรน ชนปทจาริกํ ปกฺกมึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘将衣物交托在比丘们手中后，只带着下衣和上衣到地方游行去了。尊者，是关于那件事而制定的。

๑. จีวรวคฺค ๓. ตติยกถิน สิกฺขาปุจฺฉา

1. 衣品第三，第三迦絺那学处问

ปุจฺฉา – อกาลจีวรํ [Pg.91] อาวุโส ปฏิคฺคเหตฺวา มาสํ อติกฺกาเมนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊对于接受非时衣后保存超过一个月者，制定了尼萨耆波逸提，这是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，是针对谁，关于什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สมฺพหุเล ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อกาลจีวรํ ปฏิคฺคเหตฺวา มาสํ อติกฺกาเมสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘接受非时衣后，保存超过了一个月。尊者，是关于那件事而制定的。

๑. จีวรวคฺค ๔. ปุราณจีวร สิกฺขาปุจฺฉา

1. 衣品第四，旧衣学处问

ปุจฺฉา – อญฺญาติกาย [Pg.92] อาวุโส ภิกฺขุนิยา ปุราณจีวรํ โธวาเปนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊对于让非亲属比丘尼洗旧衣者，制定了尼萨耆波逸提，这是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，是针对谁，关于什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต อุทายึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุทายี อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา ปุราณจีวรํ โธวาเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是针对具寿优陀夷而制定的。尊者，具寿优陀夷让一位非亲属比丘尼洗了旧衣。尊者，是关于那件事而制定的。

๑. จีวรวคฺค ๕. จีวรปฏิคฺคหณ สิกฺขาปุจฺฉา

1. 衣品第五，受衣学处问

ปุจฺฉา – อญฺญาติกาย [Pg.93] อาวุโส ภิกฺขุนิยา หตฺถโต จีวรํ ปฏิคฺคณฺหนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊对于从非亲属比丘尼手中接受衣者，制定了尼萨耆波逸提，这是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在王舍城(Rājagaha)制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，是针对谁，关于什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต อุทายึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุทายี อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา หตฺถโต จีวรํ ปฏิคฺคเหสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是针对具寿优陀夷而制定的。尊者，具寿优陀夷从一位非亲属比丘尼手中接受了衣。尊者，是关于那件事而制定的。

๑. จีวรวคฺค ๖. อญฺญาตกวิญฺญตฺติ สิกฺขาปุจฺฉา

1. 衣品第六，非亲属乞求学处问

ปุจฺฉา – อญฺญาตกํ [Pg.95] อาวุโส คหปตึวา คหตานึวา จีวรํ วิญฺญาเปนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊对于向非亲属的居士或居士妇乞求衣者，制定了尼萨耆波逸提，这是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，是针对谁，关于什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต อญฺญาตกํ เสฏฺฐิปุตฺตํ จีวรํ วิญฺญาเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是针对具寿优波难陀释迦子而制定的。尊者，具寿优波难陀释迦子曾向一位非亲属的富商之子乞求衣。尊者，此学处是关于该事而制定的。

๑. จีวรวคฺค ๗. ตตุตฺตริ สิกฺขาปุจฺฉา

1. 衣品第七：过量学处问

ปุจฺฉา – อญฺญาตกํ [Pg.96] อาวุโส คหปตึ วา คหปตานึ วา ตตุตฺตริ จีวรํ วิญฺญาเปนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在何处制定了向非亲属的居士或居士妇过量乞求衣，犯尼萨耆波逸提？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，制定于舍卫城(Sāvatthī)。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，是针对谁，关于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ฉพฺพคฺคิเย ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู น มตฺตํ ชานิตฺวา พหุมฺปิ จีวรํ วิญฺญาเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘不知量，乞求了许多衣。尊者，是关于该事而制定的。

ปุจฺฉา – ปุพฺเพ [Pg.97] อปฺปวาริตสฺส อาวุโส อญฺญาตกํ คหปตึ วา คหตานึ วา อุปสงฺกมิตฺวา จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺชนฺตสฺส จ อญฺญาตเก คหปติเก อุปสงฺกมิตฺวา จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺชนฺตสฺส จ นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在何处制定了比丘未受邀请，就去非亲属的居士或居士妇那里，为衣而作安排；以及去非亲属的居士们那里，为衣而作安排，犯尼萨耆波逸提？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，制定于舍卫城。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，是针对谁，关于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต ปุพฺเพ อปฺปวาริโต อญฺญาตกํ คหปติกํ อุปสงฺกมิตฺวา จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺชิ. โสเยว ภนฺเต อายสฺมา อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต ปุพฺเพ อปฺปวาริโต อญฺญาตเก คหปติเก อุปสงฺกมิตฺวา จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺชิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是针对具寿优波难陀释迦子而制定的。尊者，具寿优波难陀释迦子未受邀请，就去非亲属的居士那里，为衣而作安排。尊者，正是这位具寿优波难陀释迦子未受邀请，就去非亲属的居士们那里，为衣而作安排。尊者，是关于该事而制定的。

๑. จีวรวคฺค ๑๐. ราช สิกฺขาปุจฺฉา

1. 衣品第十：王学处问

ปุจฺฉา – อติเรกติกฺขตฺตุํ อาวุโส โจทนาย อติเรก ฉกฺขตฺตุํ ฐาเนน จีวรํ อภินิปฺผาเทนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在何处制定了为衣而催促超过三次、站立超过六次，犯尼萨耆波逸提？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，制定于舍卫城。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.99] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，是针对谁，关于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต อุปาสเกน อชฺชณฺโห ภนฺเต อาคเมหีติ วุจฺจมาโน นาคเมสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是针对具寿优波难陀释迦子而制定的。尊者，具寿优波难陀释迦子被一位优婆塞告知“尊者，请明天来”，但他没有去。尊者，是关于该事而制定的。

๒. โกสิยวคฺค, ๑. โกสิย สิกฺขาปุจฺฉา

2. 丝品，一、丝学处问

ปุจฺฉา – โกสิยมิสฺสกํ อาวุโส สนฺถกํ การาเปนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在哪里制定了“制作混有丝的敷具者，犯尼萨耆波逸提”的学处？

วิสฺสชฺชนา – อาฬวิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在阿拉威(Āḷavī)制定的。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.100]๐ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此学处是针对谁，因何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ฉพฺพคฺคิเย ภนฺเต อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู โกสิยการเก อุปสงฺกมิตฺวา เอวมหํสุ พหู อาวุโส โกสการเก ปจถ อมฺหากมฺปิ ทสฺสถ มยมฺปิ อิจฺฉาม โกสิยมิสฺสกํ สนฺตกํ กาตุนฺติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此学处是针对六群比丘(Chabbaggiyā bhikkhū)而制定的。尊者，六群比丘去到丝绸工匠那里，对他们说：“贤友，你们煮了很多茧，也给我们一些，我们也想做混有丝的敷具。”尊者，此学处是因那件事而制定的。

๒. โกสิยวคฺค ๒. สุทฺธกาฬก สิกฺขาปุจฺฉา

2. 丝品，二、纯黑羊毛学处问

ปุจฺฉา – สุทฺธกาฬกานํ อาวุโส เอฬกโลมานํ สนฺถตํ การาเปนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在哪里制定了“制作纯黑羊毛敷具者，犯尼萨耆波逸提”的学处？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺถํ.

答：尊者，在毗舍离(Vesālī)制定的。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.101] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此学处是针对谁，因何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ฉพฺพคฺคิเย ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู สุทฺธกาฬกานํ เอฬกโลมานํ สนฺถตํ การาเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此学处是针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘让人制作纯黑羊毛敷具。尊者，此学处是因那件事而制定的。

๒. โกสิยวคฺค ๓. ทฺเวภาค สิกฺขาปุจฺฉา

2. 丝品，三、二分学处问

ปุจฺฉา – อนาทิยิตฺวา อาวุโส ตุลํ โอทาตานํ ตุลํ โคจริยานํ นวํ สนฺถตํ การาเปนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在哪里制定了“制作新敷具时，不取白羊毛和褐色羊毛的规定份量者，犯尼萨耆波逸提”的学处？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城(Sāvatthī)制定的。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.102] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此学处是针对谁，因何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ฉพฺพคฺคิเย ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู โถกํเยว โอทาตํ อนฺเต อาทิยิตฺวา ตเถว สุทฺธกาฬกานํ เอฬกโลมานํ สนฺถตํ การาเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此学处是针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘只在边缘取了少量白羊毛，就让人制作了几乎是纯黑羊毛的敷具。尊者，此学处是因那件事而制定的。

๒. โกสิยวคฺค ๔. ฉพฺพสฺส สิกฺขาปุจฺฉา

2. 丝品，四、六年学处问

ปุจฺฉา – ยํ เตน อาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน อนุวสฺสํ การาเปนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于那位世尊……正自觉者所制定的“每年制作新敷具者犯尼萨耆波逸提”的学处，是在哪里颁布的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城制定的。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.103] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此学处是针对谁，因何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สมฺพหุเล ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อนุวสฺสํ สนฺถตํ การาเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此学处是针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘每年都让人制作新敷具，此学处是因那件事而制定的。

ปุจฺฉา – กสฺส อาวุโส วจนํ.

问：贤友，这是谁的言语？

วิสฺสชฺชนา – ภควโต ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

答：尊者，这是世尊、阿罗汉、正自觉者的言语。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

问：贤友，这是由谁传来的？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

答：尊者，这是由传承传下来的。

ปุจฺฉา – อตฺถิ [Pg.104] นุโข อาวุโส เอตฺถ โกจิ วิรทฺธโทโส.

问：贤友，此处有任何错漏吗？

วิสฺสชฺชนา – นตฺถิ ภนฺเต.

答：尊者，没有。

สํคายนตฺถาย สงฺฆสฺส ญาปนํ

为结集而向僧团作的宣告

สุณาตุ เม ภนฺเต สงฺโฆ, อหํ อายสฺมนฺตํ วิจิตฺตสาราภิวํสํ ติปิฏกธร ธมฺมภณฺฑาคาริกํ อิเมสํ นิสฺสคฺคิยปาจิตฺติยสิกฺขาปทานํ ยาว ฉพฺพสฺสสิกฺขาปทํ นิทานาทีนิ ปุจฺฉิตพฺพานิ อเนกานิ ฐานานิ ปุจฺฉึ, ปุฏฺโฐปุฏฺโฐ จ โส อายสฺมา วิจิตฺตสาราภิวํโส วิสฺสชฺเชสิ, อิติหิทํ ภนฺเต อิมานิ สิกฺขาปทานิ นิมฺมลานิ สุปริสุทฺธานี ตสฺเสว ภควโต วจนานิ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส, ตสฺมา ยถาปุเร มหากสฺสปาทโย มหาเถรวรา โปราณสํคีติการา พฺรหฺมจริยสฺส จิรฏฺฐิติยา พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย โลกานุกมฺปาย อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ ธมฺมวินยํ สํคายึสุ เจว อนุสํคายึสุ จ, เอวเมว มยมฺปิ ทานิ สพฺเพว ฉฏฺฐสํคีติ มหาธมฺมสภา ปริยาปนฺนา ฉพฺพสฺส นิสฺสคฺคิย สิกฺขาปทโต ปฏฺฐาย อิมานิ นิสฺสคฺคิยสิกฺขาปทานิ เอกโต คณสชฺฌายํ กตฺวา สํหาเยยฺยาม.

尊者僧团请听我说。我向具寿维吉塔萨拉毗旺萨(Vicittasārābhivaṃsa)，三藏持者、法藏守护者，就这些尼萨耆波逸提学处，一直到六年学处，询问了许多关于缘起等应问之处。这位具寿维吉塔萨拉毗旺萨对所问一一作答。尊者啊，这些学处清净无染，极为纯净，正是那位世尊、阿罗汉、正自觉者的言语。因此，正如往昔大迦叶(Mahākassapa)等诸大长老、古代结集者，为了梵行的久住，为了众生的利益与安乐，为了悲悯世间，为了天人的利益、福祉与安乐而结集并随诵法与律；同样地，如今我们所有参与第六次结集大法会的人，也让我们从六年尼萨耆学处开始，将这些尼萨耆学处一起进行团体合诵。

๒. โกสิยวคฺค ๕. นิสีทนสนฺถต สิกฺขาปุจฺฉา

2. 拘絺耶品 第五 坐具学处问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.105] เตน อาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน อนาทิยิตฺวา ปุราณสนฺถตสฺส สามนฺตา สุคตวิทตฺตึ นวํ นิสีทนสนฺถตํ การาเปนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，那位世尊……乃至……正自觉者规定：未从旧敷具上取下一块善逝指尺大小的布料而令人制作新坐具者，犯尼萨耆波逸提。此学处是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，制定于舍卫城(Sāvatthī)。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.106] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，此学处是针对何人、基于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สมฺพหุเล ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู สนฺถตานิ อุชฺฌิตฺวา อารญฺญิกํ ปิณฺฑปาติกงฺคํ ปํสุกูลกงฺคํ สมาทิยึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，此学处是针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘舍弃敷具后，受持阿兰若住支、乞食支、粪扫衣支。尊者，此学处因此事而制定。

๒. โกสิยวคฺค ๖. เอฬกโลม สิกฺขาปุจฺฉา

2. 拘絺耶品 第六 羊毛学处问

ปุจฺฉา – เอฬกโลมานิ อาวุโส ปฏิคฺคเหตฺวา ติโยชนํ อติกฺกาเมนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，接受羊毛后携带超过三由旬者，犯尼萨耆波逸提，此学处是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，制定于舍卫城。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.107] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，此学处是针对何人、基于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อญฺญตรํ ภนฺเต ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ เอฬกโลมานิ ปฏิคฺคเหตฺวา ติโยชนํ อติกฺกาเมสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，此学处是针对某位比丘而制定的。尊者，某位比丘接受了羊毛，并携带超过三由旬。尊者，此学处是因此事而制定的。

๒. โกสิยวคฺค ๗. เอฬกโลมโธวาปน สิกฺขาปุจฺฉา

2. 拘絺耶品 第七 洗羊毛学处问

ปุจฺฉา – อญฺญาติกาย [Pg.108] อาวุโส ภิกฺขุนิยา เอฬกโลมานิ โธวาเปนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，让非亲属比丘尼洗羊毛者，犯尼萨耆波逸提，此学处是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – สกฺเกสุ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，制定于释迦国(Sakkesu)。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，此学处是针对何人、基于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ฉพฺพคฺคิเย ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อญฺญาติกาหิ ภิกฺขูนีหิ เอฬกโลมานิ โธวาเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，此学处是针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘让非亲属比丘尼洗羊毛，此学处是因此事而制定的。

๒. โกสิยวคฺค ๘. รูปิย สิกฺขาปุจฺฉา

2. 拘絺耶品 第八 银钱学处问

ปุจฺฉา – รูปิยํ [Pg.109] อาวุโส ปฏิคฺคณฺหนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，世尊为接受银钱者制定尼萨耆波逸提，是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，制定于王舍城。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，此学处是针对何人、基于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต รูปิยํ ปฏิคฺคเหสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，此学处是针对具寿优波难陀·释迦子而制定的。尊者，具寿优波难陀·释迦子接受了银钱，此学处是因此事而制定的。

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.110] อาวุโส ตตฺถ ปฏิปชฺชนฺโต รูปิยํ ปฏิคฺคณฺหาติ นาม.

问——贤友，在此情况下，如何行事才算是“接受银钱”？

วิสฺสชฺชนา – สยํ ภนฺเต คณฺหาติ, อญฺญํ วา คณฺหาเปสิ, อิทํ อยฺยสฺส โหตูติ อุปนิกฺขิตฺตํ สาทิยติ, เอวํ โข ภนฺเต ปฏิปชฺชนฺโต ภิกฺขุ รูปิยํ ปฏิคฺคณฺหาติ นาม.

答——尊者，自己拿取，或让别人代为拿取，或对他人为自己放置一旁并说“这个给尊者”的（银钱）表示同意收下。尊者，比丘像这样行事，就称为“接受银钱”。

ปุจฺฉา – กถํ อาวุโส ตตฺถ ปฏิปชฺชนฺโต ภิกฺขุ รูปิยํ น ปฏิคฺคณฺหาติ นาม.

问——贤友，在此情况下，比丘如何行事才不算是“接受银钱”？

วิสฺสชฺชนา – ยถา [Pg.111] ภนฺเต ราชสิกฺขาปเท ยถา จ ภนฺเต เมณฺฑกสิกฺขาปเท อาคจฺฉติ, ตถา ภนฺเต ปฏิปชฺชนฺโต ภิกฺขุ รูปิยํ น ปฏิคฺคณฺหาตินาม.

答——尊者，如王学处和文荼迦(Meṇḍaka)学处中所说的那样行事，比丘就不算是“接受银钱”。

๒. โกสิยวคฺค ๙. รูปิยสํโวหาร สิกฺขาปุจฺฉา

2. 丝品第九：金钱交易学处之问

ปุจฺฉา – รูปิยสํโวหารํ [Pg.112] อาวุโส สมาปชฺชนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于进行金钱交易者，世尊是在哪里制定尼萨耆波逸提的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，是缘于谁，在什么事中制定的？

วิสฺสชฺชนา – ฉพฺพคฺคิเย ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู นานปฺปการกํ รูปิยสํโวหารํ สมาปชฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是缘于六群比丘(chabbaggiye bhikkhū)制定的。尊者，六群比丘进行了各种金钱交易，就是在这件事中制定的。

๒. โกสิยวคฺค, ๑๐. กยวิกฺกย สิกฺขาปุจฺฉา

2. 丝品第十：买卖学处之问

ปุจฺฉา – นานปฺปการกํ อาวุโส กยวิกฺกยํ อาปชฺชนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于进行各种买卖者，世尊是在哪里制定尼萨耆波逸提的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城制定的。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，是缘于谁，在什么事中制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต ปริพฺพาชเกน สทฺธิ กยวิกฺกยํ สมาปชฺชิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是缘于具寿释迦子优波难陀制定的。尊者，具寿释迦子优波难陀与一位游方者(paribbājaka)进行了买卖，就是在这件事中制定的。

ปุจฺฉา – กถํ อาวุโส ตตฺถ ปฏิปชฺชนฺโต ภิกฺขุ กยวิกฺกยํ สมาปชฺชตินาม.

问：贤友，在这种情况下，比丘要如何行事才被称为“进行买卖”？

วิสฺสชฺชนา – อิมินา อิมํ เทหิ อิมินา อิมํ อาหร อิมินา อิมํ ปริวตฺเตหิ อิมินา อิมํ เจตาเมหีติ อชฺฌาจรติ, เอวํ โข ภนฺเต ปฏิปชฺชนฺโต กยวิกฺกยํ สมาปชฺชตินาม.

答：他做出这样的行为：“用这个给那个”，“用这个拿那个”，“用这个换那个”，“我们用这个买那个”。尊者，像这样行事，就称为“进行买卖”。

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.114] อาวุโส ตตฺถ ปฏิปชฺชนฺโต ภิกฺขุ น กยวิกฺกยํ สมาปชฺชตินาม.

问：贤友，在这种情况下，比丘要如何行事才不被称为“进行买卖”？

วิสฺสชฺชนา – โย ภนฺเต อคฺฆํ ปุจฺฉติ, โย จ ภนฺเต กปฺปิยการกสฺส อาจิกฺขติ, โย จ ภนฺเต อมฺหากญฺจ อิทํ อตฺถิ อมฺหากญฺจ อิมินา จ อิมินา จ อตฺโถติ ภณติ, เอวํ โข ภนฺเต ปฏิปชฺชนฺโต ภิกฺขุ น กยวิกฺกยํ สมาปชฺชตินาม.

答：尊者，凡是询问价格者，凡是告知净人(kappiyakāraka)者，以及凡是说“我们有这个”和“我们需要这个和那个”者，尊者，像这样行事的比丘，不被称为“进行买卖”。

๓. ปตฺตวคฺค, ๑. ปตฺต สิกฺขาปุจฺฉา

3. 钵品第一：钵学处之问

ปุจฺฉา – อติเรกปตฺตํ อาวุโส ทสาหํ อติกฺกาเมนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于存放多余的钵超过十天者，尼萨耆波逸提是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城制定的。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.115] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，是缘于谁，在什么事中制定的？

วิสฺสชฺชนา – ฉพฺพคฺคิเย ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อติเรกปตฺตํ ธาเรสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是缘于六群比丘制定的。尊者，六群比丘存放了多余的钵，就是在这件事中制定的。

๕๑๔ ๓. ปตฺตวคฺค, ๒. อูนปญฺจพนฺธน สิกฺขาปุจฺฉา

钵品第二：不足五补之钵学处之问

ปุจฺฉา – อูนปญฺจพนฺธเนน ปตฺเตน อญฺญํ นวํ ปตฺตํ เจตาเปนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：对于使用不足五补的钵，还求取另一个新钵者，尼萨耆波逸提是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – สกฺเกสุ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在释迦国(Sakkesu)制定的。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.116] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，是缘于谁，在什么事中制定的？

วิสฺสชฺชนา – ฉพฺพคฺคิเย ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อปฺปมตฺตเกนปิ ภินฺเนน อปฺปมตฺตเกนปิ ขณฺเฑน วิลิขิตมตฺเตนปิ พหู ปตฺเต วิยฺยาเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是缘于六群比丘制定的。尊者，六群比丘仅因轻微的破损、轻微的裂口，乃至仅仅一道划痕，就换掉了许多钵，就是在这件事中制定的。

น ภิกฺขเว ปตฺโต วิญฺญาเปตพฺโพ, โย วิญฺญาเปยฺย อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส.

诸比丘，不应乞求钵。凡乞求者，得恶作。

๓. ปตฺตวคฺค ๓. เภสชฺช สิกฺขาปุจฺฉา

3. 钵品 3. 药学处问

ปุจฺฉา – เภสชฺชานิ [Pg.117] อาวุโส ปฏิคฺคเหตฺวา สตฺตาหํ อติกฺกาเมนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，接受药物后，超过七日，犯尼萨耆波逸提，此戒是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，制定于舍卫城。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此戒是针对何人，缘何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สมฺพหุเล ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู เภสชฺชานิ ปฏิคฺคเหตฺวา สตฺตาหํ อติกฺกาเมสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘接受药物后，超过七日，此戒是因此事而制定的。

๓. ปตฺตวคฺค ๔. วสฺสิกสาฏิก สิกฺขาปุจฺฉา

3. 钵品 4. 雨衣学处问

ปุจฺฉา – อติเรกมาเส [Pg.118] เสเส คิมาเน อาวุโส วสฺสิกสาฏิกจีวรํ ปริเยสนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，在夏季尚余一个多月时，寻求雨衣，犯尼萨耆波逸提，此戒于何处制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，制定于舍卫城。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.119] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此戒是针对何人，缘何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ฉพฺพคฺคิเย ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อติเรกมาเส เสเส คิมฺหาเน วสฺสิกสาฏิกจีวรํ ปริเยสึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘在夏季尚余一个多月时，寻求雨衣，此戒是因此事而制定的。

๓. ปตฺตวคฺค ๕. จีวรอจฺฉินฺทน สิกฺขาปุจฺฉา

3. 钵品 5. 夺衣学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุสฺส อาวุโส สามํ จีวรํ ทตฺวา กุปิเตน อนตฺตมเนน อจฺฉินฺทนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，亲自将衣施予比丘后，因嗔怒不满而夺回，犯尼萨耆波逸提，此戒于何处制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，制定于舍卫城。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.120] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此戒是针对何人，缘何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต ภิกฺขุสฺส สามํ จีวรํ ทตฺวา กุปิโต อนตฺตมโน อจฺฉินฺทิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是针对具寿优波难陀释迦子而制定的。尊者，具寿优波难陀释迦子亲自将衣施予比丘后，因嗔怒不满而夺回，此戒是因此事而制定的。

๓. ปตฺตวคฺโค, ๖. สุตฺตวิญฺญตฺติ สิกฺขาปุจฺฉา

3. 钵品 6. 索线学处问

ปุจฺฉา – สามํ อาวุโส สุตฺตํ วิญฺญาเปตฺวา ตนฺตวาเยหิ จีวรํ วายาเปนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，自己索取线，让织工织衣，犯尼萨耆波逸提，此戒是在哪里制定的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，制定于王舍城。

ปุจฺฉา – กํ อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此戒是针对何人，缘何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ฉพฺพคฺคิเย ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู สามํ สุตฺตํ วิญฺญาเปตฺวา ตนฺตวาเยหิ จีวรํ วายาเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘亲自索取线，让织工织衣，此戒是因此事而制定的。

๓. ปตฺตวคฺค, ๗. มหาเปสการ สิกฺขาปุจฺฉา

3. 钵品 7. 大织工学处问

ปุจฺฉา – ปุพฺเพ [Pg.122] อปฺปวาริตสฺส อาวุโส อญฺญาตกสฺส คหปติกสฺส ตนฺตวาเย อุปสงฺกมิตฺวา จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺชนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于先前未受邀请的、非亲属的织工居士，前往就衣袍提出要求，犯尼萨耆波逸提，此戒于何处制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิ ยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城(Sāvatthī)制定。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.123] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此戒是依谁、缘何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมนฺตํ ภนฺเต อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต ปุพฺเพ อปฺปวาริโต อญฺญาตกสฺส คหปติกสฺส ตนฺตวาเย อุปสงฺกมิตฺวา จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺชิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是针对具寿优波难陀释迦子而制定的。尊者，具寿优波难陀释迦子先前未受邀请，前往非亲属的织工居士处，就衣袍提出要求。尊者，此戒是缘此而制定的。

๓. ปตฺตวคฺโค, ๘. อจฺเจกจีวร สิกฺขาปุจฺฉา

3. 钵品 8. 急施衣学处问

ปุจฺฉา – อจฺเจก จีวรํ อาวุโส ปฏิคฺคเหตฺวา จีวรกาลสมยํ อติกฺกาเมนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，接受急施衣后，超过制衣时节，犯尼萨耆波逸提，此戒于何处制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城制定。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.124] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此戒是依谁、缘何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สมฺพหุเล ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อจฺเจกจีวรํ ปฏิคฺคเหตฺวา จีวรกาลสมยํ อติกฺกาเมสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘接受急施衣后，超过了制衣时节。尊者，此戒是缘此而制定的。

๓. ปตฺตวคฺโค, ๙. สาสงฺก สิกฺขาปุจฺฉา

3. 钵品 9. 险处学处问

ปุจฺฉา – ติณฺณํ อาวุโส จีวรานํ อญฺญตรํ จีวรํ อนฺตรฆเร นิกฺขิปิตฺวา อติเรกฉารตฺตํ วิปฺปวสนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，将三衣中的任何一件存放在村内的房舍里，离衣而住超过六夜，犯尼萨耆波逸提，此戒于何处制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城制定。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.125] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此戒是依谁、缘何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สมฺพหุเล ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ติณฺณํ จีวรานํ อญฺญตรํ จีวรํ อนฺตรฆเร นิกฺขิปิตฺวา อติเรกฉารตฺตํ วิปฺปวสึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘将三衣中的一件存放在村内的房舍里，离衣而住超过六夜。尊者，此戒是缘此而制定的。

๓. ปตฺตวคฺโค, ๑๐. ปริณต สิกฺขาปุจฺฉา

3. 钵品 10. 转用学处问

ปุจฺฉา – ยํ เตน อาวุโส ภควตา ปสฺสตา อรหตา สมฺมาสมฺพุทฺเธน ชานํ สงฺฆิกํ ลาภํ อตฺถโน ปริณาเมนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，彼见者、世尊、阿罗汉、正自觉者，为明知而将僧团的利养转为己用者制定了尼萨耆波逸提，此戒于何处制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城制定。

ปุจฺฉา – กํ [Pg.126] อาวุโส อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，此戒是依谁、缘何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ฉพฺพคฺคิเย ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ชานํ สงฺฆิกํ ลาภํ ปริณตํ อตฺตโน ปริณาเมสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘明知是已转属僧团的利养，却将其转为己用。尊者，此戒是缘此而制定的。

ปุจฺฉา – ชานํ [Pg.127] อาวุโส สงฺฆิกํ ลาภํ ปริณตํ อตฺตโน ปริณาเมนฺโต, กติ อาปตฺติโย อาปชฺชติ.

问：贤友，明知是已转属僧团的利养而将其转为己用，会犯几项罪？

วิสฺสชฺชนา – ชานํ ภนฺเต สงฺฆิกํ ลาภํ ปริณตํ อตฺตโน ปริณาเมนฺโต ทฺเว อาปตฺติโย อาปชฺชติ, ปริณาเมติ ปโยเค ทุกฺกฏํ, ปริณามิเต นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ, ชานํ ภนฺเต สงฺฆิกํ ลาภํ ปริณตํ อตฺตโน ปริณาเมนฺโต อิมา ทฺเว อาปตฺติโย อาปชฺชติ.

答：尊者，明知是已转属僧团的利养而将其转为己用，会触犯两项罪：在转用的过程中，犯恶作；转用完成时，犯尼萨耆波逸提。尊者，明知是已转属僧团的利养而将其转为己用，会触犯这两项罪。

ปุจฺฉา – กสฺส [Pg.128] อาวุโส วจนํ.

问：贤友，这是谁的言教？

วิสฺสชฺชนา – ภควโต ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

答：尊者，这是世尊、阿罗汉、正自觉者的言教。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

问：贤友，此法由谁传承而来？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

答：尊者，由师徒次第传承而来。

ปุจฺฉา – อตฺถิ นุโข อาวุโส ตตฺถ โกจิปิ วิรทฺธโทโส.

问：贤友，在这传承中，有任何错谬吗？

วิสฺสชฺชนา – นตฺถิ ภนฺเต.

答：尊者，没有。

สํคายนตฺถาย ญาปนํ

为结集故宣告

สุณาตุ [Pg.129] เม ภนฺเต สงฺโฆ, อหํ ภนฺเต อิเมสํ โสฬสนฺนํ นิสฺสคฺคิยปาจิตฺติยสิกฺขาปทานํ นิทานาทีนิ อเนกานิ ปุจฺฉิตพฺพานิ อายสฺมนฺตํ วิจิตฺตสาราภิวํสํ ติปิฏกธร ธมฺมภณฺฑาคาริกํ ปุจฺฉึ, โส จ ปุฏฺโฐ ปุฏฺโฐ วิสฺสชฺเชติ, อิติหิทํ ภนฺเต สิกฺขาปทสญฺชาตํ นิมฺมลํ สุ ปริสุทฺธํ ตสฺเสว ภควโต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส, ตสฺมา ยถา ปุเร มหากสฺสปาทโย มหาเถร วรา โปราณสํคีติการา พฺรหฺมจริยสงฺขาตสฺส พุทฺธสาสนสฺส จิรฏฺฐิติยา พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย โลกานุกมฺปาย อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ ธมฺมวินยํ สํคายึสุเจว อนุสํคายึสุจ, เอวเมว มยมฺปิ ทานิ ฉฏฺฐสํคีติ มหาธมฺมสภาปริยาปนฺนา อิมานิ สิกฺขาปทานิ ยถานุปฺปตฺตฏฺฐานโต ปฏฺฐาย เอกโต คณสชฺฌายํ กตฺวา สํคาเยยฺยาม.

大德僧伽，请听我说。尊者，我向具寿维吉达萨罗阿毗旺萨（Vicittasārābhivaṃsa），持三藏者、法库守护者，请教了这十六条尼萨耆波逸提学处的缘起等众多应问之事，他被问及后一一作答。尊者，此所生之学处，清净无垢，极为纯净，正是那位世尊、阿罗汉、正自觉者的言教。因此，正如往昔以大迦叶为首的诸位上座长老、古代的结集者们，为了被称为梵行的佛陀教法的长久住世，为了众生的利益与安乐，出于对世间的慈悯，为了天与人的义利、利益与安乐，而共同结集并传承了法与律；如今我们这些参与第六次大结集法会者，也应当将这些学处从其最初制定之处开始，集体合诵而结集。

ปาจิตฺติยปาฬิ

波逸提篇

๑. มุสาวาทวคฺค, ๑. มุสาวาท สิกฺขาปุจฺฉา

1. 妄语品，一、妄语学处之问

ปุจฺฉา – ยํ เตน อาวุโส ภควตา ชานตา ปสฺสตา อรหตา สมฺมาสมฺพุทฺเธน สมฺปชานมุสาวาเท ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，那位知者、见者、阿罗汉、正自觉者世尊，关于明知而妄语的波逸提，是在哪里制定的？是缘于谁，于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ, หตฺถกํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, หตฺถโก ภนฺเต สกฺยปุตฺโต ติตฺถิเยหิ สทฺธึ สลฺลปนฺโต อวชานิตฺวา ปฏิชานาติ ปฏิชานิตฺวา อวชานาติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)制定的，是缘于释迦子哈塔迦（Hatthaka Sakyaputta）而制定的。尊者，释迦子哈塔迦与外道交谈时，否认后又承认，承认后又否认。尊者，是于此事而制定的。

๑. มุสาวาทวคฺโค, ๒-๓. โอมสวาท, เปสุญฺญ สิกฺขาปุจฺฉา

1. 妄语品，二至三、粗恶语、离间语学处之问

ปุจฺฉา – โอมสวาเท ปาจิตฺติยญฺจ อาวุโส ภิกฺขุเปสุญฺเญ ปาจิตฺติยญฺจ ภควตา กตฺถปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于粗恶语的波逸提，以及关于对比丘说离间语的波逸提，是世尊在哪里制定的？是缘于谁，于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.132] ภนฺเต ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขูหิ สทฺธึ ภณฺฑนฺตา โอมสึสุ ตสฺมึจ วตฺถุสฺมึ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขูนํ ภณฺฑนชาตานํ กลหชาตานํ วิวาทาปนฺนานํ เปสุญฺญํ อุปสํหรึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城制定的，是缘于六群比丘而制定的。尊者，六群比丘与其他比丘争吵时辱骂他们，是于此事；尊者，六群比丘向已生争执、已生争吵、已陷入诤讼的比丘们说离间语，是于此事而制定的。

๑. มุสาวาทวคฺค, ๔. ปทโสธมฺม สิกฺขาปุจฺฉา

1. 妄语品，第四，逐句教法学处问

ปุจฺฉา – อนุปสมฺปนฺนํ อาวุโส ปทโส วาเจนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，逐句教导未受具戒者，犯波逸提，此学处是在哪里制定的？缘于谁，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อุปาสเก ปทโส ธมฺมํ วาเจสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城(Sāvatthī)制定，缘于六群比丘而制定。尊者，六群比丘为优婆塞逐句教法。尊者，因该事而制定。

๑. มุสาวาทวคฺโค ๕. สหเสยฺย สิกฺขาปุจฺฉา

1. 妄语品，第五，同宿学处问

ปุจฺฉา – อนุปสมฺปนฺเนน อาวุโส อุตฺตริทิรตฺตติรตฺตํ สหเสยฺยํ กปฺเปนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํอารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，与未受具戒者同宿超过两三夜，犯波逸提，此学处是在哪里制定的？缘于谁，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – อาฬวิยํ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อนุปสมฺปนฺเนน สหเสยฺยํ กปฺเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在阿拉威(Āḷavī)制定，缘于众多比丘而制定。尊者，众多比丘与未受具戒者同宿。尊者，因该事而制定。

ปุจฺฉา – เกสํ [Pg.134] อาวุโส เอตฺถ อนุปสมฺปนฺเนน สหเสยฺยํ กปฺเปนฺตานมฺปิ อนาปตฺติ โหติ.

问：贤友，在此，对于与未受具戒者同宿，哪些情况是不犯的？

วิสฺสชฺชนา – เอกาทสนฺนํ ภนฺเต ปุคฺคลานํ อนุปสมฺปนฺเนน สหเสยฺยํ กปฺเปนฺตานํ อนาปตฺติ, ทฺเวติสฺโส รตฺติโย วสตี, อูนกทฺเว ติสฺโส รตฺติโย วสติ, ทฺเวรตฺติโย วสิตฺวา ตติยายรตฺติยา ปุรารุณา นิกฺขมิตฺวา ปุน วสติ, สพฺพจฺฉนฺเน สพฺพอปริจฺฉนฺเน, สพฺพปริจฺฉนฺเน สพฺพอจฺฉนฺเน, เยภุยฺเยน อจฺฉนฺเน เยภุยฺเยน อปริจฺฉนฺเน, อนุปสมฺปนฺเน นิปนฺเน ภิกฺขุ นิสีทติ, ภิกฺขุนิปนฺเน อนุปสมฺปนฺโน นิสีทติ, อุโภวา นิสีทนฺติ, อุมฺมตฺตกสฺส, อาทิกมฺมิกสฺส, อิเมสํโข ภนฺเต เอกาทสนฺนํ ปุคฺคลานํ อนุปสมฺปนฺเนน สหเสยฺยํ กปฺเปนฺตานํ อนาปตฺติ.

答：尊者，有十一种人，与未受具戒者同宿是不犯的：住两夜或三夜；住不足两夜或三夜；住两夜后于第三夜黎明前离开又再住；在全有顶而全无围之处；在全有围而全无顶之处；在多分无顶而多分无围之处；未受具戒者躺卧时，比丘坐着；比丘躺卧时，未受具戒者坐着；二者皆坐着；疯癫者；初犯者。尊者，这十一种人，与未受具戒者同宿是不犯的。

๑. มุสาวาทวคฺโค, ๖. ทุติย สหเสยฺย สิกฺขาปุจฺฉา

1. 妄语品，第六，第二同宿学处问

ปุจฺฉา – มาตุคาเมน [Pg.135] อาวุโส สหเสยฺยํ กปฺเปนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，与妇女同宿，犯波逸提，此学处是在哪里制定的？缘于谁，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อนุรุทฺธํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อนุรุทฺโธ มาตุคาเมน สหเสยฺยํ กปฺเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城制定，缘于具寿阿那律而制定。尊者，具寿阿那律与妇女同宿。尊者，因该事而制定。

๑. มุสาวาทวคฺโค, ๗. ธมฺมเทสนา สิกฺขาปุจฺฉา

1. 妄语品，第七，说法学处问

ปุจฺฉา – มาตุคามสฺส [Pg.136] อาวุโส อุตฺตริ ฉปฺปญฺจวาจาหิ ธมฺมํ เทเสนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为女性说法超过五六句而犯波逸提，此戒是在哪里制定的？是针对谁？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อุทายึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุทายี มาตุคามสฺส ธมฺมํเทเสติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城(Sāvatthī)针对具寿优陀夷(Udāyī)而制定的。尊者，具寿优陀夷曾为女性说法，此戒是因此事而制定的。

๑. มุสาวาทวคฺโค, ๘. ภูตาโรจน สิกฺขาปุจฺฉา

1. 妄语品，第八，如实告知学处问

ปุจฺฉา – อนุปสมฺปนฺนสฺส [Pg.137] อาวุโส อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ ภูตํ อาโรเจนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，向未受具足戒者宣说真实的上人法而犯波逸提，此戒是在哪里制定的？是针对谁？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต วคฺคุมุทาตีริเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, วคฺคุมุทาตีริยา ภนฺเต ภิกฺขู คิหีนํ อญฺญมญฺญสฺส อุตฺตริมนุสฺสธมฺมสฺส วณฺณํ ภาสึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在毗舍离(Vesālī)针对瓦古穆达(Vaggumudā)河岸边的比丘们而制定的。尊者，瓦古穆达河岸边的比丘们在俗家人面前互相称赞彼此的上人法，此戒是因此事而制定的。

๑. มุสาวาทวคฺโค, ๙. ทุฏฺฐุลฺลาโรจน สิกฺขาปุจฺฉา

1. 妄语品，第九，告知粗恶罪学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุสฺส [Pg.138] อาวุโส ทุฏฺฐุลฺลาปตฺตึ อนุปสมฺปนฺนสฺส อาโรเจนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，向未受具足戒者告知比丘的粗恶罪而犯波逸提，此戒是在哪里制定的？是针对谁？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขุสฺส ทุฏฺฐุลฺลาปตฺตึ อนุปสมฺปนฺนสฺส อาโรเจสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城(Sāvatthī)针对六群比丘(chabbaggiyā bhikkhū)而制定的。尊者，六群比丘曾向未受具足戒者告知另一位比丘的粗恶罪，此戒是因此事而制定的。

๑. มุสาวาทวคฺโค, ๑๐. ปถวีขณน สิกฺขาปุจฺฉา

1. 妄语品，第十，掘地学处问

ปุจฺฉา – ปถวึขณนฺตสฺส [Pg.139] อาวุโส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，挖掘地面而犯波逸提，此戒是在哪里制定的？是针对谁？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – อาฬวิยํ ภนฺเต อาฬวิเก ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อาฬวิกา ภนฺเต ภิกฺขู ปถวึขณึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在阿拉威(Āḷavī)针对阿拉威的比丘们而制定的。尊者，阿拉威的比丘们挖掘了土地，此戒是因此事而制定的。

๒. ภูตคามวคฺโค, ๑. ภูตคาม สิกฺขาปุจฺฉา

2. 草木品，第一，草木学处问

ปุจฺฉา – ภูตคามปาตพฺยตาย [Pg.140] ปาจิตฺติยํ อาวุโส ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊是在哪里制定了因破坏草木而犯波逸提的戒律？是针对谁？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – อาฬวิยํ ภนฺเต อาฬวิเก ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อาฬวิกา ภนฺเต ภิกฺขู รุกฺขํ ฉินฺทึ สุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在阿拉威(Āḷavī)针对阿拉威的比丘们而制定的。尊者，阿拉威的比丘们砍伐了树木，此戒是因此事而制定的。

๒. ภูตคามวคฺค, ๒. อญฺญวาทก สิกฺขาปุจฺฉา

2. 草木品，第二，异说学处问

ปุจฺฉา – อญฺญวาทเก วิเหสเก ปาจิตฺติยํ อาวุโส ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊是在哪里制定了因言语回避与恼人而犯波逸提的戒律？是针对谁？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – โกสมฺพิยํ [Pg.141] ภนฺเต อายสฺมนฺตํ ฉนฺนํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต ฉนฺโน สงฺฆมชฺเฌ อาปตฺติยา อนุยุญฺชียมาโน อญฺเญนญฺญํ ปฏิจริ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在憍赏弥(Kosambī)针对具寿阐那(Channa)而制定的。尊者，具寿阐那在僧团中因过失被质询时，以言辞回避，此戒是因此事而制定的。

๒. ภูตคามวคฺค, ๓. อุชฺฌาปนก สิกฺขาปุจฺฉา

2. 众生品，第三 非议学处问

ปุจฺฉา – อุชฺฌาปนเก ขิยฺยนเก ปาจิตฺติยํ อาวุโส ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，世尊在哪里制定了关于非议与抱怨的波逸提？缘何人，缘何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต เมตฺติยภูมชเก ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, เมตฺติยภูมชกา ภนฺเต ภิกฺขู อายสฺมนฺตํ ทพฺพํ มลฺลปุตฺตํ ภิกฺขู อุชฺฌาเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，此戒是在王舍城(Rājagaha)，缘于弥提亚与布马迦诸比丘(Mettiyabhūmajaka bhikkhū)而制定。尊者，弥提亚与布马迦诸比丘唆使比丘们非议具寿达巴·摩罗子(Dabba Mallaputta)。尊者，缘于此事而制定。

๒. ภูตคามวคฺค, ๔. ปฐม เสนาสน สิกฺขาปุจฺฉา

2. 众生品，第四 第一卧具学处问

ปุจฺฉา – สงฺฆิกํ [Pg.142] อาวุโส มญฺจํวา ปีฐํวา ภิสึวา โกจฺฉํวา อชฺโฌกาเส สนฺถริตฺวา อนุทฺธริตฺวา อนาปุจฺฉา ปกฺกมนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，将僧团的床、凳、坐垫或草席铺在露天处，用后既不收起，也未告知他人便离开，犯波逸提，此戒是在哪里制定的？缘何人，缘何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู สงฺฆิกํ เสนาสนํ อชฺโฌกาเส สนฺถริตฺวา อนุทฺธริตฺวา อนาปุจฺฉา ปกฺกมึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，此戒是在舍卫城(Sāvatthī)，缘于众多比丘而制定。尊者，众多比丘将僧团的卧具铺在露天处，用后既不收起，也未告知他人便离开。尊者，缘于此事而制定。

๒. ภูตคามวคฺค, ๕. ทุติย เสนาสน สิกฺขาปุจฺฉา

2. 众生品，第五 第二卧具学处问

ปุจฺฉา – สงฺฆิเก [Pg.143] อาวุโส วิหาเร เสยฺยํ สนฺถริตฺวา อนุทฺธริตฺวา อนาปุจฺฉา ปกฺกมนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，在僧团的住所中铺设卧具，用后既不收起，也未告知他人便离开，犯波逸提，此戒是在哪里制定的？缘何人，缘何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สตฺตรสวคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สตฺตรสวคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู สงฺฆิเก วิหาเร เสยฺยํ สนฺถริตฺวา อนุทฺธริตฺวา อนาปุจฺฉา ปกฺกมึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，此戒是在舍卫城，缘于十七群比丘(Sattarasavaggiyā bhikkhū)而制定。尊者，十七群比丘在僧团的住所中铺设卧具，用后既不收起，也未告知他人便离开。尊者，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – กสฺส [Pg.144] อาวุโส วจนํ.

问——贤友，这是谁的言语？

วิสฺสชฺชนา – ภควตา ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

答——尊者，这是世尊、阿罗汉、正等正觉者的言语。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

问——贤友，这是由谁传承而来的？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

答——尊者，这是由师徒次第传承而来的。

ปุจฺฉา – อตฺถิ [Pg.145] นุโข อาวุโส เอตฺถ โกจิปิ วิรทฺธโทโส.

问——贤友，此处是否有任何错失？

วิสฺสชฺชนา – นตฺถิ ภนฺเต.

答——尊者，没有。

สงฺฆสฺส ญาปนํ

向僧团作白

สุณาตุ เม ภนฺเต สงฺโฆ, อหํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ วิจิตฺตสาราภิวํสํ อิเมสํ ปนฺนรสนฺนํ สิกฺขาปทานํ นิทานาทีนิ ปุจฺฉิตพฺพานิ อเนกานิ ฐานานิ ปุจฺฉึ, โส จ ปุฏฺโฐ ปุฏฺโฐ วิสฺสชฺเชติ, อิติ หิทํ ภนฺเต นิมฺมลํ สุปริสุทฺธํ ตสฺเสว ภควโต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส, ตสฺมา ยถาปุเร มหากสฺสปาทโย มหาเถรวรา โปราณสํคีติการา พฺรหฺมจริยสฺส จิรฏฺฐิติยา พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย โลนุกมฺปาย อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ ธมฺมวินยํ สํคายึสุเจว อนุสํคายึสุจ, เอวเมว มยมฺปิ ทานิ ฉฏฺฐสํคีติมหาธมฺมสภา ปริยาปนฺนา ยถานุปฺปฏฺฐานโต ปฏฺฐาย อิมานิ สิกฺขาปทานิ เอกโต คณสชฺฌายํ กตฺวา สํคาเยยฺยาม.

尊者僧团，请听我言。尊者，我已就这十五学处，向具寿维吉多萨罗阿毗旺沙(Vicittasārābhivaṃsa)请教了其缘起等诸多当问之处，他对我所问的都一一作答。尊者，这确实是彼世尊、阿罗汉、正等正觉者的无垢、极清净的言教。因此，正如往昔大迦叶(Mahākassapa)等诸大长老、古代的结集者们，为了梵行的长久住立，为了许多人的利益，为了许多人的安乐，为了悲悯世间，为了天与人的福祉、利益与安乐，而共同结集、随顺结集了法与律；同样地，现在我们这些参与第六次大结集法会者，也应从已确立的次第开始，将这些学处合在一起，作集体诵念，共同结集。

๒. ภูตคามวคฺค, ๖. อนุปขชฺช สิกฺขาปุจฺฉา

2. 众生品，第六 侵占学处问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.146] เตน อาวุโส…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน สงฺฆิเก วิหาเร ชานํ ปุพฺพุปคตํ ภิกฺขุํ อนุปขชฺช เสยฺยํ กปฺเปนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，关于在僧团的住所中，明知有比丘先到却侵占而铺设卧具者犯波逸提，那正等正觉者是在哪里制定的？是缘何人、何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู เถเร ภิกฺขู อนุปขชฺช เสยฺยํ กปฺเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)，缘六群比丘而制定的。尊者，六群比丘们侵占长老比丘们而铺设了卧具。尊者，就是缘此事而制定的。

๒. ภูตคามวคฺค, ๗. นิกฑฺฒน สิกฺขาปุจฺฉา

2. 众生品，第七 驱逐学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุํ [Pg.147] อาวุโส กุปิเตน อนตฺตมเนน สงฺฆิกา วิหารา นิกฺกฑฺเฒนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，对于因嗔怒不悦而将比丘从僧团的住所驱逐出去者，世尊是在哪里制定了波逸提？是缘何人、何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู กุปิตา อนตฺตมนา ภิกฺขู สงฺฆิกาวิหารา นิกฺกฑฺฒึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，是在舍卫城，缘六群比丘而制定的。尊者，六群比丘们因嗔怒不悦，将比丘们从僧团的住所驱逐了出去。尊者，就是缘此事而制定的。

๒. ภูตคามวคฺค, ๘. เวหาสกุฏิ สิกฺขาปุจฺฉา

2. 众生品，第八 楼上孤邸学处问

ปุจฺฉา – อุปริเวหาสกุฏิยา อาวุโส อาหจฺจปาทกํ มญฺจํวา ปีฐํวา อภินิสีทนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，关于在楼上孤邸中，坐卧在有可拆卸床脚的床或凳上者犯波逸提，此戒是在哪里制定的？是缘何人、何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.148] ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ สงฺฆิเก วิหาเร อุปริเวหาส กุฏิยา อาหจฺจปาทกํ มญฺจํ สหสา อภินิสีทิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，是在舍卫城，缘某位比丘而制定的。尊者，某位比丘在僧团住所的楼上孤邸中，猛然坐卧在有可拆卸床脚的床上。尊者，就是缘此事而制定的。

๒. ภูตคามวคฺค, ๙. มหลฺลกวิหาร สิกฺขาปุจฺฉา

2. 众生品，第九 大住所学处问

ปุจฺฉา – ทฺวตฺติ ปริยาเย อาวุโส อธิฏฺฐหิตฺวา ตตุตฺตริ อธิฏฺฐหนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，关于监督（涂抹）两三次之后，再进一步监督者犯波逸提，此戒是在哪里制定的？是缘何人、何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – โกสมฺพิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ ฉนฺนตฺเถรํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต ฉนฺโท กตปริโยสิตํ วิหารํ ปุนปฺปุนํ ฉาทาเปสิ ปุนปฺปุนํ เลปาเปสิ, อติภาริโต วิหาโร ปริปติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，是在憍赏弥，缘具寿阐陀(Channa)长老而制定的。尊者，具寿阐陀让已完工的住所一再盖顶，一再涂抹，那住所因过重而倒塌了。尊者，就是缘此事而制定的。

๒. ภูตคามวคฺค, ๑๐. สปฺปาณก สิกฺขาปุจฺฉา

2. 众生品，第十，有命物学处问

ปุจฺฉา – ชานํ [Pg.149] อาวุโส สปฺปาณกํ อุทกํ ติณํวา มตฺติกํวา สิญฺจนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于明知水中有生物而浇灌草或泥土者，在哪里制定了波逸提？是针对谁，以及基于什么事由而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อาฬวิยํ ภนฺเต อาฬวิเก ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อาฬวิกา ภนฺเต ภิกฺขู ชานํ สปฺปาณกํ อุทกํ ติณมฺปิ มตฺติกมฺปิ สิญฺจึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在阿拉威(Āḷavī)，针对阿拉威的比丘们而制定的。尊者，阿拉威的比丘们明知水中有生物，却浇灌了草和泥土。尊者，此戒就是基于此事而制定的。

๓. โอวาทวคฺค, ๑. โอวาท สิกฺขาปุจฺฉา

3. 教诫品，第一，教诫学处问

ปุจฺฉา – อสมฺมเตน [Pg.150] อาวุโส ภิกฺขุนิโย โอวทนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于未经僧团许可而教诫比丘尼者，世尊在哪里制定了波逸提？是针对谁，以及基于什么事由而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อสมฺมตา ภิกฺขุนิโย โอวทึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)，针对六群比丘(chabbaggiye bhikkhū)而制定的。尊者，六群比丘未经许可就教诫了比丘尼。尊者，此戒就是基于此事而制定的。

๓. โอวาทวคฺค, ๒. อตฺถงฺคต สิกฺขาปุจฺฉา

3. 教诫品，第二，日落学处问

ปุจฺฉา – อตฺถงฺคเต อาวุโส สูริเย ภิกฺขุนิโย โอวทนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于在太阳下山后教诫比丘尼者，世尊在哪里制定了波逸提？是针对谁，以及基于什么事由而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ จูฬปนฺถกํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต จูฬปนฺถโก อตฺถงฺคเต สูริเย ภิกฺขุนิโย โอวทิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，针对具寿周利盘陀伽而制定的。尊者，具寿周利盘陀伽在太阳下山后教诫了比丘尼。尊者，此戒就是基于此事而制定的。

๓. โอวาทวคฺค, ๓-๔. ภิกฺขุนุปสฺสย, อามิส สิกฺขาปุจฺฉา

3. 教诫品，第三及第四，比丘尼住所与利养学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุนุปสฺสยํ [Pg.151] อาวุโส อุปสงฺกมิตฺวา ภิกฺขุนิโย โอวทนฺตสฺสจ อามิสเหตุ เถรา ภิกฺขู ภิกฺขุนิโย โอวทนฺตีติ ภณนฺตสฺสจ ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于前往比丘尼住所教诫比丘尼者，以及对于说“长老比丘是为了利养而教诫比丘尼”者，世尊在哪里制定了波逸提？是针对谁，以及基于什么事由而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ภิกฺขุนุปสฺสยํ อุปสงฺกมิตฺวา ภิกฺขุนิโย โอวทนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ ภนฺเต สกฺเกสุ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขุนุปสฺสยํ อุปสงฺกมิตฺวา ภิกฺขุนิโย โอวทึสุ, อามิสเหตุ เถรา ภิกฺขู ภิกฺขุนิโย โอวทนฺตีติ ภณนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อามิสเหตุ เถรา ภิกฺขู [Pg.152] ภิกฺขุนิโย โอวทนฺตีติ ภณึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，对于前往比丘尼住所教诫比丘尼者的波逸提，是在释迦国(Sakkā)针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘曾前往比丘尼住所教诫比丘尼。对于说“长老比丘是为了利养而教诫比丘尼”者的波逸提，是在舍卫城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘曾说“长老比丘是为了利养而教诫比丘尼”。尊者，此戒就是基于此事而制定的。

๓. โอวาทวคฺค, ๕. จีวรทาน สิกฺขาปุจฺฉา

3. 教诫品，第五、施衣学处问

ปุจฺฉา – อญฺญาติกาย [Pg.153] อาวุโส ภิกฺขุนิยา จีวรํ เทนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，给予非亲比丘尼衣而有波逸提，此是世尊在哪里制定的？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา จีวรํ อทาสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，针对某位比丘而制定。尊者，某位比丘给予了非亲比丘尼衣。尊者，即是于此事而制定。

๓. โอวาทวคฺค, ๖. จีวรสิพฺพน สิกฺขาปุจฺฉา

3. 教诫品，第六、缝衣学处问

ปุจฺฉา – อญฺญาติกาย อาวุโส ภิกฺขุนิยา จีวรํ สิพฺเพนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为非亲比丘尼缝衣而有波逸提，此是世尊在哪里制定的？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อุทายึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุทายี อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา จีวรํ สิพฺเพสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城，针对具寿优陀夷而制定。尊者，具寿优陀夷为非亲比丘尼缝了衣。尊者，即是于此事而制定。

๓. โอวาทวคฺค, ๗. สํวิธาน สิกฺขาปุจฺฉา

3. 教诫品，第七、约定学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุนยา [Pg.154] อาวุโส สทฺธึ สํวิธาย เอกทฺธานมคฺคํ ปฏิปชฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，与比丘尼约定共行一道而有波逸提，此是世尊在哪里制定的？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขุนีหิ สทฺธึ สํวิธาย เอกทฺธานมคฺคํ ปฏิปชฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城，针对六群比丘而制定。尊者，六群比丘与比丘尼们约定共行一道。尊者，即是于此事而制定。

๓. โอวาทวคฺค, ๘. นาวาภิรุหน สิกฺขาปุจฺฉา

3. 教诫品，第八、乘船学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุนิยา [Pg.155] อาวุโส สทฺธึ สํวิธาย เอกํ นาวํ อภิรุหนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，与比丘尼约定同乘一船而有波逸提，此是世尊在哪里制定的？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขูนีหิ สทฺธึ สํวิธาย เอกํ นาวํ อภิรุหึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城，针对六群比丘而制定。尊者，六群比丘与比丘尼们约定同乘一船。尊者，即是于此事而制定。

๓. โอวาทวคฺค, ๙. ปริปาจิต สิกฺขาปุจฺฉา

3. 教诫品，第九、比丘尼劝食学处问

ปุจฺฉา – ชานํ อาวุโส ภิกฺขุนิปริปาจิตํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，明知而食用比丘尼所劝得的施食而有波逸提，此是世尊在哪里制定的？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต เทวทตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, เทวทตฺโต ภนฺเต ชานํ ภิกฺขุนิปริปาจิตํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在王舍城，针对提婆达多而制定。尊者，提婆达多明知而食用了比丘尼所劝得的施食。尊者，即是于此事而制定。

๓. โอวาทวคฺค, ๑๐. รโหนิสชฺช สิกฺขาปุจฺฉา

3. 教诫品，10. 隐蔽处共坐学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุนิยา [Pg.156] สทฺธึ อาวุโส เอโก เอกาย รโห นิสชฺชํ กปฺเปนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，与比丘尼单独在隐蔽处坐，世尊在哪里制定了波逸提？针对谁？基于什么事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อุทายึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุทายี ภิกฺขุนิยา สทฺธึ เอโก เอกาย รโห นิสชฺชํ กปฺเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)，针对具寿优陀夷而制定的。尊者，具寿优陀夷与一位比丘尼单独在隐蔽处共坐。尊者，基于此事而制定。

๔. โภชนวคฺค, ๑. อาวสถปิณฺฑ สิกฺขาปุจฺฉา

4. 食品，1. 客舍食学处问

ปุจฺฉา – ตตุตฺตริ [Pg.157] อาวุโส อาวสถปิณฺฑํ ภุญฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于食用多于一份客舍食者，世尊在哪里制定了波逸提？针对谁？基于什么事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อนุวสิตฺวา อนุวสิตฺวา อาวสถปิณฺฑํ ปริภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)，针对六群比丘(chabbaggiye bhikkhū)而制定的。尊者，六群比丘一再留住，享用客舍食。尊者，基于此事而制定。

๔. โภชนวคฺค, ๒. คณโภชน สิกฺขาปุจฺฉา

4. 食品，2. 团体食学处问

ปุจฺฉา – คณโภชเน ปาจิตฺติยํ อาวุโส ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在哪里制定了团体食的波逸提？针对谁？基于什么事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต เทวทตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, เทวทตฺโต ภนฺเต สปริโส กุเลสุ วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺชิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城(Rājagaha)，针对提婆达多而制定的。尊者，提婆达多和他的随从们向各家乞求后一起进食。尊者，基于此事而制定。

๔. โภชนวคฺค ๓. ปรมฺปรโภชน สิกฺขาปุจฺฉา

4. 食品，3. 次第食学处问

ปุจฺฉา – ปรมฺปร [Pg.158] โภชเน ปาจิตฺติยํ อาวุโส ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在哪里制定了次第食的波逸提？针对谁？基于什么事而制定？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อญฺญตฺร นิมนฺติตา อญฺญตฺร ภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在毗舍离(Vesālī)，针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘在一个地方受邀后，又在另一个地方进食。尊者，基于此事而制定。

๔. โภชนวคฺค, ๔. กาณมาตุ สิกฺขาปุจฺฉา

4. 食品，4. 迦那母学处问

ปุจฺฉา – ทฺวตฺติปตฺตปูรํ [Pg.159] ปูวํ ปฏิคฺคเหตฺวา ตตุตฺตริ ปฏิคฺคณฺหนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：对于接受了两三钵满的糕饼后又再多接受者，世尊在哪里制定了波逸提？针对谁？基于什么事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู น มตฺตํ ชานิตฺวา ปูวํ ปฏิคฺคเหสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)，针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘不知节制地接受糕饼。尊者，基于此事而制定。

ปุจฺฉา – กสฺส อาวุโส วจนํ.

问：贤友，这是谁的言语？

วิสฺสชฺชนา – ภควโต ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

答：尊者，这是世尊、阿罗汉、正等觉者的言语。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

问：贤友，这是由谁传来的？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

答：尊者，这是由传承而来的。

ปุจฺฉา – อตฺถิ นุโข อาวุโส เอตฺถ โกจิปิ วิรทฺธโทโส.

问：贤友，此处是否有任何错漏？

วิสฺสชฺชนา – นตฺถิ ภนฺเต.

答：尊者，没有。

๔. โภชนวคฺค, ๕. ปฐมปวารณา สิกฺขาปุจฺฉา

4. 食物品，第五，第一已满足学处问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.160] เตน สาวุโส…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน ภุตฺตาวินา ปริวาเตน อนติริตฺตํ ขาทนียํวา โภชนียํวา ภุญฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，由那位世尊、阿罗汉、正自觉者所制定，已食毕且已满足者食用非残食的嚼食或啖食，犯波逸提。此戒是在哪里制定的？是针对谁，以及基于什么事件而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ภุตฺตาวี ปวาริตา อญฺญตฺร ภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城(Sāvatthī)针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘已食毕且已满足，却又在别处进食。尊者，此戒是基于该事件而制定的。

๔. โภชนวคฺค, ๖. ทุติย ปวารณา สิกฺขาปุจฺฉา

4. 食物品，第六，第二劝请学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุํ [Pg.161] อาวุโส ภุตฺตาวึ ปวาริตํ อนติริตฺเตน ขาทนีเยน โภชนีเยน อภิหฏฺฐุํ ปวาเรนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，以非残食的嚼食或啖食，劝请一位已食毕且已满足的比丘进食，犯波逸提。此戒是在哪里制定的？是针对谁，以及基于什么事件而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ ภิกฺขุํ ภุตฺตาวึ ปวาริตํ อนติริตฺเตน โภชนีเยน อภิหฏฺฐุํ ปวาเรสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城针对某位比丘而制定的。尊者，某位比丘以非残食的食物，劝请一位已食毕且已满足的比丘。尊者，此戒是基于该事件而制定的。

๔. โภชนวคฺค, ๗. วิกาลโภชน สิกฺขาปุจฺฉา

4. 食物品，第七，非时食学处问

ปุจฺฉา – วิกาเล อาวุโส ขาทนียํ วา โภชนียํ วา ภุญฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，在非时食用嚼食或啖食，犯波逸提。此戒是在哪里制定的？是针对谁，以及基于什么事件而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สตฺตรสวคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สตฺตรสวคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู วิกาเล โภชนํ ภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在王舍城(Rājagaha)针对十七群比丘而制定的。尊者，十七群比丘在非时进食。尊者，此戒是基于该事件而制定的。

๔. โภชนวคฺค, ๘. สนฺนิธิการก สิกฺขาปุจฺฉา

4. 食物品，第八，积聚学处问

ปุจฺฉา – สนฺนิธิการกํ อาวุโส ขาทนียํ วา โภชนียํ วา ภุญฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，食用已积存的嚼食或啖食，犯波逸提。此戒是在哪里制定的？是针对谁，以及基于什么事件而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ เพลฏฺฐสีสํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต เพลฏฺฐสีโส สนฺนิธิการกํ โภชนํ ภุญฺชิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城针对具寿贝拉塔西沙（Belaṭṭhasīsa）而制定的。尊者，具寿贝拉塔西沙食用了已积存的食物。尊者，此戒是基于该事件而制定的。

๔. โภชนวคฺค, ๙. ปณีตโภชน สิกฺขาปุจฺฉา

4. 食物品，第九：胜妙食学处之问

ปุจฺฉา – ปณีต โภชนานิ อาวุโส อตฺตโน อตฺถาย วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为自己索求胜妙食而食者，其波逸提于何处制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.163] ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ปณีตโภชนานิ อตฺตโน อตฺถาย วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城(Sāvatthī)，缘六群比丘而制定。尊者，六群比丘为自己索求胜妙食而食。尊者，缘此事而制定。

๔. โภชนวคฺค, ๑๐. ทนฺตโปน สิกฺขาปุจฺฉา

4. 食物品，第十：齿木学处之问

ปุจฺฉา – อทินฺนํ อาวุโส มุขทฺวารํ อาหารํ อาหรนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，将未给与的食物送入口中者，其波逸提于何处制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ อทินฺนํ มุขทฺวารํ อาหารํ อาหริ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于毗舍离(Vesālī)，缘某比丘而制定。尊者，某比丘将未给与的食物送入口中。尊者，缘此事而制定。

๕. อเจลกวคฺค, ๑. อเจลก สิกฺขาปุจฺฉา

5. 裸形外道品，第一：裸形外道学处之问

ปุจฺฉา – อเจลกสฺสวา [Pg.164] อาวุโส ปริพฺพาชกสฺสวา ปริพฺพาชิกายวา สหตฺถา ขาทนียํวา โภชนียํวา เทนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，亲手给与裸形外道、男遍行者或女遍行者嚼食或啖食者，其波逸提于何处制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อานนฺทํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อานนฺโท อญฺญตริสฺสา ปริพฺพาชิกาย เอกํ มญฺญมาโน ทฺเว ปูเว อทาสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于毗舍离(Vesālī)，缘具寿阿难而制定。尊者，具寿阿难以为是一个糕饼，而给与某位女遍行者两个。尊者，缘此事而制定。

๕. อเจลกวคฺค, ๒. อุยฺโยชน สิกฺขาปุจฺฉา

5. 裸形外道品，第二：遣送学处之问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุํ [Pg.165] เอหาวุโส คามํวา นิคมํวา ปิณฺฑาย ปวิสิสฺสามาติ ตสฺส ทาเปตฺวาวา อทาเปตฺวาวา อุยฺโยเชนฺตสฺส อาวุโส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，邀请比丘说：“来，贤友，我们为乞食进入村庄或市镇吧！”，之后为他求得或未求得食物便遣走他者，其波逸提于何处制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต ภิกฺขุ เอหาวุโส คามํ ปิณฺฑาย ปวิสิสฺสามาติ ตสฺส อทาเปตฺวา อุยฺโยเชสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城(Sāvatthī)，缘具寿释迦子优波难陀(Upananda Sakyaputta)而制定。尊者，具寿释迦子优波难陀对比丘说：“来，贤友，我们为乞食进村吧！”，未为他求得食物便遣走他。尊者，缘此事而制定。

๕. อเจลกวคฺค, ๓. สโภชน สิกฺขาปุจฺฉา

5. 裸形外道品，三、有食家族学处问

ปุจฺฉา – สโภชเน กุเล อนุปขชฺช นิสชฺชํ กปฺเปนฺตสฺส อาวุโส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，在有食家族中不请自来而坐，犯波逸提，此戒于何处制定？缘何人而制定？缘何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.166] ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต สโภชเน กุเล อนุปขชฺช นิสชฺชํ กปฺเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเตวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城(Sāvatthī)，缘具寿优波难陀释迦子而制定。尊者，具寿优波难陀释迦子在有食家族中不请自来而坐。尊者，缘此事而制定。

๕. อเจลกวคฺค ๔-๕. รโหปฏิจฺฉนฺน, รโหนิสชฺช สิกฺขาปุจฺฉา

5. 裸形外道品，四～五、秘密遮蔽处与秘密坐处学处问

ปุจฺฉา – มาตุคาเมน สทฺธึ รโห ปฏิจฺฉนฺเน อาสเน นิสชฺชํ กปฺเปนฺตสฺสจ อาวุโส มาตุคาเมน สทฺธึ เอโก เอกาย รโห นิสชฺชํ กปฺเปนฺตสฺสจ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，与女人同坐于隐蔽且遮蔽的座位，以及与女人一对一地独坐于隐蔽处，犯波逸提，此戒于何处制定？缘何人而制定？缘何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต มาตุคาเมน สทฺธึ รโห ปฏิจฺฉนฺเน อาสเน นิสชฺชํ กปฺเปสิ, มาตุคาเมน สทฺธึ เอโก เอกาย รโห นิสชฺชํ กปฺเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城(Sāvatthī)，缘具寿优波难陀释迦子而制定。尊者，具寿优波难陀释迦子与女人同坐于隐蔽且遮蔽的座位，并与女人一对一地独坐于隐蔽处。尊者，缘此事而制定。

๕. อเจลกวคฺค, ๖. จาริตฺต สิกฺขาปุจฺฉา

5. 裸形外道品，六、游行学处问

ปุจฺฉา – นิมนฺติเตน [Pg.167] อาวุโส สภตฺเตน สนฺตํ ภิกฺขุํ อนาปุจฺฉา ปุเรภตฺตํวา ปจฺฉาภตฺตํวา กุเลสุ จาริตฺตํ อาปชฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，受邀赴斋的比丘，未告知在场的比丘，而在饭前或饭后到俗家游行，犯波逸提，此戒于何处制定？缘何人而制定？缘何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต นิมนฺติโต สภตฺโต สมาโน ปุเรภตฺตํ ปจฺฉาภตฺตํ กุเลสุ จาริตฺตํ อาปชฺชิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在王舍城(Rājagaha)，缘具寿优波难陀释迦子而制定。尊者，具寿优波难陀释迦子在受邀赴斋后，于饭前饭后到俗家游行。尊者，缘此事而制定。

๕. อเจลกวคฺค, ๗. มหานาม สิกฺขาปุจฺฉา

5. 裸形外道品，七、摩诃男学处问

ปุจฺฉา – ตตุตฺตริ อาวุโส เภสชฺชํ วิญฺญาเปนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，过量索求药物，犯波逸提，此戒于何处制定？缘何人而制定？缘何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สกฺเกสุ [Pg.168] ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู มหานาเมน สกฺเกน อชฺชณฺโห ภนฺเต อาคเมตาติ วุจฺจมานา นาคเมสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在释迦族中，缘六群比丘而制定。尊者，六群比丘被释迦族人摩诃男告知“尊者们，请等一下”，但他们没有等候。尊者，缘此事而制定。

๕. อเจลกวคฺค ๘-๙-๑๐. อุยฺยุตฺตเสนา จโส สิกฺขาปุจฺฉา

5. 裸形外道品 8-9-10. 已部署军队等学处问

ปุจฺฉา – อุยฺยุตฺตํ อาวุโส เสนํ ทสฺสนาย คจฺฉนฺตสฺส จ อติเรกติรตฺตํ เสนาย วสนฺตสฺส จ อุยฺโยธิกํ คจฺฉนฺตสฺส จ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于前往观看已部署的军队、在军队中居住超过三夜，以及前往战场，犯波逸提的学处是在哪里制定的？缘于谁？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อุยฺยุตฺตํ เสนํ ทสฺสนาย อคมํสุ, เตเยว ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขู อติเรกติรตฺตํ เสนาย วสึสุ, เตเยว ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขู อุยฺโยธิกํ อคมํสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城缘于六群比丘而制定的。尊者，六群比丘去观看列阵的军队。尊者，那些六群比丘在军队里住了超过三夜。尊者，那些六群比丘又去了战场。尊者，就是因那件事而制定了此戒。

๖. สุราปานวคฺค, ๑. สุราปาน สิกฺขาปุจฺฉา

6. 饮酒品，1. 饮酒学处问

ปุจฺฉา – สุราเมรยปาเน [Pg.169] อาวุโส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于饮用酒类和令人陶醉之物的波逸提学处是在哪里制定的？缘于谁？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – โกสมฺพิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ สาคตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต สาคโต มชฺชํ ปิวิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在憍赏弥(Kosambī)缘于具寿萨咖达(Sāgata)而制定的。尊者，具寿萨咖达饮用了酒。尊者，就是因那件事而制定了此戒。

๖. สุราปานวคฺค, ๒. องฺคุลิปโตทก สิกฺขาปุจฺฉา

6. 饮酒品，2. 手指弹击学处问

ปุจฺฉา – องฺคุลิปโตทเก [Pg.170] อาวุโส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于用手指弹击的波逸提学处是在哪里制定的？缘于谁？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขุํ องฺคุลิปโตทเกน หาเสสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城缘于六群比丘而制定的。尊者，六群比丘用手指弹击一位比丘来戏弄他。尊者，就是因那件事而制定了此戒。

๖. สุราปานวคฺค, ๓. หสธมฺม สิกฺขาปุจฺฉา

6. 饮酒品，3. 嬉戏学处问

ปุจฺฉา – อุทเก หสธมฺเม อาวุโส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于在水中嬉戏的波逸提学处是在哪里制定的？缘于谁？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สตฺตรสวคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สตฺตรสวคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อจิรวติยา นทิยา อุทเก กีฬึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城缘于十七群比丘而制定的。尊者，十七群比丘在阿致罗筏底(Aciravatī)河的水中嬉戏。尊者，就是因那件事而制定了此戒。

๖. สุราปานวคฺค, ๔. อนาทริย สิกฺขาปุจฺฉา

6. 饮酒品，4. 不尊重学处问

ปุจฺฉา – อนาทริย [Pg.171] อาวุโส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于不尊重的波逸提学处是在哪里制定的？缘于谁？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – โกสมฺพิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ ฉนฺนํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต ฉนฺโน อาปตฺติยา อนุยุญฺชิยมาโน อนาทริยํ อกาสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在憍赏弥缘于具寿阐那(Channa)而制定的。尊者，具寿阐那在因过失被追问时，不予重视。尊者，就是因那件事而制定了此戒。

๖. สุราปานวคฺค, ๕. ภึสาปน สิกฺขาปุจฺฉา

6. 饮酒品，第五 惊怖学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุํ [Pg.172] ภึสาเปนฺตสฺส อาวุโส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，惊怖比丘的波逸提，是在何处制定的？针对谁，以及基于什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขุํ ภึสาเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘曾惊怖一位比丘，就是在这件事上制定的。

๖. สุราปานวคฺค, ๖. โชติก สิกฺขาปุจฺฉา

6. 饮酒品，第六 点火学处问

ปุจฺฉา – โชตึ อาวุโส สมาทหิตฺวา วิสิพฺเพนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，点火取暖的波逸提，是在何处制定的？针对谁，以及基于什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ภคฺเคสุ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู โชตึ สมาทเปตฺวา วิสิพฺเพสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在跋伽(Bhagga)针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘让人点火取暖，就是在这件事上制定的。

๖. สุราปานวคฺค, ๗. นหาน สิกฺขาปุจฺฉา

6. 饮酒品，第七 沐浴学处问

ปุจฺฉา – โอเรนทฺธมาสํ [Pg.173] อาวุโส นหายนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，不足半月即沐浴的波逸提，是在何处制定的？针对谁，以及基于什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ราชานมฺปิ ปสฺสิตฺวา น มตฺตํ ชานิตฺวา นหายึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城(Rājagaha)针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘即使见到国王也不知节制地沐浴，就是在这件事上制定的。

ปุจฺฉา – กสฺส [Pg.174] อาวุโส วจนํ.

问：贤友，这是谁的言语？

วิสฺสชฺชนา – ภควโต ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

答：尊者，这是世尊、阿罗汉、正自觉者的言语。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

问：贤友，这是由谁传下来的？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

答：尊者，这是依传统传承下来的。

ปุจฺฉา – อตฺถิ นุโข อาวุโส เอตฺถ โกจิปิ วิรุทฺธโทโส.

问：贤友，于此，有什么相违的过失吗？

วิสฺสชฺชนา – นตฺถิ ภนฺเต.

答：尊者，没有。

สุณาตุ เม ภนฺเต สงฺโฆ…เป… สํคาเยยฺยาม.

尊者，请僧团听我说……（省略）……我们应当合诵。

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.175] เตน อาวุโส…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน อนาทิยิตฺวา ติณฺณํ ทุพฺพณฺณกรณานํ อญฺญตรํ ทุพฺพณฺณกรณํ นวํ จีวรํ ปริภุญฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，使用新衣时，未行三种坏色法中任何一种的波逸提，是在何处制定的？针对谁，以及基于什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อตฺตโน จีวรํ น สญฺชานึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘不认识自己的衣，就是在这件事上制定的。

๖. สุราปานวคฺค, ๑๐. จีวรอปนิธาน สิกฺขาปุจฺฉา

6. 饮酒品，第十则：藏衣学处之问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุสฺส อาวุโส ปตฺตํ วา จีวรํ วา นิสีทนํ วา สูจิฆรํ วา กายพนฺธนํ วา อปนิเธนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘藏匿钵、衣、坐具、针筒或腰带的波逸提，是在何处制定的？是针对谁，以及基于什么事而制定的呢？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.176] ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขูนํ ปตฺตมฺปิ จีวรมฺปิ อปนิเธสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘藏匿了比丘们的钵和衣，正是基于该事而制定的。

๗. สปฺปาณกวคฺค, ๑. สญฺจิจฺจ สิกฺขาปุจฺฉา

7. 有生命品，第一则：故意杀生学处之问

ปุจฺฉา – สญฺจิจฺจ อาวุโส ปาณํ ชีวิตา โวโรเปนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，故意夺取有情生命的波逸提，是在何处制定的？是针对谁，以及基于什么事而制定的呢？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อุทายึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ อายสฺมา ภนฺเต อุทายี สญฺจิจฺจ ปาณํ ชีวิตา โวโรเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城针对具寿优陀夷(Udāyī)而制定的。尊者，具寿优陀夷故意夺取了有情生命，正是基于该事而制定的。

๗. สปฺปาณกวคฺค, ๒. สปฺปาณก สิกฺขาปุจฺฉา

7. 有生命品，第二则：有虫水学处之问

ปุจฺฉา – ชานํ [Pg.177] อาวุโส สปฺปาณกํ อุทกํ ปริภุญฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，明知而使用有虫水的波逸提，是在何处制定的？是针对谁，以及基于什么事而制定的呢？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ชานํ สปฺปาณกํ อุทกํ ปริภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘明知而使用了有虫水，正是基于该事而制定的。

๗. สปฺปาณกวคฺค, ๖. เถยฺยสตฺถ สิกฺขาปุจฺฉา

7. 有生命品，第六则：与盗贼商队同行学处之问

ปุจฺฉา – ชานํ อาวุโส เถยฺยสตฺเถน สทฺธึ สํวิธาย เอกทฺธานมคฺคํ ปฏิปชฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，明知而与盗贼商队约定共行一途的波逸提，是在何处制定的？是针对谁，以及基于什么事而制定的呢？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ ชานํ เถยฺยสตฺเถน สทฺธึ สํวิธาย เอกทฺธานมคฺคํ ปฏิปชฺชิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城针对某位比丘而制定的。尊者，某位比丘明知而与盗贼商队约定共行一途，正是基于该事而制定的。

๗. สปฺปาณกวคฺค, ๗. สํวิธาน สิกฺขาปุจฺฉา

7. 有生命品，第七则：约定同行学处之问

ปุจฺฉา – มาตุคาเมน [Pg.178] สทฺธึ อาวุโส สํวิธาย เอกทฺธานมคฺคํ ปฏิปชฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，与女人约定共行一途的波逸提，是在何处制定的？是针对谁，以及基于什么事而制定的呢？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ มาตุคาเมน สทฺธึ สํวิธาย เอกทฺธานมคฺคํ ปฏิปชฺชิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城针对某位比丘而制定的。尊者，某位比丘与女人约定共行一途，正是基于该事而制定的。

๘. สหธมฺมิกวคฺค, ๑. สหธมฺมิก สิกฺขาปุจฺฉา

8. 如法品，一、如法语谏学处之问

ปุจฺฉา – ภิกฺขูหิ อาวุโส สหธมฺมิกํ วุจฺจมาเนน น ตาวาหํ อาวุโส เอตสฺมึ สิกฺขาปเท สิกฺขิสฺสามิ, ยาว น อญฺญํ ภิกฺขุํ พฺยตฺตํ วินยธรํ ปริปุจฺฉิสฺสามีติ ภณนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，当一位比丘被其他比丘们如法劝谏时，他说：“贤友，我暂时不在此学处学习，直到我请教另一位干练且通晓戒律的比丘。”犯波逸提，此是在哪里制定的？缘于何人？缘于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – โกสมฺพิยํ [Pg.179] ภนฺเต อายสฺมนฺตํ ฉนฺนํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต ฉนฺโน ภิกฺขูหิ สหธมฺมิกํ วุจฺจมาโน น ตาวาหํ อาวุโส เอตสฺมึ สิกฺขาปเท สิกฺขิสฺสามิ, ยาว น อญฺญํ ภิกฺขุํ พฺยตฺตํ วินยธรํ ปริปุจฺฉิสฺสามีติ ภณิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在憍赏弥，缘于具寿阐陀而制定。尊者，具寿阐陀被比丘们如法劝谏时，他说：“贤友，我暂时不在此学处学习，直到我请教另一位干练且通晓戒律的比丘。”尊者，缘于此事而制定。

๘. สหธมฺมิกวคฺค, ๒. วิเลขน สิกฺขาปุจฺฉา

8. 如法品，二、诽谤学处之问

ปุจฺฉา – วินยํ วิวณฺเณนฺตสฺส อาวุโส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，诽谤戒律者犯波逸提，此是在哪里制定的？缘于何人？缘于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู วินยํ วิวณฺเณสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)，缘于六群比丘而制定。尊者，六群比丘诽谤戒律，尊者，缘于此事而制定。

๘. สหธมฺมิกวคฺค, ๓. โมหน สิกฺขาปุจฺฉา

8. 如法品，三、迷惑学处之问

ปุจฺฉา – โมหนเก [Pg.180] อาวุโส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，迷惑者犯波逸提，此是在哪里制定的？缘于何人？缘于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู โมเหสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，缘于六群比丘而制定。尊者，六群比丘迷惑他人，尊者，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – ภิกฺขุสฺส [Pg.181] อาวุโส กุปิเตน อนตฺตมเนน ปหารํ เทนฺตสฺส จ ตลสตฺติกํ อุคฺคิรนฺตสฺส จ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘因愤怒、不悦而击打他人或扬起手掌者犯波逸提，此是在哪里制定的？缘于何人？缘于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู กุปิตา อนตฺตมนา สตฺตรสวคฺคิยานํ ภิกฺขูนํ ปหารํ อทํสุ, ตลสตฺติกญฺจ อุคฺคิรึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，缘于六群比丘而制定。尊者，六群比丘因愤怒、不悦而击打十七群比丘，并扬起手掌，尊者，缘于此事而制定。

๘. สหธมฺมิกวคฺค, ๗. สญฺจิจฺจ สิกฺขาปุจฺฉา

8. 共法品，第七，故意令悔学处之问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุสฺส อาวุโส สญฺจิจฺจ กุกฺกุจฺจํ อุปทหนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘故意令他人后悔，此波逸提是在哪里制定的？缘于谁？缘于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขูนํ สญฺจิจฺจ กุกฺกุจฺจํ อุปทหึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此学处是在舍卫城(Sāvatthī)，缘于六群比丘而制定。尊者，六群比丘故意令比丘们后悔，尊者，缘于此事而制定。

๘. สหธมฺมิกวคฺค, ๘. อุปสฺสุติ สิกฺขาปุจฺฉา

8. 共法品，第八，偷听学处之问

ปุจฺฉา – ภิกฺขูนํ [Pg.182] อาวุโส ภณฺฑนชาตานํ กลหชาตานํ วิวาทา ปนฺนานํ อุปสฺสุตึ ติฏฺฐนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，当比丘们发生争吵、争执、陷入诤讼时，对于站立偷听者，其波逸提是在哪里制定的？缘于谁？缘于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขูนํ ภณฺฑนชาตานํ กลห ชาตานํ วิวาทาปนฺนานํ อุปสฺสุตึ ติฏฺฐหึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此学处是在舍卫城，缘于六群比丘而制定。尊者，当比丘们发生争吵、争执、陷入诤讼时，六群比丘站在一旁偷听，尊者，缘于此事而制定。

๘. สหธมฺมิกวคฺค, ๙. กมฺมปฏิพาหน สิกฺขาปุจฺฉา

8. 共法品，第九，阻碍羯磨学处之问

ปุจฺฉา – ธมฺมิกานํ อาวุโส กมฺมานํ ฉนฺทํ ทตฺวา ปจฺฉา ขียนธมฺมํ อาปชฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对如法的羯磨给予同意后，又事后加以指责，此波逸提是在哪里制定的？缘于谁？缘于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.183] ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ธมฺมิกานํ กมฺมานํ ฉนฺทํ ทตฺวา ปจฺฉา ขียนธมฺมํ อาปชฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此学处是在舍卫城，缘于六群比丘而制定。尊者，六群比丘对如法的羯磨给予同意后，又事后加以指责。尊者，缘于此事而制定。

๘. สหธมฺมิกวคฺค ๑๐. ฉนฺทํ อทตฺวาคมน สิกฺขาปุจฺฉา

8. 共法品，第十，未予同意而离去学处之问

ปุจฺฉา – สงฺเฆ อาวุโส วินิจฺฉกถาย วตฺตมานาย ฉนฺทํ อทตฺวา อุฏฺฐายาสนา ปกฺกมนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，当僧团正在进行裁决讨论时，对于未给予同意就从座位起身离去者，其波逸提是在哪里制定的？缘于谁？缘于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ฉพฺพคฺคิโย ภิกฺขุ สงฺเฆ วินิจฺฉยกถาย วตฺตมานาย ฉนฺทํ อทตฺวา อุฏฺฐายาสนา ปกฺกามิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此学处是在舍卫城，缘于某位比丘而制定。尊者，当僧团正在进行裁决讨论时，某位六群比丘未给予同意就从座位起身离去。尊者，缘于此事而制定。

๘. สหธมฺมิกวคฺค, ๑๒. ปริณามน สิกฺขาปุจฺฉา

8. 随法品 第十二 回向学处之问

ปุจฺฉา – ชานํ [Pg.184] อาวุโส สงฺฆิกํ ลาภํ ปริณตํ ปุคฺคลสฺส ปริณาเมนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，明知是属于僧团的、已指定的利得，却转给个人，犯波逸提。此戒是在哪里制定的？缘何人而制定？于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ชานํ สงฺฆิกํ ลาภํ ปริณตํ ปุคฺคลสฺส ปริณาเมสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城缘六群比丘而制定的。尊者，六群比丘明知是属于僧团的、已指定的利得，却转给了个人。尊者，于此事而制定。

๙. รตนวคฺค, ๑. อนฺเตปุร สิกฺขาปุจฺฉา

9. 宝品 第一 内宫学处之问

ปุจฺฉา – ปุพฺเพ อปฺปฏิสํวิทิเตน อาวุโส รญฺโญ อนฺเตปุรํ ปวิสนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，事先未被告知而进入国王的内宫，犯波逸提。此戒是在哪里制定的？缘何人而制定？于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.185] ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อานนฺทํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อานนฺโท ปุพฺเพ อปฺปฏิสํวิทิโต รญฺโญ อนฺเตปุรํ ปาวิสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城缘具寿阿难而制定的。尊者，具寿阿难事先未被告知而进入了国王的内宫。尊者，于此事而制定。

๙. รตนวคฺค, ๒. รตน สิกฺขาปุจฺฉา

9. 宝品 第二 宝物学处之问

ปุจฺฉา – รตนํ อาวุโส อุคฺคณฺหนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，拾取宝物，犯波逸提。此戒是在哪里制定的？缘何人而制定？于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ รตนํ อุคฺคเหสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城缘某位比丘而制定的。尊者，某位比丘拾取了宝物。尊者，于此事而制定。

๙. รตนวคฺค, ๓. วิกาลคามปฺปวิสน สิกฺขาปุจฺฉา

9. 宝品 第三 非时入村学处之问

ปุจฺฉา – สนฺตํ [Pg.186] อาวุโส ภิกฺขุํ อนาปุจฺฉา วิกาเล คามํ ปวิสนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，不告知在场的比丘，于非时进入村落，犯波逸提。此戒是在哪里制定的？缘何人而制定？于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู สนฺตํ ภิกฺขุํ อนาปุจฺฉา วิกาเล คามํ ปวิสึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城缘六群比丘而制定的。尊者，六群比丘不告知在场的比丘，于非时进入了村落。尊者，于此事而制定。

ปาฏิเทสนีย

应悔过

๓. ตติยปาฏิเทสนี สิกฺขาปุจฺฉา

3. 第三应悔过学处之问

ปุจฺฉา – เสกฺขสมฺมเตสุ [Pg.187] อาวุโส กุเลสุ ขาทนียํ วา โภชนียํ วา สหตฺถา ปฏิคฺคเหตฺวา ภุญฺชนฺตสฺส ปาฏิเทสนียํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，在被认作有学的家中，亲手接受嚼食或啖食而食用，犯应悔过。此戒是在哪里制定的？缘何人而制定？于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู นมตฺตํ ชานิตฺวา ปฏิคฺคเหสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城缘众多比丘而制定的。尊者，众多比丘知道其恭敬而接受了。尊者，于此事而制定。

เสขิยกณฺฑ

众学法品

ปุจฺฉา – อนาทริยํ [Pg.188] อาวุโส ปฏิจฺจ ปุรโต วา ปจฺฉโต วา โอลมฺเพนฺเตน นิวาเสนฺตสฺสจ ปารุปนฺตสฺสจ ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，缘于不恭敬，穿着或披着衣时，令其前后悬垂，犯恶作。此戒于何处制定？缘何人而制定？于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ปุรโต จ ปจฺฉโต จ โอลมฺพนฺตา นิวาเสสุํเจว ปารุปึสุจ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城(Sāvatthī)缘六群比丘而制定。尊者，六群比丘穿着或披着衣时，令其前后悬垂。尊者，于此事而制定。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ อาวุโส ปฏิจฺจ กายํ วิวริตฺวา อนฺตรฆเร คจฺฉนฺตสฺส จ นิสีทนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，缘于不恭敬，于俗人家中行走或坐下时袒露身体，犯恶作。此戒于何处制定？缘何人而制定？于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคีเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู กายํ วิวริตฺวา อนฺตรฆเร คจฺฉึสุ เจว นิสีทึสุจ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城缘六群比丘而制定。尊者，六群比丘于俗人家中行走或坐下时袒露身体。尊者，于此事而制定。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ [Pg.189] อาวุโส ปฏิจฺจ หตฺถํ วา ปาทํ วา กีฬาเปนฺเตน อนฺตรฆเร คจฺฉนฺตสฺส จ นิสีทนฺตสฺส จ, ตหํ ตหํ โอโลเกนฺเตน อนฺตรฆเร คจฺฉนฺตสฺส จ นิสีทนฺตสฺส จ, อุกฺขิตฺตกาย อนฺตรฆเร คจฺฉนฺตสฺส จ นิสีทนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，缘于不恭敬，于俗人家中行走或坐下时，戏弄手或足、东张西望、耸动身体，犯恶作。此戒于何处制定？缘何人而制定？于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู หตฺถมฺปิ ปาทมฺปิ กีฬาเปนฺตา ตหํ ตหํปิ โอโลเกนฺตา อนฺตรฆเร คจฺฉึสุเจว นิสีทึสุ จ, เตเยว ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขู อุกฺขิตฺตกาย อนฺตรฆเร คจฺฉึสุเจว นิสีทึสุจ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城缘六群比丘而制定。尊者，六群比丘于俗人家中行走或坐下时，戏弄手足、东张西望。尊者，亦是彼等六群比丘，于俗人家中行走或坐下时耸动身体。尊者，于此事而制定。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ [Pg.190] อาวุโส ปฏิจฺจ อุชฺชคฺฆิกาย วา อุจฺจาสทฺทํ มหาสทฺทํ กโรนฺเตน วา อนฺตรฆเร คจฺฉนฺตสฺสจ นิสีทนฺตสฺสจ ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，缘于不恭敬，于俗人家中行走或坐下时，大笑或高声、大声喧哗，犯恶作。此戒于何处制定？缘何人而制定？于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู มหาหสิตํ หสนฺตา จ อุจฺจาสทฺทํ มหาสทฺทํ กโรนฺตา จ อนฺตรฆเร คจฺฉึสุเจว นิสีทึสุจ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城缘六群比丘而制定。尊者，六群比丘于俗人家中行走或坐下时，放声大笑，并高声、大声喧哗。尊者，于此事而制定。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ อาวุโส ปฏิจฺจ กายปฺปจาลกํ วา พาหุปฺป จาลกํ วา สีสปฺปจาลกํ วา ขมฺภกเตน วา โอคุณฺฐิเตน วา อนฺตรฆเร คจฺฉนฺตสฺส จ นิสีทนฺตสฺส จ อุกฺกุฏิกาย กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，缘于不恭敬，于俗人家中行走或坐下时，摇晃身体、摇晃手臂、摇晃头部、以手叉腰或蒙头，以及蹲着行走，犯恶作。此戒于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู กายปฺปจาลกํ พาหุปฺปจาลกํ สีสปฺปจาลกํ กโรนฺตา จ ขมฺภีกตา จ โอคุณฺฐิตา จ อนฺตรฆเร คจฺฉึสุเจว นิสีทึสุจ, อุกฺกุฏิกายจ อนฺตรฆเร คจฺฉึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城缘六群比丘而制定。尊者，六群比丘于俗人家中行走或坐下时，摇晃身体、摇晃手臂、摇晃头部、以手叉腰、蒙头，并蹲着于俗人家中行走。尊者，于此事而制定。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ [Pg.191] อาวุโส ปฏิจฺจ ปลฺลตฺถิกาย อนฺตรฆเร นิสินฺนสฺส ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，缘于不恭敬，于俗人家中盘腿而坐，犯恶作。此戒于何处制定？缘何人而制定？于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ปลฺลตฺถิกาย อนฺตรฆเร นิสีทึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城缘六群比丘而制定。尊者，六群比丘于俗人家中盘腿而坐。尊者，于此事而制定。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ [Pg.192] อาวุโส ปฏิจฺจ อสกฺกจฺจํ ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคณฺหนฺตสฺส จ ตหํ ตหํ โอโลเกนฺเตน ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคณฺหนฺตสฺสจ สูปญฺเญว พหุํ ปฏิคฺคณฺหนฺตสฺสจ ถูปีกตํ ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคณฺหนฺตสฺสจ ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，缘于不恭敬，不恭敬地接受钵食、东张西望地接受钵食、接受过多的汤、或将钵食堆高而接受，犯恶作。此戒于何处制定？缘何人而制定？于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อสกฺกจฺจํ ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคเหสุํ, ตหํ ตหํ โอโลเกนฺตา ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคเหสุํ, สูปญฺเญว พหุํ ปฏิคฺคเหสุํ, ถูปีกตํ ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคเหสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城缘六群比丘而制定。尊者，六群比丘不恭敬地接受钵食，东张西望地接受钵食，接受过多的汤，并将钵食堆高而接受。尊者，于此事而制定。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ [Pg.193] อาวุโส ปฏิจฺจ อาสกฺกจฺจํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชนฺตสฺสจ ตหํ ตหํ โอโลเกนฺตน ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชนฺตสฺส จ ตหํ ตหํ โอมสิตฺวา ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชนฺตสฺส จ สูปญฺเญว พหุํ ภุญฺชนฺตสฺส จ ถูปกโต โอมทฺทิตฺวา ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชนฺตสฺส จ สูปํ วา พฺยญฺชนํ วา โอทเนน ปฏิจฺฉาเทนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，缘于不恭敬，不恭敬地吃钵食、东张西望地吃钵食、从钵中各处取食、吃过多的汤、将堆高的钵食压平了吃、或用饭覆盖汤或菜，犯恶作。此戒于何处制定？缘何人而制定？于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อสกฺกจฺจํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชึสุ, ตหํ ตหํ โอโลเกนฺตา ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชึสุ, เตเยว ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขู ตหํ ตหํ โอมสิตฺวา ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชึสุ, เตเยว ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขู พหุํ สูปํ ภุญฺชึสุ, เตเยว ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขู ถูปกโต โอมทฺทิตฺวา ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชึสุ, เตเยว ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขู สูปมฺปิ พฺยญฺชนมฺปิ โอทเนน ปฏิจฺฉาเทสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城缘六群比丘而制定。尊者，六群比丘不恭敬地吃钵食，东张西望地吃钵食；亦是彼等六群比丘，从钵中各处取食，吃过多的汤，将堆高的钵食压平了吃，并用饭覆盖汤和菜。尊者，于此事而制定。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ [Pg.194] อาวุโส ปฏิจฺจ สูปํวา โอทนํวา อคิลาเนน อตฺตโน อตฺถาย วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，由于不恭敬，无病者为自己索求汤或饭而食用，会犯下恶作。此恶作是在哪里制定的？针对何人？就何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู สูปมฺปิ โอทนมฺปิ อตฺตโน อตฺถาย วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，此恶作是在舍卫城(Sāvatthī)针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘为自己索求汤和饭而食用。尊者，此恶作是就此事而制定的。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ อาวุโส ปฏิจฺจ อุชฺฌานสญฺญินา ปเรสํ ปตฺตํ โอโลเกนฺตสฺส จ อติมหนฺตํ กพฬํ กโรนฺตสฺส จ ทีฆํ อาโลปํ กโรนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，由于不恭敬，怀着挑剔之心窥视他人的钵、做过大的饭团，以及做过长的饭团，会犯下恶作。此恶作是在哪里制定的？针对何人？就何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.195] ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อุชฺฌานสญฺญิโน ปเรสํ ปตฺตํ โอโลเกสุํ, เตเยว ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขู อติมหนฺตํ กพฬํ กรึสุ, เตเยว ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขู ทีฆํ อาโลปํ กรึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，此恶作是在舍卫城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘怀着挑剔之心窥视他人的钵；也正是那些六群比丘做了过大的饭团，做了过长的饭团。尊者，此恶作是就此事而制定的。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ อาวุโส ปฏิจฺจ อนาหเฏ กพเฬ มุขทฺวารํ วิวรนฺตสฺส จ ภุญฺชมาเน สพฺพํ หตฺถํ มุเข ปกฺขิปนฺตสฺส จ สกพเฬน มุเขน พฺยาหรนฺตสฺส จ ปิณฺฑุกฺเขปกํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชนฺตสฺส จ กพฬาวจฺเฉทกํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชนฺตสฺส จ อวคณฺฑการกํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชนฺตสฺส จ หตฺถนิทฺธุนกํ สิตฺถาวการกํ ชิวฺหานิจฺฉารกํ จปุจปุการกํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，由于不恭敬：食物未至即张口；进食时将整只手塞入口中；口含食物而语；抛食而食；切断饭团而食；鼓颊而食；甩手而食；撒落饭粒；伸舌舔食；以及吃得啧啧作响，会犯下恶作。此恶作是在哪里制定的？针对何人？就何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อนาหเฏ กพเฬ มุขทฺวารํ วิวรึสุ, ภุญฺชมานา สพฺพํ หตฺถํ มุเข ปกฺขิปึสุ, สกพเฬน มุเขน พฺยาหรึสุ, ปิณฺฑุกฺเขปกํ ภุญฺชึสุ, กพฬาวจฺเฉทกํ ภุญฺชึสุ, อวคณฺฑการกํ ภุญฺชึสุ, หตฺถนิทฺธุนกํ สิตฺถาวการกํ ชิวฺหานิจฺฉารกํ [Pg.196] จปุจปุการกํ ภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，此恶作是在舍卫城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘食物未至即张口，进食时将整只手塞入口中，口含食物而语，抛食而食，切断饭团而食，鼓颊而食，甩手而食，撒落饭粒，伸舌舔食，以及吃得啧啧作响。尊者，此恶作是就此事而制定的。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ อาวุโส ปฏิจฺจ สุรุสุรุการกํ ภุญฺชนฺตสฺสจ หตฺถนิลฺเลหกํวา ปตฺตนิลฺเลหกํ วา โอฏฺฐนิลฺเลหกํ วา ภุญฺชนฺตสฺส จ สามิเสน หตฺเถน ปานียถาลกํ ปฏิคฺคณฺหนฺตสฺส จ สสิตฺถกํ ปตฺตโธวนํ อนฺตรฆเร จฑฺเฑนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，由于不恭敬，发出咻咻声进食、舔手、舔钵、舔唇、以沾有食物的手接饮水钵，以及将带饭粒的洗钵水弃于室内，会犯下恶作。此恶作是在何处制定？针对何人？就何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สุรุ สุรุการกํ ภนฺเต ภุญฺชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ โกสมฺพิยํ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุเล ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู สุรุสุรุการกํ ขีรํ ปิวึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. หตฺถนิลฺเลหกํ [Pg.197] ภุญฺชนฺตสฺส จ ปตฺตนิลฺเลหกํ ภุญฺชนฺตสฺส จ โอฏฺฐนิลฺเลหกํ ภุญฺชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ สาวตฺถิยํ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิเย ภนฺเต ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู หตฺถนิลฺเลหกํ ภุญฺชึสุ, ปตฺตนิลฺเลหกํ ภุญฺชึสุ, โอฏฺฐนิลฺเลหกํ ภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，发出咻咻声进食是恶作，在憍赏弥(Kosambī)制定，是针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘曾发出咻咻声饮用牛奶。尊者，此恶作是就此事而制定的。舔手、舔钵、舔唇而食是恶作，在舍卫城制定，是针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘曾舔手、舔钵、舔唇而食。尊者，此恶作是就此事而制定的。

สามิเสน หตฺเถน ปานียถาลกํ ปฏิคฺคณฺหนฺตสฺส จ สสิตฺถกํ ปตฺตโธวนํ อนฺตรฆเร ฉฑฺเฑนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ ภคฺเคสุ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภิกฺขู สามิเสน หตฺเถน ปานียถาลกํ ปฏิคฺคเหสุํ, เตเยว ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขู สสิตฺถกํ ปตฺตโธวนํ อนฺตรฆเร ฉฑฺเฑสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

以沾有食物的手接饮水钵，以及将带饭粒的洗钵水弃于室内是恶作，在跋伽(Bhagga)制定，是针对众多比丘而制定的。众多比丘曾以沾有食物的手接饮水钵；尊者，也正是那些众多比丘将带饭粒的洗钵水弃于室内。尊者，此恶作是就此事而制定的。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ [Pg.198] อาวุโส ปฏิจฺจ ฉตฺตปาณิสฺส ธมฺมํ เทเสนฺตสฺส จ ทณฺฑปาณิสฺส วา สตฺถปาณิสฺส วา อาวุธปาณิสฺส วา ธมฺมํ เทเสนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，由于不恭敬，为持伞者、持杖者、持刀者或持武器者说法，会犯下恶作。此恶作是在何处制定？针对何人？就何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ฉตฺตปาณิสฺส ทณฺฑปาณิสฺส สตฺถปาณิสฺส อาวุธปาณิสฺส ธมฺมํ เทเสสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，此恶作是在舍卫城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘曾为持伞者、持杖者、持刀者、持武器者说法。尊者，此恶作是就此事而制定的。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ อาวุโส ปฏิจฺจ ปาทุการุฬฺหสฺส จ อุปหนารุฬฺหสฺส จ ยานคตสฺส จ สยนคตสฺส จ ธมฺมํ เทเสนฺตสฺส ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，由于不恭敬，为穿木履者、穿皮履者、乘车者或卧床者说法，会犯下恶作。此恶作是在何处制定？针对何人？就何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ปาทุการุฬฺหสฺส อุปหนารุฬฺหสฺส ยานคตสฺส สยนคตสฺส ธมฺมํ เทเสสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答——尊者，此恶作是在舍卫城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘曾为穿木履者、穿皮履者、乘车者、卧床者说法。尊者，此恶作是就此事而制定的。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ [Pg.199] อาวุโส ปฏิจฺจ ปลฺลตฺถิกาย นิสินฺนสฺส จ เวฐิตสีสสฺส จ โอคุณฺฐิตสีสสฺส จ ฉมายํ นิสีทิตฺวา อาสเน นิสินฺนสฺส จ นีเจ อาสเน นิสีทิตฺวา อุจฺเจ อาสเน นิสินฺนสฺส จ ฐิเตน นิสินฺนสฺส จ ปจฺฉโต คจฺฉนฺเตน ปุรโต คจฺฉนฺตสฺส จ อุปฺปเถน คจฺฉนฺเตน ปเถน คจฺฉนฺตสฺส จ ธมฺมํ เทเสนฺตสฺส ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，由于不恭敬，为盘腿而坐者、裹头者、蒙头者说法，（说法者）坐于地上而为坐于座位者说法，（说法者）坐于低座而为坐于高座者说法，（说法者）站立而为坐着者说法，（说法者）走在后面而为走在前面者说法，（说法者）走在路旁而为走在路上者说法，此恶作是在何处制定？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเยว ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ปลฺลตฺถิกาย นิสินฺนสฺส จ เวฐิตสีสสฺส จ โอคุณฺฐิตสีสสฺส จ ฉมายํ นิสีทิตฺวา อาสเน นิสินฺนสฺส จ นีเจ อาสเน นิสีทิตฺวา อุจฺเจ อาสเน นิสินฺนสฺส จ ฐิตานิสินฺนสฺส จ ปจฺฉโต คจฺฉนฺตา ปุรโต คจฺฉนฺตสฺส จ อุปฺปเถน คจฺฉนฺตา ปเถน คจฺฉนฺตสฺส จ ธมฺมํ เทเสสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此是在舍卫城(Sāvatthī)针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘曾为盘腿而坐者、裹头者、蒙头者说法，曾坐于地上而为坐于座位者说法，曾坐于低座而为坐于高座者说法，曾站立而为坐着者说法，曾走在后面而为走在前面者说法，曾走在路旁而为走在路上者说法。尊者，此恶作是因那件事而制定的。

ปุจฺฉา – อนาทริยํ [Pg.200] อาวุโส ปฏิจฺจ ฐิเตน อุจฺจารํ วา ปสฺสาวํ วา กโรนฺตสฺส จ หริเต วา อุทเก วา อุจฺจารํ วา ปสฺสาวํ วา เขฬํ วา กโรนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，由于不恭敬，站立大小便，或在青草地或水中大小便或吐痰，此恶作是在何处制定？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเยว ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ฐิตา อุจฺจารมฺปิ ปสฺสาวมฺปิ อกํสุ, เตเยว ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขู หริเตปิ อุทเกปิ อุจฺจารมฺปิ ปสฺสาวมฺปิ เขฬมฺปิ อกํสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此恶作是在舍卫城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘曾站立大小便，也正是那些六群比丘曾在青草地和水中大小便及吐痰。尊者，此恶作是因那件事而制定的。

ภิกฺขุนีวิภงฺค

比丘尼分别

๕. ปญฺจม ปาราชิก สิกฺขาปุจฺฉา

5. 第五波罗夷学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุนีนํ [Pg.202] อาวุโส ปญฺจม ปาราชิกํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘尼的第五波罗夷学处是在哪里制定的？是针对谁，因为什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สุนฺทรีนนฺทํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สุนฺทรีนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี อวสฺสุตา อวสฺสุตสฺส ปุริสปุคฺคลสฺส กายสํสคฺคํ สาทิยิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此学处是在舍卫城(Sāvatthī)针对孙陀利难陀比丘尼而制定的。尊者，孙陀利难陀比丘尼有欲染，她乐于与有欲染的男性进行身体接触。尊者，此学处是因此事而制定的。

ภิกฺขุนีวิภงฺค, สงฺฆาทิเสส สิกฺขาปุจฺฉา

比丘尼分别，僧残学处问

ปุจฺฉา – อุสฺสยวาทิกาย อาวุโส ภิกฺขุนิยา อฑฺฑํ กโรนฺติยา สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，对于争讼的比丘尼，僧残学处是在哪里制定的？是针对谁，因为什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ตุลฺลนนฺทํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺโต, ถุลฺลนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี อุสฺสยวาทิกา วิหริ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，此学处是在舍卫城(Sāvatthī)针对偷兰难陀比丘尼而制定的。尊者，偷兰难陀比丘尼好争讼。尊者，此学处是因此事而制定的。

ปุจฺฉา – โจรึ [Pg.203] อาวุโส วุฏฺฐาเปนฺติยา สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，对于为女贼授具足戒者，僧残学处是在哪里制定的？是针对谁，因为什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ถุลฺลนนฺทํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺโต, ถุลฺลนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี โจรึ วุฏฺฐาเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，此学处是在舍卫城(Sāvatthī)针对偷兰难陀比丘尼而制定的。尊者，偷兰难陀比丘尼为一位女贼授了具足戒。尊者，此学处是因此事而制定的。

ปุจฺฉา – เอกาย [Pg.204] อาวุโส คามนฺตรํ คจฺฉนฺติยา สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，对于独自前往村落之间的比丘尼，僧残学处是在哪里制定的？是针对谁，因为什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺโต, อญฺญตรา ภนฺเต ภิกฺขุนี เอกา คามนฺตรํ คจฺฉิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，此学处是在舍卫城(Sāvatthī)针对某位比丘尼而制定的。尊者，某位比丘尼独自前往村落之间。尊者，此学处是因此事而制定的。

ปุจฺฉา – อวสฺสุตาย อาวุโส ภิกฺขุนิยา อวสฺสุตสฺส ปุริสปุคฺคลสฺส หตฺถโต ขาทนียํวา โภชนียํวา สหตฺถา ปฏิคฺคเหตฺวา ภุญฺชนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，对于有欲染的比丘尼，从有欲染的男子手中亲手接受嚼食或啖食并食用，僧残学处是在哪里制定的？是针对谁，因为什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สุนฺทรีนนฺทํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺโต, สุนฺทรีนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี อวสฺสุตา อวสฺสุตสฺส ปุริสปุคฺคลสฺส [Pg.205] หตฺถโต อามิสํ ปฏิคฺคเหสิ ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，此学处是在舍卫城(Sāvatthī)针对孙陀利难陀比丘尼而制定的。尊者，孙陀利难陀比丘尼有欲染，她从有欲染的男子手中接受了食物。尊者，此学处是因此事而制定的。

ปุจฺฉา – กุปิตาย อาวุโส อนตฺตมนาย ภิกฺขุนิยา ยาวตติยํ สมนุภาสนฺติยา น ปฏินิสชฺชนฺติยา สงฺฆาทิเสโส กตฺถ ปญฺญตฺโต, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

问：贤友，对于愤怒不满的比丘尼，被规劝至第三次仍不舍弃，僧残学处是在哪里制定的？是针对谁，因为什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต จณฺฑกาฬึ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺโต, จณฺฑกาฬี ภนฺเต ภิกฺขุนี กุปิตา อนตฺตมนา เอวํ อภณิ, พุทฺธํ ปจฺจาจิกฺขามิ, ธมฺมํ ปจฺจาจิกฺขามิ, สงฺฆํ ปจฺจาจิกฺขามิ, สิกฺขํ ปจฺจาจิกฺขามิ, กินฺนุมาว สมณิโย ยา สมณิโย สกฺยธีตโร, สนฺตญฺญาปิ สมณิโย ลชฺชินิโย กุกฺกุจฺจิกา สิกฺขากามา, ตาสาหํ สนฺติเก พฺรหฺมจริยํ จริสฺสามีติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺโต.

答：尊者，此学处是在舍卫城(Sāvatthī)针对恶口迦尼(Caṇḍakāḷī)比丘尼而制定的。尊者，恶口迦尼比丘尼愤怒不满，这样说道：“我舍弃佛，我舍弃法，我舍弃僧，我舍弃学。这些身为释迦族女儿的沙门尼算得了什么？还有其他知惭、有悔、乐于学习的沙门尼，我将在她们那里修梵行。”尊者，此学处是因此事而制定的。

ปุจฺฉา – กสฺส [Pg.206] อาวุโส วจนํ.

问：贤友，这是谁的言语？

วิสฺสชฺชนา – ภควโต ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

答：尊者，这是世尊、阿罗汉、正等觉者的言语。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

问：贤友，这是由谁传承而来的？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

答：尊者，这是依序传承而来的。

ปุจฺฉา – อตฺถิ นุโข อาวุโส เอตฺถ โกจิปิ วิรทฺธโทโส.

问：贤友，此处可有任何错漏之处？

วิสฺสชฺชนา – นตฺถิ ภนฺเต.

答：尊者，没有。

ภิกฺขุนี วิภงฺคปาจิตฺติย

比丘尼分别波逸提

๑. ลสุณวคฺค, ๑. ปฐม สิกฺขาปุจฺฉา

1. 蒜品，第一学处问

ปุจฺฉา – ยํ [Pg.207] เตน อาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน ลกฺขณํ ขาทนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，那位世尊……乃至……正自觉者所制定的关于食用蒜的波逸提，是在哪里制定的？是针对谁，因为什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ถุลฺลนนฺทํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ถุลฺลนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี น มตฺตํ ชานิตฺวา พหุํ ลสุณํ หราเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)，针对偷兰难陀比丘尼而制定的。尊者，偷兰难陀比丘尼不知适量，让人拿来大量的蒜。尊者，是因此事而制定的。

๑. ลสุณวคฺค, ๖. ฉฏฺฐ สิกฺขาปุจฺฉา

1. 蒜品，第六学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุสฺส อาวุโส ภุญฺชมานสฺส อนฺเนน วา ปาเนน วา วิธูปเนน วา อุปติฏฺฐนฺติยา ภิกฺขุนิยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于比丘尼在比丘用餐时以食物、饮料或扇子侍奉的波逸提，是在哪里制定的？是针对谁，因为什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.208] ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตรา ภนฺเต ภิกฺขุนี ภิกฺขุสฺส ภุญฺชมานสฺส ปานีเยน วิธูปเนน จ อุปติฏฺฐติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，针对某位比丘尼而制定的。尊者，某位比丘尼在比丘用餐时，以饮料和扇子侍奉。尊者，是因此事而制定的。

๑. ลสุณวคฺค, ๘. อฏฺฐม สิกฺขาปุจฺฉา

1. 蒜品，第八学处问

ปุจฺฉา – อุจฺจารํวา อาวุโส ปสฺสาวํวา สงฺการํวา วิฆาสํวา ถิโรกุฏฺเฏ ฉฑฺเฑนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于比丘尼将大便、小便、垃圾或残食丢弃于墙外的波逸提，是在哪里制定的？是针对谁，因为什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตรา ภนฺเต ภิกฺขุนี อุจฺจารํ ติโรกุฏฺเฏ ฉฑฺเฑสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，针对某位比丘尼而制定的。尊者，某位比丘尼将大便丢到墙外。尊者，是因此事而制定的。

๑. ลสุณวคฺค, ๑๐. ทสม สิกฺขาปุจฺฉา

1. 蒜品，第十学处问

ปุจฺฉา – นจฺจํ [Pg.209] วา อาวุโส คีตํ วา วาทิตํ วา ทสฺสนาย คจฺฉนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于比丘尼为观看舞蹈、歌唱或演奏而前往的波逸提，是在哪里制定的？是针对谁，因为什么事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย นจฺจมฺปิ คีตมฺปิ วาทิตมฺปิ ทสฺสนาย อคมํสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，针对六群比丘尼而制定的。尊者，六群比丘尼为了观看舞蹈、歌唱和演奏而前往。尊者，是因此事而制定的。

ปุจฺฉา – ภิกฺขุปน [Pg.210] อาวุโส นจฺจํ วา คีตํ วา วาทิตํ วา ทสฺสนาย คจฺฉนฺโต กํ นาม อาปตฺตึ อาปชฺชติ.

问：贤友，比丘为了观看舞蹈、歌唱或演奏而前往，会犯什么罪？

วิสฺสชฺชนา – ทุกฺกฏํ ภนฺเต อาปตฺตึ อาปชฺชติ.

答：尊者，犯恶作罪。

๑. ปฐม สิกฺขาปุจฺฉา

1. 第一学处问

ปุจฺฉา – รตฺตนฺธกาเร อาวุโส อปทีเป ปุริเสน สทฺธึ เอเกเนกาย สนฺติฏฺฐนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，在黑夜无灯处，与一男子独处站立的比丘尼，其波逸提于何处制定？缘何人、何事而制？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตรา ภนฺเต ภิกฺขุนี รตฺตนฺธกาเร อปทีเป ปุริเสน สทฺธึ เอเกเนกา สนฺติฏฺฐิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒在舍卫城(Sāvatthī)，是缘一位比丘尼而制定。尊者，一位比丘尼在黑夜无灯处与一男子独处站立，缘此事而制定此戒。

๒. อนฺธการวคฺค, ๒-๓. ทุติย, ตติย สิกฺขาปุจฺฉา

2. 黑暗品，第二、第三学处问

ปุจฺฉา – ปฏิจฺฉนฺเน [Pg.211] วา อาวุโส โอกาเส อชฺโฌกาเส วา ปุริเสน สทฺธึ เอเกเนกาย สนฺติฏฺฐนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，在隐蔽处或在露天处，与一男子独处站立的比丘尼，其波逸提于何处制定？缘何人、何事而制？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตรา ภนฺเต ภิกฺขุนี ปฏิจฺฉนฺเน โอกาเส อชฺโฌกาเส จ ปุริเสน สทฺธึ เอเกเนกา สนฺติฏฺฐิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒在舍卫城，是缘一位比丘尼而制定。尊者，一位比丘尼在隐蔽处与露天处与一男子独处站立，缘此事而制定此戒。

๒. อนฺธการวคฺค, ๘. อฏฺฐม สิกฺขาปุจฺฉา

2. 黑暗品，第八学处问

ปุจฺฉา – ทุคฺคหิเตน อาวุโส ทูปธาริเตน ปรํ อุชฺฌาเปนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，因错误理解、错误判断而指责他人的比丘尼，其波逸提于何处制定？缘何人、何事而制？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตรา ภนฺเต ภิกฺขุนี ทุคฺคหิเตน ทูปธาริเตน ปรํ อุชฺฌาเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒在舍卫城，是缘一位比丘尼而制定。尊者，一位比丘尼因错误理解、错误判断而指责他人，缘此事而制定此戒。

๒. อนฺธการวคฺค, ๙. นวม สิกฺขาปุจฺฉา

2. 黑暗品，第九学处问

ปุจฺฉา – อตฺตานํ [Pg.212] วา อาวุโส ปรํ วา นิรเยน วา พฺรหฺมจริเยน วา อภิสปนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，以地狱或梵行诅咒自己或他人的比丘尼，其波逸提于何处制定？缘何人、何事而制？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต จณฺฑกาฬึ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, จณฺฑกาฬี ภนฺเต ภิกฺขุนี อตฺตานมฺปิ ปรมฺปิ นิรเยนปิ พฺรหฺมจริเยนปิ อภิสปิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒在舍卫城，是缘旃荼迦利(Caṇḍakāḷī)比丘尼而制定。尊者，旃荼迦利比丘尼以地狱与梵行诅咒自己与他人，缘此事而制定此戒。

๒. อนฺธการวคฺค, ๑๐. ทสม สิกฺขาปุจฺฉา

2. 黑暗品，第十学处问

ปุจฺฉา – อตฺตานํ [Pg.213] อาวุโส วธิตฺวา วธิตฺวา โรทนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，殴打自己而哭泣，犯波逸提。此波逸提于何处制定？因何人何事而制？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต จณฺฑกาฬึ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, จณฺฑกาฬี ภนฺเต ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ สทฺธึ ภณฺฑิตฺวา อตฺตานํ วธิตฺวา วธิตฺวา โรทิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒在舍卫城(Sāvatthī)，是针对旃荼迦利(Caṇḍakāḷī)比丘尼而制定。尊者，旃荼迦利比丘尼与比丘尼们争吵后，殴打自己而哭泣。尊者，因此事而制定此戒。

๓. นคฺควคฺค, ๓. ตติย สิกฺขาปุจฺฉา

3. 裸品，第三学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุนิยา [Pg.214] อาวุโส จีวรํ วิสิพฺเพตฺวา วา วิสิพฺพาเปตฺวา วา เนว สิพฺเพนฺติยา น สิพฺพาปนาย อุสฺสุกฺกํ กโรนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘尼拆解或令人拆解衣袍后，不缝制或不努力安排缝制，犯波逸提。此波逸提于何处制定？因何人何事而制？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ถุลฺลนนฺทํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ถุลฺลนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา จีวรํ วิสิพฺพาเปตฺวา เนว สิพฺเพสิ น สิพฺพาปนาย อุสฺสุกฺกํ อกาสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒在舍卫城(Sāvatthī)，是针对偷兰难陀比丘尼而制定。尊者，偷兰难陀比丘尼令人拆解了一位比丘尼的衣袍后，既不自己缝制，也不努力安排缝制。尊者，因此事而制定此戒。

๓. นคฺควคฺค, ๘. อฏฺฐม สิกฺขาปุจฺฉา

3. 裸品，第八学处问

ปุจฺฉา – อคาริกสฺส [Pg.215] วา อาวุโส ปริพฺพาชกสฺส วา ปริพฺพาชิกาย วา สมณจีวรํ เทนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，将沙门衣施与在家人、游行者或女游行者，犯波逸提。此波逸提于何处制定？因何人何事而制？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ถุลฺลนนฺทํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ถุลฺลนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี อคาริกสฺส สมณจีวรํ อทาสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒在舍卫城(Sāvatthī)，是针对偷兰难陀比丘尼而制定。尊者，偷兰难陀比丘尼将沙门衣给予一位在家人。尊者，因此事而制定此戒。

๔. ตุวฏฺฏวคฺค, ๑-๒. ปฐม, ทุติย สิกฺขาปุจฺฉา

4. 同卧品，第一、第二学处问

ปุจฺฉา – ทฺวินฺนํ อาวุโส ภิกฺขุนีนํ เอกมญฺเจ วา เอกตฺถรณปาวุรเณ วา ตุวฏฺเฏนฺตีนํ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，二位比丘尼共卧一床，或共用一床单、覆布，犯波逸提。此波逸提于何处制定？因何人何事而制？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย ทฺเว เอกมญฺเจ ตุวฏฺเฏสุํ, เอกตฺถรณปาวุรเณ ตุวฏฺเฏสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒在舍卫城(Sāvatthī)，是针对众多比丘尼而制定。尊者，众多比丘尼二人共卧一床，共用一床单、覆布。尊者，因此事而制定此戒。

๔. ตุวฏฺฏวคฺค, ๓. ตติย สิกฺขาปุจฺฉา

4. 同卧品，第三学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุนิยา [Pg.216] อาวุโส สญฺจิจฺจ อผาสุํ กโรนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘尼故意使比丘尼不适，犯波逸提，此戒于何处制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ถุลฺลนนฺทํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ถุลฺลนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา สญฺจิจฺจ อผาสุํ อกาสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城(Sāvatthī)，缘偷兰难陀(Thullanandā)比丘尼而制定。尊者，偷兰难陀比丘尼故意使比丘尼不适。尊者，此戒是因此事而制定。

๔. ตุวฏฺฏวคฺค, ๔. จตุตฺถ สิกฺขาปุจฺฉา

4. 同卧品，第四学处问

ปุจฺฉา – ทุกฺขิตํ [Pg.217] อาวุโส สหชีวินึ เนว อุปฏฺเฐนฺติยา น อุปฏฺฐาปนาย อุสฺสุกฺกํ กโรนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于生病的同住比丘尼，既不亲自照料，也不努力安排人照料，犯波逸提。此戒于何处制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ถุลฺลนนฺทํเยว ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ถุลฺลนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี ทุกฺขิตํ สหชีวินึ เนวอุปฏฺเฐสิ น อุปฏฺฐาปนาย อุสฺสุกฺกํ อกาสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，仍是缘偷兰难陀比丘尼而制定。尊者，偷兰难陀比丘尼对生病的同住比丘尼既不亲自照料，也不努力安排人照料。尊者，此戒是因此事而制定。

๔. ตุวฏฺฏวคฺค, ๕. ปญฺจม สิกฺขาปุจฺฉา

4. 同卧品，第五学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุนิยา [Pg.218] อาวุโส อุปสฺสยํ ทตฺวา กุปิตาย อนตฺตมนาย นิกฺกฑฺฒนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘尼给予住处后，因愤怒不满而驱逐比丘尼，犯波逸提。此戒于何处制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ถุลฺลนนฺทํเยว ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ถุลฺลนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา อุปสฺสยํ ทตฺวา กุปิตา อนตฺตมนา นิกฺกฑฺฒิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，仍是缘偷兰难陀比丘尼而制定。尊者，偷兰难陀比丘尼将住处给予比丘尼后，因愤怒不满而驱逐了她。尊者，此戒是因此事而制定。

๔. ตุวฏฺฏวคฺค, ๖. ฉฏฺฐ สิกฺขาปุจฺฉา

4. 同卧品，第六学处问

ปุจฺฉา – สํสฏฺฐาย [Pg.219] อาวุโส ภิกฺขุนิยา ยาวตติยํ สมนุภาสนาย น ปฏินิสฺสชฺชนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘尼与人杂居，经三次教诫仍不舍弃，犯波逸提。此戒于何处制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต จณฺฑกาฬึ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, จณฺฑกาฬี ภนฺเต ภิกฺขุนี สํสฏฺฐา วิหริ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，缘旃陀迦利(Caṇḍakāḷī)比丘尼而制定。尊者，旃陀迦利比丘尼与人杂居而住。尊者，此戒是因此事而制定。

๔. ตุวฏฺฏวคฺค, ๗-๘. สตฺตม อฏฺฐม สิกฺขาปุจฺฉา

4. 同卧品，第七、第八学处问

ปุจฺฉา – อนฺโตรฏฺเฐ [Pg.220] วา อาวุโส ติโรรฏฺเฐ วา สาสงฺกสมฺมเต สปฺปฏิภเย อสตฺถิกาย จาริกํ จรนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘尼在国内或国外，于被认为有危险、有恐怖之处不带武器游行，犯波逸提。此戒于何处制定？缘于谁，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย อนฺโตรฏฺเฐปิ ติโรรฏฺเฐปิ สาสงฺกสมฺมเต สปฺปฏิภเย อสตฺถิกาโย จาริกํ จรึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城(Sāvatthī)，缘于众多比丘尼而制定。尊者，众多比丘尼在国境内外，于被认为有危险、有恐怖之处不带武器游行。尊者，此戒是缘于此事而制定。

๔. ตุวฏฺฏวคฺค, ๙. นวม สิกฺขาปุจฺฉา

4. 同卧品，第九学处问

ปุจฺฉา – อนฺโตวสฺสํ อาวุโส จาริกํ จรนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘尼在雨安居期间游行，犯波逸提。此戒于何处制定？缘于谁，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย อนฺโตวสฺสํ จาริกํ ปกฺกมึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在王舍城(Rājagaha)，缘于众多比丘尼而制定。尊者，众多比丘尼在雨安居期间出发游行。尊者，此戒是缘于此事而制定。

๔. ตุวฏฺฏวคฺค, ๑๐. ทสม สิกฺขาปุจฺฉา

4. 同卧品，第十学处问

ปุจฺฉา – วสฺสํ [Pg.221] วุฏฺฐาย อาวุโส ภิกฺขุนิยา จาริกํ น ปกฺกมนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘尼雨安居结束后不出发游行，犯波逸提。此戒于何处制定？缘于谁，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภํ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย วสฺสํวุฏฺฐา จาริกํ น ปกฺกมึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在王舍城，缘于众多比丘尼而制定。尊者，众多比丘尼在雨安居结束后没有出发游行。尊者，此戒是缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – กสฺส [Pg.222] อาวุโส วจนํ.

问：贤友，这是谁的言说？

วิสฺสชฺชนา – ภควโต ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

答：尊者，这是世尊、阿罗汉、正自觉者的言说。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

问：贤友，这是谁所传承的？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต วจนํ.

答：尊者，这是依传承而来的言说。

สุณาตุ เม ภนฺเต สงฺโฆ…เป… สํคาเยยฺยาม.

尊者，请僧团听我说……（广说）……我们应当一起诵。

๕. จิตฺตาคารวคฺค, ๑. ปฐม สิกฺขาปุจฺฉา

5. 绘画堂品，第一学处问

ปุจฺฉา – ยํ เตน อาวุโส ภควตา…เป… สมฺมาสมฺพุทฺเธน ราชาคารํ วา จิตฺตาคารํ วา อารามํ วา อุยฺยานํ วา โปกฺขรณึ วา ทสฺสนาย คจฺฉนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，彼世尊……正自觉者制定戒：比丘尼为观看王宫、绘画堂、园林、花园或莲花池而前往，犯波逸提。此戒于何处制定？缘于谁，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.223] ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย ราชาคารมฺปิ จิตฺตาคารมฺปิ ทสฺสนาย คจฺฉึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，缘于六群比丘尼（chabbaggiyā bhikkhuniyo）而制定。尊者，六群比丘尼前往观看王宫和绘画堂。尊者，此戒是缘于此事而制定。

๕. จิตฺตาคารวคฺค, ๔. จตุตฺถ สิกฺขาปุจฺฉา

5. 绘画堂品，第四学处问

ปุจฺฉา – คิหิเวยฺยาวจฺจํ อาวุโส กโรนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为在家人做事，犯波逸提，此戒是在哪里制定？缘于谁，因为什么事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุนิโยคิหิ เวยฺยาวจฺจํ อกํสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，缘于众多比丘尼而制定。尊者，众多比丘尼为在家人做事，此戒是缘于此事而制定。

๕. จิตฺตาคารวคฺค, ๖. ฉฏฺฐ สิกฺขาปุจฺฉา

5. 绘画堂品，第六学处问

ปุจฺฉา – อคาริกสฺส [Pg.224] วา อาวุโส ปริพฺพาชกสฺส วา ปริพฺพาชิกาย วา สหตฺถา ขาทนียํ โภชนียํ เทนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，亲手将嚼食或啖食给予在家者、男游行者或女游行者，犯波逸提，此戒是在哪里制定？缘于谁，因为什么事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ถุลฺลนนฺทํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ถุลฺลนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี อคาริกสฺส สหตฺถา ขาทนียมฺปิ โภชนียมฺปิ อทาสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，缘于偷兰难陀比丘尼而制定。尊者，偷兰难陀比丘尼亲手将嚼食和啖食给予在家者，此戒是缘于此事而制定。

๕. จิตฺตาคารวคฺค, ๙-๑๐. นวม, ทสม สิกฺขาปุจฺฉา

5. 绘画堂品，第九、第十学处问

ปุจฺฉา – ติรจฺฉานวิชฺชํ อาวุโส ปริยาปุณนฺติยา จ วาเจนฺติยา จ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，学习或教导畜生明，犯波逸提，此戒是在哪里制定？缘于谁，因为什么事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย ติรจฺฉานวิชฺชํ ปริยาปุณึสุเจว วาเจสุญฺจ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，缘于六群比丘尼而制定。尊者，六群比丘尼学习并且教导畜生明，此戒是缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – ภิกฺขุ [Pg.225] ปน อาวุโส ตาทิสํ ติรจฺฉานวิชฺชํ ปริยาปุณนฺโต จ วาเจนฺโต จ กึ นาม อาปตฺตึ อาปชฺชติ.

问：贤友，比丘学习或教导此种畜生明，犯何种罪？

วิสฺสชฺชนา – ทุกฺกฏํ ภนฺเต อาปตฺตึ อาปชฺชติ.

答：尊者，犯恶作罪。

๖. อารามวคฺค, ๑. ปฐม สิกฺขาปุจฺฉา

6. 园品，第一学处问

ปุจฺฉา – ชานํ อาวุโส สภิกฺขุกํ อารามํ อนาปุจฺฉา ปวิสนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，明知是有比丘的僧园而未经告知进入，犯波逸提，此戒是在哪里制定？缘于谁，因为什么事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย อารามํ อนาปุจฺฉา ปวิสึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，缘于众多比丘尼而制定。尊者，众多比丘尼未经告知进入僧园，此戒是缘于此事而制定。

๖. อารามวคฺค, ๒. ทุติย สิกฺขาปุจฺฉา

6. 园品，第二学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุํ [Pg.226] อาวุโส อกฺโกสนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘尼辱骂比丘犯波逸提，此戒是在哪里制定的？缘于谁，在什么事件中制定的？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย อายสฺมนฺตํ อุปาลึ อกฺโกสึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在毗舍离，缘于六群比丘尼而制定。尊者，六群比丘尼辱骂了具寿优波离，此戒是缘于此事而制定。

๖. อารามวคฺค, ๓. ตติย สิกฺขาปุจฺฉา

6. 园品，第三学处问

ปุจฺฉา – จณฺฑิกตาย [Pg.227] อาวุโส คณํ ปริภาสนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘尼因暴躁而呵责僧团犯波逸提，此戒是在哪里制定的？缘于谁，在什么事件中制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ถุลฺลนนฺทํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ถุลฺลนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี จณฺฑิกตาย คณํ ปริภาสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，缘于偷兰难陀比丘尼而制定。尊者，偷兰难陀比丘尼因暴躁而呵责僧团，此戒是缘于此事而制定。

๖. อารามวคฺค, ๕. ปญฺจม สิกฺขาปุจฺฉา

6. 园品，第五学处问

ปุจฺฉา – กุลํ [Pg.228] อาวุโส มจฺฉรายนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘尼对家族悭吝犯波逸提，此戒是在哪里制定的？缘于谁，在什么事件中制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตรา ภนฺเต ภิกฺขุนี กุลํ มจฺฉรายิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，缘于某位比丘尼而制定。尊者，某位比丘尼对一个家族悭吝，此戒是缘于此事而制定。

๖. อารามวคฺค, ๖. ฉฏฺฐ สิกฺขาปุจฺฉา

6. 园品，第六学处问

ปุจฺฉา – อภิกฺขุเก [Pg.229] อาวุโส อาวาเส วสฺสํ วสนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘尼在无比丘的住处过雨安居犯波逸提，此戒是在哪里制定的？缘于谁，在什么事件中制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย อภิกฺขุเก อาวาเส วสฺสํ วสึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，缘于众多比丘尼而制定。尊者，众多比丘尼在无比丘的住处过雨安居，此戒是缘于此事而制定。

๖. อารามวคฺค, ๗. สตฺตม สิกฺขาปุจฺฉา

6. 园品，第七学处问

ปุจฺฉา – วสฺสํ [Pg.230] วุฏฺฐาย อาวุโส ภิกฺขุนิยา อุภโตสงฺเฆ ตีหิ ฐาเนหิ น ปวาเรนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘尼雨安居结束后，未在两部僧团中以三事自恣犯波逸提，此戒是在哪里制定的？缘于谁，在什么事件中制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย วสฺสํ วุฏฺฐา ภิกฺขุสงฺฆํ น ปวาเรสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，缘于众多比丘尼而制定。尊者，众多比丘尼雨安居结束后，没有向比丘僧团自恣，此戒是缘于此事而制定。

๖. อารามวคฺค, ๘. อฏฺฐม สิกฺขาปุจฺฉา

6. 寺园品，第八学处问

ปุจฺฉา – โอวาทาย วา อาวุโส สํวาสาย วา นคจฺฉนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，不为教诫或共同生活而前往者，犯波逸提。此戒于何处制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สกฺเกสุ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย โอวาทํ นคจฺฉึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒于释迦族中，缘六群比丘尼而制定。尊者，六群比丘尼不去接受教诫。尊者，此戒即缘此事而制定。

๖. อารามวคฺค, ๙. นวม สิกฺขาปุจฺฉา

6. 寺园品，第九学处问

ปุจฺฉา – อุโปสถมฺปิ [Pg.231] อาวุโส น ปุจฺฉนฺติยา โอวาทมฺปิ น ยาจนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，不询问布萨、不请求教诫者，犯波逸提。此戒于何处制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย อุโปสถํ น ปุจฺฉึสุ, โอวาทมฺปิ น ยาจึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒于舍卫城，缘众多比丘尼而制定。尊者，众多比丘尼不询问布萨，亦不请求教诫。尊者，此戒即缘此事而制定。

๗. คพฺภินีวคฺค, ๑-๒. ปฐม, ทุติย สิกฺขาปุจฺฉา

7. 孕妇品，第一、第二学处问

ปุจฺฉา – คพฺภินึ วา อาวุโส ปายนฺตึ วา วุฏฺฐาเปนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为怀孕妇女或哺乳妇女授具足戒者，犯波逸提。此戒于何处制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.232] ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย คพฺภินึ วุฏฺฐาเปสุํ, ปายนฺตึ วุฏฺฐาเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒于舍卫城，缘众多比丘尼而制定。尊者，众多比丘尼为孕妇授具足戒，为哺乳妇女授具足戒。尊者，此戒即缘此事而制定。

๗. คพฺภินีวคฺค, ๓. ตติย สิกฺขาปุจฺฉา

7. 孕妇品，第三学处问

ปุจฺฉา – ทฺเว วสฺสานิ อาวุโส ฉสุ ธมฺเมสุ อสิกฺขิตสิกฺขํ สิกฺขมานํ วุฏฺฐาเปนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为于六法中未学习满二年的在学尼授具足戒者，犯波逸提。此戒于何处制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย ทฺเว วสฺสานิ ฉสุ ธมฺเมสุ อสิกฺขิตสิกฺขํ สิกฺขมานํ วุฏฺฐาเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒于舍卫城，缘众多比丘尼而制定。尊者，众多比丘尼为于六法中未学习满二年的在学尼授具足戒。尊者，此戒即缘此事而制定。

๘. กุมารีภูตวคฺค, ๙. นวม สิกฺขาปุจฺฉา

8. 童女品，第九学处问

ปุจฺฉา – ปุริสสํสฏฺฐํ [Pg.233] อาวุโส กุมารกสํสฏฺฐํ จณฺฑึ โสกาวาสํ สิกฺขมานํ วุฏฺฐาเปนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为与男子交往过密、与男童交往过密、暴躁、多愁的在学尼授具足戒者，犯波逸提。此戒于何处制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ถุลฺลนนฺทํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ถุลฺลนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี ปุริสสํสฏฺฐํ กุมารกสํสฏฺฐํ จณฺฑึ โสกาวาสํ จณฺฑกาฬึ เสกฺขมานํ วุฏฺฐาเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒于舍卫城，缘偷兰难陀比丘尼而制定。尊者，偷兰难陀比丘尼为与男子交往过密、与男童交往过密、暴躁、多愁的在学尼阐陀迦离(Caṇḍakāḷī)授具足戒。尊者，此戒即缘此事而制定。

๘. กุมารีภูตวคฺค, ๑๐. ทสม สิกฺขาปุจฺฉา

8. 童女品，第十学处问

ปุจฺฉา – มาตาปิตูหิ [Pg.234] วา อาวุโส สามิเกน วา อนนุญฺญาตํ สิกฺขมานํ วุฏฺฐาเปนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为未经父母或丈夫允许的在学尼授具足戒，得波逸提罪。此戒是在哪里制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ถุลฺลนนฺทํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ถุลฺลนนฺทา ภนฺเต ภิกฺขุนี มาตาปิตูหิปิ สามิเกนปิ อนนุญฺญาตํ สิกฺขมานํ วุฏฺฐาเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城(Sāvatthī)，缘偷兰难陀比丘尼而制定。尊者，偷兰难陀比丘尼为未经父母或丈夫允许的在学尼授具足戒。尊者，此戒即因此事而制定。

๙. ฉตฺตุปาหนวคฺค, ๑-๒. ปฐม, ทุติย สิกฺขาปุจฺฉา

9. 伞履品，第一、第二学处问

ปุจฺฉา – ฉตฺตุปาหนํ อาวุโส ธาเรนฺติยา จ ยาเนน ยายนฺติยา จ ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，持伞穿履，以及乘车，得波逸提罪。此戒是在哪里制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย ฉตฺตุปาหนํ ธาเรสุํ, ยาเนน ยายึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，缘六群比丘尼而制定。尊者，六群比丘尼持伞穿履，乘车而行。尊者，此戒即因此事而制定。

๙. ฉตฺตุปาหนวคฺค, ๔. จตุตฺถ สิกฺขาปุจฺฉา

9. 伞履品，第四学处问

ปุจฺฉา – อิตฺถาลงฺการํ [Pg.235] อาวุโส ธาเรนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，佩戴女性装饰品，得波逸提罪。此戒是在哪里制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย อิตฺถาลงฺการํ ธาเรสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，缘六群比丘尼而制定。尊者，六群比丘尼佩戴女性装饰品。尊者，此戒即因此事而制定。

ปุจฺฉา – ภิกฺขุ ปน อาวุโส ปุริสาลงฺการํ ธาเรนฺโต กึ นาม อาปตฺตึ อาปชฺเชยฺย.

问：贤友，比丘若佩戴男性装饰品，当犯何罪？

วิสฺสชฺชนา – ทุกฺกฏํ ภนฺเต อาปตฺตึ อาปชฺเชยฺย.

答：尊者，当犯恶作罪。

๙. ฉตฺตุปาหนวคฺค, ๕. ปญฺจม สิกฺขาปุจฺฉา

9. 伞履品，第五学处问

ปุจฺฉา – คนฺธวณฺณเกน [Pg.236] อาวุโส นหายนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，用香粉沐浴，得波逸提罪。此戒是在哪里制定？缘何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย คนฺธวณฺณเกน นหายึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此戒是在舍卫城，缘六群比丘尼而制定。尊者，六群比丘尼用香粉沐浴。尊者，此戒即因此事而制定。

๙. ฉตฺตุปาหนวคฺค, ๑๑. เอกาทสม สิกฺขาปุจฺฉา

9. 伞履品，十一、第十一学处问

ปุจฺฉา – ภิกฺขุสฺส อาวุโส ปุรโต อนาปุจฺฉา อาสเน นิสีทนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于比丘尼未经询问就在比丘面前的座位上坐下而犯波逸提的学处，是在何处制定？缘何人？缘何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย ภิกฺขุสฺส ปุรโต อนาปุจฺฉา อาสเน นิสีทึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)缘众多比丘尼而制定。尊者，众多比丘尼未经比丘允许就在比丘面前的座位上坐下。尊者，缘此一事而制定。

๙. ฉตฺตุปาหนวคฺค, ๑๒. ทฺวาทสม สิกฺขาปุจฺฉา

9. 伞履品，十二、第十二学处问

ปุจฺฉา – อโนกาสกตํ [Pg.237] อาวุโส ภิกฺขุํ ปญฺหํ ปุจฺฉนฺติยา ปาจิตฺติยํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于比丘尼在未得允许的情况下向比丘提问而犯波逸提的学处，是在何处制定？缘何人？缘何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย อโนกาสกตํ ภิกฺขุํ ปญฺหํ ปุจฺฉึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城缘众多比丘尼而制定。尊者，众多比丘尼在未得允许的情况下向比丘提问。尊者，缘此一事而制定。

ปุจฺฉา – สปฺปึ วา อาวุโส เตลํ วา มธุํ วา ผาณิตํ วา มจฺฉํ วา มํสํ วา ขีรํ วา ทธึ วา วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺชนฺติยา ปาฏิเทสนียํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于比丘尼索求酥、或油、或蜜、或糖蜜、或鱼、或肉、或乳、或酪后食用而犯应悔过的学处，是在何处制定？缘何人？缘何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขุนิโย สปฺปิมฺปิ เตลมฺปิ มธุมฺปิ ผาณิตมฺปิ มจฺฉมฺปิ มํสมฺปิ ขีรมฺปิ ทธิมฺปิ วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城缘六群比丘尼(chabbaggiyā bhikkhuniyo)而制定。尊者，六群比丘尼索求酥、油、蜜、糖蜜、鱼、肉、乳、酪后食用。尊者，缘此一事而制定。

ปุจฺฉา – จตุนฺนํ [Pg.238] อาวุโส วิปตฺตีนํ กตมา วิปตฺติ.

问：贤友，此是四种过患中的哪一种过患？

วิสฺสชฺชนา – อาจารวิปตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，是行仪过患。

ปุจฺฉา – ฉนฺนํ อาวุโส อาปตฺติสมุฏฺฐานานํ กติหิ สมุฏฺฐาเนหิ สมุฏฺฐาติ.

问：贤友，此罪由六种罪的生起因缘中的几种生起？

วิสฺสชฺชนา – จตูหิ ภนฺเต สมุฏฺฐาเนหิ สมุฏฺฐาติ, สิยา กายโต สมุฏฺฐาติ, นวาจโต นจิตฺตโต, สิยา กายโต จ วาจโต จ สมุฏฺฐาติ, นจิตฺตโต, สิยา กายโต จ จิตฺตโต จ สมุฏฺฐาติ, นวาจโต, สิยา กายโต จ วาจโต จ จิตฺตโต จ สมุฏฺฐาติ, อิเมหิ ภนฺเต จตูหิ สมุฏฺฐาเนหิ สมุฏฺฐาติ.

答：尊者，由四种因缘生起：有时从身生起，不从语、不从心；有时从身与语生起，不从心；有时从身与心生起，不从语；有时从身、语、心三者生起。尊者，即由此四种因缘生起。

ปุจฺฉา – กา [Pg.239] อาวุโส วิปตฺติ.

问：贤友，什么是过患？

วิสฺสชฺชนา – อสํวโร ภนฺเต วิปตฺติ.

答：尊者，不防护即是过患。

ปุจฺฉา – กา อาวุโส สมฺปตฺติ.

问：贤友，什么是成就？

วิสฺสชฺชนา – สํวโร ภนฺเต สมฺปตฺติ.

答：尊者，防护即是成就。

ปุจฺฉา – กา [Pg.240] อาวุโส ปฏิปตฺติ.

问：贤友，什么是行道？

วิสฺสชฺชนา – น เอวรูปํ กริสฺสามีติ ยาวชีวํ อาปาณโกฏิกํ สมาทาย สิกฺขติ สิกฺขาปเทสุ, อยํ ภนฺเต ปฏิปตฺติ.

答：尊者，立誓“我将不做这样的事”，终生乃至命终在诸学处中学习，尊者，此即是行道。

ปุจฺฉา – กสฺส อาวุโส วจนํ.

问：贤友，这是谁的言教？

วิสฺสชฺชนา – ภควโต ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

答：尊者，这是世尊、阿罗汉、正等觉者的言教。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

问：贤友，这是由谁传来的？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

答：尊者，这是依传统传来的。

สุณาตุ เม ภนฺเต สงฺโฆ…เป… สํคาเยยฺยาม.

尊者，愿僧团听我说……我等当合诵。

มหาวคฺคปาฬิ

大品

สํคายนสฺส ปุจฺฉา วิสฺสชฺชนา

结集之问答

ปุจฺฉา – อุภโต [Pg.1] วิภงฺคานนฺตรํ อาวุโส โปราณเกหิ สํคีติการมหาเถเรหิ กํ นาม ปาวจนํ สํคีตํ.

问：贤友，在《双分》之后，古代的结集大长老们结集了哪一部圣教？

วิสฺสชฺชนา – อุภโต วิภงฺคานนฺตรํ ภนฺเต โปราณเกหิ สํคีติการมหาเถเรหิ ขนฺธกา สํคีตา.

答：尊者，在《双分》之后，古代的结集大长老们结集了诸犍度(khandhakā)。

ปุจฺฉา – เต ปน อาวุโส ขนฺธกา วคฺคเภเทน กติวิธา.

问：贤友，那么，那些犍度依品的差别有几种？

วิสฺสชฺชนา – เต [Pg.2] ปน ภนฺเต ขนฺธกา ทุวิธา วคฺคเภเทน มหาวคฺโค จูฬวคฺโคติ.

答：尊者，那些犍度依品的差别有二种：大品(Mahāvagga)与小品(Cūḷavagga)。

ปุจฺฉา – มหาวคฺเค อาวุโส กติ ขนฺธกา ปริยาปนฺนา.

问：贤友，《大品》中包含了多少犍度？

วิสฺสชฺชนา – มหาวคฺเค ภนฺเต ทสขนฺธกา ปริยาปนฺนา, เสยฺยถิทํ, มหาขนฺธโก อุโปสถกฺขนฺธโก วสฺสูปนายิกกฺขนฺธโก ปวารณากฺขนฺธโก จมฺมกฺขนฺธโก เภสชฺชกฺขนฺธโก กถินกฺขนฺธโก จีวรกฺขนฺธโก จมฺเปยฺยกฺขนฺธโก โกสมฺพกกฺขนฺธโกติ.

答：尊者，《大品》中包含了十个犍度，即：大犍度(Mahākhandhaka)、布萨犍度(Uposathakkhandhaka)、入雨安居犍度(Vassūpanāyikakkhandhaka)、自恣犍度(Pavāraṇākkhandhaka)、皮革犍度(Cammakkhandhaka)、药犍度(Bhesajjakkhandhaka)、迦絺那犍度(Kaṭhinakkhandhaka)、衣犍度(Cīvarakkhandhaka)、瞻波犍度(Campeyyakkhandhaka)、憍赏弥犍度(Kosambakakkhandhaka)。

ปุจฺฉา – มหาขนฺธเก อาวุโส พหู กถาโย, กตมา ตาสํ อาทิกถา.

问：贤友，《大犍度》中有很多记述，其中最初的记述是什么？

วิสฺสชฺชนา – มหาขนฺธเก ภนฺเต โพธิกถา อาทิ.

答：尊者，《大犍度》中以菩提记述(bodhikathā)为开端。

มหาขนฺธก

大犍度

มหาโพธิปุจฺฉา

大菩提之问

ปุจฺฉา – ตสฺมาติห [Pg.3] อาวุโส ตโต ปฏฺฐาย ตํ ปุจฺฉิสฺสามิ, ภควา อาวุโส ปฐมาภิสมฺพุทฺธกาเล กตฺถ กีวจีรํ เกนากาเรน วิหาสิ.

问：贤友，既然如此，我将从那里开始问你。贤友，世尊(Bhagavā)初成正觉时，于何处住？住多久？以何行相住？

วิสฺสชฺชนา – ภควา ภนฺเต ปฐมาภิสมฺพุทฺโธ โพธิรุกฺขมูเล สตฺตาหํ เอกปลฺลงฺเกน วิหาสิ วิมุตฺติสุขํ ปฏิสํเวที.

答：尊者，世尊初成正觉，于菩提树(bodhirukkha)下结一跏趺坐，七日感受解脱之乐。

ปุจฺฉา – ตทา อาวุโส ภควา กีทิสํ ธมฺมํ มนสิกตฺวา กีทิสํ อุทานํ อุทาเนสิ.

问：贤友，那时世尊作意何法，而说何自说语(udāna)？

วิสฺสชฺชนา – ตทา ภนฺเต ภควา รตฺติยา ปฐมํ ยามํ รตฺติยา มชฺฌิมํ ยามํ รตฺติยา ปจฺฉิมํ ยามํ ปฏิจฺจสมุปฺปาทํ อนุโลมํ ปฏิโลมํ มนสิกตฺวา ตีณิ อุทานานิ อุทาเนสิ.

答：尊者，那时世尊于初夜、中夜、后夜，顺、逆思惟缘起(paṭiccasamuppāda)，而说了三首自说语。

อชปาล

阿阇波罗树

ปุจฺฉา – ตสฺส [Pg.4] อาวุโส สตฺตาหสฺส อจฺจเยน ภควา กตฺถ วิหาสิ.

问：贤友，那七日过后，世尊住于何处？

วิสฺสชฺชนา – ตสฺส ภนฺเต สตฺตาหสฺส อจฺจเยน ภควา อชปาล นิคฺโรธมูเล วิหาสิ, สตฺตาหํ เอกปลฺลงฺเกน วิหาสิ วิมุตฺติสุขํ ปฏิสํเวที.

答：尊者，那七日过后，世尊住于阿阇波罗尼拘陀树(Ajapāla-nigrodha)下，亦结一跏趺坐，七日感受解脱之乐。

มุจลินฺทา

目支邻陀

ปุจฺฉา – ตสฺสปิ อาวุโส สตฺตาหสฺส อจฺจเยน ภควา กตฺถ วิหาสิ.

问：贤友，世尊在那七天过后住在哪里？

วิสฺสชฺชนา – ตสฺส [Pg.5] ภนฺเต สตฺตาหสฺส อจฺจเยน ภควา มุจลินฺทมูเล สตฺตาหํ เอกปลฺลงฺเกน นิสีทิ.

答：尊者，那七天过后，世尊在目支邻陀(Mucalinda)树根处，以一结跏趺坐坐了七天。

ปุจฺฉา – ตสฺสปิ อาวุโส สตฺตาหสฺส อจฺจเยน ภควา กตฺถ วิหาสิ.

问：贤友，世尊在那七天过后住在哪里？

วิสฺสชฺชนา – ตสฺสปิ ภนฺเต สตฺตาหสฺส อจฺจเยน ภควา ราชายตนมูเล สตฺตาหํ เอกปลฺลงฺเกน นิสีทิ วิมุตฺติสุขํ ปฏิสํเวที.

答：尊者，在那七天过后，世尊在罗阇耶陀那(Rājāyatana)树根处，以一结跏趺坐坐了七天，感受解脱之乐。

ปุจฺฉา – ตสฺสปิ [Pg.6] อาวุโส สตฺตาหสฺส อจฺจเยน ภควา กตฺถ วิหาสิ.

问：贤友，世尊在那七天过后住在哪里？

วิสฺสชฺชนา – ตสฺส ภนฺเต สตฺตาหสฺส อจฺจเยน ภควา ปุนเทว อชปาลนิคฺโรธมูเล วิหาสิ.

答：尊者，那七天过后，世尊再次住在阿迦巴喇榕树(Ajapālanigrodha)下。

ปุจฺฉา – ตสฺมึ ปน อาวุโส อชปาลนิคฺโรเธ วิหรนฺตสฺส ภควโต กถํ เจตโส ปริวิตกฺโก อุทปาทิ.

问：贤友，当世尊住在阿迦巴喇榕树下时，心中生起了怎样的省思呢？

วิสฺสชฺชนา – ตสฺมึ ปน ภนฺเต อชปาลนิคฺโรเธ วิหรนฺตสฺส ภควโต รโหคตสฺส ปฏิสลฺลีนสฺส ธมฺมคมฺภีรตาปฏิสํยุตฺโต เจตโส ปริวิตกฺโก อุทปาทิ.

答：尊者，那时世尊住在阿迦巴喇榕树下，独处静坐时，心中生起了与法的深奥相应的思惟。

อธิคโต โข มฺยายํ ธมฺโม คมฺภีโร ทุทฺทโส อรนุโพโธ สนฺโต ปณีโต อตกฺกาวจรา นิปุโณ ปณฺฑิตเวทนีโย.

我所证悟的这个法，甚深、难见、难以领悟、寂静、殊胜、非寻思所及、精妙、智者所证知。

อาลยรามาโข [Pg.7] ปนายํ ปชา อาลยรตา อาลยสมฺมุทิตา,

众生确实乐于执着，耽于执着，喜于执着。

สหมฺปติ พฺรหฺมา

娑婆主梵天

ปุจฺฉา – กถํ อาวุโส ตทา ธมฺมเทสนาย พฺรหฺมยาจนา จ ภควโต ปฏิญฺญาจ อโหสิ.

问：贤友，当时梵天是如何劝请说法，以及世尊是如何应允的？

วิสฺสชฺชนา – เทเสตุ ภนฺเต ภควา ธมฺมํ, เทเสตุ สุคโต ธมฺมํ, สนฺติ สตฺตา อปฺปรชกฺขชาติกา อสฺสวนตา ธมฺมสฺส ปริหายนฺติ, ภวิสฺสนฺติ ธมฺมสฺส อญฺญาตาโรติ อิติ ภนฺเต พฺรหฺมุโน ธมฺมเทสนาย ยาจนา อโหสิ,

答：“尊者，愿世尊说法！愿善逝说法！有尘垢少的众生，因不闻法而退失，（但）将有能了知法者。”尊者，梵天便是如此劝请说法的。

‘‘อปารุตา เตสํ อมตสฺส ทฺวารา,เย โสตวนฺโต ปมุญฺจนฺตุ สทฺธํ;

วิหึสสญฺญี ปคุณํ นภาสึ,ธมฺมํ ปณีตํ มนุเชสุ พฺรหฺเม’’ติ.

“为彼等开启不死之门，有耳者，愿发其信！梵天！我因恼害之想，未于人间说此胜妙法。”

เอวํ โข ภนฺเต ภควโต ธมฺมเทสนาย ปฏิญฺญา จ อโหสิ.

尊者，世尊对说法的应允便是如此。

นสฺสติ [Pg.8] วต โลโก…

呜呼，世间将毁灭……

เทเสตุ ภนฺเต ภควา ธมฺมํ…

尊者，愿世尊说法……

อปารุตา เตสํ อมตสฺส ทฺวารา,เย โสตวนฺโต ปมุญฺจนฺตุ สทฺธํ.

为彼等开启不死之门，有耳者，愿发其信！

ปุจฺฉา – เอวํ [Pg.9] โข อาวุโส ภควา ธมฺมเทสนาย ปฏิญฺญํ กตฺวา ปฐมํ ธมฺมํ เทเสนฺโต กตฺถ กีทิสํ ธมฺมํ กสฺส เทเสสิ.

问：贤友，世尊在应允说法后，最初是在哪里、为谁、说了什么样的法？

วิสฺสชฺชนา – พาราณสิยํ ภนฺเต อิสิปตเน มิคทาเย ปญฺจวคฺคิย ภิกฺขุปมุขานํ พฺรหฺมคณานํ ธมฺมจกฺกปวตฺตนสุตฺตํ เทเสสิ.

答：尊者，在波罗奈(Bārāṇasī)的仙人堕处(Isipatana)鹿野苑，为五比丘与众梵天宣说了《转法轮经》(Dhammacakkappavattanasutta)。

ปุจฺฉา – ตสฺมึ [Pg.10] โข ปน อาวุโส ธมฺมจกฺกปวตฺตนสุตฺเต เทสิยมาเน มนุสฺสโลเก กสฺส ธมฺมาภิสมโย อโหสิ.

问：贤友，当那《转法轮经》被宣说时，在人界是谁证得了法现观？

วิสฺสชฺชนา – อายสฺมโต ภนฺเต โกณฺฑญฺญสฺส ธมฺมาภิสมโย อโหสิ.

答：尊者，具寿憍陈如(Koṇḍañña)证得了法现观。

ปุจฺฉา – กถํ นุ โข อาวุโส อิมสฺมึ พุทฺธสาสเน ปฐมํ ปพฺพชฺชา จ อุปสมฺปทา จ อโหสิ.

问：贤友，在此佛教中，最初的出家和受具足戒(upasampadā)是如何发生的？

วิสฺสชฺชนา – อิมสฺมึ ภนฺเต พุทฺธสาสเน ปฐมํ เอหิภิกฺขุปสมฺปทา อโหสิ.

答：尊者，在此佛教中，最初的是“来，比丘！”(Ehi bhikkhu)具足戒。

ลเภยฺยาหํ [Pg.11] ภนฺเต ภควโต สนฺติเก ปพฺพชํ, ลเภยฺยํ อุปสมฺปทํ.

尊者，愿我得于世尊座下出家，得受具足戒。

เอหิ ภิกฺขุ สฺวาขาโต ธมฺโม, จร พฺรหฺมจริยํ สมฺมา ทุกฺขสฺส อนฺตกิริยาย.

“来，比丘！法已善说，为完全灭尽苦，当修梵行。”

ปุจฺฉา – อิตเรสํ ปน อาวุโส จตุนฺนํ ปญฺจวคฺคิยานํ กทา ธมฺมาภิสมโย อโหสิ.

问：贤友，那么，五群比丘中的其余四位是在何时证得法现观的呢？

วิสฺสชฺชนา – ปาฏิปเท ภนฺเต ทิวเส อายสฺมโต วปฺปสฺส, ทุติเย ภนฺเต ทิวเส อายสฺมโต ภทฺทิยสฺส, ตติเย ภนฺเต ทิวเส อายสฺมโต มหานามสฺส, จตุตฺเถ ภนฺเต ทิวเส อายสฺมโต อสฺสชิสฺส ธมฺมาภิสมโย อโหสิ.

答：尊者，在第一天，具寿瓦帕(Vappa)；在第二天，具寿跋提(Bhaddiya)；在第三天，具寿摩诃男(Mahānāma)；在第四天，具寿阿说示(Assaji)，证得了法现观。

ปุจฺฉา – สพฺเพสมฺปิ [Pg.12] อาวุโส เตสํ ปญฺจวคฺคิยานํ ภิกฺขูนํ กทา อรหตฺตปตฺติ โหติ.

问：贤友，所有那五群比丘是在何时证得阿罗汉果的？

วิสฺสชฺชนา – สพฺเพสมฺปิ ภนฺเต เตสํ ปญฺจวคฺคิยานํ ภิกฺขูนํ ปกฺขสฺส ปญฺจมิยํ อนตฺตลกฺขณสุตฺเต เทสิยมาเน อรหตฺตปตฺติ โหติ.

答：尊者，在半月的第五日，当宣说《无我相经》时，所有那五群比丘都证得了阿罗汉果。

ปุจฺฉา – กทา อาวุโส ภควตา ภิกฺขู ตตฺถ ตตฺถ จาริกํ จริตฺวา ธมฺมเทสนตฺถาย เปสิตา.

问：贤友，世尊是在何时派遣比丘们到各处游行以宣说法的？

วิสฺสชฺชนา – ยสปฺปมุขานํ ภนฺเต จตุปญฺญาส สหายกานํ ปพฺพชิตกาเล ภควตา ภิกฺขู ตตฺถ ตตฺถ จาริกํ จริตฺวา ธมฺมเทสนตฺถาย เปสิตา.

答：尊者，在以耶舍(Yasa)为首的五十四位同伴出家时，世尊派遣比丘们到各处游行以宣说法。

สรณคมน

皈依

ปุจฺฉา – กทา [Pg.13] อาวุโส ภควตา ตีหิ สรณคมเนหิ ปพฺพชฺชูป สมฺปทา อนุญฺญาโต อโหสิ.

问：贤友，世尊是在何时允许以三皈依来出家和受具足戒的？

วิสฺสชฺชนา – ยสปฺปมุขานํ ภนฺเต จตุปญฺญาสาย คิหิ สหายกานํ ปพฺพชิตฺวา ตตฺถ ตตฺถ จาริกํ จริตฺวา ธมฺมเทสนตฺถาย เปสิตกาเล ภควตา ตีหิ สรณคมเนหิ ปพฺพชฺชา จ อุปสมฺปทา จ อนุญฺญาตา.

答：尊者，在以耶舍为首的五十四位在家同伴出家并被派遣到各处游行以宣说法时，世尊允许了以三皈依来进行出家和受具足戒。

อนุชานามิ [Pg.14] ภิกฺขเว ตุมฺเหว ทานิ ตาสุ ตาสุ ทิสาสุ เตสุ เตสุ ชนปเทสุ ปพฺพาเชถ อุปสมฺปาเทถ.

诸比丘，我现在允许你们自己在各个方向、各个地区，为人出家，为人授与具足戒。

ปุจฺฉา – ภควตา อาวุโส ภิกฺขูนํ อาราโม ปฏิคฺคณฺหิตุํ กตฺถ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาโต.

问：贤友，世尊是在何处、基于何事，允许比丘们接受园林的？

วิสฺสชฺชนา – ภควตา ภนฺเต ภิกฺขูนํ อารามํ ปฏิคฺคณฺหิตุํ ราชคเห อนุญฺญาโต, ราชา ภนฺเต มาคโธ เสนิโย พิมฺพิสาโร พุทฺธปฺปมุขสฺส ภิกฺขุสงฺฆสฺส เวฬุวนํ อุยฺยานํ อทาสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาโต.

答：尊者，世尊在王舍城允许比丘们接受园林。尊者，摩揭陀国王斯尼耶·频婆娑罗将竹林园布施给了以佛陀为首的比丘僧团。尊者，就是基于此事而允许的。

เอตาหํ [Pg.15] ภนฺเต เวฬุวนํ อุยฺยานํ พุทฺธปฺปมุขสฺส ภิกฺขุสงฺฆสฺส ทมฺมิ –

尊者，我将此竹林园布施给以佛陀为首的比丘僧团。

อนุชานามิ ภิกฺขเว อารามํ.

诸比丘，我允许园林。

ปุจฺฉา – กถญฺจ [Pg.16] อาวุโส ทฺวินฺนํ อคฺคสาวกานํ ปพฺพชฺชูปสมฺปทา อโหสิ.

问：贤友，两位上首弟子的出家和受具足戒是怎样的？

วิสฺสชฺชนา – ทฺวินฺนํ ภนฺเต อคฺคสาวกานํ เอหิ ภิกฺขุปสมฺปทา อโหสิ.

答：尊者，两位上首弟子所受的是“来！比丘”具足戒。

วิปฺปสนฺนานิ [Pg.17] โข เต อาวุโส อินฺทฺริยานิ.

贤友，你的诸根确实清净明亮啊。

กํสิ ตฺวํ อาวุโส อุทฺทิสฺส ปพฺพชิโต.

贤友，你是为了谁而出家的？

โก วา เต สตฺถา.

或者，你的导师是谁？

กสฺส วา ตฺวํ ธมฺมํ โรเจสิ.

或者，你信奉谁的法？

อตฺถาวุโส มหาสมโณ สกฺยปุตฺโต สกฺยกุลา ปพฺพชิโต.

贤友，有一位大沙门，即从释迦族出家的释迦子。

กึ วาที ปนายสฺมโต สตฺถา กิมกฺขายี.

那么，具寿，您的导师主张什么？他宣说的是什么？

เย [Pg.18] ธมฺมา เหตุปฺปภวา, เตสํ เหตุํ ตถาคโต;

อาห เตสญฺจ โย นิโรโธ, เอวํ วาที มหาสมโณ.

凡是从因所生之法，如来宣说了它们的因，也宣说了它们的寂灭；大沙门是如此主张的。

อลํ อาวุโส มา อคมิตฺถ.

够了，贤友，不要去了。

เอเต ภิกฺขเว ทฺเว สหายกา อาคจฺฉนฺติ โกลิโต อุปติสฺโส จ เอตํ เม สาวกยุคํ ภวิสฺสติ อคฺคํ ภทฺทยุคํ.

诸比丘，这两位同伴，拘律陀(Kolita)与伍巴谛萨，正在前来。他们将成为我最上、最吉祥的一双弟子。

ลเภยฺยาม [Pg.19] มยํ ภนฺเต ภควโต สนฺติเก ปพฺพชฺชํ ลเภยฺยาม อุปสมฺปทํ.

尊者，愿我们能在世尊处出家，愿我们能受具足戒。

เอถ ภิกฺขโว สฺวาขาโต ธมฺโม, จรถ พฺรหฺมจริยํ สมฺมา ทุกฺขสฺส อนฺตกิริยาย.

来！诸比丘！法已被善说，为了完全终结苦，你们当修习梵行。

ปุจฺฉา – อุปชฺฌาโย อาวุโส คณฺหิตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาโต, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาโต.

问：贤友，世尊是在何处允许接受戒师的？是缘于何人、基于何事而允许的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาโต, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อนุปชฺฌายกา อนาจริยกา อโนวทิยมานา อนนุสาสิยมานา ทุนฺนิวตฺถา ทุปฺปารุตา อโนกปฺปสมฺปนฺนา ปิณฺฑาย จรึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาโต.

答：尊者，是在王舍城，缘于众多比丘而允许的。尊者，当时众多比丘没有戒师，没有导师，无人教诫，无人教导，他们衣着不整，披盖不当，威仪不具，四处乞食。尊者，就是基于此事而允许的。

ปุจฺฉา – อุปชฺฌายมฺหิ อาวุโส น สมฺมาวตฺตนฺตสฺส ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对戒师不当行持的恶作罪，是在何处制定的？是缘于何人、基于何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห [Pg.21] ภนฺเต สมฺพหุเล สทฺธิวิหาริเก อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต สทฺธิวิหาริกา อุปชฺฌายมฺหิ น สมฺมาวตฺตึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城，缘于众多共住弟子而制定的。尊者，当时众多共住弟子对他们的戒师不当行持。尊者，就是基于此事而制定的。

ปุจฺฉา – กทา อาวุโส ภควตา ตีหิ สรณคมเนหิ อุปสมฺปทํ ปฏิกฺขิปิตฺวา ญาติจตุตฺเถน กมฺเมน อุปสมฺปทา อนุญฺญาตา.

问：贤友，世尊是在何时拒绝以三皈依的具足戒，而允许以一白三羯磨来受具足戒的？

วิสฺสชฺชนา – ราธพฺราหฺมณสฺส ภนฺเต ปพฺพชิตกาเล ภควตา ตีหิ สรณคมเนหิ อุปสมฺปทํ ปฏิกฺขิปิตฺวา ญาตฺติจตุตฺเถน กมฺเมน อุปสมฺปทา อนุญฺญาตา.

答：尊者，在罗陀婆罗门(Rādha Brāhmaṇa)出家时，世尊拒绝了以三皈依的具足戒，而允许了以一白三羯磨的具足戒。

โกนุ [Pg.22] โข ภิกฺขเว ตสฺส พฺราหฺมณสฺส อธิการํ สรติ.

诸比丘，有谁记得那位婆罗门的恩惠吗？

อหํ โข ภนฺเต ตสฺส พฺราหฺมณสฺส อธิการํ สรามิ.

尊者，我记得那位婆罗门的恩惠。

สาธุ สาธุ สาริปุตฺต, กตญฺญุโน หิ สาริปุตฺต สปฺปุริสา กตเวทิโน.

善哉，善哉，舍利弗！舍利弗，善人是知恩感恩的。

กถาหํ ภนฺเต ตํ พฺราหฺมณํ อุปสมฺปาเทมิ.

尊者，我该如何为那位婆罗门授具足戒呢？

ยาสา [Pg.23] ภิกฺขเว มยา ตีหิ สรณคมเนหิ อุปสมฺปทาอนุญฺญาตา, ตํ อชฺชตคฺเค ปฏิกฺขิปามิ.

诸比丘，我先前允许以三皈依受具足戒，从今日起，我废止它。

อนุชานามิ ภิกฺขเว ญาตฺติจตุตฺเถน กมฺเมน อุปสมฺปาเทตุํ.

诸比丘，我允许以一白三羯磨来授具足戒。

ปุจฺฉา – อยาจิตกํ อาวุโส อุปสมฺปทาเปกฺขํ อุปสมฺปาเทนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为未经请求的求具足戒者授具足戒，世尊在何处制定为恶作？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ อุปสมฺปนฺนสมนนฺตรํ อนาจารํ อจริ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在王舍城，针对某位比丘而制定。尊者，有位比丘刚受具足戒就行为不当，尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – จตุนฺนํ [Pg.24] อาวุโส นิสฺสยานํ อาจิกฺขณา ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตา, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

问：贤友，宣说四依止，世尊在何处允许？针对何人？因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ อนุญฺญาตา, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ อุทรสฺส การณา ปพฺพชิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

答：尊者，在王舍城，针对某位比丘而允许。尊者，有位比丘为了肚子而出家，尊者，因此事而允许。

เอหิ [Pg.25] ทานิ อาวุโส ปิณฺฑาย จริสฺสาม.

来，贤友，现在我们去乞食吧。

กถญฺหิ นาม ภิกฺขุ เอวํ สฺวากฺขาเต ธมฺมวินเย อุทรสฺส การณา ปพฺพชิสฺสติ.

在这善说的法与律中，比丘怎么会为了肚子而出家呢？

ปุจฺฉา – อูนทสวสฺเสน [Pg.26] อาวุโส อุปสมฺปาเทนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，由不满十腊者授具足戒得恶作，世尊在何处制定？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อุปเสนํ วงฺคนฺตปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปเสโน วงฺคนฺตปุตฺโต เอกวสฺโส สทฺธิวิหาริกํ อุปสมฺปาเทสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在王舍城，针对具寿优波先那万甘达子(Upasena Vaṅgantaputta)而制定。尊者，具寿优波先那万甘达子在一腊时为一位同住弟子授具足戒，尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – พาเลน [Pg.27] อาวุโส อพฺยตฺเตน อุปสมฺปาเทนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，由愚笨无能者授具足戒得恶作，世尊在何处制定？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ‘‘ทสวสฺสมฺหา ทสวสฺสมฺหา’’ติ พาลา อพฺยตฺตา อุปสมฺปาเทสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在王舍城，针对众多比丘而制定。尊者，众多比丘说“我们十腊了，我们十腊了”，他们愚笨无能，为人授具足戒，尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – อาจริโย [Pg.28] อาวุโส คณฺหิตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาโต, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาโต.

问：贤友，依止阿阇梨，世尊在何处允许？针对何人？因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาโต, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อุปชฺฌาเยสุ ปกฺกนฺเตสุปิ วิพฺภนฺเตสุปิ กาลงฺกเตสุปิ ปกฺขสงฺกนฺเตสุปิ อนาจริยกา อโนวทิยมานา อนนุสาสิยมานา ทุนฺนิวตฺถา ทุปฺปารุตา อนากปฺปสมฺปนฺนา ปิณฺฑาย จรึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาโต.

答：尊者，在王舍城，针对众多比丘而允许。尊者，众多比丘的戒师们或已远行，或已还俗，或已去世，或已投到外道，他们没有阿阇梨，无人教诫，无人训导，下衣穿着不当，上衣披着不当，不具威仪地去乞食，尊者，因此事而允许。

ปุจฺฉา – ปญฺจหิ [Pg.29] อาวุโส อาพาเธหิ ผุฏฺฐํ ปพฺพาเชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为患五种疾病者剃度出家得恶作，世尊在何处制定？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ปญฺจหิ อาพาเธหิ ผุฏฺฐํ ปพฺพาเชสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在王舍城，针对众多比丘而制定。尊者，众多比丘为患五种疾病者剃度出家，尊者，因此事而制定。

สาธุ [Pg.30] ภนฺเต อยฺยา ปญฺจหิ อาพาเธหิ ผุฏฺฐํ น ปพฺพาเชยฺยุํ…

善哉，尊者！愿尊者们不要让患有五种疾病的人出家……

ปุจฺฉา – ราชภฏํ อาวุโส ปพฺพาเชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为国王的士兵剃度出家得恶作，世尊在何处制定？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ราชภเฏ ปพฺพาเชสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在王舍城，针对众多比丘而制定。尊者，众多比丘为国王的士兵剃度出家，尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – ธชพนฺธํ [Pg.31] อาวุโส โจรํ ปพฺพาเชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为臭名昭著的盗贼剃度出家得恶作，世尊在何处制定？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเหเยว ภนฺเต องฺคุลิมาลํ โจรํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, องฺคุลิมาโล ภนฺเต โจโร ภิกฺขูสุ ปพฺพชิโต โหติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，正是在王舍城，针对指鬘(Aṅgulimāla)盗贼而制定。尊者，指鬘盗贼已在比丘僧团中出家，尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – การเภทกํ อาวุโส โจรํ ปพฺพาเชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为越狱的盗贼剃度出家得恶作，世尊在何处制定？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเหเยว [Pg.32] ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู การเภทกโจรํ ปพฺพาเชสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，就在王舍城，针对众多比丘而制定。尊者，众多比丘为越狱的盗贼剃度出家，尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – อิณายิกํ อาวุโส ปพฺพาเชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为负债者剃度出家得恶作，世尊在何处制定？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเหเยว ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อิณายิกํ ปพฺพาเชสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，就在王舍城，针对众多比丘而制定。尊者，众多比丘为负债者剃度出家，尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – ทาสํ [Pg.33] อาวุโส ปพฺพเชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为奴隶剃度出家得恶作，世尊在何处制定？针对何人？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเหเยว ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ทาสํ ปพฺพาเชสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，就在王舍城，针对众多比丘而制定。尊者，众多比丘为奴隶出家，尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – ภณฺฑุกมฺมาย อาวุโส อปโลกนํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，为剃发而告白，世尊在何处允许？针对何人？因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเหเยว ภนฺเต อญฺญตรํ กมฺมารภณฺฑุปุตฺตํ อารพฺภ อนุญฺญาตํ อญฺญตโร ภนฺเต กมฺมารภณฺฑุปุตฺโต มาตาปิตูหิ สทฺธึ ภณฺฑิตฺวา ภิกฺขูสุ ปพฺพชิโต โหติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，就在王舍城，针对一位铁匠的秃头儿子而允许。尊者，那位铁匠的秃头儿子与父母争吵后，在比丘中出家，尊者，因此事而允许。

ปุจฺฉา – อูนวีสติวสฺสสฺส [Pg.34] อาวุโส ปุคฺคลสฺส อุปสมฺปทา ภควตา กตฺถ ปฏิกฺขิตฺตา, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปฏิกฺขิตฺตา.

问：贤友，为不满二十岁的人授具足戒，世尊在何处禁止？针对何人？因何事而禁止？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห [Pg.35] ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปฏิกฺขิตฺตา, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อูนวีสติวสฺสํ ปุคฺคลํ อุปสมฺปาเทสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปฏิกฺขิตฺตา.

答：尊者，在王舍城，针对众多比丘而禁止。尊者，众多比丘为不满二十岁的人授具足戒，尊者，因此事而禁止。

น [Pg.36] ภิกฺขเว ชานํ อูนวีสติวสฺโส ปุคฺคโล อุปสมฺปาเทตพฺโพ, โยอุปสมฺปาเทยฺย, ยถาธมฺโม กาเรตพฺโพ.

诸比丘，明知是不满二十岁的人，不应为他授具足戒。若为他授具足戒，则应如法处置。

ปุจฺฉา – มาตาปิตูหิ [Pg.37] อาวุโส อนนุญฺญาตํ ปุตฺตํ ปพฺพาเชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为未经父母允许的儿子出家得恶作，世尊在何处制定？因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สกฺเกสุ ภนฺเต ปญฺญตฺตํ, ราชา ภนฺเต สุทฺโธทโน ภควนฺตํ อุปสงฺกมิตฺวา วรํ ยาจิ, สาธุ ภนฺเต อยฺยาอนนุญฺญาตํ มาตาปิตูหิ ปุตฺตํ ปพฺพาเชยฺยุนฺติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在释迦族中制定。尊者，净饭(Suddhodano)王前去拜见世尊，求得一愿：“尊者，善哉！愿尊者们不要为未经父母允许的儿子出家。”尊者，因此事而制定。

น [Pg.39] ภิกฺขเว อนนุญฺญาโต มาตาปิตูหิ ปุตฺโต ปพฺพาเชตพฺโพ, โย ปพฺพาเชยฺย, อาปตฺติทุกฺกฏสฺส.

诸比丘，未经父母允许的儿子，不应使其出家。若使其出家，则得恶作罪。

ปุจฺฉา – เถยฺยสํวาสกสฺส อาวุโส อุปสมฺปทา ภควตา กตฺถ ปฏิกฺขิตฺตา, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปฏิกฺขิตฺตา.

问：贤友，为贼住者授具足戒，世尊在何处禁止？针对何人？因何事而禁止？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ปุราณกุลปุตฺตํ อารพฺภ ปฏิกฺขิตฺตา, อญฺญตโร ภนฺเต ปุราณกุลปุตฺโต ขีณ โกลญฺโญ สามํ ปตฺตจีวรํ ปฏิยาเทตฺวา เกสมสฺสุํ โอหาเรตฺวา [Pg.40] กาสายานิ วตฺถานิ อจฺฉาเทตฺวา อารามํ คนฺตฺวา ภิกฺขูหิ สทฺธึ สํวสิ, ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปฏิกฺขิตฺตา.

答：尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，针对一位前良家子而禁止。尊者，有位家道中落的前良家子，自己准备衣钵，剃除须发，穿上袈裟，前往僧园与比丘们同住，尊者，因此事而禁止。

ปุจฺฉา – ติรจฺฉานคตสฺส [Pg.41] อาวุโส อุปสมฺปทา ภควตา กตฺถ ปฏิกฺขิตฺตา, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปฏิกฺขิตฺตา.

问：贤友，为畜生授具足戒，世尊在何处禁止？针对何人？因何事而禁止？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ นาคํ อารพฺภ ปฏิกฺขิตฺตา, อญฺญตโร ภนฺเต นาโค มาณวกวณฺเณน ภิกฺขู อุปสงฺกมิตฺวา ปพฺพชฺชํ ยาจิ, ตํ ภิกฺขู ปพฺพาเชสุํ อุปสมฺปาเทสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปฏิกฺขิตฺตา.

答：尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，针对某条龙(nāga)而禁止。尊者，某条龙化作青年模样，到比丘们那里请求出家，比丘们便为他出家并授与具足戒。尊者，因此事而禁止。

ปุจฺฉา – มาตุฆาตกสฺส [Pg.42] จ อาวุโส ปิตุฆาตกสฺส จ อุปสมฺปทา ภควตา กตฺถ ปฏิกฺขิตฺตา, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปฏิกฺขิตฺตา.

问：贤友，为弑母者和弑父者授具足戒，世尊在何处禁止？针对何人？因何事而禁止？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํเยว [Pg.43] ภนฺเต อญฺญตรํ มาณวกํ อารพฺภ ปฏิกฺขิตฺตา, อญฺญตโร จ ภนฺเต มาณวโก อญฺญตโร จ มาณวโก มาตรํ ชีวิตา โวโรเปสิ ปิตรํ ชีวิตา โวโรเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปฏิกฺขิตฺตา.

答：尊者，正是在舍卫城(Sāvatthī)，因某位青年而禁止。尊者，某位青年杀害了母亲，另一位青年杀害了父亲。尊者，就是因这些事而禁止的。

มาตุฆาตโก [Pg.44] ภิกฺขเว อนุปสมฺปนฺโน นอุปสมฺปาเทตพฺโพ, อุปสมฺปนฺโน นาเสตพฺโพ, ปิตุฆาตโก ภิกฺขเว อนุปสมฺปนฺโน นอุปสมฺปาเทตพฺโพ, อุปสมฺปนฺโน นาเสตพฺโพ.

诸比丘，弑母者，若未受具足戒，不应为他授具足戒；若已受具足戒，应予驱逐。诸比丘，弑父者，若未受具足戒，不应为他授具足戒；若已受具足戒，应予驱逐。

ปุจฺฉา – อปตฺตจีวรกํ วา อาวุโส ยาจิตปตฺตจีวรกํ วา อุปสมฺปาเทนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，为无衣钵者或持借来衣钵者授具足戒，世尊在何处制定为恶作？此事关乎何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อปตฺตจีวรกํ อุปสมฺปาเทสุํ, ยาจิตเกน ปตฺตจีวเรน อุปสมฺปาเทสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)，因众多比丘而制定。尊者，众多比丘为无衣钵者授具足戒，用借来的衣钵为他人授具足戒。尊者，就是因这件事而制定的。

ปุจฺฉา – อุปสมฺปทํ [Pg.45] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สอุทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我欲问具足戒之事，及其因缘与纲要。贤友，关于最重事项，有几种罪？

วิสฺสชฺชนา – อุปสมฺปทํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต ทฺเว อาปตฺติโย.

答：我将回答具足戒之事，及其因缘与解说。尊者，关于最重事项，有两种罪。

๒. อุโปสถกฺขนฺธก

2. 布萨犍度

ปุจฺฉา – จาตุทฺทเส [Pg.46] จ อาวุโส ปนฺนรเส จ ปกฺขสฺส จ อฏฺฐมิยา สนฺนิปติตฺวา ธมฺมํ ภาสิตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊在何处允许于十四日、十五日及每半月的第八日集会说法？此事因何而允许？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตา, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู จาตุทฺเทส ปนฺนรเส อฏฺฐมิยา จ ปกฺขสฺส สนฺนิปติตฺวา ตุณฺหี นิสีทึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

答：尊者，是在王舍城，因众多比丘而允许。尊者，众多比丘于十四日、十五日及每半月的第八日集会后，默然静坐。尊者，就是因这件事而允许的。

อนุชานามิ [Pg.47] ภิกฺขเว จาตุทฺทเส ปนฺนรเส อฏฺฐมิยา จ ปกฺขสฺส สนฺนิปติตุํ.

比丘们，我允许你们于十四日、十五日及每半月的第八日集会。

นนุ นาม สนฺนิปติเตหิ ธมฺโม ภาสิตพฺโพ.

既已集会，难道不应说法吗？

ปุจฺฉา – กทา อาวุโส ภิกฺขูนํ ปาติโมกฺขุทฺเทโส ภควตา อนุญฺญาโต.

问：贤友，世尊于何时允许比丘们诵波罗提木叉？

วิสฺสชฺชนา – ยทา ภนฺเต ภควโต รโหคตสฺส ปฏิสลฺลีนสฺส เอวํ เจตโส ปริวิตกฺโก อุทปาทิ ‘‘ยํนูนาหํ ยานิ มยา ภิกฺขูนํ ปญฺญตฺตานิ สิกฺขาปทานิ, ตานิ เนสํ ปาติโมกฺขุทฺเทสํ อนุชาเนยฺยํ, โส เนสํ ภวิสฺสติ อุโปสถกมฺม’’นฺติ [Pg.48] ตทา ภนฺเต ภควตา ภิกฺขูนํ ปาติโมกฺขุทฺเทโส อนุญฺญาโต.

答：尊者，当世尊独处静坐时，心中生起如此思惟：“我何不将我为比丘们制定的学处，允许作为他们的波罗提木叉来诵持？那将成为他们的布萨法。”尊者，就在那时，世尊允许比丘们诵波罗提木叉。

ปุจฺฉา – สีมํ อาวุโส สมฺมนิตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กิสฺมิญฺจ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊在何处允许划定界？又因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต อนุญฺญาตํ, ราชคเห ภนฺเต ภควติ วิหรติ ภิกฺขูนํ เอตทโหสิ ‘‘ภควตา ปญฺญตฺตํ เอตฺตาวตา สามคฺคี, ยาวตา เอกาวาโสติ กิตฺตาวตานุโข เอกาวาโส โหตี’’ติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，是在王舍城允许的。尊者，当世尊住在王舍城时，比丘们生起此念：“世尊已制定：‘和合以同一住处为限。’那么，多大范围才算同一住处呢？”尊者，就是因这件事而允许的。

ปุจฺฉา – กติ [Pg.49] อาวุโส อุโปสถา ทิวสวเสน จ การกปุคฺคลวเสน จ กาตพฺพาการวเสน จ.

问：贤友，依日数、依行事人以及依应作方式，布萨有几种？

วิสฺสชฺชนา – ทิวสวเสน ภนฺเต ตโย อุโปสถา, ปุคฺคลวเสน จ ภนฺเต ตโย อุโปสถา, กาตพฺพาการวเสน จ ภนฺเต ตโย อุโปสถา.

答：尊者，依日数有三种布萨；尊者，依行事人有三种布萨；尊者，依应作方式亦有三种布萨。

ปุจฺฉา – กติ [Pg.50] อาวุโส อุโปสถกมฺมานิ เตสุ จ กีทิสํ อุโปสถกมฺมํ ภควตา อนุญฺญาตํ, กีทิสํ อนนุญฺญาตํ.

问：贤友，布萨法有几种？其中，何种布萨法为世尊所允许，何种不为所许？

วิสฺสชฺชนา – จตฺตาริมานิ ภนฺเต อุโปสถกมฺมานิ, อธมฺเมน วคฺคํ อุโปสถกมฺมํ, อธมฺเมน สมคฺคํ อุโปสถกมฺมํ, ธมฺเมน วคฺคํ อุโปสถกมฺมํ, ธมฺเมน สมคฺคํ อุโปสถกมฺมํ. ตตฺร ภนฺเต ยทิทํ อธมฺเมน วคฺคํ อุโปสถกมฺมํ, อธมฺเมน สมคฺคํ อุโปสถกมฺมํ ธมฺเมน วคฺคํ อุโปสถกมฺมํ, เอวรูปํ ภนฺเต อุโปสถกมฺมํ อนนุญฺญาตํ, ตตฺร ภนฺเต ยทิทํ ธมฺเมน สมคฺคํ อุโปสถกมฺมํ, เอวรูปํ ภนฺเต อุโปสถกมฺมํ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，布萨法有此四种：不如法而分裂的布萨法，不如法而和合的布萨法，如法而分裂的布萨法，如法而和合的布萨法。尊者，其中，凡是不如法而分裂、不如法而和合、以及如法而分裂的布萨法，尊者，此类布萨法是不被允许的。尊者，其中，凡是如法而和合的布萨法，尊者，此类布萨法是被允许的。

ปุจฺฉา – อุโปสถํ [Pg.51] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我欲问布萨之事，及其因缘与解说。贤友，关于最重事项，有几种罪？

วิสฺสชฺชนา – อุโปสถํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต ติสฺโส อาปตฺติโย.

答：我将回答布萨之事，及其因缘与解说。尊者，关于最重事项，有三种罪。

๓. วสฺสุปนายิกกฺขนฺธก

3. 入雨安居犍度

ปุจฺฉา – วสฺสูปนายิกํ อาวุโส ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在何处制订了入雨安居？针对何人，基于何事而制订？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุลา ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู เหมนฺตมฺปิ คิมฺหมฺปิ วสฺสมฺปิ จาริกํ จรึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在王舍城，针对众多比丘而制订。尊者，众多比丘在冬季、夏季及雨季游行，是基于这件事而制订。

ปุจฺฉา – กติปนาวุโส วสฺสูปนายิกา ภควตา อนุญฺญาตา.

问：贤友，世尊允许了几种入雨安居？

วิสฺสชฺชนา – ทฺเวมา ภนฺเต วสฺสูปนายิกา ภควตา อนุญฺญาตา ปุริมิกา ปจฺฉิมิกา, อปรชฺชุคตาย ภนฺเต อาสฬฺหิยา ปุริมิกา อุปคนฺตพฺพา, มาสคตาย ภนฺเต อาสฬฺหิยา ปจฺฉิมิกา อุปคนฺตพฺพา, อิมา โข ภนฺเต ทฺเว วสฺสูปนายิกา ภควตา อนุญฺญาตา.

答：尊者，世尊允许了两种入雨安居：前安居与后安居。尊者，应在阿沙荼月(Āsaḷhī)满月日的次日进入前安居；应在阿沙荼月过了一个月后进入后安居。尊者，这正是世尊允许的两种入雨安居。

ปุจฺฉา – วสฺสํ [Pg.54] อาวุโส อุปคนฺตฺวา ปุริมํ วา เตมาสํ ปจฺฉิมํ วา เตมาสํ อวสิตฺวา จาริกํ ปกฺกมนฺตสฺส ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，进入雨安居后，在前三月或后三月未住满便出发游行者，其恶作是在何处制订？针对何人，基于何事而制订？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู วสฺสํ อุปคนฺตฺวา อนฺตรา วสฺสํ จาริกํ ปกฺกมึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在王舍城，针对六群比丘而制订。尊者，六群比丘进入雨安居后，在雨安居期间出发游行，是基于这件事而制订。

ปุจฺฉา – สตฺตาห กรณีเยน อาวุโส ปหิเต คนฺตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，当因七日要事而被派遣时，世尊在何处允许前往？针对何人，基于何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อุเทเนน อุปาสเกน ปหิเต น คจฺฉึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在舍卫城，针对众多比丘而允许。尊者，众多比丘未应优填(Udena)优婆塞之请而去，是基于这件事而允许。

ปุจฺฉา – สตฺตาหกรณีเยน [Pg.56] อาวุโส สตฺตนฺนํ อปหิเตปิ คนฺตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，对七种人而言，即使未被派遣，为七日要事而去，世尊在何处允许？针对何人，基于何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรสฺส ภิกฺขุโน มาตุคิลาน วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在舍卫城，基于某位比丘母亲生病的事件而允许。

อนุชานามิ [Pg.57] ภิกฺขเว สตฺตนฺนํ สตฺตาหกรณีเยน อปหิเตปิ คนฺตุํ, ปเคว ปหิเต.

诸比丘，我允许七种人因七日要事，即使未被派遣也可以前往，更何况已被派遣。

ปุจฺฉา – กิสฺมึจิ อาวุโส อนฺตราเย สติ อนฺโตวสฺสํ ปกฺกมิตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，当有某种危难时，世尊在何处允许于雨安居期间离开？针对何人，基于何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู โกสเลสุ ชนปเทสุ วสฺสํ อุปคจฺฉึสุ, เต วสฺสูปคตา วาเฬหิ อุพฺพาฬฺหา อเหสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在舍卫城，针对众多比丘而允许。尊者，众多比丘在憍萨罗国进入雨安居，已入安居的他们受到猛兽的侵扰，是基于这件事而允许。

ปุจฺฉา – รุกฺข [Pg.58] สุสิเร วา อาวุโส รุกฺขวิฏภิยา วา อชฺโฌกาเส วา วสฺสํ อุปคจฺฉนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，在树洞、树杈或露天处进入雨安居者，其恶作是在何处制订？针对何人，基于何事而制订？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู รุกฺขสุสิเรปิ รุกฺขวิฏภิยาปิ อชฺโฌกาเสปิ วสฺสํ อุปคจฺฉึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城，针对众多比丘而制订。尊者，众多比丘在树洞、树杈及露天处进入雨安居，是基于这件事而制订。

ปุจฺฉา – อเสนาสนิเกน [Pg.59] อาวุโส วสฺสํ อุปคจฺฉนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，无住处而进入雨安居者，其恶作是在何处制订？针对何人，基于何事而制订？

วิสฺสชฺชนา – ตสฺมึเยว ภนฺเต สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อเสนาสนิกา วสฺสํ อุปคจฺฉึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，正是在舍卫城，针对众多比丘而制订。尊者，众多比丘无住处而进入雨安居，是基于这件事而制订。

ปุจฺฉา – ฉวกุฏิกาย วา อาวุโส ฉตฺเต วา จาฏิยา วา วสฺสํ อุปคจฺฉนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，在藏尸屋、伞下或瓮中进入雨安居者，其恶作是在何处制订？针对何人，基于何事而制订？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํเยว ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ฉวกุฏิกายปิ ฉตฺเตปิ จาฏิยาปิ วสฺสํ อุปคจฺฉึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，正是在舍卫城，针对众多比丘而制订。尊者，众多比丘在藏尸屋、伞下及瓮中进入雨安居，是基于这件事而制订。

ปุจฺฉา – ปฏิสฺสวํ [Pg.60] อาวุโส วิสํ วาเทนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对应允后又食言者，其恶作是在何处制订？针对何人，基于何事而制订？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต รญฺโญ ปเสนทิสฺส โกสลสฺส วสฺสํ วาสํ ปฏิสฺสุณิตฺวา วิสํวาเทสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，针对释迦子具寿优波难陀(Upananda)而制订。尊者，具寿优波难陀释迦子应允憍萨罗国波斯匿王作雨安居后却食言，是基于这件事而制订。

ปุจฺฉา – วสฺสูปนายิกํ [Pg.61] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我将问关于入雨安居之事，连同其因缘与解释。贤友，关于根本规定，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – วสฺสูปนายิกํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต เอกา อาปตฺติ.

答：我将回答关于入雨安居之事，连同其因缘与解释。尊者，关于根本规定，只有一种罪。

๔. ปวารณากฺขนฺธก

4. 自恣犍度

ปุจฺฉา – วสฺสํ [Pg.63] วุฏฺฐานํ อาวุโส ภิกฺขูนํ ตีหิ ฐาเนหิ ปวาริตุํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在何处制订了比丘们在雨安居结束后应以三事自恣？是针对何人，基于何事而制订的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู สนฺทิฏฺฐา สมฺภตฺตา อนฺโตวสฺสํ เนว อาลปึสุ น สลฺลปึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)，针对许多比丘而允许的。尊者，有许多相识、相熟的比丘，在雨安居期间互不交谈，互不闲聊。尊者，就是基于这件事而允许的。

อนุชานามิ [Pg.64] ภิกฺขเว วสฺสํ วุฏฺฐานํ ภิกฺขูนํ ตีหิ ฐาเนหิ ปวาเรตุํ, ทิฏฺเฐว วา สุเตน วา ปริสงฺกาย วา.

诸比丘，我允许比丘们在雨安居结束后，以三事自恣：所见、所闻或所疑。

ปุจฺฉา – กติ อาวุโส ปวารณา ทิวสวเสน จ ปุคฺคลวเสน จ กาตพฺพาการวเสน จ.

问：贤友，依日数、依人与依行作方式，自恣有多少种？

วิสฺสชฺชนา – ทิวสวเสน ภนฺเต ติสฺโส ปวารณา, ตถา ปุคฺคลวเสน กาตพฺพาการวเสนจ.

答：尊者，依日数有三种自恣，同样，依人与依行作方式也各有三种。

ปุจฺฉา – กตีนํ [Pg.65] อาวุโส สงฺเฆ ปวาเรตุํ ภควตา อนุญฺญาตํ, กตีนํ ปนาวุโส อญฺญมญฺญํ ปวาเรตุํ ภควตา อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊允许多少人于僧团中行自恣？又允许多少人互相行自恣？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺจนฺนํ ภนฺเต ภิกฺขูนํ สงฺเฆ ปวาเรตุํ ภควตา อนุญฺญาตํ, จตุนฺนํ วา ภนฺเต ติณฺณํ วา ทฺวินฺนํ วา อญฺญมญฺญํ ปวาเรตุํ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，世尊允许五位比丘于僧团中行自恣；尊者，也允许四位、三位或两位比丘互相行自恣。

ปุจฺฉา – เอเกน ปนาวุโส วสฺสํวุฏฺเฐน ภิกฺขุนา กถํ ปฏิปชฺชิตพฺพนฺติ ภควตา อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊允许已作雨安居的独住比丘如何行事？

วิสฺสชฺชนา – เอเกน ปน ภนฺเต ภิกฺขุนา ‘‘อชฺช เม ปวารณา’’ติ อธิฏฺฐาตพฺพนฺติ ภควตา อนุญฺญาตํ.

答：尊者，世尊允许独住比丘当决意：“今日我自恣”。

ปุจฺฉา – ปวารณํ [Pg.66] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我将问关于自恣之事，连同其因缘与解释。贤友，关于根本规定，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – ปวารณํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต ติสฺโส อาปตฺติโย.

答：我将回答关于自恣之事，连同其因缘与解释。尊者，关于根本规定，有三种罪。

๕. จมฺมกฺขนฺธก

5. 皮革犍度

โสณมเถร วตฺถุ

苏那长老事

ปุจฺฉา – อุปาหนํ [Pg.67] อาวุโส ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊在何处允许穿鞋履？是针对何人，基于何事而允许的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต อายสฺมนฺตํ โสณํ อารพฺภ อนุญฺญาตํ, อายสฺมโต ภนฺเต โสณสฺส อจฺจารทฺธวีริยสฺส จงฺกมโต ปาทา ภิชฺชึสุ, จงฺกโม โลหิเตน ผุโฏ อโหสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，是在王舍城(Rājagaha)，针对具寿苏那(Soṇa)而允许的。尊者，具寿苏那过度精进，经行时双足破裂，经行处为血所染。尊者，就是基于这件事而允许的。

ปุจฺฉา – สพฺพนีลิกา [Pg.70] วา อาวุโส สพฺพปีติกา วา สพฺพโลหิติกา วา สพฺพมญฺชิฏฺฐิกา วา สพฺพกณฺหา วา สพฺพมหารงฺครตฺตา วา สพฺพมหานามรตฺตา [Pg.71] วา อุปาหนาโย ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，穿着全青色、全黄色、全红色、全茜草色、全黑色、全大红染色或全摩诃男染色的鞋履，世尊在何处，是针对何人，基于何事而制订了恶作？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู สพฺพนีลิกาโย อุปาหนาโย ธาเรสุํ, สพฺพปีติกาโย สพฺพโลหิติกาโย สพฺพมญฺชิฏฺฐิกาโย สพฺพกณฺหาโย สพฺพมหารงฺครตฺตา สพฺพมหานามรตฺตาโยปิ อุปาหนาโย ธาเรสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城，针对六群比丘而制订的。尊者，六群比丘穿着全青色、全黄色、全红色、全茜草色、全黑色、全大红染色，以及全摩诃男染色的鞋履。尊者，就是基于这件事而制订的。

ปุจฺฉา – ขลฺลกพนฺธา [Pg.72] วา อาวุโส ปุฏพนฺธา วา ปาลิคุณฺฐิมา วา ตูลปุณฺณิกา วา ติตฺติรปตฺติกา วา เมณฺฑวิสาณวทฺธิกา วา อชวิสาณวทฺธิกา วา วิจฺฉิกาฬิกา วา โมรปิญฺฉ ปริสิพฺพิกา วา จิตฺรา วา อุปาหนาโย ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，穿着有踝带、包裹式、镶边、填棉、饰有鹧鸪羽、饰有公羊角、饰有山羊角、饰有蝎尾、镶有孔雀羽或彩绘的鞋履，世尊在何处，是针对何人，基于何事而制订了恶作？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ขลฺลกพนฺธา อุปาหนาโยปิ ธาเรสุํ, ปุฏพนฺธา อุปาหนาโยปิ ธาเรสุํ, ปาลิคุณฺฐิมา อุปาหนาโยปิ ธาเรสุํ, ตูลปุณฺณิกา อุปาหนาโยปิ ธาเรสุํ, ติตฺติรปตฺติกา อุปาหนาโยปิ ธาเรสุํ, เมณฺฑวิสาณวทฺธิกา อุปาหนาโยปิ ธาเรสุํ, อชวิสาณวทฺธิกา อุปาหนาโยปิ ธาเรสุํ, วิจฺฉิกาฬิกา อุปาหนาโยปิ ธาเรสุํ, โมรปิญฺฉ ปริสิพฺพิตา อุปาหนาโย ธาเรสุํ, จิตฺรา อุปาหนาโยปิ ธาเรสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城，针对六群比丘而制订的。尊者，六群比丘穿着有踝带的、包裹式的、镶边的、填棉的、饰有鹧鸪羽的、饰有公羊角的、饰有山羊角的、饰有蝎尾的、镶有孔雀羽的以及彩绘的鞋履。尊者，就是基于这件事而制订的。

ปุจฺฉา – กฏฺฐปาทุกาโย [Pg.73] อาวุโส ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，穿着木屐者，世尊在何处，是针对何人，基于何事而制订了恶作？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคีเยว ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู รตฺติยา ปจฺจูสสมยํ ปจฺจุฏฺฐาย กฏฺฐปาทุกาโย อภิรุหิตฺวา อชฺโฌกาเส จงฺกมนฺติ อุจฺจาสทฺทา มหาสทฺทา ขฏขฏสทฺทา อเนกวิหิตํ ติรจฺฉานกถํ กเถนฺตา, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城，针对六群比丘而制订的。尊者，六群比丘在黎明时分起身，穿上木屐在露天处经行，高声、大声、咔嗒作响，并说各种畜生论。尊者，就是基于这件事而制订的。

ปุจฺฉา – ยาเนน [Pg.74] อาวุโส ยายนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，乘坐车乘者，世尊在何处，是针对何人，基于何事而制订了恶作？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ยาเนน ยายึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，针对六群比丘而制订的。尊者，六群比丘乘坐车乘，就是基于这件事而制订的。

ปุจฺฉา – คิลานสฺส [Pg.75] อาวุโส ยานํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊在何处允许病人乘坐车乘？是针对何人，基于何事而允许的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ คิลานํ ภิกฺขุํ อารพฺภ อนุญฺญาตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ โกสเลสุ ชนปเท สาวตฺถึ คจฺฉนฺโต ภควนฺตํ ทสฺสนาย อนฺตรามคฺเค คิลาโน กุกฺกุจฺจายนฺโต ยานํ นาภิรุหิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，是在舍卫城，针对一位生病的比丘而允许的。尊者，某位比丘在憍萨罗(Kosala)国前往舍卫城拜见世尊的途中生病，他心存顾虑而不敢乘车。尊者，就是基于这件事而允许的。

ปุจฺฉา – อุจฺจาสยนมหาสยนานิ [Pg.76] อาวุโส ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，使用高床大床者，世尊于何处，缘于谁，于何事中，制定了恶作？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อุจฺจาสยนมหาสยนานิ ธาเรสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城(Sāvatthī)，缘于六群比丘而制定。尊者，六群比丘使用高床大床，即于此事中而制定。

ปุจฺฉา – โคจมฺมานิ อาวุโส ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，使用牛皮者，世尊于何处，缘于谁，于何事中，制定了恶作？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ปาปภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ ปาณาติปาเต สมาทเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于舍卫城，缘于某位恶比丘而制定。尊者，某位比丘教唆杀生，即于此事中而制定。

ปุจฺฉา – ปจฺจนฺติเมสุ [Pg.78] อาวุโส ชนปเทสุ วินยธรปญฺจเมน คเณน อุปสมฺปทา จ คุณงฺคุณูปหนญฺจ ธุวนหานญฺจ จมฺมานิ อตฺถรณานิ จ นิสฺสีมคตานํ จีวรทานญฺจาติ อิมานิ ปญฺจ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตานิ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตานิ.

问：贤友，世尊于何处允许在边地行此五事：一、以持律者为第五的僧团授具足戒；二、多层衬里之鞋履；三、常洗浴；四、皮革铺垫物；五、向已出界者施衣？世尊缘于谁，于何事中而允许？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ โสณํ กุฏิกณฺณํ อารพฺภ อนุญฺญาตา, อายสฺมา ภนฺเต โสโณ กุฏิกณฺโณ เอตานิ ปญฺจวตฺถูนิ อายสฺมโต มหากจฺจานสฺส วจเนน ภควนฺตํ ยาจิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

答：尊者，于舍卫城，缘于具寿娑那·俱胝迦那(Soṇa Kuṭikaṇṇa)而允许。尊者，具寿娑那·俱胝迦那依具寿摩诃迦旃延之言，向世尊请求此五事，即于此事中而允许。

ปุจฺฉา – จมฺมสญฺญุตฺตํ [Pg.81] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我将问与皮革相关之事，有其缘起与解释。贤友，关于根本规定，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – จมฺมสญฺญุตฺตํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต ติสฺโส อาปตฺติโย.

答：我将回答与皮革相关之事，有其缘起与解释。尊者，关于根本规定，有三种罪。

๖. เภสชฺชกฺขนฺธก

6. 药犍度

ปุจฺฉา – ปญฺจ [Pg.82] อาวุโส เภสชฺชานิ ปฏิคฺคเหตฺวา กาเลปิ วิกาเลปิ ปริภุญฺชิตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，受五种药后，于时或非时皆可食用，世尊于何处允许？缘于谁，于何事中而允许？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลานํ ภนฺเต ภิกฺขูนํ สารทิเกน อาพาเธน ปุฏฺฐานํ ยาคุปิ น สมฺมา ปริณามํ คจฺฉิ, ภตฺตมฺปิ ภุตฺตํ น สมฺมา ปริณามํ คจฺฉิ, เต เตน กิสา อเหสุํ ลูขา ทุพฺพณฺณา อุปฺปณฺฑุปฺปณฺฑุกชาตา ธมนิสนฺถตคตฺตา, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，于舍卫城，缘于众多比丘而允许。尊者，众多比丘为秋季病所苦，粥与饭皆不能正常消化。他们因此变得消瘦、粗糙、肤色差、苍白发黄、身上青筋毕露。尊者，即于此事中而允许。

ปุจฺฉา – มูลาทิเภสชฺชานิ [Pg.83] อาวุโส ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตานิ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตานิ.

问：贤友，世尊于何处允许根等药物？缘于谁，于何事中而允许？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล คิลาเน ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตานิ, สมฺพหุลานํ คิลานานํ ภิกฺขูนํ มูเลหิ เภสชฺเชหิ อตฺโถ อโหสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตานิ.

答：尊者，于舍卫城，缘于众多病比丘而允许。尊者，众多病比丘需要根药，即于此事中而允许。

ปุจฺฉา – อนฺโตวุฏฺฐํวา อาวุโส อนฺโตปกฺกํ วา สามํปกฺกํ วา ปริภุญฺชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，食用存放于室内、于室内烹煮或自己烹煮之食者犯恶作，世尊于何处制定？缘于谁，于何事中而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อานนฺทํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อานนฺโท สามํ ติลมฺปิ ตณฺฑุลมฺปิ มุคฺคมฺปิ วิญฺญาเปตฺวา อนฺโต วาเสตฺวา อนฺโต สามํ ปจิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，于王舍城，缘于具寿阿难而制定。尊者，具寿阿难亲自乞得芝麻、米与豆，存放于室内，并亲自于室内烹煮。尊者，即于此事中而制定。

สุปฺปิยา วตฺถุ

苏碧娅之事

ปุจฺฉา – มนุสฺสมํสํ [Pg.84] อาวุโส ปริภุญฺชนฺตสฺส ถุลฺลจฺจยญฺจ อปฺปฏิเวกฺขิตฺวา มํสํ ปริภุญฺชนฺตสฺส ทุกฺกฏญฺจ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在何处制定了食用人肉者犯偷兰遮，以及不经审察而食肉者犯恶作？这是针对谁，基于什么事情而制定的？

วิสฺสชฺชนา – พาราณสิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ อปฺปฏิเวกฺขิตฺวา มนุสฺสมํสํ ภุญฺชิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在波罗奈城（Bārāṇasī），针对某位比丘而制定的。尊者，某位比丘不经审察就吃了人肉。尊者，就是基于这件事而制定的。

น [Pg.87] ภิกฺขเว มนุสฺสมํสํ ปริภุญฺชิตพฺพํ, โย ปริภุญฺเชยฺย, อาปตฺติ ถุลฺลจฺจยสฺส, น จ ภิกฺขเว อปฺปฏิเวกฺขิตฺวา มํสํ ปริภุญฺชิตพฺพํ, โย ปริภุญฺเชยฺย อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส.

诸比丘，不应食用人肉。若食用者，犯偷兰遮。诸比丘，不应不经审察而食肉。若食用者，犯恶作。

ปุจฺฉา – หตฺถิมํสํ วา อาวุโส อสฺสมํสํ วา ปริภุญฺชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在何处制定了食用象肉或马肉者犯恶作？这是针对谁，基于什么事情而制定的？

วิสฺสชฺชนา – พาราณสิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู หตฺถิมํสมฺปิ อสฺสมํสมฺปิ ปริภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在波罗奈城，针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘食用了象肉和马肉。尊者，就是基于这件事而制定的。

ปุจฺฉา – สุนกฺขมํสํ [Pg.88] วา อาวุโส อหิมํสํ วา ภุญฺชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在何处制定了食用狗肉或蛇肉者犯恶作？这是针对谁，基于什么事情而制定的？

วิสฺสชฺชนา – พาราณสิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู สุนกฺขมํสมฺปิ อหิมํสมฺปิ ปริภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在波罗奈城，针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘食用了狗肉和蛇肉。尊者，就是基于这件事而制定的。

ปุจฺฉา – สีหมํสํ [Pg.89] วา อาวุโส พฺยคฺฆมํสํ วา ทีปิมํสํ วา อจฺฉมํสํ วา ตรจฺฉมํสํ วา ภุญฺชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在何处制定了食用狮子肉、虎肉、豹肉、熊肉或鬣狗肉者犯恶作？这是针对谁，基于什么事情而制定的？

วิสฺสชฺชนา – พาราณสิยํเยว ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู สีหมํสมฺปิ พฺยคฺฆมํสมฺปิ ทีปิมํสมฺปิ อจฺฉมํสมฺปิ ตรจฺฉมํสมฺปิ ปริภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，也正是在波罗奈城，针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘食用了狮子肉、虎肉、豹肉、熊肉和鬣狗肉。尊者，就是基于这件事而制定的。

ปุจฺฉา – คิลานสฺส [Pg.90] อาวุโส คุฬํ วา อคิลานสฺส คุโฬทกํ วา ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊在何处允许病人食用糖、非病人饮用糖水？这是针对谁，基于什么事情而允许的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู คิลานสฺเสว ภควตา คุโฬ อนุญฺญาโต โน อคิลานสฺสาติ กุกฺกุจฺจายนฺตา คุฬํ น ภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，是在王舍城（Rājagaha），针对众多比丘而允许的。尊者，众多比丘由于犹豫“世尊只允许病人食用糖，不允许非病人食用”，便不食用糖。尊者，就是基于这件事而允许的。

ปุจฺฉา – ชานํ [Pg.91] อาวุโส อุทฺทิสฺส กตํ มํสํ ปริภุญฺชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ปญฺญเปตฺวา ติโกฏิปริสุทฺธํ มํสํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，在制定了明知是特为自己所准备的肉而食之者犯恶作之后，世尊又在何处允许了三净肉？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต สีหสฺส เสฏาปติโน วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，是在毗舍离（Vesālī），因狮子（Sīha）将军之事而允许的。

เมณฺฑก วตฺถุ

门达葛（Meṇḍaka）之事

ปุจฺฉา – ปาเถยฺยํ [Pg.94] อาวุโส ปริเยสิตุญฺจ กปฺปิยการกานํ หตฺเถ อุปนิกฺขิตฺตหิรญฺญโต นิพฺพตฺตํ กปฺปิยปจฺจยํ สาทิตุญฺจ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊在何处允许寻求旅途资粮，以及受用由交予净人保管的金银所产生的如法资具？这是针对谁，基于什么事情而允许的？

วิสฺสชฺชนา – อนฺตรา [Pg.95] จ ภนฺเต ภทฺทิยํ อนฺตรา จ องฺคุตฺตราปํ เมณฺฑกํ คหปตึ อารพฺภ อนุญฺญาตํ, เมณฺฑโก ภนฺเต คหปติ ภควนฺตํ ยาจิ ‘‘สนฺติ ภนฺเต มคฺคา กนฺตารา อปฺโปทกา อปฺปภกฺขา น สุกรา อปาเถยฺเยน คนฺตุํ, สาธุ ภนฺเต ภควา ภิกฺขูนํ ปาเถยฺยํ อนุชานาตู’’ติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，是在跋提城（Bhaddiya）与鸯掘多罗波（Aṅguttarāpa）之间，针对门达葛居士而允许的。尊者，门达葛居士向世尊请求：“尊者，有些道路是荒野，缺水少食，没有旅途资粮难以通行。善哉，尊者！愿世尊允许比丘们有旅途资粮。”尊者，就是基于这件事而允许的。

เกณิย วตฺถุ

给尼的故事

ปุจฺฉา – อฏฺฐ [Pg.96] อาวุโส ปานานิ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตานิ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตานิ.

问：贤友，世尊在何处允许了八种饮料？缘于何人，因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – อาปเณ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตานิ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู กุกฺกุจฺจายนฺตา ปานานิ น ปฏิคฺคณฺหึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตานิ.

答：尊者，在市场，缘于众多比丘而允许。尊者，众多比丘心怀顾虑，不接受那些饮料。尊者，因那件事而允许。

โรชมลฺลา วตฺถุ

罗阇末罗的故事

ปุจฺฉา – สพฺพญฺจ [Pg.97] อาวุโส ฑากํ สพฺพญฺจ ปิฏฺฐขาทนียํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊在何处允许了一切羹汤和一切粉制嚼食？缘于何人，因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – กุสินารายํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู กุกฺกุจฺจายนฺตา ฑากญฺจ ปิฏฺฐขาทนียญฺจ น ปฏิคฺคเหสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在古西那罗，缘于众多比丘而允许。尊者，众多比丘心怀顾虑，不接受羹汤和粉制嚼食。尊者，因那件事而允许。

ปุจฺฉา – อกปฺปิยํ [Pg.98] อาวุโส สมาทเปนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于劝导不适宜之事者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – อาตุมายํ ภนฺเต อญฺญตรํ วุฑฺฒปพฺพชิตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต วุฑฺฒปพฺพชิโต อกปฺปิเย สมาทเปติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在阿多玛(Ātumā)，缘于某位年老出家人而制定。尊者，某位年老出家人劝导不适宜之事。尊者，因那件事而制定。

ปุจฺฉา – สงฺฆิกานิ [Pg.99] วา อาวุโส ปุคฺคลิกานิ วา พีชานิ ปุคฺคลิกาย วา สงฺฆิกาย วา ภูมิยา โรปิตานิ ภาคํ ทตฺวา ปริภุญฺชิตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，将僧团的或个人的种子，种植在个人的或僧团的土地上，在给与一份后享用，世尊在何处允许？因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อนุญฺญาตํ, สาวตฺถิยํ ภนฺเต ภควติ วิหรติ สงฺฆิกานิปิ พีชานิ ปุคฺคลิกาย ภูมิยา โรปิยึสุ, ปุคฺคลิกานิปิ พีชานิ สงฺฆิกาย ภูมิยา โรปิยึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在舍卫城允许。尊者，当世尊住在舍卫城时，他们将僧团的种子种在个人的土地上，也将个人的种子种在僧团的土地上。尊者，因那件事而允许。

ปุจฺฉา – วินยมหาปเทสสงฺขาตานิ [Pg.100] อาวุโส จตฺตาริ กปฺปิยากปฺปิยอนุโลมานิ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตานิ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตานิ.

问：贤友，被称为“律大教示”的关于适宜与不适宜的四条随顺准则，世尊在何处制定？缘于何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตานิ, สมฺพหุลานํ ภนฺเต ภิกฺขูนํ กิสฺมิญฺจิ กิสฺมิญฺจิฐาเน กุกฺกุจฺจํ อุปฺปชฺชิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตานิ.

答：尊者，在舍卫城，缘于众多比丘而制定。尊者，众多比丘在某些情况下生起顾虑。尊者，因那件事而制定。

ปุจฺฉา – ยาวกาลิกาทีหิ [Pg.101] สํสฏฺฐานํ อาวุโส ยามกาลิกาทีนํ ปริโภคกาลมริยาทํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于与时限药等相混合的非时浆等，其受用时限，世尊在何处制定？缘于何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลานํ ภนฺเต ภิกฺขูนํ เอตทโหสิ ‘‘กปฺปติ นุโข ยาวกาลิเกน ยามกาลิกํ สตฺตาหกาลิกํ ยาวชีวิกํ, น นุโข กปฺปติ. กปฺปตินุโข ยามกาลิเกน สตฺตาหกาลิกํ ยาวชีวิกํ, น นุโข กปฺปติ. กปฺปติ นุโข สตฺตาหกาลิเกน ยาวชีวิกํ, น นุโข กปฺปตี’’ติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城，缘于众多比丘而制定。尊者，众多比丘生起此念：“与时限药混合，非时浆、七日药(sattāhakālika)、终身药是否允许？与非时浆混合，七日药、终身药是否允许？与七日药混合，终身药是否允许？”尊者，因那件事而制定。

ปุจฺฉา – เภสชฺชกํ [Pg.102] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我将问药物之事，有缘起，有解释。贤友，关于最重法，有几种罪？

วิสฺสชฺชนา – เภสชฺชกํ วิสฺสชฺชิสฺสํ สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต ติสฺโส อาปตฺติโย.

答：我将答药物之事，有缘起，有解释。尊者，关于最重法，有三种罪。

๗. กถินกฺขนฺธก

7. 迦絺那犍度

ปุจฺฉา – วสฺสํวุฏฺฐานํ [Pg.104] อาวุโส ภิกฺขูนํ กถินํ อตฺถริตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，对于已度雨安居的比丘们铺设迦絺那衣，世尊在何处允许？缘于何人，因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ตึสมตฺเต ปาเวยฺยเก ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, ตึสมตฺตา ภนฺเต ปาเวยฺยกา ภิกฺขู สาวตฺถึ อาคจฺฉนฺตา ภควนฺตํ ทสฺสนาย อุปกฏฺฐาย วสฺสูปนายิกาย นาสกฺขึสุ สาวตฺถิยํ วสฺสูปนายิกํ สมฺภาเวตุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，缘于大约三十位帕维亚(Pāveyyaka)比丘而允许。尊者，大约三十位帕维亚比丘为见世尊而前往舍卫城，因雨安居临近，未能在舍卫城进入雨安居。尊者，因那件事而允许。

ปุจฺฉา – กถินกํ [Pg.105] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我将问迦絺那之事，有缘起，有解释。贤友，关于最重法，有几种罪？

วิสฺสชฺชนา – กถินกํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต น กตมา อาปตฺติ.

答：我将答迦絺那之事，有缘起，有解释。尊者，关于最重法，没有任何罪。

๘. จีวรกฺขนฺธก

8. 衣犍度

ชีวกวตฺถุ

耆婆事

ปุจฺฉา – คหปติจีวรํ [Pg.106] อาวุโส สาทิยิตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，接受居士衣，世尊在何处允许？缘于何人，因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ชีวกํ โกมารภจฺจํ อารพฺภ อนุญฺญาตํ, ชีวโก ภนฺเต โกมารภจฺโจ ภิกฺขูนํ คหปติจีวรํ อนุชานิตุํ ภควนฺตํ ยาจิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在王舍城，缘于耆婆·拘摩罗跋陀(Jīvaka Komārabhacca)而允许。尊者，耆婆·拘摩罗跋陀请求世尊允许比丘们接受居士衣。尊者，因那件事而允许。

ปุจฺฉา – ฉ [Pg.107] อาวุโส รชนานิ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตานิ, กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตานิ.

问：贤友，六种染料，世尊在何处允许？因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตานิ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ฉกเณนปิ ปณฺฑุมตฺติกายปิ จีวรํ รชึสุ, จีวรํ ทุพฺพณฺณํ โหติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตานิ.

答：尊者，在王舍城，缘于众多比丘而允许。尊者，众多比丘用牛粪和黄土染衣，衣色不佳。尊者，因那件事而允许。

ปุจฺฉา – อจฺฉินฺนกานิ [Pg.108] อาวุโส จีวรานิ ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于穿着未裁割衣者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อจฺฉินฺนกานิ จีวรานิ ธาเรสุํ ทนฺตกสาวานิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在王舍城，缘于众多比丘而制定。尊者，众多比丘穿着未裁割、色如牙垢的衣。尊者，因那件事而制定。

ปุจฺฉา – กทา อาวุโส ภควา อนุญฺญาสิ ฉินฺนกํ สงฺฆาฏึ ฉินฺนกํ อุตฺตราสงฺคํ ฉินฺนกํ อนฺตรวาสกํ.

问：贤友，世尊于何时允许了裁割的僧伽梨、裁割的上衣、裁割的下衣？

วิสฺสชฺชนา – ทกฺขิณาคิริโต ภนฺเต ปจฺฉาคตกาเล ภควา อนุญฺญาสิ ฉินฺนกํ สงฺฆาฏึ ฉินฺนกํ อุตฺตราสงฺคํ ฉินฺนกํ อนฺตรวาสกํ.

答：尊者，世尊从南方山(Dakkhiṇāgiri)返回时，允许了裁割的僧伽梨、裁割的上衣、裁割的下衣。

ปุจฺฉา – อคฺคฬํ [Pg.110] จ อาวุโส ตุนฺนญฺจ โอวฏฺฏิกญฺจ กณฺฑุสกญฺจ ทฬฺหีกมฺมญฺจ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，衣扣、缝补、贴补、肩带、加固，世尊在何处允许？缘于何人，因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – พาราณสิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ อนุญฺญาตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ อคฺคฬํ อจฺฉุเปสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在波罗奈(Bārāṇasī)，缘于某位比丘而允许。尊者，某位比丘用到了衣扣。尊者，因那件事而允许。

ปุจฺฉา – วสฺสิกสาฏิกา [Pg.111] จ อาวุโส อาคนฺตุกภตฺตญฺจ คมิกภตฺตญฺจ คิลานภตฺตญฺจ คิลานุปฏฺฐากภตฺตญฺจ คิลานเภสชฺชญฺจ ธุวยาคุ จ ภิกฺขุนิสงฺฆสฺส อุทกสาฏิกาจาติ อิมา อฏฺฐ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตา, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

问：贤友，雨浴衣、客食、行者食、病食、看病者食、病药、常粥、比丘尼僧团的浴衣，这八项世尊在何处允许？缘于何人，因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต วิสาขํ มิคารมาตรํ อารพฺภ อนุญฺญาตา, วิสาขา ภนฺเต มิคารมาตา ภควนฺตํ อฏฺฐวรานิ ยาจิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

答：尊者，在舍卫城，缘于毘舍佉·鹿母(Visākhā Migāramātā)而允许。尊者，毘舍佉·鹿母向世尊请求了八种恩惠。尊者，因那件事而允许。

ปุจฺฉา – ภควตา [Pg.114] อาวุโส มาตาปิตูนํ ทานํ อนุชานิตฺวา สทฺธาเทยฺยํ วินิปาเตนฺตสฺส ทุกฺกฏํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊允许布施父母，但对于毁坏信施者，在何处制定了恶作？缘于何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตรสฺส ภนฺเต ภิกฺขุโน พหุํ จีวรํ อุปฺปนฺนํ อโหสิ, โส จ ตํจีวรํ มาตาปิตูนํ ทาตุกาโม อโหสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城，缘于某位比丘而制定。尊者，某位比丘获得了许多衣，他想将那些衣布施给父母。尊者，因那件事而制定。

มาตาปิตโรติ [Pg.115] โข ภิกฺขเว ททมาเน กึ วเทยฺยาม, อนุชานามิ ภิกฺขเว มาตาปิตูนํ ทาตุํ, น จ ภิกฺขเว สทฺธาเทยฺยํ วินิปาเตตพฺพํ, โย วินิปาเตยฺย อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส –

“比丘们，对于布施父母，我们该怎么说？比丘们，我允许布施给父母。但比丘们，信施不应被毁坏。谁若毁坏，即得恶作。”

ปุจฺฉา – อญฺญตฺร วสฺสํ วุฏฺเฐน อาวุโส อญฺญตฺร จีวรภาคํ สาทิยนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于在别处度过雨安居却在此处接受衣分者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต อญฺญตฺร วสฺสํ วุฏฺโฐ อญฺญตฺร จีวรภาคํ สาทิยิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城，缘于具寿优波难陀释迦子而制定。尊者，具寿优波难陀释迦子在别处度过雨安居，却在此处接受了衣分。尊者，因那件事而制定。

ปุจฺฉา – อนาถกํ [Pg.117] อาวุโส ภิกฺขุํ คิลานํ น อุปฏฺฐหนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于不照顾无依病比丘，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ภควติ ภนฺเต สาวตฺถิยํ วิหรติ อญฺญตรสฺส ภิกฺขุโน กุจฺฉิวิการาพาโธ อโหสิ, โส สเก มุตฺตกรีเส ปลิปนฺโน สยิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城，缘于某位比丘而制定。尊者，当世尊住在舍卫城时，某位比丘得了腹泻病，他躺卧在自己的大小便中。尊者，因那件事而制定。

ปุจฺฉา – นคฺคิยํ [Pg.119] อาวุโส ติตฺถิยสมาทานํ สมาทิยนฺตสฺส ถุลฺลจฺจยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于奉行裸体外道的修行，世尊在何处制定了偷兰遮？缘于何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ นคฺคิยํ ติตฺถิยสมาทานํ สมาทิยิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城，缘于某位比丘而制定。尊者，有位比丘奉行了裸体外道的修行，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – สพฺพนีลกานิ [Pg.120] วา อาวุโส จีวรานิ สพฺพปีตกานิ วา สพฺพโลหิตกานิ วา สพฺพมญฺชิฏฺฐกานิ วา สพฺพกณฺหานิวาติ เอวรูปานิ จีวรานิ ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对穿着纯青色、纯黄色、纯红色、纯茜草色或纯黑色的衣者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.121] ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู สพฺพนีลกาทีนิ จีวรานิ ธาเรสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城，缘于六群比丘而制定。尊者，六群比丘穿着纯青色等衣，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – กญฺจุกํ [Pg.122] วา อาวุโส เวฐนํ วา ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对穿着上衣或头巾者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเยว ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู กญฺจุกมฺปิ ธาเรสุํ เวฐนมฺปิ ธาเรสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城，正是缘于六群比丘而制定。尊者，六群比丘穿着上衣也戴着头巾，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – จีวรสญฺญุตฺตํ ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我将提问与衣相关的问题，包含缘起与解释。贤友，对于根本条款，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – จีวรสญฺญุตฺตํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต ติสฺโส อาปตฺติโย.

答：我将回答与衣相关的问题，包含缘起与解释。尊者，对于根本条款，有三种罪。

๖. จมฺเปยฺยกฺขนฺธก

6. 瞻波犍度

ปุจฺฉา – สุทฺธํ [Pg.124] อาวุโส ภิกฺขุํ อนาปตฺติกํ อวตฺถุสฺมึ อการเณ อุกฺขิปนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对无事实、无理由地举发清净无罪的比丘者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – จมฺปายํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ภควติ ภนฺเต จมฺปายํ วิหรติ สมฺพหุลา ภิกฺขู กาสีสุ วาสภคาเม สุทฺธํ กสฺสปโคตฺตํ ภิกฺขุํ อนาปตฺติกํ อวตฺถุสฺมึ อการเณ อุกฺขิปึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在瞻波城，缘于众多比丘而制定。尊者，当世尊住在瞻波城时，众多比丘在迦尸国的婆娑村(Vāsabhagāma)，无事实、无理由地举发了清净无罪的迦叶族姓比丘。尊者，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – จมฺเปยฺยกํ [Pg.125] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我将提问与瞻波城相关的问题，包含缘起与解释。贤友，对于根本条款，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – จมฺเปยฺยกํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต เอกา อาปตฺติ.

答：我将回答与瞻波城相关的问题，包含缘起与解释。尊者，对于根本条款，有一种罪。

๑๐. โกสมฺพกกฺขนฺธก

10. 憍赏弥犍度

ปุจฺฉา – เภทครุเกหิ [Pg.127] ภิกฺขเว ภิกฺขูหิ น โส ภิกฺขุ อาปตฺติยา อทสฺสเน อุกฺขิปิตพฺโพติ จ, เภทครุเกน ภิกฺขเว ภิกฺขุนา ปเรสมฺปิ สทฺธาย อาปตฺติเทเสตพฺพาติ จ อาวุโส อยํ สามคฺคิรสโอวาโท ภควตา กตฺถ ทินฺโน, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ทินฺโน.

问：“‘诸比丘，倾向分裂的比丘们不应因那位比丘不见罪而将其举发’，以及‘诸比丘，倾向分裂的比丘也应为他人的信心而忏悔其罪’，贤友，世尊在哪里给予这和合妙味的教诫？缘于谁，于何事而给予？”

วิสฺสชฺชนา – โกสมฺพิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ทินฺโน, ภควติ ภนฺเต โกสมฺพิยํ วิหรติ อญฺญตโร ภิกฺขุ อาปตฺตึ อาปนฺโน อโหสิ, โส ตสฺสา อาปตฺติยา อาปตฺติ ทิฏฺฐิ อโหสิ, อญฺเญ ภิกฺขู ตสฺสา อาปตฺติยา อนาปตฺติ ทิฏฺฐิโน อเหสุํ. โส อปเรน สมเยน ตสฺสา อาปตฺติยา อนาปตฺติทิฏฺฐิ อโหสิ, อญฺเญ ภิกฺขู ตสฺสา อาปตฺติยา อาปตฺติทิฏฺฐิโน อเหสุํ. อถ โข เต ภนฺเต ภิกฺขู สามคฺคึ ลภิตฺวา ตํ ภิกฺขุํ อาปตฺติยา อทสฺสเน อุกฺขิปึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ทินฺโน.

答：尊者，在憍赏弥，缘于众多比丘而给予。尊者，当世尊住在憍赏弥时，某位比丘犯了罪，他对此罪持为罪见，其他比丘则持为无罪见。后来，他对此罪持为无罪见，其他比丘则持为罪见。于是，尊者，那些比丘取得一致后，因其不见罪而举发了那位比丘。尊者，缘于此事而给予。

ปุจฺฉา – สงฺฆเภทสฺส [Pg.130] อาวุโส มูลภูเต ภิกฺขุมฺหิ อุกฺขิตฺตเก โอสาริเต ตสฺส วตฺถุสฺส วูปสมาย สงฺฆสามคฺคิญฺจ กาตุํ สามคฺคี อุโปสถญฺจ กาตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，对作为僧团分裂之根源的被举罪比丘，在其被恢复后，为了平息此事、达成僧团和合以及举行和合布萨，世尊在哪里予以允许？缘于谁，于何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต เตเยว อุกฺขิตฺตกานุวตฺตเก ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, เต ภนฺเต อุกฺขิตฺตกานุวตฺตกา ภิกฺขู ตํ อุกฺขิตฺตกํ ภิกฺขุํ โอสาเรตฺวา เยน อุกฺเขปกา ภิกฺขู เตนุปสงฺกมึสุ อุปสงฺกมิตฺวา เต อุกฺเขปเก ภิกฺขู เอกทโวจุํ ‘‘ยสฺมึ อาวุโส วตฺถุสฺมึ อโหสิ สงฺฆสฺส [Pg.131] ภณฺฑนํ กลโห วิคฺคโห วิวาโท สงฺฆเภโท สงฺฆราชิ สงฺฆววตฺถานํ สงฺฆนานากรณํ, โส เอโส ภิกฺขุํ อาปนฺโน จ อุกฺขิตฺโต จ ปสฺสิ จ โอสาริโต จ, หนฺท มยํ อาวุโส ตสฺส วตฺถุสฺส วูปสมาย สงฺฆสามคฺคึ กโรมา’’ติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，正是缘于那些随顺被举罪比丘的比丘们而允许。尊者，那些随顺被举罪比丘的比丘们，在恢复了那位被举罪的比丘后，去到举罪的比丘们那里。去到后，他们对那些举罪的比丘们说：“贤友们，缘于某事，僧团有了争吵、争论、冲突、诤讼、分裂、不和、分离、异议。那位比丘犯了罪，被举发，已见罪，也被恢复了。来，贤友们，为了平息此事，我们来达成僧团和合吧！”尊者，缘于此事而允许。

ปุจฺฉา – โกสมฺพกํ [Pg.132] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我将提问与憍赏弥相关的问题，包含缘起与解释。贤友，对于根本条款，有多少种罪过？

วิสฺสชฺชนา – โกสมฺพกํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต เอกา อาปตฺติ.

答：我将回答与憍赏弥相关的问题，包含缘起与解释。尊者，对于根本条款，有一种罪过。

จูฬวคฺคปาฬิ

小品

๑. กมฺพกฺขนฺธก

1. 羯磨犍度

ปุจฺฉา – ภณฺฑนาทิการกสฺส [Pg.133] อาวุโส ภิกฺขุโน ตชฺชนียกมฺมํ กาตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊在何处、缘于何人、因何事而允许对争吵等的比丘施行呵责羯磨？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปณฺฑุกโลหิตเก ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, ปณฺฑุกโลหิตกา ภนฺเต ภิกฺขู อตฺตนา ภณฺฑนการกา กลหการกา วิวาทการกา ภสฺสการกา สงฺเฆ อธิกรณการกา, เยปิ จญฺเญ ภิกฺขู ภณฺฑนการกา กลหการกา วิวาทการกา ภสฺสการกา สงฺเฆ อธิกรณการกา เต อุปสงฺกมิตฺวา เอวมาหํสุ ‘‘มา โข ตุมฺเห อายสฺมนฺโต เอโส อเชสิ, พลวาพลวํ ปฏิมนฺเตถ, ตุมฺเห เตน ปณฺฑิตตรา จ พฺยตฺตตรา จ พหุสฺสุตตรา จ อลมตฺตตรา จ, มา จสฺส ภายิตฺถ, มยมฺปิ ตุมฺหากํ ปกฺขา ภวิสฺสามา’’ติ, เตน อนุปฺปนฺนานิ เจว ภณฺฑนานิ อุปฺปชฺชนฺติ, อุปฺปนฺนานิ จ ภณฺฑนานิ ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตนฺติ. ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在舍卫城，缘于黄赤色(Paṇḍukalohitaka)比丘们而允许。尊者，那些黄赤色比丘自己就是争吵者、斗争者、争论者、多言者，在僧团中制造事端者。他们还去接近其他争吵者、斗争者、争论者、多言者、在僧团中制造事端的比丘们，对他们说：“诸具寿，勿令彼得胜，应以强力对抗强力。你们比他更聪慧、更能干、更博学、更有能力，不要怕他，我们也会是你们的同伴。”因此，未生的争吵生起，已生的争吵更加增长扩大。尊者，因此事而允许。

ปุจฺฉา – ตชฺชนียกมฺมกตสฺส [Pg.134] อาวุโส ภิกฺขุโน กติสุ วตฺเตสุ สมฺมา วตฺตนฺตสฺส ตํ กมฺมํ ปฏิปฺปสฺสมฺเภตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，对于已受呵责羯磨的比丘，当他在多少项义务中如法而行时，世尊在何处、缘于何人、因何事而允许平息该羯磨？

วิสฺสชฺชนา – อฏฺฐารสสุ [Pg.135] ภนฺเต วตฺเตสุ สมฺมา วตฺตนฺตสฺส ตชฺชนียกมฺมกตสฺส ภิกฺขุโน ตํ กมฺมํ ปฏิปฺปสฺสมฺเภตุํ ภควตา สาวตฺถิยํ อนุญฺญาตํ, เตเยว ปณฺฑุกโลหิตกา ภิกฺขู สงฺเฆน ตชฺชนียกมฺมกตา สมฺมา วตฺติตฺวา สงฺฆํ อุปสงฺกมิตฺวา ยาจึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，对于在十八项义务中如法而行的已受呵责羯磨的比丘，世尊在舍卫城允许平息该羯磨。正是那些被僧团处以呵责羯磨的黄赤色比丘们，在如法而行后，去到僧团请求，尊者，因此事而允许。

ปุจฺฉา – พาลสฺส [Pg.136] อาวุโส อพฺยตฺตสฺส อาปตฺติพหุลสฺส อนปทานสฺส คิหิสํสฏฺฐสฺส อนนุโลมิเกหิ คิหิสํสคฺเคหิ นิยสฺสกมฺมํ กาตุํ กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于愚昧、无能、多有犯戒、品行不端、与在家人有不当交往的比丘，在何处、缘于何人、因何事而制定了对他施行依止羯磨？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ เสยฺยสกํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต เสยฺยสโก พาโล อโหสิ อพฺยตฺโต อาปตฺติพหุโล อนปทาโน คิหิสํสฏฺโฐ วิหาสิ อนนุโลมิเกหิ คิหิสํสคฺเคหิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城，缘于具寿塞亚萨迦(Seyyasaka)而制定。尊者，具寿塞亚萨迦愚昧、无能、多有犯戒、品行不端，与在家人有不当的交往。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – นิยสฺสกมฺมกตสฺส [Pg.137] อาวุโส ภิกฺขุโน กติสุ วตฺเตสุ สมฺมา วตฺตนฺตสฺส ตํ กมฺมํ ปฏิปฺปสฺสมฺเภตุํ ภควตา อนุญฺญาตํ.

问：贤友，对于已受依止羯磨的比丘，当他在多少项义务中如法而行时，世尊允许平息该羯磨？

วิสฺสชฺชนา – อฏฺฐารสสุ ภนฺเต วตฺเตสุ สมฺมา วตฺตนฺตสฺส นิยสฺส กมฺมกตสฺส ภิกฺขุโน ตํ กมฺมํ ปฏิปฺปสฺสมฺเภตุํ ภควตา อนุญฺญาตํ, น อุปสมฺปาเทตพฺพํ, น นิสฺสโย ทาตพฺโพ, น สามเณโร อุปฏฺฐาเปตพฺโพ, น ภิกฺขุโนวาทกสมฺมุติ สาทิตพฺพา, สมฺมเตนปิ ภิกฺขุนิโย น โอวทิตพฺพา, เอวมาทีสุ ภนฺเต อฏฺฐารสสุ วตฺเตสุ สมฺมา วตฺตนฺตสฺส นิยสฺสกมฺมกตสฺส ภิกฺขุโน ตํ กมฺมํ ปฏิปฺปสฺสมฺเภตุํ ภควตา อนุญฺญาตํ.

答：尊者，对于在十八项义务中如法而行的已受依止羯磨的比丘，世尊允许平息该羯磨。这些义务是：不得授人具足戒，不得授人依止，不得令沙弥侍奉，不得接受任命为比丘尼教诫师，即使已被任命也不得教诫比丘尼，等等。尊者，对于在诸如此类的这十八项义务中如法而行的已受依止羯磨的比丘，世尊允许平息该羯磨。

ปุจฺฉา – กุลทูสกสฺส [Pg.138] อาวุโส ปาปสมาจารสฺส ภิกฺขุโน ปพฺพาชนียกมฺมํ กาตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊在何处、缘于何人、因何事而允许对污家、行为恶劣的比丘施行驱出羯磨？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อสฺสชิปุนพฺพสุเก ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, อสฺสชิปุนพฺพสุกา ภนฺเต ภิกฺขู กีฏาคิริสฺมึ กุลทูสกา อเหสุํ ปาปสมาจารา, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在舍卫城，缘于阿萨际(Assaji)与布纳跋苏(Punabbasu)比丘们而允许。尊者，阿萨际与布纳跋苏比丘们在鸡吒山是污家者、行为恶劣者。尊者，因此事而允许。

ปุจฺฉา – ปฏิสารณียกมฺมํ [Pg.140] อาวุโส ปุจฺฉามิ, สทฺธํ อาวุโส ปสนฺนํ คหปตึ ทายกํ การกํ สงฺฆุปฏฺฐากํ หีเนน ขุํเสนฺตสฺส ภิกฺขุโน [Pg.141] ปฏิสารณียกมฺมํ กาตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，我问关于令喜羯磨(paṭisāraṇīyakamma)之事。对于有信心、有净信、是施主、护僧者、僧团奉事者的居士，有比丘以卑劣言语辱骂他，世尊在何处、缘于何人、因何事而允许对此比丘施行令喜羯磨？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ สุธมฺมํ อารพฺภ อนุญฺญาตํ, ภควติ ภนฺเต สาวตฺถิยํ วิหรติ อายสฺมา สุธมฺโม มจฺฉิกาสณฺเฑ จิตฺตํ คหปตึ สทฺธํ ปสนฺนํ ทายกํ การกํ สงฺฆุปฏฺฐากํ หีเนน ขุํเสสิ หีเนน วมฺเภสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在舍卫城，缘于具寿须达摩(Sudhamma)而允许。尊者，当世尊住在舍卫城时，具寿须达摩在马奇咖三答，以卑劣言语辱骂、以卑劣言语中伤了质多(Citta)居士——他是一位有信心、有净信、是施主、护僧者、僧团奉事者。尊者，因此事而允许。

เตนหิ [Pg.142] ภิกฺขเว สงฺโฆ สุธมฺมสฺส ภิกฺขุโน ปฏิสารณียกมฺมํ กโรตุ ‘‘จิตฺโต เต คหปติ ขมาเปตพฺโพ’’ติ –

那么，比丘们，僧团应对须达摩比丘施行令喜羯磨：“你应求得质多居士的原谅”。

ปุจฺฉา – ปฏิสารณียกมฺมกตสฺส [Pg.143] อาวุโส ภิกฺขุโน อนุทูตํ ทาตุญฺจ เตน อนุทูเตน สทฺธึ คนฺตฺวา ยถาขุํสิตํ คหปตึ ขมาเปตุํ [Pg.144] จ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，对于已受令喜羯磨的比丘，世尊在何处、缘于何人、因何事而允许派遣随行者，并与该随行者同去，向被辱骂的居士求取原谅？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํเยว สุธมฺมํ อารพฺภ อนุญฺญาตํ, อายสฺมา ภนฺเต สุธมฺโม มจฺฉิกาสณฺฑํ คนฺตฺวา มงฺกุภูโต นาสกฺขิ จิตฺตํ คหปตึ ขมาเปตุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在舍卫城，正是缘于具寿须达摩而允许。尊者，具寿须达摩去了马奇咖三答，他感到羞愧不安，没能求得质多居士的原谅。尊者，因此事而允许。

ปุจฺฉา – ปฏิสารณียกมฺมกตสฺส [Pg.145] อาวุโส ภิกฺขุโน กติสุ วตฺเตสุ สมฺมา วตฺตนฺตสฺส ตํ กมฺมํ ปฏิปฺปสฺสมฺเภตุํ ภควตา อนุญฺญาตํ.

问：贤友，对于已受令喜羯磨的比丘，当他在多少项义务中如法而行时，世尊允许平息该羯磨？

วิสฺสชฺชนา – อฏฺฐารสสุ ภนฺเต วตฺเตสุ สมฺมา วตฺตนฺตสฺส ปฏิสารณีย กมฺมกตสฺส ภิกฺขุโน ตํ กมฺมํ ปฏิปฺปสฺสมฺเภตุํ ภควตา อนุญฺญาตํ.

答：尊者，对于在十八项义务中如法而行的已受令喜羯磨的比丘，世尊允许平息该羯磨。

ปุจฺฉา – อาปตฺตึ [Pg.146] อาวุโส อาปชฺชิตฺวา ตํ อาปตฺตึ ปสฺสิตุํ วา ปฏิกาตุํ วา น อิจฺฉนฺตสฺส ภิกฺขุโน อาปตฺติยา อทสฺสเน วา อปฺปฏิกมฺเม วา อุกฺเขปนียกมฺมํ กาตุํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于犯了罪却不愿见罪、不愿悔过的比丘，世尊在何处、缘于何人、因何事而制定了因不见罪或不悔过而对他施行举罪羯磨？

วิสฺสชฺชนา – โกสมฺพิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ ฉนฺนตฺเถรํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต ฉนฺโน อาปตฺตึ อาปชฺชิตฺวา น อิจฺฉิ ตํ อาปตฺตึ ปสฺสิตุํ วา ปฏิกาตุํ วา, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在憍赏弥(Kosambī)，缘于具寿阐陀(Channa)长老而制定。尊者，具寿阐陀犯了罪，却不愿见罪、不愿悔过。尊者，因此事而制定了此规定。

ปุจฺฉา – อาปตฺติยา [Pg.147] อาวุโส อทสฺสเนน วา อปฺปฏิกมฺเม วา อุกฺเขปนีย กมฺมกเตน ภิกฺขุนา กติสุ วตฺเตสุ สมฺมา วตฺติตพฺพํ.

问：贤友，因不见罪或不悔过而已受举罪羯磨的比丘，应当在多少项义务中如法而行？

วิสฺสชฺชนา – เตจตฺตาลีสาย ภนฺเต วตฺเตสุ สมฺมา วตฺติตพฺพํ.

答：尊者，应当在四十三项义务中如法而行。

ปุจฺฉา – อุกฺเขปนียกมฺมกตสฺส [Pg.148] อาวุโส ภิกฺขุโน สมฺมา วตฺตนฺตสฺส ตํ กมฺมํ ปฏิปฺปสฺสมฺเภตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，对于如法而行的已受举罪羯磨的比丘，世尊在何处、缘于何人、因何事而允许平息该羯磨？

วิสฺสชฺชนา – โกสมฺพิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํเยว ฉนฺนํ อารพฺภ อนุญฺญาตํ, อายสฺมา ภนฺเต ฉนฺโน สงฺเฆน อาปตฺติยา อทสฺสเน วา อปฺปฏิกมฺเม วา อุกฺเขปนียกมฺมกโต สมฺมา วตฺเตสิ โลมํปาเตสิ เนตฺถารํ วตฺเตสิ สงฺฆํ อุปสงฺกมิตฺวา ตสฺส กมฺมสฺส ปฏิปฺปสฺสทฺธิยา ยาจิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在憍赏弥，正是缘于具寿阐陀而允许。尊者，具寿阐陀因不见罪或不悔过而被僧团处以举罪羯磨，他已如法而行，态度谦卑，寻求改过，来到僧团请求平息该羯磨。尊者，因此事而允许。

ปุจฺฉา – ปาปิกํ [Pg.149] อาวุโส ทิฏฺฐึ คเหตฺวา ตํ ทิฏฺฐึ น ปฏินิสฺสชฺชนฺตสฺส ปาปิกาย ทิฏฺฐิยา อปฺปฏินิสฺสคฺเค อุกฺเขปนียกมฺมํ กาตุํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于执持恶见而不舍弃的比丘，世尊在何处、缘于何人、因何事而制定了因不舍弃恶见而对他施行举罪羯磨？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อริฏฺฐํ ภิกฺขุํ คทฺธพาธิปุพฺพํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ภควติ ภนฺเต สาวตฺถิยํ วิหรติ อริฏฺฐสฺส นาม ภิกฺขุโน คทฺธพาธิปุพฺพสฺส เอวรูปํ ปาปกํ ทิฏฺฐิคตํ อุปฺปนฺนํ อโหสิ ‘‘ตถาหํ ภควตา ธมฺมํ เทสิตํ อาชานามิ, ยถาเยเม อนฺตรายิกา ธมฺมา วุตฺตา ภควตา, เต ปฏิเสวโต [Pg.150] นาลํ อนฺตรายายา’’ติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，在舍卫城(Sāvatthī)，缘于曾为驯鹫师的比丘阿里吒(Ariṭṭha)而制定。尊者，当世尊住在舍卫城时，名为阿里吒、曾为驯鹫师的比丘生起如此恶见：“我理解世尊所教导的法是这样的：那些被世尊称为障碍法者，即使去受用它们，也并不足以构成障碍。”尊者，因此事而制定了此规定。

ปุจฺฉา – ปาปิกาย อาวุโส ทิฏฺฐิยา อปฺปฏินิสฺสคฺเค อุกฺเขปนียกมฺมกเตน ภิกฺขุนา กติสุ วตฺเตสุ สมฺมา วตฺติตพฺพํ.

问：贤友，因不舍弃恶见而已受举罪羯磨的比丘，应当在多少项义务中如法而行？

วิสฺสชฺชนา – เตจตฺตาลีสาย [Pg.151] ภนฺเต วตฺเตสุ สมฺมา วตฺติตพฺพํ.

答：尊者，应当在四十三项义务中如法而行。

ปุจฺฉา – กมฺมกฺขนฺธกํ ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานิ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：贤友，我将问关于羯磨犍度，有其因缘与解说。贤友，关于根本制定的学处，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – กมฺมกฺขนฺธกํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต เอกา อาปตฺติ.

答：我将回答关于羯磨犍度，有其因缘与解说。尊者，关于根本制定的学处，有一种罪。

๒. ปาริวาสิกกฺขนฺธก

2. 别住犍度

ปุจฺฉา – ปาริวาสิกสฺส [Pg.152] อาวุโส ปกตตฺตานํ ภิกฺขูนํ อภิวาทนาทีนิ สาทิยนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于别住比丘，当他接受已恢复正常身份的比丘的礼拜等时，世尊在哪里制定了恶作？这是针对谁，基于什么事由而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ปาริวาสิเก ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ปาริวาสิกา ภนฺเต ภิกฺขู สาทิยึสุ ปกตตฺตานํ ภิกฺขูนํ อภิวาทนาทีนิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)，针对别住比丘而制定的。尊者，别住比丘接受了已恢复正常身份的比丘对他们的礼拜等，尊者，这是基于该事由而制定的。

ปุจฺฉา – ปาริวาสิเกน [Pg.153] อาวุโส ภิกฺขุนา กติสุ วตฺเตสุ สมฺมา วตฺติตพฺพํ.

问：贤友，别住比丘应在几项义务上如法行事？

วิสฺสชฺชนา – ปาริวาสิเกน ภนฺเต ภิกฺขุนา จตุนวุติยา วตฺเตสุ สมฺมา วตฺติตพฺพํ.

答：尊者，别住比丘应在九十四项义务上如法行事。

ปุจฺฉา – ปาริวาสิกํ ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我将问关于别住之事，有其因缘与解释。贤友，关于根本条款，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – ปาริวาสิกํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต เอกา อาปตฺติ.

答：我将回答关于别住之事，有其因缘与解释。尊者，关于根本条款，有一种罪。

๓. สมุจฺจยกฺขนฺธก

3. 合集犍度

ปุจฺฉา – สมุจฺจยํ [Pg.154] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我将问关于合集之事，有其因缘与解释。贤友，关于根本条款，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – สมุจฺจยํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต เอกา อาปตฺติ.

答：我将回答关于合集之事，有其因缘与解释。尊者，关于根本条款，有一种罪。

๔. สมถกฺขนฺธก

4. 止犍度

ปุจฺฉา – อสมฺมุขีภูตานํ [Pg.155] อาวุโส ภิกฺขูนํ ตชฺชนียํ วา นิยสฺสํ วา ปพฺพาชนียํ วา ปฏิสารณียํ วา อุกฺเขปนียํ วา กมฺมํ กโรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于不在场的比丘，若对他执行诃责、下意、驱摈、令悔过或悬置等羯磨，世尊在哪里制定了恶作？这是针对谁，基于什么事由而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อสมฺมุขีภูตานํ ภิกฺขูนํ กมฺมํ อกํสุ ตชฺชนียมฺปิ นิยสฺสมฺปิ ปพฺพาชนียมฺปิ ปฏิสารณียมฺปิ อุกฺเขปนียมฺปิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘对不在场的比丘执行了羯磨——诃责、下意、驱摈、令悔过以及悬置。尊者，这是基于该事由而制定的。

ปุจฺฉา – สติเวปุลฺลปตฺตสฺส [Pg.156] อาวุโส ภิกฺขุโน สติวินยํ ทานํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，对于已得念广大的比丘，世尊在哪里允许授予忆念毘尼？这是针对谁，基于什么事由而允许的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต เมตฺติยภูมชเก ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ เมตฺติยภูมชกา ภนฺเต ภิกฺขู อายสฺมนฺตํ ทพฺพํ มลฺลปุตฺตํ อมูลิกาย สีลวิปตฺติยา อนุทฺธํเสสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，是在王舍城，针对弥提耶与布摩迦比丘(Mettiyabhūmajake bhikkhū)而允许的。尊者，弥提耶与布摩迦比丘以无根的戒坏失指控具寿达巴·摩罗子(Dabba Mallaputta)。尊者，这是基于该事由而允许的。

ปุจฺฉา – กติปนาวุโส [Pg.161] เอตฺถ ธมฺมิกานิ สติวินยทานานิ.

问：贤友，于此，有多少种如法的忆念毘尼之授予？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺจิมานิ ภนฺเต ธมฺมิกานิ สติวินยสฺส ทานานิ, สุทฺโธ โหติ ภิกฺขุ อนาปตฺติโก, อนุวทนฺติ จ นํ, ยาจติ จ, ตสฺส สงฺโฆ สติวินยํ เทติ ธมฺเมน สมคฺเคน, อิมานิ โข ภนฺเต ปญฺจ ธมฺมิกานิ สติ วินยสฺส ทานานิ.

答：尊者，有五种如法的忆念毘尼之授予：比丘是清净无罪的，但他们指控他，而他请求，僧团如法、和合地授予他忆念毘尼。尊者，这即是五种如法的忆念毘尼之授予。

ปุจฺฉา – อมูฬฺหสฺส [Pg.162] อาวุโส ภิกฺขุโน อมูฬฺหวินยํ ทาตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，对于不痴的比丘，世尊在哪里允许授予不痴毘尼？这是针对谁，基于什么事由而允许的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู คคฺคํ ภิกฺขุํ อุมฺมตฺตเกน จิตฺตวิปริยาสกเตน [Pg.163] อชฺฌาจิณฺเณน อาปตฺติยา โจเทสุํ ‘‘สรตา ยสฺมา เอวรูปึ อาปตฺตึ อาปชฺชิตา’’ติ, โส เอวํ วเทติ ‘‘อหํ โข อาวุโส อุมฺมตฺตโก อโหสิ จิตฺตวิปริยาสกโต, เตน เม อุมฺมตฺตเกน จิตฺตวิปริยาสกเตน พหุํ อสฺสามณกํ อชฺฌาจิณฺณํ ภาสิตปริกฺกนฺตํ, นาหํ ตํ สรามิ, มูฬฺเหน เม เอตํ กต’’นฺติ. เอวมฺปิ นํ วุจฺจมานา โจเทนฺเตว ‘‘สรตา ยสฺมา เอวรูปึ อาปตฺตึ อาปชฺชิตา’’ติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，是在王舍城，针对众多比丘而允许的。尊者，众多比丘因伽伽比丘(Gagga bhikkhu)在疯狂、心智错乱时屡犯某罪而指控他：“具寿，你记得犯过这样的罪吗？”他如此说：“贤友们，我当时疯狂、心智错乱，因疯狂、心智错乱而屡次做出、说出许多非沙门所为，我不记得了，那是我在痴迷时所做的。”即使他这样说，他们还是指控他：“具寿，你记得犯过这样的罪吗？”尊者，这是基于该事由而允许的。

ปุจฺฉา – กติ [Pg.164] อาวุโส อธมฺมิกานิ อมูฬฺหวินยสฺส ทานานิ, วิภชิตฺวา กเถหิ.

问：贤友，有几种不如法的不痴毘尼之授予？请分别解说。

วิสฺสชฺชนา – ตีณิ ภนฺเต อธมฺมิกานิ อมูฬฺหวินยสฺส ทานานิ, อิธ ภนฺเต ภิกฺขุ อาปตฺตึ อาปนฺโน โหติ, ตเมนํ โจเทติ สงฺโฆ วา สมฺพหุลา วา เอกปุคฺคโล วา ‘‘สรตายสฺมา เอวรูปึ อาปตฺตึ อาปชฺชิตา’’ติ, โส สรมาโนว เอวํ วเทติ ‘‘น โข อหํ อาวุโส สรามิ เอวรูปึ อาปตฺตึ อาปชฺชิตา’’ติ. อญฺโญ สรมาโนว เอวํ วเทติ ‘‘สรามิ โข อหํ อาวุโส ยถา สุปินนฺเตนา’’ติ. อญฺโญ อนุมฺมตฺตโกว อุมฺมตฺตกาลยํ กโรติ ‘‘อหมฺปิ โข เอวํ กโรมิ, ตุมฺเหปิ เอวํ กโรถ, มยฺหมฺปิ เอตํ กปฺปติ, ตุมฺหากมฺเปตํ กปฺปตี’’ติ. เอสํ สงฺโฆ อมูฬฺหวินยํ เทติ, อธมฺมิกํ ภนฺเต อมูฬฺหวินยสฺส ทานํ. อิมานิ โข ภนฺเต ตีณิ อธมฺมิกานิ อมูฬฺหวินยสฺส ทานานิ.

答：尊者，有三种不如法的不痴毘尼之授予。于此，尊者，有比丘犯了罪，僧团、或众多比丘、或一人指控他：“具寿，你记得犯过这样的罪吗？”他虽然记得，却说：“贤友，我不记得犯过这样的罪。”另一人虽然记得，却说：“贤友，我记得，但如在梦中。”另一人并未疯狂，却装疯说：“我也这样做，你们也这样做，这对我适合，对你们也适合。”僧团对他们授予不痴毘尼，尊者，这是不如法的不痴毘尼之授予。尊者，这即是三种不如法的不痴毘尼之授予。

ปุจฺฉา – กติ [Pg.166] อาวุโส ธมฺมิกานิ อมูฬฺหวินยสฺส ทานานิ, วิภชิตฺวา กเถหิ.

问：贤友，有几种如法的不痴毘尼之授予？请分别解说。

วิสฺสชฺชนา – ตีณิ ภนฺเต ธมฺมิกานิ อมูฬฺหวินยสฺส ทานานิ, อิธ ภนฺเต ภิกฺขุ อุมฺมตฺตโก โหติ จิตฺตวิปริยาสกโต เตน อุมฺมตฺตเกน จิตฺตวิปริยาสกเตน พหุํ อสฺสามณกํ อชฺฌาจิณฺณํ โหติ ภาสิตปริกฺกนฺตํ, ตเมนํ โจเทติ สงฺโฆ วา สมฺพหุลา วา เอกปุคฺคโล วา ‘‘สรตายสฺมา เอวรูปึ อาปตฺตึ อาปชฺชิตา’’ติ, โส อสฺสรมาโนว เอวํ วเทติ ‘‘น โข อหํ อาวุโส สรามิ เอวรูปึ อาปตฺตึ อาปชฺชิตา’’ติ. อญฺโญปิ อสฺสรมาโนว เอวํ วเทติ ‘‘สรามิ โข อหํ อาวุโส ยถา สุปินนฺเตนา’’ติ. อญฺโญปิ อุมฺมตฺตโกว อุมฺมตฺตกาลยํ กโรติ ‘‘อหมฺปิ เอวํ กโรมิ, ตุมฺเหปิ เอวํ กโรถ, มยฺหมฺปิ เอตํ กปฺปติ, ตุมฺหากมฺเปตํ กปฺปตี’’ติ. เอสํ ภนฺเต ติณฺณํ ภิกฺขูนํ สงฺโฆ อมูฬฺหวินยํ เทติ, ธมฺมิกํ ภนฺเต อมูฬฺหวินยสฺส ทานํ. อิมานิ โข ภนฺเต ตีณิ ธมฺมิกานิ อมูฬฺหวินยสฺส ทานานิ.

答：尊者，有三种如法的不痴毘尼之授予。于此，尊者，有比丘疯狂、心智错乱，因疯狂、心智错乱而屡次做出、说出许多非沙门所为，僧团、或众多比丘、或一人指控他：“具寿，你记得犯过这样的罪吗？”他虽然不记得，却说：“贤友，我不记得犯过这样的罪。”另一人虽然不记得，却说：“贤友，我记得，但如在梦中。”另一人疯狂时做出疯狂的举动说：“我也这样做，你们也这样做，这对我适合，对你们也适合。”尊者，僧团对这三位比丘授予不痴毘尼，尊者，这是如法的不痴毘尼之授予。尊者，这即是三种如法的不痴毘尼之授予。

ปุจฺฉา – อปฺปฏิญฺญาย [Pg.167] อาวุโส ภิกฺขูนํ ตชฺชนียาทีนิ กมฺมานิ กโรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于不承认罪过的比丘，若对他执行诃责等羯磨，世尊在哪里制定了恶作？这是针对谁，基于什么事由而制定的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห [Pg.168] ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อปฺปฏิญฺญาย ภิกฺขูนํ กมฺมานิ อกํสุ ตชฺชนียาทีนิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城，针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘对不承认罪过的比丘执行了诃责等羯磨。尊者，这是基于该事由而制定的。

ปุจฺฉา – กถํ อาวุโส อธมฺมิกํ โหติ ปฏิญฺญาตกรณํ.

问：贤友，怎样是依承认而作的非法处置？

วิสฺสชฺชนา – อญฺญถา ภนฺเต อาปตฺตึ อาปชฺชนฺตสฺส อญฺญถา ปฏิชานนฺตสฺส ยถา โส ปฏิชานาติ, ตถา สงฺโฆ กาเรติ, เอวํ โข ภนฺเต อธมฺมิกํ โหติ ปฏิญฺญาตกรณํ.

答：尊者，当比丘犯的是一种罪，承认的却是另一种罪，僧团却按照他所承认的来处置，尊者，这样就是依承认而作的非法处置。

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.169] อาวุโส ธมฺมิกํ โหติ ปฏิญฺญาตกรณํ.

问：贤友，怎样是依承认而作的如法处置？

วิสฺสชฺชนา – ยํ ภนฺเต อาปตฺตึ อาปชฺชนฺตสฺส ตเมว ปฏิชานนฺตสฺส เตเนว สงฺโฆ กาเรติ, เอวํ โข ภนฺเต ธมฺมิกํ ปฏิญฺญาตกรณํ.

答：尊者，当比丘犯了什么罪就承认什么罪，僧团也据此来处置，尊者，这样就是依承认而作的如法处置。

ปุจฺฉา – เยภุยฺยสิกาย [Pg.170] อาวุโส อธิกรณํ วูปสเมตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊在哪里允许以多数表决来平息争端？这是针对谁，基于什么事由而允许的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห [Pg.171] ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ภณฺฑนชาตา กลหชาตา วิวาทาปนฺนา อญฺญมญฺญํ มุขสตฺตีหิ วิตุทนฺตา วิหรึสุ, น สกฺโกนฺติ ตํ อธิกรณํ วูปสเมตุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，是在王舍城，针对众多比丘而允许的。尊者，众多比丘争吵、斗诤、陷入争论，他们住于以口舌之利刃互相伤害，无法平息该争端。尊者，这是基于该事由而允许的。

ปุจฺฉา – กถํ อาวุโส อธิกรณํ เยภุยฺยสิกาย วูปสเมตพฺพํ.

问：贤友，应如何以多数表决来平息争端？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺจหิ ภนฺเต องฺเคหิ สมนฺนาคโต ภิกฺขุ สลากคฺคาหาปโก สมฺมนฺนิตพฺโพ, เตน ภนฺเต สลากคฺคาหาปเกน [Pg.172] สลากา คาหาตพฺพา ยถา พหุตรา ภิกฺขู ธมฺมวาทิโน วทนฺติ ตถา ตํ อธิกรณํ วูปสเมตพฺพํ, เอวํ โข ภนฺเต เยภุยฺยสิกาย อธิกรณํ วูปสเมตพฺพํ.

答：尊者，应选任一位具足五支的比丘为取筹者。尊者，该取筹者应收集筹码，该争端应按照多数如法而语的比丘所说的那样来平息。尊者，应如此以多数表决来平息争端。

ปุจฺฉา – กติ [Pg.173] อาวุโส อธมฺมิกา สลากคฺคาหา.

问：贤友，有几种不如法的取筹？

วิสฺสชฺชนา – ทส ภนฺเต อธมฺมิกา สลากคฺคาหา, โอรมตฺตกญฺจ อธิกรณํ โหติ, น จ คติคตํ โหติ, น จ สริตสาริตํ โหติ, ชานาติ ‘อธมฺมวาที พหุตรา’ติ, อปฺเปว นาม อธมฺมวาที พหุตรา อสฺสูติ, ชานาติ ‘สงฺโฆ ภิชฺชิสฺสตี’ติ, อปฺเปว นาม สงฺโฆ ภิชฺเชยฺยาติ, อธมฺเมน คณฺหนฺติ, วคฺคา คณฺหนฺติ, น จ ยถาทิฏฺฐิยา คณฺหนฺติ, อิเม โข ภนฺเต ทส อธมฺมิกา กลากคฺคาหา.

答：尊者，有十种不如法的取筹：争论是微不足道的；未被追根究底；未被彻底审理；明知“非法之说者为多数”；心想“或许非法之说者会成为多数”；明知“僧团将会分裂”；心想“或许僧团会分裂”；不如法地取筹；分裂地取筹；以及不依自己的见解取筹。尊者，这便是十种不如法的取筹。

ปุจฺฉา – กติ [Pg.175] อาวุโส ธมฺมิกา สลากคฺคาหา.

问：贤友，有几种如法的取筹？

วิสฺสชฺชนา – ทส ภนฺเต ธมฺมิกา สลากคฺคาหา วุตฺตวิปริยาเยน.

答：尊者，有十种如法的取筹，与前述相反。

ปุจฺฉา – ปาปุสฺสนฺนสฺส อาวุโส ภิกฺขุสฺส ตสฺส ปาปิยสิกา กมฺมํ กาตุํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于恶性重大的比丘，世尊在何处、针对谁、于何事制定了觅罪相羯磨？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต อุปวาฬํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อุปวาโฬ ภนฺเต ภิกฺขุ สงฺฆมชฺเฌ อาปตฺติยา อนุยุญฺชิยมาโน อวชานิตฺวา ปฏิชานาติ, ปฏิชานิตฺวา อวชานาติ, อญฺเญนญฺญํ ปฏิจรติ, สมฺปชานมุสา ภาสติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城(Rājagaha)针对优波瓦罗(Upavāḷa)比丘而制定的。尊者，优波瓦罗比丘在僧团中被追问罪时，他轻蔑地承认，承认后又加以轻蔑，以另一事搪塞，故意说谎。尊者，就是针对这件事而制定的。

ปุจฺฉา – กติ [Pg.176] อาวุโส ธมฺมิกานิ ตสฺสปาปิยสิกา กมฺมสฺส กรณานิ.

问：贤友，执行觅罪相羯磨有几种如法的理由？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺจิมานิ ภนฺเต ธมฺมิกานิ ตสฺสปาปิยสิกา กมฺมสฺส กรณานิ. อสุจิ จ โหติ, อลชฺชี จ, สานุวาโท จ, ตสฺส สงฺโฆ ตสฺสปาปิยสิกา กมฺมํ กโรติ ธมฺเมน สมคฺเคน, อิมานิ โข ภนฺเต ปญฺจ ธมฺมิกานิ ตสฺส ปาปิยสิกา กมฺมสฺส กรณานิ.

答：尊者，执行觅罪相羯磨有五种如法的理由：他是不净的、无耻的、应受责备的，并且僧团对他执行此觅罪相羯磨是如法的，是和合的。尊者，这便是执行觅罪相羯磨的五种如法的理由。

ปุจฺฉา – ตสฺส [Pg.177] ปาปิยสิกากมฺมกเตน อาวุโส ภิกฺขุนา กติสุ วตฺเตสุ สมฺมา วตฺติตพฺพํ.

问：贤友，被执行了觅罪相羯磨的比丘，应当在几项义务上正确行持？

วิสฺสชฺชนา – ตสฺส ปาปิยสิกากมฺมกเตน ภนฺเต ภิกฺขุนา อฏฺฐารสสุ วตฺเตสุ สมฺมา วตฺติตพฺพํ. น อุปสมฺปาเทตพฺพํ, น นิสฺสโย ทาตพฺโพ, น สามเณโร อุปฏฺฐาเปตพฺโพ, เอวมาทีสุ ภนฺเต อฏฺฐารสสุ วตฺเตสุ สมฺมา วตฺติตพฺพํ.

答：尊者，被执行了觅罪相羯磨的比丘，应当在十八项义务上正确行持。不应为人授具足戒，不应给予依止，不应让沙弥侍候，等等。尊者，在诸如此类的十八项义务上应当正确行持。

ปุจฺฉา – กติ [Pg.178] อาวุโส อธิกรณานิ สมเถหิ วูปสเมตพฺพานิ.

问：贤友，有几种争执应以平息法来平息？

วิสฺสชฺชนา – จตฺตาริมานิ ภนฺเต อธิกรณานิ สมเถหิ วูปสเมตพฺพานิ, วิวาทาธิกรณํ อนุวาทาธิกรณํ อาปตฺตาธิกรณํ กิจฺจาธิกรณํ, อิมานิ ภนฺเต จตฺตาริ อธิกรณานิ สมเถหิ วูปสเมตพฺพานิ.

答：尊者，有四种争执应以平息法来平息：论诤、呵责诤、罪诤、事诤。尊者，这四种争执应以平息法来平息。

ปุจฺฉา – กึ [Pg.179] อาวุโส วิวาทาธิกรณสฺส มูลํ.

问：贤友，论诤的根是什么？

วิสฺสชฺชนา – ฉ ภนฺเต วิวาทมูลานิ วิวาทาธิกรณสฺส มูลํ, ตีณิปิ อกุสลมูลานิ วิวาทาธิกรณสฺส มูลํ, ตีณิปิ กุสลมูลานิ วิวาทาธิกรณสฺส มูลํ, อิทํ ภนฺเต วิวาทาธิกรณสฺส มูลํ.

答：尊者，六种诤根是论诤的根；三种不善根也是论诤的根；三种善根也是论诤的根。尊者，这就是论诤的根。

ปุจฺฉา – กึ [Pg.180] ปนาวุโส อนุวาทาธิกรณสฺส มูลํ.

问：贤友，那么，呵责诤的根是什么？

วิสฺสชฺชนา – ฉ ภนฺเต อนุวาทมูลานิ อนุวาทาธิกรณสฺส มูลํ, ตีณิปิ อกุสลมูลานิ อนุวาทาธิกรณสฺส มูลํ, ตีณิปิ กุสลมูลานิ อนุวาทาธิกรณสฺส มูลํ, กาโยปิ อนุวาทาธิกรณสฺส มูลํ, วาจาปิ อนุวาทาธิกรณสฺส มูลํ, อิทํ โข ภนฺเต อนุวาทาธิกรณสฺส มูลํ.

答：尊者，六种呵责根是呵责诤的根；三种不善根也是呵责诤的根；三种善根也是呵责诤的根；身也是呵责诤的根；语也是呵责诤的根。尊者，这确实是呵责诤的根。

ปุจฺฉา – กึ [Pg.181] ปนาวุโส อาปตฺตาธิกรณสฺส มูลํ.

问：贤友，那么，罪诤的根是什么？

วิสฺสชฺชนา – ฉ ภนฺเต อาปตฺติสมุฏฺฐานา อาปตฺตาธิกรณสฺส มูลํ, อตฺติ ภนฺเต อาปตฺติ กายโต สมุฏฺฐาติ น วาจโต น จิตฺตโต, อตฺถิ ภนฺเต อาปตฺติ วาจโต สมุฏฺฐาติ น กายโต น จิตฺตโต, อตฺถิ ภนฺเต อาปตฺติ กายโต [Pg.182] จ วาจโต จ สมุฏฺฐาติ น จิตฺตโต, อตฺถิ ภนฺเต อาปตฺติ กายโต จ จิตฺตโต จ สมุฏฺฐาติ น วาจโต, อตฺถิ ภนฺเต อาปตฺติ วาจโต จ จิตฺตโต จ สมุฏฺฐาติ น กายโต, อตฺถิ ภนฺเต อาปตฺติ กายโต จ วาจโต จ จิตฺตโต จ สมุฏฺฐาติ, อิมานิ ภนฺเต ฉ อาปตฺติ สมุฏฺฐานานิ อาปตฺตาธิกรณสฺส มูลํ.

答：尊者，六种罪的生起是罪诤的根。尊者，有罪从身生起，不从语，不从心；尊者，有罪从语生起，不从身，不从心；尊者，有罪从身与语生起，不从心；尊者，有罪从身与心生起，不从语；尊者，有罪从语与心生起，不从身；尊者，有罪从身、语与心生起。尊者，这六种罪的生起是罪诤的根。

ปุจฺฉา – กึ [Pg.183] ปนาวุโส กิจฺจาธิกรณสฺส มูลํ.

问：贤友，那么，事诤的根是什么？

วิสฺสชฺชนา – กิจฺจาธิกรณสฺส ภนฺเต เอกํ มูลํ สงฺโฆ.

答：尊者，事诤的唯一根是僧团。

ปุจฺฉา – สมถํ อาวุโส ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：贤友，我将有因缘、有解释地问平息法。贤友，对于根本法，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – สมถํ ภนฺเต วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต ทฺเว อาปตฺติโย.

答：尊者，我将有因缘、有解释地回答平息法。尊者，对于根本法，有两种罪。

๕. ขุทฺทกวตฺถุกฺขนฺธก

5. 小事犍度

ปุจฺฉา – นหายนฺเตน [Pg.184] อาวุโส ภิกฺขุนา รุกฺเข วา ถมฺเภ วา กุฏฺเฏ วา กายํ อุคฺฆํเสนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，比丘沐浴时，在树、柱子或墙壁上摩擦身体，世尊在何处制定了此恶作？针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู นหายมานา รุกฺเขปิ ถมฺเภปิ กุฏฺเฏปิ กายํ อุคฺฆํเสสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘沐浴时，在树木、柱子及墙壁上摩擦身体。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – คนฺธพฺพหตฺถเกน วา อาวุโส กุรุวินฺทกสุตฺติยา วา มลฺลเกน วา นหายนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，用乾闼婆手（gandhabbahatthaka）、俱卢频陀线（kuruvindakasuttiyā）或陶器沐浴，世尊在何处制定了此恶作？针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเยว ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู คนฺธพฺพหตฺถเกนปิ กุรุวินฺทกสุตฺติยาปิ [Pg.185] มลฺลเกนปิ นหายึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘曾用乾闼婆手、俱卢频陀线及陶器沐浴。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – ปาณินา อาวุโส ปริกมฺมํ กาตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊在何处允许用手按摩？针对何人，因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ปิฏฺฐิปริกมฺมํ กาตุํ กุกฺกุจฺจายึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，是在王舍城针对众多比丘而允许的。尊者，众多比丘对做背部按摩感到犹豫。尊者，因此事而允许。

ปุจฺฉา – วลฺลิกํ [Pg.186] วา อาวุโส ปามงฺคํ วา กณฺฐสุตฺตกํ วา กฏิสุตฺตกํ วา โอวฏฺฏิกํ วา กายุรํ วา หตฺถาภรณํ วา องฺคุลิมุทฺทิกํ วา ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，佩戴花环（vallika）、金头饰（pāmaṅga）、项链（kaṇṭhasuttaka）、腰带（kaṭisuttaka）、流苏腰带（ovaṭṭika）、臂钏（kāyura）、手镯（hatthābharaṇa）或戒指（aṅgulimuddika），世尊在何处制定了此恶作？针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู วลฺลิกาทีนิ ธาเรสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘佩戴花环等物。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – ทีเฆ [Pg.187] อาวุโส เกเส ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在何处制定了留长发为恶作？针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ทีเฆ เกเส ธาเรสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘蓄留长发。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – โกจฺเฉนวา [Pg.188] อาวุโส ผณเกนวา หตฺถผณเกนวา เกเส โอสณฺเฐนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，用毛刷（koccha）、梳子（phaṇaka）或手梳（hatthaphaṇaka）整理头发，世尊在何处制定了此恶作？针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเยว ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู โกจฺฉาทีหิ เกเส โอสณฺเฐสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘用毛刷等物整理头发。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – อาทาเส [Pg.189] วา อาวุโส อุทกปตฺเต วา มุขนิมิตฺตํ โอโลเกนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，在镜子或水盆中观看面容，世尊在何处制定了此恶作？针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเยว ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อาทาเสปิ อุทกปตฺเตปิ มุขนิมิตฺตํ โอโลเกสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘在镜子及水盆中观看自己的面容。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – อาพาธปจฺจยา [Pg.190] ปนาวุโส อาทาเส วา อุทกปตฺเต วา มุขนิมิตฺตํ โอโลเกตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，那么，因生病之缘故，在镜子或水盆中观看面容，世尊在何处允许了此事？针对何人，因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ อนุญฺญาตํ, ภควติ ภนฺเต ราชคเห วิหรติ อญฺญตรสฺส ภิกฺขุโน มุเข วโณ อโหสิ, โส ภิกฺขู เอตทโวจ ‘‘กีทิโส เม อาวุโส วโณ’’ติ, ภิกฺขู เอวมาหํสุ ‘‘เอทิโส เต อาวุโส วโณ’’ติ, โส น สทฺทหติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，是在王舍城针对某位比丘而允许的。尊者，当世尊住在王舍城时，某位比丘的脸上生了疮。那位比丘对众比丘说：“贤友，我的疮是什么样的？”众比丘如此回答：“贤友，你的疮是这样的。”但他不相信。尊者，因此事而允许。

ปุจฺฉา – มุขาเลปนาทีนิ [Pg.191] อาวุโส กโรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，涂抹面部等，世尊在何处制定了此恶作？是针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู มุขาเลปนาทีนิ อกํสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘做了涂抹面部等事。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – นจฺจํ [Pg.192] วา อาวุโส คีตํ วา วาทิตํ วา ทสฺสนาย คจฺฉนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，前往观看舞蹈、歌唱或器乐演奏，世尊在何处制定了此恶作？是针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต นจฺจมฺปิ คีตมฺปิ วาทิตมฺปิ ทสฺสนาย คจฺฉึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘前去观看舞蹈、歌唱和器乐演奏。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – กถํ อาวุโส นจฺจาทีนิ ปสฺสนฺตสฺส อาปตฺติ โหติ, กถํ ปน อนาปตฺติ.

问：贤友，观看舞蹈等时，如何有犯？又如何无犯？

วิสฺสชฺชนา – นจฺจํ วา ภนฺเต คีตํ วา วาทิตํ วา ทสฺสนาย คจฺฉติ อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส, ยตฺถ ฐิโต ปสฺสติ วา สุณาติ วา อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส[Pg.193], ทสฺสนูปจารํ วิชหิตฺวา ปุนปฺปุนํ ปสฺสติ อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส, อาราเม ฐิตสฺส ปสฺสโต อนาปตฺติ, วิหารโต ปน วิหารํ ปสฺสิสฺสามีติ คจฺฉโต อาปตฺติเยว, ยตฺถ ฐิโต ปสฺสติ วา สุณาติ วา อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส, อาสนสาลาย นิสินฺโน ปสฺสติ อนาปตฺติ, ปสฺสิสฺสามีติ วุฏฺฐหิตฺวา คจฺฉติ อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส, ยตฺถ ฐิโต ปสฺสติ วา สุณาติ วา อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส, ปติปถํ คจฺฉนฺโต ปสฺสติ อนาปตฺติ, คีวํ ปริวตฺเตตฺวา ปสฺสโต ปน อาปตฺติ ภนฺเต.

答：尊者，为观看舞蹈、歌唱或器乐演奏而前往，犯恶作；站在能看见或听见的地方，犯恶作；离开能观看的范围后又再三观看，犯恶作。站在园内观看，无犯。但若为了观看而从一住处去另一住处，则有犯；站在能看见或听见的地方，犯恶作。坐在集会堂中观看，无犯；但若为了观看而起身前往，犯恶作；站在能看见或听见的地方，犯恶作。在路上行走时看见，无犯。但是，尊者，转头观看则有犯。

ปุจฺฉา – อายตเกน [Pg.194] อาวุโส คีตสฺสเรน ธมฺมํ คายนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，以拉长的歌唱声调诵法，世尊在何处制定了此恶作？是针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อายตเกน คีตสฺสเรน ธมฺมํ คายึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘以拉长的歌唱声调诵法。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – ทารุปตฺตํ [Pg.196] อาวุโส ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，持有木钵，世尊在何处制定了此恶作？是针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต อายสฺมนฺตํ ปิณฺโฑลภารทฺวาชํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต ปิณฺโฑลภารทฺวาโช ฉวสฺส ทารุปตฺตสฺส การณา คิหีนํ อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อิทฺธิปาฏิหาริยํ ทสฺเสติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城针对具寿宾头卢颇罗堕而制定的。尊者，具寿宾头卢颇罗堕为了一个旃檀木钵，向在家人展示了超人法的神通神变。尊者，因此事而制定。

น [Pg.197] จ ภิกฺขเว ทารุปตฺโต ธาเรตพฺโพ, โย ธาเรยฺย อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส –

诸比丘，不应持有木钵。若持有者，犯恶作。

ปุจฺฉา – ภควตา อาวุโส อุจฺจาวเจ ปตฺเต ปฏิกฺขิปิตฺวา อโย ปตฺโต ภูมิปตฺโตติ อิเมเยว ทฺเว ปตฺตา กตฺถ อนุญฺญาตา, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

问：贤友，世尊拒绝了各种钵之后，只允许铁钵和陶钵这两种钵，是在何处允许的？是针对何人，因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตา, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อุจฺจาวเจ ปตฺเต ธาเรสุํ โสวณฺณมยา [Pg.198] รูปิยมยา, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

答：尊者，是在王舍城针对六群比丘而允许的。尊者，六群比丘持有金制、银制的各种钵。尊者，因此事而允许。

ปุจฺฉา – โสทกํ [Pg.199] อาวุโส ปตฺตํ ปฏิสาเมนฺตสฺส จ โอตาเปนฺตสฺสจ อุณฺเห ปตฺตํ นิทหนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，将带水的钵收起、曝晒钵、或将钵置于热处，世尊在何处制定了此恶作？是针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู โสทกํ ปตฺตํ ปฏิสาเมสุํ, โอตาเปสุํ, อุณฺเห ปตฺตํ นิทหึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘将带水的钵收起、曝晒、并将钵置于热处。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – ฉวสีสปตฺตํ [Pg.200] อาวุโส ธาเรนฺตสฺส จ สพฺพปํสุกูลิกสฺส จ ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于持有头骨钵的全粪扫衣者，世尊在何处制定了此恶作？是针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ สพฺพปํสุกูลิโก อโหสิ, โส ฉวสีสสฺส ปตฺตํ ธาเรสิ, อญฺญตรา อิตฺถี ปสฺสิตฺวา ภีตา [Pg.201] วิสฺสรมกาสิ ‘‘อภุํ เม ปิสาโจ วตาย’’นฺติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城针对某位比丘而制定的。尊者，某位比丘是全粪扫衣者，他持用一个头骨钵。一位女子看见后，惊吓地大叫：“哎呀，这是个恶鬼！”尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – จลกานิ วา อาวุโส อฏฺฐิกานิ วา อุจฺฉิฏฺโฐทกํ วา ปตฺเตน นีหรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，用钵移走小块骨头、骨头或有残食的水，世尊在何处制定了此恶作？是针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู จลกานิปิ อฏฺฐิกานิปิ อุจฺฉิฏฺโฐ ทกมฺปิ ปตฺเตน นีหรึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘用钵移走小块骨头、骨头以及有残食的水。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – อุปาหนตฺถวิกา [Pg.202] อาวุโส ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตา, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

问：贤友，世尊在何处允许鞋袋？是针对何人，因何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – อนฺตรา จ ภนฺเต ราชคหํ อนฺตรา จ เวสาลึ อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ อนุญฺญาตา, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ อุปาหนาโย กายพนฺธเนน พนฺธิตฺวา คามํ ปิณฺฑาย ปาวิสิ, อญฺญตโร อุปาสโก ตํ ภิกฺขุํ อภิวาเทนฺโต อุปาหนาโย สีเสน ฆฏฺเฏติ, โส ภิกฺขุ มงฺกุ อโหสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

答：尊者，是在王舍城和毗舍离之间，针对某位比丘而允许的。尊者，某位比丘用腰带绑着鞋子进入村庄乞食。一位优婆塞向那位比丘顶礼时，头碰到了他的鞋子。那位比丘感到窘迫。尊者，因此事而允许。

ปุจฺฉา – อทฺธานมคฺคปฺปฏิปนฺเนน [Pg.203] อาวุโส ปริสฺสาวนํ ยาจิยมาเนน น ททนฺตสฺส จ อปฺปฏิสฺสาวนเกน อทฺธานํ ปฏิปชฺชนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于行路的比丘，当被索要滤水器时不给予者，以及没有滤水器而行路者，世尊在何处制定了恶作？针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – อนฺตรา จ ภนฺเต ราชคหํ อนฺตรา จ เวสาลึ อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ ปริสฺสาวนํ ยาจิยมาโน น อทาสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在王舍城(Rājagaha)与毗舍离(Vesālī)之间，缘于某位比丘而制定。尊者，某位比丘在被索要滤水器时没有给与。尊者，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – ปุปฺผาภิกิณฺเณ [Pg.205] อาวุโส สยเน สยนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于在遍布鲜花的卧具上躺卧者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ปุปฺผาภิกิณฺเณสุ สยเนสุ สยึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在毗舍离，缘于六群比丘而制定。尊者，六群比丘在遍布鲜花的卧具上躺卧。尊者，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – เอกภาชเน วา อาวุโส ภุญฺชนฺตานํ เอกถาลเก วา ปิวนฺตานํ เอกตฺถรณปาวุรณานํ วา ตุวฏฺฏานํ ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于在同一容器中食、或在同一盘中饮、或在同一铺盖与覆单下躺卧者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเยว ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู เอกภาชเนปิ ภุญฺชึสุ, เอกถาลเกปิ [Pg.206] ปิวึสุ, เอกมญฺจเกปิ ตุวฏฺเฏสุํ, เอกตฺถรณาปิ ตุวฏฺเฏสุํ, เอกปาวุรณาปิ ตุวฏฺเฏสุํ, เอกตฺถรณปาวุรณาปิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在毗舍离，缘于六群比丘而制定。尊者，六群比丘曾在同一容器中食，在同一盘中饮，在同一床上躺卧，在同一铺盖下躺卧，在同一覆单下躺卧，以及在同一铺盖与覆单下躺卧。尊者，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – จามริพีชนึ อาวุโส ปฏิกฺขิปิตฺวา ติสฺโส พีชนิโย ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตา, กิสฺมิญฺจ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

问：贤友，世尊在何处拒绝了牦牛尾拂而允许了三种扇子？缘于何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อนุญฺญาตา, สาวตฺถิยํ ภนฺเต ภควติ วิหรติ สงฺฆสฺส จามริพีชนี อุปฺปนฺนา อโหสิ, ภควโต เอตมตฺถํ อาโรเจสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

答：尊者，是在舍卫城(Sāvatthī)允许的。尊者，当世尊住于舍卫城时，僧团获得了一把牦牛尾拂，他们将此事禀告世尊。尊者，缘于此事而允许。

น [Pg.207] ภิกฺขเว จามริพีชนี ธาเรตพฺพา, โย ธาเรยฺย, อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส. อนุชานามิ ภิกฺขเว ติสฺโส พีชนิโย วากมยํ อุสีรมยํ โมรปิญฺฉา มยํ.

诸比丘，不应执持牦牛尾拂。若执持者，得恶作罪。诸比丘，我允许三种扇子：树皮纤维扇、香根草扇、孔雀羽扇。

ปุจฺฉา – ทีเฆ อาวุโส นเข ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于留长指甲者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.208] ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ ทีเฆ นเข ธาเรสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，缘于某位比丘而制定。尊者，某位比丘留有长指甲。尊者，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – กตฺตริกาย [Pg.209] อาวุโส เกเส เฉทาเปนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于用剪刀剪发者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู กตฺตริกาย เกเส ฉินฺทึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，缘于六群比丘而制定。尊者，六群比丘用剪刀剪发。尊者，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – ทีเฆ [Pg.210] อาวุโส นาสิกาโลเม ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于留长鼻毛者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ทีฆานิ นาสิกาโลมานิ ธาเรสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，缘于众多比丘而制定。尊者，众多比丘留有长鼻毛。尊者，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – อุจฺจาวจา อาวุโส กณฺณมลหรณิโย ปฏิกฺขิปิตฺวา ทส กณฺณมลหรณิโย ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตา, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

问：贤友，世尊在何处拒绝了各种耳挖而允许了十种耳挖？缘于何人，于何事而允许？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตา, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อุจฺจาวจา กณฺณมลหรณิโย ธาเรสุํ [Pg.211] โสวณฺณมยํ รูปิยมยํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

答：尊者，是在舍卫城，缘于六群比丘而允许。尊者，六群比丘执持金制、银制的各种耳挖。尊者，缘于此事而允许。

ปุจฺฉา – สงฺฆาฏิปลฺลตฺถิกาย นิสีทนฺตสฺส อาวุโส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于坐在叠好的僧伽梨上者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู สงฺฆาฏิปลฺลตฺถิกาย นิสีทึสุ, สงฺฆาฏิยา [Pg.212] ปตฺตา ลุชฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，缘于六群比丘而制定。尊者，六群比丘坐在叠好的僧伽梨上，僧伽梨的边角被磨损。尊者，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – อกายพนฺธเนน อาวุโส คามํ ปวิสนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于不系腰带进入村庄者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ภิกฺขุ อกายพนฺธโน คามํ ปิณฺฑาย ปาวิสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，是在舍卫城，缘于某位比丘而制定。尊者，某位比丘不系腰带进入村庄乞食。尊者，缘于此事而制定。

ปุจฺฉา – คิหินิวตฺถํ [Pg.213] อาวุโส นิวาเสนฺตสฺส จ, คิหิปารุตํ ปารุปนฺตสฺส จ, สํเวลฺลิยํ นิวาเสนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，对于穿着俗人下衣者、披着俗人上衣者、以及穿着有褶下衣者，世尊在何处制定了恶作？缘于何人，于何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู คิหินิวตฺถํ นิวาสึสุ, คิหิปารุตมฺปิ ปารุปึสุ, สํเวลฺลิยมฺปิ นิวาสึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答复——尊者，此戒是在舍卫城针对六群比丘制定的。尊者，六群比丘穿着在家下衣，披着在家上衣，也穿着有褶皱的下衣。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – อุภโต [Pg.214] กาชํ อาวุโส ธาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

提问——贤友，对于穿着两边有褶裥的下衣者，世尊在何处制定了恶作？针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู อุภโต กาชํ ธาเรสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答复——尊者，此戒是在舍卫城针对六群比丘制定的。尊者，六群比丘穿着两边有褶裥的下衣。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – โลกายตํ [Pg.215] อาวุโส ปริยาปุณนฺตสฺส จ วาเจนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

提问——贤友，对于学习或教导顺世论(lokāyata)者，世尊在何处制定了恶作？针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู โลกายตํ ปริยาปุณึสุปิ วาเจสุมฺปิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答复——尊者，此戒是在舍卫城针对六群比丘制定的。尊者，六群比丘学习并教导顺世论。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – ติรจฺฉานวิชฺชํ [Pg.217] อาวุโส ปริยาปุณนฺตสฺส จ วาเจนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

提问——贤友，对于学习或教导畜生明者，世尊在何处制定了恶作？针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ติรจฺฉานวิชฺชํ ปริยาปุณึสุปิ วาเจสุมฺปิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答复——尊者，此戒是在舍卫城针对六群比丘制定的。尊者，六群比丘学习并教导畜生明。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – ขิปิเต อาวุโส ‘‘ชีวา’’ติวทนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

提问——贤友，对于在他人打喷嚏时说“长寿”者，世尊在何处制定了恶作？针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.218] ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ภควา ภนฺเต มหติยา ปริสาย ปริวุโต ธมฺมํ เทเสนฺโต ขิปิ, ภิกฺขู ‘‘ชีวตุ ภนฺเต ภควา, ชีวตุ สุคโตติ’’ อุจฺจาสทฺทํ มหาสทฺทํ อกํสุ, เตน สทฺเทน ธมฺมกถา อนฺตรา อโหสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答复——尊者，此戒是在舍卫城针对众多比丘制定的。尊者，世尊为大众围绕而说法时打了个喷嚏，比丘们便大声喧哗：“尊者，愿世尊长寿！愿善逝长寿！”那声音打断了说法。尊者，因此事而制定。

ปุจฺฉา – อาราเม อาวุโส ปสฺสาววจฺจานํ ตหํ ตหํ กรณํ ปฏิกฺขิปิตฺวา เอกมนฺตํ กาตุํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

提问——贤友，世尊在何处制定了禁止在园林中随处大小便，而应在一旁进行？针对何人，因何事而制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อาราเม ตหํ ตหํ ปสฺสาวํ อกํสุ, ตหํ ตหํ วจฺจํ อกํสุ, อาราโม ทุสฺสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答复——尊者，此事是在舍卫城针对众多比丘制定的。尊者，众多比丘在园林里到处小便、到处大便，园林被弄脏了。尊者，因此事而制定。

ขุทฺทกวตฺถุกฺขนฺธก

小事犍度

ปุจฺฉา – ขุทฺทกวตฺถุํ [Pg.220] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问——我将问小事，连同其因缘与解释。贤友，关于根本条目，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – ขุทฺทกํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต ติสฺโส อาปตฺติโย.

回答——我将回答小事，连同其因缘与解释。尊者，关于根本条目，有三种罪。

๖. เสนาสนกฺขนฺธก

6. 住处犍度

ปุจฺฉา – ปญฺจ [Pg.221] อาวุโส เลณานิ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตานิ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตานิ.

问——贤友，世尊在何处允许了五种住处？此事是针对谁，因何事件而允许的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตานิ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ภควนฺตํ อุปสงฺกมิตฺวา เอตทโวจุํ ‘‘ราชคหโก ภนฺเต เสฏฺฐี วิหาเร การาเปตุกาโม, กถํ นุ โข ภนฺเต ปฏิปชฺชิตพฺพ’’นฺติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตานิ.

回答——尊者，此事是在王舍城(Rājagaha)，针对众多比丘而允许的。尊者，众多比丘前往世尊处，说道：“尊者，王舍城的一位长者想建造精舍，尊者，我们应当如何行事呢？”尊者，就此事件而允许了此事。

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.222] อาวุโส วิหารา ปฐมํ อุปฺปนฺนา, กถญฺจ เต ปติฏฺฐาปิ ตา.

问——贤友，精舍最初是如何出现的？它们又是如何被建立的呢？

วิสฺสชฺชนา – เอกาเหเนว [Pg.223] ภนฺเต ราชคหเกน เสฏฺฐินา ฉฏฺฐิวิหารา ปติฏฺฐาปิตา, เต อิธ ภนฺเต สฏฺฐิวิหารา พุทฺธปฺปมุขสฺส อาคตานาคตสฺส จาตุทฺทิสสฺส สงฺฆสฺส ปติฏฺฐาปิตา.

回答——尊者，王舍城的长者在一天之内就建立起六十座精舍。尊者，此处的这六十座精舍，是为以佛陀为首的、来自四方的、已来与当来的僧团而建立的。

ปุจฺฉา – วิหาเร [Pg.224] อาวุโส ปฏิภานกมฺมํ ปฏิกฺขิปิตฺวา มาลากมฺมาทีนิ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตานิ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตานิ.

问——贤友，世尊在何处禁止了精舍的图画工作，而允许了花环饰物等？此事是针对谁，因何事件而允许的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตานิ. ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู วิหาเร ปฏิภานจิตฺตํ การาเปสุํ อิตฺถิรูปกํ ปุริสรูปกํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตานิ.

回答——尊者，此事是在王舍城，针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘在精舍里叫人绘制图画——女人的形象和男人的形象。尊者，就此事件而作出了规定。

ปุจฺฉา – ยถาวุฑฺฒํ [Pg.225] อาวุโส อภิวาทนาทีนิ จ อคฺคาสนาทีนิ จ อนุชานิตฺวา สงฺฆิกํ ยถาวุฑฺฒํ ปฏิพาหนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，世尊在何处规定：虽然允许了依长老次序的问候与上座等，但阻止僧团所有物依长老次序分配者，犯恶作(dukkaṭa)罪？此事是针对谁，因何事件而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อนฺตรา จ ภนฺเต เวสาลึ อนฺตรา จ สาวตฺถึ ฉพฺพคฺคิยานํ ภิกฺขูนํ อนฺเตวาสิเก ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยานํ ภนฺเต ภิกฺขูนํ อนฺเตวาสิกา ภิกฺขู พุทฺธปฺปมุขสฺส สงฺฆสฺส ปุรโต ปุรโต คนฺตฺวา วิหาเร ปฏิคฺคเหสุํ, เสยฺยาโย ปฏิคฺคเหสุํ ‘‘อิทํ อมฺหากํ อุปชฺฌายานํ ภวิสฺสติ, อิทํ อมฺหากํ อาจริยานํ ภวิสฺสติ, อิทํ อมฺหากํ ภวิสฺสตี’’ติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

回答——尊者，此事是在毗舍离(Vesālī)与舍卫城(Sāvatthī)之间，针对六群比丘的弟子比丘们制定的。尊者，六群比丘的弟子比丘们走在以佛陀为首的僧团前面，抢先占了住处，占了卧坐具，说：“这个将是我们戒师的，这个将是我们老师的，这个将是我们的。”尊者，就此事件制定了此学处。

ปุจฺฉา – เอเกน [Pg.227] อาวุโส ทฺเว ปฏิพาหนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，世尊在何处规定：一人阻止两人者，犯恶作罪？此事是针对谁，因何事件而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อายสฺมนฺตํ อุปนนฺทํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต อุปนนฺโท สกฺยปุตฺโต เอโก ทฺเว ปฏิพาหิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

回答——尊者，此事是在舍卫城，针对具寿优波难陀释迦子制定的。尊者，具寿优波难陀释迦子一人阻止了两人。尊者，就此事件制定了此学处。

ปุจฺฉา – นวเกน [Pg.228] อาวุโส อุทฺทิสนฺเตน สมเก วา อาสเน นิสีทิตุํ อุจฺจตเร วา ธมฺมคารเวน, เถเรน ปน ภิกฺขุนา อุทฺทิสาเปนฺเตน สมเก วา อาสเน นิสีทิตุํ นีจตเร วา ธมฺมคารเวน ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问——贤友，世尊在何处允许：新比丘为恭敬法故，在诵示时可坐于同等或更高座位；长老比丘为恭敬法故，在请人诵示时可坐于同等或更低座位？此事是针对谁，因何事件而允许的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อายสฺมโต อุปาลิสฺส สนฺติเก วินยํ ปริยาปุณึสุ, อายสฺมา ภนฺเต อุปาลิ ฐิตโกว อุทฺทิสติ เถรานํ ภิกฺขูนํ คารเวน, ตตฺถ ภนฺเต เถรา เจว ภิกฺขู กิลมึสุ อายสฺมา จ อุปาลิ กิลมิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

回答——尊者，此事是在舍卫城，针对众多比丘而允许的。尊者，众多比丘在具寿优波离(Upāli)处学习律。尊者，具寿优波离因恭敬长老比丘们而站着诵示，结果长老比丘们和具寿优波离都感到疲惫。尊者，就此事件而允许了此事。

ปุจฺฉา – ติวสฺสนฺตเรน [Pg.230] อาวุโส สห นิสีทิตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问——贤友，世尊在何处允许戒龄相差三年以内者同坐？此事是针对谁，因何事件而允许的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลานํ ภนฺเต ภิกฺขูนํ เอตทโหสิ ‘‘กิตฺตาวตานุ โข สมานาสนิโก โหตี’’ติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

回答——尊者，此事是在舍卫城，针对众多比丘而允许的。尊者，众多比丘心想：“怎样才算是同座者呢？”尊者，就此事件而允许了此事。

ปุจฺฉา – มญฺเจ [Pg.231] จ อาวุโส ปีเฐ จ ทฺวินฺนํเยว นิสีทิตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问——贤友，世尊在何处允许在床与凳上只坐两人？此事是针对谁，因何事件而允许的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล สมานาสนิเก อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู สมานาสนิกา มญฺเจ นิสีทิตฺวา มญฺจํ ภินฺทึสุ, ปีเฐ นิสีทิตฺวา ปีฐํ ภินฺทึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

回答——尊者，此事是在舍卫城，针对众多同座者制定的。尊者，众多同座的比丘们坐在床上，把床坐坏了；坐在凳子上，把凳子坐坏了。尊者，就此事件而允许了此事。

ปุจฺฉา – ทีฆาสเน [Pg.232] ปนาวุโส อสมานาสนิเกหิปิ นิสีทิตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问——贤友，世尊在何处允许在长座上与非同座者同坐？此事是针对谁，因何事件而允许的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ทีฆาสเน อสมานาสนิเกหิ สห นิสีทิตุํ กุกฺกุจฺจายึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

回答——尊者，此事是在舍卫城，针对众多比丘而允许的。尊者，众多比丘因在长座上与非同座者同坐而感到疑虑。尊者，就此事件而允许了此事。

ปุจฺฉา – ปญฺจ [Pg.233] อาวุโส อวิสฺสชฺชิยานิ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตานิ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตานิ.

问——贤友，世尊在何处规定了五种不可分配之物？此事是针对谁，因何事件而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตานิ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู สงฺฆิกํ เสนาสนํ วิสฺสชฺเชสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

回答——尊者，此事是在舍卫城，针对众多比丘制定的。尊者，众多比丘分配了属于僧团的住处。尊者，就此事件制定了此学处。

ปุจฺฉา – ปญฺจ [Pg.234] อาวุโส อเวภงฺคิยานิ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตานิ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตานิ.

问——贤友，世尊在何处规定了五种不可分割之物？此事是针对谁，因何事件而制定的？

วิสฺสชฺชนา – กีฏาคิริสฺมึ ภนฺเต อสฺสชิปุนพฺพสุเก ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตานิ, อสฺสชิปุนพฺพสุกา ภนฺเต ภิกฺขู สงฺฆิกํ เสนาสนํ วิภชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตานิ.

回答——尊者，是在鸡吒山(Kīṭāgiri)，针对阿萨际(Assaji)与布纳跋苏(Punabbasu)比丘而制定的。尊者，阿萨际与布纳跋苏比丘分割了僧团的卧坐具。尊者，就此事而制定。

ปุจฺฉา – อญฺญตฺร [Pg.236] ปริโภคํ อาวุโส อญฺญตฺร ปริภุญฺชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，世尊在何处规定：将指定用途之物用于他途者，犯恶作罪？此事是针对谁，因何事件而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อาฬวิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อญฺญตรสฺส อุปาสกสฺส วิหารปริโภคํ เสนาสนํ อญฺญตฺร ปริภุญฺชึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

回答——尊者，是在阿拉威(Āḷavī)，针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘将某位优婆塞所施、指定给精舍使用的卧坐具用于他处。尊者，就此事而制定。

ปุจฺฉา – อโธเตหิ จ อาวุโส อลฺเลหิ จ ปาเทหิ เสนาสนํ อกฺกมนฺตสฺส จ สอุปาหเนน เสนาสนํ อกฺกมนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，世尊在何处规定：以未洗之足、潮湿之足、或穿鞋履踩踏卧坐具者，犯恶作罪？此事是针对谁，因何事件而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อาฬวิยํ [Pg.237] ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู อโธเตหิ ปาเทหิ เสนาสนํ อกฺกมึสุ, อลฺเลหิ จ ปาเทหิ เสนาสนํ อกฺกมึสุ, สอุปาหนาปิ เสนาสนํ อกฺกมึสุ, เสนาสนํ ทุสฺสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

回答——尊者，是在阿拉威(Āḷavī)，针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘以未洗之足、以潮湿之足、以及穿着鞋履踩踏卧坐具，卧坐具被弄脏了。尊者，就此事而制定。

ปุจฺฉา – ปริกมฺมกตาย อาวุโส ภูมิยา นิฏฺฐุภนฺตสฺส จ ปริกมฺมกตํ ภิตฺตึ อปสฺสยนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问——贤友，世尊在何处规定：在已涂饰的地面上吐痰，或倚靠已涂饰的墙壁者，犯恶作罪？此事是针对谁，因何事件而制定的？

วิสฺสชฺชนา – อาฬวิยํ [Pg.238] ภนฺเต สมฺพหุเลว ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ปริกมฺมกตาย ภูมิยา นิฏฺฐุภึสุ, ปริกมฺมกตํ ภิตฺตึ อปสฺสยึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

回答——尊者，是在阿拉威(Āḷavī)，针对众多比丘而制定的。尊者，众多比丘在已涂饰的地面上吐痰，并倚靠已涂饰的墙壁。尊者，就此事而制定。

ปุจฺฉา – เสนาสนกฺขนฺธกํ ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问——我将问住处犍度，连同其因缘与解释。贤友，关于根本条目，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – เสนาสนกฺขนฺธกํ [Pg.239] วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต ติสฺโส อาปตฺติโย.

回答——我将回答住处犍度，连同其因缘与解释。尊者，关于根本条目，有三种罪。

๗. สงฺฆเตทกกฺขนฺธก

7. 破僧犍度

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.240] อาวุโส ฉนฺนํ สกฺยกุมารานํ สห อุปาลิกปฺปเกน ปพฺพชฺชา อโหสิ, กถญฺจ เนสํ วิเสโส อุทปาทิ.

问：贤友，六位释迦王子与理发师优波离一同出家是怎么回事？他们之间又是如何有殊胜成就的？

วิสฺสชฺชนา – ภควา ภนฺเต อุปาลึ กปฺปกํ ปฐมํ ปพฺพาเชสิ, ปจฺฉา เต สกฺยกุมาเร, อถ ภนฺเต อายสฺมา ภทฺทิโย เตเนว อนฺตรวสฺเสน ติสฺโส วิชฺชา สจฺฉากาสิ, อายสฺมา อนุรุทฺโธ ทิพฺพจกฺขุํ อุปฺปาเทสิ, อายสฺมา อานนฺโท โสตาปตฺติผลํ สจฺฉากาสิ, เทวทตฺโต โปถุชฺชนิกํ อิทฺธึ อภินิปฺผาเทสิ. เอวํ โข ภนฺเต ฉนฺนํ สกฺยกุมารานํ อุปาลิกปฺปเกน สห ปพฺพชฺชา อโหสิ, เอวญฺจ ปน ภนฺเต เตสํ วิเสสาธิคโม อโหสิ.

回答：尊者，世尊先为理发师优波离授戒出家，之后才是那些释迦王子。然后，尊者，具寿跋提就在那次雨安居中亲证了三明，具寿阿那律生起了天眼，具寿阿难亲证了入流果，提婆达多则成就了凡夫的神通。尊者，六位释迦王子就是这样与理发师优波离一同出家的，而且，尊者，他们获得了这样的殊胜成就。

ปกาสนีย

宣告

ปุจฺฉา – ปกาสนียกมฺมํ [Pg.241] อาวุโส กาตุํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊是在哪里制定了宣告羯磨？是针对谁，以及在什么事件中制定的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต เทวทตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, เทวทตฺโต ภนฺเต ‘‘สราชิกาย มํ ภควา ปริสาย เขฬาสกวาเทน อปสาเทติ, สาริปุตฺตโมคฺคลฺลาเนว อุกฺกํสตี’’ติ กุปิโต อนตฺตมโน ภควติ อาฆาตํ พนฺธิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

回答：尊者，是在王舍城针对提婆达多而制定的。尊者，提婆达多因“世尊在有国王的集会中，以轻蔑之言排斥我，只称赞舍利弗和目犍连”而生气、不悦，对世尊怀恨在心。尊者，就是基于这件事而制定的。

ปกาสนีย

宣告

ปุจฺฉา – เทวทตฺตสฺส [Pg.243] อาวุโส ปกาสนียกมฺมํ การาเปตฺวา กถํ ภควา ปกาเสตุํ อาณาเปสิ.

问：贤友，在为提婆达多行了宣告羯磨后，世尊是如何命令去宣告的？

วิสฺสชฺชนา – ภควา ภนฺเต เทวทตฺตสฺส ปกาสนียกมฺมํ กาตุํ ปญฺญเปตฺวา อายสฺมนฺตํ สาริปุตฺตํ อามนฺเตสิ ‘‘เตน หิ ตฺวํ สาริปุตฺต เทวทตฺตํ ราชคเห ปกาเสหี’’ติ, เอวํ โข ภนฺเต เทวทตฺตสฺส ปกาสนียกมฺมํ กตฺวา เทวทตฺตํ ราชคเห ปกาเสตุํ ภควา อาณาเปสิ.

回答：尊者，世尊在制定了为提婆达多作宣告羯磨后，对具寿舍利弗说：“那么，舍利弗，你去在王舍城宣告提婆达多。”尊者，就是这样，在为提婆达多行了宣告羯磨后，世尊命令在王舍城宣告他。

เทวทตฺต

提婆达多

ปุจฺฉา – กถํ [Pg.244] อาวุโส เทวทตฺเตน ทุฏฺฐจิตฺเตน วธกจิตฺเตน ตถา คตสฺส รุหิรํ อุปฺปาเทตฺวา ปฐมํ อานนฺตริยํ กมฺมํ อุปจิตํ.

问：贤友，提婆达多是如何以恶意、杀心使如来出血，从而积集了第一无间业的？

วิสฺสชฺชนา – ภควา ภนฺเต คิชฺฌกูฏสฺส ปพฺพตสฺส ฉายายํ จงฺกมิ, อถ ภนฺเต เทวทตฺโต คิชฺฌกูฏํ ปพฺพตํ อารุหิตฺวา มหตึ สิลํ ปวิชฺฌิ ‘‘อิมาย สมณํ โคตมํ ชีวิตา โวโรเปสฺสามี’’ติ, อถ โข ภนฺเต ทฺเว ปพฺพตกูฏานิ สมาคนฺตฺวา ตํ สิลํ สมฺปฏิจฺฉึสุ, ตโต ปปติกา อุปฺปติตฺวา ภควโต ปาเท รุหิรํ อุปฺปาเทสิ. เอวํ โข ภนฺเต เทวทตฺเตน ทุฏฺเฐน วธกจิตฺเตน ตถาคตสฺส รุหิรํ อุปฺปาเทตฺวา ปฐมํ อานนฺตริยกมฺมํ อุปจิตํ.

回答：尊者，当世尊在鹫峰山的山影下经行时，提婆达多登上鹫峰山，推下一块巨石，心想：“我要用这块石头夺去沙门乔达摩的性命。”那时，尊者，两座山峰合拢，接住了那块石头，但一块飞溅的石片击中世尊的脚，使之流血。尊者，提婆达多就是这样以恶意和杀心，使如来出血，积集了第一无间业。

ปุจฺฉา – กุเลสุ [Pg.245] อาวุโส ติกโภชนํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊是在哪里制定了在家中三人共食的规定？是针对谁，以及在什么事件中制定的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต เทวทตฺตํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, เทวทตฺโต ภนฺเต ปริหีนลาภสกฺกาโร สปริโส กุเลสุ วิญฺญาเปตฺวา วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺชิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

回答：尊者，是在王舍城针对提婆达多而制定的。尊者，提婆达多在失去利养和恭敬后，与他的徒众在各家一再索求后食用。尊者，就是在这件事上制定的。

ปุจฺฉา – อลํ [Pg.246] เทวทตฺต, มา เต รุจฺจิ สงฺฆเภโท, ครุโก โข เทวทตฺต สงฺฆเภโทติอาทิโก อาวุโส โอวาโท ภควตา กตฺถ ทินฺโน, กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ทินฺโน.

问：“提婆达多，够了，不要乐于分裂僧团。提婆达多，分裂僧团是严重的。”贤友，世尊在何处、因何事而作此教诫？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต เทวทตฺตํ อารพฺภ ทินฺโน, เทวทตฺโต ภนฺเต สงฺฆเภทาย ปรกฺกมิ จกฺกเภทาย, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ทินฺโน.

回答：尊者，是在王舍城针对提婆达多而给予的。尊者，提婆达多为分裂僧团、破坏法轮而努力，就是在这件事上给予此教诫的。

อลํ [Pg.247] เทวทตฺต, มา เต รุจฺจิ สงฺฆเภโท, ครุโก โข เทวทตฺต สงฺฆเภโท –

够了，提婆达多，不要乐于分裂僧团。提婆达多，分裂僧团是严重的。

ปุจฺฉา – ‘‘สุกรํ สาธุนา สาธุํ, สาธุํ ปาเปน ทุกฺกรํ. ปาปํ ปาเปน สุกรํ, ปาปมริเยหิ ทุกฺกร’’นฺติ- อาวุโส [Pg.248] อิทํ อุทานํ ภควตา กตฺถ อุทานิตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อุทานิตํ.

问：“善人行善易，恶人行善难；恶人作恶易，圣者作恶难。”贤友，这首自说语是世尊在哪里，针对谁，以及在哪件事上诵出的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต เทวทตฺตํเยว อารพฺภ อุทานิตํ, อายสฺมา ภนฺเต อานนฺโท ปุพฺพณฺหสมยํ นิวาเสตฺวา ปตฺตจีวรมาทาย ราชคหํ ปิณฺฑาย ปาวิสิ, อถ โข ภนฺเต เทวทตฺโต เยนายสฺมา อานนฺโท เตนุปสงฺกมิ, อุปสงฺกมิตฺวา อายสฺมนฺตํ อานนฺทํ เอตทโวจ ‘‘อชฺชตคฺเค ทานาหํ อาวุโส อานนฺท อญฺญตฺเรว ภควตา อญฺญตฺเรว ภิกฺขุสงฺฆา อุโปสถํ กริสฺสามิ สงฺฆกมฺมํ กริสฺสามี’’ติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อุทานิตํ.

回答：尊者，这首自说语是在王舍城针对提婆达多而诵出的。尊者，具寿阿难在上午时分，穿好下衣，取了衣钵，进入王舍城乞食。那时，尊者，提婆达多去到具寿阿难那里，走近后对具寿阿难说：“贤友阿难，从今天起，我将在世尊之外，在比丘僧团之外，举行布萨，行僧伽羯磨。”尊者，就是在这件事上诵出的。

สุกรํ สาธุนา สาธุํ, สาธุํ ปาเปน ทุกฺกรํ;

ปาปํ ปาเปน สุกรํ, ปาปมริเยหิ ทุกฺกรํ.

善人行善易，恶人行善难；恶人作恶易，圣者作恶难。

ปุจฺฉา – เภทานุวตฺตกานํ [Pg.249] อาวุโส ภิกฺขูนํ ถุลฺลจฺจยํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊是在哪里为追随分裂者的比丘们制定了偷兰遮罪？是针对谁，以及在什么事件中制定的？

วิสฺสชฺชนา – ราชคเห ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อายสฺมา ภนฺเต สาริปุตฺโต ภควนฺตํ อุปสงฺกมิตฺวา เอตทโวจ ‘‘สาธุ ภนฺเต เภทานุวตฺตกา ภิกฺขู ปุน อุปสมฺปชฺเชยฺยุ’’นฺติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

回答：尊者，是在王舍城针对众多比丘而制定的。尊者，具寿舍利弗去到世尊那里，对世尊说：“世尊，善哉！愿那些追随分裂的比丘能再次受具足戒。”尊者，就是在这件事上制定的。

‘‘สาธุ [Pg.252] ภนฺเต เภทานุวตฺตกา ภิกฺขู ปุน อุปสมฺปชฺเชยฺยุ’’นฺติ –

“世尊，善哉！愿那些追随分裂的比丘能再次受具足戒。”

ปุจฺฉา – กิตฺตาวตา [Pg.253] นุ โข อาวุโส สงฺฆราชิ โหติ โน จ สงฺฆเภโท, กิตฺตาวตา จ ปน สงฺฆราชิ เจว โหติ สงฺฆเภโท จ.

问：贤友，在何种程度上，有僧团裂痕而无僧团分裂？又在何种程度上，既有僧团裂痕又有僧团分裂？

วิสฺสชฺชนา – เอกโต ภนฺเต เอโก โหติ, เอกโต ทฺเว จตุตฺโถ อนุสฺสาเวติ, สลากํ คาเหติ ‘‘อยํ ธมฺโม อยํ วินโย อิทํ สตฺถุสาสนํ อิมํ คณฺหถ อิมํ โรเจถาติ’’, เอเตเนว ภนฺเต นเยน จตุนฺนํ วา ปญฺจนฺนํ วา ฉนฺนํ วา สตฺตนฺนํ วา อฏฺฐนฺนํ วา สงฺฆราชิ โหติ, โน จ สงฺฆเภโท, เอกโต ภนฺเต จตฺตาโร โหนฺติ, เอกโต จตฺตาโร, นวโม อนุสฺสาเวติ, สลากํ คาเหติ ‘‘อยํ ธมฺโม อยํ วินโย อิทํ สตฺถุสาสนํ อิมํ คณฺหถ อิมํ โรเจถา’’ติ, เอวํ โข ภนฺเต สงฺฆราชิ เจว โหติ สงฺฆเภโท จ. เอวํ โข ภนฺเต สงฺฆราชิ โหติ, โน จ สงฺฆเภโท, เอวญฺจ ปน ภนฺเต สงฺฆราชิ เจว โหติ สงฺฆเภโท จ.

回答：尊者，若一方有一人，另一方有二人，第四人宣布并取筹说：“此是法，此是律，此是导师的教诫。请接受此，请赞同此！”尊者，以此方式，对四人、五人、六人、七人或八人而言，有僧团裂痕而无僧团分裂。尊者，若一方有四人，另一方有四人，第九人宣布并取筹说：“此是法，此是律，此是导师的教诫。请接受此，请赞同此！”尊者，这样既有僧团裂痕又有僧团分裂。尊者，就是这样，有僧团裂痕而无僧团分裂，以及既有僧团裂痕又有僧团分裂。

ปุจฺฉา – กิตฺตาวตา [Pg.254] นุ โข อาวุโส สงฺโฆ ภินฺโน โหติ.

问：贤友，僧团分裂到何种程度？

วิสฺสชฺชนา – อิธ ภนฺเต ภิกฺขู อธมฺมาทึ ธมฺมาทีนีติ ทีเปนฺติ, เต อิเมหิ อฏฺฐารสหิ วตฺถูหิ อปกสฺสนฺติ, อวปกสฺสนฺติ, อาเวนึ [Pg.255] อุโปสถํ กโรนฺติ, อาเวนึ ปวารณํ กโรนฺติ, อาเวนึ สงฺฆกมฺมํ กโรนฺติ, เอวํ โข ภนฺเต สงฺโฆ ภินฺโน โหติ.

回答：尊者，于此，有比丘们将非法等宣示为法等，他们依此十八事而分离、另立派别，单独举行布萨，单独举行自恣，单独行僧伽羯磨。尊者，僧团就是这样分裂的。

ปุจฺฉา – กิตฺตาวตา นุ โข อาวุโส สงฺโฆ สมคฺโค โหติ.

问：贤友，僧团和合到何种程度？

วิสฺสชฺชนา – อิธ ภนฺเต ภิกฺขู อธมฺมํ อธมฺโมติ ทีเปนฺติ, ธมฺมํ ธมฺโมติ ทีเปนฺติ, อวินยํ อวินโยติ ทีเปนฺติ…เป… ทุฏฺฐุลฺลํ อาปตฺตึ ทุฏฺฐุลฺลา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ, อทุฏฺฐุลฺลํ อาปตฺตึ อทุฏฺฐุลฺลา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ, เต อิเมหิ อฏฺฐารสหิ วตฺถูหิ น อปกสฺสนฺติ, น อวปกสฺสนฺติ, น อาเวนึ อุโปสถํ กโรนฺติ, น อาเวนึ ปวารณํ กโรนฺติ, น อาเวนึ สงฺฆกมฺมํ กโรนฺติ, เอตฺตาวตา โข ภนฺเต สงฺโฆ สมคฺโค โหติ.

回答：尊者，于此，有比丘宣说非法为非法，宣说法为法……乃至宣说重罪为重罪，宣说非重罪为非重罪。他们不依此十八事而分离、不另立派别，不单独举行布萨，不单独举行自恣，不单独行僧伽羯磨。尊者，僧团就是这样和合的。

ปุจฺฉา – สมคฺคํ [Pg.256] อาวุโส สงฺฆํ ภินฺทิตฺวา กึ โส ปสวติ.

问：贤友，分裂和合僧团者，他会招致什么？

วิสฺสชฺชนา – สมคฺคํ โข ภนฺเต สงฺฆํ ภินฺทิตฺวา กปฺปฏฺฐิติกํ กิพฺพิสํ ปสวติ, กปฺปํ นิรยมฺหิ ปจฺจติ.

回答：尊者，分裂和合僧团者，会造作持续一劫的罪业，在一劫中于地狱受苦。

ปุจฺฉา – ภินฺนํ [Pg.257] โข อาวุโส สงฺฆํ สมคฺคํ กตฺวา กึ โส ปสวติ.

问：贤友，使已分裂的僧团和合者，他会招致什么？

วิสฺสชฺชนา – ภินฺนํ โข ภนฺเต สงฺฆํ สมคฺคํ กตฺวา พฺรหฺมํ ปุญฺญํ ปสวติ, กปฺปํ สคฺคมฺหิ โมทติ.

回答：尊者，使已分裂的僧团和合者，能产生梵福，一劫之中在天界欢喜。

ปุจฺฉา – สงฺฆเภทํ [Pg.258] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我将询问关于僧团分裂，连同其因缘与解释。贤友，关于根本言句，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – สงฺฆเภทํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต ทฺเว อาปตฺติโย.

回答：我将回答关于僧团分裂，连同其因缘与解释。尊者，关于根本言句，有两种罪。

๘. วตฺตกฺขนฺธก

8. 行犍度

ปุจฺฉา – อาคนฺตุกานํ [Pg.259] อาวุโส ภิกฺขูนํ วตฺตํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于客比丘的行仪，世尊在何处制定？以谁为因缘，在什么事情上制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล อาคนฺตุเก ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อาคนฺตุกา ภนฺเต ภิกฺขู สอุปาหนาปิ อารามํ ปวิสึสุ, ฉตฺตปคฺคหิตาปิ อารามํ ปวิสึสุ, โอคุณฺฐิตาปิ อารามํ ปวิสึสุ, สีเสปิ จีวรํ กริตฺวา อารามํ ปวิสึสุ, ปานีเยนปิ ปาเท โทวึสุ, วุฑฺฒตเรปิ อาวาสิเก ภิกฺขู นาภิวาเทสุํ, นปิ เสนาสนํ ปุจฺฉึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘เตน หิ ภิกฺขเว อาคนฺตุกานํ ภิกฺขูนํ วตฺตํ ปญฺญเปสฺสามิ, ยถา อาคนฺตุเกหิ ภิกฺขูหิ สมฺมา วตฺติตพฺพํ, อาคนฺตุเกน ภิกฺขเว ภิกฺขุนา อิทานิ อารามํ ปวิสิสฺสามีติ อุปาหนา โอมุญฺจิตฺวา นีจํ กตฺวา ปปฺโผเฏตฺวา คเหตฺวา ฉตฺตํ อปนาเมตฺวา สีสํ วิวริตฺวา สีเส จีวรํ ขนฺเธ กตฺวา สาธุกํ อตรมาเนน อาราโม ปวิสิตพฺโพ’’ เอวมาทินา ภนฺเต อาคนฺตุกานํ ภิกฺขูนํ วตฺตํ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此事是在舍卫城(Sāvatthī)，针对众多的客比丘而制定的。尊者，那些客比丘穿着鞋履进入寺院，撑着伞进入寺院，蒙着头进入寺院，把衣顶在头上进入寺院，用饮用水洗脚，不向年长的常住比丘致敬，也不询问住处。尊者，针对这件事，（世尊说）：“那么，比丘们，我将为客比丘制定行仪，以便客比丘能正确行事。比丘们，客比丘将要进入寺院时，应脱下鞋履，放低，掸净后拿起，收起伞，露出头，将头上的衣放到肩上，仔细、不匆忙地进入寺院。”尊者，以如是等方式，为客比丘制定了行仪。

ปุจฺฉา – อาวาสิกานํ [Pg.261] อาวุโส ภิกฺขูนํ วตฺตํ ภควตา กตฺถ กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, กถญฺจ ปน ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于常住比丘的行仪，世尊在何处、以谁为因缘、在什么事情上制定？又是如何制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล อาวาสิเก ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต อาวาสิกา ภิกฺขู อาคนฺตุเก ภิกฺขู ทิสฺวา เนว อาสนํ ปญฺญเปสุํ, น ปาโททกํ ปาทปีฐํ ปาทกถลิกํ อุปนิกฺขิปึสุ, น ปจฺจุคฺคนฺตฺวา ปตฺตจีวรํ ปฏิคฺคเหสุํ, น เสนาสนํ ปญฺญเปสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ –

答：尊者，此事是在舍卫城，针对众多的常住比丘而制定的。尊者，众多的常住比丘见到客比丘时，既不准备座位，也不备好洗脚水、脚凳和拭脚布，不前去迎接并接过其衣钵，也不为他们安排住处。尊者，是针对这件事制定的。尊者，针对这件事——

‘‘อาวาสิเกน ภิกฺขเว ภิกฺขุนา อาคนฺตุกํ ภิกฺขุํ วุฑฺฒตรํ ทิสฺวา อาสนํ ปญฺญเปตพฺพํ, ปาโททกํ ปาทปีฐํ ปาทกถลิกํ อุปนิกฺขิปิตพฺพํ, ปจฺจุคฺคนฺตฺวา ปตฺตจีวรํ ปฏิคฺคเหตพฺพํ [Pg.262] ปานีเยน ปุจฺฉิตพฺโพ’’ เอวมาทินา ภนฺเต อาวาสิกานํ ภิกฺขูนํ วตฺตํ ภควตา ปญฺญตฺตํ.

“比丘们，常住比丘见到年长的客比丘时，应当准备座位，备好洗脚水、脚凳和拭脚布，应当前去迎接并接过其衣钵，并应询问饮用水。”尊者，世尊以如是等方式为常住比丘制定了行仪。

ปุจฺฉา – คมิกานํ [Pg.263] อาวุโส ภิกฺขูนํ วตฺตํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, กถญฺจปน ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于出行比丘的行仪，世尊在何处制定？以谁为因缘，在什么事情上制定？又是如何制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล คมิเก ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต คมิกา ภิกฺขู ทารุภณฺฑํ มตฺติกาภณฺฑํ อปฺปฏิสาเมตฺวา ทฺวารวาตปานํ วิวริตฺวา เสนาสนํ อนาปุจฺฉา ปกฺกมึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘คมิเกน ภิกฺขเว ภิกฺขุนา ทารุภณฺฑํ ปฏิสาเมตฺวา ทฺวารวาตปานํ ถเกตฺวา เสนาสนํ อาปุจฺฉา ปกฺกมิตพฺพํ’’ เอวมาทินา ภนฺเต อากาเรน ภควตา คมิกานํ ภิกฺขูนํ วตฺตํ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此事是在舍卫城，针对众多的出行比丘而制定的。尊者，众多的出行比丘没有收拾好木器和陶器，敞开着门窗，未告辞便离开了住处。尊者，针对这件事，（世尊说）：“比丘们，出行比丘应收拾好木器，关好门窗，告辞后方可离开住处。”尊者，世尊以如是等方式为出行比丘制定了行仪。

ปุจฺฉา – ภตฺตคฺเค [Pg.264] อาวุโส อนุโมทิตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊在何处允许在食堂随喜？以谁为因缘，在什么事情上允许？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ [Pg.265] ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ภตฺตคฺเค นานุโมทึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在舍卫城，此事是针对众多的比丘而允许的。尊者，众多的比丘未在食堂随喜。尊者，是针对这件事而允许的。

ปุจฺฉา – ภิกฺขูนํ อาวุโส ภตฺตคฺควตฺตํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，世尊在何处为比丘们制定了食堂行仪？以谁为因缘，在什么事情上制定？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ทุนฺนิวตฺถา ทุปฺปารุตา อนากปฺปสมฺปนฺนา ภตฺตคฺคํ คจฺฉึสุ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘สเจ อาราเม กาโล อาโรจิโต โหติ, ติมณฺฑลํ ปฏิจฺฉาเทนฺเตน ปริมณฺฑลํ นิวาเสตฺวา กายพนฺธนํ พนฺธิตฺวา สคุณํ กตฺวา สงฺฆาฏิโย ปารุปิตฺวา คณฺฐิกํ ปฏิมุญฺจิตฺวา โธวิตฺวา [Pg.266] ปตฺตํ คเหตฺวา สาธุกํ อตรมาเนน คาโม ปวิสิตพฺโพ’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภตฺตคฺควตฺตํ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此事是在舍卫城，针对六群比丘而制定的。尊者，六群比丘下衣穿着不整，上衣披盖不当，威仪不具，就前往食堂。尊者，针对这件事，（世尊说）：“若在寺院中已宣布用餐时间，则应遮蔽三处，周正地穿好下衣，系好腰带，叠好衣，披上僧伽梨，系好衣结，洗净钵，持好钵，仔细、不匆忙地进入村落。”尊者，以如是等方式制定了食堂行仪。

ปุจฺฉา – ภิกฺขูนํ [Pg.267] อาวุโส เสนาสนวตฺตํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, กถญฺจ ตํ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，关于比丘的住处行仪，世尊在何处制定？以谁为因缘，在什么事情上制定？又是如何制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, ฉพฺพคฺคิยา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขูสุ อชฺโฌกาเส จีวรํ กโรนฺเตสุ ปฏิวาเต องฺคเณ เสนาสนํ ปปฺโผเฏสุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ‘‘ยสฺมึ วิหาเร วิหรติ, สเจ โส วิหาโร อุกฺลาโป โหติ, สเจ อุสฺสหติ โสเธตพฺโพ’’ติ เอวมาทินา ภนฺเต ภิกฺขูนํ เสนาสนวตฺตํ ภควตา ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此事是在舍卫城，针对六群比丘而制定的。尊者，当有比丘在露天处缝衣时，六群比丘却在上风的庭院里抖打卧具。尊者，针对这件事，（世尊说）：“所居住的住处，如果它脏乱，若有能力，就应当打扫。”尊者，世尊以如是等方式为比丘们制定了住处行仪。

ปุจฺฉา – สมาจารํ ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我将询问正行，连同其因缘与解释。贤友，对于首要条目，有多少罪？

วิสฺสชฺชนา – สมาจารํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต เอกา อาปตฺติ.

答：我将解答正行，连同其因缘与解释。尊者，对于首要条目，是一种罪。

๙. ปาติโมกฺขฏฺฐปนกฺขนฺธก

9. 中止波罗提木叉犍度

ปุจฺฉา – สาปตฺติเกน [Pg.270] อาวุโส ปาติโมกฺขํ สุณนฺตสฺส ปาติโมกฺขํ ฐเปตุํ ภควตา กตฺถ ปญฺญตฺตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

问：贤友，当有犯戒者听闻波罗提木叉时，中止其诵念，此事世尊是在何处制定的？是针对谁，因何事而制定的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต อญฺญตรํ ปุคฺคลํ ทุสฺสีลํ ปาปธมฺมํ อารพฺภ ปญฺญตฺตํ, อญฺญตโร ภนฺเต ปุคฺคโล ทุสฺสีโล ปาปธมฺโม ตทหุโปสเถ สงฺฆมชฺเฌ นิสินฺโน อโหสิ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ.

答：尊者，此规定是在舍卫城(Sāvatthī)，针对某个破戒、行为邪恶的人而制定的。尊者，当时有个破戒、行为邪恶的人，在布萨日坐在僧团中。尊者，此规定就是根据这件事而制定的。

ปุจฺฉา – ฐปนํ [Pg.272] อาวุโส ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：贤友，我将就中止之事提问，包括其因缘与解释。贤友，关于首要条目，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – ฐปนํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต เอกา อาปตฺติ.

答：我将就中止之事作答，包括其因缘与解释。尊者，关于首要条目，是一种罪。

๑๐. ภิกฺขุนิกฺขนฺธก

10. 比丘尼犍度

ปุจฺฉา – อฏฺฐหิ [Pg.273] อาวุโส ครุธมฺเมหิ อุปสมฺปทา ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตา, กสฺส อนุญฺญาตา, กิสฺมิญฺจ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

问：贤友，世尊是在何处、为谁、因何事而允许以八敬法受具足戒？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต มหาปชาปติยา โคตมิยา อนุญฺญาตา, มหาปชาปติ ภนฺเต โคตมี สูเนหิ ปาเทหิ รโชกิณฺเณน คตฺเตน ทุกฺขี ทุมฺมนา อสฺสุมุขี รุทมานา พหิทฺวารโกฏฺฐเก อฏฺฐาสิ, อถ โข ภนฺเต อายสฺมา อานนฺโท มหาปชาปตึ โคตมึ ตํ การณํ ปุจฺฉิตฺวา ภควนฺตํ จตุกฺขตฺตุํ ยาจิ มาตุคามสฺส ตถาคตปฺปเวทิเต ธมฺมวินเย อาคารสฺมา อนาคาริยํ ปพฺพชฺชํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตา.

答：尊者，在毗舍离(Vesālī)，此事为大爱道·乔达弥而得到允许。尊者，当时大爱道·乔达弥双足肿胀，身体沾满灰尘，痛苦忧伤，泪流满面地哭泣着，站在外门楼处。之后，尊者，具寿阿难询问大爱道·乔达弥其缘由，并四次请求世尊允许女性在如来所宣说的法与律中从在家出家，过无家生活。尊者，正是在这件事上，得到了允许。

ปุจฺฉา – ภิกฺขูหิ [Pg.275] อาวุโส ภิกฺขุนิโย อุปสมฺปาเทตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，世尊在何处允许比丘为比丘尼授具足戒？这是针对谁，因何事而允许的？

วิสฺสชฺชนา – เวสาลิยํ ภนฺเต มหาปชาปตึ โคตมึ อารพฺภ อนุญฺญาตํ, มหาปชาปติ ภนฺเต โคตมี ภควนฺตํ เอตทโวจ ‘‘กถาหํ ภนฺเต อิมาสุ สากิยานีสุ ปฏิปชฺชามี’’ติ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在毗舍离，此事是针对大爱道·乔达弥而允许的。尊者，大爱道·乔达弥对世尊说：“尊者，我应当如何对待这些释迦族的女子呢？”尊者，就是在这件事上得到了允许。

ปุจฺฉา – เอกโต [Pg.276] อุปสมฺปนฺนาย อาวุโส ภิกฺขุนิสงฺเฆ วิสุทฺธาย ภิกฺขุสงฺเฆ อุปสมฺปาเทตุํ ภควตา กตฺถ อนุญฺญาตํ, กํ อารพฺภ กิสฺมึ วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

问：贤友，对于已在比丘尼僧团一方受具足戒且清净的比丘尼，世尊在何处允许比丘僧团再为她授具足戒？这是针对谁，因何事而允许的？

วิสฺสชฺชนา – สาวตฺถิยํ ภนฺเต สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุญฺญาตํ, สมฺพหุลา ภนฺเต ภิกฺขู ภิกฺขุนีนํ อนฺตรายิเก ธมฺเม ปุจฺฉึสุ, อุปสมฺปทาเปกฺขาโย วิตฺถายึสุ, มงฺกู อเหสุํ, น สกฺขึสุ วิสฺสชฺเชตุํ, ตสฺมึ ภนฺเต วตฺถุสฺมึ อนุญฺญาตํ.

答：尊者，在舍卫城，此事是针对众多比丘而允许的。尊者，众多比丘询问求受具足戒的女性们关于障碍法之事，她们感到困惑、窘迫，无法回答。尊者，就是在这件事上得到了允许。

ปุจฺฉา – ภิกฺขุนิกฺขนฺธกํ [Pg.277] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

问：我将就比丘尼犍度提问，包括其因缘与解释。贤友，关于首要条目，有多少种罪？

วิสฺสชฺชนา – ภิกฺขุนิกฺขนฺธกํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต ทฺเว อาปตฺติโย.

答：我将就比丘尼犍度作答，包括其因缘与解释。尊者，关于首要条目，有两种罪。

๑๑. ปญฺจสติกกฺขนฺธก

11. 五百犍度

ปฐม สํคายนา

第一次结集

ปุจฺฉา – ปญฺจสติกํ [Pg.279] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

提问——我将问五百（集），有因缘、有解释。贤友，关于首要条目，有多少罪？

วิสฺสชฺชนา – ปญฺจสติกํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต น กตมา อาปตฺติ.

回答——我将答五百（集），有因缘、有解释。尊者，关于首要条目，没有任何罪。

๑๒. สตฺตสติกกฺขนฺธก

12. 七百犍度

ทุติย สํคายนา

第二次结集

ปุจฺฉา – สตฺตสติกํ [Pg.280] ปุจฺฉิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ อาวุโส กติ อาปตฺติโย.

提问——我将问七百（集），有因缘、有解释。贤友，关于首要条目，有多少罪？

วิสฺสชฺชนา – สตฺตสติกํ วิสฺสชฺชิสฺสํ, สนิทานํ สนิทฺเทสํ. สมุกฺกฏฺฐปทานํ ภนฺเต น กตมา อาปตฺติ.

回答——我将答七百（集），有因缘、有解释。尊者，关于首要条目，没有任何罪。

ปุจฺฉา – กสฺส [Pg.281] อาวุโส วจนํ.

提问——贤友，这是谁的话语？

วิสฺสชฺชนา – ภควโต ภนฺเต วจนํ อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส.

回答——尊者，这是世尊、阿罗汉、正等觉者的话语。

ปุจฺฉา – เก อาวุโส สิกฺขนฺติ.

提问——贤友，谁在修学？

วิสฺสชฺชนา – เสกฺขา จ ภนฺเต ปุถุชฺชนกลฺยาณกา จ สิกฺขนฺติ.

回答——尊者，有学与贤善凡夫在修学。

ปุจฺฉา – เก [Pg.282] อาวุโส สิกฺขิตสิกฺขา.

提问——贤友，谁是已完成修学者？

วิสฺสชฺชนา – อรหนฺโต ภนฺเต สิกฺขิตสิกฺขา.

回答——尊者，阿罗汉是已完成修学者。

ปุจฺฉา – กตฺถ อาวุโส ฐิตํ.

提问——贤友，其立足于何处？

วิสฺสชฺชนา – สิกฺขากาเมสุ ภนฺเต ฐิตํ.

回答——尊者，其立足于乐学者之中。

ปุจฺฉา – เกนาวุโส อาภตํ.

提问——贤友，这是由谁传承而来的？

วิสฺสชฺชนา – ปรมฺปราย ภนฺเต อาภตํ.

回答——尊者，这是由师资传承而来的。