1 นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส
礼敬彼世尊、阿罗汉、正自觉者
มหาปณามปาฐ
大礼敬文
(พุทฺธวนฺทนา)
礼赞佛陀
๑.
1.
โส[Pg.41], โก;
เน, สํ;
彼，是谁？非也，如是。
๒.
2.
สตฺถา, เนสํ;
เขมํ, ทาตา;
众生之导师，安稳之施者。
๓.
3.
เหฬาต-กฺกาโร โส;
ชนฺตูนํ, โน มา นุ;
彼为摧破轻蔑者，于诸众生不加害。
๔.
4.
โส โลกนฺธํ, หนฺตฺวา นกฺโก;
สตฺตมฺโพชํ, โพเธตา นุ.
彼摧世间之痴暗，觉醒众生如莲华。
๕.
5.
ชินสูริโย, ติภวนเภ;
มุหติมิรํ, อภิตปเย.
胜者如日耀三界，驱散重重无明晦。
๖.
6.
เชโน ชินมูเล, ทิสฺวา ชนกายํ;
สํสารนิมุคฺคํ, สพฺพญฺญุต มิจฺฉํ.
觉者于菩提树下，见诸众生沉溺轮回，遂求一切智。
๗.
7.
หิตฺวา กรุเปตํ, โมกฺขํ ปณิธานํ;
วตฺเตสิ ทยาณา, โย ตํ มุนิ วนฺเท.
舍离诸染，立解脱愿，以慈悲转法轮，我礼彼牟尼。
๘.
8.
สุตายุภริยา เม, ธนงฺคมปิ จชฺชํ.จินํ พุธินิทาเน, อคา มุนิยํ เมตํ.
子女与爱妻，财富及肢体，皆当为舍施；为求菩提因，彼行此牟尼道。
๙.
9.
โส สสชาติย เทหํ, จชฺชิย ทานวรญฺจ;
นาคุสโภ วรสีลํ, ปูรยิ สมฺปริจาโค.
彼为兔时，舍身行最胜布施；为象王时，圆满最胜戒行与彻底舍离。
๑๐.
10.
เนกฺขมฺมคฺคํ ราชา หุตฺวา, เสนพฺพิทฺวา ปญฺญาเสฏฺฐํ;
เวเทหินฺโท วีรุกฺกํสํ, ขนฺตีวาที ขนฺตีเสฏฺฐํ.
为王行最上出离，以最胜慧破魔军；为维德哈(Vedeha)王时显大精进，为忍辱仙人时显最胜忍。
๑๑.
11.
โส สุตโสโม ตถคํ, เตมิย ธิฏฺฐานวรํ;
เอกภุโค เมตฺตวรํ, โลมหโสเปกฺขตรํ.
为须陀须摩王时圆满真实语，为提弥耶王子时圆满胜决意；为一国王时圆满胜慈心，为洛马航萨时圆满最上舍。
๑๒.
12.
ปารมี [Pg.42] ติทุกฺกราว, ปูริยาน เสฏฺฐโพธิ;
ปาปุณิตฺถ โย อนนฺต-ธมฺมสารทํ นมามิ.
圆满极难诸波罗蜜，证得最上菩提；我礼敬彼通达无尽法精要者。
๑๓.
13.
ปหาย จกฺกวตฺติกํ, กโรปนีต มทฺทิยํ;
ภุสิธเร สเสนกํ, อเชนิ ปาปิมํ นเม.
舍弃转轮王位，降伏恶魔及其军，我敬礼彼胜利者。
๑๔.
14.
อถุตฺตรํ ชยากรํ, พหูปการตํ ชิโน;
ปฏิจฺจ นิมฺมิสกฺขิภิ, อุทิกฺขเต นมามิ ตํ.
无上胜果之源，广益众生之胜者；以不瞬之眼凝视，我敬礼彼。
๑๕.
15.
จงฺกเม มรุวิมติ โย, ฉินฺทยํ กมิ รตนิเย;
อิทฺธิปาฏิหิรณกโร, จกฺขุมํ ตมภิปณเม.
于宝经行处，彼断诸疑惑；示现大神通，我礼彼具眼者。
๑๖.
16.
อถ รตนฆเร พุทฺโธ, ฉทิธิติ ชนยํ สงฺขฺยํ;
สีมีสา ตมภิธมฺมํ โย, สุรนรมหิตํ วนฺเท.
佛于宝屋中，思择阿毗达摩(Abhidhamma)；身放六色光，我礼天人所敬者。
๑๗.
17.
นิคฺโรธนฺติก นุพฺภวี สุขํ, ธมฺมํ โย วิจินํ นธีวโร;
กิจฺฉาลทฺธ มนญฺญโพธิยํ, วนฺเท ตํ สุคตํ นิคฺโรจรํ.
尼拘陀树荫乐安居，智者寻法不稍离；思惟难得无上觉，我礼善逝林间栖。
๑๘.
18.
สพฺโภเคหิ ถ มุจลินฺเทน,นาคินฺเทน รหสิ ปาวุตฺโต;
โสขฺยํ โย นุภวิ วิมุตฺตึตํ,วนฺเท มาราชิ อตุลปฺปญฺโญ.
目支邻陀(Mucalinda)龙王，以其身环绕庇护；彼于独处感受解脱乐，我礼敬胜魔无等慧者。
๑๙.
19.
การุณิโก ราชายตเน โย,โภช มุฬารํ โภชฺชรเสกํ;
วาส มกา นนฺตคฺคุณธาโร,เอกคโต วนฺทามิ มเหสี.
慈悲者于王处树下，受用殊胜之食；彼乃无尽功德之持有者，我一心敬礼大仙。
๒๐.
20.
เกยฺยํ เกยฺยํ อภิชยเกตุํ,เชยฺยํ เชยฺยํ วรชยปานํ;
เปยฺยํ เปยฺยํ สุวิจิ นเม ตํ,เนยฺยํ เนยฺยํ สมตมุเปกฺขึ.
应知彼为胜利之幢，应克彼为最胜之饮，应饮彼善思之法，应导彼平等之舍。我敬礼彼。
๒๑.
21.
สตฺต จ สตฺตาเห วิชิตาวี,เขปิย นิคฺโรธํ ปุน คนฺตฺวา;
ธมฺมสุทุทฺทสฺยํ ปติ ชาโต,ธมฺมกถา ปฺโปสุกฺก วิตกฺโก.
胜利者度过七周，复又前往榕树下；因思惟正法深奥难见，遂起不说法之心。
๒๒.
22.
มรุคเณหิ [Pg.43] พฺรหฺมุนา สมํ,รตนทามเมรุณา ททา;
สมภิยาจิโต ปฏิสฺสวํ,ทสพโล นมามิ เทสิตุํ.
诸天与梵天共前来，恳请世尊转法轮；十力世尊慈允诺，我礼敬彼为说法。
๒๓.
23.
คนฺตฺวา อิสิปฺปาตกฺกานนญฺจ,สตฺถา มิคทฺทายํ เทสยิตฺถ;
สจฺจปฺปการํ โย ธมฺมจกฺก-สุตฺตํ นเม ฉพฺพีธํสุ ตาว.
导师前往仙人堕处，于彼鹿野苑中；宣说《转法轮经》，开示四谛之理，我敬礼彼。
๒๔.
24.
รญฺโญ มคธสฺส กตปฺปฏิญฺโญ,คนฺตฺวานถ ราชคหํ วิเนติ;
สตฺเต มลโรคยุเต คทคฺคํ,ปาเยตุน ตํ ปณเม ภิสกฺกํ.
为赴摩揭陀(Magadha)王之约，佛陀前往王舍城(Rājagaha)；为令垢病所缠之众生，饮下无上法药，我敬礼彼大医王。
๒๕.
25.
สกฺยาธิวาเส กปิเล สญฺญตึ,มานทฺธชํ ภินฺทิย มิทฺธิวาตา;
ธมฺมามตํ ปายิ ปิตุปฺปภุติ,วนฺทามิ สกฺยินฺท มโนมทสฺสึ.
于释迦族所居之迦毗罗，以神通风摧破亲族之慢幢；令父王等饮法甘露，我敬礼彼无上慧之释迦王。
๒๖.
26.
อนาถปิณฺโฑติ วฺหเยน นนฺต-ทฺธนํ จชิตฺวา สุกเต วิหาเร;
วิหาสิ ภิยฺโย ชนตา หิตตฺถํ,สุธมฺมเภรึ วทยํ ภิวนฺเท.
于给孤独长者舍无量财所建之精舍中，佛为众生之利益而安住，敲响正法之鼓，我敬礼彼。
๒๗.
27.
อุเปตปุญฺญํ วรลกฺขโณกํ-โณกํ วิสุทฺธํ ชลิตปฺปทีมํ;
ทีปํ ปชานํ อนิฆํ นวชฺชํ-นวชฺชวาจํ สุคตํ นมามิ.
我礼敬善逝：具足福德，胜相之所依，无家而清净，如燃灯之明，众生之洲渚，无恼无过失，言语无过失。
๒๘.
28.
มุนิภานุ ธมฺมปภาหิ ชน-มฺพุช มุทฺธตนฺธตโม สุตโป;
กรุณารุโณ สมโพธยิ โย,ภวิสีตลตฺตปโน ปณเม.
牟尼日以正法光，令众生莲除痴暗；彼乃慈悲之晨曦，令得觉悟，清凉有情之热恼，我敬礼彼。
๒๙.
29.
อินฺทุ วิยมฺพรมชฺฌตเล โย,ราชติ ตารคเณน มุนินฺโท;
อริยคณปฺปริโต ติภเว ตํ,สาทร มุคฺคตโสภ มวนฺทิ.
牟尼王犹如中天月，为圣者众星所围绕，于三界中焕发光彩；我敬礼彼具胜妙光辉者。
๓๐.
30.
มูลามูลา [Pg.44] ตึสติปารมิโย,สาขาสาขา มชฺฌิมชฺฌานกายา;
ปตฺตาปตฺตา พุทฺธจกฺขุนิ ยสฺส,ปุปฺผาปุปฺผา การุณา มคฺคขนฺโธ.
三十波罗蜜为根，禅定身为枝干；佛眼为其树叶，慈悲与道蕴为其花。
๓๑.
31.
สาราสารา ยมกา เผคฺคุภิญฺญา,สพฺพาลมฺพงฺกุรกํ สีลวณฺฏํ;
เสสาธมฺมา มธุปกฺกปฺผลานิ,รํสีฉลฺลี สุตจา ลกฺขณานิ.
双神变与诸神通为心材与边材，戒为茎，一切所缘为嫩芽；其余诸法为蜜熟之果，光芒为外皮，圣典为内皮，诸相为其特征。
๓๒.
32.
ฉายุปคา สุํ ปุถุนรเทวา,มารชิทีปงฺกร มหิชาตํ;
ปตฺถตนนฺตญฺจ กุสลพีชํ,เอกรุหํ ปาทปมุนิ วนฺเท.
众多人天依其荫，降魔明灯生于世；遍撒无量善种子，我礼敬此独生牟尼树。
๓๓.
33.
มารติตฺถิยริปุํ ตมญฺจ โย,ธํสยํ นครธมฺม มาปยํ;
สีลนีวรณ ทฺวารโกฏฺฐกํ,เอสิกาปรมสทฺธ มุตฺตมํ.
彼摧毁魔罗、外道、怨敌与黑暗，建造正法之城；戒为门楼，遮止诸盖，信为最上之主柱。
๓๔.
34.
ทฺวารปาลสุยตํ สติฏาลํ,ญาณจจฺจร สิฆาฏปทิทฺธึ;
ธมฺมมคฺคกุฏิสาล สหิตฺตํ,ธมฺมเสนปติสาริชภูตํ.
正念为善制之门卫与望楼，智慧为广场，神通为十字路口；具足法道之孤邸(kuṭi)与殿堂，为法将舍利弗(Sāriputta)所尊。
๓๕.
35.
ทุติยสุตปโรหิตํ มหา-ธุตคุณธรมคฺฆ ทสฺสิกํ;
วินยจินก ธมฺมรกฺขกํ,ติภวปติก ธมฺมราชิยํ.
为经教之辅弼，示大头陀行之上德；为律藏之基石，为正法之守护；为三有之主宰，为正法之王国。
๓๖.
36.
สุตํ สุตํ สพฺพธิ สชฺชนํชนํ,มิตํ มิตํ นนฺตคุณาลยํ ลยํ;
หุตํ หุตํ ชนฺตุนมานมํ นมํ,ภเว ภเว เตภวมงฺคลํ คลํ.
所闻之法，普为善人之眼药；无量功德，为无尽德之所依；所受供养，令众生我慢屈服；生生世世，为三有无碍之吉祥。
๓๗.
37.
โลกาภิรามํ รมเณยฺยเวทุรํ,โลกนฺตคุํ อนฺตุภยานุปาคตํ;
โลกทฺธชํ มานธชปฺปหารกํ,โลกคฺครุํ อคฺครุ ปจฺจเย นเม.
世间之喜悦，悦意如琉璃；已达世界边，不堕于二边；世间之胜幢，摧毁我慢幢；世间最上师，我礼最上因。
๓๘.
38.
มกุฏคฺคผลํ [Pg.45] นยนญฺจนิกํ,สวนพฺภุสนํ วทนพฺภุสนํ;
คลมณฺฑนมิทฺธิ มนญฺญุรสํ,กิริยญฺญุทรํ ทฺวิขณญฺญุกรํ.
最上道果为顶冠，天眼通为眼药；闻法为耳饰，言语为面饰；神通为颈饰，知他心通为胜味；知业报为腹，知二刹那为手。
๓๙.
39.
กฏิวิภูสน มชฺฌิมญฺญณกํ,ทยวิเลปน ธารณมณฺฑนํ;
ปฏขิลญฺญุนิวตฺถ มนุตฺตรํ,มุนิมรุตฺตม เมก มหํ นเม.
中道智为腰饰，慈悲为涂香，持戒为庄严；知心荒芜为无上衣；我今顶礼彼独一、最胜之天人师。
๔๐.
40.
สติวร สุจกํ อิพฺภคฺคปญฺญํ,สุวีริยวสุวาหํ ปีติเสลํ;
คหปติสมถคฺคํ ถีปสทฺธึ,อสณิยสุนุเปกฺขํ สตฺตโภคํ.
胜念为指针，智慧为首富；善精进运宝，喜悦坚如山；轻安为首，定坚如岛；舍如金刚，此为七觉支。
๔๑.
41.
จตุทิสิกิทฺธิปฺปท มสหายํ,สุปริวุตํ ขตฺติยวิรชานํ;
สุจิปริสํ เทวนร มนาปํ,ทสพลจกฺกาธิปติ ภิวนฺเท.
四方神足独无侣，刹帝利众善围绕；天人爱乐清净会，礼敬十力轮自在。
๔๒.
42.
สมาธิพฺพหิทฺธํ สติจฺฉฏฺฐเสลํ,วิรปฺปญฺจมา ชีวมชฺฌํ สุกมฺม-ตฺตติยํ สุวาจาทุติยํ ภิเสฏฺฐํ,สมาตกฺกปุพฺพญฺจ สตฺตปฺปวารํ.
定为外，念为第六峰，精进为第五，正命为中，善业为第三，善语为第二，正思惟为先，此乃七胜法。
๔๓.
43.
วิวิธญาณปภุติพฺพสากรํ,พหุมหิทฺธิก มรูน มาสยํ;
ธุํวปภาชลิตรามเณยฺยกํ,สุคตเนรุนคราช มานเม.
种种智慧自在之宝藏，众多大神通天人之所依；恒放光明，悦意可爱，我敬礼善逝须弥山王。
๔๔.
44.
สีลชฺชลํ รตนธมฺม มากรํ,ภิญฺญาวิจึ สติกุลฏฺฐิ คมฺภิรํ;
วิตฺถิณฺณญาณ มริโยทชาสยํ,อฏฺฐมฺพีธจฺฉริยกํ อสนฺทนํ.
戒为净水，法宝之矿藏；神通为波浪，正念为堤岸，其底甚深；广智为圣水之渊，具八希有法，不动不摇。
๔๕.
45.
พหุนชฺชโมสรณ เมกรสํ,ทุรุปคฺคมํ อจิตสมฺภรินํ;
ปุถุโปตปุญฺญวตเมว นเม,ทฺวีปทุตฺตมณฺณว นทินฺทวรํ.
百川所归，其味唯一；难以趋近，不积财宝；我礼敬彼具福德之大舟，两足中尊，如海如河王。
๔๖.
46.
อภินิหรธนุํ [Pg.46] คุณปารมึ,นฬมติมนพาชรหมฺมุขา;
ธิติสมิตสเรน สุธารยํ,มลม คคณ เมกปเวทนา.
以本愿为弓，以功德波罗蜜为弦；以智慧为箭，以意为箭羽；以坚忍平静之箭，善持于心；一音说法，涤净虚空之垢。
๔๗.
47.
โย ปาเวเธสึ อคฺคมคฺคญฺจ ตูณึ,ธมฺมาลงฺการพฺพมฺม เมกพฺพลํ ตํ;
เนตฺตึสานนฺตญาณ คีเรลฺลิมนฺตํ,สพฺพญฺญุสฺสาสํ อิทฺธิทณฺฑํ นมามิ.
我礼敬彼：开示无上道，如满矢之箭筒；以法为饰，以梵行为独力；以无边智为剑，稳固如山；为一切智者之气息，为神通之杖。
๔๘.
48.
วรตปวุฏฺฐิ สุพีชกสทฺธา,มติยุคนงฺคล หีรุตปีสา;
สุสมถรชฺชุ สติทฺวิชตุตฺตํ,วีริยทุราวห สจฺจนิทานํ.
胜行为时雨，信为良种；慧为犁与轭，惭愧为犁辕；善止为缰绳，念为策牛刺；精进为力牛，谛为根本因。
๔๙.
49.
วติสํวรํ โสรตโมจนญฺจํ,สรณา นิวตฺตพฺพหนตฺถํ ยสฺส;
อมตปฺผลํ เนกรเสหุเปตํ,สุคตํ มหากสฺสก มาภิวนฺเท.
行为是防护，柔和是解脱；皈依为远离，能断诸苦厄；不死为道果，具足种种味；我今顶礼彼，善逝大农夫。
๕๐.
50.
เทวคฺโค ติทสปุเร วราสเน โย,เทวานํ ชนิกปภุตินํ ภิธมฺมํ;
พาลกฺโกว ลฬยมาจเล ติมาสํ,เทเสสฺยา ปรวิสยํ นเม อเชยฺโย.
彼天中之天，于三十三天城(Tidasapura)胜座上，为母等诸天宣说阿毗达摩(Abhidhamma)；三月之间，说法自在；我礼敬彼开示胜境之无能胜者。
๕๑.
51.
มหายโส วิวิธสุภปฺปกาสกํ,กุรูสุ โย อมิตคุโณ ตโมนุโท;
ปรปฺปวาทหริ สุภานุโยคินํ,นมามิ ตํ กถยิ สติปฺปฐานกํ.
我礼敬彼：具大名望，彰显种种善净；于俱卢国(Kuru)中，具无量功德，驱除黑暗；为善行者，破斥外道，宣说《念处经》(Satipaṭṭhāna)。
๕๒.
52.
สมถกปลิโก สสฺเนหสมฺมาสติ,ปรมมติคินี สวฏฺฏิปรกฺกโม;
สกลชุติกโร สุธมฺมปทีปโก,อิม มุปชลิโต ชิเนน นมามหํ.
奢摩他为灯盏，慈爱正念为油；最上慧为火，精进为灯芯；此正法明灯，普照一切，乃胜者所燃，我今敬礼之。
๕๓.
53.
วิคตคตมลํ มลคตวิคตํ,มหิต หิตมนํ มนหิตมหิตํ;
วิภวภวกรํ กรภววิภวํ,สุชน ชนคุณํ คุณชนสุชนํ.
彼离诸垢，诸垢已离；彼心受敬，益心受敬；彼造有无，有无彼造；彼德属善人，善人有其德。
๕๔.
54.
สีลคฺคทณฺฑวิจิตํ [Pg.47] สุสมาธิปตฺตํ,โสภาสมุชฺชล มนนฺตค ญาณสีขํ;
สทฺธมฺมเสฏฺฐรตนญฺจ ติโลกเกตุํ,วนฺทามิ โลจนภิเสก สุโสภยุตฺตํ.
我礼敬彼：以胜戒为杖，善得三摩地；光辉赫奕，具无边智焰；为正法胜宝，三界之法幢；为眼之甘露，具足善妙相。
๕๕.
55.
วินยนย มนยวินย มนมิตํ,วิชยชย มชยวิชย มตุลิตํ;
วิภชภช มภชวิภช มนนกํ,วิสมสม มสมวิสม มภินเม.
我礼敬彼：调伏与非道，其心不屈；胜与不胜，其功无与伦比；分别与不分别，彼皆无负；平等与不平等，彼皆齐观。
๕๖.
56.
ปรมรม มรมปรม มติคุณํ,ปคหคติ มคติปคต มมมกํ;
ปจยจย มจยปปย มนณกํ,ปกตกต มกตปกต มจลกํ.
于至上乐与非乐，具智慧德；于执取与非执取，皆离我所；于积集与非积集，皆无负债；于有为与无为，皆不动摇。
๕๗.
57.
อุชุก มยนมคฺเค โมกฺขเทสํ นิยาสิ,วรรถกุชเรน จมฺมจกฺเกน สตฺถา;
หิริตปทุกปาลมฺเพน ธมฺมสฺสุเตน,สตินิวรยุเตน ปฺปาฏิหิรทฺธเชน.
导师于正直道上，以胜车导向解脱之境；以惭愧为凭，以所闻法为依；以正念为轭，以神通为幢。
๕๘.
58.
อวิหนนกฺขินา สุยม เนมุปกฺขรา,อุทริยมพฺภินา ปริปุรงฺคสจฺจินา;
กุสลวิภูสินา นิมทกุปฺปเรน โย,อขรนเตสินา คุปิตสิลนนฺทนา.
彼以无损之车轴，善调之轮辋与配件；以谛语为圆满之部件；以善巧为庄严，无有骄慢与嗔怒；不教粗恶语，守护戒律，自得其乐。
๕๙.
59.
อนุสนุฆาตินา มติปุเรชเวน กาล-ญฺญุตมติสาริเก น จ วิสารทตฺถิทณฺฑา;
สติตุท ธีติรสฺมิ มนทมฺมสินฺธเวน,วินยคเณ นมามิ ต มตุลฺยสตฺถวาหํ.
以慧为先导，随顺教诲；以知时之智为御者，无畏无惧；以念为刺，以精进为缰，调伏心马；我礼敬彼，僧团中无与伦比之导师。
๖๐.
60.
ยมกฺกคฺคิชาลํ ปรวิสย มจฺเฉรสหิตํ,ทุทิฏฺฐนฺธุพฺพาหํ ยุคคหณติตฺถีน มกรี;
พหูนํ มชฺเฌ โย รตนกมเน ปาฏิหริยํ,ชยกฺเกตุสฺสาปิ ต มภินมิ กณฺฏมฺพสมิเป.
双神变火网，破他境悭吝；拔恶见执取，摧外道邪说。于众人中，于宝经行处示现神变；我礼敬彼于犍昙婆(Kaṇṭamba)树下，胜利之幢幡。
๖๑.
61.
นขชุติรชํ จกฺกงฺโคเปต ปาทวรมฺพุชํ,สุภสิริมโต รํสิชาลงฺคุลิทสสํสุภึ;
ปวรสิรสา เทวาเทวา สทา น ปิลนฺธยุํ,ต มติว มโนรมฺมํ ติตฺตีกรา นมิ ยสฺส เก.
指甲光辉，轮相具足之胜妙莲足；光华殊胜，十趾光网庄严。天中之天恒以胜首顶礼；我礼敬彼极悦意、能予满足者。
๖๒.
62.
พุทฺโธปฺเยโก [Pg.48] นิธนคุณิโน วณฺณเย ยาวชีวํ,กามํ อญฺญํ กถมภณ มาสุํ ขิเยถา ยุกปฺโป;
น ตฺเววา ยํ ขย มุปวชฺเช ยสฺส วณฺโณ อนนฺโต,ตํ สพฺพญฺญุํ สกลริรี เนกนาถํ นมามิ.
纵使一佛，亦将终生赞叹彼功德宝藏；遑论他人，纵经一劫赞叹，劫寿亦将穷尽。然彼无尽功德，永不穷竭；我礼敬彼一切知者，圆满庄严，唯一依怙主。
๖๓.
63.
ปาทิทีปาทํ ทฺวินยนทิชํ ธมฺมกายํ ธิโสณฺฑํ,ภาณีโสณฺฑคฺคํ สรณสิรสึ มคฺคาวาลํ สุภงฺคํ;
สีลาลงฺการํ วิมลิภวุ ตํ สตฺตติฏฺฐิธิทพฺพํ,นาเถภินฺทคฺคํ ผลกริณุกํ โมกฺขโภชํ นมามิ.
我礼敬彼：足如明灯，双目清净，法身圆满，智慧如象鼻；言语最胜，皈依之首，正道之源，身形殊妙；戒德庄严，清净无垢，具七处智宝；人中象王，能结圣果，解脱之食粮。
๖๔.
64.
มลาโลฬุลฺโลลํ อติภยชนํ ทุคฺคสํสารสินฺทุํ,ผิยพฺภานิคฺคาโห สิวตฏมุโข นาวิ กชฺเชฏฺฐนาโถ;
ปทปฺปารกฺกามํ พหุชนคณํ เอกมคฺคตฺตรมฺหิ,สมาโรเปตฺวา มตฺตริ ต มตุลสาทรญฺจา ภิวนฺเท.
轮回苦海，垢秽汹涌，波涛巨浪，极可怖畏；彼为最胜导师、船长，以慈语为舵，向寂静彼岸。将欲渡彼岸之大众，安置于一乘道之舟上，令其渡过；我以无比敬意，顶礼彼无与伦比者。
๖๕.
65.
พฺยามํสุคฺฆนธาร มกฺกุฬุสตพฺภาณุชฺชลนฺตตฺตนํ,อุกฺกํสชฺชุติ เกตุมาลวิจิตํ สทฺธมฺมโชตินฺธรํ;
พุนฺทินฺนิคฺคตปชฺชลนฺต ทิธิตึ อชฺชตฺถนา ยาว จ,วนฺเทตํ มุนิ สกฺยปุงฺคว มหํ ปุณฺณินฺทุวตฺตมฺปิ จ.
身持一寻光蕴，百苞齐放耀其身，胜光如幢幡庄严，手持正法之明灯。光辉炽盛，遍照至今；我礼敬彼释迦圣雄、牟尼，及其圆满月容。
๖๖.
66.
สตฺตมํตมํ วินาสกํสกํ ททํ วิเนยฺยกานเมว,ภาวนํวนํ ธุลีกรํ กรํ ติทุกฺกรํ ปชาภิภุญฺช;
คารวํรวํ มโนหรํหรํ นรานรานยํ นมามิ,สาทรํทรํ วิโนทกํทกํ ปวสฺสกํ ปชานมิว.
摧毁执着之黑暗，施法予应化众生；修行之林化微尘，能行三种难行事。其声可敬悦人心，能除忧恼，为人天导师；我今恭敬顶礼彼，为众生降驱畏雨。
๖๗.
67.
พุทฺโธ นิคฺโรธพิมฺโพ มุทุกรจรโณ พฺรหฺมโฆเสณิชงฺโฆ,โกสจฺฉาทงฺคชาโต ปุนรปิ สุคโต สุปฺปติฏฺฐิตปาโท;
มุโททาตุณฺณโลโม อถมปิ สุคโต พฺรหฺมุชุคฺคตฺตภาโว,นีลกฺขี ทีฆปณฺหี สุขุมมลฉวี โถมฺยรสฺสคฺคสคฺคี.
佛陀身如榕树，手足柔软，具梵音及伊尼鹿王之胫；生殖器隐于鞘中；善逝，双足平稳安立；眉间有白毫，柔软洁白；善逝，身形端直如梵天；眼目绀青，足跟修长，皮肤细腻无尘，具最上味觉。
๖๘.
68.
จตฺตาลีสคฺคทนฺโต สมกลปนโช อนฺตรํสปฺปปีโณ,จกฺเกนงฺกีตปาโท อวิรฬทสโน มารชุสฺสงฺขปาโท;
ติฏฺฐนฺโตโนเมนฺโต ภยกรมุทุนา ชณฺณุกานา มสนฺโต,วฏฺฏกฺขนฺโธ ชิโน โคตรุณปขุมโก สีหปุพฺพฑฺฒุกาโย.
具四十齿，齿列整齐，两肩之间丰满；足底有轮相，齿列紧密，足趺高厚；站立不弯身，双手可触膝；胜者，双肩圆满，眼睫如牛王，上半身如狮子。
๖๙.
69.
สตฺตปฺปีโณ จ ทีฆงฺคุลํ มถ สุคโต โลมกูเปกโลโม,สมฺปนฺโนทาตทาโฐ กนกสมตโจ นีลมุทฺธคฺคโลโม;
สมฺพุทฺโธ ถูลชิวฺโห อถ สีหหนุโก ชาลิกปฺปาทหตฺโถ,นาโถ อุณฺหีสสีโส อิติ คุณสหิตํ ตํ มเหสึ นมามิ.
七处丰满，指修长，善逝毛孔一茎芳。齿白莹洁黄金色，绀青螺髻顶上光。正自觉者，舌广狮颔相殊妙，网缦手足更增耀。依怙主，头顶肉髻，具足此等功德，我礼敬彼大圣者。
๗๐.
70.
วฏฺฏจิตานุปุพฺพกสุภงฺคุลี [Pg.49] รุหิรมฏฺฐตุงฺคนขโก,นิคฺคุฬโคปฺผโก สมปโท สีโหสภิภ หํสสนฺนิภกโม;
ทกฺขิณตาวตกฺกมิ สมนฺตมณฺฑล นิคณฺฐิ ชาณุสุภโก,พฺยญฺชนปุณฺณโปสตนุ นาภิคมฺภีร อฉิทฺททกฺขิณวโฏ.
指节圆润次第美，指甲红润光洁且高耸；踝骨隐没，双足平坦，步履如狮、如牛王、如鹅王；身转右旋，膝盖圆满无节；身相具足丰润，脐深无孔且右旋。
๗๑.
71.
ทฺวิรทกรปฺปกาสุรุภุโช สุวิพฺภชนุปุพฺพมฏฺฐอนุนา-นุนอลินานุปุพฺพรุจิร ตฺติลาทิรหิตพฺพิสุทฺธตนุโก;
ทสสตโกฏิ หตฺถิพลธารโณ กนกตุงฺคนาสิกสุโภ,สุรุหิรทนฺตมํสถ สุจิสินิทฺธทสโน ถ โลกสรโณ.
双臂如象鼻，身躯各部分明，次第圆润，无有缺减，如莲茎般次第光泽；身躯清净，无黑痣等瑕疵。具足百亿象力，鼻梁高耸美好。牙龈红润，牙齿洁净光滑，是世间皈依处。
๗๒.
72.
สุทฺธปสาทินฺทฺริ จ วฏฺฏตรทาโฐ รุหิโรฏฺฐ จ สุรนรนาโถ,อายตโสภพฺพทโน ถ มุนิ คมฺภีรุชุกายตสุรุจิรเลโข;
พฺยามปภามณฺฑลพุนฺทิ สุปุรคฺคณฺณิ จ อายตวิสฏสุภกฺขี,ปญฺจปสาทกฺขิ จ กุญฺจิกสุภคฺคปขุโม มุทุตนุรุณชิวฺโห.
诸根清净明彻，牙齿圆润，嘴唇红润，是人天之主。牟尼面容修长庄严，掌纹深、直、长且极优美。身放一寻光芒，双颊丰满，双目修长广阔而美妙。具足五净眼，眼睫弯曲美好，舌头柔软、薄、红润。
๗๓.
73.
โสมฺมสินิทฺธ ตฺยุชฺชลโกมล วรุณวิมลตนุ จ อมิตคุโณ,โกมล ทกฺขิณาวฏ อญฺชนภิทสริสนิลก มุทุตนุรุโห;
ทกฺขิณวฏฺฏโกมล สณุสมสุนิล อลุลิต สิรรุหิ ชิโน,โสภณสณฺฐาโน ถ สินิทฺธสิรรุหิ จ สุปจิตสตกุสล โช.
身躯柔和光滑，明亮柔软，如瓦儒那(Varuṇa)般清净无垢，具足无量功德。体毛柔软右旋，色如青黛，质地柔软。胜者之发，右旋柔软，细密均匀，绀青不乱。身相庄严，头发光滑，由百福善业所生。
๗๔.
74.
นิคฺคุโฬนิคฺคนฺติจฺฉตฺตสฺสริสอติสุภคสิร จายตารุจิ กณฺณโก,โสสณฺฐานสฺสณฺหาหารานุกมปหุตภมุถ สุอายตพฺภมุโก จ โส;
สุคฺคนฺธคฺคตฺโต มุทฺธิจาถ วทนิ จ ปุถุลกนลาฏ อายตโสภโณ,อสฺสาสปฺปสฺสาสาติสฺสณุ ธรมสมสม นมิ เกตุมาลวิจิตฺตกํ.
头顶骨节隐密，形如伞盖，极为优美；双耳修长，眉形优美细长，次第分明，甚为修长。身、首、面容皆具妙香，额头宽广修长庄严。呼吸极其微细；我今顶礼彼无与伦比、光芒如幢幡庄严者。
๗๕.
75.
พุทฺธุปฺปาโท กิมงฺคํ อติทุลภตรํ โฆสมตฺตมฺปิ โลเก,ตสฺมา นานปฺปการํ สปรหิตสุขํ วิทฺธสู ปตฺถยนฺตา;
ยาติฏฺฐตฺถาว หํ ตํ สุรนรสรณํ อนฺตรายปฺปหานํ,ปุญฺญกฺเขตฺเตกภูตํ สุคตมวิรตํ สาธุ วนฺทนฺตุ สนฺโต.
佛陀出世于世间，极为难得，得闻其教法之声亦然。是故，智者为求自他种种安乐，当勤精进。愿诸善士恒常、虔诚地礼敬彼善逝——彼是人天皈依处，能除诸障碍，是无上福田。
๗๖.
76.
เขตฺตวรงฺคตตฺถุติปุเร ชวปณม เตชสา อิธ ภเว,โรคภยาทฺยุปทฺทวหโต อนุนสุข โภคปุญฺญมติโก;
เทวมนุสฺสโภคปวรํ ปรตฺถนุภาวญฺจ อนฺติมภเว,อญฺญตโร ติโพธิปวเร ภวิสฺสติ ยถาสยํ กตนโต.
以此礼赞殊胜福田之威力，于此生中，摧破病、怖等灾患，得不减之安乐、受用与福德。于他世中，得天人殊胜受用及大威力，并于最后生，随其所愿，得三菩提中之胜一。
๗๗.
77.
ปุญฺเญนาเนน [Pg.50] โสหํ นิปุณชวมติ เปมวาโจ สขีโล,สทฺโธ กลฺยาณมิตฺโตติสรณคมโน สีลวา จาคโยโค;
หิโรตฺตปฺปี สุทกฺโข อวิตสุจริโต ธิติมา สจฺจภาณี,พาหุสฺสจฺจิ วิภาคิ สปรหิตกโร วคฺคุราโว ภิรุโป.
愿我以此福德，智慧敏捷，言语慈爱，性情友善；有信，有善友，皈依三宝，具戒，乐于布施；有惭有愧，善巧，无有恶行，有毅力，说真实语；博学，乐于分享，自他兼利，声音美妙，容貌端严。
๗๘.
78.
ทีฆชฺชีวิ นิโรโค สุจิกุลปสฺสุโต ธมฺมรตฺโต วิรตฺโต,นิจฺจาปลฺโย กตญฺญุ อติมุทุชุมโน สาธุภาวาทิวิญฺญู;
ธมฺมาชีโว ภเวยฺยํ พหุกุสลรโต อปฺปโกโธ อลุทฺโธ,เอวญฺจญฺญํ กเรยฺยํ ปณิธิ จริมเก โมกฺขนิพฺพานภาคี.
愿我长寿无病，出身清净家族，爱法，离欲；恒常不放逸，知恩，心极柔软正直，了知善法；愿我以法为生，乐于多作善行，少嗔，无贪；愿我如此发愿，最终能分得解脱涅槃。
๗๙.
79.
(๑) มหากถํ พุทฺธโฆโส, ตนุเมว กรํอปิ;
จชํ เหยฺยา ทิยา เทยฺยํ, อกริตฺถ ยถา ตถา.
(1) 觉音(Buddhaghosa)将大论予以精简，舍其所应舍，予其所应予，如是而作。
๘๐.
80.
(๒) มหาปณามโปราณํ, กิญฺจิ เอว ปุนปฺปุนํ;
กาโมกฺกมํ ทุธารญฺจ, จชํ เทยฺยา ทิยญฺญตฺถ.
(2) 古老的伟大礼敬中，凡重复、超越欲乐及难解之处，皆已舍离；为利他故，施予应予之法。
๘๑.
81.
(๓) สุตชฺชย อนุภว-ฏฺฐปนตฺเถน ลญฺฉินา;
สุเตน ครุนาเนน, กโตยํ ปณาโม นโว.
(3) 以听闻的胜利和体验的安立作为印记；借由这尊贵的听闻，此新礼敬得以完成。
๘๒.
82.
(๔) เอกกฺขราย คาถาโย, ยาว ฉพฺพิสตกฺขรา;
ชาติย ปชฺชสตฺตตฺยา, สงฺขโต จตุราธิกา.
(4) 从一字偈到二十六字偈，依其种类，诗歌有七十三种，加上四种，总计七十七种。
๘๓.
83.
(๕) อฏฺฐาธิกา สเหวุยฺโย- ชนาทีหิ มิทํ นตํ;
ยถาวุตฺตตฺถกา กามา, เย นิจฺจํ ธารยนฺตุ เต.
(5) 此礼敬包含八种增上义，以及策励等法；愿希求如上所述之义者，恒常受持。
๘๔.
84.
ราชาติราชาติมโนหโร โย,เทวาติเทวาติคุโณฆธารี;
พฺรหฺมาติพฺรหฺมาติภวนฺตคู ตํ,สงฺฆาติสงฺฆาติวิราว วนฺเท.
彼是诸王之王，极度悦意者；天中之天，具足功德之流者；梵中之梵，已达有之尽头者；我礼敬彼僧中之僧，其梵音远扬。
๘๕.
85.
อนงฺคนงฺคํ นรเทวเทวํ,อนิญฺชนิญฺชํ ภยตาณตาณํ;
อนณฺฑนณฺฑญฺจ อนาถนาถํ,ขยนฺตยนฺตํ ปณมามิ มามิ.
无垢无染，人天之天；无动无摇，怖畏之救护者；无恼无患，无依者之依怙；我顶礼彼已灭尽一切烦恼者。
๘๖.
86.
ตมฺพสินิทฺธตุงฺคนขโก นุํวฏฺฏสุจิตุรงฺคุลิ จ มุนิโส,สีหุสโภภหํสสมโค นิคูฬสม โคปฺผกายตมุโข;
โกมลทกฺขาณาวฏตนุรุโห สุจิมลุชฺชลาภสริโร,ปญฺจปสาทยุตฺตนยโน สุคนฺธมุขตุงฺคนาสิกยุโต.
牟尼的指甲铜色润泽而高耸，指头圆润洁净而美观；步履如狮子、公牛、天鹅般庄严，足踝隐没且平坦，面容修长；柔软的右旋体毛，身体洁净无垢，光辉灿烂；具足五净眼，口中散发香气，鼻梁高挺。
๘๗.
87.
โกฏิสหสฺสนาคพลิโก [Pg.51] สุรตฺตมธโร สุวฏฺฏทสโน,อายตสณุโลมภมูโก มุทุตฺตนุกรตฺต ชิวฺหสหิโต;
ฉตฺตสมานโสภณสิโร สุเกสวร เกตุมาลวิจิโต,อิจฺจนุพฺยญฺชเนภิ สหิตํ มุนินฺทปวรํ นมามิ สิรสา.
具足亿万象之力，嘴唇极红，牙齿圆润；眉毛修长细密，柔软细薄的红舌；头部如伞盖般庄严，秀发如宝冠般装饰；我以头顶礼具足此等随形好之最胜牟尼主。
๘๘.
88.
สกลมเลหิ โส มุนิ สุทูรตาย จ มลารินึ หตตยา,ติภวรเถ สมานิตมนารกานิ จ นมาลโย นรวโร;
มลกรเณ รหารห มนนฺตเญยฺย มภิชานนา มุนิ ตถา,จรณยุโต ติวิชฺชิ จ สุวาจตา สุคมนา ชเนสุ สุคโต.
彼牟尼远离一切垢染，已摧毁烦恼之敌；他是人中之最胜者，已调伏三有之车，无有烦恼，值得礼敬；彼牟尼了知无边所应知法，远离造垢之因，堪受信施；具足行、三明、善语，善逝于世间。
๘๙.
89.
โลกวิทู โส นิตโลกตยตา สากลโต อสมนรทมา โส,สารถิ ชิโน อนุสาสนกโร สตฺถวโห ทุปถตรณสตฺตา;
พุชฺฌติ สามํ จตุสจฺจมขิลํ โพธยิ ชนฺตุคณมิติ จ พุทฺโธ,ภากรอาภาผุฏปงฺกชสโม มคฺคิยญาณผุวิกสิโต จ.
彼是世间解，彻底了知三界，是无与伦比的调御丈夫；是导师、胜者、教导者，是商队首领，能度众生脱离险道；他自己觉悟一切四圣谛，并令众生觉悟，故名佛陀；他如太阳般光芒普照，如莲花般绽放，以道智而开显。
๙๐.
90.
ภคฺคกิเลโส โส ภควา ติภว วมิต คมน สุชน ภชนโต,โส ภชิ สทฺธมฺเม ปวิภตฺต สรส ฉภคยุต ครุกรณิยโต;
สตฺตนิกาเย เกนปิตุลฺยคุณมปมิต สิริฆํนชุติสุสุภํ,เทวนรานํ เอกปติฏฺฐ มวิตถุติยส มสกิ มภํนเม.
彼世尊已破除烦恼，已吐出三有，是善人所亲近者；他宣说正法，其法味分明，具足六分，值得尊敬；在众生中，其功德无与伦比，无量吉祥，光辉灿烂；是天人唯一的依止，具足真实名声，我再三礼敬。
๙๑.
91.
พุทฺธุปฺปาโท กิมฺมงฺคํ โภ อติทุลภตรมิธ ภเว สุโฆส มปาปโร,ตสฺมา ปตฺเถนฺตา สพฺพญฺญุํ วิวิธหิตสุข มนธิกํ นมนฺตุ จ สาธโว;
ปุญฺเญนาเนเนเต ทิฏฺเฐ ภยอฆํปีฬนฏฺฐ วิรหิตา ปรตฺถ จุโภ สุเภ,ภุตฺวานนฺเต เว เหสฺสนฺเต อวิกลสุขสิริมติกา อนุตฺตร ภาคิโน.
佛陀出世何其稀有，在此世间，其美妙音声无与伦比。是故，愿希求一切智的善士们，礼敬那带来无上、种种利益与安乐者。愿他们以此福德，在现世远离怖畏、罪恶、苦恼与伤害，在来世亦得善趣，享受无尽、无缺的安乐与吉祥，成为无上之分者。
๙๒.
92.
โส จกฺโกเปตปาโท มุทุภุชจรโณ สุปฺปติฏฺฐิตปาโท,เอณีชงฺโฆ จ พุทฺโธ กนกนิภตโจ อายตปณฺหิ นาโถ;
โกโสนทฺธงฺคชาโต อติสุธุมฉวี ชาลิกปฺปานเหฏฺฐา,อุสฺสงฺขปาทยุตฺโต อภินิลนยโน อายตงฺคุลิโยโค.
彼佛陀足下具足轮相，手足柔软，双足平稳安立；鹿王般的小腿，肤色如金，足跟修长，是世间主；生殖器藏于鞘中，皮肤极细滑，手足指间有网缦；足踝高耸，眼睛极蓝，手指修长。
๙๓.
93.
ฐิโต [Pg.52] โข โน นมนฺโต กิรุภยปุถุนาชาณุโย อามสนฺโต,โลมกูเปเกกโลโม สมตลทสโน อญฺชนุทฺธคฺคโลโม;
พฺรหฺมทฺเทหุชฺชุคตฺโต อวิรฬมุขโต สตฺตกงฺคุสฺสโท โส,นิคฺโรธปฺปาริพิมฺโพ มิคปติหนุโก สีหปุพฺพฑฺฒกาโย.
站立时，不弯腰，双手触及双膝；每毛孔一毛，牙齿平整，毫毛上竖如墨；身体如梵天般正直，口中无间隙，具足七处隆满；身量如尼拘律树般圆满，下颌如狮子，上半身如狮子。
๙๔.
94.
ปุณฺณตฺตาลีสทนฺโต สุปหุตรสโน โสภโณทาตทาโฐ,สณฺโหทาตุณฺณโลโม สมวฏลคโล อนฺตรํสปิโณ โส;
พฺรหฺมคฺโฆโส มุนินฺโท ปุนปิ คุปขุโม อุณฺหิสสมฺผุลฺลสีโส,พาตฺตึสงฺโคปโสภํ มุทุรสหณี โลกเชฏฺฐํ นเม ตํ.
具足四十齿，舌头丰满，牙齿洁白美丽；眉间白毫细软洁白，颈项圆满，两肩之间丰满；牟尼主具梵音，其顶髻如花般盛开；我礼敬彼具足三十二相、最上味觉，为世间最胜者。
มหาปณาม นิฏฺฐิตา.
大礼敬终。
ติคุมฺพเจติย โถมนา
三窟支提赞颂
นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส
礼敬彼世尊、阿罗汉、正自觉者
๑.
1.
โย [Pg.118] ทีปงฺกรมูลมฺหิ, ปทํ หตฺตคตํ จชิ;
สมฺมาสมฺโพธิ มากงฺขํ, วนฺเท ตสฺส สิโรรุหํ.
于燃灯佛前，彼舍弃已在手中的境地；期愿着正等觉，我顶礼其顶发。
(ปถฺยาวตฺตคาถา).
（Pathyāvatta偈）
๒.
2.
ปูเรตฺวา โพธิสมฺภาร-มเหสํ โย อนุตฺตรํ;
อลตฺถ พุทฺธตฺตํ ตสฺส, เกสธาตุวรํ นเม.
圆满无上菩提大资粮，彼证得佛果；我顶礼其殊胜发舍利。
(ปถฺยาวตฺตคาถา).
（Pathyāvatta偈）
๓.
3.
ลทฺธา พุทฺธตฺตํ ฉฐาน-มติกฺกมฺม ปเวทยิ;
วิมุตฺตึ ราชายตเน, ตสฺส เกสวรํ นเม.
证得佛果后，度过第六处，于王处树下感受解脱；我顶礼彼之胜发。
(รการ ภการวิปุลา ปถฺยาวตฺตคาถา).
(Ra-vipulā与Bha-vipulā正规律偈颂)
๔.
4.
ตตฺถ สกฺกทตฺติยมฺปิ, นาคลตํ หรีตกํ;
อโนตตฺโตทกํ ภุญฺชิ, วนฺเท ตสฺส สิโรรุหํ.
在那里，他受用帝释所供养的龙藤齿木与诃梨勒果，以及阿耨达池之水；我顶礼他的顶发。
(รการวิปุลา ปถฺยาวตฺตคาถา).
(Ra-vipulā正规律偈颂)
๕.
5.
ตทา [Pg.119] มุคฺคเสลปตฺตํ, มหาราชูหิ ทินฺนกํ;
ตถาคโต ปฏิคฺคณฺหิ, วนฺทามิ ตสฺส สีสชํ.
那时，如来接受了诸大王所供养的青色石钵；我顶礼他的顶生发。
(รการวิปุลา ปถฺยาวตฺตคาถา).
(Ra-vipulā正规律偈颂)
๖.
6.
ตทา ทฺวินฺนํ ทฺเวภาติก-ชเนหิ มธุปิณฺฑิกํ;
ปริภุญฺเชสิ มนฺถมฺปิ, ตสฺส สีสสิรึ นเม.
那时，他受用二位兄弟所供养的蜜糕与麦粉；我顶礼他头部的光辉。
(ตการวิปุลา ปถฺยาวตฺตคาถา).
（Takāravipulā Pathyāvatta偈）
๗.
7.
โย ตปุสฺสภลฺลิกานํ, ตทา ทฺวิสรณํ อทา;
โลกมฺหิ สพฺพปฐมํ, ตสฺส สีริวหํ นเม.
彼时，世尊授予提谓(Tapussa)与跋利迦(Bhallika)二皈依，此为世间最初；我顶礼彼带来吉祥之圣发。
(รการ นการ วิปุลาปถฺยาวตฺตคาถา).
（Rakāra Nakāra Vipulāpathyāvatta偈）
๘.
8.
ตทา [Pg.120] ตตฺถุปฏฺฐกานํ, เตสํ เกเส อทา อฐ;
โลกหิต มเปกฺขนฺโต, นาโถ โย ตสฺส เต นเม.
彼时，彼期盼世间利益之导师，授予彼等侍者八根发；我今顶礼于彼。
(รการวิปุลา ปถฺยาวตฺตคาถา).
（Rakāravipulā Pathyāvatta偈）
๙.
9.
เตปิ ตํ อาหาริตฺวาน, โปกฺขรพฺพติยํ กรุํ;
สชีวเกส เจติยํ, นเมตํ สพฺพปุพฺพกํ.
他们将其带回，在波卡拉瓦底(Pokkharavatī)建造了活发支提；我顶礼此一切之始的支提。
(มการวิปุลา ปถฺยาวตฺตคาถา).
（Makāravipulā Pathyāvatta偈）
๑๐.
10.
อุโปสถุโปสถมฺหิ, มุญฺจนฺตํ นีลรสฺมิโย;
ภควาว โลกอตฺถํ, กโรนฺตํ ตํ สทา นเม.
于每一布萨日，它放射出蓝色光芒，犹如世尊为世间利益而行；我恒常顶礼它。
(รการวิปุลา ปถฺยาวตฺตคาถา).
（Rakāravipulā Pathyāvatta偈）
๑๑.
11.
จูฬามณิทุสฺสเจตฺยํ[Pg.121], กาลมฺหิ โพธิสตฺตเก;
พุทฺธกาเล อิทํ สพฺพ-ปฐมํ ตํ นมามหํ.
我顶礼菩萨时期的髻珠塔与衣塔，以及此佛陀时期最初的支提。
(รการวิปุลา ปถฺยาวตฺตคาถา).
（Rakāravipulā Pathyāvatta偈）
๑๒.
12.
นมามหํ วนฺทามหํ, ปูเชมหํ สิโรรุหํ;
ปุญฺญมิทํ ภวตุ เม, ปจฺจโย อาสวกฺขเย.
我稽首、我顶礼、我供养顶发；愿此功德成为我漏尽的助缘。
(ตการ นการวิปุลา ปถฺยาวตฺตคาถา).
（Takāra Nakāravipulā Pathyāvatta偈）
ติคุมฺพเจติยโถมนา นิฏฺฐิตา.
三窟支提赞颂终。
วาสมาลินีกฺย
花鬘女
นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส
礼敬彼世尊、阿罗汉、正自觉者
๑.
1.
วุฑฺโฒปิ [Pg.179] ชินานํ, พุทฺโธสิ วิชานํ;
ปุพฺโพทิติ มาหํ, กุพฺโพมิ วิมานํ.
您是胜者中的长老，是智者中的觉者；我建造此天宫，非为旭日东升。
(ตนุมชฺฌาคาถา)
（Tanumajjhā偈）
๒.
2.
มหาสมตกูลํ, นราปวรปูชํ;
ชหา อภยปูรํ, นมา กนกรูปํ.
我顶礼彼金色身，其出身大选民王族，为人中至尊所供养，已证无畏圆满之境。
(กุมารลลิตาคาถา)
（童子妙音偈）
๓.
3.
นราสภสุพุทฺธํ[Pg.180], ปชามตนุรุตฺตํ;
ทยากรมุทุตฺตํ, นมาม ห อุสุกฺกํ.
我以热忱顶礼那位人中之雄、善觉者，他已舍弃最胜的憍慢，具足慈悲与柔和。
(กุมารลลิตาคาถา)
（童子妙音偈）
๔.
4.
หิตํ วหสุสีโล, ปโมทติ สุขตฺเต;
นเม ตมปพุทฺธํ, ชินํ คตสุขนฺตํ.
他带来利益，具足善戒，在安乐中欢喜；我顶礼那位已觉悟的胜者，他已达到安乐的终点。
(กุมารลลิตาคาถา)
（童子妙音偈）
๕.
5.
พนฺธุ จ สนฺตกิเลโส, โย ปิตวณฺณปภาโส;
โคตมโคตฺตสุญฺญโต, ตสฺส นโม นรสีโห.
他是亲族，烦恼已寂静，具足金色光辉；他超越乔达摩(Gotama)姓氏，我顶礼那位人中狮子(narasīha)。
(จิตฺรปทาคาถา)
（妙语偈）
๖.
6.
พุทฺธํ [Pg.181] สุทฺธํ โลเกสีตํ, อุกฺกํ ยุตฺตํ โยเค หํ;
วนฺตาตีตํ โอเฆ สีทํ, วนฺทาปีหํ โสเกหีหํ.
我顶礼清净的佛陀，世间之清凉者，修行之炬；他已舍弃过去，超越瀑流，我于此离诸忧恼而顶礼。
(วิชฺชุมฺมาลาคาถา)
（电光鬘偈）
๗.
7.
โภควตี โยปขมี, สีตทยา โลกสขา;
ธาตุตเย กิตฺติ ส เว, ทาตุ ชเย-ตสฺส จ เม;
他已达福乐，具足清凉慈悲，是世间之友；他的名声遍及三界，愿他赐予胜利，也赐予我。
(มาณวกคาถา)
（童子偈）
๘.
8.
มานิโต ลุโข รุโตถ, สนฺนิโภ สุโภ สุโข จ;
ชานิโต ธโร นโม จ, ตสฺส โย ถุโต คุโณว.
他受人尊敬，（虽）严峻（却）声名远播；他容光焕发，吉祥安乐。他为人所知，持守（正法），且受人礼敬；他的功德实受赞叹。
(สมานิกาคาถา)
（萨曼尼迦偈）
๙.
9.
ชยํ [Pg.182] ธชํ ปชาปุเค, ฐิตํ ลิลํ มหาสุเข;
สุภํ ผุฏํ ปภํ นเม, หิตํ สุขํ ททาตุ เม.
胜利之幢于众生中高扬，自在安住于大乐之中；我顶礼那光明朗照、吉祥显现者，愿他赐予我利益与安乐。
(ปมาณิกาคาถา)
（帕玛尼迦偈）
๑๐.
10.
ปุณฺณปุญฺญชนิตสุภํ, ชาติญาติถุติยคุณํ;
เภทเวรวิมลชินํ, ญาณปาทจรณ-มหํ.
我敬礼那位由圆满福德与善业所生，其种姓与亲族具足应赞之德，已破除怨仇的无垢胜者，以智慧与德行为立足处者。
(หลมุขีคาถา)
（犁口偈）
๑๑.
11.
สติ มติ สุจิ โย-ภาโส, ถุติ มุนิ สุขิโต กาโย;
มนุชปุมสุโต นาโถ, ชยวร มุ-สโภ ทาโต.
他具足正念、智慧、清净之光辉；牟尼之身安乐且受赞叹。他是人中之最胜者、世间导师；是卓越的胜利者、人中之雄、布施者。
(ภุชคสุสุคาถา)
（蛇行偈）
๑๒.
12.
โย [Pg.183] พุทฺโธ ปวโร ลิโล ปุเค,โลกุตฺโต อภโย ฐิโต สุเข;
อุตฺติณฺณํ นิสภํ หิตํ วเห,โมนินฺทํ วิมลํ ชินํ นเม.
佛陀尊胜，于众中游戏自在；出世无畏，安住于乐；已渡彼岸，如牛王般带来利益；我礼敬牟尼之主、无垢的胜者。
(สุทฺธวิราชิตคาถา)
（纯净庄严偈）
๑๓.
13.
เทวินฺทํ วรคณเถรินฺทํ,นิฏฺฐานํ ภวชนนิพฺพานํ;
นิทฺโทสํ รณรชนิปฺโผฏํ,วนฺเท-หํ สุภมุขโสณฺเณมํ.
我礼敬天主、最胜长老之主，他是“有”之生的寂灭终点；是无过失者、已破除烦恼尘垢者，其面容吉祥呈金色。
(ปณวคาถา)
（鼓偈）
๑๔.
14.
โคตมโคตฺเต [Pg.184] เกตุว ญาตํ,โลกชเขตฺเต เมรุว ชาตํ;
ถนฺทิลเชฏฺเฐ เภทิตมารํ,ปณฺฑิตมชฺเฌ เมธิว ภาณํ;
มนฺติย วนฺเท เสวิตนาถํ.
于乔达摩族中如旗帜般显赫，于世间田中如须弥山般出生；于最胜之地摧破魔罗，于智者中如贤哲般言说；我思惟已，顶礼所皈依之怙主。
(รุมฺมวตีคาถา)
（鲁摩瓦底偈）
๑๕.
15.
พุทฺโธ สุกฺโก อมิตคุณีโส,ยุตฺโต มุตฺโต สสิว ติมีโต;
เข โย เตโช ตปสิว อกฺโก,เผโล เถโต ตว นมกาโร.
佛陀纯净，是无量功德之主；勤勉且解脱，如月亮破除黑暗。他在空中之光辉，如太阳般炽热；我坚定不移地向您致敬。
(มตฺตาคาถา)
（节拍偈）
๑๖.
16.
โย [Pg.185] ชิตมาเร เว อชิ สพฺพํ,โถ มิตสาเร เห-ธิตปตฺตํ;
สํสิตปุณฺโณ โส นมิ ตสฺส,ปณฺฑิตผุลฺโล โส มติกสฺส.
我顶礼那位已降伏魔罗、征服一切、证得不死甘露核心、功德圆满、智慧绽放的贤者。
(จมฺปกมาลาคาถา)
（瞻波迦华鬘偈）
๑๗.
17.
กนกรูป [Pg.186] มูปเมยฺยกํ,ปวรสูร ปูชเสวตํ;
กมลภูม ธูรเทสกํ,นรมรูป รู นเม ต-หํ.
我顶礼他，其金色之身无与伦比，是卓越的勇者，受人崇拜与事奉。他是宣说深奥莲华境界的导师，具足人天之色身。
(มโนรมาคาถา)
（悦意偈）
๑๘.
18.
เทเว คเต ทฺเววารา คมาสิ,เสเล จเล เย ญาตา ปจายิ;
อุทฺธํ ตเล เตวาสํ อกาสิ,พุทฺธํ มเต เอสาหํ นมามิ.
汝曾二度至天界，山岳动摇亲族敬；上下三界为住处，我礼敬佛之智慧。
(อุพฺภาสกนฺตคาถา)
（光耀可爱偈）
๑๙.
19.
อุกฺเก สุนุตํ ปุถุกญฺจ เถรํ,วุตฺเต สุขุมํ อุชุกํ ตเถตํ;
ทิพฺเพ ปฏิมํ กิริยํ วเทตํ,อิทฺเธ มหิตํ กถิตํ นเมหํ.
请听乌卡(Ukka)与普图卡(Puthuka)长老之语，所说之法微细、正直、如实；称说天界之像与善行；我礼敬彼具足神力、受人尊崇之所说。
(อุปฏฺฐิตคาถา)
（近住偈）
๒๐. ทิพฺพสฺส [Pg.187] ปูเร ปวเรหิ คุตฺโต,
20. 于天城中，为殊胜者所守护，
สิทฺธตฺถ ภูเต นคเรหิ วุฏฺโฐ;
สงฺกสฺส ปูเร ม-คเณหิ พุทฺโธ,อญฺญตฺถ ปูเช ปนเม นิ กุพฺโพ.
义成就者曾住于诸城；于桑咖萨(Saṅkassa)城，佛陀与大群俱；我不再向其他处行礼敬。
(อินฺทวชิราคาถา)
（帝释金刚偈）
๒๑.
21.
สุภํ ถุตํ โย รชตํ พลตฺถํ,ยุคํ หุตํ โส กนกํ กมตฺถํ;
จิตํ ฐิตํ โลหิตกํ มนาปํ,ลิลํ อิตํ โสรจิ ตํ นมาหํ.
我礼赞彼吉祥、受称颂者，如银具力；彼如金遂欲，堪受双供奉。心安住于可爱的红宝石，我礼敬彼已离戏乐与忧愁者。
(อุเปนฺทวชิราคาถา)
（优宾陀金刚偈）
๒๒.
22.
ปินิตํ [Pg.188] วิณํ สขิลํ ยชิ ตํ,สุสุขํ ธุชํ พิลุวํ นิยุตํ;
ฐปิยํ สิมํ ถุนุตํ ปุถุลํ,นมิ หํ ขิณํ สุขุมํ มุทุกํ.
以悦耳友善之琴声礼敬彼，以极乐之幢幡与木橘(biluva)相连；界限已立，广受赞颂；我礼敬彼漏尽、微细、柔软者。
(สุมุขีคาถา)
（善面偈）
๒๓.
23.
โสคติ [Pg.189] โพธยึ คาหิย ปตฺตํ,โอตริ โสนมิ ชานิต อตฺถํ;
ภูปติ ปูชยิ สากิย วํสํ,สูชธิ อูปธิ ภาสิต ธมฺมํ.
手持钵盂，我令众生觉悟至善趣；我已降临，我已听闻，义理已知；国王礼敬释迦(Sākiya)族；彼所说之法，清净无染，远离诸依(upadhi)。
(โทธกคาถา)
（多陀迦偈）
๒๔.
24.
จตฺตาโร-เม ยาจิเต โส ปวุตฺเถ,ลทฺธา โภเค กามิเต โอฆมุตฺเต;
กตฺตา โตเส-ตํ นเม โจลยุตฺเต,ตตฺถา-โลเก ตํปเต โข ปทุกฺเก.
我所求四事，彼已宣说；已得所欲之受用，已从暴流(ogha)中解脱；我礼敬彼行者、满足者、具足衣者；于彼世间，确实有彼之足迹(padukka)。
(สาลินีคาถา)
（莎丽尼偈）
๒๕.
25.
สตฺตา-โลโก [Pg.190] สริโต โย ธชุกฺกํ,ตตฺถา-โคโป รจิโย-โนช-มุทฺธํ;
ภทฺทา-โสโก-ปจิโต-โภ ปพุทฺธํ,สทฺธาโยโค ภชิ โส-โห-นมุจฺจํ.
众生世界如河流，彼为旗帜；彼处守护者，造无生之顶；贤善、无忧、受崇敬、已觉悟者！具信相应者，高声礼敬彼。
(วาโตมฺปีคาถา)
（风涛偈）
๒๖.
26.
ญาตมรูนํ อุปริ ฐิตานํ,วาลปสูกํ หุวติ ชินานํ;
เทวสุยาโม ชินมิติ ญาโต,เตน สุขา-โภ วินมิ อิทา โส.
彼安住于已知诸天之上，如诸胜者之顶尖；天神苏亚马(Devasuyāma)被称为胜者；是故，安乐者啊！我今礼敬彼。
(สิรีคาถา)
（吉祥偈）
๒๗.
27.
ปุณฺณเกน [Pg.191] กุสุเมน เสวตํ,กุญฺชเรว ถุนุเตน เข คตํ;
สุนฺทเรน นมิ เตน เม ชยํ,ปุญฺญเตชกริ-เธส เว ททํ.
本那咖(Puṇṇaka)以花供养彼；如象一般，彼受称颂，已行于虚空；我礼敬彼美妙者，因此我得胜利；彼确实施予，成就功德与威光。
(รโถทฺธตาคาถา)
（车行激扬偈）
๒๘.
28.
มาตุ อายุ ขิณุ-เก อิห ปุพฺเพ,ตาสุ สาธุ วิสุเต-ทิสกุจฺเจ;
วาต ตาล ขจิเตนิ-ธ โสณฺเณ,‘‘ตาต ตาต’’ ยชิ เต-ติส วนฺเท.
往昔此处母亲寿已尽，彼于善者中名声远扬；此处金饰如风中棕榈，“父亲，父亲”，我供养您，礼敬三十三（天）。
(สฺวาคตคาถา)
（欢迎偈）
๒๙.
29.
อุปริ [Pg.192] กมลโยนิ โสภิตํ,ชุหติ ธวลโชติ-โทสิตํ;
สุกริ ย-มตโพธิ-โมจิตํ,สุนมิ จรณโลกิ-โธ-ริมํ.
莲台之上庄严辉煌，放射无垢之白光；由不死觉悟(amatabodhi)得解脱，此事易为；我善礼敬世间导师之足迹。
(ภทฺทิกาคาถา)
（贤善女偈）
๓๐.
30.
วเน [Pg.193] ชิโน โย วินยํ สุเปกฺขิ-มํ,มเต ฐิโต-โภ ทิชกํ ทุพชฺชิตํ;
อเฆ-นิโธ โขภิ-ตรํ มุเน-จฺฉิ-ทํ,นเม-ภิโต โพธิมหํ ลุข-ชฺฌิตํ.
林中胜者，善护戒律具舍心；智者安住，如鸟一般难系缚；牟尼斩断欲，动摇罪恶之蕴藏；我怀敬畏礼菩提，已舍弃粗劣。
(วํสฏฺฐคาถา)
（世系偈）
๓๑.
31.
โย ชาติ-โทมานี-มุปาสิ ลมฺพิ ตํ,โกเธหิ โลเกหิ ทุภาสิ ปณฺฑิตํ;
ปูเรปิ มูเลปิ ปหาสิ ทิฏฺฐิกํ,สพฺเพหิ ปตฺเตหิ นมามิ อิจฺฉิตํ.
彼已超越生与忧；于嗔怒世间，人以恶语谤智者；彼已根除诸邪见；我礼敬彼，已达一切所愿者。
(อินฺทวํสาคาถา)
（因陀罗世系偈）
๓๒.
32.
เวรญฺชเก [Pg.194] ปูรวเร วิภูสิเต,เนลญฺชเน ทูมวเน วิกูชิเต;
เขมงฺกเร ถูลตเร วิทู สิเต,เอต-งฺคเม ปูน นเม วิรูปิ เว.
于庄严的维兰迦(Verañjaka)城，于烟林鸟鸣的尼连禅(Nelañjana)河畔；于广阔安稳的智者所依处，我今再礼此殊胜之地。
(อินฺทวํสาคาถา)
（因陀罗世系偈）
๓๓.
33.
อธุนาปิ ส สาริสุโต นิมลํ,ตมุปาสิ มตาปิ กุโต จิ นยํ;
กรุณายิ ธ ยาจิ พุโธ วินยํ,ครุกาปิ นมามิ สุ-โย ชิต-หํ.
如今，彼舍利子(Sārisuta)已清净，彼曾承事，从何得此法？觉者于此，因悲悯而开示律法；我虽心高亦顶礼善调伏者。
(โตฏกคาถา)
（多吒迦偈）
๓๔.
34.
ชนวโร [Pg.195] มุนิ โส สริโต วเน,วสภโต อุทิโต-ปริ โคตเม;
คมนโส คุณิโก คมิ-โต นเม,นคร-โท ชุติ-โม ฆติโต-สเถ.
彼人中尊牟尼林中行，乔达摩(Gotama)为商主如日升。我礼敬彼具德行者，施无畏城，光明伴众行。
(ทุตวิลมฺพิตคาถา)
（缓行偈）
๓๕.
35.
ภควติ [Pg.196] กุฏิคาเร โย นิสินฺเน,ธนวติ สุวิสาเล-โก อิสินฺเท;
ย-มลภิ มุนิ ลาเภ โมลิฉินฺเน,ส ปนมิ ชุติ-มาเส-โต กิลินฺเน.
世尊(Bhagavā)坐于孤邸(kuṭi)中，富者所施精舍宽；牟尼断髻获利养，我礼光明无染尊。
(ปุฏคาถา)
（包裹偈）
๓๖.
36.
ปฐปิต-มิจฺจสฺส สิทตุ สพฺพํ,ปฐมิ-ธ สิกฺขสฺส หิตสุขตฺถํ;
ปวทิย คิทฺธสฺส ขิณลุขตฺถํ,ปนมิ จ กิจฺจสฺส สิขมุกปฺปํ.
愿求法者皆成就，于此初学为利乐；为除贪欲与悭吝，我礼应作最上行。
(กุสุมวิจิตฺตาคาถา)
（杂花饰偈）
๓๗.
37.
นิโลภาสิ [Pg.197] ธูเมหิ ยุ-จฺโจ วิลาเส,ฐิโต จา-ภิ ภู เตหิ รุกฺโข-ทิคาเห;
ยิ-โต ตานิ ปูเรปิ ลุทฺโธ ทฺวิวาเร,ชิโน-กาสิ ปูเชมิ พุทฺโธ หิตา-เส.
无贪者于烟雾中照耀，于高处显现光华；克胜诸荫住于彼，贪者虽二度充满。我为求利益，礼敬佛胜者。
(ภุชงฺคปฺปยาตคาถา)
（蛇行偈）
๓๘.
38.
ชนรเม [Pg.198] ทสสเร วิสาลเก,มุนิวเร กุฏิฆเร-ริยาปเถ;
ธุตตเร-สุภกเถ จชิ ส เว,ตติยเก-ต-มิธ เว ฐปิ นเม.
人天喜悦十力尊，最胜牟尼孤邸住；行头陀行说善法，于此第三处我礼。
(ปิยํวทาคาถา)
（爱语偈）
๓๙.
39.
เวสาลิเก ตุ วสิ กาตุ จาตุกํ,เต ญาหิ เตสุ ลภิ-ธา-มุกา-มุกํ;
เนคามิเกสุ ภชิ ผาสุ สา-ยุกํ,เอตา-ธิเกสุ นมิ-กาสุ-ทา-ตุลํ.
欲于毗舍离安居，当知于彼众中可得供养；于市民中分享安乐，我礼敬彼等中无与伦比者。
(ลลิตาคาถา)
（艳丽偈）
๔๐.
40.
วทิ [Pg.199] สุปฺปิโย ทุวจนํ ตมโต,สหิ มุตฺติโก คุณกถํ ตถโต;
คมิ มาณโว ทุรปถํ จรโต,นมิ สาธโว พุธวรํ ปรโส.
苏毗亚出于愚暗说恶语，其弟子则如实称赞功德；彼青年远离行邪道者，贤善者皆礼敬最胜觉者。
(ปมิตกฺขราคาถา)
（定量音节偈）
๔๑.
41.
ยุ-ปคมิ วิมโล สขิโล ตทา,ยุววติ-ปิวโน รมิ โย พฺรหฺมา;
เอกสยิ [Pg.200] ฐิตโต กถิ โข คุเณ,เอส นมิ ชิน-โม ปธิ-โท-ชุเก.
彼时，清净友善者前来，与少女共饮，梵天欢喜；独住者宣说功德，我礼敬此胜者、导师。
(อุชฺชลาคาถา)
（光明偈）
๔๒.
42.
ชานํ สพฺเพสํ เทสิ โย โข-ธิมุตฺตํ,อานนฺทตฺเถรํ เวทิโต โจฬิสุตฺตํ;
กายสฺสมฺมุเข กาตุโน-โลกิยํ-เส,ฐาน-สฺส-ปฺปุเค การุโณ โหติ วนฺเท.
了知一切说胜解，为阿难长老示《衣经》；于身前作世间事，我礼最上悲愍者。
(เวสฺสเทวี คาถา)
（毗首天女偈）
๔๓.
43.
สุกถิย [Pg.201] มชฺฌิมสีล-มปรํ,ยุ-ปจิต-เมตฺถิ-ธ จีร-มนยํ;
พุธยิ จ ภชฺชิต-มีณวตรํ,สุนมิ ปวชฺชิต-มีห-มมลํ.
善说中戒及其他，于此长时积善行；觉悟超脱诸有，我善礼敬此无垢出家者。
(ตามรสคาถา)
（红莲偈）
๔๔.
44.
มหกญฺหิ สีลมฺปิ อภาสิ กนฺเต,พฺรหฺมถนฺทิลี มมฺหิ มนาปิ รมฺเม;
จลกมฺปิ คีรมฺปิ กทาจิ อมฺเพ,วรปณฺฑิ ขีณมฺปิ นมามิ ตํ เว.
于可爱处说大戒，于清净地我心喜；时于芒果树下，动静言语，我实礼敬彼最上智者、漏尽者。
(กมลาคาถา)
（莲花偈）
๔๕.
45.
โมหนฺเต [Pg.202] ชินิ ปฐเม ชเย ชิตายํ,โสรมฺเม อิสิปตเน วเน นิวาสํ.โขภนฺเต กิริ สกเล วเท วิลาสํ,โฆรํเว วินิทมเน นเม ชินา-หํ.
初胜时降伏愚痴，住于怡人之仙人堕处林；威仪动摇一切说，我礼敬调伏怖畏之胜者。
(ปหาสินีคาถา)
（破颜偈）
๔๖.
46.
ทิวารกํ พชนครํ ผิตํ วเส,นิสาย ตํ ชนคณนํ ฐิตํ มเต;
วิชานกํ ตมชฏกํ สิตํ วเน,หิตาวหํ นรปวรํ อิมํ นเม.
白日住繁荣之跋阇城，夜里心念于人群；彼智者无缠结，栖于林野，我礼敬此利生之人中尊。
(รุจิรคาถา)
（艳光偈）
๔๗.
47.
รจิต-มวิรลํ [Pg.203] มนุสฺส มถา ปณํ,ปสิย ตติยกํ จตุตฺถ มกา สยํ;
กริต-มธิกตํ อขุพฺภมลา สภํ,ชหิตคติปรํ ปนุชฺช นมาม-หํ.
人道稠密，非是稀疏；见三四苦，皆由自造。已成殊胜不动无垢会，已断诸趣，我今敬礼。
(ปราชิตาคาถา)
（败北偈）
๔๘.
48.
นคร-มชย-เมส นิวสิ ถ ปเร,มหติ ส มณิเก สกุณกุชวเน;
ยปติ วสติ เว หิตสิววหเน,สุรต มุภยเม-สิต มิม ปนเม.
于无胜城中安住，于鸟鸣之大宝林中。彼为利益安稳之舟，乐于二者，我今敬礼。
(ปหรณกลิกาคาถา)
（击打花蕾偈）
๔๙.
49.
ฉฏฺฐํ [Pg.204] วเส อถุ-ท ตตฺถ วเน มุเน สํ,สพฺพํ ธเร มกุลปพฺพตเก อุเปทํ;
จตฺตํ มเล มนุช มตฺถวเส สุเทสํ,ภตฺตํ นเม ลหุก มปฺป มเร ธุเน ตํ.
第六年时，牟尼住于彼林中，于摩拘罗山(Makulapabbata)上。为人类利益，舍离尘垢，开示善道。彼以轻食，驱除魔罗，我今敬礼。
(วสนฺตติลกคาถา)
（春日庄严偈）
๕๐.
50.
นุน [Pg.205] อุปวสติ อิธ ถ ปุน ปริเม,สุขคุณมหติ ติทสปุร อชิเต;
ยุคนุต มวทิ วิตถ มุฆตริ เว,หุตถุน มนมิ สิมท ตุล มริเย.
实哉彼常住，无胜天城中，具足大乐德。宣说世所赞，渡越诸虚妄。我礼敬圣者，施者无比伦。
(สสิกลาคาถา)
（月相偈）
๕๑.
51.
ชินปติ สุสุมารํ เภสกลฺลาวเน-สํ,นิวสติ ปุถุญาณํ ขฺเว-ส นนฺทาลเย-ตํ;
วิมล-มิ ธุ-ชุกายํ เภทสนฺตาป-เสสํ,วิชห-ปิ สุขุมาลํ เอสมนฺตา นเม-หํ.
胜主于鳄鱼山(Susumāragira)的贝萨卡拉林(Bhesakaḷāvana)中，于难陀之居所安住，彼具广智。身躯正直清净，断尽分裂热恼之残余。我今遍礼彼微妙者。
(มาลินีคาถา)
（持鬘女偈）
๕๒.
52.
มหติ [Pg.206] สุกนฺติเย อถ จ ตตฺถ สีตเล,วสติ กุสมฺพิเย นวมวสฺส-ปี-ตเร;
อวหิ สุข-นฺติเม ปชห-มตฺถ-มี-ธ เว,ปนมิ นุทํ หิเน สกลสตฺถวสเย.
于彼可爱清凉地，拘睒弥(Kosambī)城中，度过第九个雨季。带来究竟之安乐，舍弃此处无义事。我礼敬彼驱除低劣者，一切教法之主宰。
(ปภทฺทกคาถา)
（善美调偈）
๕๓.
53.
ยุธวติ ปาลิเลยฺยก วเน ปหาย นาเค,อุปฐหิ นาคิ-เธ-ส ทสเม ชหาย พาเล;
สุขวสิ กายิเก จ มนเก ตทาส สาเต,ยุต-มธิ วาหิเต จ ปนเม ปยาต มาเร.
于巴力雷雅咖(Pālileyyaka)林中，大象前来侍奉；于第十（雨季），舍弃愚者。彼时身心安乐住，魔罗已然远遁，我今敬礼调御者。
(วาณินีคาถา)
（妙音女偈）
๕๔.
54.
อิโต [Pg.207] ปตฺเต นาเฬ วสติ ทิชคาเมปิ ทสเม,หิโตปตฺเถนา-เยก อธิกิ-ธ วาเทหิ วทเก;
วิโลมตฺเถหา-เนก-สหิ ฐิต-มาเฆปิ สมเย,วิโยคตฺเถ-ตา-เนช-มปิ ปิหวาเสหิ ปนเม.
此后，于第十（年），住于那罗(Nāḷa)婆罗门村。彼为利益到达者，于此以论折服论者。于摩伽(Māgha)之时，虽处逆境，心不动摇，远离贪爱，我今敬礼。
(สิขรณีคาถา)
（山顶偈）
๕๕.
55.
ทฺวิอธิกิ-ตเร [Pg.208] เวรญฺชายํ ตโต ทสมํ ปเร,นิวสิ นิลเก เขทงฺฆาตํ กโร ปรมํ วเน;
กิลมิ อิธ เว เวหงฺคานํ มโนรมกํ วเส,วิรชิ-สิคเณ เมธงฺการํ อโสกททํ นเม.
于维兰迦(Verañjā)度过第十二雨季，于至上林中消除疲惫；鸟鸣悦意处安住，众弟子离尘垢；我今礼敬彼智慧创造者、无忧施予者。
(หิริณีคาถา)
（惭愧偈）
๕๖.
56.
โย สมฺปุณฺเณ อุปริ ติรเส จาลิเย ปพฺพเตปิ,โสภํ ผุลฺเล สุวสิ อิตเร กามิเต อปฺปเมหิ;
สาวตฺถิกฺเกนุ-ท จตุทเส การิเต อาลเยปิ,กาโม-จฺฉิทฺเท ตุ ภย มุนเม ญาติเม ทฺวารเกหิ.
于第十三（年），彼圆满安住于迦理耶山(Cāliya)上；于第十四（年），则住于舍卫城(Sāvatthī)人所造之精舍，彼处繁花盛开，为无量者所喜爱。我礼敬彼断除欲爱、无有怖畏之牟尼。
(มนฺทกฺกนฺตาคาถา)
（缓行偈）
๕๗.
57.
สกฺโก [Pg.209] กปฺปิเล กริย มทเก นิคฺคโห โยติ ปญฺเจ,ทกฺโข กปฺปิเย วสิธ ยมเก อิทฺธโก โภหิ อญฺเญ;
ยกฺโข ทพฺพิเก ทมิย นคเร โสฬเส-โตปิ วงฺเก,อคฺโค-ฆตฺติเต ปจิย ปนเม โพธเก โมนิปญฺเญ.
于迦毗罗(Kapila)城，调伏五（释迦族人）；于此（舍卫城）显双神变，具神通力。于第十六（年），在阿罗毗(Āḷavī)城调伏夜叉。我礼敬彼开悟者，具足牟尼之智慧。
(กุสุมิตลตาเวลฺลิตคาถา)
（花蔓缠绕偈）
๕๘.
58.
ทุลทฺเธ [Pg.210] ปูเร โยปริ จ ทสโต ราชเคหํ ภชนฺโต,ตุ สตฺเต กูเล โข กริ ธ ยปโต วาสเมชํ ชหนฺโต;
ทุมฏฺเฐ ปูเนโส รมิต-จลโต ฏฺฐารเสตํ ททํ โส,คุณสฺเส วูเปโต นมิธ กรโภ กายเขทํ สหนฺโต.
于第十七（年），彼住于王舍城(Rājagaha)。于第十八（年），彼住于迦理耶山(Cāliya)之树下。彼具足功德，忍受身之疲劳。我今敬礼于此（世尊）。
(เมฆวิปฺผุชฺชิตคาถา)
（电闪雷鸣偈）
๕๙.
59.
จาลีเย [Pg.211] ปริเม ตเถว อจเล-กูเนปิ วีเส ลิลํ,ภาคี เจ ส หิเต ปเคว ปวเส สูเรหิ นิเสวิตํ;
การิเต รมิเก ปเร จ นคเร ปูเรปิ วีเส อิมํ,หาริเต วสิเม ชเหน ปนเม มูเลปิ ขีเณ ชิตํ.
于第十九（年），彼同样住于迦理耶山(Cāliya)；于第二十（年），则住于王舍城(Rājagaha)。彼为求利益者，为诸英雄所奉事。我礼敬彼已征服（烦恼）者，根已断尽，舍离执着。
(สทฺทูลวิกฺกีลิตคาถา)
（虎戏偈）
๖๐.
60.
ปญฺจปญฺจ-มากเร ตโตปิ ปิณฺฑเกน เชตกานเน จ,อญฺญมญฺญ-มาทเรน โย นิสินฺนเกน เต จ มาปเยว;
ปุพฺพปุพฺพอาราเม ปโยชิ-ปาสิกาย วารมาวเสธ,สุทฺธสุทฺธ-มามเลน โปริยาติมาย มานสา นเมส.
此后二十五年中，彼或于祇陀林(Jetavana)，或于东园(Pubbārāma)安住。彼等（弟子）以恭敬心，与彼共坐。以清净无垢之心，我礼敬彼具足最上智慧者。
(วุตฺตคาถา)
（已说偈）
ปุญฺเญนา’เนน [Pg.212] สํสารมุปธิ สุจิ สปฺปูริเส โว ปเสเว,เตหา ทินฺนํ สุคาโห สุจิปริสอุเปโต อโรโค ภเวยฺยํ;
ทีฆายูโก มหาปญฺญ ยสธนสุลาโภ จ กลฺยาณมิตฺโต,โลกาทิพฺโพ จ มคฺโค สมมติปริวาโรว นิพฺพานปตฺโต.
以此福德力，愿我于轮回中，得遇善知识，常行清净行。受彼等所教，入清净众中，愿我身无病，长寿具大慧，易得名与财，常遇善知识。循世出世道，眷属皆和合，最终证涅槃。
(สทฺธราคาถา)
（善持偈）
ก.
嘎。
นสฺสติ [Pg.213] สาสเน ฉนวุตาธิเก จ ติวิเส สเต กลิยุเค,ทฺเวสตจุทฺทสาธิกสหสฺสเก สกลรฏฺฐกํ ขุภิ คเต;
ภาติกยุทฺธเกน นครํ ตทา ภวติ ฉาริกา ยติคโณ,ทุกฺขคโต มหาปหรเณหิ ชิวิตขยมฺปิ เอติ ปิฏเก.
于恶世(kaliyuge)二千三百九十六年，教法衰亡；于一千二百一十四年，全国动荡。彼时，因兄弟之战，城市化为灰烬，僧团遭难，于巨大打击下陷入痛苦，乃至丧身殒命，三藏亦然。
(ภทฺทกคาถา)
（善偈）
ข.
卡。
อุทิสก [Pg.214] เจตฺยเกปิ วิกิริย นาสติ ธ โส ถิโร สคณโต,วิชหิย ปุรโต ตฺตรวเนก กุมฺภกรคามกํ นิวสเย;
สตคณเกหิ ตตฺถ ชนโกปิ ‘‘โภต อิธ วาส สพฺพยตินํ,อุปฏฺฐหมี’’ติ ตมฺหิ กติปาหนํ วสติ โข วิมํสิย สุขํ.
优提舍支提(Udisaka cetiya)亦已毁坏，不坚固的僧团随之离散。他们舍弃前方的北方森林，居住于陶师村(Kumbhakāragāma)。在那里，一位有百余随从的施主说：“诸位，请住于此，我将供养所有行者。”他们思量安乐后，便在那里住了数日。
(ลลิตคาถา)
（妙丽偈）
ค.
伽。
ตตฺถ อรญฺเญ รมิโต สุจริ สทฺธมฺม-ติมานิ สุยตีหิ ติปีโก,ธูรสุยุตฺโต ปริคาหิย สุชาโต สุปฏฺฐาติ กุนทิต-มุยานํ;
โส สตมจฺเจหิ กตํ นคริ ทํ ตสฺส จ ปาจิน รห ธิกโกเส,ปจฺจยนายาสุ ท ฉายพหุโก สุทฺธยติปิ อิธ วสนกาเล.
在那里，于林野中，有位善行、敬重正法、精通三藏者，与善行者们共住而喜乐。荷负重任的善生(Sujāta)领受教法，善住于无声园林中。他于百位大臣(amacca)所建之城，其东方隐秘宝藏处，资具丰足，绿荫遍布，清净行者亦于此居住。
(ตนุคาถา)
（纤细偈）
ฆ.
伽。
ผคฺคุณมาเส ฉทิเน รจิย นิฏฺฐํว คโต ปรมริ อิมินา-ยํ,สิชฺฌตุ เปมํ วต รกฺขตุ สุเทโว อุท วฑฺฒตุ ชินวจเน ตํ;
于法古那月(Phagguṇamāsa)第六日，此作完成，以此功德，究竟之敌已破。愿慈爱成就，善天守护，愿此法于胜者言教中增长。
วาสมาลินี นิฏฺฐิตา.
《住处鬘》终。