1

ဇိနဝံသဒီပံ

ජිනවංශදීපය

---

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ

ඒ භාග්‍යවත් අරහත් සම්මාසම්බුදුරජාණන් වහන්සේට මාගේ නමස්කාරය වේවා.

---

၁.

1.

---

မဟာဒယော ယော ဟဒယော’ဒယော’ဒယောဟိတာယ ဒုက္ခာနုဘဝေ ဘဝေ ဘဝေ,အကာသိ သမ္ဗောဓိပဒံ ပဒံ ပဒံတမာဘိဝန္ဒာမိ ဇိနံ ဇိနံ ဇိနံ;

(ယမကဗန္ဓနံ)

සංසාරයේ ආත්මයක් පාසා සත්වයන්ගේ හිතසුව පිණිස දුක් අනුභව කරමින්, මහත් වූ කරුණාවෙන් පිරුණු සිත් ඇතිව, උතුම් වූ සම්බෝධි පදවිය පියවරෙන් පියවර ළඟා කරගත්, කෙලෙසුන් ජයගත් ඒ උතුම් ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේට මම නැවත නැවතත් වැඳ නමස්කාර කරමි.

---

၂.

2.

---

ပဟာယ ယတ္ထာ’ဘိရတိံ ရတိံ ရတိံရမန္တိ ဓမ္မေဝ မုနီ မုနီ မုနီ,ဝိမုတ္တိဒံ သဗ္ဗဘဝါ ဘဝါ’ဘဝါတမာဘိဝန္ဒေ မဟိတံ ဟိတံ ဟိတံ;

(ယမကဗန္ဓနံ)

යම් උතුම් දහමක් කෙරෙහි ලෞකික ආශාවන් හැරපියා මුනිවරයන් වහන්සේලා නිරතුරුවම ඇලී වාසය කරත්ද, සියලු භවයන්ගෙන් මිදීම වූ උතුම් විමුක්තිය සලසන, ලෝකයාගේ හිතසුව පිණිස පවත්නා, පිදිය යුතු වූ ඒ උතුම් ශ්‍රී සද්ධර්මයට මම නමස්කාර කරමි.

---

၃.

3.

---

နိပီတသဒ္ဓမ္မရသာ ရသာ’ရသာသုပုညခေတ္တော’ရသတံ သတံ သတံ,ဂတာ ဝိဓူတာ ဝိနယေန ယေန ယေတမာဘိဝန္ဒေ’သိဂဏင်္ဂဏ’င်္ဂဏံ;

(ယမကဗန္ဓနံ)

උතුම් සද්ධර්ම රසය මැනවින් පානය කළා වූ, පින්කෙතක් බඳු වූ, උතුම් විනය ශික්ෂණයෙන් කෙලෙස් දුරු කොට ශ්‍රේෂ්ඨත්වයට පත් වූ, ඒ ආර්ය මහා සංඝරත්නයට මම නමස්කාර කරමි.

---

၄.

4.

---

ဇိနာ’နတမ္ဘောရုဟ ဟံသရာဇိနီဇိနောရသာနံ မုခပဉ္ဇရာ’လိ နီ,သဒတ္ထသာရံ သရသံ ဝိသူဒ နီဥပေတု မေ မာနသမေဝ ဝါဏိ နီ;

බුදුරජාණන් වහන්සේගේ මුහුණ නැමැති පියුම් විලෙහි වසන හංස ධේනුවක වැනි වූ ද, බුදුපුතුන්ගේ මුඛ කූඩුවෙහි වසන බඹර පිරිසක් වැනි වූ ද, උතුම් අර්ථ සාරයෙන් හා රසයෙන් පිරි පිරිසිදු වාග් දේවතාවිය මාගේ මනසට පැමිණේවා!

---

၅.

5.

---

ကမ္မာဝသေသာ ဝိစိတော’ပဇာတျာဂန္ထာ’ဟိသင်္ခါရဝိဗန္ဓကာ မေ,ပဏာမ ပုညာတိသယေန’နေနမာ ပါကဒါနာ’ဝသရာ ဘဝန္တု;

මේ මාගේ වැඳ නමස්කාර කිරීමෙන් ජනිත වූ උතුම් පින් බලයෙන්, මතු උපදින ආත්මයන්හි මා බැඳ තබන්නා වූ ඉතිරි කර්ම ශේෂයන් හා සංස්කාර බන්ධනයෝ විපාක දීමට අවස්ථාවක් නොලබත්වා!

---

၆.

6.

---

သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏဿ ဇိနဿ ဝဏ္ဏံဝဏ္ဏေယျ ကပ္ပမ္ပိ ကဇိတော သုဝဏ္ဏော,ကပ္ပဿိ’ဝေါသာန မနတ္တတာယန ပါပုဏေ ဗုဒ္ဓဂုဏာန မန္တံ;

ස්වර්ණ වර්ණ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ගුණ සමූහය, යමෙකු කල්පයක් මුළුල්ලේ වර්ණනා කළද, කල්පය ගෙවී අවසන් වනු මිස බුදුගුණ සමූහයේ කෙළවරක් දැකිය නොහැක්කේය.

---

၇.

7.

---

နိဒ္ဓန္တ စာမီကရ စာရု ရူပံသရဿတီ ဘူသဏ ဘာသနံစ,အနည သာဓာရဏ ဉာဏမဿအဝါဝိယာ’စိန္တိယ မပက္ပမေယျံ;

උණු කරන ලද රන් බඳු අතිශය රමණීය රූපයකින් යුත්, සරස්වතී දේවියගේ ආභරණයක් බඳු වූ මිහිරි කටහඬක් ඇති, අන් කිසිවෙකුට සාධාරණ නොවූ, සිතාගත නොහැකි වූ ද ප්‍රමාණ කළ නොහැකි වූ ද ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ඥානය අතිශයින්ම පුදුම සහගතය.

---

၈.

8.

---

ကုဟိံ အသာဓာရဏ ရူပ လီလာကုဟိံ အသာဓာရဏ ဝါဏိ လီလာ,ကုဟိံ အသာဓာရဏဉာဏ လီလာကုဟိံ နု မေ မန္ဒမတိဿ လီလာ;

බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ඒ අසදෘශ රූප ලීලාව කොහිද? උන්වහන්සේගේ ඒ අසදෘශ වාග් ලීලාව කොහිද? උන්වහන්සේගේ ඒ අසදෘශ ඥාන ලීලාව කොහිද? මඳ නුවණක් ඇති මාගේ හැසිරීම කොහිද?

---

၉.

9.

---

ဝိဘာဝိမာနီ ပရဝမှိနော ယေဣဿာ’ဘိမာနေန ဝိဘညမာနာ,ဂဝေသယန္တီ’ဓ ပရဿ ရန္ဓံတေသံ ပသံသာဂရဟာဟိ ကိမ္မေ;

ඊර්ෂ්‍යාවෙන් හා මානයෙන් පෙළෙමින්, අනුන් හෙළා දකිමින්, මෙහි අනුන්ගේ වැරදි සොයමින් කටයුතු කරන උදවියගේ ප්‍රශංසාවෙන් හෝ ගර්හාවෙන් මට ඇති ඵලය කුමක්ද?

---

၁၀.

10.

---

ပသတ္ထ သတ္ထာဂမ ပါရဒဿီယေ သာဓဝေါ သာဓု ဂုဏပ္ပသန္တာ,ဂန္ထဿ နိမ္မာဏပရိဿမံ နောဇာနန္တိ တေယေဝ ဣဓပ္ပမာဏာ;

ශාස්ත්‍රීය ධර්ම ග්‍රන්ථයන්හි පරතෙරට පත්, යහපත් ගුණධර්මයන්ගෙන් සංසුන් වූ යම් සත්පුරුෂයෝ වෙත්ද, ඔවුහු පමණක්ම මෙම ග්‍රන්ථය නිර්මාණය කිරීමේදී අප දැරූ වෙහෙස හඳුනති; ඔවුහුම මෙහිලා ප්‍රමාණය වෙති.

---

၁၁.

11.

---

အာဒိစ္စဝံသပ္ပဘဝဿ တဿဇိနဿ သတ္ထာဂမကောဝိဒေဟိ,ဝုတ္တောပိ ပုဗ္ဗာစရိယေဟိ ယေသုဂန္ထေသု သင်္ခေပဝသေန ဝံသော;

ආදිත්‍ය වංශයෙහි උපන්නා වූ ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ වංශ කථාව, ධර්ම ශාස්ත්‍ර පිළිබඳ විශාරද වූ පූර්වාචාරීවරයන් වහන්සේලා විසින් විවිධ ග්‍රන්ථයන්හි සංක්ෂිප්ත වශයෙන් දක්වා ඇතත්;

---

၁၂.

12.

---

န တေဟိ သက္ကာ သုဂတဿ ဝံသံကိဉ္စာပိ ဝိညာတု မသေသယိတွာ,သမ္ပုဏ္ဏဝံသဿ ဝိဘာဝနာယတသ္မာ သမုဿာဟိတ မာနသေန;

ඒ සංක්ෂිප්ත ග්‍රන්ථ මඟින් සුගත තථාගතයන් වහන්සේගේ වංශය සම්පූර්ණයෙන්ම වටහාගත නොහැකි බැවින්, සම්පූර්ණ වංශ කථාව පැහැදිලි කරදීම සඳහා උනන්දු කරවන ලද සිතින් යුතුව;

---

၁၃.

13.

---

အဘိပ္ပသန္နော ရတနတ္တယမှိပသတ္ထဝံသပ္ပဘဝေါ ပဘုနံ,ဝိဘုသဏော ဝိဿုတကိတ္တိဃောသောယော ဘာတိ လင်္ကာယ မုဠာရဘာဂျော;

තෙරුවන් කෙරෙහි අතිශයින්ම ප්‍රසන්න වූ, ප්‍රශංසනීය වංශයක උපන්, ප්‍රභූවරයකු බඳු වූ, පළ වූ කීර්ති රාවයක් ඇති, ලක්දිව මහත් වූ භාග්‍යයෙන් බැබළෙන්නා වූ;

---

၁၄.

14.

---

အမန္ဒစာဂါ’ဘိရတဿပုနန္ဒု နာမဿ ဒယာဓနဿ,ဗုဒ္ဓေ ပသာဒါတိသယဿ တဿအဇ္ဈေသနဉ္စာပိ ပဋိဂ္ဂဟေတွာ;

නිරන්තර පරිත්‍යාගශීලී භාවයෙන් යුත්, කරුණාව නමැති ධනය ඇති, බුදුරජාණන් වහන්සේ කෙරෙහි අතිශය ප්‍රසාදයෙන් යුත්, 'පුනන්දු' නම් වූ ඒ ශ්‍රීමතාගේ ආරාධනයද පිළිගෙන;

---

၁၅.

15.

---

နဿာယ ပုဗ္ဗာစရိယော’ပဒေသံသောတူန မတ္ထာယ မယာ ဟိတာယ,နိရုတ္တိယာ မာဂဓိကာယ သမ္မာဝိဓီယတေ’ဒံ ဇိနဝံသဒီပံ;

පූර්වාචාරීවරයන්ගේ උපදෙස් ඇසුරු කොටගෙන, ශ්‍රවණය කරන්නන්ගේ යහපත හා හිතසුව පිණිස මා විසින් මේ 'ජිනවංශදීපය' මාගධී භාෂාවෙන් මැනවින් සම්පාදනය කරනු ලැබේ.

---

၁၆.

16.

---

သဒ္ဓါသိနေဟာနုဂတာယ ပညာ-ဒသာယ သောတူဟိ မနောဝိမာနေ,ပဒီပိတော’ယံ ဇိနဝံသဒီပ-ဒီပေါဟရေပါပတမပ္ပဗန္ဓံ;

ශ්‍රවණය කරන්නන්ගේ මනස නැමැති මන්දිරයෙහි, ශ්‍රද්ධාව නැමැති තෙලෙන් හා ප්‍රඥාව නැමැති වැටියෙන් දල්වන ලද මේ 'ජිනවංශදීපය' නැමැති ප්‍රදීපය පාපය නැමැති ඝන අන්ධකාරය දුරු කෙරේවා!

---

၁၇.

17.

---

ပုရင်္ဂပုဏ္ဏာ သိရိဇမ္ဗုဒီပေသမ္ပတ္တိဘာရေန ဒိဝါ’ဝတိဏ္ဏာ,ယာ ဒေဝရာဇဿ’မရာဝတီ’ဝါ-မရာဝတီနာမ ပုရီ ပုရေ’သီ;

සිරිමත් දඹදිව, සියලු සම්පත්වලින් පිරිපුන් බැවින් දිව්‍ය ලෝකයෙන් දහවලෙහි පහළ වූවාක් බඳු වූ, ශක්‍ර දේවේන්ද්‍රයාගේ අමරාවතී පුරය වැනි වූ 'අමරාවතී' නම් වූ පුරවරයක් අතීතයෙහි විය.

---

၁၈.

18.

---

ဝိဇ္ဇာဓရာနဉ္စ ဝိဟင်္ဂမာနံဝိဗန္ဓ ဝေဟာသဂတိံ ဗဟာသ,ယသ္မိံ ပုရသ္မိံ ဇိတဝေရိ စက္ကံပါကာရစက္ကံ ဝိယ စက္ကဝါဠံ;

යම් නගරයක සතුරන් ජයගත්තා වූ ප්‍රාකාර වළල්ල සක්වළ ගලක් මෙන් වූයේ, විද්‍යාධරයන්ගේ හා පක්ෂීන්ගේ අහස් ගමන වළක්වන්නාක් මෙන් අහස උසට නැඟී බැබළුණේය.

---

၁၉.

19.

---

သဉ္စုမ္ဗိတမှောဇ ရဇော ပဗန္ဓ-သုပိဉ္ဇရာပါ ပရိခါဟိရာမာ,ပုရိတ္ထိ ပါကာရ နိတမ္ဗဘာဂေသမုဗ္ဗဟီ ကဉ္စန မေခလာ’ဘံ;

නෙළුම් මල්වල රේණු මිශ්‍ර වීමෙන් රන්වන් පැහැ ගැන්වුණු දිය අගල, නගරය නැමැති කාන්තාවගේ පවුර නැමැති උකුළෙහි පළඳන ලද රන් මෙවුල් දමක ශෝභාව ඉසිලීය.

---

၂၀.

20.

---

ရတ္တိန္ဒိဝါ ရတ္တမဏိ’န္ဒနီလ-မဏိပ္ပဘာရဉ္ဇိတ ရာဇဓာနိ,ဗဗန္ဓ ယာ’မန္ဒသုရိန္ဒစာပ-သမုဇ္ဇလာကာသတလဗ္ဗိလာသံ;

රෑ දහවල් දෙකෙහිම රතු මැණික් හා ඉන්ද්‍රනීල මාණික්‍යයන්ගේ කාන්තියෙන් වර්ණවත් වූ ඒ රාජධානිය, මහත් වූ ශක්‍ර චාපයකින් බැබළෙන අහස් තලයක විලාසය ගත්තේය.

---

၂၁.

21.

---

ယဟိံဝဓူနံ ဝဒနမ္ဗုဇေဟိကတာဝမာနံ ဟရိဏင်္ကဗိမ္ဗံ,ပဘာဟိ နီလောပလတောရဏာတံသောကာဘီဘူတံစ ဝိဝဏ္ဏမာပ;

යම් පුරවරයක ස්ත්‍රීන්ගේ මුහුණු නැමැති පියුම්වලින් පරාජයට පත් වූ චන්ද්‍ර බිම්බය, නිල් මැණික් තොරණවලින් විහිදෙන නිල් පැහැයෙන් ශෝකයෙන් වැහැරී ගියාක් මෙන් අවර්ණ භාවයට පත් විය.

---

၂၂.

22.

---

သရောရုဟ’န္တီ မဏိမန္ဒိရာဘာ-သဉ္စုမ္ဗိတံ ပုဏ္ဏသသင်္ကဗိမ္ဗံ;

သင်္ကာယ ရာမာဇနတာ’ဘိရာမာကရေ ပသာရေသိ ပုရမှိ ယသ္မိံ;

යම් නගරයක රමණීය ස්ත්‍රීහු, මැණික් පහන්වල ආලෝකයෙන් පහස ලැබූ පූර්ණ චන්ද්‍ර බිම්බය නෙළුම් මලක් යැයි සිතා, එය නෙළා ගැනීමට තමන්ගේ දෑත් දිගු කළහ.

---

၂၃.

23.

---

ယတ္ထ’င်္ဂနာနံ ပဋိဗိမ္ဗိတာနိအာဒါသဘိတ္တီသု မုခမ္ဗုဇာနိ,အာသုံ ဝိဃာတာယ မဓုဗ္ဗတာနံဝိလောစနာလီန မနုဂ္ဂဟာယ;

යම් නගරයක කණ්ණාඩි බිත්තිවල පිළිඹිබු වූ ලලනාවන්ගේ මුහුණු නැමැති පියුම්, මීමැස්සන් මුළා කිරීමට හේතු වූ අතර, ඔවුන්ගේ නෙත් නැමැති බඹරුන්ට ලැගුම් ගැනීමට බාධාවක් විය.

---

၂၄.

24.

---

သမ္မတ္တ မာတင်္ဂ ဓရာဓရေဟိယသ္မိံ အဘိဿန္ဒ မဒဿဝန္တိ,တုရင်္ဂ ရင်္ဂေဟီ တရင်္ဂ မာလာသမာကုလေဝါ’သိ ဝိဓူတ ဓူလီ;

යම් නගරයක මද දිය වහනය වන හස්ති රාජයන් නැමැති පර්වතයන්ගෙන් ද, අසුන්ගේ ධාවනයෙන් නැඟෙන දූවිලි මාලාවන්ගෙන් ද, එය රළ පෙළින් කැළඹුණු සාගරයක් වැනි විය.

---

၂၅.

25.

---

နိက္ခိတ္တဝီဏာ မဏိနုပုရာနံဝိလာသိနီနံ မုဒုပါဏိ ပါဒေ,မတ္တာလိမာလာ ကလနာဒိနီ ကိံနာလင်္ကရုံ ယတ္ထ ကတာဝကာသာ;

යම් නගරයක විලාසිනියන්ගේ මෘදු වූ අත් පා සහ ඔවුන් පළඳින ලද මැණික් මිණිගෙඩි, එහි හැසිරෙන මත් වූ බඹර සමූහයාගේ නාදයෙන් අලංකාර නොවූයේ කාගේ නම් සිත් නොගනිමින්ද?

---

၂၆.

26.

---

ဓဝတ္ထိနီနံ ကုစသာရသေဟိနေတ္တာလိဘာရာ’နနနီရဇေဟိ,ယာ ဟာသဝီစီဟိ ပုရီ ရဇနျာရရာဇ သမဖုလ္လသရောဇိနီ’ဝ;

ප්‍රේමවන්තයන් පතන ස්ත්‍රීන්ගේ පියයුරු නැමැති නෙළුම් පොහොට්ටු ද, නෙත් නැමැති බඹරුන් රැඳි මුහුණු නැමැති පියුම් ද, සිනහව නැමැති රළ පෙළ ද නිසා ඒ පුරවරය රාත්‍රී කාලයෙහි පිපුණු පියුම් විලක් මෙන් බැබළුණේය.

---

၂၇.

27.

---

စန္ဒပ္ပဘာ စုမ္ဗိတ စန္ဒကန္တပါသာဏဓာရာ မဏိစန္ဒိကာသူ,စန္ဒာနနာနံ ယဟိ မင်္ဂနာဟံပရိဿမဿော’ပသမာယ’ဟေသုံ;

සඳකැන් වැදුණු සඳකන්ත පාෂාණයෙන් ගලා හැලෙන සිසිල් දිය දහරාවන්ගෙන්, සඳ වන් මුහුණු ඇති ලලනාවන්ගේ වෙහෙස මහන්සිය සංසිඳුවීමට එම සඳලුතලයන්හි අවස්ථාව සැලසුණි.

---

၂၈.

28.

---

ယသ္မိံ ပူရေ ဥဒ္ဓမဓော ဝိနဒ္ဓ-ဇုတိပ္ပဗန္ဓော မဏိမန္ဒိရာနံ,သမုဗ္ဗဟီ ဂေရုက ပင်္က ဒိဒ္ဓ-ဝိတာန ပစ္စတ္ထရဏဗ္ဗိလာသံ

යම් නගරයක මැණික් මන්දිරවලින් ඉහළටත් පහළටත් විහිදෙන රශ්මි ධාරාවෝ, රත් පැහැ ගැන්වූ වියනක හා ඇතිරිල්ලක ශෝභාව ඉසිලූහ.

---

၂၉.

29.

---

သုဝဏ္ဏ မုတ္တာ မဏိ ဝံသဝဏ္ဏာ-ပဝါဠ ရူပီ ဝဇိရေဟိဉ္စာ’ပိ,ယာ သတ္တဓညေဟိ ဓနေဟိ ဖီတာအဟူ ပုရိ ဓညဝတီ’ဝ နာရီ;

(သိလေသဗန္ဓနံ)

රන්, මුතු, මැණික්, වෛදූර්ය, පබළු, රිදී හා දියමන්තිවලින් ද, සප්ත විධ ධාන්‍යයන්ගෙන් හා ධනයෙන් ද පිරිපුන් වූ ඒ නගරය, සර්වාභරණයෙන් සැරසුණු ධනවත් ස්ත්‍රියක මෙන් ශෝභමාන විය.

---

၃၀.

30.

---

ပသာရိတာ’နေကဒိသာမုခေသုဝိစိတ္တဝတ္ထာ’ဘရဏာဒိပူရာ,ယတ္ထာ’ပဏာ နိဇ္ဇိတကပ္ပရုက္ခာကရိံသု လောကာဘိမတတ္ထသိဒ္ဓိံ;

විවිධ දිශාවන්හි විහිදී ගිය, විසිතුරු වස්ත්‍රාභරණයෙන් පිරි කඩපිල්, සුරපුරෙහි කල්ප වෘක්ෂයන් ද පරාජය කරමින් ලෝකයා කැමති වන්නා වූ සියලු අවශ්‍යතාවන් ඉටුකර දුන්නේය.

---

၃၁.

31.

---

ပရာဂရတ္တာ မဓုပါတိမတ္တာသမှိန္နဝေလာ ဃနနီလဝါလာ,ဟံသာသယာ ပဉ္စသရာဘိရာမာယသ္မိံ တဠာကာ ဝိယ ကာမဘောဂီ;

(သိလေသဗန္ဓနံ)

පරාගයෙන් රත් වූ, මත් වූ බඹරුන්ගෙන් හා නිල්වන් රළ පෙළින් යුත්, හංසයන් ගැවසෙන විල් මෙන් ද, රාගයෙන් රත් වූ, කාමයෙන් මත් වූ, කලු කෙස් කළඹක් ඇති, නිතර සිනාසෙන කාමභෝගී ජනයාගෙන් ද ඒ නගරය එක සේ බැබළුණේය.

---

၃၂.

32.

---

ပုရန္တရသ္မိံ ရတနဂ္ဃိကာနံရံသိပ္ပဗန္ဓေဟိ ဟတန္ဓကာရေ,ကုန္ဒာရဝိန္ဒဗ္ဘုဒယေနယသ္မိံရတ္တိန္ဒိဝါဘေဒ မဝေဒိ လောကော;

මැණික් තොරණවලින් නිකුත් වන රශ්මියෙන් නගරයේ අඳුර දුරු වී තිබූ බැවින්, ජනයා රාත්‍රිය හා දහවල වෙන් කොට හඳුනාගත්තේ කුන්ද මල් සහ නෙළුම් මල් පිපීමෙන් පමණකි.

---

၃၃.

33.

---

မာတင်္ဂဇီမူတဃဋာယ ဃဏ္ဋာ-ဋင်္ကာရဂမ္ဘီရရဝါယ ယသ္မိံ,ပလမ္ဘီတာ မတ္တသိခဏ္ဍိမာလာအကာ ဝိကာလေပိ အခဏ္ဍကီဠံ;

යම් නගරයක වලාකුළු වැනි වූ ඇත් රංචුවල බැඳි මිණිගෙඩිවල ගැඹුරු නාදය අසා, වැසි වලාකුළු යැයි මුළා වූ මත් වූ මොනර සමූහයා නොකල්හි ද නොනැවතී රඟ දැක්වූහ.

---

၃၄.

34.

---

ပုရမှိ ယသ္မိံ စရဏမ္ဗုဇေဟိဝဓူဇတော ဗန္ဓိတနူပုရေဟိ,ဝိကာသ ကောကာသန သီသ ဗဒ္ဓမတ္တာလိ သေသ’မ္ဗုဇိနီ အဇေသိ;

යම් නගරයක පාදජාලා බැඳි පා පියුම් ඇති ලලනාවෝ, පිපුණු නෙළුම් මල් මතුපිට මත් වූ බඹරුන් ගැවසෙන පියුම් විල්වල අලංකාරය ද පරාජය කළහ.

---

၃၅.

35.

---

ရသာတလံ နာဂဖဏာဝနဒ္ဓံနဘောတလံ ဝိဇ္ဇုလတာဝနဒ္ဓံ,ယာ ဆာဒိတာ ရူပိယဇာတရူပ-ဓဇာဝလီဟာ’ဇိနိ ရာဇဓာနီ;

රන් රිදී ධජ පටාකාවන්ගෙන් වැසී ගිය ඒ රාජධානිය, නාග පෙණවලින් පිරුණු පාතාල ලෝකය ද, විදුලි ලතාවලින් පිරුණු අහස් තලය ද පරදවමින් බැබළුණේය.

---

၃၆.

36.

---

နာနတ္ထသာရံ မိတဓာတုဝဏ္ဏံဆန္ဒာရဟံ ပါဏဂဏာ’ဘိရာမံ,ကဝိပ္ပသတ္ထံ သရသံ သိလေသာ-လင်္ကာရပဇ္ဇံ’ဝ ပုရံ ယမာသိ;

(သိလေသဗန္ဓနံ)

කවීන් විසින් වර්ණනා කරන ලද, නේකාර්ථ සාරයෙන් යුත්, සුමිහිරි ශබ්ද ඇති, වෘත්තයන්ට ගැලපෙන, සැබැවින්ම ශ්ලේෂාලංකාරයෙන් යුතු කාව්‍යයක් බඳු වූ නගරයක් එහි විය.

---

၃၇.

37.

---

ပုရမှိ တသ္မိံ ကရုဏာနိဓာနောဗုဒ္ဓင်္ကုရော ဗြာဟ္မဏသာရဝံသေ,အသင်္ခကပ္ပာန မိတော စတုန္နံလက္ခာဒိကာနံ ဥဒပါဒိ ပုဗ္ဗေ;

මීට කල්ප සතර අසංඛ්‍ය කල්ප ලක්ෂයකට පෙර, ඒ උතුම් නගරයෙහි කරුණාවට නිධානයක් බඳු වූ අප මහා බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ උතුම් බ්‍රාහ්මණ වංශයක උපත ලැබූ සේක.

---

၃၈.

38.

---

ဘောဝါဒိဝံသေ’ကဒိဝါကရဿပုညာနုဘာဝေါ’ဒယမင်္ဂလေဟိ,ဇာတဿ ခေါ သမ္ပတိ ဇမ္ဗုဒီပေါဝိလုမ္ပယီ မင်္ဂလဝါသလီလံ;

බ්‍රාහ්මණ වංශයෙහි අසහාය සූර්යයෙකු බඳු වූ, උන්වහන්සේගේ පින් තේජසින් උපන් මංගල්‍යය නිසා මුළු දඹදිවම එකම මංගල නිවසක සිරි ගත්තේය.

---

၃၉.

39.

---

ဇာတက္ခဏေ တဿ သရီရဇေနဂန္ဓေန ဝဏ္ဏေန သကေ နိကေတေ,ဟတပ္ပဘာ စန္ဒနတေလဒီပါသဏ္ဌာနမတ္တေဟိ ဝိဇာနိယာသုံ;

උප්පත්ති ක්ෂණයෙහි ඔහුගේ ශරීරයෙන් නික්මුණු සුවඳින් හා වර්ණයෙන් තමන්ගේ නිවසෙහි වූ සඳුන් තෙල් පහන්වල ප්‍රභාව මැකී ගිය අතර, ඒවා තිබෙන බව හඳුනාගත හැකි වූයේ හැඩයෙන් පමණි.

---

၄၀.

40.

---

ဝိမုတ္တဒေါသာဟိ သုခေဓိတာဟိဓာတီဟိ ကုမ္ဘောရုပယောဓရာဟိ,ဘတော ကုမာရော သုကုမာရကာယောခေပေသိ သော ကာနိစိ ဝါသရာနိ;

දොස්වලින් තොර වූ ද, සැපසේ ඇතිදැඩි වූ ද, කළ ගෙඩි වැනි පියයුරු ඇති කිරිමව්වරුන් විසින් ඇතිදැඩි කරනු ලැබූ ඒ සුකොමළ ශරීරයක් ඇති කුමාරයා කිහිප දිනක් ගත කළේය.

---

၄၁.

41.

---

မဟာမဟေစာ’ထ ပဝတ္တမာနေသဝေဒ ဝေဒင်္ဂ ဝိဒူ ဝိဒူဟိ,ကာရာပယုံ တေ ပိတရော’ရသဿနာမံ သုမေဓော’တိ ပဒတ္ထသာရံ;

ඉන්පසු මහා මංගල්‍යයක් පවත්වනු ලබන කල්හි, වේදය සහ වේදාංග දන්නා වූ පඬිවරුන් ලවා ඒ මව්පියෝ තම ඖරස පුත්‍රයාට අර්ථයෙන් සාරවත් වූ 'සුමේධ' යන නාමය තැබූහ.

---

၄၂.

42.

---

ဥဠာရဘာဂျေန သမံ ကုမာရေသံဝဒ္ဓမာနေ ဇနနီ န တိတ္တိံ,ပါယာသိ နီလာမကလလောစနာလိံမုခမ္ဗုဇံ တဿ’ဘိစုမ္ဗမာနာ;

උදාර වූ භාග්‍යය සමඟ කුමාරයා වැඩෙන කල්හි, නිල් මහනෙල් මල් වැනි නෙත් ඇති ඔහුගේ මුහුණ නමැති පියුම සිඹිමින් මව තෘප්තියකට පත් නොවී කිරි පෙව්වාය.

---

၄၃.

43.

---

သုခေဓိတ’င်္ဂါဝယဝေါ ကုမာရောဝိမာနဘုမျာ မဏိနိမ္မိတာယ,ပရောဒိ မာတာပိတရော’ဘိယာစံဗိမ္ဗံ ကနိဇံ ဇာနုယုဂေန ဂစ္ဆံ;

සුවසේ වැඩුණු අවයව ඇති ඒ කුමාරයා මිණිමුවා වූ විමාන තලයේ දණහිස් යුගලයෙන් ඇවිදිමින්, රන් රූපයක් ඉල්ලමින් මව්පියන් ඉදිරියේ හැඬුවේය.

---

၄၄.

44.

---

သုဝဏ္ဏဗိမ္ဗော’ပမစာရုရူပေါသမာစရံ ဓာတိဘုဇာ’ဝလမ္ဗံ,ဝိညာသပါဒ’င်္ဂုလိမဉ္ဇရီဟိသလီလမာဝါသမလင်္ကရိတ္ထ;

රන් රූපයක් බඳු මනහර රූපයක් ඇති ඒ කුමාරයා කිරිමව්වරුන්ගේ අත්වල එල්ලී ඇවිදිමින්, තබන ලද පියවරවල ඇඟිලි නමැති මල් පොකුරුවලින් යුතුව ලීලෝපේතව තම නිවස අලංකාර කළේය.

---

၄၅.

45.

---

နိဇေန တေဇေန စ ဇိဝလောကံယသေန’ပုဗ္ဗာစရိမံ ဖုသန္တော,တိရောကရိတွာ ရဝိစန္ဒသောဘံသံဝဍ္ဎိ ဓီရော ဥဘတော သုဇတော;

සූර්යයාගේ සහ චන්ද්‍රයාගේ ශෝභාව අභිබවා යමින්, තමාගේම තේජසින් හා පෙර නොවූ විරූ කීර්තියෙන් ලෝකය ස්පර්ශ කරමින්, දෙපාර්ශ්වයෙන්ම පිරිසිදු උපතක් ඇති ඒ ධෛර්යවන්ත කුමාරයා වැඩුණේය.

---

၄၆.

46.

---

သော သတ္တမာ ယာဝ ပိတာမဟဿယုဂါ သဂဗ္ဘာသယသုဒ္ဓိကော’သိ,နိဟီနဇစ္စော’တိ န ဇာတိဝါဒါခိတ္တော’ပကုဋ္ဌော ဘဝိ ဝိပ္ပသေဋ္ဌော;

ඔහු මී මුත්තා දක්වා සත් මුතු පරම්පරාවෙන්ම මව්කුස පිරිසිදු උපතක් ඇත්තෙක් විය. නීච ජාතිකයෙකු යැයි ජාතිවාදයෙන් කිසිවිටෙකත් ගර්හාවට හෝ පහත් කොට සැලකීමට ලක් නොවූ හෙයින් හෙතෙම උතුම් බ්‍රාහ්මණයෙක් විය.

---

၄၇.

47.

---

ဝေဒန္တယံ သော သနိဃဏ္ဋု သတ္ထံသကေဋုဘံ သာက္ခရဘေဒ သတ္ထံ,သာဓဗ္ဗတဗ္ဗေဒိ’တိဟာသ သတ္ထံအဝေဒိ ဝေဒင်္ဂယုတံ ပ သတ္ထံ;

ඔහු නිඝණ්ඩු ශාස්ත්‍රය, කේටුභ ශාස්ත්‍රය, අක්ෂරභේද ශාස්ත්‍රය, අථර්වන් වේදය සහ ඉතිහාස ශාස්ත්‍රය සහිත වූ ද, වේදාංගයන්ගෙන් යුක්ත වූ ද, ප්‍රශංසනීය වූ තුන් වේදය මනාව දැනගත්තේය.

---

၄၈.

48.

---

အဇ္ဈာယကော မန္တဓရော ပဝီဏောကလာသု လောကာယတလက္ခဏေသု,ပပူရကာရိ ပဒကော ကဝီနံတေတာ’သိ ဝေယျာကရဏော ဂဏိသော;

ඔහු වේද මන්ත්‍ර සජ්ඣායනා කරන්නෙක්, මන්ත්‍රධරයෙක්, කලා ශිල්පයන්හි ද, ලෝකායත ශාස්ත්‍රයෙහි ද, ලක්ෂණ ශාස්ත්‍රයෙහි ද දක්ෂයෙක්, පද බෙදා දක්වන්නෙක්, කවීන් අතර ශ්‍රේෂ්ඨයෙක්, ව්‍යාකරණඥයෙක් සහ ගණාචාර්යවරයෙක් ද විය.

---

၄၉.

49.

---

ကန္ဒပ္ပဒပ္ပာ’နလဓုမရာဇိ-လီလာဝလမ္ဗိ နိဇမဿုရာဇိ,န ကေဝလံ ကောမလဂဏ္ဍဘာဂံမနမ္ပိ ထီနံ မလိနီကရိတ္ထ;

අනංගයාගේ මූර්ඡා කරවන උඩඟුකම නමැති ගින්නෙන් නැඟුණු දුම් රැල්ලක විලාසය ගත් ඔහුගේ රැවුල් පෙළ, ඔහුගේ සුකොමළ කම්මුල් තල පමණක් නොව ස්ත්‍රීන්ගේ සිත් ද මෝහනයට පත් කළේය.

---

၅၀.

50.

---

တန္ဒေဘဝဏ္ဏာယတန’ဏ္ဏဝမှိနရူပတဏှာတရဏိ နရာနံ,ပါယာသိ စက္ခာယတနပ္ပိယာဟိတီရန္တရံ စိတ္တနိယာမကဋ္ဌာ;

ස්ත්‍රීන්ගේ රූප තණ්හාව නමැති නැව, චක්ෂුරායතනයට ප්‍රිය වූ ඔහුගේ ශරීර ශෝභාව නමැති සාගරයෙහි, මනස නමැති නැවියා විසින් මෙහෙයවනු ලැබ පරතෙරට පැමිණියේය.

---

၅၁.

51.

---

ဒွိဇော သုမေဓော သုဝိသုဒ္ဓမေဓောမာတာပိတုန္နံ နိဓနာဝသာနေ,ပုညာနုဘာဝပ္ပဘဝံ အဂါရ-မဇ္ဈာဝသံ ကာမသုခံ’နုဘုဉ္ဇီ;

මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ සුමේධ බ්‍රාහ්මණ තෙමේ මව්පියන්ගේ ඇවෑමෙන් පසු, තමාගේ පුණ්‍ය මහිමයෙන් පහළ වූ මාලිගයෙහි වෙසෙමින් පස්කම් සැප අනුභව කළේය.

---

၅၂.

52.

---

နိသဇ္ဇ ပါသာဒတလေ’ကဒါ သောပလ္လင်္ကမာဓာယ ရဟောဂတောဝ,ပုနဗ္ဘဝုပ္ပတ္တိ သရီရဘေဒေါဒုက္ခော’တိ စိန္တေသိ သဘာဝစိန္တီ;

දිනක් මාලිගා තලයෙහි හුදෙකලාව පලක් බැඳ වැඩසිටි, ස්වභාවය විමසන්නා වූ ඒ සුමේධයන් 'නැවත උපත ලැබීම සහ ශරීරය බිඳී යාම (මරණය) දුකක්මය' කියා මෙසේ සිතුවේය.

---

၅၃.

53.

---

ဇာတော သ’ဟံ ဇာတိဇရာရုဇာဒိ-ဓမ္မော’မှိ တသ္မာ ဘဝဒုက္ခသုညံ,နိစ္စံ အဇာတိံ အဇရံ အရောဂံဂဝေသိတုံ ဝဋ္ဋတိ နိဗ္ဗုတိ’န္တိ;

උපත ලැබූ මම ජාති, ජරා, ව්‍යාධි ආදී ධර්මතාවලට යටත් වෙමි. එබැවින් භව දුකෙන් තොර වූ ද, නිත්‍ය වූ ද, උපතක්, ජරාවක්, ලෙඩක් නැති නිර්වාණය සෙවීම මට වටින්නේය.

---

၅၄.

54.

---

ယထာပိဒုက္ခေ သတိ စ’တ္ထိသာတံတဒညမုဏှေ သတိ သီတမတ္ထိ,ဘဝမှိ သန္တေ ဝိဘဝေါ’ပိ ဧဝံနိဗ္ဗာဏမတ္ထီ တိဝိဓဂ္ဂိသန္တေ;

දුකක් ඇති කල්හි සැපක් ද ඇත්තා සේම, උණුසුම ඇති කල්හි සිසිලස ද ඇත්තා සේම, භවය ඇති කල්හි භවයෙන් මිදීම ද එසේම පවතී. ත්‍රිවිධ ගින්න නිවී ගිය කල්හි නිර්වාණය ද ඇත්තේය.

---

၅၅.

55.

---

သာဝဇ္ဇဓမ္မေ ဣဟဝိဇ္ဇမာနေသံဝိဇ္ဇတေ ဘော နိရဝဇ္ဇဓမ္မော,အဇာတိ ဟောတိ သတိ ဇာတိယာ’တိဧဝံ ဝိစိန္တေသိ သဒတ္ထဝိန္တီ;

ලෝකයෙහි වැරදි ධර්මයන් පවතින කල්හි, නිවැරදි ධර්මයන් ද පවතී. උපතක් ඇති කල්හි නූපදීමක් ද පවතී යැයි තමාගේ යහපත සිතන්නා වූ ඒ සුමේධයන් මෙසේ සිතුවේය.

---

၅၆.

56.

---

ဒိသွာ ယထာ ဂုထဂတော တဠာကံန တဿ ဒေါသော န တမောတရေယျ,ကိလေသဓောဝေ အမတမှိ သန္တေတထာ န သေဝေထ န တဿ ဒေါသော;

අසූචි තැවරුණු මිනිසෙකු පොකුණක් දැකත් එහි බැස නොසෝදා නොයන්නේ නම්, එය පොකුණේ වරදක් නොවේ. එලෙසම කෙලෙස් සෝදා හරින අමා නිවන පවතිද්දී කෙනෙකු එය නොසෙවීමට උත්සාහ නොකරන්නේ නම්, එය නිවනේ වරදක් නොවේ.

---

၅၇.

57.

---

ပါပါရိရုဒ္ဓေါ သတိ ခေမမဂ္ဂေန တဿ ဒေါသော န သုခံ ဝဇေယျ,ပါပါရိရုဒ္ဓေါ သတိ ခေမမဂ္ဂေတထာ နဂစ္ဆေယျ န တဿ ဒေါသော;

(ယမကဗန္ဓနံ)

සතුරන්ගෙන් වට වූ මිනිසෙකුට බේරී යාමට ආරක්ෂිත මාවතක් තිබියදී ඔහු එහි නොගොස් විපතට පත්වේ නම් එය මඟෙහි වරදක් නොවේ. එලෙසම කෙලෙස් සතුරන්ගෙන් වට වූ කල්හි බේරී යාමට නිර්භය වූ නිවන් මඟ තිබියදී එහි නොයන්නේ නම්, එය ඒ මාර්ගයේ වරදක් නොවේ.

---

၅၈.

58.

---

ယထာပိ ဝေဇ္ဇေ သတိ ဃောရရောဂီန တဿ ဒေါသော တ လဘေ တိကိစ္ဆံ,ရာဂါဒိရောဂီ သတိ ဗုဒ္ဓဝေဇ္ဇေဓမ္မောသဓံ နေ’စ္ဆတိ ကဿ ဒေါသော;

වෛද්‍යවරයෙකු සිටියදීත් දරුණු රෝගියෙකු ප්‍රතිකාර නොලබන්නේ නම් එය වෛද්‍යවරයාගේ වරදක් නොවේ. එලෙසම බුදුන් නමැති වෛද්‍යවරයා සිටියදී රාගාදී රෝගවලින් පෙළෙන්නා ධර්මය නමැති ඖෂධය නොපතන්නේ නම්, එහි වරද කාගේද?

---

၅၉.

59.

---

ယော ကဏ္ဌဗဒ္ဓံ ကုဏပံ ပဟာယယထာသုခံ ဂစ္ဆတိ သေရိစာရီ,တထေဝိ’မံ ကုစ္ဆိတ ပူတိကာယံယံနူန ဂစ္ဆေယျမဟံ ဇဟိတွာ;

තම ගෙලෙහි බැඳි කුණු සිරුරක් ගලවා දමා යම් මිනිසෙකු සුවසේ තමා කැමති පරිදි නිදහසේ යන්නේද, එලෙසම පිළිකුල් සහගත වූ මේ කුණු ශරීරය අත්හැර මම ද යන්නෙමි.

---

၆၀.

60.

---

ဥစ္စာရဌာနမှိ ဇနာ’နပေက္ခာကတွာ ကရီသာနိ ကယထာ ဝဇန္တိ,တထာ သရီရံ ကုဏပေဟိ ပူရံယံနူန ဂစ္ဆေယျမဟံ ဇဟိတွာ;

වැසිකිළියකදී මළපහ කර මිනිසුන් කිසිදු අපේක්ෂාවකින් තොරව යන්නාක් මෙන්, කුණුවලින් පිරුණු මේ ශරීරය අත්හැර මම ද යන්නෙමි.

---

၆၁.

61.

---

နာဝံ ယထာ ဇဇ္ဇရမာပဂါဟိံဝဇေယျ နေတာ အတပေက္ခကောဝ,တထာ နဝဒွါရသဝံ သရီရံယံနူန ဂစ္ဆေယျမဟံ ဇဟိတွာ;

දිය කාන්දු වන දිරාගිය ඔරුවක් එහි හිමිකරු විසින් කිසිදු ආශාවකින් තොරව ගඟ මැද අතහැර දමා යන්නාක් මෙන්, දොරටු නවයකින් කුණු ගලන්නා වූ මේ ශරීරය අත්හැර මම ද යන්නෙමි.

---

၆၂.

62.

---

စောရေဟိ ဂစ္ဆံ အဝဟာရဘီတျာခေမံ သုမေဓော ပုရမောတရေယျ,တထာ သရီရံ ကုသလာဝဟာရံယံနူန ဂစ္ဆေယျမဟံ ဇဟိတွာ;

සොර සතුරන් මැදින් යන මිනිසෙකු කොල්ලකෑමට ඇති බිය නිසා බේරී ආරක්ෂිත නගරයකට පිවිසෙන්නාක් මෙන්, කුසල් ධර්මයන් කොල්ලකන්නා වූ මේ ශරීරය අත්හැර මම ද යන්නෙමි.

---

၆၃.

63.

---

နေက္ခမ္မ သင်္ကပ္ပ ပရော’ပမာဟိအနုဿရိတွေ’ဝမုဠာရဝီရော,ဟတော’ရပါရေ တိဘဝေ အသာရေဝိဟာသိ ဥက္ကဏ္ဌိတမာနသော သော;

මෙසේ... උපමා මඟින් නෙක්ඛම්ම සංකල්පයන් සිහිපත් කරමින්, ඒ උදාර වීරයා නිසරු වූ ද, කෙළවරක් නැති වූ ද තෙභවය කෙරෙහි කලකිරුණු සිතින් යුතුව වාසය කළේය.

---

၆၄.

64.

---

သုဝဏ္ဏ မုတ္တာ မဏိ ရူပိယာဒိ-ဓနေဟိ ဓညေဟိ စ ပူရိတာနိ,အဝါပုရိတွာန,ထ ကောသကောဋ္ဌာ-ဂါရာနိ တံ ဒဿယိ ရာသိဝဍ္ဎော;

ඉන්පසු භාණ්ඩාගාරික තෙමේ රන්, මුතු, මිණි, රිදී ආදී ධනයෙන් හා ධාන්‍යයෙන් පිරුණු භාණ්ඩාගාරයන් සහ ගබඩා විවෘත කර ඒවා ඔහුට පෙන්වීය.

---

၆၅.

65.

---

ပိတာမဟာနံ ပကပိတာမဟာနံမာတာပိတုန္နံ ဝိဘဝါ ပနေတ္ထ,အနပ္ပကာထာဝရဇင်္ဂမာတေသံဒိဿရေ ဓီရ သုမေဓဝိပ္ပ;

ධෛර්යවන්ත වූ සුමේධ බ්‍රාහ්මණය ශ්‍රේෂ්ඨය, මේ වනාහි ඔබගේ මුතුන් මිත්තන්ගේ ද, මී මුත්තන්ගේ ද, මව්පියන්ගේ ද වස්තුවයි. චංචල නිශ්චල වූ බොහෝ වස්තූන් මෙහි දක්නට ලැබේ.

---

၆၆.

66.

---

သော သတ္တမာ ယာဝ ပဝေဏိဝဋ္ဋာဝိဘာဝယိတွာ ဝိဘဝဿရာသိံ,ဓနာဂမဿာပိ ဓနဗ္ဗယဿပမာဏ’မာစီက္ခိပမာဏဒဿိံ;

ඔහු සත් වැනි පරම්පරාව දක්වා පැවත එන ඒ මහා ධන සම්භාරය පෙන්වා දෙමින්, ධනය ලැබුණු ආකාරය සහ වියදම් වූ ප්‍රමාණය ද මනාව ගණන් බලා විස්තර කළේය.

---

၆၇.

67.

---

ကုဋုမ္ဗမေတံ ပဋိပဇ္ဇမာနောကာမေသု ဒေဝေါဝိယ ဣန္ဒြိယာနိ,ဣစ္ဆာနုရူပံ ပရိစာရယဿုဣစ္စေဝ မာရောစယိ ရာသိဝဍ္ဎော;

මේ කුටුම්භය භාරගෙන, දෙවියෙකු සේ පස්කම් සැපෙහි ඉඳුරන් පිනවමින් ඔබේ කැමැත්ත පරිදි සැප විඳින්න යැයි භාණ්ඩාගාරික තෙමේ ඔහුට පැවසීය.

---

၆၈.

68.

---

အမုံ မဟန္တံ ဓနဓညရာသိံသမာဝိနိတွေ’က ကဟာပဏမ္ပိ,နာ’ဒါယ မာတာပိတရောပျ’ဟော တောဂတာ ယထာကမ္မ မိတော ပရတ္ထ;

අහෝ! මාගේ මව්පියෝ ද මේ මහා ධන ධාන්‍ය සම්භාරය මෙහිම දමා, එකදු කහවණුවක් හෝ රැගෙන නොගොස්, තමන් කළ කර්මයන්ට අනුව පරලොව ගියහ.

---

၆၉.

69.

---

တဗ္ဗတ္ထုသာရဂ္ဂဟဏာတိသူရောဝေါဿဂ္ဂသန္တော အထ သတ္တသာရော,ရညော သမာရောစိယ ဧတမတ္ထံဘေရိံ စရာပေသိ သကေ ပုရမှိ;

ඉන්පසු ඒ වස්තූන්හි සැබෑ සාරය වටහා ගැනීමට අතිශයින්ම දක්ෂ වූ ද, ත්‍යාගශීලී වූ ද, උත්තම පුරුෂයා මේ කරුණ රජතුමාට දන්වා, තම නගරයෙහි අණබෙර ලැක්වීය.

---

၇၀.

70.

---

သန္တပ္ပယိ ဘေရိဝိရာဝဂန္ဓ-မာဃာယ သမ္ပတ္တဇာတာ’လိဇာတံ,ဘောဝါဒိ နာနာရတနာဒိဘောဂ-မဓူဟိ သတ္တာဟ’မနာထနာထော;

අණබෙර හඬ නමැති සුවඳ ආඝ්‍රාණය කොට රැස් වූ බඹර සමූහයක් බඳු ජනයාට, අසරණයන්ට පිහිට වන්නා වූ ඒ සුමේධයන් විවිධ රත්නයන් සහ සම්පත් නමැති මීපැණිවලින් සත් දිනක් මුළුල්ලේ සංග්‍රහ කර ඔවුන් තෘප්තිමත් කළේය.

---

၇၁.

71.

---

တဒဂ္ဂ ယညာလယ ဝါရိဝါဟ-ဓာရာနိပါတဒ္ဓနဝုဋ္ဌိဟေတု,မဟာ ဇနဿာ’ဓိကဝတ္ထုတဏှာ-တဋာနိ ဘိန္နာနိ မနောဒဟေသု;

උදාර වූ දාන ශාලාව නමැති වැහි වලාකුළෙන් ඇද හැළුණු ධන වර්ෂාව හේතුවෙන්, මහා ජනයාගේ සිත් තුළ තිබූ දැඩි වස්තු තණ්හාව නමැති වැටකඩොලු බිඳී ගියේය.

---

၇၂.

72.

---

သုခေဓိတော ကာမသုခံ ပဟာယဃရာ’ဘီနိက္ခမ္မ တတော သုမေဓော,အဇ္ဈောဂဟေတွာ ဟိမဝန္တ’မာပဓမ္မေသကော ဓမ္မကပကဗ္ဗတ’န္တံ;

සැපසේ ඇතිදැඩි වූ සුමේධයන් පස්කම් සැප අතහැර, ගිහිගෙයින් නික්ම, හිමාල වනාන්තරයට පිවිස, දහම් සොයන්නෙක් ලෙස ධම්මක පර්වත පාමුලට පැමිණියේය.

---

၇၃.

73.

---

ဝိတက္ကမညာယ’ထ ဒေဝရညာဝျာပါရိတော မာပယိ ဝိဿကမ္မော,တဟိံ ဝိဝေကက္ခမက မဿမဉ္စမနောရမံ စင်္ကမဘုမိဘာဂံ;

ඉන්පසු ඔහුගේ සිතිවිලි වටහාගත් සක්දෙවි රජුගේ නියෝගයෙන් විශ්වකර්ම දිව්‍යපුත්‍රයා එහි විවේකයට සුදුසු වූ අසපුවක් ද, මනරම් සක්මන් මළුවක් ද මවා දුන්නේය.

---

၇၄.

74.

---

တမဿမံ ပဗ္ဗဇိတေဟိ သုညံဥပေစ္စ သောဉ္စာရမဝါပုရိတွာ,ဉတွာ တဒန္တောလိခိတ’က္ခရာနိခါရိံပရိက္ခာရဘရံအဝေက္ခိ;

වෙනත් පැවිද්දන්ගෙන් තොර වූ ඒ අසපුවට පැමිණ, එහි දොර හැර, එහි ඇතුළත ලියා තිබූ අකුරු කියවා බලා, එහි තිබූ තපස් පිරිකර සහිත කඳ දෙස බැලුවේය.

---

၇၅.

75.

---

နိဝတ္ထဝတ္ထံနဝဝဒေါသုပေတံဝိဝဇ္ဇိယာဝဇ္ဇိယဝဇ္ဇဒဿိ,ဓာရေသိတံဗာရသဓာနိသံသ-မနောဇပုပ္ဖတ္ထရဝါကစီရံ;

දොස් නවයකින් යුත් තමා හැඳ සිටි වස්ත්‍රය අත්හැර, දොස් දකින්නා වූ ඒ සුමේධයන් ආනිශංස දොළසකින් යුක්ත වූ ද, මනහර මල් අතුරක් බඳු වූ ද වල්කල සිවුරක් හැඳගත්තේය.

---

၇၆.

76.

---

ပုန္နာဂပုပ္ဖတ္ထရကာ’ဘိရာမံအံသေ ဝိဓာယာ’ဇိနစမ္မခဏ္ဍံ,ကတွာ ဇဋာမဏ္ဍလ မိတ္တမင်္ဂေတိဝင်္က မာဒါယ’ထ ခါရိကာဇံ;

පුන්නාග මලින් සැරසී ඇති සේ ශෝභමාන වූ අඳුන් දිවි සම කර මත තබාගෙන, හිසෙහි ජටා මණ්ඩලයක් බැඳගෙන, නැමීම් තුනක් ඇති පිරිකර කඳ ද රැගෙන,

---

၇၇.

77.

---

ဘုဇင်္ဂဘောဂေါ’ရုဘုဇေန ဓီရောအာဒါယ စာလမ္ဗနဒဏ္ဍကောဋိံ,သမဂ္ဂဟီ တာပသဝေသမေဝံဝိရတ္တစိတ္တောက ဝိဘဝေဝ ဘဝေ’ပိ;

නාගයෙකුගේ දරණ බඳු වූ මහත් බාහුවෙන් සැරයටියේ කෙළවර දරාගෙන, භවයෙහි මෙන්ම විභවයෙහි ද නොඇලුණු සිතක් ඇති ඒ ධෛර්යවන්ත උතුමාණෝ මෙලෙස තාපස වේශය ගත්හ.

---

၇၈.

78.

---

သော စင်္ကမီ စင်္ကမမောတရိတွာသိလာတလသ္မိဉ္စ ဒိဝါ နိသဇ္ဇိ,သာယံ ပဝိဋ္ဌော ဝသိ ပဏ္ဏသာလံနိပဇ္ဇိ ကဋ္ဌတ္ထရသေသမဉ္စေ;

ඒ සුමේධ තපස්වී තෙමේ සක්මන් මළුවට බැස සක්මන් කළේය. දවාලෙහි ගල්තලාවෙහි වැඩහුන්නේය. සන්ධ්‍යාවෙහි පන්සලට වැද, ලී ලෑල්ලක් මත අතුළ තණ ඇතිරිලි සහිත ඇඳෙහි සැතපුණේය.

---

၇၉.

79.

---

ပစစူသကာလမှိ ပဗုဇ္ဈိတော သောအာဝဇ္ဇယိတွာ’ဂမနပ္ပဝတ္တိံ,ဝိဝေကကာမဿ မမေ’တ္ထ ဝါသောကာမံ ဃရာဝါသသမော သိယာ’တိ;

අලුයම් කාලයෙහි පිබිදුණු ඒ තාපසයා, තමා මෙහි පැමිණීමේ පුවත මෙනෙහි කොට, \"විවේකය කැමති වන මා හට මේ පන්සලෙහි වාසය කිරීම සැබවින්ම ගිහිගෙයි වාසය කිරීම හා සමාන වන්නේය\" යි සිතුවේය.

---

၈၀.

80.

---

အဒုဉှိ ပဏ္ဏစ္ဆဒနံ ကပေါတ-ပါဒါရုဏံ ဗေလုဝပက္ကဝဏ္ဏာ,ဘူမီပိ ဘိတ္တီ ရဇတာဝဒါတာမဉ္စော’ပိ စိတ္တတ္ထရဝါရုရူပေါ;

\"මක්නිසාද යත්, මේ පන්සලේ පරඬලා සෙවිලි කළ වහළ පරෙවි පියුම් වන් රතු පැහැතිය. පොළොව බෙලි ඉදුණු ගෙඩියක පැහැය ගන්නේය. බිත්ති රිදී මෙන් සුදු පැහැතිය. ඇඳ ද විසිතුරු ඇතිරිල්ලක් වැනි මනහර පෙනුමකින් යුක්තය.\"

---

၈၁.

81.

---

သုဘာက မနာပါ မမ ပကဏ္ဏသာလာသာဒီနဝါ ဒုပ္ပရိဘာရိယာ’ယံ,ပဏီတဘိက္ခာ ပရိယေဋ္ဌိ မူလ-ဒုက္ခဿ နတ္ထိ’တိ ပမာဏ မန္တော;

\"මාගේ මේ පන්සල අතිශයින් ශෝභනය, මනාපය. එහෙත් මෙය දෝෂ සහිතය, පරිහරණය කිරීමට අපහසුය. ප්‍රණීත ආහාර සෙවීම සියලු දුකට මුල් වන අතර, එහි කෙළවරක් ද නැත.\"

---

၈၂.

82.

---

အဂါရသညာယ ပဋိက္ခပိတွာတဉ္စ’ဋ္ဌဒေါသာ ကုလပဏ္ဏသာလံ,ဒသင်္ဂ သာဓာရဏ ရုက္ခမူလံဖလာဖခလာဟာရ မုပေစ္စ ဘောဇီ;

ගිහිගෙය යන හැඟීම ඇති කරවන බැවින් අටලෝ දෝෂයන්ගෙන් යුත් ඒ පන්සල ප්‍රතික්ෂේප කොට, දසවැදෑරුම් පොදු ගුණයන්ගෙන් යුත් රුක්මුලකට පැමිණ, පලාඵල වළඳමින් වාසය කළේය.

---

၈၃.

83.

---

သုမေဓသော သော ဒိဝသာနိ သတ္တမဟာပဓာနံ ပဒဟံ သုမေဓော,ပတ္တော အဘိညာသု ဝသိသု ပါရံသဗ္ဗံက သမာပတ္တိသုခံ အဝိန္ဒိ;

මහා ප්‍රඥාවෙන් යුත් ඒ සුමේධ තාපස තෙමේ සත් දිනක් මුළුල්ලෙහි මහා ප්‍රධාන වීර්යය කොට, අභිඥාවන්හි පරතෙරට පත්ව, සියලු සමාපත්ති සුවය වින්දේය.

---

၈၄.

84.

---

တသ္မိံခဏေ ကာနန ဒေဝတာဟိသာဓူ’တိ နိဂ္ဃောသိတပီတိဃောသော,အဗ္ဘုဂ္ဂတော တဿ ယသေန သဒ္ဓိံဝိသုဒ္ဓဝိဇ္ဇာစရဏု’ဗ္ဘဝေန;

ඒ මොහොතෙහි, පිරිසිදු විද්‍යා හා චරණ ධර්මයන්ගෙන් උපන් ඔහුගේ යසස සමඟින්, වනයෙහි වසන දේවතාවුන් විසින් පවත්වන ලද \"සාධු සාධු\" යන ප්‍රීති ඝෝෂාව ගුවනට පැන නැඟුණේය.

---

၈၅.

85.

---

ဝိဇ္ဇာဓရာ တဂ္ဂုဏဒီပကာနိမုတိင်္ဂဝီဏာဓနိဗန္ဓဝါနိ,ဂါယိံသု ဂီတာနိ’ဝ နစ္စမာနောဟိမာစလော သမ္ပတိ သမ္ပဝေဓိ;

විද්‍යාධරයෝ ඔහුගේ ගුණ ප්‍රකාශ කරන්නා වූ, මෘදංග හා වීණා නාදයෙන් සුසංයුක්ත වූ ගීතිකා ගැයූහ. එකල්හි හිමාලය පර්වතය ද නටන්නාක් මෙන් බෙහෙවින් කම්පා විය.

---

၈၆.

86.

---

မုဒ္ဓင်္ကုရံ ဘုဓရကုဋဗာဟု-သတေဟိ တန္နိဇ္ဈရ စာမရေဟိ,ဝိဓူယမာနေဟိ ဝိဓူတပါပံကတောပဟာရေဝ မဟာသရာ’ပီ;

පව් දුරු කළා වූ ඒ තාපසයාට පූජා පවත්වන්නාක් මෙන්, සිය ගණන් පර්වත ශිඛර නැමැති බාහුවලින් හෙබි මහා විල් ද, සැලෙන දිය ඇලි නැමැති සෙමර සලමින් බැබළුණහ.

---

၈၇.

87.

---

အကာလမေဃဒ္ဓနိ ဘေရိရာဝ-ဝျာပါရိတာ မတ္တသိခဏ္ဍိသဏ္ဍာ;

အဇ္ဈာဝသန္တံ ဝနသဏ္ဍမဇ္ဈံမဟိံသုစာ’ခဏ္ဍနတဏ္ဍဝေန;

අකාල මේඝයන්ගේ බෙර හඬ වැනි ගර්ජනාවෙන් ප්‍රබෝධවත් වූ මත් වූ මොනර සමූහයා, ඒ වන ලැහැබ මැද වෙසෙන තාපසයාණන්ට නොකඩවා නටන ලද රංගනයෙන් උපහාර දැක්වූහ.

---

၈၈.

88.

---

မန္ဒာ’နိလာ’မန္ဒဘုဇာ’ဝလမ္ဗ-သုနီလသာခါမဏိဝိဇနီဟိ,လတင်္ဂနာ’လိင်္ဂိတသာလသာမီသံဝိဇယုံ ဝိတဒရမ္ပိ ဓီရံ;

වැල් නැමැති ලියන් විසින් වැළඳ ගන්නා ලද සල් ගස් නැමැති ස්වාමිවරු, මඳ පවනින් සෙලවෙන නිල්වන් අතුපතර නැමැති මිණි වටාපත්වලින්, බිය රහිත වූ ඒ ධීර තාපසයාණන්ට පවන් සැලූහ.

---

၉၀.

90.

---

ကပီတနာ’သောက တမာလ နီပါကပီတနာ’သောက တမာလ နီပါ, (သမတ္တပါဒဘျာသ မဟာ ယမကံ)ကပီတနာ’သောက တမာလ နီပါကပီတနာ’သောက တမာလ နီပါ;

කපීතන (ඇඹරැල්ලා), අශෝක, තමාල හා නීප (කොළොම්) වෘක්ෂයන්ගෙන් ද, කපීතන, අශෝක, තමාල හා නීප වෘක්ෂයන්ගෙන් ද, කපීතන, අශෝක, තමාල හා නීප වෘක්ෂයන්ගෙන් ද, කපීතන, අශෝක, තමාල හා නීප වෘක්ෂයන්ගෙන් ද (ඒ වනය ගැවසී තිබුණේය).

---

၉၁.

91.

---

န ဝေလလိတာ ကိံ ပသဝကာ’ဝတံသာလတာဝိတာနာ မဓုပါလိသာလီ,လတာဝိတာနာ မဓုပါ’လိသာလီန ဝေလ္လိတာ ကိံ ပကသဝါ’ဝတံသာ;

(သမုဂ္ဂဘေဒ ယမကံ)

මල් කැකුළු නැමැති කන් අභරණවලින් හෙබි, මී මැසි සමූහයාගෙන් ගැවසුණු ලතා මණ්ඩපයෝ නොවෙවුලත් ද? මී මැසි සමූහයාගෙන් ගැවසුණු ලතා මණ්ඩපයෝ, මල් කැකුළු නැමැති කන් අභරණවලින් හෙබිව නොවෙවුලත් ද?

---

၉၂.

92.

---

ပုပ္ဖာဝလီ ကန္ဒလ ပါဋလဂ္ဂါကလာပိနီ သာ ဝနရာဇိနီလာ,ပုပ္ဖာကုလီ ကန္ဒန ပါဋလက္ခီကလာပနီလာ ဝရ ရာဇိနီဝ;

(အဒ္ဓဂေါမုတ္တိကာ ဗန္ဓနံ)

මල් වැල්වලින් හා පළොල් දලුවලින් හෙබි, මොනරුන්ගෙන් යුත් ඒ නිල්වන් වන පෙළ, මල්වලින් පිරුණු, පළොල් මල් වැනි රතු නෙත් ඇති, මොනර පිල් වන් නිල් කෙස් කළඹක් ඇති උතුම් රජ බිසවක මෙන් බැබළුණාය.

---

၉၃.

93.

---

နတာသိရော မဉ္ဇရိကာသုရမှာနတာသိရော ပဉ္ဇလိကာဝ ရမ္မေ,ဝနေ နိဗဒ္ဓံ ရမိတော ဝိဘာသိဝိနေယျ ဗန္ဓူရစီတော ပဟာရော;

(ပါဒဂေါမုတ္တိကာ ဗန္ဓနံ)

මල් මංජරීන්ගෙන් නැමුණු හිස් ඇති ගස්වැල්, දොහොත් මුදුන් දී වඳින්නාක් මෙන් රමණීය වූ මේ වනයෙහි නිරන්තරයෙන් ඇලී වෙසෙන, හික්මවිය යුත්තන්ගේ බන්ධු වූ, කෙලෙස් පහර දුරු කළ තාපසයාණන් ඉදිරියෙහි බැබළුණහ.

---

၉၄.

94.

---

ရဇောကိရန္တာ’ဝနတာ လတာသုံလာဇောကိရန္တာ ဝနိတာ နတာဝ,ဒွိဇောအရညံ ဝသိတာ ပိတာဃောဂဇောတရန္တောဝ လတာ ဝိတာနံ;

(သိလောကဂေါမုတ္တိကာ ဗန္ဓနံ အာကုလဇာလမိတိပိ)

පරාග විසුරුවමින් නැමුණු ලතාවෝ, විළඳ විසුරුවමින් නැමුණු ස්ත්‍රීන් මෙන් වූහ. වනයෙහි වසන පක්ෂීහු ද පාපයන් දුරු කළ ඒ තාපසයාණන් වෙත පැමිණියහ. මත් ඇතුන් මෙන් ලතා මණ්ඩපයන් මැදින් ඔවුහු හැසිරුණහ.

---

၉၅.

95.

---

မတင်္ဂဇိန္ဒာ န မသက္ကရိံသုပါဒါနိ နတွာန ပဒိပဓာမံ,ပညာဓဝံ ပီန တပံ ဖလေဟိဟိမဒ္ဒိပါဒေ ပရိသုတ္တမဉှိ;

(ကဗ္ဗနာမ ဂဗ္ဘ စက္ကံ)

හිමාල කඳුපාමුල පිහිටි උතුම් වූ මේ අසපුවෙහි, මහා ප්‍රඥාවෙන් හා තපසින් බැබළෙන තාපසයාණන්ගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් වැඳ, මත් ඇත් රජුන් පවා උන්වහන්සේට නමස්කාර කළහ.

---

၉၆.

96.

---

မေတ္တာယ ဆတ္တံ’ဝ ဖဏံ ဖဏိန္ဒောဓာရေသိ သီသေ ဝသိနော စစာရ,နထာမဝါ’ကာဝ’ဗလေသု ကိဉ္စိမေဓာယ နန္ဒော ထိရဝါစိ ခေမေ;

(ကဝိနာမ ဂဗ္ဘ စက္ကံ)

නා රජ තෙමේ සිය පෙණය මෛත්‍රී කුඩයක් මෙන් ඉන්‍ද්‍රිය සංවර කරගත් තාපසයාණන්ගේ හිස මත දරාගෙන හැසිරුණේය. ස්ථිර වචන ඇති, ප්‍රඥාවෙන් නන්දනය වන, ක්ෂේම භූමියක් බඳු වූ උන්වහන්සේ කෙරෙහි දුබල සතෙකුට වුවද කිසිදු බියක් නොවුණේය.

---

၉၇.

97.

---

နော’သိတေဟိ’ဿ သန္တာသ’နူ’န တောသ ဝတော ဒေါ,ဒါယတော ဝသတော န’နုသန္တာသဿ ဟိတေသိနော;

(ဂါထဒ္ဓဝိသယ ပဋိလောမ ယမကံ)

කෙලෙස්වල නොඇලුණු, අනුන්ගේ යහපත කැමති වන, කෙලෙස් තැවුල් නැති ඒ උතුමා කෙරෙහි පූර්ණ සතුට පවතී. උන්වහන්සේට කිසිදු බියක් හෝ තැතිගැනීමක් නොමැත.

---

၉၈.

98.

---

ယောကာ’သာ’ဝါသ ကာယော ကာမ’ကာမ’မကာမ’ကာ,သကာယနာ’နာယ’ကာသ ဝါမ နာ ဂ ဂနာ’မဝါ;

(သဗ္ဗတော ဘဒ္ဒ ဗန္ဓနံ)

යමෙක් ආශාවන්ගෙන් තොරව, ආකාශය සිය වාසස්ථානය කරගෙන, කෙලෙස් රහිතව, යහපත් මඟ පෙන්වන්නෙකු වී ද, ඒ උත්තමයා ආකාශය වැනි පිරිසිදු සිතින් යුතුව බැබළෙයි.

---

၉၉.

99.

---

ဒယာယ ဝသိတော ဒါယေ ယာပဇာသိဝ မာသဒါ,ယဇာရဟံ ရဉ္ဇမာနော ဝသိဟံသော စိရံဝသိ;

(အဒ္ဓဗ္ဘမ ဗန္ဓနံ)

කරුණාවෙන් යුතුව වනයෙහි වසන, සතුන්ට අභය දෙන, පූජාවන්ට සුදුසු වූ ඒ තාපස හංසයාණෝ බොහෝ කල් සුවසේ වැඩසිටියහ.

---

၁၀၀.

100.

---

မဓုမဒ မဓုကရ ဝိရုတေ ဝိရုတေမလယဇ သုရဟီတ ပဝနေ ပဝနေဟိမဝတိ ဝိကသိတ ပဒုမေ ပဒုမေအဓိသုခ မနုဘဝိ သဝသိ သဝကသိ;

(ပါဒန္တ ယမကံ)

මී පැණි මදයෙන් මත් වූ මී මැස්සන්ගේ නාදයෙන් ගැවසුණු, සඳුන් සුවඳින් යුත් මඳ පවන් හමන, විකසිත නෙළුම් මලින් පිරි හිමාලයෙහි, උන්වහන්සේ අතිශය උතුම් සමාපත්ති සුවය විඳිමින් වාසය කළහ.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ ဒူရေနိဒါနေ သုမေဓဗြာဟ္မဏာပဒါနပရိဒီပေါ.

මෙසේ සියලු කවි ජනයාගේ හදවත්වලට ආනන්දය දෙන කරුණු ඇතුළත්, මේධානන්ද නම් යතිවරයාණන් විසින් විරචිත ජිනවංශදීපයෙහි ‘දූරේ නිදානය’ යටතේ එන ‘සුමේධ බ්‍රාහ්මණ අපදානය’ පිළිබඳ විස්තරය නිමවා වදාරන ලදී.

---

ပဌမော သဂ္ဂေါ.

පළමුවැනි සර්ගයයි.

---

၁.

1.

---

(မန္ဒာ’က္ကန္တာ) မရပုရသိရိံ သဗ္ဗသမ္ပတ္တိသာရံဇမ္ဗုဒ္ဒီပါ’သမ သရသိဇေ ကဏ္ဏိကာ သန္နိကာသံ,ရမ္မံ ရမ္မဝှယ ပုရဝရံ ပါရမီပါရဒဿီဗုဒ္ဓေါ ဒီပင်္ကရ ဒသဗလော သဗ္ဗလောကေကဒီ;

()တသ္မိံ ကာလေ ဝိပုလကရုဏာ နာရိသဉ္စောဒိတ’တ္တောနာနာ ခီဏာသဝ ပရိဝုတော စာရိကံ သဉ္စရန္တော,သံဝတ္တေန္တော သုနိပုဏတယံ ဓမ္မစက္ကံ ကမေနပတွာ တသ္မိံ ပဋိဝသတိ သောဒဿနဝှေ ဝိဟာရေ;

()

දිව්‍ය පුරයක සිරිගත්, සියලු සම්පත්වලින් සාර වූ, දඹදිව නැමැති අසදෘශ නෙළුම් පියමෙහි කර්ණිකාව බඳු වූ, රමණීය වූ ‘රම්ම’ නම් උත්තම නගරයෙහි, පාරමී ධර්මයන්ගේ පරතෙර දුටු, දසබලධාරී වූ, මුළු ලොවට එකම ප්‍රදීපයක් බඳු වූ දීපංකර බුදුරජාණන් වහන්සේ වැඩසිටි සේක. එකල්හි මහා කරුණාවෙන් තෙත් වූ සිත් ඇති උන්වහන්සේ, ක්ෂීණාස්‍රව වහන්සේලා පිරිවරාගෙන චාරිකාවෙහි හැසිරෙමින්, අනුපිළිවෙළින් ධර්ම චක්‍රය පවත්වමින් ‘සුදස්සන’ නම් විහාරයට වැඩම කොට වාසය කළ සේක.

---

၃.

3.

---

သုတွာ ဒိပင်္ကရ ဘဂဝတော နာဂရာ ကိတ္တိသဒ္ဒံသမ္ဗုဒ္ဓေါ သော ဣတိပိ အရဟံ တျာဒိနာ’ဗ္ဘုဂ္ဂတံ တံ,ဂါဟာပေတွာ တုဝဋတုဝဋံ ဝတ္ထဘေသဇ္ဇ ပါနံတန္နိတ္တာ’သုံ ပမုဒိတမတာ ဂန္ဓမကာလာဒိဟတ္ထာ;

()

ඒ රම්ම නගර වැසියෝ \"ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ඉතිපි සෝ භගවා අරහං...\" ආදී වශයෙන් පැතිර ගිය දීපංකර බුදුරජාණන් වහන්සේගේ කීර්ති රාවය අසා, අතිශයින් ප්‍රීතිමත් වූ සිත් ඇතිව, සුවඳ දුම්, මල් ආදිය අතැතිව වස්ත්‍ර, බෙහෙත් හා පැන් වහා සූදානම් කරගත්හ.

---

၄.

4.

---

ပတွာ ဒီပင်္ကရတရိဟရိံ ဂန္ဓမာလာဒိကေဟိပူဇေတွာတ’ဉဇလိမုကုလိကာ ဧကမန္တံ နိသိန္နာ,ဓမ္မံ သုတွာ သဝဏသုဘဂံ ဗုဒ္ဓပါမောက္ခသံဃံသံယာစိတွာ မုဒိတဟဒယာ သွာတ္တယာ’ပဂဉ္ဇုံ;

()

ඔවුහු දීපංකර බුදුරජාණන් වහන්සේ වෙත පැමිණ, සුවඳ මල් ආදියෙන් පූජා කොට, දොහොත් මුදුන් දී වැඳ එකත්පසෙක හිඳ, ශ්‍රවණයට මිහිරි වූ දහම් අසා, බුදුන් ප්‍රමුඛ මහා සංඝරත්නයට පසුදින දානය සඳහා ආරාධනා කොට සතුටු සිතින් සිය නිවෙස් බලා ගියහ.

---

၅.

5.

---

သဇ္ဇေတွာ တေ ဒုတိယဒိဝသေ သဇ္ဇနာ ဒါနသာလံဥဿာပတ္တာ ဓဇကဒလိယော ပုဏ္ဏကုမ္ဘေ ဌပေန္နာ,ကုဗ္ဗန္တာ’ပိ ဓဝလသုဠိနု’က္ခေပ လာဇောပဟာရံဧဝံ တဿာ’ဂမန မယနံ လင်္ကရောန္တာ ဝိဟာသုံ;

()

ඒ සත්පුරුෂයෝ පසුදින දාන ශාලාව පිළියෙල කොට, කොඩි හා කෙසෙල් ගස් ඔසවා, පුන්කලස් තබා, සුදු වැලි අතුරා, විළඳ ආදිය ඉසිමින් බුදුරජාණන් වහන්සේ වැඩම කරන මඟ මෙසේ අලංකාර කළහ.

---

၆.

6.

---

အဗ္ဘုဂ္ဂန္တွာ အထ ဟိမဝတာ သော သုမေဓော တပဿိဂစ္ဆံ တေသံ ဥပရိ နဘသာ ဝါကစီရံ ဓုနန္နော,ဒိသွာ ပီတိပ္ပမုဒိတဇတေ အဉ္ဇသံ သောဓယန္တေသဉ္ဈာမေဃော ရိဝ ပရိလသံ ဓတရိတ္ထေ’ကမန္တံ;

()

එකල්හි හිමාලයෙන් අහසට පැන නැඟුණු ඒ සුමේධ තාපසයාණෝ, තමන්ගේ වල්කල සිවුර ලෙළවමින් අහසින් වඩිද්දී, සන්ධ්‍යා වලාකුළක් මෙන් බබළමින්, මහත් ප්‍රීතියෙන් මඟ සරසන ජනයා දැක එක් පසෙක පහළට වැඩම කළහ.

---

၇.

7.

---

သံသောဓေန္တာ ကလလဝိသမဋ္ဌာန သင်္ကာရဓာနံကသ္မာ တုမှေ ပဋိပထမိမံ’လင်္ကရောထာ’တိ ပုစ္ဆိ,ဘန္တေ ဒီပင်္ကရတရဟရိ’ဒါနိ နိဿာယ ရမ္မံဗုဒ္ဓေါ ဟုတွာ ဝိဟရတိ မဟာဓမ္မသင်္ခံ ဓမန္တော;

()

මඩ සහිත විෂම ස්ථාන හා කුණු කසළ ශෝධනය කරමින් සිටි ජනයාගෙන්, \"ඔබලා කුමක් හෙයින් මේ මඟ සරසන්නාහුද?\" යි උන්වහන්සේ ඇසූහ. \"ස්වාමීනී, දීපංකර බුදුරජාණන් වහන්සේ බුදු බවට පත්ව, මේ රම්ම නගරය ඇසුරු කොට මහා ධර්ම සංඛය පිඹිමින් වැඩසිටින සේක.\"

---

၈.

8.

---

သော သမ္ဗုဒ္ဓေါ ပရိဝုတမဟာဘိက္ခုသံဃော ယတော နောဂါမက္ခေတ္တံ ပဝိသတိ တတော’လင်္ကရောမာ’ဗြုဝိံသု,ဗုဒ္ဓူပ္ပာဒေါ ကိမုတ သုတရံ ဒုလ္လဘော ဗုဒ္ဓသဒ္ဒေါဣစ္စေဝံသော သုမရိယ အလင်္ကတ္တုကာမော’သိ မဂ္ဂံ;

()

“ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ මහා භික්ෂු සංඝයා පිරිවරා අපගේ ගමට වැඩම කරන බැවින් අපි මේ මඟ සරසන්නෙමු” යි ඔවුහු පැවසූහ. “බුද්ධෝත්පාදය අතිශයින්ම දුර්ලභය, ਬੁੱਧ යන ශබ්දය පවා ඇසීම ඉතා දුෂ්කරය” යි සිතූ සුමේධ තාපසයාණෝ ද මඟ සැරසීමට කැමති වූහ.

---

၉.

9.

---

ဈာနာ’ဘိညာ ရတတကဝစု’ဇ္ဇောတမာန’တ္တဘာဝေါသဒ္ဓါယေ’သော အစလသဒိသော ဣဒ္ဓိမာ တာပသော’တိ,သလ္လက္ခေတွာ ကလလဝိသမံ ဒုဂ္ဂမဂ္ဂပ္ပဒေသံသဇ္ဇေတုံ တေ သပဒိ မုဒိတာ သာဓဝေါ တဿ’ဒံသု;

()

ධ්‍යාන හා අභිඥා නැමැති රන් සන්නාහයෙන් බබළන ශරීරයක් ඇති, අචල ශ්‍රද්ධාවෙන් යුත්, සෘද්ධිමත් තාපසයෙකු බව වටහාගත් ඒ සත්පුරුෂයෝ, මඩ සහිත දුෂ්කර මඟ කොටසක් පිළියෙල කිරීමට සතුටින් උන්වහන්සේට පැවරූහ.

---

၁၀.

10.

---

နာနာပုပ္ဖံ ဇလဇထလဇံ ဩစိနိတွာ ဝနမှာတေတွာ ဒေဝါသုရဘဝနတော ကောဝိဠာရာဒိပုပ္ဖေ,အာနေတွာ’ဟံ ဘုဇဂဘဝတာ ဖုလ္လကဏ္ဍုပ္ပလာနိဆေကောသ္မီ’တိ ဝိထရိယ ပထံ ဣဒ္ဓိယာ သံဝိဓာတုံ;

()

මම වනාන්තරයෙන් ජලජ හා ගොඩබිම හටගන්නා නානාවිධ මල් නෙළාගෙන ද, දෙවියන්ගේ හා අසුරයන්ගේ භවනයන්ගෙන් කෝවිලාර ආදී මල් ගෙනැත් ද, නාග ලෝකයෙන් පිපුණු නිල් මහනෙල් මල් ද ගෙනැත්, ඍද්ධියෙන් මාර්ගය සරසා පිළියෙල කිරීමට දක්ෂයෙක් වෙමි (යි සිතා);

---

၁၁.

11.

---

ကတွေ’ဝံ မေ ဟဒယမကုဠံ တောဝိကာသေယျ တသ္မာဝေယျာဝစ္စံ ဝိသဒမတိနော ကာယိကံ သံဝိဓာယ,အဇ္ဇေဝါ’ဟံ ဝိပုလကုသလံ သဉ္စိနိဿ’န္တီ ဓီရောသံသောဓေတုံ ကလလကလုသံ အဉ္ဇသံ အာရဘိတ္ထ;

()

මෙසේ සිතා, පිරිසිදු සිත් ඇති ඒ ධීර තපස්වී තෙමේ, 'මම මාගේ හෘද පද්මය ප්‍රීතියෙන් පුබුදුවා ගනු පිණිස ශාරීරික වත් පිළිවෙත් සිදු කොට, අද ම මහත් වූ කුසල් රැස් කර ගන්නෙමි' යි සිතා, මඩෙන් කිලිටි වූ මාර්ගය ශෝධනය කිරීමට (පිරිසිදු කිරීමට) ආරම්භ කළේය.

---

၁၂.

12.

---

ပဿန္တာနံ ဝိမလနယနော’ဘာသ ဇိမူတဂဗ္ဘေဗုဒ္ဓေါဗုဒ္ဓေါ’တျ’ဘိဟိတဝစော ဝိဇ္ဇုရာဇီဝ စာရီ,တသ္မိံ ပင်္ကေ နိဇကရတလ’မေဘာဇပစ္ဆိဟိ ဓီမာပံသုံ ဒတွာ ရဇတဓဝလံ ဝါလုကံ ဝေါကိရန္တော;

()

බලන්නවුන්ට නිර්මල නේත්‍රා ආලෝකය පතුරුවමින්, වලාකුළු අතරින් විහිදෙන විදුලි රේඛාවක් මෙන් හැසිරෙන, 'බුදු කෙනෙකි! බුදු කෙනෙකි!' යන ප්‍රීති ඝෝෂාවන් මධ්‍යයේ, ඒ ඥානවන්ත තපස්වී තෙමේ සිය දෑතින් සහ කූඩවලින් පස් ගෙනැවිත් දමමින්, රිදී මෙන් සුදු වැලි ඉසිමින් ඒ මඩෙහි මඟ සකසන්නට විය.

---

၁၃.

13.

---

တသ္မိ ဌာနေ ကလ္လလုလိတေ သုဋ္ဌု နာ’လင်္ကတေဝသဒ္ဓိံ ဒီပင်္ကရ’နဓိဝရော’နေကခီဏာသဝေဟိ,ပတ္တော ဗြဟ္မာ’မရနရဖဏိသိဒ္ဓဝိဇ္ဇာဓရာနံသံဝတ္တန္တေ သုဝိပုလမဟေ ပါဋိဟီရေ ဥဠာရေ;

()

මඩ සහිත වූ, තවමත් මැනවින් අලංකාර කර නොතිබූ ඒ ස්ථානයට, අසදෘශ වූ දීපංකර බුදුරජාණන් වහන්සේ නොයෙක් කෙලෙස් නැසූ රහතන් වහන්සේලා සමඟ වැඩම කළ සේක. ඒ සමඟ ම බ්‍රහ්මයන්, දෙවියන්, මනුෂ්‍යයන්, නාගයන්, සිද්ධයන් හා විද්‍යාධරයන් විසින් පවත්වන ලද අති උදාර වූ ප්‍රාතිහාර්යයන්ගෙන් යුත් මහත් වූ පූජා සත්කාරයන් ද පැවැත්වුණි.

---

၁၄.

14.

---

ဟေမ’မ္ဘောဇော’ပမသုဝဒနံ မဏ္ဍိတံ လက္ခဏှော-သီတျာ’နုဗျဉ္ဇနဝိလသိတံ ကေတုမာလာဝိလာသံ,သတ္ထာရံ တံ ဒိသိဒိသိ ပဘာနိစ္ဆရန္တ’ဉ္ဇသမ္ဘိအာဂစ္ဆန္တံ ဝိယ မဏိတလေ မတ္တမာတင်္ဂရာဇာ;

()

රන් පියුමක් වැනි අතිශය සුන්දර මුහුණක් ඇති, අසූවක් අනුබ්‍යංජනයන්ගෙන් හා දෙතිස් මහා පුරුෂ ලක්ෂණයන්ගෙන් අලංකාර වූ, කේතුමාලාවෙන් බබළන්නා වූ, දසත රශ්මි මාලා විහිදුවමින් වඩින්නා වූ, මැණික් පොළොවක් මත ගමන් කරන මත් වූ හස්ති රාජයකු මෙන් ශෝභමාන වූ ඒ ශාස්තෘ බුදුරජාණන් වහන්සේ මඟෙහි වඩිනු දැක;

---

၁၅.

15.

---

ဩလောကေတွာ ဝိမလနယနဉ္စန္ဒနိလုပ္ပလာနိဥမ္မိလေတွာ ရတနဖလကံ အက္ကမန္တောဝ ပိဋ္ဌိံ,နာနာခီဏာသဝပရိစုတော ကဒ္ဒမံ နာ’က္ကမိတွာသမ္ဗုဒ္ဓေါယံ ဝဇတု ဣတိ မေ ဒီဃရတ္တံ ဟိတာယ;

()

නිල් මහනෙල් මල් බඳු පිරිසිදු නෙත් ඇති ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ දෙස බලා, 'නොයෙක් රහතන් වහන්සේලා පිරිවරා ගත් මේ සම්මා සම්බුදුරජාණන් වහන්සේ මඩ මත පා නොතබා, මාගේ පිට මැණික් පුවරුවක් කොට ඒ මතින් වඩිත්වා! එය මාගේ දීර්ඝකාලීන හිතසුව පිණිස පවතීවා!' යි සිතා;

---

၁၆.

16.

---

သလ္လက္ခေတွာ ခရ’ဇိနဇဋာဝါကစီရာနိ ကေသေဩမုဉ္စိတွာ ဝိသမကလလေ ပတ္ထရိတွာ’တ္တဘာဝံ,သေတုံ ကတွာ ပရမပဏိဓီ ကောမိနီ စောဒိတ’တ္တောပဉ္စာ’ဘိညာရတနမဏိမာ သွာ’စကုဇ္ဇော နိပဇ္ဇိ;

()

තම අඳුන් දිවි සම, ජටාව සහ වල්කල සිවුර ලිහා, ඒ විෂම වූ මඩ මත තමාගේ ශරීරය ම ඒ මත අතුරා, පාලමක් මෙන් සලකා පරම ප්‍රාර්ථනාවෙන් පෙලඹුණු සිත් ඇති, පංච අභිඥා නමැති රත්නයන්ගෙන් යුත් ඒ තපස්වී තෙමේ මුහුණ බිමට හරවා වැතිරුණේය.

---

၁၇.

17.

---

သုတွာ ဂါထာပဒမ္ပိ န မေ ဘာရိယံ သံကိလေသေဝိဒ္ဓံသေတွာ ဝရသိဝုရံ ပတ္တုမိစ္ဆေ သစာ’ဟံ,သံဝိဇ္ဇန္တေ တိဘဝဘဝနေ ဒုက္ခိတာ’နန္တသတ္တေသော’ဘံ ဧကော ကထမဓိဂမေ ဓမ္မ မညာတဝေသော;

()

මම කැමති නම්, එක බණ පදයක් ඇසීමෙන් වුවද කෙලෙස් නසා උතුම් නිර්වාණ පුරයට පැමිණිය හැකිය. එහෙත්, තුන් ලොවෙහි අසරණ වූ අනන්ත සත්ත්වයන් දුක් විඳිමින් සිටිද්දී, මම පමණක් තනිවම ධර්මය අවබෝධ කරගෙන සසරින් එතෙර වන්නේ කෙසේද?

---

၁၈.

18.

---

ယန္နူနာ’ဟံ ပရဟိတရတော သမ္မဒညာယ ဗောဓိံအာရောပေတွာ နိခိလဇနတံ’နုတ္တရံ ဓမ္မနာဝံ,ဥတ္တာရေတွာ ဝရသိဝပုရံ ဝဋ္ဋဒုက္ခောဒဓိမှာပစ္ဆာ ဒီပင်္ကရမုနိ ယထာ နိဗ္ဗုတိံ ပါပုဏိဿံ;

()

පරහිත සුවයෙහි ඇලුණු මම, මැනවින් උතුම් බෝධිය අවබෝධ කොටගෙන, සියලු ජනතාව අනුත්තර වූ ධර්ම නමැති නැවට නංවා, සංසාර දුක් නමැති සාගරයෙන් එතෙර කරවා, උතුම් වූ නිවන් පුරයට පමුණුවා, පසුව දීපංකර මුනීන්ද්‍රයන් වහන්සේ මෙන් පිරිනිවන් පාන්නෙම් නම් කෙතරම් යහපත්ද?

---

၁၉.

19.

---

ဣစ္စေဝံ သော ပုမရိယ သမောဓာနယိတွာ’ဋ္ဌဓမ္မေသံသာရမှာ’ဝတရဏမဟာသေတုရူပေါ ပဇာနံ,မုဒ္ဓါဗဒ္ဓ’ဉ္ဇလိပုဋဇဋော ပင်္ကပိဋ္ဌေ နိပန္နောသမ္ဗောဓတ္ထံ ပဏိဓိမကရိ တာဝ တပ္ပာဒမူလေ;

()

මෙසේ සිතූ ඒ තපස්වී තෙමේ, (බුද්ධත්වය ලැබීමට අවශ්‍ය) කරුණු අට සම්පූර්ණ කොට, සත්ත්වයන්ට සංසාරයෙන් එතෙර වීමට මහා පාලමක් බඳු ව, හිස මුදුනේ බැඳගත් දෑත් ඇතිව, ඒ මඩ මත වැතිරී, සම්මා සම්බුද්ධත්වය පිණිස ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද මූලයෙහි ප්‍රාර්ථනා තැබුවේය.

---

၂၀.

20.

---

ဥဿိသဌော သပဒိ ဘဂဝါ ပဉ္စဝဏ္ဏပ္ပသာဒံဥမ္မီလေတွာ နယနယုဂလံ ဖုလ္လနီလုပ္ပလာဘံ,ဒိသွာ နီလောပလမဏိမယံ ဝါတပါနဉ္စယံ’ဝဥဂ္ဃာဋေန္တော ဣသိဝရမှာပင်္ကဇံ ပင်္ကပိဋ္ဌေ;

()

එකෙණෙහි ම භාග්‍යවතුන් වහන්සේ, පිපුණු නිල් මහනෙල් බඳු වූ ද පස්පැහැ ප්‍රසාදයෙන් යුත් වූ ද නෙත් යුගල හැර බලමින්, නිල් මැණික්වලින් කළ කවුළුවක් හරින්නාක් මෙන්, මඩ මතුපිට පියුමක් බඳු වූ ඒ උත්තම ඍෂිවරයා දෙස බලා වදාළ සේක.

---

၂၁.

21.

---

ဧတဿိ’ဇဈိဿတိ ဣတိ အယံ ပတ္ထနာ’နာဂတံသ-ဉာဏံ သမ္မာ ပတိနိယ ဣတော ကပ္ပလက္ခာဓိကာနံ,အာဝဇ္ဇေန္တော ဥပရိ စတုရာသင်္ခိယာနန္တျ’ဝေဒိပတွာ ဗောဓိံ အဟမိဝ သိယာ ဂေါတမော နာမ ဗုဒ္ဓေါ;

()

මොහුගේ මේ ප්‍රාර්ථනාව සිද්ධ වන්නේය' යි අනාගත කාලය දන්නා නුවණින් මැනවින් දැන, මෙයින් කල්ප ලක්ෂයකට අධික වූ සතර අසංඛ්‍යෙය කාලයකට එපිට අනාගතය ආවර්ජනය කොට, 'මතු දිනෙක මොහු ද මා මෙන්ම බෝධියට පැමිණ, ගෞතම නමින් බුදු වන්නේය' යි වදාළ සේක.

---

၂၂.

22.

---

တုမှေ သမ္ပဿထ ဣတိ ဣမံ တာပသံ သံဃမဇ္ဈေဝတွေ’ဝံ သော ပဒမသဒိသံ ဓမ္မရာဇာ ဒဒန္တော,သမှိန္ဒိတ္ထာ’ဓရကိသလယာ’လတ္တကံ နာဂတံယ-ပညာမုဒ္ဒါ’င်္ကိတပဒသတံ ဝတ္တသန္ဒေသဂဗ္ဘံ;

()

භික්ෂු සංඝයා මධ්‍යයෙහි 'ඔබලා මේ තපස්වරයා දකින්නහු ද?' යි පවසා, ඒ ධර්මරාජ වූ දීපංකර බුදුරජාණන් වහන්සේ අනාගත ප්‍රඥා මුද්‍රාවෙන් සලකුණු කරන ලද, වෘත්තාන්ත දේශනාවන්ගෙන් යුත් අසදෘශ වූ වචන, ලා කඩ දියර තැවරූ දළු වැනි තොල්පට විවර කරමින් වදාරන්නට වූ සේක.

---

၂၃.

23.

---

ဝါသဋ္ဌာနံ ကပိလနဂရံ နာမ မာသာမဟေသိမာတာ သုဒ္ဓေါဒနနရပတိ တေ ပိတာ’ဒိစ္စဝံသေ,ဗိမ္ဗာ ဗိမ္ဗာ ဓရဝတိ ပိယာ ဟေမ ဗိမ္ဗာ ဘိရာမာတသ္မိံကာလေ တနုဇရတနံ ရာဟုလော ဟေဿတေ တေ;

()

ඔබගේ වාසස්ථානය කපිලවස්තු නගරය වන්නේය. මහාමායා දේවිය මෑණියන් වන අතර, ආදිත්‍ය වංශික සුද්ධෝදන රජු පියාණන් වන්නේය. රන් පිළිමයක් බඳු අතිශය රූපවත් යශෝධරා (බිම්බා) දේවිය ප්‍රිය බිරිඳ වන අතර, ඒ කාලයෙහි රාහුල කුමරු ඔබගේ ආදරණීය පුත්‍ර රත්නය වන්නේය.

---

၂၄.

24.

---

ဟေဿန္တေ တေ ပဌမဒုတိယဿာဝကာ သာရိပုတ္တ-မောဂ္ဂလ္လာနာ ဒွိဇကုလဘဝါ ဘုရိပညိဒ္ဓိမန္တော,အာနန္ဒာချော ယတိ ပတိ ရုပဋ္ဌာယကောသာဝိကာနံခေမာထေရိ ပရမ ယုဂလံ ဥပ္ပလဗ္ဗဏ္ဏထေရိ;

()

බ්‍රාහ්මණ වංශයෙහි උපන්, මහා ප්‍රඥාවෙන් හා මහා ඍද්ධියෙන් යුත් සැරියුත් සහ මුගලන් යන දෙනම ඔබගේ ප්‍රථම හා ද්විතීයික අග්‍රශ්‍රාවකයන් වන්නාහ. ආනන්ද නමින් හැඳින්වෙන ස්වාමීන් වහන්සේ අග්‍ර උපස්ථායකයා වන අතර, මෙහෙණි සසුනෙහි අග්‍රශ්‍රාවිකා යුගලය ඛේමා සහ උප්පලවණ්ණා තෙරණියන් වන්නාහ.

---

၂၅.

25.

---

အဿတ္ထော တေ ဝိဇယဝိဋပီ တွဉ္စ ခေါ ဂေါတမဝှောဆဗ္ဗဿာနီ ပဒဟိယ ဃရာ နိက္ခမိတွာ သကမှာ,ပါယာသဂ္ဂံ ပရိဝိသိယ ဘော တွံ သုဇာတာယ ဒိန္နံဗောဓိံ ဗုဇ္ဈိဿသိ ဣတိ ဓုဝံ ဗောဓိမူလေ နိသဇ္ဇ;

()

ඔබගේ ජයග්‍රාහී බෝධි වෘක්ෂය ඇසතු වෘක්ෂය (ඇසතු බෝධිය) වන අතර, ඔබ ගෝතම නමින් ප්‍රසිද්ධ වන්නෙහිය. ඔබ ගිහිගෙයින් නික්ම සාවුරුද්දක් මුළුල්ලෙහි දුෂ්කර ක්‍රියා කොට, සුජාතාව විසින් දෙන ලද උතුම් කිරිපිඬු වළඳා, බෝධි මූලයෙහි වැඩහිඳ ඒකාන්තයෙන් ම සම්මා සම්බුද්ධත්වයට පත් වන්නෙහිය.

---

၂၆.

26.

---

သတ္ထာ သဉ္ဈာဃနပဋလတော မုတ္တဝိဇ္ဇုလ္လတေ,ဝသန္ဒဿေတွာ နိဇဘုဇလတံ စီဝရဗ္ဘန္တရမှာ,ပချာကာသိ ဇလဓရရဝါ’ကာရဂမ္ဘီရဃောယံနိစ္ဆာရေတွာ သုရဓနုရိဝေါ’ဘာသ ဆဗ္ဗဏ္ဏရံသိ;

()

ශාස්තෘ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ, සන්ධ්‍යා කාලයේ ඝන වලාකුළු අතරින් නික්මුණු විදුලි ලතාවක් මෙන්, සිවුර තුළින් තමන් වහන්සේගේ ශ්‍රී හස්තය දක්වමින්, දේදුන්නක් බඳු ෂඩ්වර්ණ රශ්මි මාලාවන් විහිදුවා, වැසි වළාකුළක ගර්ජනාව බඳු ගම්භීර ස්වරයෙන් යුතුව මේ කරුණ ප්‍රකාශ කර වදාළ සේක.

---

၂၇.

27.

---

အမှေ ဒီပင်္ကရဘဂဝတော သာသနေ နာ’ဝဗုဒ္ဓါလစ္ဆာမာ’တိ တဝ ပရိမုခေ’ဝါ’ယတိံ မောက္ခဓမ္မံ,တသ္မိံ ပတ္တာ’ခီလ သုရနရာပတ္ထယုံ တင်္ခဏေဝံပူဇေတွာ’တဉ္ဇလိသရသိဇေ ပါဒပီဌမှိ တဿ;

()

දීපංකර භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ශාසනයෙහි ධර්මාවබෝධය ලැබීමට නොහැකි වන්නෝ, අනාගතයෙහි ඔබ වහන්සේ ඉදිරියෙහි ම නිවන් දකිත්වා!' යි පවසමින්, එහි රැස්ව සිටි සියලු දෙවි මිනිස්සු ඒ මොහොතේ ම දොහොත් මුදුන් දී වැඳ නමස්කාර කොට, උන්වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද පීඨය වෙත පූජෝපහාර පැවැත්වූහ.

---

၂၈.

28.

---

ဗုဒ္ဓေါ ဗြဟ္မာမရနရသိရော စုမ္ဗိတင်္ဃီ သရောဇောသမ္ပူဇေတွာ’ဋ္ဌဟိ ဇဋိလကံ ပုပ္ဖမုဋ္ဌီဟိ တမှာ,ပက္ကာမိ သော ကနကသိခရီဟာရိ ကိဉ္ဇက္ခဘာရေဥဗ္ဘူတ’မှောရုဟဝနသိရေ အပ္ပယန္တော ပဒါနိ;

()

බ්‍රහ්ම, සුර, නරයන්ගේ හිස්වලින් ස්පර්ශ කරන ලද ශ්‍රී පාද පද්මයන් ඇති ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ, ඒ ජටිල (සුමේධ) තපස්වීවරයාට මල් මිටි අටකින් පූජා කොට, රන්වන් කඳු මුදුන් වැනි රේණු බරිත මහත් වූ නෙළුම් වනයක් මත පා තබන්නාක් මෙන් පියවර තබමින් එතැනින් වැඩම කළ සේක.

---

၂၉.

29.

---

ရမ္မံ ရမ္မံ မဟီယ ဇဋိလံ ပုပ္ဖမုဋ္ဌီဟိ ကတွာခီဏာ ခီဏာသဝဝသိဂဏာ ဒက္ခိဏံ ပက္ကမိံသု,ဒေဝါ’ဒေဝါ ပဝုရမကရုံ ဝန္ဒနာမာနပူဇံဒီပံ ဒီပင်္ကရဒသဗလဉ္စာ’နုဂန္တွာ နိဝတ္တာ;

()

කෙලෙස් නැසූ රහතන් වහන්සේලා ද ඒ සුමේධ තපස්වීවරයාට මල් මිටිවලින් මනහර ලෙස පූජා කොට, දකුණෙන් ප්‍රදක්ෂිණා කරමින් වැඩම කළහ. දෙවි දේවතාවෝ ද වැඳ නමස්කාර කරමින් මහත් වූ පූජෝපහාර පැවැත්වූ අතර, දීපංකර දසබලයන් වහන්සේ පසුපස යම් දුරක් ගමන් කොට නැවත හැරී ආහ.

---

၃၀.

30.

---

တမှာ ဌာနာ ဂတသတိ ဇနေ သန္နိသိန္နဿ တဿပလ္လင်္ကေနာ’မရနရ ပရိစ္စန္တ ပုပ္ဖာသနမှိ,ဇာတိက္ခေတ္တာ တဟိမုပဂတာ ဒေဝတာ ဧတမတ္ထံအာရောစေသုံ မဟိတဝရဏာ အဉ္ဇလိမဉ္ဇရီဟိံ;

()

එතැනින් ජනයා පිටව ගිය පසු, දෙවි මිනිසුන් විසින් පූජා කරන ලද මල් ආසනය මත පළක් බැඳ වැඩසිටි ඒ සුමේධයන් වෙත, දස දහසක් ලෝක ධාතුවෙන් (ජාතික්ෂේත්‍රයෙන්) පැමිණි දේවතාවෝ දොහොත් මුදුන් දී නමස්කාර කරමින් මෙසේ සැලකර සිටියහ.

---

၃၁.

31.

---

ပုဗ္ဗေ ပုပ္ဖာသနုပရိ သမာရူဠှဗုဒ္ဓင်္ကုရာနံအဒ္ဓါနေ’ဝေ’တရဟိ ဘဝတောစာ’သနာရောဟဏမှိ,ဧကာလောကာ ဒသဟိ ဂုဏိတာ လောကဓာတု သဟဿီသံဝတ္တန္တေ တွမနဝရတံ ဟေဿသေ တေန ဗုဒ္ဓေါ;

()

පෙර බුද්ධ අංකුරයන් වහන්සේලා මල් අසුන් මත වැඩසිටි කල්හි මෙන්ම, දැන් ඔබ වහන්සේ ද මේ අසුනට නැඟි කල්හි ද, දස දහසක් ලෝක ධාතුව එකම ඒකාලෝකයක් බවට පත් විය. එහෙයින් ඔබ වහන්සේ ඒකාන්තයෙන් ම බුදු බවට පත් වන්නෙහිය.

---

၃၂.

32.

---

တာသံ ဝါစံ သဝဏမဓုရံ ဒေဝတာနံ နိသမ္မဘိယျော စိတ္တပ္ပဘဝဝီရိယော ပီတိဝိပ္ဖာရိတတ္တော,ပုဗ္ဗေ သတ္တုတ္တမပရိစိတာ ဗောဓိသမ္ဘာရဓမ္မာအာဝဇ္ဇေသိ ကတိ ဣတိ သုဓီ ဓမ္မဓာတုံ သဟေတုံ;

()

දේවතාවුන්ගේ ඒ කර්ණරසායන වචන අසා, වඩාත් දැඩි වූ වීර්යයෙන් හා ප්‍රීතියෙන් පිනා ගිය සිත් ඇති ඒ ඥානවත් තපස්වී තෙමේ, 'පෙර උත්තමයන් විසින් බුද්ධත්වය ලැබීම පිණිස පුරුදු කරන ලද බෝධිසම්භාර ධර්මයන් (පාරමිතාවන්) කෙතරම් තිබේද?' යි විමසමින්, හේතු සහිත වූ ඒ ධර්මතාවන් මනසින් ආවර්ජනය කරන්නට විය.

---

၃၃.

33.

---

ဩကုဇ္ဇိတွာ ဓရဏိဌပိတော ပုဏ္ဏ ကုမ္ဘော သုမေဓဝိဿန္ဒေတွာ သလိလမခိလံ ကိန္တုပစ္စာဟရေထ,ဧဝံ ဒတွာ ဓနသုတကလတ္တ’င်္ဂပစ္စင်္ဂဇီဝေနိဗ္ဗိန္နော မာ ဘဝိ’တိ ပဌမံ ပါရမိံ’ဓိဋ္ဌဟိ သော;

()

'සුමේධය, යටිකුරු කරන ලද පිරුණු පැන් කලයක්, තමා සතු සියලු පැන් ඉතිරි නොකර හලන්නාක් මෙන්, ඔබ ද ධනය, දූ දරුවන්, බිරිඳ, අත් පා ආදී අඟ පසඟ මෙන්ම ජීවිතය ද දන් දී කිසිදු පසුතැවීමක් ඇති කර නොගන්න' යි සිතා, උන්වහන්සේ පළමුවැනි දාන පාරමිතාව මෙසේ ඉටු කිරීමට අධිෂ්ඨාන කළ සේක.

---

၃၄.

34.

---

နာ’ပေက္ခိတွာ ယထရိဝ နိဇံ ဇီဝိတံ ဇီဝိတံ’ဝရက္ခန္တော သဉ္စရတိ စမရိ စာမရ စန္ဒိကာဘံ,ဧဝံ သီလံ ဝရသိဝပုရဒွါရမာရက္ခ ဓီရအဇ္ဈိဋ္ဌာသိ ဣတိ သဒုတိယံ ပါရမိံ သုဒ္ဓသီလော;

()

සෙමර මුවා තමාගේ ජීවිතය ගැන නොතකා, සඳකැන් වැනි සුදු පැහැති සෙමර වලිගය රක්මින් හැසිරෙන්නා සේ, එලෙසින්ම ප්‍රඥාවන්ත වූ, පිරිසිදු සිල් ඇති ඔබ වහන්සේ උතුම් නිවන් පුරයට දොරටුව බඳු වූ සීලය ආරක්ෂා කරමින්, දෙවන පාරමිතාව වූ සීල පාරමිතාව දැඩිව ඉටු කළ සේක।

---

၃၅.

35.

---

သံဝိဂ္ဂေါ ယော စိရပရိဝသံ ဃောရကာရာဃရမှိမုတ္တီံ တမှာ’ဂမယတိ ယထာ ဟောဟိ နေက္ခမ္မနိတ္တောနိဗ္ဗိန္နော တွံ တထရိဝ ဘဝေ ဗန္ဓနာဂါရရူပေအဇ္ဈိဋ္ဌာသိ တတိယမ္ပိ သော ပါရမိန္တျေ’ကစာရီ;

()

භයානක සිරගෙයක බොහෝ කල් සිරවී සිට, ඉන් මිදීම පතමින් කලකිරුණු සිතින් නික්ම යාමට කැමති වන්නා සේ, සිරගෙයක් බඳු වූ භවය කෙරෙහි කලකිරී, එකල තපස් රකිමින් හැසිරුණු ඒ සුමේධ තාපස තෙමේ තුන්වන පාරමිතාව වූ නෙක්ඛම්ම පාරමිතාව දැඩිව ඉටු කළ සේක।

---

၃၆.

36.

---

ဟီနုက္ကဋ္ဌံ ကုလမနုဃရံ ဘိက္ခကော ဘိက္ခု ဘိက္ခံအဏွာဟိဏ္ဍံ လဘတိ နစိရံ သံဝရဋ္ဌော ယထေ’ဝံ,သမ္ဗောဓတ္ထ ဘဇ ပဋိဗလေ ပဏ္ဍိတေ ပုဋ္ဌပဉှောအဇ္ဈိဋ္ဌာသိ တွမိတိ မတိမာ ပါရမိံ သော စတုတ္ထိံ;

()

සිඟමන් යදින මහණෙකු උසස් පහත් කුලයන් ගැන නොසලකා, ගෙයින් ගෙට හැසිරෙමින්, සංවරව වහා සිඟමන් ලබන්නා සේ, බෝධිය පිණිස සුදුසු වූ පණ්ඩිතයන් ඇසුරු කරමින්, ප්‍රශ්න විචාරමින්, නුවණැති ඒ සුමේධ තෙමේ සිව්වන පාරමිතාව වූ ප්‍රඥා පාරමිතාව දැඩිව ඉටු කළ සේක।

---

၃၇.

37.

---

နိစ္စုဿာဟော ဝိစရတိ ယထာ ကေသရီ သေရိစာရီဧဝံ ဌာနေ ဂမနသယနေစာ’သနေ တွံ သုမေဓ,ဥဿောဠှီ တျာသိထိလဝီရိယော ဟောတိ သမ္ဗောဓနတ္ထံအဇ္ဈီဋ္ဌာသိ ထိရဝီရိယဝါ ပဉ္စမိံ ပါရမိံ သော;

()

සීහරාජයා සැමවිටම මහත් වීර්යයෙන් යුතුව නිදහසේ හැසිරෙන්නා සේ, එලෙසින්ම සුමේධයෙනි, ඔබ සිටගෙන සිටීමේදී ද, ගමනේදී ද, හිඳීමේදී ද, සැතපීමේදී ද නොපසුබට උත්සාහයෙන් යුක්ත වන්නැයි, ස්ථිර වීර්යය ඇති ඒ සුමේධ තෙමේ පස්වන පාරමිතාව වූ වීර්ය පාරමිතාව දැඩිව ඉටු කළ සේක।

---

၃၈.

38.

---

ဣဋ္ဌာနိဋ္ဌံ ပထဝိရိဝ ဘော သဗ္ဗမာနာဝမာနံနာပဇ္ဇိတွာ မနသိဝိက္တိံ တွံ သဟန္တော ခမန္တော,သမ္ဗောဓတ္ထံ ပရဝဓခမော ဟောဟိ’တီ ခန္တိဝါဒီအဇ္ဈိဋ္ဌာသိ ပရဟိတရတော ဆဋ္ဌမိံ ပါရမိံ သော;

()

පොළොව තමන් මත හෙළන මනාප අමනාප හැම දෙයක්ම, සියලු මන්න අභිමානයන් දරාගන්නා සේ, සිතේ වෙනස්වීමක් ඇති කර නොගෙන, බෝධිය පිණිස අන් අයගෙන් සිදුවන වධහිංසා පවා ඉවසමින්, පරහිත සුවයෙහි ඇලුණු, ක්ෂාන්තිවාදී වූ ඒ සුමේධ තෙමේ හයවන පාරමිතාව වූ ක්ෂාන්ති පාරමිතාව දැඩිව ඉටු කළ සේක।

---

၃၉.

39.

---

ဝီထိံ နာတိက္ကမတိ နိယမံ ဩသဓီတာရကာ’ယံဧဝံ သန္တုတ္တမ ပရိစိတံ သစ္စဝါစံ သုမေဓ,တွံ မာဝိတိက္ကမိ ကရဟစိ ဗောဒ္ဓုကာမော သုဗောဓိံအဇ္ဈိဋ္ဌာသိ’တျ’ဝိတထကထိ သတ္တမိံ ပါရမိံ သော;

()

ඕෂධී තාරකාව කිසිවිටෙකත් තමාගේ ගමන් මඟ හෝ නියමය ඉක්මවා නොයන්නා සේ, එලෙසින්ම උතුම් වූ ශාන්ත වූ සුමේධයෙනි, චතුරාර්ය සත්‍යය අවබෝධ කරගනු කැමති ඔබ ද, කිසි කලෙක පුරුදු කළ සත්‍ය වචනය ඉක්මවා නොයන්නැයි සිතා, සත්‍යවාදී වූ ඒ සුමේධ තෙමේ සත්වන පාරමිතාව වූ සත්‍ය පාරමිතාව දැඩිව ඉටු කළ සේක।

---

၄၀.

40.

---

တမှာဌာနာ ဗလဝပဝနေ ဝါယမာနေ’ပိ ထောကံကပ္ပဋ္ဌာသိ တစလတိ ယထာ ပဗ္ဗတော သုပ္ပတဋ္ဌော,တွံ တိဋ္ဌာဟိ တထရိဝ အဓိဋ္ဌာနဓမ္မေသု ဒဠှံအဇ္ဈိဋ္ဌာသီ’တျဝလသဒိသော စ’ဋ္ဌမိံ ပါရမိံ သော;

()

සතර දෙසින් දැඩි සුළං හැමුවත්, මැනවින් පිහිටි පර්වතය කිසිදු සෙලවීමකට පත් නොවන්නා සේ, ඔබ ද අධිෂ්ඨාන ධර්මයන්හි එලෙසින්ම ස්ථිරව පිහිටන්නැයි සිතා, නොසැලෙන පර්වතයක් බඳු වූ ඒ සුමේධ තෙමේ අටවන පාරමිතාව වූ අධිෂ්ඨාන පාරමිතාව දැඩිව ඉටු කළ සේක।

---

၄၁.

41.

---

ဩတိဏ္ဏေသု ဥဒကရဟဒေါ ဘော နိဟီနုတ္တမေသုသီတတ္တံ သမ္ဖရတိ ဟိ သမံ ဝါရိနာ ဘာဝယေနိ,မေတ္တာယေဝံ တိဘဝဘဝနေ သဗ္ဗသတ္တေသု တုလျံအဇ္ဈိဋ္ဌာသိ သမုတိ နဝမိံ ပါရမိံ မေတ္တ စိတ္တော;

()

කුඩා තටාකයක ඇති සිසිල් ජලය, එහි බසිනා උසස් පහත් සැමටම එකසේ සීතල ලබා දෙන්නා සේ, තුන් ලොව වෙසෙන සියලු සත්වයන් කෙරෙහි ද එලෙසින්ම සම මෙත් සිත පතුරුවන්නැයි සිතා, මෙත් සිත් ඇති ඒ සුමේධ තෙමේ නවවන පාරමිතාව වූ මෙත්තා පාරමිතාව දැඩිව ඉටු කළ සේක।

---

၄၂.

42.

---

ဣဋ္ဌာနိဋ္ဌေ သတိ ပဋိဟတေ ဝတ္ထုဇာတေ ယထာဟိမဇ္ဈတ္တာ’ယံ ဝသုမတိဝဓူ ဟောတိ ဒုက္ခေ သုခေက ဝါ,ဧဝံ ဘော တွံ ဘဝ သမတုလာသန္တိဘော’ပေက္ခ ကော’တိအဇ္ဈိဋ္ဌာသိ သဝသိ ဒသမိံ ပါရမိံ ဘုရိမေဓော;

()

මේ මිහිකත තමා මත හෙළන මනාප හෝ අමනාප, පිරිසිදු හෝ අපිරිසිදු ඕනෑම දෙයකදී, සැපේදී මෙන්ම දුකේදී ද මධ්‍යස්ථව පවතින්නා සේ, ඔබ ද තරාදියක් මෙන් සමව, ශාන්තව, උපේක්ෂා සහගත වන්නැයි සිතා, මහා ප්‍රඥාවන්ත ඒ සුමේධ තෙමේ දසවන පාරමිතාව වූ උපේක්ඛා පාරමිතාව දැඩිව ඉටු කළ සේක।

---

၄၃.

43.

---

အာလောလေန္တော တိဒသပမိတံ ပါရမိသာဂရံ သောသတ္တာဓိသော နိသိတမတိမာ ဉာဏမတ္ထာ’စလေန,အာဝဇ္ဇေသိ ဝသုမတဝဓု သာဓုကာရံ’ဝ ဒေန္တိသံကမ္ပိ သမ္ပတိ သတိမတော ဓမ္မတေဇေန တေန;

()

සත්වයන්ට අධිපති වූ, තියුණු නුවණැති ඒ සුමේධ තෙමේ තමාගේ ප්‍රඥාව නමැති මන්දර පර්වතයෙන් තිස් ආකාර පාරමී සාගරය කළඹමින් ඒවා මෙනෙහි කළේය. එකල සාධුකාර දෙන්නාක් මෙන්, සිහි නුවණින් යුත් ඒ උත්තමයාගේ ධර්ම තේජසින් මේ මහා පෘථිවිය කම්පා විය।

---

၄၄.

44.

---

ဘီရူစ္ဆမှီ ဃဏပထဝိယာ ကမ္ပမာတာယိ’မာယပတွာ ဒီပင်္ကရဘဂဝတော ရမ္မဝါသီ သမီပံ,သမ္ပုစ္ဆိံသု ဝသုမတိ ဘုသံ ကမ္ပိ တံကိဿဟေတုအာဝဇ္ဇေတွာ သမုတိ မုနိနော တမ္ပဝတ္တိံ ကထေသိ;

()

මේ මහා ඝන පොළොව කම්පා වීමෙන් බියට හා තැතිගැනීමට පත් වූ රම්මවතී නුවර වැසියෝ, දීපංකර භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වෙත පැමිණ, 'මිහිකත මෙලෙස තදින් කම්පා වීමට හේතුව කුමක්ද?' කියා විමසූහ. එවිට මුනිවරයාණන් වහන්සේ එය මෙනෙහි කර, ඔවුන්ට ඒ පුවත වදාළ සේක।

---

၄၅.

45.

---

နိက္ကင်္ခါ တေ ပုနပိ နဂရာ နာဂရာ တံ ဥပေစ္စသမ္ပူဇေသုံ စရဏယုဂလံ ဂန္ဓမာလာဒိကေဟိ,ကတွာ တေန’ဉ္ဇလိသရသိဇေ ယေန ဒီပင်္ကရေ’ဏောဥဋ္ဌာသိ သော ပုရိသတိသဟော သန္နီသိန္နာသနမှာ;

()

සැකයෙන් තොර වූ ඒ නුවර වැසියෝ නැවතත් උන්වහන්සේ වෙත පැමිණ, සුවඳ මල් ආදියෙන් ශ්‍රී පාද යුගලය පිදූහ. දීපංකර බුදුරජාණන් වහන්සේ දෙසට නෙළුම් පියුමක් බඳු දොහොත් මුදුන් දී වැඳ, පුරුෂයන් අතර සිංහයෙකු බඳු වූ ඒ සුමේධ තාපස තෙමේ තමා ඉඳගෙන සිටි අසුනෙන් නැගී සිටියේය।

---

၄၆.

46.

---

မာ တေ ရောဂေါ ဘဝိ ပဋိဘယံ မာ ဘဝိ ဆမ္ဘိတတ္တံသင်္ကပ္ပော တေ ပရမပဏိဓိ သိဇ္ဈတံ ခိပ္ပမေဝ,ဣတ္ထဉ္စာ’သိထုတိပဒသတံ ဇာတိခေတ္တာ ဂတာ တံပုပ္ဖာဒီဟိ မဟီယ ဇဋိလံ နိဇ္ဇရာ ဗျာဟရိံသု;

()

'ඔබට කිසිදු රෝගයක්, බියක් හෝ තැතිගැනීමක් නොවේවා! ඔබගේ උතුම් ප්‍රාර්ථනාව ඉතා ඉක්මනින්ම ඉටු වේවා!' යැයි පවසමින්, දසදහසක් ලෝකධාතුවෙන් පැමිණි දේවතාවෝ මල් ආදියෙන් ඒ ජටිල තාපසයා පුදා, සිය ගණන් ප්‍රශංසා වචන පැවසූහ।

---

၄၇.

47.

---

အဗ္ဘုဂ္ဂန္တွာ ပဝနပဒဝိံ ဒေဝတာနံ မနာနိဗောဓာတွော ဟိမဝတိ သကံ အဿမံ တာပသော သော,ပတ္တော အတ္ထာစလမုပဂမီ တင်္ခဏေ ရံသိမာလီသင်္ကောစေတွာ သရသိဇဝနံ သံဟရိတွာ’ံသုဇာလံ;

()

දේවතාවුන්ගේ සිත් සතුටු කරමින්, අහසින් ගමන් කොට හිමාලයෙහි පිහිටි තමාගේ අසපුව වෙත ඒ බෝධිසත්ව තාපස තෙමේ පැමිණියේය. ඒ මොහොතෙහි කදම්බ රශ්මි මාලාවන් ඇති සූර්යයා නෙළුම් විල් හැකිළෙන්නට සලස්වමින්, තමාගේ කිරණ සමූහය හකුළුවා ගනිමින් අස්තංගත පර්වතයට ළඟා විය।

---

၄၈.

48.

---

ရမ္မံ ဒီပင်္ကရဘဂဝတော ရမ္မဝတျာ’ဘိဓာနံဝါသဋ္ဌာနံ ဇနကဇနနီ ဒွေ သုဒေဝဿုမေဓာ,နိစ္စောပဋ္ဌာယကယတိဝရော သာဂတောမင်္ဂလောစတိဿောစာ’သုံ ပဌမဒုတိယဿာဝကာ ထေရနာဂါ;

()

දීපංකර භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ රමණීය වාසස්ථානය වූයේ රම්මවතී නම් නුවරයි. උන්වහන්සේගේ පියා සුදේව රජු ද, මව සුමේධා දේවිය ද වූහ. නිබඳව උපස්ථාන කළ උතුම් යතිවරයා සාගත තෙරණුවෝ වූ අතර, මංගල සහ තිස්ස යන තෙරුන් වහන්සේලා දෙනම උන්වහන්සේගේ ප්‍රථම සහ ද්විතීය අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූහ।

---

၄၉.

49.

---

နာနာခီဏာသဝပရိဝုတော စာ’သိ နန္ဒာ သုနန္ဒာတဿာ’ဟေသုံ ပဌမဒုတိယဿာဝိကာ အဂ္ဂဘူတာ,ကာယော’သိတိရတနပမိတော ပိပ္ဖလိနာမဗောဓိအဋ္ဌာသိ သော ပစုရဇနတံ တာရယံ ဝဿလက္ခံ;

()

උන්වහන්සේ නොයෙක් රහතන් වහන්සේලාගෙන් පිරිවරන ලද සේක. නන්දා සහ සුනන්දා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා උන්වහන්සේගේ ප්‍රථම සහ ද්විතීය අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ වූහ. උන්වහන්සේගේ ශ්‍රී දේහය අසූ රියනක් උස වූ අතර, බෝධි වෘක්ෂය පිප්ඵලී (ඇසතු) නම් විය. උන්වහන්සේ බොහෝ ජනයා සසරින් එතෙර කරවමින් අවුරුදු ලක්ෂයක් ආයු වළඳා වැඩසිටි සේක।

---

၅၀.

50.

---

သတ္ထာ ဒီပင်္ကရဝှော သုရနရသရဏောဒီပဒီပေါစိရဿံဒီပေဝေါ ဓမ္မဒီပံ တိဘုဝနဘဝနေ ဝီတ’ဝိဇ္ဇန္ဓကာရံအဂ္ဂိက္ခန္ဓော’ဝဘာသံ ဝိဟရိယ ပရိနိဗ္ဗာယိ ခီဏာသဝါ’ပိခီဏသ္နေဟာပဒီပါယထရိဝ အရိယာ သာဝကာ နိဗ္ဗုတာ’သုံ;

()

දෙව් මිනිසුන්ගේ සරණ වූ, දීපංකර නම් වූ ඒ ශාස්තෘන් වහන්සේ, තුන් ලොව නමැති මන්දිරයෙහි අවිද්‍යා අන්ධකාරය දුරු කරමින් ධර්ම ප්‍රදීපය බොහෝ කල් දල්වා, මහත් ගිනි කඳක් මෙන් බැබළී පිරිනිවන් පා වදාළ සේක. ආශ්‍රවයන් ක්ෂය කළ ඒ උතුම් ශ්‍රාවක රහතන් වහන්සේලා ද, තෙල් සිඳුණු පහන් සිළුවක් මෙන් පිරිනිවී ගියහ।

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိတဝံသဒီပေ ဒူရေနိဒါနေ သုမေဓ တာပသဿ မူလပဏိဌာနဋ္ဌပနပဝတ္တိ ပရိဒီပေါ ဒုတိယော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවීන්ගේ හදවත් සතුටු කරන, මේධානන්ද නම් යතිවරයා විසින් රචිත 'ජිතවංශදීපය' නම් ග්‍රන්ථයෙහි, දූරේනිදානයෙහි එන සුමේධ තාපසයාගේ ප්‍රථම ප්‍රාර්ථනාව තහවුරු කිරීමේ පුවත පවසන දෙවන පරිච්ඡේදය නිම විය।

---

၁.

1.

---

လောကံ (’ဝသန္တတိလကော) ကုမုဒါကရံ မာကောဏ္ဍညနာမဘဂဝါ’ထ ပဗောဓယတ္တော,ဇာတော တဒါ ဝရမတီ ဝိဇိတာဝိ ရာဇာသမ္ပန္န စက္ကရတနော’ဘဝိ စက္ကမတ္တိ;

()

ඉන්පසු, නෙළුම් පොකුණක් බඳු ලෝකය අවදි කරවමින් කොණ්ඩඤ්ඤ නම් භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ලොව පහළ වූ සේක. එකල මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ, සක්විති රජ කෙනෙකුට උරුම සත් රුවනින් යුත් විජිතාවී නම් සක්විති රජව ඉපදී සිටියේ අප මහා බෝධිසත්වයන් වහන්සේය।

---

၂.

2.

---

သံဃဿ ဗုဒ္ဓပမုခဿ ဥဠာရဒါနံဒတွာ ဝိဓာယ ပဏိဓိံ ဝရဗောဓိယာ သော,ရဇ္ဇံ ပဟာယ ဇိနသာသနမောတရိတွာဈာနာနျ’လတ္ထ ပဋိလင်ွရပ္ပဒါနော;

()

බුදුරජාණන් වහන්සේ ප්‍රමුඛ මහා සංඝරත්නයට මහත් වූ දානයක් පිරිනමා, උතුම් බෝධිය පිණිස ප්‍රාර්ථනා තබා, උන්වහන්සේ තමන්ගේ සක්විති රජකම හැරදමා බුදු සසුනෙහි පැවිදි වී, ධ්‍යානයන් උපදවා ගත් සේක।

---

၃.

3.

---

တဿာ’သိ ရမ္မဝတိနာမ ပုရံ သုနန္ဒောရာဇာ အဟောသိ ဇနကော ဇနနီ သုဇာတာ,ဘဒ္ဒဿုဘဒ္ဒသမဏာ ဝရသာဝကာ’သုံတိဿော’ပတိဿ’သမဏိ ဝရသာဝိကာယော;

()

ඒ කොණ්ඩඤ්ඤ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ නුවර රම්මවතී නම් විය. පියා සුනන්ද රජු වූ අතර, මව සුජාතා දේවිය වූවාය. භද්ද සහ සුභද්ද යන තෙරුන් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූහ. තිස්සා සහ උපතිස්සා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ වූහ।

---

၄.

4.

---

လက္ခာယုကော ဝိဇယဗောဓိ ဝိသာလသာလ-ကလျာဏိ နာမ တဒုပဋ္ဌဟိ စာ’နုရုဒ္ဓေါ,တဿာ’ဋ္ဌ သီတိရတနပ္ပမိတံ သရီရံအာသုံ တယော အရိယသာဝကသန္နိပါတာ;

()

උන්වහන්සේගේ ආයුෂ අවුරුදු ලක්ෂයක් වූ අතර, 'කල්‍යාණී' නම් වූ විශාල සල් වෘක්ෂය බෝධිය විය. අනුරුද්ධ තෙරුන් වහන්සේ උපස්ථායක වූහ. උන්වහන්සේගේ ශ්‍රී දේහය අසූ අට රියනක් උස වූ අතර, ආර්ය ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් පැවැත්විණි।

---

၅.

5.

---

တဿာ’ပရေန သမယေနိ’ဟ’နင်္ဂဘင်္ဂေါဥပ္ပဇ္ဇိ မင်္ဂလဇိနော ဇနမင်္ဂလာယ,ဗုဒ္ဓင်္ကုရော’တိရုစိရော သုရုစီ သမညောအာသိ တဒါ’ဝတိသုရော ဒွိဇဝံသကေတု;

()

ඉන්පසු කාලයකදී, කෙලෙසුන් නැසූ මංගල නම් ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ ලෝකයාගේ යහපත පිණිස පහළ වූ සේක. එකල අතිශය රූපසම්පන්න වූ අප බෝධිසත්වයන් වහන්සේ බ්‍රාහ්මණ වංශයට කීර්තියක් බඳු වූ, 'සුරුචි' නම් බ්‍රාහ්මණයෙක්ව ඉපිද සිටියේය।

---

၆.

6.

---

ဒတွာ သသာဝကဇိတဿ ဒိနာနိ သတ္တပတ္ထေသိ ဗောဓိမသမံ ဂဝပါနဒါနံ,ပဗျာကတော ဘဂဝတာ ဘဝနာ’ဟီဂန္တွာပဗ္ဗဇ္ဇိတော သုခမဝိန္ဒိ သမာဓိဇံ သော;

()

ශ්‍රාවකයන් සහිත බුදුරජාණන් වහන්සේට සත් දිනක් මුළුල්ලෙහි කිරිපිඬු දානය පිරිනමා, උන්වහන්සේ අසමසම බෝධිය ප්‍රාර්ථනා කළහ. භාග්‍යවතුන් වහන්සේගෙන් නියත විවරණ ලබා, ගිහිගෙයින් නික්ම මහණ වී, සමාධියෙන් උපන් සුවය වින්දේය।

---

၇.

7.

---

တဿု’န္တရံ ပုရဝရံ ပိတရော’တ္တရ’ဝှာအာသုံ သုဒေဝသမဏော ဝသိ ဓမ္မသေနော,တဿာ’ဂ္ဂသာဝကယုဂံ သကသာဝိကာနံဘဒ္ဒံယုဂံ အဘဝိ သိဝလိစာ’ပျ’သောကာ;

()

ඒ මංගල බුදුරජාණන් වහන්සේගේ උතුම් නුවර ද, දෙමාපියන් ද 'උත්තර' නම් වූහ. සුදේව සහ ධම්මසේන යන තෙරුන් වහන්සේලා දෙනම උන්වහන්සේගේ අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූහ. ශ්‍රාවිකාවන් අතර සීවලී සහ අසෝකා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ වූහ।

---

၈.

8.

---

တံ ပါလိတော ဇိနမုပဋ္ဌဟိ အဋ္ဌ’သီတိဟတ္ထော’သိ တဿ ဝဇိရူပမရူပကာယော,ဗောဓီ’ပိ နာဂတရု သာဝကသန္တိပါတာအာသုံ တယော နဝုတိဝဿသဟဿမာယု;

()

පාලිත තෙරුන් වහන්සේ ඒ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේට උපස්ථාන කළහ. උන්වහන්සේගේ වජ්‍රයක් බඳු ශ්‍රී දේහය අසූ අට රියනක් උස විය. නා වෘක්ෂය බෝධිය වූ අතර, ශ්‍රාවක සන්නිපාතයන් තුනක් විය. උන්වහන්සේගේ ආයුෂ අනූදහසක් අවුරුදු විය।

---

၉.

9.

---

တဿာ’ပရေန သုမနော ကရုဏာနိဓာနောနာထော မနောဇမထနော ဥဒပါဒိ လောကေ,ဗုဒ္ဓင်္ကုရော’ဘဝိ တဒါ’တုလနာဂရာဇာတေဇ’ဂ္ဂိဇာလဇလိတော အတုလိဒ္ဓိမာ သော;

()

ඒ (කොණ්ඩඤ්ඤ) බුදුරජාණන් වහන්සේට පසුව, කරුණාවට නිධානයක් වූ, මාරයා මර්දනය කළා වූ, ලෝකනාථ වූ සුමන බුදුරජාණන් වහන්සේ ලෝකයෙහි උපන් සේක. එකල බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ තේජස් නමැති ගිනිදැල්වලින් බැබළුණු, අසිරිමත් ඍද්ධි ඇති, අසදෘශ වූ මහා නාග රාජයෙක්ව උපන් සේක.

---

၁၀.

10.

---

နာဂေါ’ပိ နာဂဘဝနမှိ သသာဝကဿဗုဒ္ဓဿ ဒိဗ္ဗတုရိယေဟိ ကတုပဟာရော,ဒတွာန ဒါနမတုလံ ပဏိဓိံ အကာသိဗုဒ္ဓေါ ဘဝိဿသိ တုဝန္တိ အဟာသိ ဗုဒ္ဓေါ;

()

ඒ නාග රාජයා ද නාග භවනෙහි දී ශ්‍රාවකයන් වහන්සේලා සහිත බුදුරජාණන් වහන්සේට දිව්‍යමය වූ තූර්ය නාදයෙන් පූජා පවත්වා, අසදෘශ මහා දානයක් දී, මතු බුදුවීම පිණිස ප්‍රාර්ථනාවක් කළේය. එවිට බුදුරජාණන් වහන්සේ 'ඔබ මතු බුදු වන්නේය' කියා වදාළ සේක.

---

၁၁.

11.

---

ခေမဝှယံ ပုရမဟူ ဇနကော သုဒန္တောရာဇာ ဇနေတ္တိ သိရိမာ နိဇသာဝကာနံ;

အဂ္ဂါ ဘဝိံသု သရဏော ဝသိ ဘာဝိတတ္တောသောဏာ တဒဂ္ဂသမဏိ’သိ တထု’ပသောဏာ;

()

උන්වහන්සේගේ නගරය ඛේම නම් විය. සුදත්ත රජතුමා පියාණන් වූ අතර, සිරිමා දේවිය මෑණියන් වූවාය. ස්වකීය ශ්‍රාවකයන් අතුරෙන් සංවර වූ සිත් ඇති සරණ තෙරුන් වහන්සේ අග්‍ර ශ්‍රාවක වූ අතර, සෝණා සහ උපසෝණා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා දෙනම අග්‍ර ශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၁၂.

12.

---

တဿာ’သိ နာဂတရု ဗောဓိ ဥဒေနတေရော-ပဋ္ဌာယကော နဝုတိဝဿသဟဿမာယု,ဥဗ္ဗေဓတော နဝုတိဟတ္ထမိတံ သရီရံအာသုံ တယော အရိယသာဝကသန္နိပါတာ;

()

උන්වහන්සේගේ බෝධි වෘක්ෂය නා ගස වූ අතර, උපස්ථායක තෙරුන් වහන්සේ උදේන නම් වූහ. උන්වහන්සේගේ ආයුෂ අනූදහසක් (90,000) අවුරුදු වූ අතර, ශරීරය උසින් අනූ රියනක් විය. ආර්ය ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් සන්නිපාත විය.

---

၁၃.

13.

---

တဿာ’ပရေန ဥဒပါဒိ’ဟ ရေဝတာချောဒေဝါဒိဝန္ဒိတပဒေါ ဘုဝိ ဒေဝဒေဝေါ,သတ္တုတ္တမော ဘဝိ တဒါ အတိဒေဝနာမောဘောဝါဒိဝံသတိလကော စတုဝေဒဝေဒီ;

()

ඒ සුමන බුදුරජාණන් වහන්සේට පසුව, දෙවි මිනිසුන් විසින් වඳින ලද ශ්‍රී පාද පද්මයන් ඇති, දෙවියන්ටත් දෙවි වූ, සත්ත්වයන් අතර උතුම් වූ රේවත නම් බුදුරජාණන් වහන්සේ ලොව පහළ වූ සේක. එකල බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ බ්‍රාහ්මණ වංශයට තිලකයක් බඳු වූ, සිව්වේදය දන්නා වූ, 'අතිදේව' නම් බ්‍රාහ්මණයෙක්ව උපන් සේක.

---

၁၄.

14.

---

ဗဒ္ဓဉ္ဇလီ သိရသိ ဓမ္မကထံ နိသမ္မဂန္တွာန တံ သရဏမုတ္တရမုတ္တရိယံ;

ဒတွာ’ဟိပတ္ထယိ သုခေါဓိမထော မဟေသိဗုဒ္ဓေါ ဘဝိဿသိ တုဝန္တီ ဝိသာကရိတ္ထ;

()

උන්වහන්සේ හිස මුදුනේ දොහොත් මුදුන් දී ධර්ම දේශනාව ශ්‍රවණය කොට, ඒ උතුම් සරණ තෙද පතා, තමන්ගේ උතුරු සළුව පූජා කොට දන් දී, උත්තම බෝධිය ප්‍රාර්ථනා කළේය. එකල මහාර්ෂි වූ රේවත බුදුරජාණන් වහන්සේ 'ඔබ මතු බුදු වන්නේය' කියා වදාළ සේක.

---

၁၅.

15.

---

တဿာ’သိ ဓညဝတိနာမ ပုရံ ဇိနဿမာတာ မဟေသိ ဝိပုလာ ဝိပုလော ပိတာ’သိ,သဗြဟ္မဒေဝဝရုဏော ဘဝိ သံဃမဇ္ဈေဘဒ္ဒါ စ ဘဒ္ဒယုဂလံ ဒုဝိဓံ သုဘဒ္ဒါ;

()

ඒ ජිනරාජයන් වහන්සේගේ නගරය ධඤ්ඤවතී නම් විය. මෑණියන් විපුලා වූ අතර පියාණන් විපුල වූහ. ශ්‍රාවක සංඝයා මැද වරුණ සහ බ්‍රහ්මදේව යන තෙරුන් වහන්සේලා දෙනම අග්‍ර ශ්‍රාවකයෝ වූහ. භද්දා සහ සුභද්දා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා දෙනම අග්‍ර ශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၁၆.

16.

---

တံ သမ္ဘဝေါ ဝသိ ဥပဋ္ဌဟိ နာဂဗောဓိရုက္ခောပျ’သိတိရတနံ ဘဝိ အတ္တဘာဝေါ,အာယုပ္ပမာဏမ္ပိ သဋ္ဌိသဟဿဝဿံအာသုံ တယော အရိယသာဝကသန္နိပါတာတ;

ජිතේන්ද්‍රිය වූ සම්භව තෙරුන් වහන්සේ උපස්ථායක වූහ. බෝධි වෘක්ෂය නා ගස වූ අතර, ශරීරය අසූ රියනක් උස් විය. ආයු ප්‍රමාණය අවුරුදු සැටදහසක් (60,000) වූ අතර ආර්ය ශ්‍රාවක සන්නිපාතයන් තුනක් සිදුවිය.

---

၁၇.

17.

---

တဿာ’ပရမှိ သမယေ ဇနပါရိဇာတောဥပ္ပဇ္ဇိ သောဘိတဇိနော ဇိတပဉ္စမာရော,အဇ္ဈာယကော သကလဝေဒ မုဠာရဘောဂီဗုဒ္ဓင်္ကုရော ဘဝိ တဒါ’ဇိတနာမဝပ္ပော;

ඒ රේවත බුදුරජාණන් වහන්සේට පසුව, ජනතාවට කල්ප වෘක්ෂයක් බඳු වූ, පස්මරුන් පරාජය කළ සෝභිත ජිනරාජයන් වහන්සේ පහළ වූ සේක. එකල බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ සියලු වේදයන් උගත්, මහා භෝග සම්පත් ඇති, 'අජිත' නම් වූ බ්‍රාහ්මණයෙක්ව උපන් සේක.

---

၁၈.

18.

---

ဓမ္မံ နိသမ္မ သရဏေသု ပတိဋ္ဌဟိတွာသံဃဿ ဗုဒ္ဓပမုခဿ ဥဠာရဒါနံ,ဒတွာ ပဓာနပဏိဓာန မကာသိ ဓီရောတွံ လစ္ဆသိ’တိ ဝရဗောဓိ မဟာသိ သတ္ထာ;

()

ඒ ධීර බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ ධර්මය අසා, තෙරුවන් සරණෙහි පිහිටා, බුදුරජාණන් වහන්සේ ප්‍රමුඛ මහා සංඝයා වහන්සේට මහත් වූ දානයක් දී, මතු බුදුවීම සඳහා ප්‍රධාන ප්‍රාර්ථනාව කළේය. එකල ශාස්තෘන් වහන්සේ 'ඔබ උතුම් බෝධිය ලබන්නේය' කියා වදාළ සේක.

---

၁၉.

19.

---

ရမ္မံ သုဓမ္မမဟု တဿ ပုရံ သုဓမ္မောရာဇာ အဟောသိ ဇနကော ဇနိကာ သုဓမ္မာတဿာ’ဂ္ဂသာဝကယုဂံ အသမော သုနေတ္တောတဿာဝိကာ’ဂ္ဂယုဂလံ နကုလာ သုဇာတာ;

()

උන්වහන්සේගේ රමණීය නගරය සුධම්ම නම් විය. සුධම්ම රජතුමා පියාණන් වූ අතර, සුධම්මා දේවිය මෑණියන් වූවාය. උන්වහන්සේගේ අසමසම අග්‍ර ශ්‍රාවක යුගලය අසම සහ සුනෙත්ත වූහ. අග්‍ර ශ්‍රාවිකා යුගලය නකුලා සහ සුජාතා වූහ.

---

၂၀.

20.

---

နာဂဿ နာဂတရု ဗောဓိ သရီရမဋ္ဌ-ပဏ္ဏာသဟတ္ထပမိတံ တမတောမထေရော,သောပဋ္ဌဟီ နဝုတိဝဿသဟဿမာယုအာသုံ တယော အရိယ သာဝက သန္နိပါတာ;

()

උන්වහන්සේගේ බෝධි වෘක්ෂය නා ගස විය. ශරීරය පනස් අට (58) රියනක් උස් විය. අනෝම තෙරුන් වහන්සේ උපස්ථායක වූහ. උන්වහන්සේගේ ආයුෂ අනූදහසක් (90,000) අවුරුදු වූ අතර, ආර්ය ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් සිදුවිය.

---

၂၁.

21.

---

ဥပ္ပဇ္ဇိ တဿ အပရေန အနောမဒဿိဗုဒ္ဓေါ ပဗုဒ္ဓကမလာမလနီလနေတ္တော,ဗုဒ္ဓင်္ကုရော ဇိတသုရာရိ တဒါနိ ယက္ခ-သေနာပတီ ဘဝိ မဟိဒ္ဓိမဟာနုဘာဝေါ;

()

ඒ සෝභිත බුදුරජාණන් වහන්සේට පසුව, පිබිදුණු පියුමක් බඳු නිර්මල වූ නිල්වන් නෙත් ඇති අනෝමදස්සී බුදුරජාණන් වහන්සේ පහළ වූ සේක. එකල බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ මහා ඍද්ධි ඇති, මහා ආනුභාව සම්පන්න වූ, අසුරයන් පරාජය කළ يක්ෂ සේනාපතිවරයෙක්ව උපන් සේක.

---

၂၂.

22.

---

သမ္ဗောဓိ မဂ္ဂပုရိသော ပဏိဓာနယံ သောသံဃဿ ဗုဒ္ဓပမုခဿ ဥဠာရဒါနံ,ပါဒါသိ တိသု သရဏေသု ပတိဋ္ဌဟိတွာဗုဒ္ဓေါ ဘဝိဿသိ တုဝန္တိ ဇိနော’ဗြုဝိတံ;

()

බෝධි මාර්ගය සොයන්නා වූ ඒ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ තෙරුවන් සරණෙහි පිහිටා, බුදුරජාණන් වහන්සේ ප්‍රමුඛ මහා සංඝයා වහන්සේට මහත් වූ දානයක් පූජා කොට ප්‍රාර්ථනා කළේය. එවිට ජිනරාජයන් වහන්සේ 'ඔබ මතු බුදු වන්නේය' කියා වදාළ සේක.

---

၂၃.

23.

---

ဌာနဉှိ စန္ဒဝတိနာမ ယသောဓရာချာမာတာ မဟေသိ ယသဝါ ဇနကော ဇနိန္ဒော,တဿ’ဂ္ဂသာဝကယုဂံ နိသဘော အတောမောဒွေ သုန္ဒရီ စ သုမနာ စရသာဝိကာ’သုံ;

()

උන්වහන්සේ උපන් ස්ථානය චන්දවතී නම් විය. මෑණියන් යසෝධරා වූ අතර, පිය රජතුමා යසවා නම් විය. උන්වහන්සේගේ අග්‍ර ශ්‍රාවක යුගලය නිසභ සහ අනෝම වූහ. සුන්දරී සහ සුමනා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා දෙනම අග්‍ර ශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၂၄.

24.

---

ဗောဓီ’ပိ တဿ ကကုဓော မုနိဒေဟမဋ္ဌ-ပဏ္ဏာသဟတ္ထပမိတံ ဝရုဏာဘိဓာနော,ထေရော ဥပဋ္ဌဟိ စ လက္ခပမာဏမာယုအာသုံ တယော အရိယသာဝကသန္နိပါတာ;

()

උන්වහන්සේගේ බෝධි වෘක්ෂය කුඹුක් ගස විය. මුනින්ද්‍රයන් වහන්සේගේ ශරීරය පනස් අට (58) රියනක් උස් විය. වරුණ නම් තෙරුන් වහන්සේ උපස්ථායක වූහ. ආයුෂ වසර ලක්ෂයක් (100,000) වූ අතර, ආර්ය ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් සිදුවිය.

---

၂၅.

25.

---

တဿာ’ပရေန ပဒုမော ဒိပဒါနမိန္ဒောဇာတော ပဗုဇ္ဈိတမနောပဒုမော ပဇာနံ,ဓီရော ဗဘူဝ ဝရဝါရဏကုမ္ဘဘေဒီသီဟော တဒါ ရုစိရကေသရဘာရဂီဝေါ;

()

ඒ අනෝමදස්සී බුදුරජාණන් වහන්සේට පසුව, මිනිසුන්ගේ මනස නමැති පියුම් පිබිදුවූ, දෙපය ඇත්තන් අතර උත්තම වූ පදුම බුදුරජාණන් වහන්සේ පහළ වූ සේක. එකල බෝධිසත්ත්ව ධීරයන් වහන්සේ මනා කේසර මාලාවකින් බැබළුණු බෙල්ලක් ඇති, වර මතුංග වාරණයන්ගේ කුම්භස්ථල පලන්නා වූ සිංහ රාජයෙක්ව උපන් සේක.

---

၂၆.

26.

---

ဗုဒ္ဓံ နိရောဓသုခဝေဒိယနံ ဝတမှိသတ္တာဟမက္ခိပဒူမေဟိ တမစ္စယိတွာ,စိတ္တံ ပသာဒိယ ပုနာ’ဂတသာဝကေသုသီဟော ဝိဘာသိ ပဋိလဒ္ဓဝရပ္ပဒါနော;

()

නිරෝධ සමාපත්තියට සමවැදී සිටි බුදුරජාණන් වහන්සේට පියුම් මල්වලින් සත් දිනක් මුළුල්ලේ පූජා පවත්වා, සිත පහදවාගෙන, නැවත වැඩම කළ ශ්‍රාවකයන් වහන්සේලා මැදදී ඒ සිංහ රාජයා බුදුන් වහන්සේගෙන් නියත විවරණ ලබා බැබළුණේය.

---

၂၇.

27.

---

တဿာ’သိ စမ္ပကပုရံ ပဒုမာဘိဓာနောရာဇာ အဟောသိ ဇနကော အသမာ ဇနေတ္တီ,သာလောပသာလယတယော ဝရသာဝကာ’သုံရာမာ’ပိ တဿ ပရမာသမဏိ သုရာမာ;

()

උන්වහන්සේගේ නගරය චම්පක නම් විය. පිය රජතුමා පදුම වූ අතර, මෑණියන් අසමා නම් වූවාය. සාල සහ උපසාල යන තෙරුන් වහන්සේලා දෙනම අග්‍ර ශ්‍රාවකයෝ වූහ. රාමා සහ සුරාමා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා දෙනම අග්‍ර ශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၂၈.

28.

---

နာမေနု’ပဋ္ဌဟိ ဝသိ ဝရုဏော တမဋ္ဌ-ပဏ္ဏာသဟတ္ထမိတ မဿ သရီရမာ’သိ,ဗောဓိ’ပိ သောဏတရု လက္ခပမာဏမာယုအာသုံ တယော အရိယသာဝကသန္နိပါတာ;

()

වරුණ නම් වූ ජිතේන්ද්‍රිය තෙරුන් වහන්සේ උපස්ථායක වූහ. උන්වහන්සේගේ ශරීරය පනස් අට (58) රියනක් විය. බෝධි වෘක්ෂය මුරුත (සෝණ) වෘක්ෂය වූ අතර, ආයුෂ වසර ලක්ෂයක් (100,000) විය. ආර්ය ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් සිදුවිය.

---

၂၉.

29.

---

တဿာ’ပရေန ဝရဒေါ မုနိ နာရဒဝှောပါပန္ဓကာရနိကရံ ဘီဒုရော’ဒပါဒိ,ဗုဒ္ဓင်္ကုရော ဘဝိ တဒါ’ခိလဈာတဘိညာ-လာဘီ ပဝတ္တဖလဘောဇိ တပေါဓနီသော;

()

ඒ පදුම බුදුරජාණන් වහන්සේට පසුව, වරදායක වූ, පාප නමැති අන්ධකාර සමූහය දුරු කළ නාරද නම් මුණිඳුන් පහළ වූ සේක. එකල බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ සියලු ධ්‍යාන හා අභිඥා ලාභී වූ, වැටුණු ඵලාඵල වළඳන්නා වූ, තපස් තේජස් ඇති තාපසයෙක්ව උපන් සේක.

---

၃၀.

30.

---

ကတွာနု’ဠာရပဏိဓာန မုဠာရဝိရောဒတွာ သသာဝကဇိနဿ ဥဠာရဒါနံ,ပူဇေသိ တံ သုရဘိနာ ဟရိစန္ဒနေနသတ္ထာပိ သမ္ပတိ ဝိယာကရဏံ အဒါသိ;

()

ඒ මහා වීර බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ උදාර වූ ප්‍රාර්ථනාවක් කොට, ශ්‍රාවකයන් සහිත ජිනරාජයන් වහන්සේට උදාර වූ දානයක් දී, සුවඳවත් රතු සඳුනෙන් උන්වහන්සේට පූජා කළේය. එකල ශාස්තෘන් වහන්සේ ද උන්වහන්සේට නියත විවරණ දුන් සේක.

---

၃၁.

31.

---

တဿာ’သိ ဓညဝတိနာမ ပုရံ သုမေဓောရာဇာ အဟောသိ ဇနကော ဇနနီ အနောမာ,ဒွေ ဘဒ္ဒသာလဇိတမိတ္တဝသိ ဝသိန-မဂ္ဂေါ’န္တရာ သမဏိ ဖဂ္ဂုဏိ ဘိက္ခုနီတံ;

()

උන්වහන්සේගේ නගරය ධඤ්ඤවතී නම් විය. පිය රජතුමා සුමේධ වූ අතර, මෑණියන් අනෝමා වූවාය. භද්දසාල සහ ජිතමිත්ත යන තෙරුන් වහන්සේලා දෙනම අග්‍ර ශ්‍රාවකයෝ වූහ. උත්තරා සහ ඵග්ගුණී යන මෙහෙණින් වහන්සේලා දෙනම අග්‍ර ශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၃၂.

32.

---

ဝါသေဋ္ဌဘိက္ခု တဒုပဋ္ဌဟိ ရူပကာယောတဿာ’ဋ္ဌသိတိရတနံ မဟသောဏသာခီ,ဗောဓိဒ္ဒုမော နဝုတိဝဿသဟဿမာယုအာသုံ တယော အရိယသာဝကသန္တိပါတာ;

()

වාසෙට්ඨ නම් භික්ෂූන් වහන්සේ උපස්ථායක වූහ. උන්වහන්සේගේ ශරීරය අසූ අට (88) රියනක් උස් විය. බෝධි වෘක්ෂය මහා සෝණ (මුරුත) ගස විය. ආයුෂ අනූදහසක් (90,000) අවුරුදු වූ අතර, ආර්ය ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් සිදුවිය.

---

၃၃.

33.

---

တဿာ’ပရေန ပဒုမုတ္တရ ဓမ္မရာဇာဇာတော တိလောကပဒုမော ပဒုမပ္ပိတင်္ဃီ,အဍ္ဎော ဥဠာရဝိဘဝေါ မဟရဋ္ဌိယော သောဗုဒ္ဓင်္ကုရော ဘဝိ တဒါ ဇဋိလာဘိဓာနော;

()

ඒ නාරද බුදුරජාණන් වහන්සේට පසුව, තුන්ලොවටම පියුමක් බඳු වූ, පියුමෙහි තැබූ ශ්‍රී පාද පද්මයන් ඇති පදුමුත්තර ධර්මරාජයන් වහන්සේ පහළ වූ සේක. එකල බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ මහා ධන සම්පත් ඇති, මහත් බලපරාක්‍රම ඇති, 'ජටිල' නම් වූ රාජ්‍ය පාලකයෙක් වූ සේක.

---

၃၄.

34.

---

သမ္ဗောဓိယာ’ဓိဂမ ပစ္စယပတ္ထနံ သောဝိရောဝိဓာယ ပဒုမုတ္တရပါဒမူလေ,သံဃဿ ဗုဒ္ဓပမုခဿ တိစိဝရာနိပါဒါသိ တီသုရတနေသု အဘိပ္ပသန္နော;

()

ඒ වීර බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ පදුමුත්තර බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද මූලයෙහි දී උතුම් සම්බෝධිය ප්‍රාර්ථනා කොට, තෙරුවන් කෙරෙහි අතිශයින් පැහැදී, බුදුරජාණන් වහන්සේ ප්‍රමුඛ මහා සංඝයා වහන්සේට තුන් සිවුරු පූජා කළේය.

---

၃၅.

35.

---

တဿာ’သိ ဟံသဝတိနာမ ပုရံ ဇိနဿအာနန္ဒဘုပတိ ပိတာ ဇနိကာ သုဇာတာ,ဒွေ တဿ ဒေဝလသုဇာတဝသိ ဝသိနံအဂ္ဂါ ဘဝိံသု သမဏိသွာမိတာသမာ’ဂ္ဂါ;

()

ඒ ජිනරාජයන් වහන්සේගේ නගරය හංසවතී නම් විය. පිය රජතුමා ආනන්ද වූ අතර, මෑණියන් සුජාතා වූවාය. දේවල සහ සුජාත යන තෙරුන් වහන්සේලා දෙනම උන්වහන්සේගේ අග්‍ර ශ්‍රාවකයෝ වූහ. අමිතා සහ අසමා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා දෙනම අග්‍ර ශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၃၆.

36.

---

လက္ခာယုကော သဇယဗောဓိက ဝိသာလသာလရုက္ခော ဥပဋ္ဌဟိ မုနိံ သုမနာဘိဓာနော,တဿ’ဋ္ဌ’သိတိရတနပ္ပမိတံ သရီရံအာသုံ တယော ဘဂဝတော ဂဏသန္နိပါတာ;

()

උන්වහන්සේගේ ආයුෂ වසර ලක්ෂයක් වූ අතර, බෝධි වෘක්ෂය සල් ගස විය. සුමන නම් තෙරුන් වහන්සේ මුනිඳුන්ට උපස්ථායක වූහ. උන්වහන්සේගේ ශරීරය අසූ අට (88) රියනක් උස් විය. භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් සිදුවිය.

---

၃၇.

37.

---

တဿာ’ပရေန သမယေန သုမေဓနာမောလောကမှိ ပါတုဘဝိ လောကဟိတာယ သတ္ထာ,ဗုဒ္ဓင်္ကုရော ကိရ တဒါနျု’ဘတော သုဇာတောသွာ’သိတိကောဋိဝိဘဝေါ’တ္တရ မာဏဝေါ’သိ;

()

ඒ පදුමුත්තර බුදුරජාණන් වහන්සේට පසුව, ලෝක සත්වයාගේ හිතසුව පිණිස සුමේධ නම් ශාස්තෘන් වහන්සේ ලොව පහළ වූ සේක. එකල බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ දෙමාපිය දෙපාර්ශ්වයෙන්ම පිරිසිදු උපතක් ඇති, අසූ කෝටියක ධන සම්පත් ඇති, 'උත්තර' නම් වූ මානවකයෙක් වූ සේක.

---

၃၈.

38.

---

ဝိဿဇ္ဇိယာန ဝိဘဝံ တိံသတိကောဋိံဒတွာန ဒါနမသ္မံ သုဂတေ သသံဃေ,ပဗ္ဗဇ္ဇိတော ပရမဗောဓိ မပတ္ထယိတ္ထဗျာကာသိ သောမုနိ တ’မိဇ္ဈနဘာဝ’မဒ္ဓါ;

()

උන්වහන්සේ තිස් කෝටියක් වූ තමන්ගේ ධන සම්පත් පරිත්‍යාග කොට, ශ්‍රාවක සංඝයා සහිත බුදුරජාණන් වහන්සේට අසදෘශ දානයක් දී, පැවිදි වී, උත්තරීතර බෝධිය ප්‍රාර්ථනා කළේය. ඒ මුණිඳුන් උන්වහන්සේගේ ඒ ප්‍රාර්ථනාව ඒකාන්තයෙන්ම ඉටු වන බවට නියත විවරණ දුන් සේක.

---

၃၉.

39.

---

ရမ္မံ သုဒဿနမဟူ နဂရံ သုဒန္တောတဿာ’သိ ဘူပတိ ပိတာ ဇနနီ သုဒတ္တာ,သံဃေသု’ဟောသု သရဏော ဝသိ သဗ္ဗကာမောရာမာ ယမာနိ ပရမာနျ’ဘဝုံက သုရာမာ;

()

උන්වහන්සේගේ රමණීය නගරය සුදස්සන නම් විය. සුදත්ත රජතුමා පියාණන් වූ අතර, සුදත්තා දේවිය මෑණියන් වූවාය. සරණ සහ සබ්බකාම යන තෙරුන් වහන්සේලා දෙනම අග්‍ර ශ්‍රාවකයෝ වූහ. රාමා සහ සුරාමා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා දෙනම අග්‍ර ශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၄၀.

40.

---

ဗောဓီ’ပိ နီပတရု သာဂရနာမထေရော’ပဋ္ဌာသိ တံ နဝုတိဝဿသဟဿမာယု,တဿာ’ဎသိတိရတနု’ဂ္ဂတမာသိ ဂတ္တံအာသုံ တယော သတိမတော ဂဏသန္တိပါတာ;

()

උන්වහන්සේගේ බෝධි වෘක්ෂය වූයේ කදම්බ (මිහිරිය) වෘක්ෂයයි. සාගර නම් තෙරණුවෝ උන්වහන්සේට උපස්ථාන කළහ. උන්වහන්සේගේ ආයුෂ අනූදහසක් (90,000) වසරක් විය. උන්වහන්සේගේ ශරීරය අසූඅට රියනක් උස් විය. සිහි නුවණින් යුතු ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් විය.

---

၄၁.

41.

---

တဿာ’ပရေန သမယေန ဇနပ္ပဒီပေါဇာတော သုဇာတဘဂဝါ ဇိတပဉ္စမာရော,သမ္ပန္နသတ္တရတတော ဝရစက္ကဝတ္တိရာဇာ ဗဘူဝိ’ဟ မဟာပုရိသော တဒါသော;

()

ඉන්පසු කලෙක, ලෝකයාට ප්‍රදීපයක් බඳු වූ, පස්මරුන් පරාජය කළ සුජාත නම් භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ලොව පහළ වූ සේක. එකල අප මහ බෝසතාණන් වහන්සේ සප්ත රත්නයෙන් සමන්විත වූ උතුම් සක්විති රජකුව උපත ලබා සිටියහ.

---

၄၂.

42.

---

ဓမ္မာ’မတေန မုဒိတော ရတနဒွယဿဒတွာ သသတ္တရတနံ စတုဒီပရဇ္ဇံ,ပဗ္ဗဇ္ဇိ ဗောဓိပဏိဓိံ ပဏိဓာယ ဓီမာဉတွာ မဟာမုနိ တမိဇ္ဈနဘာဝမာဟ;

ධර්ම අමෘතයෙන් සතුටට පත් ඒ ප්‍රඥාවන්ත මහා පුරුෂයා (අප බෝසතුන්), සප්ත රත්නයෙන් යුත් සිව්මහා දිවයින් රාජ්‍යය බුද්ධ, සංඝ යන ද්විවිධ රත්නයට පූජා කොට, උතුම් බෝධිය ප්‍රාර්ථනා කරමින් පැවිදි වූහ. ඒ මහා මුනිවරයාණන් වහන්සේ ද ඒ ප්‍රාර්ථනාව සමෘද්ධිමත් වන බව දැන වදාළ සේක.

---

၄၃.

43.

---

ရမ္မံ သုမင်္ဂလမဟူ ပုရမုဂ္ဂတာချောရာဇာ ပိတာဘဝိ ပဘာဝတိနာမ မာတာ,အဂ္ဂါဘဝိံသု စ သုဒဿနဒေဝထေရာနာဂါ ဂဏဿဒသိ နာဂသမာလထေရိ;

()

උන්වහන්සේගේ නගරය සුමංගල නම් විය. උග්ගත නම් රජතුමා පියා වූ අතර, ප්‍රභාවතී නම් දේවිය මව වූවාය. සුදස්සන සහ දේව යන තෙරුන් වහන්සේලා දෙනම අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූහ. නාගා සහ සමාලා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා දෙනම අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၄၄.

44.

---

တံ နာရဒေါမုနိရု’ပဋ္ဌဟိ စ’တ္တဘာဝေါပဏ္ဏာသဟတ္ထပမိတော ဘဝိဝေဏုဗောဓိ,တဿာ’ဘဝီ နဝုတိဝဿသဟဿမာယုအာသုံ တယော ဓီတိမတော ဂဏသန္နိပါတာ;

()

නාරද නම් තෙරණුවෝ උන්වහන්සේට උපස්ථාන කළහ. උන්වහන්සේගේ බෝධි වෘක්ෂය මහා වේණු (උණ) වෘක්ෂය විය. උන්වහන්සේගේ ශරීරය පනස් රියනක් උස් වූ අතර, ආයුෂ අනූදහසක් (90,000) වසරක් විය. ධීමත් වූ උන්වහන්සේගේ ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් විය.

---

၄၅.

45.

---

တဿာ’ပရေနိ’ဟ နိရူပမရူပသာရောဇာတောဗဘူဝ ပိယဒဿိသမန္တဒဿိ,ဓီရော တဒနျ’ဘဝိ ကဿပမာဏဝေါ သောဝေဒေသု တီသု ကုသလော ကုသလံ ဂဝေသိ;

()

ඉන්පසු, අසදෘශ රූප ශෝභාවෙන් යුත්, සර්වදර්ශී වූ පියදස්සී නම් බුදුරජාණන් වහන්සේ ලොව පහළ වූ සේක. එකල ධීර වූ අප මහ බෝසතාණන් වහන්සේ ත්‍රිවේදයෙහි කෙළවර පැමිණි, කුසල් සොයන්නා වූ 'කස්සප' නම් මාණවකයෙක්ව උපත ලබා සිටියහ.

---

၄၆.

46.

---

သော ကောဋိလက္ခပရိမာဏဓတဗ္ဗယေနသင်္ဂဿ ဗုဒ္ဓပမုခဿ မဟာဝိဟာရံ,ကတွာ ပဒါသိ အဘိပတ္ထိတဗုဒ္ဓဘာဝေါဗုဒ္ဓေါ’ပိ တပ္ပဏိဓိသိဒ္ဓိ သိယာ’တျ’ဘာသိ;

()

ඒ බෝසතාණන් වහන්සේ කෝටි ලක්ෂයක් ධනය වියදම් කරමින් බුදුපාමොක් මහ සඟන උදෙසා මහා විහාරයක් කරවා පූජා කළහ. බුදුබව ප්‍රාර්ථනා කළ උන්වහන්සේගේ ඒ ප්‍රාර්ථනාව සිද්ධ වන බව පියදස්සී බුදුරජාණන් වහන්සේ ද වදාළ සේක.

---

၄၇.

47.

---

စန္ဒာမဟေသိ ဇနနီ ဇနကော ပုဒိန္နောရာဇာ ဗဘူဝ ပုရမဿ အနောမနာမံ,အာသုံ တဒဂ္ဂယုဂလာနိ သုဇာတဓမ္မ-ဒိန္နာ ဂဏဿဒသိ ပကာလိတသဗ္ဗဒဿိ;

()

උන්වහන්සේගේ නගරය අනෝම නම් විය. සුදින්න රජතුමා පියා වූ අතර, චන්දා දේවිය මව වූවාය. පාලිත සහ සබ්බදස්සී යන තෙරුන් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූ අතර, සුජාතා සහ ධම්මදින්නා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၄၈.

48.

---

တံ သောတဝှသမဏော သမုပဋ္ဌဟိတ္ထဗောဓီ ပိယင်္ဂု ဘဂဝါ’သိ အသိတိဟတ္ထော,အဋ္ဌာသိက သော နဝုတိဝဿသဟဿမ’ဿအာသုံ တယော မတိမတော ဂဏသန္နိပါတာ;

()

සෝභිත නම් තෙරණුවෝ උන්වහන්සේට උපස්ථාන කළහ. උන්වහන්සේගේ බෝධි වෘක්ෂය පියංගු (පුවඟු) වෘක්ෂය විය. භාග්‍යවතුන් වහන්සේ අසූ රියනක් උස් වූ සේක. උන්වහන්සේගේ ආයුෂ අනූදහසක් (90,000) වසරක් වූ අතර, මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ උන්වහන්සේගේ ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් විය.

---

၄၉.

49.

---

တဿာ’ပရေန သမယေနု’ဒပါဒိ လောကေလောကတ္ထသာဓနရတော မုနိရ’တ္ထဒဿီ,သတ္တုန္တမော’ပိ နိရတိက္ကမဓမ္မသိမောတေဇိဒ္ဓိမာ ဣသိ တဒါ’သိ သုသိမနာမော;

()

ඉන්පසු කලෙක, ලෝක සත්ත්වයාගේ යහපතෙහි නිරත වූ, සත්ත්වයන් කෙරෙහි උත්තම වූ, උතුම් ධර්ම සීමාවන් ඉක්මවා නොගිය අත්ථදස්සී නම් මුනිවරයාණන් වහන්සේ ලොව පහළ වූ සේක. එකල අප මහ බෝසතාණන් වහන්සේ තේජවන්ත වූ ද, මහා සෘද්ධිමත් වූ ද 'සුසීම' නම් තාපසයෙක්ව උපත ලබා සිටියහ.

---

၅၀.

50.

---

အာနီယ ဒိဗ္ဗဘဝနာ ကုသုမာနိ တဿမန္ဒာရဝါနိ သုပတိဋ္ဌိတပါဒပီဌေ,သမ္ပူဇိယာန ပဏိဓာနမကာသိ သတ္ထာတွံ မာဒိသော’ဗြုဝိ ဘဝိဿသိ စာ’ယတိန္တိ;

()

ඒ බෝසත් තාපසතුමා දිව්‍ය ලෝකයෙන් මදාරා මල් ගෙනැවිත්, උන්වහන්සේගේ මැනවින් පිහිටි පාද පීඨයෙහි මහා පූජාවක් කොට බුදුබව ප්‍රාර්ථනා කළහ. ශාස්තෘන් වහන්සේ ද "මතු අනාගතයෙහි ඔබ මා වැනිම බුදුවරයෙකු වන්නේය" යි වදාළ සේක.

---

၅၁.

51.

---

တဿာ’သိ သောဘိတပုရံ ဘဝိသာဂရဝှောရာဇာ ပိတာ ဇနတိဒေဝိ သုဒဿနာချာ,သန္တောပသန္တသမဏာ ဝရသာဝကာ’သုံဓမ္မာ တဒဂ္ဂသမဏိပျ’ဘဝုံ သုဓမ္မာ;

()

උන්වහන්සේගේ නගරය සෝභිත නම් විය. සාගර නම් රජතුමා පියා වූ අතර, සුදස්සනා නම් දේවිය මව වූවාය. සන්ත සහ උපසන්ත යන තෙරුන් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූහ. ධම්මා සහ සුධම්මා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၅၂.

52.

---

တဉ္စာ’ဘယော မုနိရူပဋ္ဌဟိ သောပျ’သီတိ-ဟတ္ထုဂ္ဂတော သတသဟဿပမာဏမာယု,စမ္ပေယျသာခိ ဘဝိ ဗောဓိ သုဗောဓိဟေတုအာသုံ တယော အရိယသဝကသန္နိတာ;

()

අභය නම් තෙරණුවෝ උන්වහන්සේට උපස්ථාන කළහ. උන්වහන්සේ අසූ රියනක් උස් වූ අතර, ආයුෂ වසර ලක්ෂයක් (100,000) විය. උන්වහන්සේගේ බෝධි වෘක්ෂය චම්පක (සපු) වෘක්ෂය විය. උන්වහන්සේට ආර්ය ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් විය.

---

၅၃.

53.

---

တဿာ’ပရေန ဥဒပါဒိ’ဟ ဓမ္မဒဿီနိဿီမဓီ’နဓိဝရော ဘဝပါရဒဿိ,သော တာဝတိံသဘဝတမှိ မဟာနုဘာဝေါဗုဒ္ဓင်္ကုရော ဘဝိ တဒါ ကိရ ဒေဝရာဇာ;

()

ඉන්පසු, අපරිමිත ප්‍රඥාවෙන් යුත්, අනුත්තර වූ, සංසාරයේ පරතෙර දුටු ධම්මදස්සී නම් බුදුරජාණන් වහන්සේ ලොව පහළ වූ සේක. එකල මහා අනුභාව සම්පන්න අප මහ බෝසතාණන් වහන්සේ තව්තිසා භවනෙහි සක්දෙව් රජව උපත ලබා සිටි සේක.

---

၅၄.

54.

---

ဒိဗ္ဗာနိ ဂန္ဓကုသုမာနိ ကထာဂတဿစက္ကင်္ကိတောရုစရဏမ္ဗုရုဟာသနမှိ,ပူဇေသိ ဒိဗ္ဗတုရိယေဟိ စ ဗုဒ္ဓဘာဝံသော ပတ္ထယံ မုနိတမိဇ္ဈ နဘာဝမာဟ;

()

ඒ සක්දෙව් රජු (අප බෝසතුන්), තථාගතයන් වහන්සේගේ සක් ලකුණින් බැබළෙන උතුම් ශ්‍රී පාද පත්මයන් දිව්‍යමය සුවඳ මල්වලින් සහ දිව්‍යමය තූර්ය නාදයෙන් පූජා කොට, බුදුබව ප්‍රාර්ථනා කළහ. ඒ මහා මුනිවරයාණන් වහන්සේ ද එම ප්‍රාර්ථනාව සමෘද්ධිමත් වන බව වදාළ සේක.

---

၅၅.

55.

---

ဌာနိယမာသိ သရဏံ သုဂတဿ တဿရာဇာ ပိတာ’သိ သရဏော ဇနနိ သုနန္ဒာ,အဂ္ဂါဘဝိံသု ပဒုမောဝသိ ဖုဿဒေဝေါခေမာ စ ဘိက္ခုသမဏိသွ’ပိ သဗ္ဗနာမာ;

()

උන්වහන්සේගේ නගරය සරණ නම් විය. සරණ නම් රජතුමා පියා වූ අතර, සුනන්දා දේවිය මව වූවාය. පදුම සහ ඵුස්සදේව යන තෙරුන් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූහ. ඛේමා සහ සබ්බා (සබ්බනාමා) යන මෙහෙණින් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၅၆.

56.

---

ထေရော သုနေတ္တဝိသုတော တဒုပဋ္ဌဟိ သောလက္ခာယုကော’သိ ဇယဗောဓိ ဉ္စ ဗိမ္ဗိဇာလော,တဿာ’ပျ’သိတိရတနပ္ပမိတံ သရီရံအာသုံ တယော အရိယသာဝကသန္နိပါတာ;

()

සුනෙත්ත නම් තෙරණුවෝ උන්වහන්සේට උපස්ථාන කළහ. උන්වහන්සේගේ බෝධි වෘක්ෂය බිම්බිජාල (රත්කරල්) වෘක්ෂය විය. උන්වහන්සේගේ ශරීරය අසූ රියනක් උස් වූ අතර, ආයුෂ වසර ලක්ෂයක් (100,000) විය. උන්වහන්සේට ආර්ය ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් විය.

---

၅၇.

57.

---

တဿာ’ပရေန သမယေနိ’ဂ သိဒ္ဓဗောဓိသိဒ္ဓတ္ထနာမဝိဒိတော ဥဒပါဒိ သတ္ထာ,ဗုဒ္ဓင်္ကုရော ဘဝိ တဒါ’ခီလငဈာနလာဘီဘောဇိ ပဝတ္တိတဖလံ ဝသိ မင်္ဂလာချော;

()

ඉන්පසු කලෙක, සිද්ධත්ථ නමින් ප්‍රකට වූ ශාස්තෘන් වහන්සේ ලොව පහළ වූ සේක. එකල අප මහ බෝසතාණන් වහන්සේ සියලු ධ්‍යාන උපදවා ගත්, ගසින් වැටුණු ඵලාඵල පමණක් වළඳන්නා වූ 'මංගල' නම් තාපසයෙක්ව උපත ලබා සිටියහ.

---

၅၈.

58.

---

သမ္ပန္နဂန္ဓရသိကံ ပရိပက္ကမေကံအာနီယ သော ဝိပကုလဇမ္ဗုဘလံ ဝနမှာ,ပါဒါသိ တဿ ပဏိဓီကတဗုဒ္ဓဘာဝေါတဉ္စာနုဘုယ ဘဂဝါပိ ဝိယာကရိတ္ထ;

()

ඒ බෝසත් තාපසතුමා වනාන්තරයෙන් සුවඳින් හා රසයෙන් පිරිපුන්, මැනවින් ඉදුණු එක් ජම්බු (දඹ) ගෙඩියක් ගෙනැවිත් උන්වහන්සේට පූජා කොට බුදුබව ප්‍රාර්ථනා කළහ. භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ද එය වළඳා, උන්වහන්සේගේ අනාගත බුදුබව ගැන නියත විවරණ වදාළ සේක.

---

၅၉.

59.

---

ဝေဟာရမာသိ နဂရံ ဇယသေနနာမောရာဇာ အဟောသိ ဇနကော ဇနနီ သုဖဿာဘိက္ခူသု တဿ ဝသိ သမ္ဗဟုလော သုမိတ္တောဒွေ သီဝလိ ဉ္စ သမဏီသု ဝရာ သုရာမာ;

()

උන්වහන්සේගේ නගරය වේහාර නම් විය. ජයසේන රජතුමා පියා වූ අතර, සුඵස්සා දේවිය මව වූවාය. සම්බහුල සහ සුමිත්ත යන තෙරුන් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූහ. සීවලී සහ සුරාමා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၆၀.

60.

---

တံ ရေဝတောမုနိ မုနိန္ဒမုဋ္ဌဟိတ္ထဗောဓီ’ပိ တဿ ကဏိကာရမဘီရုဟော’သိ,လက္ခာယုကော သ’နရသာရထိ သဋ္ဌိဟတ္ထောအာသုံ တယော အရိယသာဝကသန္နိပါတာ;

()

රේවත නම් තෙරණුවෝ උන්වහන්සේට උපස්ථාන කළහ. උන්වහන්සේගේ බෝධි වෘක්ෂය කිණිහිරි (කණිකාර) වෘක්ෂය විය. නරදම් සැරැටි වූ උන්වහන්සේගේ ශරීරය හැට රියනක් උස් වූ අතර, ආයුෂ වසර ලක්ෂයක් (100,000) විය. උන්වහන්සේට ආර්ය ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් විය.

---

၆၁.

61.

---

တဿာ’ပရေနိ’ဟ သမုဗ္ဘဝိ နိဿနာမောသတ္ထာ ပသတ္ထစရဏော စတုရော’ဃတိဏ္ဏော,ဗုဒ္ဓင်္ကုရော ဘဝိ တဒါနိ သုဇာတရာဇာရာဇညမောဠိမဏိလင်္ကတပါဒပီဌော;

()

ඉන්පසු, ප්‍රශංසනීය චරණ ධර්මයන්ගෙන් යුත්, සිවුමඟ ඕඝයන් තරණය කළ තිස්ස නම් ශාස්තෘන් වහන්සේ ලොව පහළ වූ සේක. එකල අප මහ බෝසතාණන් වහන්සේ, සෙසු රජවරුන්ගේ ඔටුනු මිණිවලින් බැබළුණු පාද පීඨයක් ඇති 'සුජාත' නම් රජකුව උපත ලබා සිටියහ.

---

၆၂.

62.

---

ဟိတွာ သ’ရဇ္ဇမိသိဝေယဓရော သုဓီရောဒိဗ္ဗေဟိ’နေကကုသုမေဟိ ဇိနံ ဝဇန္တံ,ပူဇေသိ မုဒ္ဓနိ တမာပဝိတာနသောဘံသတ္ထာ’ပိ တပ္ပဏိဓိသိဒ္ဓိ သိယာ’တျ’ဘာသိ;

()

ඒ බුද්ධිමත් බෝසතාණන් වහන්සේ තමන්ගේ රාජ්‍යය හැර දමා, තාපස වෙස් ගෙන, වඩින්නා වූ ජිනරාජයන් වහන්සේට නොයෙක් දිව්‍යමය මල්වලින් පූජා කොට, හිස මත්තෙහි මල් වියනක ශෝභාවක් මැවූහ. ශාස්තෘන් වහන්සේ ද ඒ ප්‍රාර්ථනාව සමෘද්ධිමත් වන බව වදාළ සේක.

---

၆၃.

63.

---

ခေမံ ပုရဉှိ ဇနကော ဇနသန္ဓနာမောရာဇာ ဇနေတ္တိ ပဒုမာ နိဇသံဃမဇ္ဈေ,ဒွေ ဗြဟ္မဒေဝုဒယ ဝိဿုတထေရနာဂါဖုဿာ စ အဂ္ဂယုဂလာနျ’ဘဝုံ သုဒတ္တာ;

()

උන්වහන්සේගේ නගරය ඛේමක නම් විය. ජනසන්ධ නම් රජතුමා පියා වූ අතර, පදුමා දේවිය මව වූවාය. සඟ මැද බ්‍රහ්මදේව සහ උදය යන ප්‍රසිද්ධ තෙරණුවෝ අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූහ. ඵුස්සා සහ සුදත්තා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၆၄.

64.

---

တံ သမ္ဘဝေါဝသိ ဝသိန္ဒမုပဋ္ဌဟိတ္ထတဿာ’သနဝှတရု ဗောဓိ သ’သဋ္ဌိတတ္ထော,အဋ္ဌာသိ ဝဿဂဏနာယ မဟေသိ လက္ခံအာသုံ တယော အရိယသာဝကသန္နိပါတာ;

()

සම්භව නම් තෙරණුවෝ උන්වහන්සේට උපස්ථාන කළහ. උන්වහන්සේගේ බෝධි වෘක්ෂය අසන (පියසල්) වෘක්ෂය විය. ශරීරයෙන් සැට රියනක් උස් වූ ඒ මහර්ෂීන් වහන්සේ වසර ලක්ෂයක් (100,000) ආයු වැළඳූ සේක. උන්වහන්සේට ආර්ය ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් විය.

---

၆၅.

65.

---

တဿာ’ပရေန ဘဝသာဂရပါဒဿိဖုဿော မဟာမုနိရိ’ဟကဗ္ဘုဒပါဒိ လောကေ,ဓီရော တဒါနိ ဝိဇိတာဝိ ဇိတာရိဝဂ္ဂေါရာဇာ ဗဘူဝ သုရရာဇနိဘော’ရုတေဇော;

()

ඉන්පසු, සංසාර සාගරයේ පරතෙර දුටු ඵුස්ස නම් මහා මුනිවරයාණන් වහන්සේ ලොව පහළ වූ සේක. එකල ධීර වූ අප බෝසතාණන් වහන්සේ සතුරු සේනාවන් පරාජය කළ, දෙවෙන්ද්‍රයෙකු බඳු මහා තේජස් ඇති 'විජිතාවී' නම් රජකුව උපත ලබා සිටියහ.

---

၆၆.

66.

---

သမ္ဗောဓိ မဂ္ဂပုရိသော ပဏီဓာယ ဖီတံရဇ္ဇံ ဝိဝဇ္ဇိယ သ’ပဗ္ဗဇိတော ဇနဿ,အညာယ တီဏိပိဋကာနိ ကထေသိ ဓမ္မံဝျာကာသိ ဖုဿဘဂဝါ’ပိ’ဝ ပုဗ္ဗဗုဒ္ဓါ;

()

ඒ මහා පුරුෂයාණන් වහන්සේ සම්බෝධිය ප්‍රාර්ථනා කොට, සශ්‍රීක රාජ්‍යය අතහැර පැවිදි වූහ. උන්වහන්සේ ත්‍රිපිටකය ප්‍රගුණ කොට ජනයාට ධර්ම දේශනා කළහ. ඵුස්ස භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ද පෙර බුදුවරුන් මෙන් උන්වහන්සේගේ අනාගත බුදුබව ගැන නියත විවරණ වදාළ සේක.

---

၆၇.

67.

---

တဿာ’သိ ကာသိနဂရံ ဇယသေနနာမောရာဇာ ပိတာ’သိ ဇနတိ သိရိမာ မဟေသိ,သံဃေသု’ဘောသု’ပိ သုရက္ခိတဓမ္မသေတာစာလာ တဒဂ္ဂယုဂလာနိ တထူ’ပဉ္စာလာ;

()

උන්වහන්සේගේ නගරය කාසී නම් විය. ජයසේන රජතුමා පියා වූ අතර, සිරිමා දේවිය මව වූවාය. සුරක්ඛිත සහ ධම්මසේන යන තෙරුන් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූහ. චාලා සහ උපචාලා යන මෙහෙණින් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၆၈.

68.

---

ဗောဓိဒ္ဒုမာ’မလကသာခိ သရီရမဋ္ဌ-ပဏ္ဏာသဟတ္ထပမိတံ သဘိယာဘိဓာနော,သောပဋ္ဌဟီ နဝုတိဝဿသဟဿမာယုအာသုံ တယော ဘကဝတော ဂဏသန္နိပါတာ;

()

උන්වහන්සේගේ බෝධි වෘක්ෂය නෙල්ලි (ආමලක) වෘක්ෂය විය. උන්වහන්සේගේ ශරීරය පනස් අට රියනක් උස් වූ අතර, සභිය නම් තෙරණුවෝ උන්වහන්සේට උපස්ථාන කළහ. උන්වහන්සේගේ ආයුෂ අනූදහසක් (90,000) වසරක් වූ අතර, භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ශ්‍රාවකයන්ගේ රැස්වීම් තුනක් විය.

---

၆၉.

69.

---

တဿာ’ပရေန သနရာမရသတ္တသာရောသတ္ထာ ဝိပဿိ’ဟ သမုဗ္ဘဝိ သဗ္ဗဒဿီ,ကမ္မေန ကေနစိ မဟိဒ္ဓိမဟာနုဘာဝေါဗုဒ္ဓင်္ကုရော’ဘဝိ တဒါ’တုလနာဂရာဇာ;

()

ඉන්පසු, දෙව්මිනිසුන් සහිත ලෝකයාට උතුම් වූ, සර්වදර්ශී වූ විපස්සී නම් ශාස්තෘන් වහන්සේ ලොව පහළ වූ සේක. එකල අප මහ බෝසතාණන් වහන්සේ එක්තරා කර්මයක් හේතුවෙන් මහා සෘද්ධිමත් වූ, මහත් අනුභාව ඇති 'අතුල' නම් නා රජකුව උපත ලබා සිටියහ.

---

၇၀.

70.

---

အင်္ဂီရသဿ ဃနကဉ္စနဟဒ္ဒပီဌံပါဒါသိ တဿ ခဝိတံ ရတနေဟိ နာနာ,သော ဗုဒ္ဓဘာဝမဟိပတ္ထိယ ဗောဓိသတ္တောဝျာကာသိ တတ္ထသုနိသဇ္ဇ ဇိနော ဝိပဿိ;

()

ඒ බෝසත් නා රජු, අංගීරස වූ විපස්සී බුදුරජාණන් වහන්සේට නොයෙක් රත්නයෙන් කැටයම් කළ, ඝන රන්මුවා ආසනයක් පූජා කළහ. බුදුබව ප්‍රාර්ථනා කළ බෝසතාණන් වහන්සේට, විපස්සී ජිනරාජයන් වහන්සේ එම ආසනයෙහි වැඩසිටිමින් අනාගත බුදුබව ගැන නියත විවරණ වදාළ සේක.

---

၇၁.

71.

---

တဿာ’သိ ဗန္ဓုမတိနာမပုရံ တဒေဝ-နာမော ပိတာ ဇနနိ ဗန္ဓုမတီ မဟေသိ,ဒွေ ခဏ္ဍတိဿဝသိနော ဝရသာဝကာ’သုံစန္ဒာ စ ဘဒ္ဒယုဂလံ ဘဝိ စန္ဒမိတ္တာ;

()

එම විපස්සී බුදුරජාණන් වහන්සේගේ නගරය 'බන්ධුමතී' නම් විය. පිය රජතුමා 'බන්ධුම' නම් වූ අතර, මව් බිසව 'බන්ධුමතී' නම් වූවාය. උන්වහන්සේගේ අග්‍රශ්‍රාවකයෝ දෙදෙනා 'ඛණ්ඩ' සහ 'තිස්ස' නම් වූහ. අග්‍රශ්‍රාවිකාවන් දෙදෙනා 'චන්දා' සහ 'චන්දමිත්තා' නම් වූහ.

---

၇၂.

72.

---

ဒေဟံ အသိတိရတတံ တမသောကထေရော-ပဋ္ဌာသိ ဗောဓိဝိဋပီ ဘဝိ ကဏှဝဏ္ဋာ,ဝါသံအကာ မုနိရ’သီတိသဟဿဝဿံအာသုံ တယော အရိယသာဝကသန္နိပါတာ;

()

එම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශ්‍රී දේහය අසූ රියනක් උස විය. 'අසෝක' තෙරණුවෝ උපස්ථායක වූහ. 'කණවන්ථ' (පළොල්) වෘක්ෂය බෝධිය විය. ඒ මුනිවරයාණන් වහන්සේ අවුරුදු අසූදහසක් (80,000) ආයු වැළඳූහ. උන්වහන්සේට ආර්ය ශ්‍රාවක සන්නිපාත (රැස්වීම්) තුනක් විය.

---

၇၃.

73.

---

တဿာ’ပရေန အဓိသီလသမာဓိပညောသတ္ထာ သမုဗ္ဘဝီ သိခီ ဇနကပ္ပသာခီ,ဓီရော တဒါ’ဘဝိ အရိန္ဒမနာမရာဇာသဒ္ဓေါ ပဟူတရတတော ရတနတ္တယမှိ;

()

ඉන්පසුව, අධිශීල, අධිසමාධි, අධිප්‍රඥාවෙන් යුක්ත වූ ද, ජනයාට කල්පවෘක්ෂයක් බඳු වූ ද 'සිඛී' නම් ශාස්තෘන් වහන්සේ ලොව පහළ වූහ. එකල්හි ධීර ගුණැති අප මහාබෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ තෙරුවන් කෙරෙහි අතිශයින් පැහැදුණු, බොහෝ වස්තුවෙන් ආඪ්‍ය වූ 'අරින්දම' නම් රජෙක්ව උපත ලබා සිටියහ.

---

၇၄.

74.

---

ဘိက္ခဉ္စ သတ္တရတနာဘရဏာဘိရာမံဉတွာန ဟတ္ထိရတနံ သုဂတေ သသံဃေ,သော ဗုဒ္ဓဘာဝမဟိပတ္ထယိ သတ္တသာရောဝျာကာသိ လစ္ဆသိ သုခေါဓိပဒန္တိ သတ္ထာ;

()

ඒ සත්ත්වෝත්තමයාණන් (බෝධිසත්ත්වයන්) වහන්සේ සඟ පිරිස සහිත බුදුරජාණන් වහන්සේ උදෙසා සත්රුවනින් හා ආභරණයෙන් සරසන ලද අගනා මංගල හස්තිරාජයා ද දන් දී, මතු බුදුබව පතා ප්‍රාර්ථනා කළහ. එකල්හි බුදුරජාණන් වහන්සේ 'ඔබ ඒ උත්තම නිවන (බුදුබව) ලබන්නෙහිය' යි නියත විවරණ දුන් සේක.

---

၇၅.

75.

---

ဗုဒ္ဓဿ စာရိဏဝတီ နဂရံ အဟောသိမာတာ ပဘာဝတိ ပိတာ အရုဏဝှ ရာဇာ,သံဃေသု’ဘောသု အဘိဘုဝသိ သမ္ဘဝေါ စအဂ္ဂါဘဝိံသု မခိလာပဒုမာဘိဓာနာ;

()

එම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ නගරය 'අරුණවතී' නම් විය. මෑණියන් 'පභාවතී' වූ අතර, පියතුමා 'අරුණ' නම් රජු විය. භික්ෂූන් වහන්සේලා අතරින් 'අභිභූ' සහ 'සම්භව' යන දෙදෙනා අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූහ. අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ 'අඛිලා' සහ 'පදුමා' නම් වූහ.

---

၇၆.

76.

---

ခေမင်္ကရော ဇိနမုပဋ္ဌဟိ သတ္တတိံသ-ဟတ္ထုစ္ဆိတော ဝိဇယဗောဓိ စ ပုဏ္ဍရိကော,သော သတ္တတိံသတိသဟဿ မိတာယုကော’သိအာသုံ တယော တဒိယသာဝကသန္နိပါတာ;

()

එම ජිනරාජයන් වහන්සේට 'ඛේමංකර' තෙරණුවෝ උපස්ථායක වූහ. උන්වහන්සේගේ ශ්‍රී දේහය තිස්හත් රියනක් (37) උස විය. බෝධි වෘක්ෂය 'පුණ්ඩරීක' (ඇටඹ) විය. උන්වහන්සේ තිස්හත්දහසක් (37,000) ආයු වැළඳූ අතර, ශ්‍රාවක සන්නිපාතයන් තුනක් විය.

---

၇၇.

77.

---

တဿာ’ပရေနိ’ဟ သမုဗ္ဘဝိ ကေတုမာလာ-ဗျာမပ္ပဘာပရိလသံ မုနိဝေဿဘူ’တိ,ဗုဒ္ဓင်္ကုရော ကိရ တဒါနိ သုဒဿနဝှ-ရာဇာ ဗဘူဝ ပရရာဇဂဇိန္ဒသီဟော;

()

ඉන්පසුව මේ ලෝකයෙහි, ව්‍යාමප්‍රභාවෙන් හා රශ්මි මාලාවෙන් බැබළුණු 'වෙස්සභූ' නම් මුනිවරයාණන් වහන්සේ පහළ වූහ. එකල්හි බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ සතුරු රජුන් නැමති හස්තීන්ට සිංහයෙකු බඳු වූ 'සුදස්සන' නම් රජෙක්ව උපත ලබා සිටියහ.

---

၇၈.

78.

---

သံဃဿ ဗုဒ္ဓပမုခဿ သစီဝရံ သောဒတွာန ဒါနမတုလံ ဇိနသာသနမှိ,သဗ္ဗညုဗောဓိမဘိပတ္ထိယ ပဗ္ဗဇိတ္ထဗုဒ္ဓေါ ဘဝိဿသိ ဓုဝန္တိ တမာဟသတ္ထာ;

()

උන්වහන්සේ බුදුරජාණන් වහන්සේ ප්‍රමුඛ මහා සංඝරත්නයට සිවුරු සහිත අසදෘශ මහා දානයක් පිරිනමා, ශාසනයෙහි පැවිදි වී, සර්වඥතා ඥානය ප්‍රාර්ථනා කළහ. එකල්හි ශාස්තෘන් වහන්සේ 'ඔබ ඒකාන්තයෙන්ම බුදු වන්නේය' යි නියත විවරණ දුන් සේක.

---

၇၉.

79.

---

တဿာ’ပျ’နောပမပုရံ ဘဝိ သုပ္ပတီတောရာဇာ ပိတာ ယသဝတီ ဇနိကာ မဟေသီ,သောဏုတ္တရာ စ နိဇသာဝကသာဝိကာနံဒါမာ မတိဒ္ဓိပရမာ ပရမာ သမာလာ;

()

එම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ නගරය 'අනෝපම' නම් විය. පිය රජතුමා 'සුප්පතීත' වූ අතර, මෑණියන් 'යසවතී' බිසව වූවාය. උන්වහන්සේගේ ශ්‍රාවකයන් අතරින් 'සෝණ' සහ 'උත්තර' අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූහ. සෘද්ධිමත් ශ්‍රාවිකාවන් අතරින් 'දාමා' සහ 'සමාලා' අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၈၀.

80.

---

ဗောဓီ’ပိ တဿ ဘဝိ သာလမဟီရူဟော’ပ-သမ္ပန္နဘိက္ခု တဒုပဋ္ဌဟိ သဋ္ဌိဟတ္ထော,သတ္ထာ ဝိဟာသိ သမသဋ္ဌိသဟဿဝဿံအာသုံ တယော တဒိယသာဝကသတ္တိပါတာ;

()

උන්වහන්සේගේ බෝධිය සල් වෘක්ෂය විය. සැට රියනක් (60) උසැති බුදුරජාණන් වහන්සේට උපසන්න නම් භික්ෂුව උපස්ථාන කළේය. ශාස්තෘන් වහන්සේ හැටදහසක් (60,000) අවුරුදු ආයු වැළඳූ අතර, ශ්‍රාවක සන්නිපාතයන් තුනක් විය.

---

၈၁.

81.

---

တဿာ’ပရေနိ’ကဟ သမုဗ္ဘဝိ သစ္စသန္ဒောဝေနေယျဗန္ဓု ဘဂဝါ ကကုသန္ဓနာမော,ဗုဒ္ဓင်္ကုရော ဘုဝိ တဒါ’ဘဝိ ခေမရာဇာဒါနပ္ပဗန္ဓဇလသေကသုဓောတဟတ္ထော;

()

ඉන්පසුව, මෙලොව සත්‍යවාදී වූ ද, විනේය ජනයාට බන්ධුවෙකු බඳු වූ ද 'කකුසඳ' නම් භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පහළ වූහ. එකල්හි බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ නිරන්තර දන් පැන් දීමේ පැන් වත් කිරීමෙන් පිරිසිදු වූ දෑත් ඇති 'ඛේම' නම් රජෙක්ව උපත ලබා සිටියහ.

---

၈၂.

82.

---

သော ပတ္တစီဝရပဘူတိကမန္နပါနံဒတွာ သသာဝကဇိနဿ ဃရာ’ဘိဂန္တွာ,ပဗ္ဗဇ္ဇိ ဗောဓိပဏိဓိံ ပဏိဓာယ ရာဇာသတ္ထာသယာ’တျ’ဝစ တပ္ပဏိဓာနသိဒ္ဓိ;

()

ඒ රජතුමා ශ්‍රාවකයන් සහිත බුදුරජාණන් වහන්සේට පාත්‍ර, සිවුරු, අන්නපාන ආදී බොහෝ පිරිකර දන් දී, ගිහිගෙයින් නික්ම පැවිදි වී බුදුබව ප්‍රාර්ථනා කළේය. එකල්හි ශාස්තෘන් වහන්සේ ඔහුගේ ඒ ප්‍රාර්ථනාව සිද්ධ වන බවට නියත විවරණ දුන් සේක.

---

၈၃.

83.

---

ခေမဝဟယံ နဂရမဿ ပိတာ’ဂ္ဂိဒတ္တောဝိပ္ပော ဝိဘာဝိ အဘဝိ ဇနိကာ ဝိသာခါ,သဉ္ဇိဝထေရဒုတိယော ဝိဓုရော စ ထေရောသာမာ တဒဂ္ဂယုဂလံ ဘဝိ စမ္ပကာချာ;

()

එම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ නගරය 'ඛේමාවතී' නම් විය. පියා 'අග්ගිදත්ත' නම් බමුණා වූ අතර, මෑණියන් 'විසාඛා' නම් වූවාය. 'සංජීව' සහ 'විධුර' යන තෙරණුවරු දෙනම අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූහ. 'සාමා' සහ 'චම්පා' (චම්පකා) යන මෙහෙණින් වහන්සේලා දෙනම අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၈၄.

84.

---

တံ ဗုဒ္ဓိဇော ဇိနမုပဋ္ဌဟိ တဿ ဂတ္တံတာဠိသဟတ္ထမိတမာသိ သိရိသဗောဓိ,တာဠိသဟာယနသဟဿပမာဏမာယုဧကော’ဝ တဿ ဘဝိ သာဝကသန္နိပါတော;

()

එම ජිනරාජයන් වහන්සේට 'බුද්ධිජ' තෙරණුවෝ උපස්ථාන කළහ. උන්වහන්සේගේ ශ්‍රී දේහය සතළිස් රියනක් (40) උස විය. බෝධිය 'සිරීස' (මාර) වෘක්ෂය විය. උන්වහන්සේ සතළිස්දහසක් (40,000) අවුරුදු ආයු වැළඳූ අතර, උන්වහන්සේට තිබුණේ එක් ශ්‍රාවක සන්නිපාතයක් පමණි.

---

၈၅.

85.

---

တဿာ’ပရမှိ သမယေ ကရုဏာနိဓာနောလောကာဘိဘူ ကနကဘုဓရဟာရိရူပေါ,ဥပ္ပဇ္ဇိ ကောဏဂမနောမုနိ ပဗ္ဗတာချောဘုမိဿရော ဘဝိ မဟာပုရိသော တဒါနိ;

()

ඉන්පසුව, කරුණාවට නිධානයක් වූ ද, ලෝකය මැඩපැවැත්වූ ද, රන් පර්වතයක් බඳු ශෝභමාන රූපයක් ඇති 'කෝණාගමන' නම් මුනිවරයාණන් වහන්සේ පහළ වූහ. එකල්හි අප මහ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ 'පබ්බත' නම් පෘථිවිපති (රජෙක්) වී උපත ලබා සිටියහ.

---

၈၆.

86.

---

သံဃဿ ဗုဒ္ဓပမုခဿ ဥဠာရဒါနံဒတွာ မဟဂ္ဃဝရစိဝရသာဋကေ စ,သော ပကဗ္ဗဇိတ္ထ အဘိပတ္ထိတ ဗုဒ္ဓဘာဝေါဗုဒ္ဓေါ ဘဝိဿသိ တုဝန္တိ တမာဟသတ္ထာ;

()

උන්වහන්සේ බුදුරජාණන් වහන්සේ ප්‍රමුඛ මහා සංඝරත්නයට උදාර මහා දානයක් ද, ඉතා වටිනා උතුම් සිවුරු සහ සළුපිළි ද පූජා කර, පැවිදි වී බුදුබව ප්‍රාර්ථනා කළහ. එකල්හි ශාස්තෘන් වහන්සේ 'ඔබ මතු බුදු වන්නේය' යි නියත විවරණ දුන් සේක.

---

၈၇.

87.

---

နာမေန သောဘဝတိ တမ္ပုရမုတ္တရာချာမာတာ ပိတာ’ဝနိသုရော ဘဝိ ယညဒတ္တော,ဟီယောသောတ္တရဝသီ သမဏိ သမုဒ္ဒါတဿော’တ္တရာ စ ပရမာ ပရိသာသု’ဘောသု;

()

එම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ නගරය 'sෝභවතී' නම් විය. මෑණියන් 'උත්තරා' වූ අතර, පියතුමා 'යඤ්ඤදත්ත' නම් බමුණා විය. 'භිය්‍යෝස' සහ 'උත්තර' යන දෙදෙනා අග්‍රශ්‍රාවකයෝ වූහ. උපාසිකා පිරිස අතරින් 'සමුද්දා' සහ 'උත්තරා' යන මෙහෙණින් වහන්සේලා අග්‍රශ්‍රාවිකාවෝ වූහ.

---

၈၈.

88.

---

တံ သောတ္ထိဇော ဇိနမုပဋ္ဌဟိ တိံသဟတ္ထောအင်္ဂီရသော ဘဝိ ဥဒုမ္ဗရသာခိ ဗောဓိ,သော တိံသဟာယနသဟဿမိတာယုကော’သိဧကော’ဝ တဿ ဘဝိ သာဝကသန္တိပါတော;

()

එම ජිනරාජයන් වහන්සේට 'සොත්ථිජ' තෙරණුවෝ උපස්ථාන කළහ. උන්වහන්සේ තිස් රියනක් (30) උසැති, අංගීරස ගෝත්‍රික වූහ. බෝධිය 'උදුම්බර' (දිඹුල්) වෘක්ෂය විය. උන්වහන්සේ තිස්දහසක් (30,000) අවුරුදු ආයු වැළඳූ අතර, උන්වහන්සේට තිබුණේ එක් ශ්‍රාවක සන්නිපාතයක් පමණි.

---

၈၉.

89.

---

တဿာ’ပရေနိ’ဟ မဟာမုနိ ကဿပါချောလောကမှိ ပါတုဘဝိ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော,ဗုဒ္ဓင်္ကုရော ဘုဝိ တဒါ’ဘဝိ ဇောတိပါလောဝေဒေသု တီသု သကလာသု ကလာသု ဆေကော;

()

ඉන්පසුව, කේඩෑරුම් මෘගයාගේ (කඟවේනාගේ) අඟක් මෙන් තනිව හැසිරෙන, ස්ථිර ගුණැති 'කස්සප' නම් මහා මුනිවරයාණන් වහන්සේ ලොව පහළ වූහ. එකල්හි බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ තුන්වේදයෙහි සහ සියලු ශිල්ප ශාස්ත්‍රයන්හි කෙළ පැමිණි 'ජෝතිපාල' නම් මාණවකයෙක්ව උපත ලබා සිටියහ.

---

၉၀.

90.

---

ကလျာဏမိတ္တဒုတိယော သုဂတံ ဥပေစ္စသုတွာန ဓမ္မမထသာသန မောတရိတွာ,သဗ္ဗညုဘာဝမှိပတ္ထယိ မာဏဝေါ သောဝျာကာသိ ကဿပမုနီ’ပိ မုနီ’စ ပုဗ္ဗာ;

()

ඒ ජෝතිපාල මාණවකයා කල්‍යාණ මිත්‍රයා (ඝටීකාර) සමඟ බුදුරජාණන් වහන්සේ වෙත පැමිණ, දහම් අසා, ශාසනයෙහි පැවිදි වී සර්වඥතා ඥානය ප්‍රාර්ථනා කළේය. කස්සප මුනිවරයාණන් වහන්සේ ද පෙර බුදුවරුන් මෙන් ඔහුට බුදු වන බවට නියත විවරණ දුන් සේක.

---

၉၁.

91.

---

ဗာရာဏသိ နဂရမာသိ ပိတာ စ မာတာဒွေ ဗြဟ္မဒတ္တဓနဝတျ’ဘိဓာနဝန္တော,ဘိက္ခုသု တဿ သမဏိသွ’ပိ တိဿဘာရ-ဒွါဇာ စ ဘဒ္ဒယုဂလာတျ’နုလောရုဝေလာ;

()

එම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ නගරය 'බාරාණසී' නම් විය. පියතුමා 'බ්‍රහ්මදත්ත' වූ අතර, මෑණියන් 'ධනවති' නම් වූවාය. භික්ෂූන් වහන්සේලා අතරින් 'තිස්ස' සහ 'භාරද්වාජ' යන දෙනම ද, භික්ෂුණීන් වහන්සේලා අතරින් 'අනුලා' සහ 'උරුවේලා' යන දෙනම ද අග්‍රශ්‍රාවක යුගලයන් වූහ.

---

၉၂.

92.

---

တံ သဗ္ဗမိတ္တသမဏော သမုပဋ္ဌဟိတ္ထနိဂြောဓသာခီ ဇယဗောဓိ သ’ဝီသဟတ္ထော,တဿာ’သိ ဝိသတိသဟဿ ပမာဏမာယုဧကော’ဝ’ဟူ အရိယသာဝကသန္နီပါတော;

()

එම බුදුරජාණන් වහන්සේට 'සබ්බමිත්ත' නම් භික්ෂුව උපස්ථාන කළේය. විසි රියනක් (20) උසැති උන්වහන්සේගේ ජය ශ්‍රී බෝධිය 'නිග්‍රෝධ' (නුග) වෘක්ෂය විය. උන්වහන්සේගේ ආයු කාලය විසිදහසක් (20,000) අවුරුදු වූ අතර, උන්වහන්සේට තිබුණේ එක් ආර්ය ශ්‍රාවක සන්නිපාතයක් පමණි.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိတာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒ ဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ ဒူရေနိဒါနေ ဗောဓိသတ္တဿ သေသပဏိဓာတဋ္ဌပန ပဝတ္တိ ပရိဒီပေါ တတိယော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවි ජනයාගේ හදවත් සතුටු කරන, මේධාන්නද නම් යතීන්ද්‍රයන් (භික්ෂූන්) වහන්සේ විසින් විරචිත ජිනවංශදීපයෙහි, දූරේනිදානයෙහි බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේගේ සෙසු ප්‍රාර්ථනාවන් පිහිටුවීමේ පුවත විස්තර කෙරෙන තුන්වන සර්ගය නිමවා වදාරන ලදී.

---

၁.

1.

---

ဒီပင်္ကရာဒိစတုဝီသတိ ဗုဒ္ဓပါဒ-မူလေသု လငပဏိဓာန မဟာနိဓာနော,လက္ခာဓိကံ စတုရသင်္ခိယကပ္ပသင်္ခံပုညာဘိသန္ဒမဘိသင်္ခရိ ဗောဓိသတ္တော;

()

දීපංකර බුදුරජාණන් වහන්සේගේ පටන් සූවිසි බුදුවරයන් වහන්සේලාගේ ශ්‍රී පාද මූලයෙහි නියත විවරණ මහා නිධානය ලැබූ මහා බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ, සාරාසංඛ්‍ය කල්ප ලක්ෂයක් මුළුල්ලෙහි උදාර වූ පින් රැස් කළ සේක.

---

၂.

2.

---

ဧတ္ထန္တရေ ဝိဝိဓဗာဟိရဝတ္ထုဇာတံသိသ’က္ခိမံသရုဓိရာနိ စ ပုတ္တဒါရေ,သော ဇိဝိတမ္ပိ ကပဏဍိကယာစကာနံဝီရော ပရိစ္စဇိ ပဇာယ ဟိတတ္ထမေဝ;

()

මේ අතරතුර කාලයෙහි, ඒ මහා වීරයාණන් වහන්සේ සකල සත්ත්වයන්ගේ හිතසුව පිණිස විවිධ බාහිර වස්තූන් ද, තමන්ගේ හිස, ඇස්, මස්, ලේ ද, අඹුදරුවන් ද, තමන්ගේ ජීවිතය පවා දිළිඳු හා අසරණ යාචකයන් උදෙසා පරිත්‍යාග කළ සේක.

---

၃.

3.

---

ဒါနာဓိမုတ္တိပရိယေသန ဝိပ္ပဝေသောပတွာ တပေါဝနမကိတ္တိ တပေါဓနဿ,တိဟံ အလတ္ထ သကဋာဟမလောဏဍာကံယဿာ’ဘိဘူတဇဌရဿ ဇိဃစ္ဆိတတ္တာ;

() (အကိတ္တိစရိယံ)

දන් දීමේ උදාර අදහසින් යුතුව තපෝවනයට වැදී තපස් රැකි අකිත්ති තාපසයන් වහන්සේ, කුසගින්නෙන් දැවෙමින් සිටිද්දී පවා දින තුනක් මුළුල්ලෙහි තමන් ලත් ලුණු නොමැති තම්බන ලද පළා කොළ දන් දුන් සේක. (අකිත්ති චරියාව)

---

၄.

4.

---

ကန္တာရမဂ္ဂ ပဋိပန္န မနာတပတ္တံပစ္စေက ဗုဒ္ဓမဟိပဿိယ သငက္ခဝိပ္ပော,ဖုဋ္ဌံ သကိစ္စပသုတော သူရိယာတပေနယော ဆတ္တုပါဟဏမဒါသိ သုဓောတပါဏိ;

() (သင်္ခစရိယံ)

කටුක කාන්තාර මාර්ගයක කුඩයක් නොමැතිව, දැඩි හිරු රැසින් පීඩා විඳිමින් වඩින පච්චේකබුදුරජාණන් වහන්සේනම දැක, පිරිසිදු දෑත් ඇති සංඛ නම් බමුණා තමන් සතු කුඩය සහ සෙරෙප්පු යුවල උන්වහන්සේට පූජා කළේය. (සංඛ චරියාව)

---

၅.

5.

---

ဒုဗ္ဘိက္ခပီဠနဘယေန ကလိင်္ဂရဋ္ဌာသံယာစတံ ယဒုပဂမ္မ ဓနဉ္ဇယဝှော,သောဏ္ဍာယ ဂယှ နိဇမဉ္ဇန နာဂရာဇံယော ဒက္ခိဏောဒက နိသေကမကာသိ ရာဇာ;

() (ကုရုဓမ္မစရိယံ)

දුර්භික්ෂ බියෙන් පීඩිත වූ කලිඟු රට වැසියන් පැමිණ ඉල්ලා සිටි කල්හි, ධනංජය නම් රජතුමා තමන්ගේ අඳුන්වන් මංගල හස්තිරාජයා හොඬවැලෙන් අල්ලා, පැන් වත් කර දන් දුන්නේය. (කුරුධර්ම චරියාව)

---

၆.

6.

---

ဟုတွာန ယော မဟသုဒဿန စက္ကဝတ္တီရာဇာ ကုသာဝတိပုရမှိ ဒိဝါ စ ရတ္တော,ဝတ္ထတ္တပါနမုပတေသိ စရာပယိတွာဘေရိံက အသေသကပဏ္ဍိကယာစကာနံ;

() (မဟာသုဒဿနစရိယံ)

කුසාවතී නුවර මහා සුදස්සන සක්විති රජු වී උපන් උන්වහන්සේ, සියලු අසරණ යාචකයන් උදෙසා දිවා රෑ දෙකෙහි බෙර හසුරුවා අන්නපාන, වස්ත්‍ර ආදී දෑ නොමිලයේ බෙදා දුන් සේක. (මහා සුදස්සන චරියාව)

---

၇.

7.

---

ယော သတ္တဘုမိဘုဇသာသိ ပုရောဟိတော’ပိရာဇူဟိ လဒ္ဓမခိလံ ဓနဓညရာသိံ,သမ္ပတ္တယာစကဇနဿ ပရိစ္ဆဇိတွာပုညပ္ပဗန္ဓမဘိသဉ္စိနိ ဗောဓိဟေတု;

() (မဟာဂေါဝိန္ဒစရိယံ)

සප්ත භූමිභාගයන්හි රජවරුන් සත්දෙනෙකුගේ පුරෝහිත වූ මහා ගෝවින්ද බ්‍රාහ්මණයා වී උපන් උන්වහන්සේ, ඒ රජවරුන්ගෙන් තමන්ට ලැබුණු සියලු ධන ධාන්‍ය සම්පත් පැමිණි යාචක ජනයාට පරිත්‍යාග කර, බුදුබව පිණිස මහත් වූ පින් රැස් කළ සේක. (මහා ගෝවින්ද චරියාව)

---

၈.

8.

---

ဓမ္မာနုသာသိ နိမိနာမ မဟီဘုဇော’ပိသာလံ ဝိဓာယ မိထိလာယ စတုမ္မုခံ ယော,အစ္ဆိန္နမတ္ထိဇနပက္ခိစတုပ္ပဒါနံဒါနံ ပဝတ္တယီ ပုရာ ဒဒတံ ဝရိဋ္ဌော;

() (နိမိရာဇစရိယံ)

යම් කලෙක ධර්මයෙන් අනුශාසනා කරන්නා වූ ද, දායකයන් අතර උතුම් වූ ද, නිමි නම් වූ මහා රජතුමා, මිථිලා නුවර සතරැස් දන්සලක් කරවා, යාචකයන්ට ද, පක්ෂීන්ට ද, සිව්පාවුන්ට ද නොසිඳුණු මහා දානයක් පැවැත්වූයේ ය. (නිමිරාජ චරියාව)

---

၉.

9.

---

ယော ဧကရာဇသုတစန္ဒကုမာရဘူတောမုဒ္ဓါဘိသေက ကရဏာယ ဇနေဟိ ဂစ္ဆံ,သံဝေဇိတော သဝိဘဝေ တိဘဝေ’ပိ ယညာ-ဝါဋံ ဝိဓာယ’ဘိပဝတ္တယိ ဒါနဝဋ္ဋံ;

() (စန္ဒကုမာရစရိယံ)

එකරාජ රජුගේ පුත්‍ර වූ, චන්ද්‍රකුමාරයන් ලෙස උපන් යම් බෝධිසත්ත්ව කෙනෙක් මුර්ධභිෂේකය ලැබීම පිණිස ජනයා සමඟ යමින් සිටියදී, සියලු සම්පත් කෙරෙහි ද, තුන් භවය කෙරෙහි ද සංවේගයට පත්ව, යාගශාලාවක් පිළියෙල කොට මහා දාන ප්‍රවාහයක් පැවැත්වූයේ ය. (චන්දකුමාර චරියාව)

---

၁၀.

10.

---

ယော ဝတ္ထုသာရဂဟဏေန အတိတ္တရူပေါဘုမိဿရော’ပိ သိဝိနာမ သုရာဓိပဿ,ဇစ္စန္ဓဝေသဂဟိတဿ ဝိလောစနာနိဥပ္ပာဋယိတွ ပဒဒံ လဘိ ဒိဗ္ဗစက္ခူ;

() (သိဝိရာဇစရိယံ;

)

වස්තුවෙහි සාරය (දානය) ගැනීමේදී තෘප්තිමත් නොවූ, සිවි නම් වූ යම් රජෙක්, උපතින් අන්ධ වූ වෙස් ගෙන පැමිණි ශක්‍ර දේවේන්ද්‍රයාට තමාගේ දෑස් උදුරා දන් දී, පසුව දිව්‍ය චක්ෂුසය ලැබුවේ ය. (සිවිරාජ චරියාව)

---

၁၁.

11.

---

ဒါနာဓိမုတ္တိပရမော သသပဏ္ဍိတော ယောမိတ္တေနု သာသိယ အဓိဋ္ဌိတုပေါသထင်္ဂေါ,အင်္ဂါရမုဒ္ဓနိ ပပါတ သဇီဝိတာသံဟိတွာ ဒွိဇဿ တနုမံသပဒါတုကာမော;

() (သသပဏ္ဍိတစရိယံ;

ဣတိဒါနပါရမီံ)

දානයෙහිම බෙහෙවින් ඇලුනා වූ, සිය මිතුරන්ට ද අනුශාසනා කොට උපෝසථ අංගයන් සමාදන්ව සිටි යම් සස පණ්ඩිතයෙක් (හාවෙක්), බ්‍රාහ්මණයකුට සිය ශරීර මාංශය දන් දෙනු කැමැත්තෙන්, ජීවත්වීමේ ආශාව හැර දමා, ඇවිළෙන ගිනි අඟුරු ගොඩට පැන්නේ ය. (සසපණ්ඩිත චරියාව - මෙසේ දාන පාරමිතාවයි)

---

၁၂.

12.

---

ယော မာတုပေါသကကရိ ဘိသမုဒ္ဓရတ္တောအန္ဓာယ ဟတ္ထိဒမကေန ကရေဏုကာယ,သောဏ္ဍာယ သုဋ္ဌုဂဟိတော’ပျ’ဝိကဏ္ဍိတဿသီလဿ ခဏ္ဍနဘယာ နဇနေသိ ကောပံ;

() (မာတုပေါသကစရိယံ)

තම අන්ධ මෑණියන් පෝෂණය කළා වූ ද, නෙළුම් අල උදුරා දෙන්නා වූ ද යම් ඇත් රජෙක්, ඇතුන් දමනය කරන්නා විසින් තමාගේ සොඬින් තදින් අල්ලා ගනු ලැබූ කලත්, සිය නොකෙලෙසුණු සීලය බිඳී යාමේ බිය නිසා කිසිදු ක්‍රෝධයක් නූපදවූයේ ය. (මාතුපෝසක චරියාව)

---

၁၃.

13.

---

ယော ဘုရိဒတ္တဘုဇဂေါ’ပရိဝမ္မိကဋ္ဌော,သီလဗ္ဗတံ ဝိသဓရော သမဓိဋ္ဌဟိတွာ,ပေဠာယ ခိတ္တဘုဇဂေ အဟိဂုဏ္ဌိကမှိသီလဿ ကုပ္ပနဘယေန ဇဟာသိ ကောပံ;

() (ဘုရိဒတ္တစရိယံ;

)

තුඹසක් මතුපිට සජ්ඣායනා කරමින්, ශීල ව්‍රතය සමාදන්ව සිටි, විෂ සහිත වූ භූරිදත්ත නම් නාගරාජයා, අහිකුණ්ඨිකයා විසින් තමා කූඩයකට දමනු ලැබූ කලත්, සීලය කිලිටි වේ යැයි බියෙන් ක්‍රෝධය අත්හැරියේ ය. (භූරිදත්ත චරියාව)

---

၁၄.

14.

---

သီလဗ္ဗတာဒိဝိဘဝေါ ဇလိတိဒ္ဓိမာ ယောစမ္ပေယျနာမဘုဇဂေါ အဟိဂုဏ္ဌိကမှိ,ဣစ္ဆာနုရူပဝိစရော စမရီ’ဝ ဝါလံသီလံ ဇုဂေါပ နပိ တဗ္ဗဓကေ စုကောပ;

() (စမ္ပေယျစရိယံ;

)

ශීල ව්‍රතාදී ගුණයෙන් හා දිලිසෙන සෘද්ධි බලයෙන් යුක්ත වූ, චම්පෙය්‍ය නම් වූ යම් නාගරාජයෙක්, සෙමර මුවා තමාගේ වල්ගය රකින්නාක් මෙන්, තමා පෙළන්නා වූ අහිකුණ්ඨිකයා කෙරෙහි ද කෝප නොවී, තමාගේ කැමැත්ත පරිදි හැසිරෙමින් සීලයම ආරක්ෂා කළේ ය. (චම්පෙය්‍ය චරියාව)

---

၁၅.

15.

---

ယော စူလဗောဓိဝိသုတော သမဒိဋ္ဌဟတွာသီလဗ္ဗတံ ဝနမုပေစ္စ ဝသံ ပိယာယ,တာယံ ပသယှ ဂဟိတာယ’ပိ ကာသိရညာသီလဗ္ဗိသောဓနပရော ပဇဟိတ္ထ ရောသံ;

() (စူလဗောဓိစရိယံ)

චූලබෝධි නමින් ප්‍රසිද්ධ වූ යම් තාපසයෙක්, ශීල ව්‍රතය සමාදන්ව තම ප්‍රිය බිරිඳ සමඟ වනයට වැද වෙසෙන කල, කාසි රජු විසින් ඇයව බලහත්කාරයෙන් පැහැරගනු ලැබූවත්, තමාගේ සීලය පිරිසිදුව රැකගනු පිණිස ක්‍රෝධය දුරු කළේ ය. (චූලබෝධි චරියාව)

---

၁၆.

16.

---

ယော ဘိံသရူပိ မဟိသော’ပိ ဝလိမုခဿအာဂုံ တိတိက္ခမခီလံ ပရိသုဒ္ဓသိလော,ရုက္ခဋ္ဌယက္ခဝစနာနိ ပဋိက္ခိပိတွာတံ သီလဘင်္ဂဘယတော ဘယတော မုမောစ;

()

බියකරු පෙනුමකින් යුත් මී හරකෙකු වුවත්, පිරිසිදු සීලයෙන් යුතුව, වඳුරා තමාට කළ සියලු වැරදි ඉවසා වදාරමින්, වෘක්ෂ දේවතාවාගේ (යකාගේ) වචන ප්‍රතික්ෂේප කරමින්, ශීල භංගත්වයට ඇති බිය නිසාම ඒ වඳුරාට බියක් නොදී අතහැරියේ ය. (මහිස රාජ චරියාව)

---

၁၇.

17.

---

ယော ဝုယှမာနမပနီယ နဒီပဝါဟာမိတ္တဒ္ဒုဟိံ ပုတသဇီဝိတဒါနဟေတု,ရညာ မုမောစ ဝဓိယံ အဝိကောပနေနသီလဿ ရူရုဟရိဏော’ပိ ဟရိဿဝဏ္ဏော, () (ရူရုမိဂရာဇစရိယံ;

)

රන්වන් පැහැති රූරු මුව රජෙක් වූ යම් බෝධිසත්ත්ව කෙනෙක්, ගඟ දියෙහි ගසාගෙන යමින් සිටි, තමාට ද්‍රෝහි වූ මිනිසෙකු බේරාගෙන ඔහුට ජීවිත දානය දී, පසුව රජු විසින් තමා මැරීමට සැරසුණු කල ද, කෝපයකින් තොරව සීලය රැකගනිමින් රජු ලවා තමා නිදහස් කරවා ගත්තේ ය. (රූරුමෘගරාජ චරියාව)

---

၁၈.

18.

---

ယော ဒန္တကဋ္ဌသကလေဟိ ဇဋာကုလေဟိကုဒ္ဓေန ကုဋဇဋိလေန ကတာဟိသာပေါ,မာတင်္ဂနာမမုနိ သီလဓနံ ဇုဂေါပသမ္ပာတသာပရိပုမိဒ္ဓိဗလေန ရက္ခံ;

() (မာတင်္ဂစရိယံ;

)

දැහැටි කූරුවලින් හා අවුල් වූ ජටාවෙන් යුත්, කෝපයට පත් කපටි ජටිලයකු විසින් තමන්ට ශාප කරනු ලැබූ කලත්, මාතංග නම් වූ යම් මුනිවරයෙක් තමාගේ සෘද්ධි බලයෙන් ආරක්ෂාව සලසා ගනිමින්, තමාගේ ශීල ධනය රැකගත්තේ ය. (මාතංග චරියාව)

---

၁၉.

19.

---

မဂ္ဂါဝတိဏ္ဏမဓမံ ကလှာဘီလာသာ-သံဃဋ္ဋိတောဘယရထင်္ဂမဓမ္မယက္ခံ,ကောပဂ္ဂိနာ နပရိဈာပယမိဒ္ဓိမာ ယောသီလံ ရရက္ခ ခလု ဓမ္မိကယက္ခရာဇာ;

() (ဓမ္မာဓမ္မ ဒေဝပုတ္တစရိယံ;

)

සෘද්ධිමත් වූ යම් ධාර්මික යක්ෂ රාජයෙක් (ධර්ම දේවපුත්‍රයා), මඟ හරස් කොට විවාදයට පැමිණි, තමාගේ රථයේ රෝද එකිනෙක ගැටෙන සේ පැමිණි අධර්ම යක්ෂයා කෙරෙහි ක්‍රෝධ ගින්නෙන් නොදැවී, සැබවින්ම සිය සීලය ආරක්ෂා කළේ ය. (ධර්මදේවපුත්ත චරියාව)

---

၂၀.

20.

---

ယော ပေါရိသာဒဝသဂဿ ဇယဒ္ဒိသဿရညော ပဋိညမဓိကိစ္စ ဝိဇိဝိတာသော,ခီတ္တာယုဓော တဒုပဂမ္မ အလီနသတ္တောယက္ခံ ဒမေသိ နနု သီလဝတံ နိဒါနာ;

() (အလီနသတ္တစရိယံ;

)

මිනීකන්නාගේ (පොරිසාදයාගේ) වසඟයට පත් ජයද්දිස රජුට වූ පොරොන්දුවක් ඉටු කරනු පිණිස, තමාගේ ජීවිත ආශාව හැර දමා, නිර්භීත සිත් ඇතිව ඒ මිනීකන්නා වෙත ගොස්, සිය ශීල ව්‍රතයේ බලයෙන්ම ඒ යක්ෂයා දමනය කළේ ය. (අලීනසත්ත චරියාව)

---

၂၁.

21.

---

ယော သင်္ခပါလဘုဇဂေါ နိဇဘောဂပူရ-ဝျာဘင်္ဂိဘာရတရဝါဟိတိ ဘောဇပုတ္တေ,ကာရုညမာပ အဘိဂန္တုမပါဒတာယသီလဿ ဘင်္ဂဘယတော’ပိ ဟုတာသတေဇော;

() (သင်္ခပါလစရိယံ;

ဣတိ သီလပါရမိံ;

)

ගිනි මෙන් තේජස් ඇති වුවත්, තමාගේ ශරීරය කූඩුවලින් ඇන සිදුරු කොට, කඳක බැඳ උසුලාගෙන ගිය වැද්දන් (භෝජ පුත්‍රයන්) කෙරෙහි, සීලය බිඳී යාමේ බිය නිසාම කරුණාව දැක්වූ, පාද රහිත වූ සංඛපාල නම් නාගරාජයාය. (සංඛපාල චරියාව - මෙසේ ශීල පාරමිතාවයි)

---

၂၂.

22.

---

သင်္ခါရဓမ္မခဏဘင်္ဂသဘာဝဒဿိဥဿာဝဗိန္ဒုဝိလယံ’ဝ ယုဓဉ္ဇယော ယော,ရာဇာ ဇနဿ ရုဒတော ပဝိဟာယ ရဇ္ဇံနေက္ခမ္မပါရမိမပုရယိ ပဗ္ဗဇိတွာ;

() (ယုဓဉ္ဇယ စရိယံ;

)

සංස්කාර ධර්මයන්ගේ ක්ෂණභංගුර ස්වභාවය පිණි බිඳක් දියවී යාම මෙන් දැක, ජනයා හඬද්දීම රාජ්‍යය හැර දමා, මහණ වී නෙක්ඛම්ම පාරමිතාව සම්පූර්ණ කළ යම් යුධංජය රජෙක් විය. (යුධංජය චරියාව)

---

၂၃.

23.

---

ယော သောမနဿဝိသုတော ကုရုရာဇပုတ္တောဒုဿီလကုဋဇဋိလဗ္ဗစနံ ပဋိစ္စ,ရညာ နိယောဇိတဝဓော ဝဓကာဝကာသံလဒ္ဓါနုသာသိယ’ဘိနိက္ခမိ စတ္တရဇ္ဇော;

() (သောမနဿ စရိယံ;

)

දුශ්ශීල කපටි ජටිලයකුගේ වචනය අසා රජතුමා විසින් තමන් මැරීමට නියෝග කළ කල්හි, වධකයන්ගෙන් අවසරය ලබාගෙන ඔවුන්ට ද අනුශාසනා කොට, රාජ්‍යය හැර දමා පැවිදි වූ සෝමනස්ස නම් වූ කුරු රාජ කුමාරයාය. (සෝමනස්ස චරියාව)

---

၂၄.

24.

---

ယော ကာသိရာဇတနုဇော’ပိ အယောဃရာချောဤဟံ ဘတော စိရမယောဃရဝါသဟီရူ,ရဇ္ဇံ ပဟာယ ပရမံ ပိတရာ ပဒတ္တံနေက္ခမ္မပါရမိပရော ဝနမောတရိတ္ထ;

() (အယောဃရစရိယံ;

)

යකඩ ගෙයක බොහෝ කල් ඇතිදැඩි වූ, කාසි රජුගේ පුත්‍ර වූ, අශෝකය (අයෝගෘහ) නමින් ප්‍රසිද්ධ වූ යම් බෝධිසත්ත්ව කෙනෙක් පියා විසින් දෙන ලද උතුම් රාජ්‍යය හැර දමා, නෙක්ඛම්ම පාරමිතාව පුරනු පිණිස වනයට පිවිසියේ ය. (අයෝගෘහ චරියාව)

---

၂၅.

25.

---

ယော ပဉ္စကာမဂုဏဒီပနတော’ပဒိဋ္ဌ-သမ္ဘတ္တမိတ္တဝစနမ္ပိ ပဋိက္ခိပိတွာ,နိဒ္ဓန္တကဉ္စနနိဘစ္ဆဝိ ကဉ္စနာချောပတွာ တပေါဝနမပဗ္ဗဇိ ဗန္ဓဝေဟိ;

() (ဘိသစရိယံ;

)

උණු කළ රන් වන් පැහැති ශරීර ශෝභාවක් ඇති, පඤ්ච කාම ගුණයන්ගේ ආශ්වාදය පෙන්වා දෙමින් හිතවත් මිතුරන් පැවසූ වදන් ප්‍රතික්ෂේප කොට, සිය නෑයන් සමඟ තපෝවනයට වැද පැවිදි වූ භිස (කඤ්චන) නම් බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේය. (භිස චරියාව)

---

၂၆.

26.

---

ပက္ခိတ္တဒဒ္ဒုလနဟာရုရိဝါ’နလမှိသင်္ခါရဓမ္မဝိသယေ ပဋိဝဋ္ဋိတတ္တော,ယော သောဏဘုသုရသုဓီ ဝိဘဝံ ပဟာယပဗ္ဗဇ္ဇိတုံ သပရိသော ပဝနံ ဇဂါမ;

() (သောဏပဏ္ဍိတစရိယံ;

ဣတိ နေက္ခမ္မ ပါရမိ;

)

ගින්නට දැමූ සම් පටක් මෙන් සංස්කාර ධර්මයන් කෙරෙහි පසුබට වූ සිත් ඇති, සෝණ නම් වූ ඥානවන්ත බ්‍රාහ්මණයා තමාගේ සියලු සම්පත් හැර දමා, පිරිස සමඟ පැවිදි වීම පිණිස වනයට ගියේ ය. (සෝණපණ්ඩිත චරියාව - මෙසේ නෙක්ඛම්ම පාරමිතාවයි)

---

၂၇.

27.

---

ယော သေဏကော သုဓိ ပသိဗ္ဗကဂဗ္ဘသာယိံဝိပ္ပဿိ မောဟကလုသိကတမာနသဿ,သပ္ပံ သုဃောရမုပဒဿိယ ဒီဃဒဿီပညာသုပါရမိမပူရယိ ဘုရိမေဓော;

() (သေဏကပဏ္ဍိတ စရိယံ;

)

මෝහයෙන් මුළා වූ මනසක් ඇති බ්‍රාහ්මණයාගේ මල්ල තුළ ලැග සිටි අතිශය දරුණු සර්පයා දැක, එය පෙන්වා දී ඔහු බේරාගත්, මහා ප්‍රඥාවෙන් හා දීර්ඝ දර්ශනයෙන් යුත් සේනක පණ්ඩිතයා ප්‍රඥා පාරමිතාව සම්පූර්ණ කළේ ය. (සේනකපණ්ඩිත චරියාව)

---

၂၈.

28.

---

ယော ယံ မဟောသဓသမာချသုဓီ သုဓီသောဥမ္မဂ္ဂသံဝုတနိသဂ္ဂဝတိသမော’ပိ,ဥမ္မဂ္ဂတော’ဝ သဗလံ မိထိလာဓိနာထံပညာပဇာပတိပတိ ရိပုတော မုမောစ;

() (မဟောသဓစရိယံ ဣတိ ပညာ ပါရမီ;

)

ඥානවන්තයන් අතර ශ්‍රේෂ්ඨ වූ, මහෝෂධ නමින් ප්‍රසිද්ධ වූ යම් පණ්ඩිතයෙක්, උමගක් සාදා ඒ උමං මාර්ගය ඔස්සේ මිථිලා නුවර රජු සහ ඔහුගේ සේනාව සතුරන්ගෙන් බේරා ගත්තේ ද, ඒ ප්‍රඥාවන්තයා ප්‍රඥා පාරමිතාව සම්පූර්ණ කළේ ය. (මහෝෂධ චරියාව - මෙසේ ප්‍රඥා පාරමිතාවයි)

---

၂၉.

29.

---

ဝါလေနု’ဠာရဝီရိယော ဝီရိယေန ဃောရံသံသာရဒုက္ခမိဝ ယော ကိသကာလကော’ပိ,ဂမ္ဘီရသာဂရဇလံ သပဇာနုကမ္ပီဥဿိဉ္စိတုံ သတတမာရဟိ သတ္တသာရော;

() (ကာလက စရိယံ)

සංසාර දුක බඳු වූ මහා සාගර ජලය, සිය පැටවුන් කෙරෙහි වූ අනුකම්පාවෙන්, තමාගේ වල්ගයෙන් ඉස සිඳලීමට නිරන්තරයෙන්ම උත්සාහ කළ, මහා වීර්යයකින් යුත් කුඩා ලේනෙකු වූ (කාලක) බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේය. (කාලක චරියාව)

---

၃၀.

30.

---

ရာဇာမဟာဒိဇနကော ဇနကုန္ဒစန္ဒောဂမ္ဘီရဘုရိသလိလံ သလိလာကရံ ယော,သူရော’ရုဗာဟုဝီရိယော ဝီရိယံ တတာရသံသာရသိန္ဓုတရဏေ တရဏီသရူပေါ;

() (မဟာဇနကစရိယံ;

ဣတိ ဝီရိယပါရမိ;

)

ජනයාට සඳක් බඳු වූ, මහා ජනක නම් වූ යම් රජෙක්, තමාගේ බාහුවල වීර්යයෙන් යුතුව, මහා සාගරය පිහිනා තරණය කළේ ද, ඔහු සංසාර සාගරය තරණය කිරීමට නැවක් බඳු විය. (මහාජනක චරියාව - මෙසේ වීර්ය පාරමිතාවයි)

---

၃၁.

31.

---

ယော ခန္တိတိန္တဟဒယော ယတိခန္တိဝါဒီဆေဒါပိတေ’ပိ သကလံ သကလတ္တဘာဝေ,သမပူတခန္တိဇလမေဝဘူသံ သိသေစဝျာပါဒပါဝကပဒိတ္တကလာဗုရာဇေ;

() (ခန္တိဝါဒီ စရိယံ)

තමාගේ මුළු ශරීරයම කපා දමනු ලැබූ කල්හි ද, ක්ෂමා ගුණයෙන් තෙත් වූ හදවත් ඇති, ක්ෂාන්තිවාදී නම් වූ යම් තාපසයෙක්, ක්‍රෝධ නැමැති ගින්නෙන් දැවෙමින් සිටි කලාබු රජු කෙරෙහි මෛත්‍රී සහගත ක්ෂමා නැමැති සිසිල් පැන් ඉසිනු ලැබුවේ ය. (ක්ෂාන්තිවාදී චරියාව)

---

၃၂.

32.

---

ယော ဓမ္မပါလနပရော သုသု ဓမ္မပါလောကာရာပိတေ’ပိ ဝဓကေဟ’သိမာလကမ္မံ,အာသန္နတာပနိရယမှိ ပတာပရာဇေခန္တိံ ပဝတ္တယိ မနပ္ပိတခန္တိမေတ္တော;

() (ဓမ္မပါလ စရိယံ;

ဣတိ ခန္တိပါရမီ;

)

ධර්මය ආරක්ෂා කරන්නා වූ ද, කුඩා දරුවකු වූ ද ධර්මපාල කුමාරයා, වධකයන් ලවා තමාගේ අත් පා කපා දමනු ලැබූ කල්හි ද, නිරයට ආසන්නව සිටි ප්‍රතාප රජු කෙරෙහි මෛත්‍රී සහගත ක්ෂමා ගුණයම පැවැත්වූයේ ය. (ධර්මපාල චරියාව - මෙසේ ක්ෂාන්ති පාරමිතාවයි)

---

၃၃.

33.

---

ယော အန္တရီပဂဘယံကရသုံသုမာရ-မုဒ္ဓါသမပ္ပိတပဒေါ ကပိရာဇဘူတော,ဒိန္နံ ပဋိညမနုကုဗ္ဗမနညလဗ္ဘံနဇ္ဇာ ပပါတ ပရတီရမသစ္စဘီရူ;

() (ကပိရာဇ စရိယံ)

අසත්‍යයට බිය වූ, වඳුරු රජෙකු උපන් යම් බෝධිසත්ත්ව කෙනෙක්, ගඟ මැද සිටි බියකරු කිඹුලාගේ හිස මත සිය පාදය තබා, තමා දුන් පොරොන්දුව ඉටු කරමින් ගඟේ අනෙක් ඉවුරට පැන්නේ ය. (කපිරාජ චරියාව)

---

၃၄.

34.

---

ယော သစ္စပါရမိပရော ဝသိ ပစ္စနာမောသစ္စေန သစ္စမဟီသန္ဓိယ သစ္စဒဿီ,ပေါရိံ သမဂ္ဂကရဏိံ သိရိဇမ္ဗုဒီပေသမ္ပာလယံ သကလလောကမဝေါစ ဝါစံ;

() (သစ္စသဝ္ဘယ စရိယံ;

)

සත්‍ය පාරමිතාවෙන් අගතැන්පත් වූ, සත්‍යසම්භව නමින් ප්‍රකට වූ, සත්‍යය මගින් සත්‍ය නමැති මහා පෘථිවිය හා සබැඳි සත්‍යදර්ශී වූ යම් බෝධිසත්ත්ව කෙනෙක් ශ්‍රී ජම්බුද්වීපයෙහි පැරණි සමඟිකරණ වචනය සුරකිමින් මුළු ලොවට සත්‍ය වචනය ප්‍රකාශ කළ සේක් ද;

---

၃၅.

35.

---

ယော ဝဋ္ဋပေါတကဒိဇော အဝိရူဠှပက္ခ-ပါဒေါ’တိခုဒ္ဒကကုလာဝကဂဗ္ဘသာယီ,သစ္စေန သောဠသကရိသမိတပ္ပဒေသေဒါဝဂ္ဂိနိဗ္ဗုတိမကာ ထိရမာယုဂန္တံ;

() (ဝဋ္ဋပေါတက စရိယံ;

)

පියාපත් හා පාද නොවැඩුණු, ඉතා කුඩා කැදැල්ලක් තුළ හොත් යම් වටු පැටවෙක් සත්‍ය ක්‍රියාවෙන් සොළොස් කරීසයක් පමණ භූමි භාගයෙහි ලැව්ගින්න කල්පාන්තය දක්වා ස්ථිර ලෙස නිවා දැමූ සේක් ද;

---

၃၆.

36.

---

ယော ဂိဇ္ဈကာကဗကဗာဏကဘက္ခဘုတ-ဗန္ဓု နိဒါဃရဝိတာပပရိက္ခယာ’ပေ,ရိတ္တေ သရမှိ ပရိမောစယိ မစ္ဆရာဇာသစ္စေန’ကာလဇလဒါဂမပစ္စယေန;

() (မစ္ဆရာဇ စရိယံ;

)

ගිම්හාන සූර්ය රශ්මියෙන් ජලය සිඳී ගිය හිස් වූ විලෙහි දී, ගිජුලිහිණියන්, කපුටන්, කොකුන් ආදී පක්ෂීන්ට ගොදුරු වීමට ගිය සිය නෑයන් බේරාගනු පිණිස, සත්‍ය ක්‍රියා බලයෙන් අකල් වැසි වස්වා මුදාගත් යම් මත්ස්‍ය රාජයෙක් වූ සේක් ද;

---

၃၇.

37.

---

ဒုဋ္ဌာဟိဒဋ္ဌဝိသဝေဂဝိမုစ္ဆိတံ ယောမဏ္ဍဗ္ဗတာပသဝရော’ရသယညဒတ္တံ,ကတွာန သစ္စကိရိယံ ကရုဏာယ ကဏှ-ဒီပါယနော မုနိ မုမောစ တမာပဒမှာ;

() (ကဏှာဒီပါယန စရိယံ;

)

දරුණු සර්පයෙකු දෂ්ට කිරීමෙන් ඇති වූ විෂ වේගයෙන් සිහිමුර්ඡා වූ මණ්ඩව්‍ය තාපසයන්ගේ ඖරස පුත්‍ර යඥදත්තයන්ව, කරුණාවෙන් යුතුව සත්‍ය ක්‍රියා කොට ඒ විපතින් මුදාගත් කණ්හදීපායන නමැති යම් මුනීන්ද්‍රයෙක් වූ සේක් ද;

---

၃၈.

38.

---

ယော ပေါရိသာဒဝသဂေါ သုတသောမရာဇာရဇ္ဇေ တိယောဇနသတေ သကဇီဝိတေ’ပိ,သစ္စံ ရရက္ခ နနု သစ္စပရော နိရာသောဒိန္နံ ပဋိဿဝမုဘိန္နမပါနုကုဗ္ဗံ;

() (သုတသောမစရိယံ;

ဣတိ သစ္စပါရမီ;

)

මිනීකන පොරිසාදයාගේ වසඟයට පත් වූ නමුත්, යොදුන් තුන්සියයක් දිගු රාජ්‍යය කෙරෙහි හෝ තමාගේ ජීවිතය කෙරෙහි හෝ අපේක්ෂාවක් නොතබා, සත්‍යගරුකව දෙපාර්ශවයටම දුන් පොරොන්දුව කඩ නොකරමින් සත්‍යයම ආරක්ෂා කළ යම් සුතසෝම රජෙක් වූ සේක් ද; (මෙසේ සත්‍ය පාරමිතාවයි.)

---

၃၉.

39.

---

နိဗ္ဗိန္နရဇ္ဇဝိဘဝေါ ဘဝဘီရူတာယယော မူဂပက္ခဗဓိရာကတိ မူဂပက္ခော,နီတေ နိခါတုမပကိ သီဝထိကာဝကာသေဒဠှံ အဓိဋ္ဌိတဝတံ ဝတ နောဇဟာသိ;

() (တေမိယစရိယံ;

ဣတိ အဓိဋ္ဌာန ပါရမီ;

)

සංසාර බයට පත් වී රාජ්‍ය විභූතිය කෙරෙහි කලකිරිලා, ගොළු, කොර සහ බිහිරි වෙස් ගෙන, ඔහුව වළලා දැමීමට සොහොනට ගෙන ගිය කල්හි පවා ස්වකීය දැඩි අධිෂ්ඨාන ව්‍රතය අත්නොහළ යම් තේමිය කුමාරයෙක් වූ සේක් ද; (මෙසේ අධිෂ්ඨාන පාරමිතාවයි.)

---

၄၀.

40.

---

မေတ္တဝိဟာရပရမော ပိတုရန္ဓယဋ္ဌိယော သောမသောမ္မယဒယော’ပိ သုဝဏ္ဏသာမော,ဝါဠေဟိ သမ္ပရိဝုတော ပဝနေ ဝိဟာရိမေတ္တာချပါရမိမပူရယိ ပါပဘီရူ;

() (သုဝဏ္ဏသာမစရိယံ;

)

මෛත්‍රී විහරණයෙන් අගතැන්පත් වූ, සිය අන්ධ දෙමාපියන්ට හැරමිටියක් බඳු වූ, චන්ද්‍රයා මෙන් සෞම්‍ය හදවතක් ඇති, වන සතුන් පිරිවරා වනයේ විසූ, පවට බිය ඇති යම් ස්වර්ණසාම කුමාරයෙක් මෛත්‍රී පාරමිතාව සම්පූර්ණ කළ සේක් ද;

---

၄၁.

41.

---

ယော ဧကရာဇဝိသုတော ဘုဝိ ကာသိရာဇာမေတ္တာကလတ္တဒုတိယော သကဇီဝိတေ’ပိ,အဝဆိန္နရဇ္ဇဝိဘာဝေ ပဋိပက္ခရာဇေမေတ္တာယ သမ္ဖရိ သမံ ပရိဘာဝိတာယ;

() (ဧကရာဇစရိယံ;

ဣတိ မေတ္တာ ပါရမီ;

)

මෙලොව ඒකරාජ නමින් ප්‍රසිද්ධ වූ, මෛත්‍රියම එකම සහකාරිය කරගත්, සතුරු රජු විසින් තමාගේ රාජ්‍ය විභූතිය පැහැරගනු ලැබූ කල්හි ද ස්වකීය ජීවිතය ගැන පවා නොතකා, සතුරු රජු කෙරෙහි ද සමව වැඩූ මෛත්‍රී සිත පැතිරවූ යම් කාසී රජෙක් වූ සේක් ද; (මෙසේ මෛත්‍රී පාරමිතාවයි.)

---

၄၂.

42.

---

ယာ လောမေဟံသဝိသုတော’ပိ တုလာသရိက္ခောမာနာဝမာနနကရေသု သုခေ စ ဒုက္ခ,ဝါသံ စဝဋ္ဌိပရိကိဏ္ဏသုသာနမဇ္ဈေဝေရံ အဝေရမနုပေစ္စ ရရက္ခု’ပေက္ခံ;

() (လောမဟံသစရိယံ;

ဣတိ ဥပေက္ခာက ပကာရမိံ)

ලෝමහංස නමින් ප්‍රකට වූ, ගරු බුහුමන් හා නින්දා අපහාසයන්හිදී ද සැප දුක් දෙක්හිදී ද තරාදියක් මෙන් මධ්‍යස්ථව, ඇටකටු විසිරී තිබූ සොහොනක් මැද වෙසෙමින්, වෛරයක් හෝ අවෛරයක් ඇති කර නොගෙන උපේක්ෂා පාරමිතාව ආරක්ෂා කළ යම් බෝධිසත්ත්ව කෙනෙක් වූ සේක් ද; (මෙසේ උපේක්ෂා පාරමිතාවයි.)

---

၄၃.

43.

---

သော ဗောဓိယာ’ဘိနိယတော ပရိပက္ကဉာဏောဗုဒ္ဓင်္ကုရော’ပစိတပါရမိတာဗလေန,နိဇ္ဈာမတဏှ’သိတကဉ္ဇက္ခုပ္ပိပါသ-လောကန္တရောရုနိရယေသု န ဇာတု ဇာတော;

()

සම්බෝධිය සඳහා නියත විවරණ ලද, පරිණත ඥානයෙන් යුත්, රැස් කළා වූ පාරමිතා බලයෙන් හෙබි ඒ බෝධි අංකුරයන් වහන්සේ දැවෙන තෘෂ්ණාවෙන් යුත් නිජ්ඣාමතණ්හික ප්‍රේතයන් අතර හෝ දැඩි බඩගින්නෙන් හා පිපාසයෙන් පෙළෙන අපායන්හි හෝ ලෝකන්තරික මහා නිරයෙහි කිසි කලෙකත් නූපන් සේක.

---

၄၄.

44.

---

နာလတ္ထ ပဏ္ဍကနပုံသကမူဂပက္ခ-ဆစ္စန္ဓဇာတိဗဓိရိတ္ထိဇဠတ္တဘာဝံ,သော မက္ခိကာမကသကုတ္ထကိပိလ္လိကာဒိ-ဇာတျာ နပါတုဘဝိ ကီဋပဋင်္ဂဇာတျာ;

()

උන්වහන්සේ පණ්ඩක, nපුංසක, ගොළු, කොර, උපන්ගෙයි අන්ධ, බිහිරි, ස්ත්‍රී හෝ මන්දබුද්ධික ආත්මභාවයක් නොලැබූ සේක. එමෙන්ම මැස්සන්, මදුරුවන්, මකුණන්, කූඹින්, පණුවන් හෝ පලඟැටියන් වැනි පහත් සත්ත්ව උත්පත්තිවල ද නූපන් සේක.

---

၄၅.

45.

---

နာလတ္ထ ဂန္ဓဂဇတော ပုထုလတ္တ ဘာဝံနာလတ္ထ ဝဋ္ဋသုသုကာ သုခုမန္တ ဘာဝံ,နာလတ္ထ ဥမ္ဒနမမ္မနကတ္တ ဘာဝံနာလတ္ထ ဧဝမတိဟီနတရတ္တ ဘာဝံ;

උන්වහන්සේ ගන්ධහස්තීන් වැනි ස්ථූල ශරීර ඇති ආත්මභාවයක් නොලැබූ සේක; වටුවන් හෝ සුසුකාවන් වැනි ඉතා කුඩා සිරුරු ඇති ආත්මභාවයක් ද නොලැබූ සේක; ගොත හෝ ගොළු ආත්මභාවයක් මෙන්ම මෙවැනි අතිශයින්ම පහත් වූ කිසිදු ආත්මභාවයක් නොලැබූ සේක.

---

၄၆.

46.

---

နာဟောသိ မာတုဝဓကော ပိတုဃာတကော ဝါနာဟောသိ သံဃဘိဒုရော အရဟန္တဃာတော,နာဟောသိ ဒုဋ္ဌဟဒယေန တထာဂတဿနာဟောသိ သံဇနနကော ရုဓိရဿ ကာယေ;

()

උන්වහන්සේ කිසි කලෙක මව් මරන්නෙකු හෝ පිය මරන්නෙකු නොවූ සේක. සංඝ භේද කරන්නෙකු හෝ රහතුන් මරන්නෙකු නොවූ සේක. නපුරු සිතින් තථාගතයන් වහන්සේගේ ශරීරයෙහි ලේ සලන්නෙකු ද නොවූ සේක.

---

၄၇.

47.

---

ကမ္မံ ဖခလံ တဒုဘယံ ပဋိဗာဟိနော ယေဥစ္ဆေဒဒိဋ္ဌိဂတိကာ ဝိဟရိံသု တေသံ,လဒ္ဓိံ ကဒါစိ နပရာမသိ သဒ္ဒဟာနောကမ္မံ ဖလံ နိယတဗောဓိပရာယဏော သော;

()

කර්මය හා කර්ම ඵලය යන දෙකම ප්‍රතික්ෂේප කළ උච්ඡේද දෘෂ්ටිකයන්ගේ මිථ්‍යා මතයන්, කර්ම ඵල විශ්වාස කරන, නියත බෝධියම පරමාර්ථය කරගත් ඒ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ කිසි කලෙකත් පිළි නොගත් සේක.

---

၄၈.

48.

---

ယသ္မိံ ဘဝေ ဘဝတိ နာမစတုက္ကမတ္တံတတြာ’ပိ ပုညကရဏတ္ထ မသညသတ္တေ,အဋ္ဌာနတော နပဋိသန္ဓိမဂဏှိ သုဒ္ဓါ-ဝါသေသု ပဉ္စသု ကဒါစိ ပပဉ္စဘီရူ;

()

නාම ධර්ම සතරක් පමණක් ඇති අරූප භවයන්හි ද, පින් දහම් කළ නොහැකි අසඤ්ඤසත්ත්ව තලයන්හි ද, කෙලෙස් ප්‍රපංචයන්ට බිය වූ උන්වහන්සේ කිසි කලෙකත් ප්‍රතිසන්ධියක් නොලැබූ සේක. එසේම ශුද්ධාවාස බ්‍රහ්මලෝක පසෙහි ද උත්පත්තියක් නොලැබූ සේක.

---

၄၉.

49.

---

ဗုဒ္ဓင်္ကုရော နိယတဗောဓိပဒေါ ကဒါစိဒီဃာယုကေသု’ပိဘဝေသု သုခါနပေခေါ,ကတွာ’ဓိမုတ္တိဝစနံ ဣဓ ဇီဝလောကေနိဗ္ဗတ္တိ သော တိဒသပါရမိပူရဏတ္ထံ;

()

නියත බෝධිපද ඇති ඒ බෝධි අංකුරයන් වහන්සේ, දීර්ඝ ආයුෂ ඇති බ්‍රහ්ම ලෝකයන්හි උපත ලැබූ කලෙක ද, එහි සැපත නොපතා, අධිමුක්ති කාලක්‍රියා කොට දස පාරමිතාවන් සම්පූර්ණ කරනු පිණිස යළි මේ මනුෂ්‍ය ලෝකයෙහි උපන් සේක.

---

၅၀.

50.

---

ဣစ္စေဝံ သော ပုရိသနိသဘော ဒုပ္ပဝေသဿ ဗောဓိ-ပါသာဒဿာ’ဝတရဏသမတ္တိံသတိဿေဏိရူပံ,နိပ္ဖာဒေန္တော ပရဟိတရတော ပါရမီဓမ္မဇာတံသံသာရေ သံသရိ စိရတရံ ဃောရဒုက္ခံ တိတိက္ခံ;

()

මෙසේ අන්‍යයන්ගේ හිතසුව පිණිසම කැප වූ, උතුම් පුරුෂශ්‍රේෂ්ඨ වූ ඒ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ, ළඟා වීමට අපහසු වූ බෝධි ප්‍රාසාදයට නැඟීම සඳහා තිස් පියගැට පෙළක් බඳු වූ සමතිස් පාරමී ධර්මයන් සම්පූර්ණ කරමින්, ඝෝර වූ සන්සාර දුක් ඉවසමින් බොහෝ කලක් මුළුල්ලෙහි සංසාරයෙහි සැරිසැරූ සේක.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒ ဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ ဒုရေနိဒါနေ ပါရမိဓမ္မာဘိသင်္ခရဏ ပဝတ္တိ ပရိဒီပေါ စတုတ္ထော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවි ජනයාගේ හදවත් ප්‍රීතිමත් කරවන, මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් විරචිත 'ජිනවංශදීපය' නම් වූ ග්‍රන්ථයෙහි දූරේනිදානයෙහි එන පාරමී ධර්ම සම්පාදනය පිළිබඳ විස්තර කෙරෙන සිව්වැනි සර්ගය නිමවා වදාරන ලදී.

---

၁.

1.

---

အတ္ထဝတ္တပဒံ နာနာဝဏ္ဏမဏ္ဏဝဇာနွိတံ,ပတ္ထျာဝတ္တမိဝါဟောသိ ဇေတုတ္တရပုရံ ပုရေ;

() (သိလေသ ဗန္ဓနံ;

)

අතීතයෙහි ජේතුත්තර නම් වූ නගරය, විවිධ වර්ණයන්ගෙන් හා විසිතුරු දේවලින් පිරි සාගරයක් වැනි වූ, යහපත් වචන හා අර්ථයන්ගෙන් පිරුණු පථ්‍යාවක්ත්‍ර නම් වෘත්තයෙන් යුත් පද්‍යයක් මෙන් අතිශයින් ශෝභමාන විය.

---

၂.

2.

---

ပရိခါမေခလာဒါမ ဗဒ္ဓပါကာရသောဏိနီ,ရရာဇ ရာဇဓာနီ သာ ဝဓူဝ ပတိမဏ္ဍိတာ;

()

දිය අගල නැමැති මෙවුල් දමකින් ද, පවුරු පදනම් නැමැති උකුළෙන් ද සුසැදි ඒ රාජධානිය, මනාව සරසන ලද මනාලියක මෙන් බැබළුණි.

---

၃.

3.

---

မဏိသိင်္ဂံသုမာလာဘိ ဗာလံသုမာလိဝိဗ္ဘမံ,သသင်္ကမဏ္ဍလံ တသ္မိံ ပလမှေသာ’ဘီသာရိကာ;

()

එහි වූ මිණි කොත්වලින් විහිදෙන කිරණ මාලාවන්ගෙන් බාල සූර්යයාගේ සෝභාව ඉස්මතු වූ අතර, එහි වූ සඳ මඬල අභිසාරිකාවකගේ ලීලාව ඉසිලීය.

---

၄.

4.

---

ဣန္ဒိရာမန္ဒိရာ’မန္ဒမဏိမန္ဒိရသာလိနီ,ဟေမဒ္ဓဇာဝလိ တသ္မိံ ကိဠာပယိ ကလာပိနော;

()

ශ්‍රියා කාන්තාවගේ නිවහනක් බඳු වූ, මහත් වූ මිණි පහන්වලින් බැබළුණු ඒ මන්දිරයන්හි රන් ධජ පේළි, මොනරුන් නටවන්නාක් මෙන් සුළඟේ ලෙළදුන්හ.

---

၅.

5.

---

ရရာဇ နာဂရာဇာနံ ကပ္ပိတာဘရဏေဟိ စ,ဒါဌာဟိ ဒါနဓာရာဟိ မေဃဝစ္ဆန္တာ’ဝ သာ ပုရီ;

()

සරසන ලද ආභරණවලින් ද, දළ යුගලින් ද, ගලා යන මද දහරාවන්ගෙන් ද යුත් ඇත් රජුන් නිසා ඒ නගරය වැසි වස්වන මේඝයක් මෙන් බැබළුණි.

---

၆.

6.

---

တုရင်္ဂနိကရောဏ္ဍုတဓုလိဓူသရိတမ္ဗရံ,နိဝါရိတာတပံရင်္ဂဝိတာနဿိရိမာဟရိ;

()

අශ්ව සමූහයා විසින් නඟන ලද ධූලි වලාපටලයෙන් අළු පැහැ ගැන්වුණු අහස, හිරු රැස් වළක්වමින්, උඩු වියනක සිරිය ඉසිලීය.

---

၇.

7.

---

နီလသေဝါလဓမ္မိလ္လာ သမ္ဖုလ္လကမလာ’နနာ,တဟိမုပ္ပလလောလ’က္ခီ ဟံသပီနပယောဓရာ;

()

නිල් සෙවල නැමැති කෙස් කළඹින් ද, පිපුණු පියුම් නැමැති මුහුණින් ද, චංචල නිල් උපුල් නැමැති නෙත්වලින් ද, හංසයන් නැමැති පිරුණු පියයුරුවලින් ද යුත්,

---

၈.

8.

---

ကိဉ္ဇက္ခရာဇိရသာနာရုဒ္ဓရောဓနိတမ္ဗိနီ,ဘိင်္ဂါလိမဏိမဉ္ဇိရာ နာရီ’ဝါ’သုံ သရောဇိနီ;

() (သိလေသ ဗန္ဓနံ;

)

රේණු පේළි නැමැති රසනා දමෙන් ද, උස් වූ වැලි ඉවුරු නැමැති උකුළෙන් ද, බඹර සමූහයා නැමැති මිණි කිංකිණි නාදයෙන් ද යුතු වූ ඒ පියුම් විල් නළඟනන් මෙන් විය.

---

၉.

9.

---

ကေဝကလံ ကပ္ပရုက္ခေဟိ ဝိနာ သာ ရာဇဓာနျ’ဟု,ဝိသာဏာရာဇဓာနီ’ဝ သဗ္ဗသမ္ပတ္တိသာလိနီ;

()

කල්ප වෘක්ෂයන්ගෙන් පමණක් තොර වූ, සියලු සම්පත්වලින් ආඪ්‍ය වූ ඒ රාජධානිය කුවේරයාගේ ආලකමන්දා රාජධානිය මෙන් බැබළුණි.

---

၁၀.

10.

---

ကဒါစိ ပုရိသာဇညော ရာဇာ’ဟောသိ ပုရေ တဟိံ,ဝေဿန္တရော’တိနာမေန ဝိဿုတော ဘုဝနတ္တယေ;

()

එකල්හි ඒ නගරයෙහි තුන් ලොවම ප්‍රසිද්ධ වූ, පුරුෂාජානෙය වූ 'වෙස්සන්තර' නමින් ප්‍රකට රජෙක් විසීය.

---

၁၁.

11.

---

ကုမာရော’ဝ သမာနော သော ဒါနကီဠာပရာယဏော,ကာယူပဂါနိ ဓာတီနံ ရတနာဘရဏာနိ’ပိ;

()

කුමාර අවධියේදීම දාන ක්‍රීඩාවෙහි නිරත වූ උන්වහන්සේ, කිරිමව්වරුන් විසින් තම ශරීරයෙහි පළඳවන ලද රත්නාභරණ පවා දන් දුන් සේක.

---

၁၂.

12.

---

ခဏ္ဍာခဏ္ဍံ ကရိတွာန နဝက္ခန္တုံ ကပရိစ္စဇိ,ဧဝံ ဗာဟိရဝတ္ထူနိဒဒန္တော အဋ္ဌဝဿိကော;

()

ඒ ආභරණ කැබලි කොට නව වතාවක්ම පරිත්‍යාග කළ සේක. මෙලෙස බාහිර වස්තූන් දන් දෙමින් සිටි උන්වහන්සේ අට හැවිරිදි වියේදී,

---

၁၃.

13.

---

ပါသာဒမဘိရီဟိတွာ သောနိသဇ္ဇာ’ဘိယာစနံ,ဒဿာမီ’တိ ဝိစိန္တေသိ သိသက္ခိမံသလောဟိတံ;

()

මාලිගයට පැමිණ එහි අසුන් ගෙන, 'යමකු මාගේ හිස, ඇස්, මස් හා ලේ ඉල්ලා ආවොත්, මම ඒ සියල්ල දෙන්නෙමි' යි සිතූ සේක.

---

၁၄.

14.

---

သုခေဓိတော မဟာသတ္တော သုက္ကပက္ခေ’ဝ စန္ဒိမာ,ပါလေသိ ဒသဓမ္မေန ပတွာ ရဇ္ဇသိရိံ ပဇံ;

()

සැපසේ වැඩුණු, පුර පක්ෂයේ සඳු මෙන් බැබළුණු ඒ මහාසත්ත්වයන් වහන්සේ, රාජ්‍ය ශ්‍රීයට පත් වී දස රාජ ධර්මයෙන් යුතුව රට වැසියන් පාලනය කළ සේක.

---

၁၅.

15.

---

နိသဇ္ဇော ပရိပါသာဒေ သော ရာဇာ ဧကဒါ ရဟော,ကာမာနံ သင်္ကိလေသဉ္စ ဝေါကာရာဒီနဝံ သရိ;

()

දිනක් මාලිගයෙහි හුදෙකලාව හුන් ඒ රජතුමා, කාමයන්ගේ කිලිටි බව ද පංචස්කන්ධයේ ආදීනවයන් ද සිතින් මෙනෙහි කළ සේක.

---

၁၆.

16.

---

ပဗ္ဗဇ္ဇာဟိရတော ရာဇာ နိဗ္ဗိန္တော ဝိဘဝေဘဝေ,သမ္ပတ္တိသာရမာဒါယ ဟိတွာ ရဇ္ဇသိရိံ ဝရံ;

()

පැවිද්දෙහි ඇලුනු, රාජ්‍ය විභූතීන් කෙරෙහි හා සංසාරය කෙරෙහි කලකිරුණු ඒ රජතුමා, උතුම් රාජ්‍ය ශ්‍රීය අත්හැර, සියලු සම්පත්වල හරය රැගෙන,

---

၁၇.

17.

---

မတ္တမာတင်္ဂရာဇာ’ဝ အဂ္ဂိပဇ္ဇလကာနနာ,ရုဒတော ဉာတိသံဃဿ အဂါရသ္မာ’ဘိ နိက္ခမီ;

()

ගින්නෙන් ඇවිළුණු වනයකින් පලා යන මත් වූ ඇත් රජෙකු මෙන්, හඬා වැලපෙන නෑ පිරිස මැද ගිහිගෙයින් නික්ම ගිය සේක.

---

၁၈.

18.

---

စမ္ပကာသောကဝကုလတရုသဏ္ဍသုမဏ္ဍိတံ,သိခဏ္ဍိမဏ္ဍလာခဏ္ဍကီဠံ ကောကိလကူဇနံ;

()

(මොනරුන් රඟදෙන, කොවුලන් නාද පවත්වන, සපු, අශෝක, මූණමල් ආදී වෘක්ෂ සමූහයන්ගෙන් සරසන ලද වනය බලා නික්ම ගිය සේක.)

---

၁၉.

19.

---

အနေကမိဂပက္ခီနမာသယံ သလိလာသယံ,ဝီကာသကုသုမာမောဒပ္ပဝါသိတသမီရဏံ;

()

නොයෙක් මෘගයන්ට හා පක්ෂීන්ට වාසස්ථාන වූ, ජලාශයන්ගෙන් යුක්ත වූ, පිපුණු මල්වල සුවඳින් සුවඳවත් වූ සිහිල් සුළං හමන්නා වූ;

---

၂၀.

20.

---

မဓုမတ္တာ’လိင်္ဓင်္ကာရနိဗ္ဘရ’မ္ဗုရုဟာကရံ,သမ္ပာတနိဇ္ဈရာ’ရာဝဂမ္ဘီရဘုရိဘူဓရံ;

()

මී පැණියෙන් මත් වූ බඹරුන්ගේ නාදයෙන් පිරුණු නෙළුම් පොකුණුවලින් යුක්ත වූ, ඇද හැලෙන දියඇලිවල ගම්භීර නාදයෙන් යුතු වූ බොහෝ පර්වතයන්ගෙන් ගහණ වූ;

---

၂၁.

21.

---

ပဝဝေကက္ခမံ ဝင်္ကပဗ္ဘာရံ ဂိရိဂဗ္ဘရံ,ဒုပ္ပဝေသပကထံ ဝင်္ကဂိရိနာမတပေါဝနံ;

()

හුදෙකලාව විසීමට සුදුසු වූ, නැමුණු පර්වත ප්‍රදේශ හා ලෙන්වලින් යුක්ත වූ, ඇතුළු වීමට අපහසු වූ 'වංකගිරි' නම් වූ තපෝවනයට;

---

၂၂.

22.

---

ပတွာ လဒ္ဓေ’သိပဗ္ဗဇ္ဇာ ကဝိလာသော သော မဟီဘုဇော,စရန္တော ဗြဟ္မစရိယံ စိရဿံ ဝီတိနာမယိ;

()

පැමිණ, පැවිදි බව ලබා, ප්‍රඥාවෙන් බැබළුණු ඒ මහීපාලයා (වෙස්සන්තර රජතුමා) බඹසර හැසිරෙමින් බොහෝ කල් ගෙවා දැමීය;

---

၂၃.

23.

---

တဿရညော မဟေသိပိ မဒ္ဒီနာမ သုခေဓိတာ,ပုတ္တဓီတူဘိသဒ္ဓိံ တံ တပေါဝနမုပါဝိသိ;

()

ඒ රජුගේ මහේෂිකාව වූ, සැපසේ හැදුණු වැඩුණු මද්දී දේවිය ද පුතණුවන් හා දියණිය සමඟින් ඒ තපෝවනයට පිවිසියාය;

---

၂၄.

24.

---

မဟိစ္ဆော ပူဇကောဝိပ္ပော တဒါ ဗီဂစ္ဆဒဿနော,ယေန ဝေဿန္တရောသတ္တသာရော တေနုပသင်္ကမိ;

()

එකල්හි මහත් ආශාවන් ඇති, විරූපී දර්ශනයක් ඇති ජූජක නම් බ්‍රාහ්මණයා, සත්ත්වයන් කෙරෙහි ශ්‍රේෂ්ඨ වූ වෙස්සන්තර රජු සිටි තැනට පැමිණියේය;

---

၂၅.

25.

---

အတ္ထော ကမ္မကရေဟီ’တိ ဇရာဇဇ္ဇရိတဿ မေ,ပုတ္တဉ္စဓီတရံ ယာစီ ဓီရံ ပတွာ ဒယာပရံ;

()

“මහලු වයසින් ජරාවට පත් මට උපස්ථායකයන්ගෙන් ප්‍රයෝජන ඇතැ”යි පවසා, කරුණාවෙන් පිරි ඒ මහා ධීරයා (වෙස්සන්තර රජු) වෙත පැමිණ පුත්‍රයා ද දියණිය ද ඉල්ලා සිටියේය;

---

၂၆.

26.

---

ဥဘော ကဏှာဇိနံ ဇာလိံ သသေနဟဘာရဘာဇနံ,သမ္မာသမ္ဗောဓိကာမော သော တဏှာဒါသဗျမုတ္တိယာ;

()

සම්මා සම්බෝධිය කැමති වූ ඒ රජතුමා, තණ්හාව නමැති දාසභාවයෙන් මිදීම පිණිස තමන්ගේ සෙනෙහසේ බඳුන් බඳු වූ ජාලි සහ ක්‍රිෂ්ණාජිනා යන දරුවන් දෙදෙනාම;

---

၂၇.

27.

---

ဒက္ခိဏောဒကသမ္ပုတဇူဇက’ဉ္ဇလိဘာဇနေ,သမပ္ပယိတ္ထ ဗန္ဓိတွာ အဂမာ’ဒါယ နိဒ္ဒယော;

()

දක්ෂිණෝදකය වත්කොට ජූජක බ්‍රාහ්මණයාගේ දෝතට පූජා කළේය. (ජූජක ද) නිර්දය ලෙස ඔවුන් බැඳගෙන රැගෙන ගියේය;

---

၂၈.

28.

---

ဒါနာဓိမုတ္တီဝီမံသီ ဝိပ္ပာကပ္ပေနု’ပါဂတော,သံယာစိ ဒေဝရာဇာ’ထ မဒ္ဒိဒေဝိံ ပတိဗ္ဗတံ;

()

ඉන්පසු දානය පිළිබඳ ඔහුගේ අධිෂ්ඨානය විමසනු පිණිස බ්‍රාහ්මණ වේශයෙන් පැමිණි දේවේන්ද්‍රයා (සක්දෙව් රජ), පතිභක්තියෙන් යුතු මද්දී දේවිය ද ඉල්ලා සිටියේය;

---

၂၉.

29.

---

ဒက္ခိဏောဒကနိဒ္ဓေါတဟတ္ထော သော ဒက္ခိဏောဒကံ,ကတွာ ဒေဝေသဝိပ္ပဿ ဒေဝိံ ဒေဝေါ ပရိစ္စဇိ;

()

පැන් වත්කිරීමෙන් පිරිසිදු කරන ලද අත් ඇති ඒ දේවසමාන රජතුමා, දේව බ්‍රාහ්මණයාට දක්ෂිණෝදකය වත්කොට දේවිය පරිත්‍යාග කළේය;

---

၃၀.

30.

---

သတ္တက္ခတ္တုံ ပကမ္ပိတ္ထ တဿ ပါရမိတေဇသာ,သာဓုသာဓူတိ ပတ္တာနုမောဒန္တီ’ဝ မဟီဝဓူ;

()

ඔහුගේ පාරමිතා තේජසින් මහපොළොව සත් වරක් කම්පා විය. එය 'සාධු සාධු' යි පවසමින් අනුමෝදන් වන්නාක් මෙන් විය;

---

၃၁.

31.

---

ဣစ္စေဝံ ပုရိသာရညော ပရိပါစိနပါရမီ,မဏိရံသိသ္မုဇ္ဇောတ ပါသာဒသတလင်္ကတေ;

()

මෙසේ පාරමිතාවන් මුදුන්පත් කළා වූ ඒ පුරුෂ ශ්‍රේෂ්ඨයා, මැණික් කිරණින් බැබළෙන්නා වූ, ප්‍රාසාද සිය ගණනකින් අලංකාරවත් වූ;

---

၃၂.

32.

---

မန္ဒမန္ဒာနိလောဏ္ဍူတ ပဉ္စဝဏ္ဏဒ္ဓဇာလီနံ,မဏိကိံကိဏိဇာလာနုရာဝသောတရသာယနေ;

()

මද සුළඟින් සෙලවෙන පස්වණක් ධජ සමූහයන්ගෙන් යුත්, කණට අමෘතයක් බඳු වූ මිණි කිංකිණි ජාලයන්ගේ නාදයෙන් යුතු වූ;

---

၃၃.

33.

---

ဒိဗ္ဗေဟိ နစ္စဂီတေဟိ ဝါဒိတေဟိ မနောရမေ,ကန္ဒပ္ပမဏ္ဍပါကာရ ရင်္ဂမဏ္ဍပမဏ္ဍိတေ;

()

දිව්‍යමය නර්තන, ගීත හා වාදනයන්ගෙන් මනෝඥ වූ ද, අනංග මණ්ඩප වැනි රංග මණ්ඩපයන්ගෙන් අලංකාර වූ ද;

---

၃၄.

34.

---

ဒိဗ္ဗန္တဒိဗ္ဗရာဇူနံ ဣန္ဒစာပသတေဟိ’ဝ,စူဠာမဏီမရီစိဟီ သမ္ဗာဓီကဠိတ’မ္ဗရေ;

()

දිව්‍ය රාජයන්ගේ චූඩාමාණික්‍යයන්ගේ කිරණින්, දේදුන්නෙන් බැබළෙන අහසක් මෙන් ආලෝකවත් වූ;

---

၃၅.

35.

---

အစ္ဆရာဟိ ကုစဉ္စန္ဒနမိတင်္ဂီဟိ ဒူရတော,ဝိဓူတစန္ဒိကာရာဇိ စာရုစာမရ မာရုတေ;

()

පියයුරෙහි සඳුන් ගල්වාගත් දිව්‍යාංගනාවන් විසින් සලන ලද, චන්ද්‍ර කාන්තිය බඳු සුදෝ සුදු චාමර සුළඟින් යුක්ත වූ;

---

၃၆.

36.

---

သုတ္တပ္ပဗုဒ္ဓပေါသော’ဝ တုသိတေ တိဒသာလယေ,တတော စဝိတွာ နိဗ္ဗတ္တိ ဟုတွာ သန္တုသိတ’ဝှယော;

()

නින්දෙන් පිබිදුණු පුරුෂයෙකු මෙන්, එතැනින් චුත වී තුසිත දිව්‍ය ලෝකයෙහි 'සන්තුසිත' නමින් උපන්නේය;

---

၃၇.

37.

---

ဒိဗ္ဗေသု ပဉ္စကာမေသု ဝသန္တော တုသိတာလယေ,ပဉ္စိန္ဒြိယာနိ လောကေကလောစနော ပရိစာရယိ;

()

ලෝකයට එකම ඇසක් බඳු වූ ඒ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ, තුසිත භවනයෙහි වසමින් දිව්‍යමය වූ පංචකාම සම්පත්තීන් විඳිමින් කල් ගෙවූ සේක;

---

၃၈.

38.

---

တဒါ ဒသသဟဿေသု စက္ကဝါဠေသု ဒေဝတာ,ဧကတ္ထ သန္နိပတိတာ သုတွာ ဗုဒ္ဓဟဠာဟဠံ;

()

එකල්හි දසදහසක් සක්වල දේවතාවෝ, 'බුද්ධ කෝලාහලය' (බුදුවරයෙකු ලොව පහළ වන බවට වූ ඝෝෂාව) අසා එක්තැනකට රැස් වූහ;

---

၃၉.

39.

---

တေနော’ပသင်္ကမိတွာန ယေနာ’သိ ပုရိသုတ္တမော,ကတွာ တဗ္ဗဒနမ္ဘောဇံ နယနာလိကုလာလယံ;

()

එසේ රැස්ව, ඒ උත්තමපුරුෂයාණන් (බෝසතුන්) සිටි තැනට පැමිණ, උන්වහන්සේගේ මුහුණ නමැති පියුම දෙස තම නෙත් නමැති බඹරුන් යොමු කරමින්;

---

၄၀.

40.

---

စူဠာမဏိမယုခမ္ဗုတိဒ္ဓေါတစရဏာသနေ,ဗဒ္ဓဉ္ဇလိပုဋမ္ဘောဇမကုလာတိ သမပ္ပယုံ;

()

තමන්ගේ චූඩාමාණික්‍යයන්ගේ කිරණින් බැබළුණු පාද පීඨය අසල, පියුම් කැකුළු වැනි වූ දෝතින් නමස්කාර කරමින් මෙසේ ආරාධනා කළහ;

---

၄၁.

41.

---

စက္ကဝတ္တိပဒံ သက္ကမာရဗြဟ္မပဒတယာ,နခေါ မာရိသ ပတ္ထေတွာ ပါရမီ ပရိပါစိတာ;

()

“නිදුකාණන් වහන්ස, ඔබවහන්සේ විසින් සක්විති තනතුරක් හෝ ශක්‍ර, මාර, බ්‍රහ්ම තනතුරක් පතා පාරමිතාවන් පුරන ලද්දේ නොවේ;”

---

၄၂.

42.

---

ဝေနေယျဗန္ဓုဘုတေန သမ္မာသမ္ဗောဓိမိစ္ဆတာ,တယာ မာရိသ ကိစ္ဆေန ပူရိတာ ဒသပါရမီ;

()

“වෙණෙය්‍ය ජනයාට බන්ධුවරයෙකු වෙමින් සම්මා සම්බෝධිය ප්‍රාර්ථනා කළ ඔබවහන්සේ විසින් මහත් දුකසේ දස පාරමිතාවන් පුරන ලද්දේය;”

---

၄၃.

43.

---

သဒေဝကဿ လောကဿ ဟိတာယ မာတုကုစ္ဆိယံ,ဥပ္ပဇ္ဇတူတိ ယာစိံသု တံဓီရံ ကရုဏာပရံ;

()

“දෙවියන් සහිත ලෝකයාගේ යහපත පිණිස මවුකුසක පිළිසිඳ ගනු මැනවැ”යි කරුණාවෙන් පිරි ඒ මහා ධීරයාණන් වහන්සේගෙන් ඔවුහු අයැද සිටියහ;

---

၄၄.

44.

---

သတဝဿာယုဟေဋ္ဌာပိ ဥဒ္ဓံ သဟသဟဿတော,ယသ္မာ အကာလော ဗုဒ္ဓါနံ တသ္မာ ကာလံ ဝိပဿိ သော;

()

මිනිස් ආයුෂ වසර සියයට අඩු කාලයත්, වසර ලක්ෂයකට වැඩි කාලයත් බුදුවරුන්ගේ පහළ වීමට සුදුසු කාලය නොවන බැවින්, උන්වහන්සේ සුදුසු කාලය බැලූ සේක;

---

၄၅.

45.

---

ယသ္မာ အညေသု ဒီပေသု သမ္ဗုဒ္ဓါ နောပပဇ္ဇရေ,ဇာယန္တိ ဇမ္ဗုဒီပသ္မိံ တသ္မာ ဒီပံ ဝိပဿိ သော;

()

සෙසු මහාද්වීපයන්හි සම්මා සම්බුදුවරුන් පහළ නොවන බැවින් ද, උන්වහන්සේලා ජම්බුද්වීපයෙහිම උපදින බැවින් ද, උන්වහන්සේ සුදුසු ද්වීපය බැලූ සේක;

---

၄၆.

46.

---

ယသ္မာ မိလက္ခဒေသေသု နူပ္ပဇ္ဇန္တိ တထာဂတာ,ဇာယရေ မဇ္ဈိမေ ဒေသေ တသ္မာဒေသံ ဝိပဿိ သော;

()

ප්‍රත්‍යන්ත දේශයන්හි තථාගතයන් වහන්සේලා පහළ නොවන බැවින් ද, මධ්‍ය දේශයෙහිම උපදින බැවින් ද, උන්වහන්සේ සුදුසු දේශය බැලූ සේක;

---

၄၇.

47.

---

ယသ္မာ နဇာယရေ ဝေဿသုဒ္ဒတွယေသု ဇာယရေ,ခန္တိယေ ဗြာဟ္မဏေ ဗုဒ္ဓါ ကုလံ တသ္မာ ဝိပဿိ သော;

()

වෛශ්‍ය හෝ ශූද්‍ර කුලයන්හි බුදුවරුන් පහළ නොවන බැවින් ද, ක්ෂත්‍රිය හෝ බ්‍රාහ්මණ කුලයන්හිම උපදින බැවින් ද, උන්වහන්සේ සුදුසු කුලය බැලූ සේක;

---

၄၈.

48.

---

ယသ္မာ အနညဝိသယာ ကုစ္ဆိ သမ္ဗုဒ္ဓမာတုယာ,တသ္မာ အာယုပရိစ္ဆေဒဝသေန ပဿိ မာတရံ;

()

සම්මා සම්බුදු මෑණියන්ගේ කුස අන් කිසිවෙකුට වාසස්ථාන නොවන බැවින්, ඇයගේ ආයු කාලය සලකා බලා උන්වහන්සේ මෑණියන් දෙස බැලූ සේක;

---

၄၉.

49.

---

လောကေကလောစနော ဧဝံ ကတွာ ပဉ္စာဝလောကနံ,တာသံ ပဋိညံ ပါဒါသိ ကရုဏာပုဏ္ဏမာနသော;

()

මෙසේ ලෝකයට එකම ඇසක් බඳු වූ ඒ බෝසතාණන් වහන්සේ, පංච මහා විලෝකනයන් කොට, කරුණාවෙන් පිරුණු සිතින් යුතුව ඒ දේවතාවන්ට තම ප්‍රතිඥාව දුන් සේක;

---

၅၀.

50.

---

တပ္ပာဒတာမရသစုမ္ဗိတ မောဠိမာလာသမ္ပတ္တဒေဝပရိသာ’န္တရဓာယိ တာဝ,ဩဂယှ နန္ဒနဝနံ တုသိတာဓိရာဇာတမှာ စဝီ မတိဒယာဒယိနာသဘာယော;

()

උන්වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් වැඳ පුදාගත් දේව සමූහයා එතැනින් අතුරුදන් වූහ. ඉන්පසු තුසිත දෙව්ලොවට අධිපති, ප්‍රඥාවෙන් හා කරුණාවෙන් යුතු ඒ උත්තමයාණෝ නන්දන වනයට පිවිස එතැනින් චුත වූ සේක;

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေနယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနတိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ ဒုရေနိဒါနေ ဝေဿန္တရစရိယပ္ပဘုတိဒေဝါရာဓနာ ပဝတ္တိ ပရိဒီပေါ ပဉ္စမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවීන්ගේ සිත් සතුටු කරන, මේධානන්ද නම් යතිවරයාණන් විසින් විරචිත ජිනවංසදීපයේ දූරේනිදානයෙහි 'වෙස්සන්තර චරිතය හා දේව ආරාධනාව' පිළිබඳ පස්වන සර්ගය නිමාවට පත් විය.

---

ဇိနဝံသဒီပေ ဒူရေနိဒါန ဘာဂေါ ပဌမော.

ජිනවංසදීපයෙහි දූරේනිදාන නම් වූ පළමු කොටස නිමාවට පත් විය.

---

၁.

1.

---

ယာ သတ္တသာရပဘဝါ သိရိဇမ္ဗုဒီပေဖီတာ’မရာဝတိပုရီ’ဝ ပုရီဝတံသာ,အာဒိစ္စဝံသိကနရိန္ဒပဝေဏိ ဘူမိလက္ချာလယာ ကပိလဝတ္ထုပုရီ ပုရေ’သိ;

()

සිරිමත් ජම්බුද්වීපයෙහි සප්ත රත්නයන්ගේ උපතට හේතු වූ, සමෘද්ධිමත් අමරවතී නුවර බඳු වූ, පුරවරයන්ටකිරුළක් බඳු වූ, සූර්යවංශික රජවරුන්ගේ පරම්පරාගත භූමිය වූ, ශ්‍රී කාන්තාවගේ වාසස්ථානය වූ 'කපිලවස්තු' නම් පුරවරයක් පෙර පැවතියේය;

---

၂.

2.

---

ဝဏ္ဏေဟိ ကဏ္ဏသုခသဒ္ဒရသေဟိ ဇာတ-ရူပေဟိ အတ္ထဝိသရေဟိ ယတီဟိ ယုတ္တာ,ယာ ရာဇဓာနိ ပုထုပါဏဂဏပ္ပဒေဟိအာသီ (ဝသန္တတိလကာ) ရစနာ ယထေဝ;

() (သိလေသ ဗန္ဓနံ;

)

කණට මිහිරි වූ ශබ්ද රසයන්ගෙන් හා ස්වර්ණාභරණයන්ගෙන් යුතු වූ ද, අර්ථ සමූහයන්ගෙන් හා යතිවරුන්ගෙන් (සංයමයෙන් යුත්තන්ගෙන්) යුක්ත වූ ද, බොහෝ ප්‍රාණීන්ගෙන් යුත් ඒ රාජධානිය (වසන්තතිලකා වෘත්තයෙන් ලියැවුණු) කාව්‍ය රචනයක් බඳු විය;

---

၃.

3.

---

ပါစီဒိသာဘုဇလတာယ မဟီယုဝတျာသန္နဒ္ဓသင်္ခဝလယဿိရိမာဝဟန္တံ,ယဿာ သုဓာသုပရိကမ္မကတံ ရရာဇပါကာရစက္ကမစလံ မကုဋာနုကာရံ;

()

නැගෙනහිර දිශාව නමැති කාන්තාවගේ බාහු ලතාවෙහි පළඳන ලද සුදු හක්ගෙඩි වළල්ලක සිරිය ඉසිලූ, සුදුවට පිරියම් කරන ලද ඒ නුවර වටා වූ ප්‍රාකාර වළල්ල කිරුළක් මෙන් බැබළුණි;

---

၄.

4.

---

ယဿာ ရရာဇ ပရိခါ နဂရိန္ဒိရာယကိဉ္ဇက္ခိဉ္ဇရိတတီရဒသာဘိရာမာ,သံသိဗ္ဗိတာလိဝိတ္တီမဏိတန္တုပန္တီပါကာရသောဏိဘရတော ဂလိတမ္ဗရံ’ဝ;

()

රේණුවලින් ගැවසුණු ඉවුරු ඇති, මැණික් නූල් වැනි බඹර පෙළින් යුත්, ඒ නගර නමැති ශ්‍රී කාන්තාවගේ ප්‍රාකාර නමැති උකුළෙන් ගිලිහී ගිය වස්ත්‍රයක් බඳු වූ අලංකාර අගලක් බැබළුණි;

---

၅.

5.

---

ကန္ဒပ္ပဒပ္ပမဒိရာမဒမတ္တဓုတ္တာမန္ဒာနိလေရိတသုနီလလတာဝိတာနံ,ယသ္မိံ ဝိလောလနယနဉ္ဇလိပိယမာနံအာပါနဘုမိနိဘမောပဝနံဘဇိံသု;

()

කාම මදයෙන් මත් වූ ස්ත්‍රී පුරුෂයන් විසින් චලනය වන නෙත් සිත් යොමා ආස්වාදය කරන ලද, මඳ සුළඟින් සෙලවෙන නිල් ලතා මණ්ඩපයන්ගෙන් යුත්, සුරාපාන භූමියක් බඳු වූ උපවනයක් එහි විය;

---

၆.

6.

---

မတ္တင်္ဂနာယ နဝယောဗ္ဗနဂဗ္ဗိတာယရင်္ဂါလယဂ္ဂမဏိဒပ္ပဏဗိမ္ဗိတေဟိ,ယာ ရာဇဓာနိ ဃနပီနပယောဓရေဟိသောမ္မာနနေဟိ ဘဇိ မာနသဝါပိသောဘံ;

()

නව යෞවනයෙන් උදම් වූ නළඟනන්ගේ, නාට්‍ය ශාලාවල මැණික් දර්පණයන්හි පිළිඹිබු වූ, පීන පයෝධරයන්ගෙන් හා මනෝඥ මුහුණුවලින් යුත් ඒ රාජධානිය මානස විලෙහි සිරිය ඉසිලීය;

---

၇.

7.

---

သင်္ကပ္ပိတာဘရဏရံသိ သတေရတာလီဒါဌာဗလာကဝိသရာ မဒဝုဋ္ဌိဓာရာ,ယသ္မိံ ပုရေ ဃရမယူရကုလံ အကာလေကီဠာပယိံသု ဝရဝါရဏဝါရိဝါဟာ;

()

යම් නගරයක, සරසන ලද ආභරණවල රශ්මි නැමැති විදුලි රේඛාවලින් ද, දළ නැමැති කොක් රෑනෙන් ද යුක්ත වූ, මදදිය නැමැති වැසි ධාරා වස්වන උතුම් ඇතුන් නැමැති මේඝයෝ ගෘහ මයුර සමූහයා නොකල්හි නටවන්නට සැලැස්වූහ.

---

၈.

8.

---

ပါကာရစက္ကဗဟိနိဂ္ဂတ မုဂ္ဂရာဂံယသ္မိံ တုရင်္ဂနိကရုဒ္ဓဋဓူလိဇာလံ,ရစ္ဆာဝတာရဇနတာယ ခဏံ ဇနေသိဘီတိံ ပဒိတ္တပလယာနလဇာလသောဘံ;

()

යම් නගරයක, ප්‍රාකාරයෙන් පිටතට නික්මුණු අශ්ව සමූහයා විසින් නංවන ලද, රත් පැහැති ධූලි ජාලය, වීථිවලට බට ජනයා කෙරෙහි දිලෙන කල්පාන්ත ගින්නක ජ්වලිත ශෝභාව ගනිමින් මොහොතකට බියක් ඇති කළේය.

---

၉.

9.

---

ယသ္မိံ ဝိမာနမဏိသိင်္ဂဇုတိပ္ပဗန္ဓ-သဉ္စုမ္ဗိတံ ဇိတရဝိံ ဟရိဏ္ဍကဗိမ္ဗံ,နာရီဇနာနနသရောဇကတာဝမာနံကောဓာဘိဘုတမိဝ ဝဏ္ဏဝိကာရမာပ;

()

යම් නගරයක, මාලිගාවල මැණික් කොත්වල රැස් විහිදුවන ප්‍රභාවෙන් ස්පර්ශ වූ ද, සූර්යයා ජයගත්තා වූ ද, චන්ද්‍ර බිම්බය, එහි ස්ත්‍රීන්ගේ මුහුණු නැමැති පියුම්වලින් ලත් අවමානය නිසා කෝපයෙන් පීඩිත වූවක් මෙන් පැහැය වෙනස් කරගත්තේය.

---

၁၀.

10.

---

ယတ္ထိဿရေဟိ သမဓိဂ္ဂဟိတာနိ တုင်္ဂ-ကေလာသကုဋဓဝလာတိ မနောဟရာတိ,နိစ္စံ သုဓာသုပရိကမ္မကတာနိ စာ’သုံလက္ခီနိကေတနနိဘာနိ နိကေတနာနိ;

()

යම් නගරයක, ධනවත් අධිපතීන් විසින් පරිභෝග කරන ලද, උස් වූ, කෛලාශ කූටය මෙන් සුදු පැහැති, මනහර වූ ද, නිරන්තරයෙන් හුණු පිරියම් කරන ලද නිවාසයෝ ලක්ෂ්මී දේවියගේ විමානයන් බඳු වූහ.

---

၁၁.

11.

---

ယတ္ထိန္ဒနိလမဏိမာပိတမဏ္ဍပဂ္ဂေဟေမဒ္ဓဇာဝလိပရိဗ္ဘမဏံက ပုရမှိ,ဇီမူတကူဋပမုခေ သတဝိဇ္ဇုမာလာ-လီလာဝဟံ ဝိရဟိနီနမဃံ ဇနေသိ;

()

යම් නගරයක, ඉන්ද්‍රනීල මාණික්‍යයෙන් නිර්මිත මණ්ඩප මුදුන්වල hon ධජ පෙළ ලෙළදීම, වැහි වලාකුළු මෙන් වූ මාලිගා මුදුන්වල සිය ගණන් විදුලි වැල් මෙන් ලීලා දක්වමින්, විරහී ස්ත්‍රීන්ට දුකක් උපදවනු ලැබීය.

---

၁၂.

12.

---

သဉ္ဈာနုရာဂမဏိတောရဏဒီဓိတီဟိဘိန္နန္ဓကာရနိကရာ’ခိလနာဂရာနံ,ယာ ရာဇဓာနိ ဇနယန္တိပိ တုင်္ဂတုဋ္ဌိံပီတျာ နဝါသိ ရဇနီသ္မ ဘိသာရိကာနံ;

()

සන්ධ්‍යා කාලයේ සිරියාව ගත් මැණික් තොරණවල රැස් විහිදීමෙන් අඳුර දුරු කළා වූ යම් රාජධානියක් සියලු නගරවාසීන්ට මහත් සතුටක් ගෙන දුන්න ද, අභිසාරිකාවන්ට නම් ප්‍රීතිමත් රාත්‍රියක් නොවීය.

---

၁၃.

13.

---

သေဝါလကေသရသမာကုလတီရဘာဂါသမ္ဖုလ္လရတ္တပဒုမုပ္ပလကလ္လဟာရာ,ဟံသာလိသာရသသမောသရဏာဘိရာမာယသ္မိံ သုနိမ္မလဇလာ ကမလာကရာသုံ;

()

යම් නගරයක, සෙවල සහ කේසරවලින් ගැවසී ගත් ඉවුරු ඇති, පිපුණු රතු නෙළුම්, නිල් මහනෙල් හා සුදු හෙළ පියුම්වලින් යුක්ත වූ, හංසයන්, මී මැස්සන් හා සාරස පක්ෂීන් නිතර ගැවසීමෙන් සුන්දර වූ, ඉතා පිරිසිදු දිය පිරි පොකුණු තිබුණාහ.

---

၁၄.

14.

---

ယသ္မိံပုရေ ကုလဝဓူဝဒနမ္ဗုဇာနံလဒ္ဓုံ နိရူပမသိရိံ ဘုသမုဿဟန္တာ,ယာဝဇ္ဇ သေတသရသိရုဟသီတရံသီအညောညဗဒ္ဓပဋိဃာ’ဝ ဝဇန္တိ နာသံ;

()

යම් නගරයක, කුලකන්තාවන්ගේ මුහුණු නැමැති පියුම්වල උපමා රහිත සිරියාව ලබන්නට අද දක්වාම බොහෝ වෙහෙසෙන සුදු නෙළුම් මල සහ සිහිල් රැස් ඇති චන්ද්‍රයා, ඔවුනොවුන් කෙරෙහි වෛර බැඳගත්තවුන් මෙන් විනාශයට පත්වෙති.

---

၁၅.

15.

---

ယသ္မိံ သုဝဏ္ဏမကဏိရူပိယဝံသဝဏ္ဏ-မုတ္တာပဝါဠစဇိရေဟိ မဟာရဟေဟိ,နာနာပဏာ သုခုမကာသိကသာဏဟင်္ဂ-ကောသေယျခေါမဝသနေဟိ’ဘဝုံ ပပုဏ္ဏာ;

()

යම් නගරයක, විවිධ වෙළෙඳසල් ස්වර්ණ, මාණික්‍ය, රජත, උණ පැහැති මැණික්, මුතු, පබළු ආදී වටිනා වස්තූන්ගෙන් ද, සිනිඳු කාශී සළු, හණ සළු, කපු, සේද හා පට වස්ත්‍රයන්ගෙන් ද පිරී පැවතියහ.

---

၁၆.

16.

---

စက္ကာသိသတ္တိဓနုကုန္တဂဒါဒိဘတ္ထာသန္နဒ္ဓဟေမကဝစာ ဝိဇိတာရိဝဂ္ဂါ,သင်္ဂါမသာဂရသမုတ္တရဏာတိသုရာယောဓာ ယဟိံ ပုရဝရေ အကရိံသု ရက္ခံ;

()

යම් උතුම් නගරයක, සක්, කඩු, හෙළි, දුනු, කුන්ත, මුගුරු ආදි ආයුධ අතින් ගත්තා වූ ද, රන් සන්නාහ පැළඳගත්තා වූ ද, සතුරු සේනාවන් පරාජය කළා වූ ද, යුද සයුරෙන් එතෙර වීමට අතිශයින් සූර වූ වීර භටයෝ ආරක්ෂාව සැලැස්වූහ.

---

၁၇.

17.

---

ဖူဋ္ဌာ က ဝါဋနိကဋေ မဏိမန္ဒိရာနံကပ္ပာသပဋ္ဋဓဝလာ သရဒဗ္ဘရာဇီ,ယသ္မိံ ခဏံ ဇဝနိကာသိရိမာဒဓာနာထီနံ ဇုဂေါပ မဓုပေဟိ မုခမ္ဗုဇာနိ;

()

යම් නගරයක, මැණික් මාලිගාවල දොරකවුළු අසල ස්පර්ශ වූ, කපු පිළි මෙන් සුදු වූ සරත් සෘතුවේ වලාකුළු පෙළ, මොහොතකට තිරයක සිරියාව මවමින්, ස්ත්‍රීන්ගේ මුහුණු නැමැති පියුම් මී මැස්සන්ගෙන් ආරක්ෂා කළේය.

---

၁၈.

18.

---

နိဗ္ဗိဒ္ဓဝီထိဝိသရေဟိ သုသဇ္ဇိတေဟိနိစ္စုဿဝါယ ပုရမုဿိတတောရသေဟိ,ဘောဂိန္ဒဘောဂနိကရေဟိ ရသာတလံ’ဝယံ သမ္ပသာရိတဖဏေဟိ ဗဘုဝ ရမ္မံ;

()

මනාව සරසන ලද, විහිදුණු මාවත්වලින් හා නිරන්තර උත්සවයන් සඳහා ඔසවන ලද තොරණවලින් යුක්ත වූ ඒ නගරය, පෙණ ගොබ විහිදුවාගෙන සිටින නාග රාජයන්ගේ ශරීර සමූහයෙන් යුත් පාතාල ලෝකය මෙන් රමණීය විය.

---

၁၉.

19.

---

ယသ္မိံပုရေ ဝိဝဋမန္ဒိရဇာလကာနံဥဒ္ဓူတဓုလိမလိနီကဠိတာလကာနံ,နာရိနမိန္ဒုရုစီရာနန ဒပ္ပဏေသုလောကဿ လောစနမဏိ ပဋိဗိမ္ဗိတာ’သုံ;

()

යම් නගරයක, විවෘත මාලිගා කවුළුවලින් බලන, මඳක් ඉල්පුණු ධූලියෙන් මලින වූ කෙස්වැටි ඇති ස්ත්‍රීන්ගේ, චන්ද්‍රයා මෙන් මනහර මුහුණු නැමැති කැඩපත්වල ලෝකයාගේ නෙත් නැමැති මාණික්‍යයෝ ප්‍රතිබිම්බිත වූහ.

---

၂၀.

20.

---

ဂမ္ဘီရသင်္ခပဋဘဒ္ဓနိဘူရိဃောသံကေလာသကူဋဓဝလာလယဖေဏပိဏ္ဍံ,ယံ ပုဏ္ဏသတ္တရတနံ ပုရခီရသိန္ဓုံလက္ခီ အလင်္ကရိ တုရင်္ဂတရင်္ဂဝေဂံ;

()

ගම්භීර වූ සක් හඬ හා බෙර හඬ නැමැති ඝෝෂාව ඇති, කෛලාශ කූටය මෙන් සුදු පැහැති මාලිගා නැමැති පෙණ පිඬු ඇති, සප්ත රත්නයෙන් පූර්ණ වූ, අශ්වයන් නැමැති රළ වේගයෙන් යුත්, කිරි සයුරක් බඳු වූ ඒ නගරය ශ්‍රී කාන්තාව විසින් සරසන ලද්දක් විය.

---

၂၁.

21.

---

ရေဏုပ္ပဗန္ဓမလိနံ ကဝနရာဇိနီလံမဓဝါတိမတ္တမဓုပံ ပဒုမာဘိရာမံ,ယံ ရာဇဟံသဘဇိတံ အဝတိဏ္ဏလောကံအာသိ ပုရံ ဝိကစကဉ္ဇဝနံ ယထေဝ;

() (သိလေသဗန္ဓနံ;

)

වැදී ගිය ධූලි සමූහයෙන් වැසුණු, වනාන්තර පෙළින් නිල් පැහැ වූ, මදයෙන් මත් වූ ඇතුන්ගෙන් හා මී පැණියෙන් මත් වූ මී මැස්සන්ගෙන් යුත්, පද්මාවතී මනහර වූ, රාජහංසයන් විසින් සෙවනය කරන ලද, ජනයා ගැවසුණු ඒ නගරය පිපුණු නෙළුම් වනයක් බඳු විය.

---

၂၂.

22.

---

ယသ္မိံပုရမှိ ရတနုဇ္ဇလနီလကဏ္ဌာရာဂါဝမဒ္ဒိတဓရာ’ဝိဝဋဒွိဇာလိ,အာသုံပယောဓရဘရာ’ဝိရဠပ္ပဒေသာသမ္ပတ္တဝုဋ္ဌိဒိဝသာဝိယမာတုဂါမာ;

() (သိလေသဗန္ဓနံ;

)

යම් නගරයක, රත්නයෙන් බැබළෙන ගෙල ඇති, ආශාවෙන් මඬනා ලද තොල් ඇති, විවෘත දත් පෙළ ඇති, පියයුරු බරින් යුක්ත වූ, ජනාකීර්ණ පෙදෙස්හි වෙසෙන ස්ත්‍රීහු, මොණරුන් රඟන, වැසි වැටෙන, කුරුල්ලන් පියාසර කරන, වලාකුළු බරින් යුත් වැසි දින මෙන් සුන්දර වූහ.

---

၂၃.

23.

---

ဓမ္မာနုဓမ္မပဋိပတ္တိ ပရာယဏဿသံသာရဘီရုကဇနဿ တပေါဝနာဘာ,ယာ ရာဇဓာနိ ပစုရန္ဓပုထုဇ္ဇနာနံအာပါနဘုမိဝ ဗဘူဝု’ဘယပ္ပကာရာ;

()

යම් රාජධානියක්, ධර්මානුධර්ම ප්‍රතිපත්තියෙහි යෙදුණු සසරට බියැති ජනයාට තපෝවනයක් බඳු ද, අඥාන පෘථග්ජන ජනයාට මධුපාන ශාලාවක් බඳු ද වී ද, මෙසේ ආකාර දෙකකින්ම යුක්ත විය.

---

၂၄.

24.

---

ဗုဒ္ဓင်္ကုရဿ ရဝိဝံသပဘင်္ကရဿသမ္မာ သုခါနုဘာဝနာယ သုဘုမိဘုတာ,ဘော ယာဒိသိ ကပိလဝတ္ထုပုရိ ပုရေ’သိဓမ္မဿဘာဝမဓုနာ ပရိဒီပယေ သာ;

()

සූර්යවංශයට ආලෝකයක් බඳු වූ බෝධිසත්වයන් වහන්සේ කෙරෙහි සැප විඳීම පිණිස සුදුසු භූමියක් වූ, පෙර පැවති කපිලවස්තු පුරවරය යම් බඳු වී ද, දැන් මම එහි ධර්ම ස්වභාවය පවසන්නෙමි.

---

၂၅.

25.

---

တသ္မိံ ဗဘူဝ နဂရေ နဂရာဓိရာဇေရာဇာ သုနီတိစတုရော စတုသင်္ဂဟေဟိ,ဓမ္မေန သဗ္ဗဇနရဉ္ဇနကော ကဒါစိသုဒ္ဓေါဒနဝှဝိသုတော ရဝိဝံသကေတု;

()

නගරයන්ට අධිපති වූ ඒ කපිලවස්තු පුරවරයෙහි, රාජ්‍ය නීතියෙහි දක්ෂ වූ, සතර සංග්‍රහ වස්තුවෙන් හා ධර්මයෙන් සියලු ජනයා සතුටු කළා වූ, සූර්ය වංශයට කේතුවක් බඳු වූ, 'සුද්ධෝදන' යන නමින් ප්‍රසිද්ධ වූ රජෙක් විය.

---

၂၆.

26.

---

ဒိသွာ’ဝတာရကလုသိကတမတ္တဘာဝံဥက္ကဏ္ဌိတေ’ဝ ကမလာ ကမလာပတိဿ,ဘူပါလိပါလိဘဇိတံ စရဏာရဝိန္ဒံသံသေဝိ ယဿ ရဝိဝံသဓဇဿ ရညော;

()

අනෙක් රජවරුන්ගේ ඇසුරෙන් තමා කිලිටි වූ බව දැක කලකිරුණාක් මෙන් වූ ලක්ෂ්මී දේවිය, සූර්යවංශයේ ධජයක් බඳු වූ ඒ රජුගේ, රජ සමූහයා විසින් සෙවනය කරන ලද පාද පද්මයන් සේවනය කළාය.

---

၂၇.

27.

---

ယဿာ’ဝနီသကဝိနော ကဝိကဏ္ဌဘုသာဝါဏိဝဓူ မဓုရကောမကလကတ္တဝါဏီ,ပတွာ စတုမ္မုခမုခမ္ဗုဇကာနနမှာဟံသီဝ မာနသတဠာကမလင်္ကရိတ္ထ;

()

මධුර වූ ද, කෝමල වූ ද, මනහර වචන ඇති, කවියන්ගේ ගෙල සරසන ආභරණයක් බඳු වූ වාග් දේවිය, මහා බ්‍රහ්මයාගේ මුහුණු සතර නැමැති නෙළුම් වනයෙන් නික්ම, හංස දේනුවක මෙන් ඒ රජුගේ මනස නැමැති මානස විල අලංකාර කළාය.

---

၂၈.

28.

---

သဗ္ဗာရိဒပ္ပမထနောပရိ ဧကဓတွာအဇ္ဈတ္တိကာရိပရာဇိယမပ္ပသယှံ,သံသုဒ္ဓစိတ္တနိကသေ နိသိတေန တာဝပညာယုဓေန အဝဓိတ္ထ မဟီဘုဇော ယော;

()

යම් රජෙක් බාහිර සතුරන්ගේ දර්පය මර්දනය කිරීමට අමතරව, අතිශයින් පිරිසිදු වූ තම සිත නැමැති උරගලෙහි තබා මුවහත් කරන ලද ප්‍රඥා ආයුධයෙන්, පරාජය කළ නොහැකි ආධ්‍යාත්මික සතුරන් ද නැසුවේය.

---

၂၉.

29.

---

ယသ္မာ မဟီပတိမဟီဓရတော ဥပေက္ခာ-ဝေဠာတလာဝဓိ ဒယာသလိလေန ပုဏ္ဏာ,မေတ္တာသဝန္တိ ပဘဝါ မုဒိတုမိမာလာအဇ္ဈောတ္ထရိတ္ထ ဘုဝနတ္တယဂံဇနောဃံ;

()

රජ නැමැති ඒ මහා පර්වතයෙන් උපේක්ෂාව නැමැති වෙරළ තීරය දක්වා කරුණා දියෙන් පිරුණු, මුදිතාව නැමැති රළ පෙළින් යුත්, මෛත්‍රී නදිය ගලා ගොස් තුන් ලොව වෙසෙන සත්ව සමූහයා සිසිල් කරමින් වෙළාගත්තාය.

---

၃၀.

30.

---

သမ္ပန္နဒါနသဒနမ္ဗုဓရေဟိ ယဿဒါနာဓိမုတ္တိပရမဿ မနောဒဟေသု,တဏှာတဋာနိ ကပဏဒ္ဓိကယာစကာနံဟိန္နာနိ သတ္တရတနမ္ဗုနိပါတနေန;

()

දානයෙහි බෙහෙවින් ඇලුනු සිත් ඇති ඒ රජුගේ මනස නැමැති විල්වලින්, දාන ශාලා නැමැති වලාකුළු මඟින් සප්ත රත්න නැමැති ජලය වස්වා, දිළිඳු මඟීන් හා යාචකයන්ගේ තෘෂ්ණාව නැමැති ඉවුරු බිඳ දමන ලදී.

---

၃၁.

31.

---

ယဿိန္ဒနီလနယနံ ရဇတာဝဒါတ-ဒန္တံ သုဝဏ္ဏဝဒနဉ္စ ပဝါဠသီသံ,မုတ္တာမယင်္ဂဝယဝံ ရတနေဟိ နာနာဒေဟံ သုမာပိတမိဝါသိ ပိတာမဟေန;

() (သီလေသဗန္ဓနံ)

නිල් මැණික් බඳු නෙත් ද, රිදී මෙන් සුදු දත් ද, රන්වන් මුහුණ ද, පබළු බඳු හිස ද, මුතු බඳු අඟපසඟ ද ඇති ඒ රජුගේ ශරීරය මහා බ්‍රහ්මයා විසින් නානාවිධ රත්නයන්ගෙන් මවන ලද්දක් වැනිය.

---

၃၂.

32.

---

ယဿာတိပဏ္ဍရယသောဝိသရော’သဓီသောသငေက္ကာစိတာနနသရော’ရိနရာဓိပါနံ,သောကန္ဓကာရဘိဒုရော ရိပုရာဇိနီနံအာသာဂရန္တပထဝိံ ပရိဓိကရိတ္ထ;

()

සතුරු රජවරුන්ගේ මුහුණු නැමැති පියුම් හැකිලෙන්නා වූ ද, සතුරු රැජිනියන්ගේ සෝක අඳුර දුරු කරන්නා වූ ද, ඒ රජුගේ ඉතා සුදු වූ කීර්ති සමූහය නැමැති චන්ද්‍රයා සාගරය කෙළවර කොට ඇති මුළු පොළොවම වට කර බැබළුණේය.

---

၃၃.

33.

---

ရာဇညဆပ္ပဒကုလံ သကလံ ပဒေသ-ရဇ္ဇာဓိပစ္စမကရန္ဒရသာဘိလာသံ,ယဿတ္တဘာဝကမလာကရဖုလ္လိတာနိသံသေဝိ စာရုစရဏမ္ဗူရုဟာနိ ဘတျာ;

()

ප්‍රාදේශීය රාජ්‍යයන්හි ආධිපත්‍යය නැමැති මල්පැණි රසයට ආශා කළා වූ, බඹර සමූහයක් බඳු වූ සියලු රජවරු, ඒ රජුගේ ශරීරය නැමැති විලෙහි පිපුණු මනහර පාද පද්මයන් භක්තියෙන් යුතුව සේවනය කළහ.

---

၃၄.

34.

---

သေတာတပတ္တမိဝ ဝိဿုတကိတ္တိပုဉ္ဇံကတွာ’သိပတ္တမိဝ ပါဝကဘီမတေဇံ,ယသ္မိံ သရဇ္ဇမနုသာသတိ သေသဘူပါဆတ္တာသိဘူသိတကရာ သကကိင်္ကရာ’ဝ;

()

ඒ රජු තමන්ගේ කීර්ති සමූහය ශ්වේතච්ඡත්‍රයක් මෙන් ද, භයානක තේජස කඩුවක් මෙන් ද පතුරුවමින් රාජ්‍යය පාලනය කරන කල්හි, සෙසු රජවරු අතින් කුඩ හා කඩු ගෙන ඔහුගේම සේවකයන් මෙන් සිටියහ.

---

၃၅.

35.

---

ဒွါရာနိ’နေကကပဏ္ဍိကယာစကာနံဥဂ္ဃာဋိတောပျ’ဝိရတံ ရတနာလယေသု,သဒ္ဓါဒိသတ္တဓနရက္ခဏတပ္ပရော သံဒွါရတ္တယံ ပိဒဟိ ယော ကပိလာဓိနာထော;

()

ඒ කපිලවස්තු පුරේශ්වරයා බොහෝ යාචකයන් වෙනුවෙන් තම ධන මාලිගාවල දොරටු නිතර විවෘත කර තැබුව ද, ශ්‍රද්ධාදී සප්ත ආර්ය ධනය ආරක්ෂා කිරීමෙහි යෙදෙමින්, කාය, වාග්, මන යන ද්වාර ත්‍රිත්වය වසා තැබුවේය.

---

၃၆.

36.

---

ယဿုဿိတဒ္ဓနုဧဏော ပဗလာရိဝဂ္ဂံဝိဿဋ္ဌာဗာဏဝိသရဗ္ဗိသမုဗ္ဗဟန္တော,ဘသ္မိကရိ ကရိကရာယတပီနဗာဟု-သပ္ပော သုဖောဌိတဇိယာပရိဖန္ဒဇိဝှော;

()

ඇත් සොඬක් මෙන් දිගු වූ ද, මහත් වූ ද බාහු නැමැති සර්පයා ඇති ඒ රජුගේ, නැඟූ දුන්න නැමැති දණ්ඩෙන් විදින ලද ඊතල නැමැති නෙළුම් දඬු විහිදුවමින්, මැනවින් ගැසූ දුනු දිය නැමැති ලෙළදෙන දිව ඇතිව, බලවත් සතුරු සේනාව අළු කර දැමුවේය.

---

၃၇.

37.

---

လက္ခီနိဓာနနဂရဏ္ဏဝပါတုဘူတောမန္တိန္ဒကူဋသိခရီဝလယာဝုတော ယော,ဝါလဂ္ဂမတ္တမ္ပိ ရာဇသိဏေရုရာဇာကောဓာနိလေန ရိပုရညမကမ္ပိယော’သိ;

()

ශ්‍රී දේවිගේ නිධානයක් බඳු වූ නගරය නැමැති සාගරයෙන් පැන නැඟුණා වූ, ඇමතිවරුන් නැමැති කූට පර්වත වළල්ලෙන් වට වූ, රජුන් අතර මහා මේරු පර්වතයක් බඳු වූ ඒ රජතුමා, සතුරු රජවරුන්ගේ ක්‍රෝධය නැමැති සුළඟින් කෙස් ගසක ප්‍රමාණයක් තරම්වත් සෙලවිය නොහැකි විය.

---

၃၈.

38.

---

ဘသ္မိကတာခီလဝိပက္ခနရိန္ဒကဋ္ဌောကောဓာနလော သရသမီရဏဘာဝိတောပိ,နိဗ္ဗာယိ ပဂ္ဃရိတဗပ္ပဇလေဟိ ယဿလောလဗ္ဗိလောစနဃဋေဟိ ဝိပက္ခထီနံ;

()

ස්වකීය වීර්යය නමැති සුළඟින් ඇවිළුණු, සතුරු රජවරුන් නමැති දර කැබලි අළු කර දැමූ ඒ රජතුමාගේ ක්‍රෝධ නමැති ගින්න, සතුරු ස්ත්‍රීන්ගේ සසල නෙත් නමැති කලස්වලින් ගලා හැළුණු කඳුළු පැන්වලින් නිවී ගියේය.

---

၃၉.

39.

---

သန္နီတိမဂ္ဂဇလိတုဂ္ဂမတိပ္ပဒီပေါကိတ္တိပ္ပဗန္ဓဓဝလီကတဇိဝလောကော,ရာဇိန္ဒမောဠိမဏိလင်္ကတပါဒပီဌောဓမ္မေန ရဇ္ဇမနုသာသိ စိရံ သရာဇာ;

()

යහපත් නීති මාර්ගයෙහි දැල්වුණු උතුම් පහනක් බඳු වූ ද, ස්වකීය කීර්ති ප්‍රවාහයෙන් මුළු ලෝකය සුදු පැහැ ගන්වන ලද්දා වූ ද, මහා රාජේන්ද්‍රයන්ගේ කිරුළෙහි මිණි කැටවලින් සැරසුණු පා පීඨිකාවක් ඇත්තා වූ ද ඒ රජතුමා ධර්මානුකූලව බොහෝ කලක් රාජ්‍යය පාලනය කළේය.

---

၄၀.

40.

---

တဿတိပီဝရပယောဓရဘဒ္ဒကုမ္ဘ-ဒွန္ဒာတိဘာရဝိရဠီကတမဇ္ဈဘာဂါ,နိဒ္ဒေါသဗာလရဝိမဏ္ဍလစာရုဂဏ္ဍာဒိဗ္ဗစ္ဆရာဇိတဝိရာဇိတရူပသောဘာ;

()

ඉතා පිරුණු පයෝධර නමැති මංගල රන් කලස් යුගලෙහි අධික බර නිසා සිහින් වූ මැද සොඬක් (නැබලක්) ඇත්තා වූ ද, නිදොස් වූ බාල සූර්ය මණ්ඩලය වැනි සුන්දර කම්මුල් ඇත්තා වූ ද, දිව්‍ය අප්සරාවන්ගේ රූප ශෝභාව ද පරදවන සුලු රූප සෞන්දර්යයකින් බැබළුණු;

---

၄၁.

41.

---

သမ္ဖုလ္လနီလကမလာမလနီလနေတ္တာဩလမ္ဗမာနမဏိကုဏ္ဍလလမ္ဗကဏ္ဏာ,မုတ္တာဝလိဝဒသနာဝလိ ဟံသဓေနု-ဟေလာပဟာသဂမနာ မုဒုစာရုဝါဏီ;

()

මනාව පිපුණු නිල් මහනෙල් මල් වැනි නිර්මල නිල් නෙත් ඇත්තා වූ ද, දෙකන්හි එල්ලෙන රත්න කුණ්ඩලාභරණයෙන් බැබළෙන කන් ඇත්තා වූ ද, මුතු වැලක් වැනි දත් දෙපළක් ඇත්තා වූ ද, හංස ධේනුවකගේ මෙන් විලාසවත් ගමනක් හා මදහසක් ඇත්තා වූ ද, මෘදු වූ ද මනහර වූ ද වචන ඇත්තා වූ;

---

၄၂.

42.

---

ဗိမ္ဗာဓရာ ဇလဓရာယတကေသပါသာသောဝဏ္ဏဒပ္ပဏနိဘာနနစန္ဒဗိမ္ဗာ,သန္နီရပုပ္ဖမကုဠောပမစာရုဇင်္ဃာကန္ဒပ္ပ မင်္ဂလသိလာတလသောဏိဘာဂါ;

()

බිම්බ ඵලයක් බඳු රතු තොල් ඇත්තා වූ ද, වැහි වලාකුළක් මෙන් දිගු කේශ කලාපයක් ඇත්තා වූ ද, රන් කැඩපතක් හා පුන් සඳ මඬලක් බඳු වූ මුහුණක් ඇත්තා වූ ද, දියෙහි හටගත් මල් පොහොට්ටු බඳු ලස්සන කෙණ්ඩාවන් ඇත්තා වූ ද, අනංගයාගේ මංගල ශිලා තලයක් බඳු වූ උකුල් තලයක් ඇත්තා වූ;

---

၄၃.

43.

---

နာဘာလဝါဠရုဟနီလတမာလဝလ္လီ-လီလာဝိနဒ္ဓနဝကောမလရောမရာဇီ,လာဝဏ္ဏဝါရိဓိတရင်္ဂဘုဇာ’ဘိနီလ-သုဗ္ဘုလတာမကရကေတနစာပရူပါ;

()

නැබ නමැති පාත්තියෙන් පැන නැඟුණු, නිල් පැහැති තමාල ලතාවක ලීලාවෙන් බැඳී ගිය අළුත් ලා රෝම රාජියක් ඇත්තා වූ ද, රූප සෞන්දර්ය නමැති සාගරයේ තරංග බඳු වූ බාහු යුගලක් ඇත්තා වූ ද, අනංගයාගේ දුන්න බඳු වූ ඉතා නිල් පැහැති ලස්සන බැම ලතාවන් ඇත්තා වූ;

---

၄၄.

44.

---

ဘုပါလဝံသကမလာကရရာဇဘံသိမာယာဝဓု ဣဝ သုဇမ္ပတိနော သုဇာတာ,စန္ဒဿကောမုဒိ’ဝ ဝိဇ္ဇုရိဝ’မ္ဗုဒဿရညော’တိစာရုစရိတာသိ ပိယာ မဟေသိ;

()

රජ වංශය නමැති පියුම් විලෙහි රාජ හංසිනියක බඳු වූ ද, ශක්‍ර දේවේන්ද්‍රයාගේ සුජාතා දේවිය බඳු වූ ද, චන්ද්‍රයාට සඳ රැස් මෙන් ද, වලාකුළට විදුලිය මෙන් ද වූ, ඒ රජතුමාට ඉතා යහපත් චරිතයක් ඇති ප්‍රියතම අගමෙහෙසිය වූ මහාමායා දේවිය වූවාය.

---

၄၅.

45.

---

တသ္မိံ နဂေါပမဃရေ နဂရေ တဒါသိအာသာဠှိမင်္ဂလမဟော ဒိဝသာနိသတ္တ,မိလာသုဂန္ဓပရမံ ဝိဂတာသဝံ တံနက္ခတ္တကီဠမကရိတ္ထ မဟေသိ မာယာ;

()

පර්වත වැනි ප්‍රාසාදයන්ගෙන් හෙබි ඒ නගරයෙහි එකල සත් දිනක් මුළුල්ලේ ඇසළ මංගල්‍යය පැවැත්වුණි. මහාමායා දේවිය සුවඳ මල්වලින් පිරි සුපිරිසිදු වූ (මත්පැන්වලින් තොර වූ) ඒ නැකත් කෙළියෙහි (උත්සවයෙහි) යෙදුණාය.

---

၄၆.

46.

---

ဝုဋ္ဌာယ သတ္တမဒိနာဂတပုဏ္ဏမာယပါတော သုဂန္ဓပရိဝါသိတဝါရိနာ သာ,ကတွာ သိနာနမတုလံ ကပဏ္ဍိကာနံဒါနံ အဒါသိ စတုလက္ခဓနဗ္ဗယေန;

()

සත්වන දිනයෙහි එළඹි පුර පසළොස්වක පොහෝ දින අලුයම අවදි වූ ඕ තොමෝ, සුවඳ පැනින් අසදෘශ නෑමක් කොට, සිඟන්නන් හා මගීන්ට ලක්ෂ හතරක ධනය වියදම් කර මහා දානයක් දුන්නාය.

---

၄၇.

47.

---

ဝတ္ထာဟတေဟိ သုနိဝတ္ထသုပါရုတာ သာဘုတွာ’ဂ္ဂဘောဇနမဓိဋ္ဌိတုပေါသထ’င်္ဂါ,နိဒ္ဒါတုရာ သုပိနမောဝရကံ ပဝိဿကလျာဏမဒ္ဒသ သိရီသယနေ နိပန္နာ;

()

අලුත් වස්ත්‍රවලින් මනාව සැරසුණු ඕ තොමෝ, ප්‍රණීත භෝජන අනුභව කොට, අටසිල් සමාදන් වී, නිදන කාමරයට වැද සිරි යහනෙහි සැතපී සුබ සිහිනයක් දුටුවාය.

---

၄၈.

48.

---

နေတွာ နိပန္နသယနံ ဟိမဝန္တပဿေဟေဋ္ဌာ ဝိသာလတရသာဠမဟီရုဟဿ,နံ သဋ္ဌိယောဇနကစာရုမနောသိလာယံအာရောပယိံသု စတုရော ကိရ ဒေဝရာဇာ;

()

සතර වරම් දෙවිවරු පැමිණ, ඇය සයනය පිටින්ම හිමාල වනයට ගෙන ගොස්, එහි වූ ඉතා විශාල සල් ගසක් යට, යොදුන් සැටක් පමණ විශාල වූ මනහර මනෝශිලා තලයක් මත තැබූහ.

---

၄၉.

49.

---

နေတွာ မနုဿမလသံဟရဏာယ တမှာ’နောတတ္တနာမရဟဒံ သုနဟာပယိတွာ,ဒေဝိတ္ထိယော သပဒိ ဒိဗ္ဗမယေဟိ နေသံဝတ္ထေဟိ ဂန္ဓကုသုမေဟိ အလင်္ကရိတွာ;

()

මිනිස් කිලිටි දුරු කරනු පිණිස ඇයව එතැනින් අනවතප්ත විලට ගෙන ගොස් මනාව නහවා, දිව්‍ය අප්සරාවෝ වහාම ඇයට දිව්‍යමය වස්ත්‍ර, සුවඳ විලවුන් හා මල් පළඳවා සැරසූහ.

---

၅၀.

50.

---

တတ္ထုဗ္ဘဝေါ လသတိ ရူပိယပကဗ္ဗတော ယောတဿောဒရေ’တိရုစိရေ ကနကဗ္ဗိမာနေ,ပါစီနသီသဝတိ ဒိဗ္ဗမယမှိ သမ္မာပညာပိတဂ္ဂသယနမှိ သယာပယိံသု;

()

එහි පිහිටි රිදී පර්වතය තුළ ඇති ඉතා රමණීය රන් විමානයක, නැගෙනහිරට හිස ලා මනාව පනවන ලද උතුම් වූ දිව්‍ය සයනයෙහි ඇයව සැතපවූහ.

---

၅၁.

51.

---

ဩရုယှ သေတဝရဝါရဏရာဇဝေသောဗုဒ္ဓင်္ကုရော ရုစိရကဉ္စနပဗ္ဗတမှာ,အာရုယှ သဇ္ဈုဓရဏိဓရမုတ္တရာယသောဏ္ဍာယ သေတသရသိရုဟမုဗ္ဗဟန္တော;

()

බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ උතුම් සුදු ඇත් රජකුගේ වේශය ගෙන, රමණීය රන් පර්වතයෙන් බැස, උතුරු දෙසින් වූ රිදී පර්වතයට නැඟී, ස්වකීය සොඬින් සුදු නෙළුම් මලක් දරාගෙන,

---

၅၂.

52.

---

ပတွာ ဝိမာနဝထကုဉ္စနဒံ နဒိတွာကတွာ ပဒက္ခိဏမလင်္ကတမာတုသေယျံ,ဘေတွာန တာယပန ဒက္ခိဏပဿမန္တောကုစ္ဆိံ ပဝိဋ္ဌသဒိသော သုပိနေန ဒိဋ္ဌော;

()

ඒ රන් විමානයට පැමිණ, ඇත් නාද පවත්වා, සැරසූ මව් දේවියගේ සයනය වටා පැදකුණු කොට, ඇගේ දකුණු ඇලයෙන් කුසට ඇතුළු වන්නාක් මෙන් ඇයට සිහිනයෙන් පෙනුණේය.

---

၅၃.

53.

---

မာယာယ ရာဇဝဓုယာ ရုစိရာနနာယအာသာဠှိပုဏ္ဏမိယမုတ္တရ’သာဠှဘေန,ဗုဒ္ဓင်္ကုရဿ ပဌမေန မဟာဝိပါက-စိတ္တေန သမ္ပတိ အဟူ ပဋိသန္ဓိဂဗ္ဘေ;

()

රමණීය මුහුණක් ඇති මහාමායා දේවියගේ කුසෙහි, ඇසළ පුර පසළොස්වක පොහෝ දින උත්තරාසීළ්හ නැකතින්, බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේගේ පිළිසිඳ ගැනීම පළමු වන මහා විපාක සිතින් සිදු විය.

---

၅၄.

54.

---

ဗုဒ္ဓင်္ကုရဿ ပဋိသန္ဓိဂတဿ ဂဗ္ဘေမာယာယ စာရုစရိတာယ စ ခဂ္ဂဟတ္ထာ,နိဿေသုပဒ္ဒဝနိရာကရဏာယ ရက္ခံဂဏှိံသု တာဝ စတုရော သုရရာဇပုတ္တာ;

()

සුචරිතවත් මහාමායා දේවියගේ කුසෙහි බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ පිළිසිඳ ගත් කල්හි, සියලු උපද්‍රවයන් වළක්වනු පිණිස කඩු අතැතිව සතර වරම් දෙවි පුත්තු ඇයට රැකවරණය සැලසූහ.

---

၅၅.

55.

---

မာယာယ ဘတ္တုပရမာယ တတောပ္ပဘုတိနူပ္ပဇ္ဇိ ကိဉ္စိ ပုရိသေသု သရာဂစိတ္တံ,သာ ပဉ္စကာမသုခိနီ အကိလန္တကာယာလာဘေနုဠာရယသသာပျဘိဝဍ္ဎိတာသိ;

()

එතැන් පටන් ස්වාමියා කෙරෙහිම භක්තිමත් වූ මහාමායා දේවියට වෙනත් කිසිදු පුරුෂයෙකු කෙරෙහි රාග සිතක් නූපන්නේය. ඕ තොමෝ පංචකාම සම්පත්තියෙන් සුවපත් වූවාය, වෙහෙසක් නොලද ශරීරයක් ඇත්තී වූවාය, මහත් වූ ලාභ කීර්ති ප්‍රශංසාවෙන් ද වැඩුණාය.

---

၅၆.

56.

---

ပညာယိ ဓောတရတနေ ဇနိကာယ အန္တောကုစ္ဆိံ ဂတော ယထရိဝါဝုတပဏ္ဍုသုတ္တံ,တံ ကုစ္ဆိနာ ပရိဟရီ ဒသမာသမတ္တံပတ္တေန တေလမိဝ ရာဇိနိ အပ္ပမတ္တာ;

()

පිරිසිදු කරන ලද මැණිකක් මැදින් අමුණන ලද කහ පැහැති නූලක් මෙන්, මව් කුසෙහි සිටි බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ පිටතට පැහැදිලිව පෙනුණි. රැජින තෙල් පිරුණු බඳුනක් පරිස්සම් කරන්නාක් මෙන් නොපමාව දස මසක් පුරා ඒ දරුවා කුසින් දරා සිටියාය.

---

၅၇.

57.

---

ပါတော’ဝ ပါဋိပဒဂေ ဒိဝသေ ပဗုဒ္ဓါရညော ကထေသိ သုပိနံ အထ သော နရိန္ဒော,ဝေဒင်္ဂဝေဒစတုရေ စတုသဋ္ဌမတ္တေပက္ကောသယီ ဒွိဇဝရေ ဒွိဇဝံသကေတူ;

()

පසුදා උදෑසන අවදි වූ දේවිය රජතුමාට ඒ සිහිනය පැවසුවාය. එකල්හි රජතුමා වේදාංගයන්හි කෙළ පැමිණි බ්‍රාහ්මණ වංශයට කිරුළක් බඳු වූ හැට හතරක් පමණ වූ බ්‍රාහ්මණයන් කැඳවීය.

---

၅၈.

58.

---

လာဇုတ္တရာယ ပရိဘဏ္ဍကတာယ ဘုမျာပညာပိတေသု သုခုမတ္ထရဏတ္ထတေသု,ဘဒ္ဒါသနေသု ဘဝနမှိနိသိန္နကာနံနေမိတ္တိကာနမဝနီပတိ ဘုသုရာနံ;

()

විළඳ ඉස සරසන ලද භූමියෙහි පනවන ලද, සුදු වස්ත්‍ර අතුරන ලද මංගල ආසනවල මාලිගාවෙහි වැඩ සිටි ඒ නිමිති කියන්නන් වූ බ්‍රාහ්මණයන්ට, රජතුමා...

---

၅၉.

59.

---

ပက္ခိတ္တသပ္ပိမဓုသက္ခိရခီရမိဿ-ပါယာသပုဏ္ဏဟရိရူပိယဘာဇနေဟိ,ဝတ္ထာဟတာနိ ဓနဓညစယဉ္စ ဓေနူဒတွာန ဒိဋ္ဌသုပိနဿ ဖခလံ အပုစ္ဆိ;

()

රන් රිදී බඳුන්වල බහාලූ ගිතෙල්, මී පැණි, සීනි හා කිරි මිශ්‍ර කිරිපිඬු ද, අලුත් වස්ත්‍ර, ධන ධාන්‍ය සමූහයන් හා දෙනුන් ද දී, දුටු සිහිනයේ ප්‍රතිඵලය කුමක්දැයි විමසීය.

---

၆၀.

60.

---

မာစိန္တယိတ္ထ တဝ ရာဇိနိယာ ဇနိန္ဒကုစ္ဆိမှိ တမ္ပတိ ပတိဋ္ဌဟိ ပုတ္တဂဗ္ဘော,အဇ္ဈာဝသိဿတိ သဉ္စေပန စက္ကဝတ္တိရာဇာ ဘဝိဿတိ အဂါရမသံသယံ သော;

()

"මහරජතුමනි, කනගාටු නොවන්න. ඔබගේ දේවියගේ කුසෙහි පුත් ගැබක් පිහිටා ඇත. ඔහු ගිහිගෙයි වසන්නේ නම්, නිසැකවම සක්විති රජෙකු වන්නේය."

---

၆၁.

61.

---

ဟိတွာ သသတ္တရတနံ စတုဒီပရဇ္ဇံသော ပဗ္ဗဇိဿတိ သစေ ဘဝနာ’ဘိဂန္တွာ,ဗုဒ္ဓေါ ဘဝိဿတိ ဓုဝံ စတုသစ္စဗုဒ္ဓေါဣစ္စဗြုဝိံသု သုပိနတ္ထဝိဒူ ဝိဒူ တေ;

()

"සත් රුවනින් හා සිව් මහා දිවයිනෙන් යුත් රාජ්‍යය හැර දමා, ගිහිගෙයින් නික්ම පැවිදි වන්නේ නම්, ඒකාන්තයෙන්ම සිව්සස් අවබෝධ කළ බුදුරජාණන් වහන්සේ නමක වන්නේය" යි ඒ සිහින පාඨකයෝ පැවසූහ.

---

၆၂.

62.

---

သာ ဂဗ္ဘဘာရဝဌရိကတမဇ္ဈဘာဂါဂန္တုံ သကံ ကုလဃရံ ကုလကဉ္ဇဟံသိ,ဣစ္ဆာမဟန္တိ ပဋိဝေဒယိ ဒေဝိ ရညောသော သမ္ပဋိစ္ဆိ ဝစနံ ကရဝီကဝါဏျာ;

()

ගැබ්බර නිසා බර වූ ශරීරයක් ඇති, කුල වංශය නමැති පියුම් විලෙහි හංස ධේනුවක බඳු වූ දේවිය, "මාගේ පිය පාර්ශවයේ කුලගෙයට යන්නට කැමැත්තෙමි" යි රජුට සැල කළාය. රජතුමා ද ඇගේ කරවීක කූජනය බඳු මිහිරි වදන් පිළිගත්තේය.

---

၆၃.

63.

---

တမှာ မဟာနဂရတော နဂရင်္ဂပုဏ္ဏံသော ယာဝ ဒေဝဒဟနာမိကရာဇဓာနီ,မုတ္တာ’ဝဒါတပုဠိနတ္ထရဏေဟိ ရာဇာလာဇောပဟာရဝိဓိနာ ကမလုပ္ပလေဟိ;

()

ඒ මහා කපිලවස්තු පුරවරයේ සිට දේවදහ නමැති රාජධානිය දක්වා වූ මුළු මාර්ගය, මුතු වැනි සුදු වැලි අතුරා, විළඳ, නෙළුම් හා මහනෙල් මල් පුදා, නගර සැරසිලිවලින් විසිතුරු කරවීමට...

---

၆၄.

64.

---

သန္တီရပုပ္ဖကလသေဟိ သမပ္ပိတေဟိမန္ဒာတိလေရိတပဋာက ဓဇာဝလီဟိ,ကာရာပယီ ကနကရူပိယတောရဏေဟိအဒ္ဓါနမဂ္ဂသမလင်္ကရဏံ’တခိပ္ပံ;

()

මඟ දෙපස තබන ලද මල් පිරවූ පුන්කලස්වලින් ද, මද පවනින් ලෙළදෙන කොඩි වැල්වලින් ද, රන් රිදී තොරණින් ද යුක්තව ඒ ගමන් මඟ වහාම සරසවන ලද්දේය.

---

၆၅.

65.

---

ဝန္ဒီ’ဘိဂီတထုတိမင်္ဂလဂီတိကာဟိပဉ္စင်္ဂိကေဟိ တုရိယေဟိ ကတုပဟာရံ,တသ္မိံ သုမဏ္ဍိတပသာဓိတမဉ္ဇသမှိဒိဗ္ဗဝ္စရာသိရိဝိဍမ္ဗနရူပသောဘံ;

()

ස්තුති ගී ගයන්නන්ගේ මංගල ගීතවලින් ද, පංචාංගික තූර්ය වාදනයෙන් ද පූජා පවත්වන ලද, මනාව සරසන ලද ඒ මඟෙහි, දිව්‍ය අප්සරාවකගේ ශෝභාව බඳු රූපශ්‍රීයක් ඇති...

---

၆၆.

66.

---

ဒေဝိံ သုဝဏ္ဏသိဝိကာယ သုသဇ္ဇိတာယအာရောပယိတွ ခစိတာယ မဏီဟိ နာနာ,ပေသေသိ ဘုပတိ ပုရက္ခတဉာတိသံဃံသဒ္ဓိံ သဟဿသစိဝေဟိ သုခေဓိတံ သော;

()

රජතුමා නානාවිධ රත්නයන්ගෙන් ඔබ්බවන ලද, මනාව සරසන ලද රන් දෝලාවක දේවිය නංවා, ඥාති සමූහයා පෙරටු කරගෙන දහසක් ඇමතිවරුන් ද සමඟින් ඇයව ඉතා සුවසේ පිටත් කර හැරියේය.

---

၆၇.

67.

---

သမ္ထုလ္လပုပ္ဖဖလပလ္လဝဝတ္တဘာရ-ရုက္ခာကုလံ ဃနသုနီလလတာဝိတာနံ,ဟိန္တာလတာလနဠကီစကနာဠိကေရ-သန္နီရပူဂတိဏပါဒပပန္တိသာလိံ;

()

පිපුණු මල්, ඵල බර වූ අතු සහ දලු පිරි වෘක්ෂයන්ගෙන් ගහණ වූ ද, ඝන නිල් ලතා වියනකින් හෙබි ද, ඉඳි, තල්, බට, උණ, පොල්, දියපොල්, පුවක් ආදී නොයෙක් ගස් වැල් පේළිවලින් සුසැදි;

---

၆၈.

68.

---

သေဝါလနီလသလိလာနိလသီတလေဟိဩတိဏ္ဏကဟံသဝိသရေဟိ သမုလ္လသတ္တံ,ဈင်္ကာရရာဝမုခရာလိကုလာကရာလ-ကိဉ္ဇက္ခဇာလဘရိတမ္ဗုရုဟာကရေဟိ;

()

සෙවල හා සිහිල් පවනින් සිසිල් වූ ජලයෙහි බැස සෙල්ලම් කරන හංස රෑනෙන් බැබළුණා වූ ද, රොන් සමූහයෙන් පිරි පියුම් විල්වල රාව නඟන බඹර සමූහයාගෙන් ගිගුම් දුන්නා වූ;

---

၆၉.

69.

---

ပုပ္ဖာဘိဂန္ဓသုရဘီကတဂန္ဓဝါဟံအဒ္ဒက္ခိသဗ္ဗဇနလောစနပီယမာနံ,နိန္ဒန္တနန္ဒနဝနံ ဝနဇာယတက္ခီသာ လုမ္ဗိနီဝနမနင်္ဂဝိမာနဘူတိံ;

()

මල් සුවඳින් සුවඳවත් වූ මද පවනක් හැමුවා වූ ද, මුළු සේනාවගේම නෙත් සිත් පිනවූ ද, තව්තිසා වැසි දෙවියන්ගේ නන්දන වනය ද පරදවන, අනංගයාගේ දිව්‍ය විමානයක් බඳු වූ ඒ ලුම්බිණි සල් වනය නෙළුම් පතක් වන් දිගු නෙත් ඇති ඒ දේවිය දුටුවාය.

---

၇၀.

70.

---

သာ ရာဇိနီ နဝဒလင်္ဂုလိပန္တီစာရု-သာခါဘုဇောပဟိတမဉ္ဇရိစာမရေဟိ,သန္နဒ္ဓကောမလလတာဝနိတာနမဂ္ဂေအတ္တုပဟာရကရဏာယ ကတာဝကာသာ;

()

ඒ මහාමායා දේවිය, ළපටි දලු නමැති ඇඟිලි පෙළින් සුන්දර වූ ද, අතු නමැති බාහුවලින් උසුලන ලද මල් පොකුරු නමැති සෙමරවලින් යුක්ත වූ ද, සැරසුණු සුකොමළ ලියඟනන් (ලතා නමැති කාන්තාවන්) විසින් තමන්ට උපහාර පිණිස මඟ දෙපස සරසන ලද ඒ මාවතට පිවිසියා ය.

---

၇၁.

71.

---

သေနာယ စာရုစရဏမ္ဗုရုဟောဒ္ဓဋေဟိရေဏူဟိ ဓူသရိတမဂ္ဂမနက္ကမန္တိ,သဒ္ဓိံ သကာယ ပရိသာယ တတောတရိတွာတံ လုမ္ဗိနီဝနမုပါဝိသိ ရာမဏေယျံ;

()

සේනාවේ මනහර පාද පත්මයන්ගෙන් නැඟුණු පරාග (දූවිලි) වලින් වැසුණු මාවතෙහි ගමන් කරමින්, මහාමායා දේවිය සිය පිරිස සමඟින් සිවිකාවෙන් බැස, ඒ රමණීය වූ ලුම්බිණි සල් උයනට පිවිසියා ය.

---

၇၂.

72.

---

တံ ရာဇိနိံ ဝနဝဓု ဇိတဟံသဂါမိံအာမောဒမန္ဒမလယာနိလဟတ္ထဂေဟိ,သမ္ဘာဝယိတ္ထ မုခရာလိကုလာဘိကိဏ္ဏ-ရေဏုပ္ပဗန္ဓဟရိသင်္ခသတေဟိ မဂ္ဂေ;

()

රාජහංසයන්ගේ ගමන පරදන ගමනක් ඇති ඒ දේවියට, වන ලිය නමැති කාන්තාව සුවඳවත් මඳ මලය පවන නමැති දෑතින් ද, නාද කරන බඹර සමූහයා විසින් පතුරුවන ලද පරාග ධාරා නමැති කහ පැහැති සක් පිඹිමින් ද මඟ දී ගෞරව උපහාර පැවැත්වූවා ය.

---

၇၃.

73.

---

ဂစ္ဆန္တိယာ စရဏနူပုရနာဒပါသ-ဗဒ္ဓါနမုန္နတသိရောမိဂပေါတကာနံ,ဥမ္မီလိတာယတဝိလောစနပန္တိပက္ခေဒဿေသိ နီလနလိနီဝနရာဇိသောဘံ;

()

ඇය ගමන් කරන විට ශබ්ද වන පා සලඹ නාදය නමැති රැහැනින් බැඳුණාක් මෙන්, හිස් ඔසවා බලා සිටි මුව පැටවුන්ගේ විවෘත වූ දිගු නෙත් පෙළ, නිල් මහනෙල් මල් වනයක සුන්දරත්වය ප්‍රකට කළේ ය.

---

၇၄.

74.

---

ဥဒ္ဓံ သမဂ္ဂသိခရေဟိ ကတာဝကာသ-မဂ္ဂန္တရေဟိ ကလိကာကုသုမာကုလေဟိ,နာနာလတာကုလမဟိရုဟတောရဏေဟိဥယျာနဘုမိ ဥပဟာရရတေ’ဝ ဘုယ;

()

එකිනෙක එක් වූ ගස් මුදුන්වලින් සෙවන වූ ද, මල් පොහොට්ටුවලින් පිරුණු මාවත් ඇති ද, නේකවිධ ලතාවලින් යුතු වෘක්ෂ නමැති තොරණින් සැරසුණු ඒ උද්‍යාන භූමිය, නැවත නැවතත් උපහාර දක්වන්නට සැරසුණක් මෙන් දිස් විය.

---

၇၅.

75.

---

ဥက္ခိတ္တပိဉ္ဆဘရမန္တသိခဏ္ဍိမာလာ-ကီဠာဟိ ကောကိလကုလငနိကာဟဠေဟိ,ဥယျာနဘုမိ မကရငဇရင်္ဂဘုမိ-လီလံ ဘဇိတ္ထ ဘမရဒ္ဓနိဝလ္လကီဟိ;

()

පිල් කළඹ විදහා නටන මොනර රඟමඬලින් ද, කොවුල් සමූහයාගේ නළා හඬ වන් නාදයෙන් ද, බඹරුන්ගේ මිහිරි ගී නමැති වීණා හඬින් ද යුත් ඒ උද්‍යාන භූමිය, අනංගයාගේ රඟමඬලක ශෝභාව ගත්තේ ය.

---

၇၆.

76.

---

နိစ္စံ ဝသန္တသမယဿိရိမုဗ္ဗဟန္တံတံခေါဝနံ ဝနဝဓူဟဒယာနုတာပီ,ပတ္တော နိဒါဃသမယောပိ ဇနေသိ တုဋ္ဌိံတဿာ သိရိသကုသုမာလိကုလာဝတံသော;

()

නිරන්තරයෙන් වසන්ත සමයේ සිරිය උසුලන්නා වූ ද, වන ලියගේ හදවතට තැවුල් දනවන ගිම්හාන කාලය එළඹ තිබුණ ද, සිරිස (මාර) මලින් හා බඹර මුදුනෙන් යුතු ඒ වනය ඇයට මහත් සොම්නසක් ම ඇති කළේ ය.

---

၇၇.

77.

---

တသ္မိံ နိဒါဃသူရိယာတပတာပိတာမ္ဘံရိတ္တာလဝါဠမိဝကာလမကာလမေဃော,စိန္တာတုရံ ဟဒယမတ္တသခီဇနောပိပီဏေသိ ဂဗ္ဘပရိပါကဘရံ ဝါဟန္တျာ;

()

ගිම්හාන සූර්යයාගේ රශ්මියෙන් රත් වූ පැන් ඇති, වියළී ගිය පාත්තියක් අකාල මේඝයක් විසින් සිසිල් කරන්නාක් මෙන්, දරු ගැබ මෝරමින් පවතින උතුම් බර දරා සිටි දේවියගේ කනස්සල්ලෙන් පිරි හදවත, ඇගේ යෙහෙළියන් විසින් සතුටට පත් කරන ලදී.

---

၇၈.

78.

---

ကဋ္ဌာဝသိဋ္ဌတရဝေါ ပရိဟီနပတ္တာတဿာဓရက္ခိဒသနဇ္ဇုတိသင်္ဂမေန,အာသုံ နဝင်္ကုရပလာသဝိကာသပုပ္ဖ-သံဝေလ္လိတာ’ဝ ရမဏီယဝနပ္ပ ဒေသေ;

()

ඒ රමණීය වනාන්තරයෙහි කොළ හැලී වියළී ගොස් තිබූ ගස් පවා, මහාමායා දේවියගේ තොල් පෙති හා දත්වල කාන්තිය වැදීමෙන්, සැනෙකින් අලුත් දලු, පත්‍ර හා පිපුණු මලින් බර වී සෝභමාන විය.

---

၇၉.

79.

---

ဂိမှာဘီတာပပရိပီဠိတင်္ဓလ္လိကာနံဂမ္ဘီရရာဝမုခရီကတဒါယရာဇိ,ဒုက္ခာတုရဗ္ဗိရဟိနီပမဒါဇနဿအာသိ ဝိလာပဗဓိရီကဠိတေ’ဝ သာဠာ;

()

ගිම්හානයේ දැඩි රශ්මියෙන් පීඩිත වූ රැහැයියන්ගේ ගම්භීර හඬින් මුළු වනය ම ගිගුම් දුන් අතර, එය විරහ දුකින් පෙළෙන කාන්තාවන්ගේ විලාප හඬින් බිහිරි වූ ශාලාවක් මෙන් විය.

---

၈၀.

80.

---

တသ္မိံ ဝိကာသကလိကာဝလိဟာရိဟာရာကိဉ္စာပိ ပက္ကဖခလဝလ္လရိကဏ္ဌဘုသာ,နာသက္ခိ ပူဂတရုပန္တိ သုမဏ္ဍိတာယမာယာယ တာယ သိရိမာဘရိတုံ ဃဋန္တီ;

()

විකසිත මල් පොහොට්ටු නමැති මනහර මාලාවලින් ද, ඉදුණු ඵල බරිත ලියවැල් නමැති ගෙල මාලාවලින් ද සැරසී සිටි පුවක් ගස් පෙළ, මනාව සැරසුණු මහාමායා දේවියගේ රූප ශ්‍රියාව අභිබවා යන්නට කොතෙක් උත්සාහ කළත් සමත් නොවුණේ ය.

---

၈၁.

81.

---

ဥယျာနမုဗ္ဘမိတမတ္တမဓုဗ္ဗတေဟိစမ္ပေယျပုပ္ဖမကုလေဟိ သမာကုလံတံ,ဥဒ္ဓုတဓုမပဋလေဟိ မနောဘဝဿဒီပေဟိ ဝါသဘဝကနံ’ဝ လသန္တမာသိ;

()

ඉහළට පියාසර කරන මත් වූ බඹරුන්ගෙන් හා පිපුණු සපු මල් පොහොට්ටුවලින් ගහන වූ ඒ උද්‍යානය, නැඟී එන දුම් පටල සහිත අනංගයාගේ පහන් දැල්වූ වාසභවනක් මෙන් බැබළුණේ ය.

---

၈၂.

82.

---

ဂဗ္ဘူပဂံ ဘမရကေသကလာပဘာရာဗုဒ္ဓင်္ကုရံ ပရိဏတင်္ကုရလောမဟံသာ,ဝန္ဒန္တိယော ဝိယ တဟိံ ထဗကဉ္ဇလီဟိမန္ဒာနိလေရိတလတာဝနိတာ ကနတာ’သုံ;

()

මඳ පවනින් සැලෙන ලියඟනන් (ලතා කාන්තාවන්), බඹර සමූහයා නමැති කේශ කලාපයෙන් ද, විකසිත දලු නමැති රෝමාංචයෙන් ද යුක්ත ව, මල් පොකුරු නමැති දොහොත් මුදුන් දී මහාමායා දේවියගේ කුසෙහි පිළිසිඳගෙන සිටි බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේට වඳින්නාක් මෙන් නැමී සිටියහ.

---

၈၃.

83.

---

ဂဗ္ဘူပဂဿ ပရိပက္ကဖလေဟိ နာနာပုညာနုဘာဝပဘဝေါတုသမုဗ္ဘဝေဟိ,မာယာယ ဂဗ္ဘဗလိကမ္မနိ တပ္ပရေ’ဝဥယျာနဘုမိ ဇနတံ ဘဝိ တပ္ပယန္တိ;

()

මහා පුණ්‍යානුභාවයෙන් කාලයෙන් තොර ව හටගත් නේකවිධ ඉදුණු පලතුරුවලින් යුක්ත වූ ඒ උද්‍යාන භූමිය, මහාමායා දේවියගේ කුසෙහි සිටි බෝසතුන් වෙනුවෙන් කරනු ලබන ගැබ්පෙරහර පූජාවක් මෙන් එහි පැමිණි ජනයා තෘප්තිමත් කළේ ය.

---

၈၄.

84.

---

ဂဗ္ဘူပဂဿ ဟိ မဟာပုရိသဿ ဂဗ္ဘ-ဝုဋ္ဌာနမင်္ဂလမဟုဿဝဝါသရမှိ,ဥယျာနဘုမိ သကလောတုသမုဗ္ဘဝေဟိအာသိ ဝိကာသကုသုမေဟိ သမာဘိကိဏ္ဏာ;

()

දරු ගැබ් දරා සිටි මහා පුරුෂයාණන් වහන්සේගේ මෙලොවට බිහිවීමේ මංගල්‍ය උත්සවය පැවැති දිනයෙහි, ඒ උද්‍යාන භූමිය සකල ඍතූන්හි ම පිපෙන මල් වර්ගවලින් වැසී බැබළුණේ ය.

---

၈၅.

85.

---

သာလုမ္ဗိနီဝနသိရိံ ကလဟံသဃောသံသမဖုလ္လပုပ္ဖသုရဘိံဖလသမ္ဘဝေါဇံ,ပဉ္စိန္ဒြိယေဟိ ဂိရိနိဇ္ဈရသိတဝါတံပစ္စက္ခပဉ္စဝိဓကာမရသံအဝိန္ဒိ;

()

හංස නාදයෙන් යුතු වූ ද, පිපුණු මලින් සුවඳවත් වූ ද, මිහිරි පලතුරුවලින් සරු වූ ද, කඳුකර දියඇලිවලින් එන සිසිල් සුළඟින් යුතු වූ ද ඒ ලුම්බිණි සල් උයනේ සිරිය, මහාමායා දේවිය පංචේන්ද්‍රියන්ට අතිශය ප්‍රියජනක වූ පස්කම් සැපතක් මෙන් අත්වින්දා ය.

---

၈၆.

86.

---

နိယျာသသာရသုရဟိံဖခလပလ္လဝေဟိဈံကာရိတာလိကုလကုဇိတကောကိလေဟိ,သမ္ဖုလ္လပုပ္ဖနိကရေဟိ သမာဘိကိဏ္ဏမဒ္ဒက္ခိသာယုဝတိမင်္ဂလသာဠသာလံ;

()

සුවඳවත් සල් මැලියම්වලින් ද, සලෙල දලුවලින් ද, බඹරුන්ගේ මිහිරි නාදයෙන් හා කොවුල් ගීයෙන් ද, පිපුණු මල් මාලාවලින් ද අලංකාර වූ මංගල සල් වෘක්ෂයක් ඒ යොවුන් දේවිය දුටුවා ය.

---

၈၇.

87.

---

သမ္ဖုလ္လသာဠကလိကံတယတာလိမာလာသဉ္စုမ္ဗိတံကုဝလယာမလလောစနာယ,သာခံသုကောမလကရင်္ဂုလိပလ္လဝေဟိမာယာမဟေသိသမလင်္ကရိ ဝိတမာယာ;

()

නිල් මහනෙල් මල් වන් නෙත් ඇති, මායාවෙන් තොර වූ මහාමායා දේවිය, පිපුණු සල් පොහොට්ටුවල වට වූ බඹර පෙළ හා ගැටුණු ඒ සල් අත්ත, තමන්ගේ සුකොමළ දලු වැනි ඇඟිලිවලින් අල්ලා ගත්තා ය.

---

၈၈.

88.

---

ဘာရောနတာ’ဝ ရုစိရင်္ဂုလိပလ္လဝါနံဈင်္ကာရရာဝမုခရာလိကုလာဘိရာမာ,သာခါ ဝိကာသကုသုမေဟိသမာကုလာ သာဩလမ္ဗယဋ္ဌိ ဘဝိ ဂဗ္ဘဘရာတုရာယ;

()

පිපුණු මලින් බර වූ ද, බඹරුන්ගේ මිහිරි නාදයෙන් යුක්ත වූ ද ඒ සල් අත්ත, ගැබ්බරින් විඩාවට පත් දේවියට වාරු ගැනීම පිණිස පහතට නැමී ආධාරක සැරයටියක් මෙන් විය.

---

၈၉.

89.

---

တဿာ စလိတ္ထ ပဝနော စလလောစနာယကမ္မုဗ္ဘဝေါ ဝရတိရောကရဏေဟိ တာဝ,ဒေဝိံ နိရူပမသိရိံ သုပရိက္ခိပိတွာတမှာ ပဋိက္ကမိ ဇနော ကဠိတာဝကာသော;

()

චංචල නෙත් ඇති දේවියට ප්‍රසව වාතය (කර්මජ වාතය) ක්‍රියාත්මක විය. එවිට පරිවාර ජනයා අසිරිමත් රූපශ්‍රීයෙන් යුතු දේවිය වටා වටිනා තිර ඇද, ඇයට ඉඩ සලසා එතැනින් ඉවත් වූහ.

---

၉၀.

90.

---

ဗြဟ္မာမရာသုရနရောရဂပူဇနီယံဗတ္တိံသလက္ခဏသမုဇ္ဇလရူပ သာရံနိဒ္ဓေါတဇာတိမဏိသန္နိဘသုဒ္ဓဂတ္တံသတ္တုတ္တမံ သပဒိ ဒေဝိ ဌိတာ ဝိဇာယိ;

()

බ්‍රහ්ම, සුර, අසුර, නර, නාගයන්ගේ වැඳුම් පිදුම්වලට සුදුසු වූ, දෙතිස් මහා පුරුෂ ලක්ෂණයෙන් බැබළෙන රූප ශෝභාවක් ඇති, මනාව පිරිසිදු කරන ලද උතුම් මැණිකක් වැනි පිවිතුරු ශරීරයක් ඇති ලෝකෝත්තර බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේව දේවිය සිටගෙන ම බිහි කළා ය.

---

၉၁.

91.

---

ဒုဂ္ဂန္ဓမုတ္တမလသောဏိတမက္ခိတင်္ဂါဇာယန္တျ’သေသမနုဇာ မနုဇေသုနေ’ဝံ,စင်္ဂေါဋကမှိ ဇိနဓာတုရိဝါဓိဝါသောထူပမှိ သောဏ္ဏပဋိမာရိဝ မာတုဂဗ္ဘံ;

()

සෙසු සියලු මනුෂ්‍යයන් දුර්ගන්ධයෙන් හා ලේ, සෙම් ආදියෙන් තැවරුණු ශරීර ඇති ව උපත ලබන නමුත්, අප මහා බෝසතාණන් වහන්සේ මව්කුසින් බිහි වූයේ කරඬුවක තැන්පත් කළ සර්වඥ ධාතූන් වහන්සේ නමක් මෙන් ද, ස්තූපයක තැන්පත් කළ රන් පිළිමයක් මෙන් ද කිසිදු අපවිත්‍රතාවකින් තොරව ය.

---

၉၂.

92.

---

နိဿေဏိတောဝ ပုရိသော ရတနာသနမှာထေရောဝ ဓမ္မကထိကော ဌိတကော’တရန္တော,သမ္မာ ပသာရိယ ဥဘော မုဒုပါဏိပါဒေသော နိက္ခမိတ္ထ ကုဏပေဟိ အမက္ခိတင်္ဂေါ;

()

රන් ඉණිමඟකින් බසින මිනිසෙකු මෙන් ද, රත්න ආසනයකින් බැස වඩින ධර්මකථික ස්ථවිරනමක මෙන් ද, තමන් වහන්සේගේ මෘදු වූ දෑත් දෙපා මනාව දිගු කරමින්, කිසිදු අපවිත්‍ර ද්‍රව්‍යයකින් නොතැවරුණු ශරීරයකින් යුක්ත ව උන්වහන්සේ මව්කුසින් නික්ම වැඩියහ.

---

၉၃.

93.

---

တတြောပဂမ္မ စတုရော စတုရာနနာ တံဇာလေန ကဉ္စနမယေန ဝိသုဒ္ဓစိတ္တာ,အာဒါယ မာတုပုရတော တနယံ ဌပေတွာစန္ဒာနနေ ဘဝတု နန္ဒမနာ’တျ’ဝေါစုံ;

()

එතැනට පැමිණි පිරිසිදු සිත් ඇති සතර මහා බ්‍රහ්මරාජයෝ රන් දැලකින් බෝසතාණන් වහන්සේව පිළිගෙන, මව් දේවිය ඉදිරියෙහි තබා, "සඳ වන් මුහුණක් ඇති දේවියනි, සතුටු වන්න, ඔබ උපද්දා ඇත්තේ උත්තම පුත්‍රයෙකි" යි පැවසූහ.

---

၉၄.

94.

---

အာဒိစ္စဝံသကမလာကရဘာကရဿဗုဒ္ဓင်္ကုရဿ သုဘသီတလဝါရိဓာရာ,နိက္ခမ္မ တာဝ နဘသာ နိဇမာတုယာ စဂါဟာပယုံ ဥတုမုဘောသု ကလေဗရေသု;

()

සූර්ය වංශය නමැති පියුම් විල පුබුදුවන සූර්යයෙකු බඳු වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ සහ මව් දේවිය යන දෙදෙනාගේ ම ශරීර නහවනු පිණිස, අහසින් සිසිල් පැන් ධාරා දෙකක් පහළ විය.

---

၉၅.

95.

---

တေသံ ကရေဟိ စတုရော သုရရာဇပုတ္တာဂဏှိံသု သဏှသုခုမာယ’ဇိဏပ္ပဝေဏျာ,တေသဉှိ ပါဏိတလတော ပဏိပါတပုဗ္ဗံဂဏှိံသု တံ ဒုကုလစုမ္ဗဋကေန’မစ္စာ;

()

බ්‍රහ්මයන්ගේ සුරතින් සතර වරම් දෙවිවරු මෘදු වූ අඳුන් දිවි සමකින් බෝසතාණන් වහන්සේව පිළිගත්හ. ඔවුන්ගේ දෑතින් ඇමැතිවරු වැඳ නමස්කාර කොට පලස් සුමුඟකින් (රන් සළුවකින්) උන්වහන්සේව පිළිගත්හ.

---

၉၆.

96.

---

တေသံ ကရေဟိ ပထဝိတလမောတရိတွာဌတွာ ပုရတ္ထိမဒိသံ အသမော ဝိပဿိ,ဥဒ္ဓံ အဓော စတုဒိသာနုဒိသာ စ ဧဝံဧကင်္ဂနံ ဘဝိတဒါ’ခိလလောကဓာတု;

()

ඔවුන්ගේ දෑතින් මිහිතලයට බැස වැඩසිටි අසමසම බෝසතාණන් වහන්සේ පෙරදිග දිශාව බැලූ සේක. එකල්හි මුළු විශ්වය ම, උඩ, යට, සතර දිසාව හා අනුදිසාවන් ද සමඟින් එක ම අංගනයක් මෙන් විවෘත වී පෙනුනේ ය.

---

၉၇.

97.

---

တုမှေဟိ ဥတ္တရိတရော ဘုဝသေ တီသုနတ္ထီတိ မတ္ထကဇဋာမကုဋပ္ပိတေဟိ,ကတွာနိဇဉ္ဇလိပုဋေဟိ နိပစ္စကာရံဗြဟ္မာမရာသုရနရာ တမဘိတ္ထဝိံသု;

()

"තුන් ලෝකයෙහි ම ඔබට වඩා උතුම් කෙනෙක් නැතැ" යි පවසමින්, සිය හිස් මත බැඳි ජටා මකුටයන් සහිත ව දොහොත් මුදුන් දී නමස්කාර කරමින්, බ්‍රහ්ම, සුර, අසුර සහ නරයෝ උන්වහන්සේට ප්‍රශංසා කළහ.

---

၉၈.

98.

---

သောစ’တ္တနာ သမမဒိသွ ဒိသာသု တာသူတပ္ပာဒဝီတိဟရဏေန ပဒါနိသတ္တ,ဂန္တွာန ဥတ္တရဒိသာ’ဘိမုခေါ အဝနျာအဗ္ဘုဂ္ဂတမ္ဗုရုဟမုဒ္ဓနိ တိဋ္ဌမာနော;

()

ඒ කිසිදු දිශාවක තමන් වහන්සේ හා සමාන වූ කෙනෙකු නොදැක, උතුරු දිශාව බලා පියවර සතක් පෙරට වැඩම කළ සේක. එකල්හි පොළොවෙන් මතු වූ පියුම් පිට ශ්‍රී පාදය තබමින් උන්වහන්සේ වැඩසිටියහ.

---

၉၉.

99.

---

အဂ္ဂေါ’ဟမသ္မိ အဟမသ္မိ ဇနဿ ဇေဋ္ဌောသေဋ္ဌော’ဟမသ္မိ အယမန္တိမ’ဇာတိ မယှံ,ဓီရော မမေတရဟိ နတ္ထိ ပုနဗ္ဘဝေါ’တိနိစ္ဆာရိတာသဘိဝစော နဒိ သီဟကနာဒံ;

()

"මම ලොවට අග්‍ර වෙමි, මම ලොවට ජ්‍යෙෂ්ඨ වෙමි, මම ලොවට ශ්‍රේෂ්ඨ වෙමි. මේ මාගේ අවසාන උපතයි. නැවත උපතක් මට නැත" යනුවෙන් ඒ ධීරෝත්තමයාණන් වහන්සේ උත්තරීතර සිංහනාදයක් පැවැත්වූ සේක.

---

၁၀၀.

100.

---

ဝေသာခေမာသေ သုဟကုဇဒိနေ ပုဏ္ဏမာယံ ဝိသာခေနက္ခတ္တေယောဂေ သုရဂုရုဂတေ သော ကုဠီရဝှရာသိံ,သဉ္ဇာတော နာထော ပရမကရုဏာဘာဝနာဘာဝတတ္တောမာယာကုစ္ဆိမှာ ကုသုမိတလတာဝေလလိတုယျာနဘုမျာ;

()

උතුම් වූ වෙසක් මස පුර පසළොස්වක පොහෝ දිනක, විසා නැකත හා ගුරු ග්‍රහයා කටක රාශිගතව තිබූ සුබ අඟහරුවාදා දිනෙක, පරම කරුණා ගුණයෙන් පිරි හදවතක් ඇති ලෝකනාථයන් වහන්සේ මල් පිපුණු ලියවැල්වලින් සෝභමාන වූ ඒ උද්‍යාන භූමියේ දී මහාමායා දේවියගේ කුසින් මෙලොවට බිහි වූ සේක.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလ ကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ အဝိဒုရေနိဒါနေ ပစ္ဆိမဘဝိက မဟာဗောဓိ သတ္တုပ္ပတ္တိ ပဝတ္တိပရိဒီပေါ ဆဋ္ဌောသဂ္ဂေါ.

මෙසේ මෙධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් විරචිත, සියලු කවි ජනයාගේ හදවත්වලට ආනන්දය ලබා දීමට හේතු වූ 'ජිනවංශදීපය' නම් කාව්‍යයේ, අවිදූරේ නිදානයෙහි අවසාන භවයේ මහා බෝධිසත්වයන් වහන්සේගේ උත්පත්ති ප්‍රවෘත්තිය පැහැදිලි කරන හයවන සර්ගයයි.

---

၁.

1.

---

အထရမ္မတရာ’သိ ဇာတိခေတ္တ-ပရိယာပတ္တ’ဝကာသလောကဓာတု,ကမလုပ္ပလ (မာလဘာရိနီ) ဟိတဒုပဋ္ဌာနဂတာဟိ ဒေဝတာဟိ;

()

එකල්හි, නෙළුම් හා නිල් මහනෙල් මල් මාලා දරාගෙන උපස්ථානය පිණිස පැමිණි දේවතාවුන් නිසා, බෝධිසත්වයන් වහන්සේගේ ජාතිකෙතයට (උත්පත්ති ක්ෂේත්‍රයට) අයත් මුළු ලෝකධාතුව අතිශයින්ම රමණීය බවට පත් විය.

---

၂.

2.

---

ကမလာသနဒေဝဒါနဝါနံဘုဝနေ’ကတ္ထ သမာဂမော တဒါ’သိ,ဇိနစက္ကပဋိဂ္ဂဟဿ ဌာနံအဝိဝါဒေန သဒေဝမာနုသာနံ;

()

එකල්හි දෙවියන් හා මිනිසුන් සහිත ලෝකයාගේ කිසිදු විවාදයකින් තොරව, ජින චක්‍රය (බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ධර්ම චක්‍රය) පිළිගැනීමේ ස්ථානය වූ ඒ භූමියෙහි, මහා බ්‍රහ්මයන්ගේ ද, දේවතාවුන්ගේ ද, අසුරයන්ගේ ද එක්වීමක් එක් තැනක සිදු විය.

---

၃.

3.

---

ပဋိလာဘနိမိတ္တမာဒိသန္တီဝတ သဗ္ဗညုတဉာဏသမ္ပဒါယ,ဒသသင်္ခသဟဿိလောကဓာတုအဘိကမ္ပီ ပဟဋေ’ဝ ကံသပါတီ;

()

සර්වඥතා ඥාන සම්පත්තිය ප්‍රතිලාභය ලබන බවට පූර්ව නිමිති දක්වන්නාක් මෙන්, දසදහසක් ලෝකධාතුව පහර දෙන ලද ලෝකඩ තලියක් මෙන් එකෙණෙහිම කම්පිත විය.

---

၄.

4.

---

ဇနနုဿဝဝါသရမှိ တသ္မိံနိဇဒေဟဇ္ဇုတိပိဉ္ဇရော’ဒပါဒိ,ဒသသင်္ခသဟဿစက္ကဝါဠ-ကုဟရာလောကကရော မဟာဝဘာသော;

()

ඒ උත්පත්ති මංගල්‍යය පැවැති දිනයෙහි, තමන් වහන්සේගේ ශරීර ප්‍රභාවෙන් රන්වන් වූ ද, දසදහසක් සක්වල ගැබ් ආලෝකවත් කරන්නා වූ ද මහා ආලෝක ප්‍රභාවක් ඇති විය.

---

၅.

5.

---

အပတာဠိတစမ္မနဒ္ဓဘေရီ-ဝိကတီနံ သယမေဝ ဝဇ္ဇနမ္ပိ,တဒနုတ္တရဓမ္မဒေသနာယဘဝိ ဌာနံ အနုသာဝဏဿ လောကေ;

()

පහර නොදෙන ලද, සම්වලින් බැඳි නොයෙක් වර්ගයේ බෙර වර්ගයන් තමන් විසින්ම නාද වීම, උන්වහන්සේගේ ඒ අනුත්තර වූ ධර්ම දේශනාව ලෝකයෙහි ප්‍රකාශ කිරීමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၆.

6.

---

ဃဏကာဟဠဝံသသင်္ခဝီဏာ-ဘရဏာနံ သယမေဝ ဝဇ္ဇနမ္ပီ,အနုပုဗ္ဗဝိဟာရဘာဝနာနံပဋိလာဘာယ နိဗန္ဓနံ ဗဘူဝ;

()

මහා සීනු, හොරණෑ, වංශ (වේණූ), සක්වලවල්, වීණා සහ විවිධ ආභරණ තමන් විසින්ම නාද වීම ද, අනුපූර්ව විහරණ භාවනාවන්ගේ අධිගමයට (ලබා ගැනීමට) හේතුවක් විය.

---

၇.

7.

---

ပရိမုတ္တိဝရတ္တပါသကာရာ-ဃရ,ယောသင်္ခလိကာဒိဗန္ဓနေဟိ,မိဂပက္ခိနရာနမသ္မိမာန-ဝိဂမဿာ’သိ နိဒါနမာဒိဘုတံ;

()

වර පටි, උගුල්, කූඩු සහ දම්වැල් ආදී වූ සියලු බන්ධනවලින් මුදා හැරීම, මෘගයන්ගේ ද, පක්ෂීන්ගේ ද, මනුෂ්‍යයන්ගේ ද මමංකාරය (අහංකාරය) දුරු වීමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၈.

8.

---

ဘုဝနေသု မဟာဇနဿ ရောဂါ-ပဂမေနာ’ဒိသနံ အဟောသုခန္တိ,စတုရာရိယသစ္စဒဿနေနဘဝိ ဌာနံ စတုသစ္စဒေသနာယ;

()

ලෝකයෙහි මනුෂ්‍යයන්ගේ රෝගී බව දුරු වීමෙන් සැපය උදා වීම, චතුරාර්ය සත්‍යය අවබෝධ කරවීම පිණිස කරනු ලබන චතුරාර්ය සත්‍ය දේශනාවට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၉.

9.

---

ဝိဝိဓဗ္ဘုတရူပဂေါစရာနံဘုဝိ ဇစ္စန္ဓဇနဿလောစနာနံ,ပဘဝေါ ပဘဝေါ’သိ ဒိဗ္ဗစက္ခုပဋိလာဘာယ တိလောကလောစနဿ;

()

පොළොවෙහි උපන්ගෙයි අන්ධ ජනයාගේ දෑස්වලට විවිධ වූ අද්භූත රූප දැකීමට හැකි වීම, ත්‍රෛලෝක නේත්‍ර වූ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ දිව්‍ය චක්ෂුස් ලාභයට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၁၀.

10.

---

ထုတဂီတိသုဓာရသဿ ပါနံဗဓိရာနံ သဝဏဉ္ဇလီပုဋေဟိ,အတိမာနုသဒိဗ္ဗသောတဓာတု-ပဋိဝေဓာယ နိဒါနမာသိ တဿ;

()

බිහිරි මිනිසුන් තමන්ගේ දෝතක් බඳු කන්වලින් ස්තුති ගීත නැමැති අමෘත රසය පානය කිරීම, උන්වහන්සේගේ අතිමානුෂික දිව්‍ය සෝත ධාතුව (දිව්‍ය කන) අවබෝධ කරගැනීමට හේතුවක් විය.

---

၁၁.

11.

---

ဘုဝိ ဇာတိဇဠာဒိပုဂ္ဂလာနံတဒဟေ’နုဿတိယာ သုပါတုဘာဝေါ,ဘဝိ ပုဗ္ဗမုပဋ္ဌိတဿတိဿသတိပဋ္ဌာနနိဗောဓနာယ ဌာနံ;

()

එදින පොළොවෙහි උපන් මන්දබුද්ධික ජනයාට පවා මනා සිහිය පහළ වීම, පෙර එළඹ සිටි සිහිය ඇති උන්වහන්සේගේ සතිපට්ඨාන ධර්මයන් අවබෝධ කරවීමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၁၂.

12.

---

ဝိသိခါစရဏံ သရောဇစာရု-ပဒဝိညာသဝသေန ပင်္ဂုလာနံ,ပုရိမံ စတုရိဒ္ဓိပါဒဝေဂ-ပဋိလာဘာယ နိမိတ္တမာသိ လောကေ;

()

කොරුන් නෙළුම් මල් වැනි මනහර පියවර තබමින් වීදිවල ඇවිදීම, ලෝකයෙහි සතර ඉද්ධිපාදයන්ගේ වේගවත් ප්‍රතිලාභය ලැබීමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၁၃.

13.

---

မဓုရေန သရေန ဇာတိမူဂါထုတိဂီတာနျ’ဝဒိံသု ဝန္ဒိနော’ဝ,ဘုဝိ ခုဇ္ဇဇနော’ဇုဂတ္တလာဘောကုဋိလတ္တာ’ပဂမာယ ဌာနမာသိ;

()

උපන් ගොළු ජනයා පැසසුම් ගී ගයන බන්ධනකාරයන් මෙන් මිහිරි හඬින් ස්තුති ගීත ගායනා කළ අතර, මිහිතලයේ සිටි කුදු මිනිසුන් සෘජු ශරීර ලැබීම, (සත්වයන්ගේ සිත්වල ඇති) කුටිල බව (ඇදකම) දුරු වීමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၁၄.

14.

---

သရဏံ ပုရိသာသဘော သိယာနောဘဝတော ဒုဂ္ဂတိတော ဝိမုတ္တိယာ’တိ,ကရိနော’ပိ ကရိံသု ကုဉ္စနာဒံတုရဂါ ဟေသမကံသု ပီတိယေ’ဝ;

()

"පුරුෂ ශ්‍රේෂ්ඨයාණන් වහන්සේ අපට සරණ වන සේක, දුර්ගතියෙන් මිදීම පිණිස වන සේක" යි පවසන්නාක් මෙන්, ඇතෝ කුංචනාද කළහ; අශ්වයෝ ද ප්‍රීතියෙන්ම කුරහඬ (හෙළීම) නැඟූහ.

---

၁၅.

15.

---

ဝိသဒါ ပဋိသမ္ဘိဒါ စတဿောပဋိဝိဇ္ဈိဿတိ စာ’ယတိံ သစာ’ယံ,သကပဋ္ဋနမေဝ တန္နိဒါနာတရဏီ သီဃမုပါဂမုံ ဝိဒေသာ;

()

මෙතුමාණන් මතු අනාගතයෙහි අතිශයින් පැහැදිලි වූ සිවුපිළිසිඹියාපත් ඥාන අවබෝධ කරගන්නා බව දක්වන්නාක් මෙන්, විදේශයන්හි තිබූ නැව් ඒ හේතුවෙන් ඉතා ඉක්මනින් තමන්ගේම තොටුපළවල් කරා පැමිණියහ.

---

၁၆.

16.

---

သယမေဝ ဝိရောစနံ တဒါနိရတနာနံ ဘုဝနာကရုဗ္ဘဝါနံ,ရဝိဝံသရဝိဿ ဓမ္မရံသီဝိသရဿု’ဇ္ဇလနာယ ဌာနမာသီ;

()

එකල්හි, ලෝකයේ පතල්වලින් උපන් රත්නයන් තමන් විසින්ම බැබළීම, සූර්යවංශයට සූර්යයෙකු බඳු වූ උන්වහන්සේගේ ධර්ම රශ්මි මාලාවන්ගේ බැබළීමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၁၇.

17.

---

တုရိယာနိ သကံသကံ နိနာဒံအကရုံ တဂ္ဂုဏဒီပကာနိဝါ’တြ,ဝိဝဋာ ဝိဒိသာဒိသာ သကိတ္တိ-ဝိသရောကာသကတေ’ဝ’ဟိပ္ပသတ္တာ;

()

තූර්ය භාණ්ඩයෝ උන්වහන්සේගේ ගුණ ප්‍රකාශ කරන්නාක් මෙන් ඒ ඒ තූර්යයන්ට උචිත නාද පැවැත්වූහ. උන්වහන්සේගේ යසස් කීර්තිය පැතිරීමට ඉඩ සලසන්නාක් මෙන් සිව්දිශාවෝ සහ අනුදිශාවෝ එකෙණෙහිම පහන් වී විවෘත වූහ.

---

၁၈.

18.

---

သကလဿ ကိလေသပါဝကဿပရိနိဗ္ဗာနသဘာဝဒီပနေန,နိရယေသု ဟုတာသဇာလမာလာတဒဟေ နိဗ္ဗုတိမာပ ဇာတိခေတ္တေ;

()

සියලු කෙලෙස් ගිනි නිවාලීමේ ස්වභාවය පෙන්වා දෙන්නාක් මෙන්, එදින උත්පත්ති ක්ෂේත්‍රයෙහි නිරයන්හි පැතිර පැවති ගිනිදැල් මාලාවෝ නිවී සැනසී ගියහ.

---

၁၉.

19.

---

ပရိသာသု ဝိသာရဒဿ တဿစတုဝေသာရဒဉာဏလာဘဟေတု,ဘုဝနေသု တဒါမဟာနဒီနံအနဘိဿန္ဒနမာသိ ကုန္နဒီနံ;

()

පිරිස් මැද විශාරද වන උන්වහන්සේ සිවුශාරද්‍ය (චතුර් වෛශාරද්‍ය) ඥානය ලබන බව හැඟවීමට මෙන්, එදින මුළු ලොවම මහා ගංගාවෝ ද කුඩා ගංගාවෝ ද පිටාර නොගොස් නිසලව ගලා ගියහ.

---

၂၀.

20.

---

ဥဒပါဒိ ပဘာ နိရာကရိတွာ-ဗိလလောကန္တရိယေသု အန္ဓကာရံ,ဟတမောဟတမ’ဂ္ဂ မဂ္ဂဉာဏ-ဇ္ဇုတိလာဘာယ နိဗန္ဓနံ တမာသိ;

()

ලෝකාන්තරික නිරයන්හි පැවති ඝන අන්ධකාරය දුරු කරමින් මහා ප්‍රභාවක් පහළ වූ අතර, එය මෝහය නමැති අඳුර නසන අග්‍ර මාර්ග ඥාන ප්‍රභාව ලැබීමට හේතුවක් විය.

---

၂၁.

21.

---

သုဝိမုတ္တိရသော သိယာ’ဝ တဿစတုရာသိတသဟဿဓမ္မခန္ဓော,မဓုရံ စတုရောဒဓီနမာသိသလိလံ သန္တတရံ တရင်္ဂရိတ္တံ;

()

උන්වහන්සේගේ අසූහතර දහසක් වූ ධර්මස්කන්ධය සුවිමුක්ති රසයෙන් යුක්ත වන බව හඟවන්නාක් මෙන්, සතර මහා සාගරයන්හි ජලය රළ පහරින් තොරව අතිශයින් ශාන්ත වී, මී පැණි මෙන් මිහිරි රසයෙන් යුක්ත විය.

---

၂၂.

22.

---

ဝိဒိသာသု စတုဒ္ဒိသာသု စဏ္ဍ-ပဝနဿာ’ပိ အဝါယနံ တဒါနိ,ဘဝိ ပုဗ္ဗနိမိတ္တမတ္တနော’ပိဘဋဒိဋ္ဌျာဘဝဒဋ္ဌိဘေဒနာယ;

()

එකල්හි සිව්දිශාවෙහි හා අනුදිශාවෙහි චණ්ඩ මාරුතයන් පවා නොහමා නිසල වීම, සත්වයන්ගේ සදෘශ (වැරදි) දෘෂ්ටි නමැති දැඩි අස්ථීන් බිඳ හැරීමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၂၃.

23.

---

နဝပလ္လဝပတ္တသေခရာနံဝိဋပီနံ ကုသုမာဟိကိဏ္ဏဘာဝေါ,ဘဝိ ပုဗ္ဗနိဗန္ဓနံ ဝိမုတ္တိကုသုမေဟာ’တုမဒေဟဘူသဏာယ;

()

ළපටි වූ දළු කොළවලින් බැබළුණු වෘක්ෂයන් මලින් ගැවසී ගැනීම, විමුක්ති කුසුමයන්ගෙන් (නිවන් මල්වලින්) තමන් වහන්සේගේ ධර්ම ශරීරය සැරසීමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၂၄.

24.

---

ကုမုဒါကရဗောဓကဿ စန္ဒ-ကိရဏဿာ’တိဝိရောစနံ တဒါသိ,သတိဗုဒ္ဓသုဓာကရော’ဒယမှိဇနသန္ဒောဟမနောပသာဒဟေတု;

()

කුමුදු මල් පුබුදුවන්නා වූ චන්ද්‍ර රශ්මිය එදින අතිශයින් බැබළීම, සති-බුද්ධි නැමැති චන්ද්‍රයාගේ උදාවීමෙන් ජන සමූහයාගේ සිත් පහදවාලීමට හේතුවක් විය.

---

၂၅.

25.

---

ဝိမလတ္တမနုဏှတာ နိဒါဃ-သူရိယဿူ’ပသမော နိမိတ္တမဂ္ဂံ,ဘဝိ စေတသိကဿ ကာယိကဿပဋိလာဘာယ သုခဿ တမှိဇာတေ;

()

උන්වහන්සේ උපන් කල්හි ග්‍රීෂ්ම සූර්යයාගේ තාපය සංසිඳී නිර්මල හා සිසිල් බවක් ඇති වීම, සත්වයන්ගේ කායික හා චෛතසික සුඛය ලැබීමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၂၆.

26.

---

ဂဂနာ’ဂနဂါဒိတော’တရိတွာပထဝိသင်္ကမဏံ တဒါ ခဂါနံ,သရဏာဂမနဿ ဌာနမာသိဇိနဓမ္မံ သုနိသမ္မ သဇ္ဇနာနံ;

()

එකල්හි පක්ෂීන් අහසින් බැස පොළොවෙහි හැසිරීම, සත්පුරුෂයන් ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේගේ දේශනාව ශ්‍රවණය කොට තෙරුවන් සරණ යාමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၂၇.

27.

---

နဘသာ’ဘိပဝဿနံ တဒါနိစတုဒီပေသု အကာလဝါရိဒါနံ,ပရိသာသု အခဏ္ဍဓမ္မဝုဋ္ဌိ-ပတနဿာ’သိ နိဗန္ဓနံ ဇိနမှာ;

()

එකල්හි අහසින් සතර මහා දීපයන්හි අකල් වැසි වැසීම, බුදුරජාණන් වහන්සේගෙන් පිරිස් මැද අඛණ්ඩ වූ ධර්ම වර්ෂාව වැටීමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၂၈.

28.

---

ဆဏမင်္ဂလကီဠဏံ တဒါနိတိဒသာနမ္ပိ သကေသကေ ဝိမာနေ,ဥပဂမ္မ တဟိံတဟိံ ဥဒါနသမုဒါနဿနိဒါနမာ’သိ ဗောဓိံ;

()

එකල්හි තව්තිසා වැසි දෙවිවරුන් තමන්ගේ විමානවල උත්සව මංගල්‍ය පවත්වමින් ප්‍රීති ක්‍රීඩාවන්හි යෙදීම, බෝධි ඥානය ලබාගැනීම වෙනුවෙන් තැන් තැන්වල ප්‍රීති වාක්‍ය (උදාන) ප්‍රකාශ කිරීමට හේතුවක් විය.

---

၂၉.

29.

---

ဝိဝဋာ သယမေဝ မန္ဒိရာနံပိဟိတဉ္စာရကဝါဋဝါတပါနာ,ဘဝဒုက္ခနိရောဓဂါမိမဂ္ဂ-ပဋိလာဘာယ နိမိတ္တမာဟရိံသု;

()

මන්දබුද්ධිකයන්ගේ මන්දිරයන්හි වසා තිබූ සිරගෙවල්වල දොරවල් සහ ජනෙල් කවුළු තමන් විසින්ම විවෘත වීම, භව දුක් නිරුද්ධ කරන මාර්ගය (නිවන් මඟ) ලැබීමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၃၀.

30.

---

တဒဟေ မဓုရာမိသဿ ပေတ္တီ-ဝိသယေသွာဟရဏံ ခုဒါတုရာနံ,ဘဝိ ကာယဂတာသတာမတဿပဋိလာဘာယ နိမိတ္တမတ္တနော’ပိ;

()

එදින ප්‍රේත ලෝකයෙහි සාගින්නෙන් පෙළුණු ප්‍රේතයන්ට මිහිරි ආහාර ලැබීම, තමන් වහන්සේට ද කායගතාසති නැමැති අමෘත ධර්මය ලැබීමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၃၁.

31.

---

ဒိဝသေ ဇနနုဿဝေ ပိပါသာ-ဝိဂမော ဒီနဇနဿ ပေတလောကေ,သုခိတတ္တဿ ဥပေစ္စဗုဒ္ဓဘာဝံ;

()

උන්වහන්සේගේ උත්පත්ති මංගල්‍යය පැවැති දිනයෙහි, ප්‍රේත ලෝකයේ අසරණ සත්වයන්ගේ පිපාසාව දුරු වී සුවපත් වීම, උන්වහන්සේ බුද්ධත්වයට පැමිණීම පිළිබඳ නිමිත්තක් විය.

---

၃၂.

32.

---

ပဋိပက္ခဇနဿ မေတ္တိလာဘောတဒဟေ ဝါယသဝါယသာရိနမ္ပိ,ဘဝိဌာနမနန္တသတ္တလောက-ဝိသယဗြဟ္မဝိဟာရဘာဝနာယ;

()

එදින කපුටන් හා බකමූණන් වැනි එකිනෙකාට සතුරු සතුන් අතර පවා මෛත්‍රිය ඇති වීම, අනන්ත සත්ව ලෝකය විෂයෙහි කරනු ලබන බ්‍රහ්මවිහාර භාවනාවට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၃၃.

33.

---

သတိမဂ္ဂဖလုဗ္ဘဝေ ယထေဝဘဝဘီတျာပဂမော တထာဂတာနံ,သတိ ဇာတမဟာမဟေ ဘယံ ဝါနတိရစ္ဆာနဂတာနမာသိ တာသော;

()

මාර්ග ඵල අවබෝධයේදී තථාගතයන් වහන්සේලාගේ භව බිය දුරු වන්නාක් මෙන්, උන්වහන්සේගේ උත්පත්ති මංගල්‍යය සිදු වූ කල්හි තිරිසන් සතුන්ට කිසිදු බියක් හෝ තැතිගැන්මක් ඇති නොවිය.

---

၃၄.

34.

---

ပိယဘာဝုပသင်္ကမော ပဇာနံဟဒယာနန္ဒကရာယ ခေါ ဂိရာယ,ဇိနဓမ္မကထာယ သာဝကာနံဝိယ သာမဂ္ဂိရသဿ ပါတုဘာဝေါ;

()

ජනයා හදවත සතුටු කරන මිහිරි වචනයෙන් යුතුව එකිනෙකා කෙරෙහි ප්‍රියභාවයෙන් යුතුව ළං වීම, ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේගේ ධර්ම කථාව ශ්‍රවණය කරන ශ්‍රාවකයන්ගේ සමගි රසය පහළ වීමට පූර්ව නිමිත්තක් විය.

---

၃၅.

35.

---

သိတကိတ္တိလတာယ ရောပိတာယဘဝတော’သ္မိံ ဘုဝနာလဝါဠဂဗ္ဘေ,ဝိယ နိမ္မိတယန္တဝါရိဓာရာဇလဓာရာ ဓရဏီတလုဋ္ဌဟိံသု;

()

මේ ලෝකය නැමැති පාත්තියෙහි උන්වහන්සේගේ ශ්වේත (සුදු) කීර්ති ලතාව රෝපණය කරන්නාක් මෙන්, යන්ත්‍රයකින් විදින ලද දියධාරාවන් මෙන් පොළොවෙන් මහා දියධාරාවෝ පැන නැඟුණහ.

---

၃၆.

36.

---

ဘမရာဝလိဘာရပဉ္စဝဏ္ဏ-ကမလစ္ဆန္နမဟီတလံ ရရာဇ,ဇလဇံ ထလဇံ ပရာဂဟာရံဘုဝိ သဗ္ဗတ္ထ အပုပ္ဖိ ပုပ္ဖဇာတံ, ()

භ්‍රමර (බඹර) සමූහයාගෙන් ගහණ වූ පස්වණක් පැහැති නෙළුම් මලින් වැසුණු පොළෝ තලය බැබළුණු අතර, දියෙහි හා ගොඩෙහි හටගන්නා පරාග සහිත සියලු මල් වර්ගයෝ මුළු මිහිතලය පුරාම පිපී ගියහ.

---

၃၇.

37.

---

ဝိဋပီသု လတာသု ခန္ဓသာခါ-သတပတ္တာနိ တဒါ သုပုပ္ဖိတာနိ,နရဝီရ’ဘိရူပဒဿနာယဘူသမုမ္မီလိတလောစနာနိ’ဝါသုံ;

()

එකල්හි, ගස් හා වැල්වල කඳෙහි ද අතුවල ද මනාව පිපී ගිය මල් වර්ගයෝ, නරවීර වූ බෝධිසත්වයන් වහන්සේගේ අභිරූපී දේහය දැකීමට මහත් සේ විවර කරන ලද දෑස් මෙන් වූහ.

---

၃၈.

38.

---

ဥပရူပရိ သတ္တသတ္တ ဟုတွာသတပတ္တာနိ သီလာတလုဗ္ဘဝါနိ,တဝ အဗ္ဘုဒယော သုဒုလ္လဘောတိကထယန္တိဝိ’ဟ ကပါတုဘာဝတော နော;

()

ගල් තලාවෙන් පැන නැඟී එකිනෙකට ඉහළින් සත් බැගින් වූ නෙළුම් මල්, ‘ඔබ වහන්සේගේ උපත ඉතා දුර්ලභ ය’ යි අපට පවසන්නාක් මෙන් මෙහි පහළ වී බැබළුණහ.

---

၃၉.

39.

---

နိဇပါရမိတာလတာယ ကတ္တိ-လတယာ’လင်္ကတပုပ္ဖဟာသရူပါ,သမလင်္ကရိ ယာဝတာ ဘဝဂ္ဂံဓဇမာလာ ဇနနုဿဝေ တိလောကံ;

()

තමන් වහන්සේගේ පාරමිතා නැමැති වැලෙහි පිපුණු කීර්ති නැමැති මල් සිනහවෙන් අලංකාර වූ ද, ධජ මාලාවන්ගෙන් ශෝභිත වූ ද ඒ ජන මහෝත්සවය භවාග්‍රය දක්වා වූ මුළු තුන් ලොවම මනාව සැරසුවේය.

---

၄၀.

40.

---

အဝကုဇ္ဇသရောရုဟာဘိရာမံနဘဝမ္ဘောဇဝနဿိရိံ ဗဗန္ဓ,ဘုဝိ ပေါက္ခရဝဿမီဒိသန္တိဝဒမာနံဝ ပဝဿိ ဓမ္မဝဿံ;

()

යටිකුරු වූ නෙළුම් මල්වලින් මනෝහර වූ, අහස් කුසෙහි පිපි පියුම් වනයක සිරිය ඉස්මතු කරමින්, 'පොළොවෙහි මෙබඳු පොක්ඛර වර්ෂාවක් (නෙළුම් වැස්සක්) වී යැයි' පවසන්නාක් මෙන් දහම් වැස්සක් වැසුණේය.

---

၄၁.

41.

---

ရမဏီ ရမဏီယရူပသောဘာအစရုံ ဓမ္မမနင်္ဂရင်္ဂဘူမိ,မဓုပါ မဓုပါနမန္ဒိရာနိတဒဟေ နာဝသရိံသု ဓမ္မကာမာ;

() (အဗျပေတ ပဌမဒုတိယ ပါဒါဒိယမေကံ)

මනහර රූප ශෝභාවෙන් යුත් කාන්තාවෝ අනංග රඟබිම (කාම ක්‍රීඩා) හැර දමා ධර්මයෙහි හැසිරුණහ. එදින දහමට ලැදි වූ මී මැස්සෝ ද මී පැණි බොන මල් නැමැති මධුපාන මන්දිර කරා නොගියහ.

---

၄၂.

42.

---

ကမလာ ကမလာလယာ ဝိဝေသဘုဝနံ ဘူရိနဝါဝတာရဟာရီ,ဓရဏီ ဓရဏီဓရာဝတံသာဥပဟာရာတိဘရာတုရေဝ ကမ္ပိ;

() (အဗျပေတ ပဌမဒုတိယ ပါဒါဒိယမကံ)

නෙළුම් විමනෙහි වසන ලක්ෂ්මී දේවිය බඳු වූ ශ්‍රියා කාන්තාව බොහෝ නව අවතාරයන්ගෙන් මනහර වූ ලෝකයට පිවිසියාය. පර්වත නැමැති පළඳනාවෙන් යුත් මහා පෘථිවිය පූජෝපහාරයන්ගේ අධික බරින් පීඩිත වූවක් මෙන් කම්පා වූවාය.

---

၄၃.

43.

---

ရုစိရံ ရုစိရင်္ဂနာ တဒါနိအကရုံ ကီဠမနေကစန္ဒိကာသု,သုဝီရံ သုစိရံသိကိဏ္ဏတာရာ-နိကရော’ဘာသတရော’သိ ဘာကရော’ဝ;

() (အဗျပေတ ပဌမဒုတိယ ပါဒါဒိယမကံ)

එකල්හි මනහර කාන්තාවෝ නොයෙක් සඳරස් මධ්‍යයෙහි අලංකාර ලෙස ක්‍රීඩා කළහ. බොහෝ කලක් තිස්සේ පැතිර ගිය රැස් විහිදුවන තාරකා සමූහය සූර්යයා මෙන් ඉතා දීප්තිමත් වී බැබළුණේය.

---

၄၄.

44.

---

ပဝနော’ပဝနော’ပဝါယမာနောပဝိနောဒေသိ ပရိဿမံ ဇနဿ,ဝနဒါ ဝနဒါဟဝုပသန္တိံအကရုံ သဗ္ဗဓိ သဿသမ္ပဒဉ္စ;

() (အဗျပေတ ပဌမဒုတိယ ပါဒါဒိယမကံ)

උයන් වන මැදින් හමා ගිය මද පවන ජනයාගේ විඩාව දුරු කළේය. වැසි වලාකුළු ලැව්ගිනි සංසිඳුවා හැමතැනම ධාන්‍ය සම්පත (අස්වනු) සරුසාර කළේය.

---

၄၅.

45.

---

ဝိသဒါ ဝိသဒါ သကိတ္တိရာမာမုခရင်္ဂါလယ မာပကောဝိဒါနံ,သုဇနာ’သုဇနာ ဘဇိံသု တဿစရဏာနျင်္ကိတစက္ကလက္ခဏာနိ;

() (အဗျပေတ ပဌမဒုတိယ ပါဒါဒိယမကံ)

ප්‍රසන්න වූ, තමන්ගේ කීර්තියෙහි ඇලුනාවූ ද, මුඛ නැමැති රඟමඬල හැසිරවීමෙහි දක්ෂ වූ ද සත්පුරුෂයෝ මෙන්ම අසත්පුරුෂයෝ ද උන්වහන්සේගේ සක් ලකුණින් සුසැදි ශ්‍රී පාද පද්මයන් සරණ ගියහ (නමස්කාර කළහ).

---

၄၆.

46.

---

ဝသုဓံ ဝသုဓမ္ပတီ သမဂ္ဂါဒသဓမ္မေန’နုသာသယုံ တဒါနိ,ဟဒယံ ယဒယင်္ဂမာယ ဝါဏျာအသတံ မိတ္တဒုဟီ ဝိဓာနယိံသု;

() (အဗျပေတ ပဌမဒုတိယ ပါဒါဒိယမကံ)

එකල්හි එකමුතු වූ පෘථිවිපාලකයෝ (රජවරු) දසරාජ ධර්මයෙන් යුතුව පොළොව පාලනය කළහ. හදවතට ප්‍රිය උපදවන වචනයෙන් යුතුව මිතුරන්ට ද්‍රෝහි වූ අසත්පුරුෂයන්ගේ සිත් පවා යහපතෙහි පිහිටෙවූහ.

---

၄၇.

47.

---

တိမဒါ’တိမဒါ ဂဇာဓိပါပိမိဂရာဇူဟိ တဒါ သမာစရိံသု,ပဗလာ’ပဗလာ မိဂါ တဒညေပဋိသတ္ထာရမကံသု အညမညံ;

() (အဗျပေတ ပဌမဒုတိယ ပါဒါဒိယမကံ)

එකල්හි තදින් මත් වූ හස්ති රාජයෝ පවා සිංහ රාජයන් සමඟ මිත්‍රශීලීව හැසිරුණහ. බලවත් වූ ද දුබල වූ ද සෙසු මෘගයෝ (සත්තු) එකිනෙකා කෙරෙහි සුහදශීලී ප්‍රතිචාර දැක්වූහ.

---

၄၈.

48.

---

ဘုဝနေ ဘုဝနေကလောစနဿဇနနသ္မိံ ဒိဝသေ သမုဇ္ဇလာနီ,နိဟနိတာ’နိဟိတာယုဓာတိ ဘိတိံဇနယုံ ပါပိမတောဝ နေတရေသံ;

() (အဗျပေတ ပဌမဒုတိယ ပါဒါဒိယမကံ)

ලෝකයට එකම ඇසක් බඳු වූ බෝසතාණන් වහන්සේගේ උපන් දිනයෙහි, බැබළෙන්නා වූ ද එසවූවා වූ ද ආයුධ පහත හෙළන ලද්දේ වී යම් බියක් උපදවූයේ ද, එය පාපිෂ්ඨ මාරයාට මිස අන් කිසිවෙකුට නොවීය.

---

၄၉.

49.

---

ပရိဝါဒိတဒိဗ္ဗဘေရိဝီဏာ-တုရိယံ ဒဿိတဒိဗ္ဗနစ္စဘေဒံ,ဂဂနံ သုရရင်္ဂမဏ္ဍလာဘံတိဒသာနံ ဥပဟာရသာရမာသိ;

()

දිව්‍යමය බෙර, වීණා හා තූර්ය නාදයන් පවත්වන ලද්දා වූ ද, දිව්‍ය නර්තන විලාසයන් දක්වන ලද්දා වූ ද අහස් තලය, දෙවිවරුන්ගේ රඟමඬලක් බඳු වී තව්තිසා වැසි දෙවියන්ගේ උතුම් පූජෝපහාරයක් බවට පත් විය.

---

၅၀.

50.

---

သောဝဏ္ဏဝဏ္ဏဝဓုယာ ဂရုဂဗ္ဘဂသ္မိံတံနန္ဒနဗ္ဗနသမာနဝနင်္ဂတသ္မိံ,ဘုတဗ္ဘုတနွိတမဟေ နယနဉ္ဇနသ္မိံဇာတမှိ တမှိ တနုဇေ ဘဝိ ဘဒ္ဒဘတ္တိ;

() (မာလာဗန္ဓနံ)

රන්වන් පැහැති දේවියගේ (මහාමායා දේවියගේ) ගර්භයෙහි වැඩසිටි, නන්දන උයන බඳු වූ වනයට පැමිණි කල්හි, ඇස්වලට අඳුනක් බඳු වූ (ප්‍රිය උපදවන) ඒ පුත්‍ර රත්නය, අද්භූත වූ මහා මහෝත්සවයක් මධ්‍යයෙහි උපන් කල්හි සැමට උතුම් භක්තියක් උපන්නේය.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ အဝိဒူရေနိဒါနေ ဝိဝိဓပုဗ္ဗနိမိတ္တပါတုဘာဝပ္ပဝတ္တိ ပရိဒိပေါ. သတ္တမောသဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවි ජනයාගේ හදවත් සතුටු කරන, මේධානාන්ද නම් යතිවරයාණන් විසින් විරචිත ජිනවංශදීපයෙහි, අවිදූරේ නිදානයෙහි විවිධ පූර්ව නිමිති පහළ වීමේ පුවත පවසන සත්වැනි සර්ගය නිමවා වදාරන ලදී.

---

၁.

1.

---

ဝိသုဒ္ဓ (ဝံသဋ္ဌ) မသေသဗန္ဓဝေါကုမာရမာဒါယ တိလောကလောစနံ,အဂံသု တမှာ ကပိလဝှယံပုရံပုရီဝတံသံ သမလင်္ကတဉ္ဇသံ;

()

පිරිසිදු වංශයෙහි උපන් සියලු නෑදෑයෝ, තුන් ලොවටම ඇසක් බඳු වූ ඒ රාජ කුමාරයා වඩාගෙන, මැනවින් සරසන ලද මඟ තොට ඇති, පුරවරයන්ට කිරුළක් බඳු වූ ඒ කපිලවස්තු පුරයට වැඩම කළහ.

---

၂.

2.

---

တဒါ အဘိညာသု ဝသိသု ပါရဂေါသမာဓိဝိက္ခမ္ဘိတသဗ္ဗကိဗ္ဗိသော,ဝိဟာသိ သုဒ္ဓေါဒနဘုမိဘတ္တုနောကုလူပဂေါ ဒေဝလနာမတာပသော;

()

එකල්හි අභිඥාවල කෙළවරට පැමිණියා වූ ද, සමාධියෙන් සියලු කෙලෙසුන් යටපත් කළා වූ ද, සුද්ධෝදන රජතුමාගේ කුලූපග (කුලයට ලැදි) වූ දේවල නම් තපස්වරයෙක් (කාලදේවල තාපසයා) වාසය කළේය.

---

၃.

3.

---

တပေါဓနော သော ပဝိဝေကကာမဝါဒိဝါဝိဟာရတ္ထမုပါဂတော ဒိဝံ,တမတ္ထမညာတုမပုစ္ဆိ ဒေဝတာ-ပဝတ္တိတံ ပဿိယမင်္ဂလုဿဝံ;

()

විවේකය කැමති වූ ඒ තපස්වී තෙමේ දිවා කාලයෙහි වෙසෙනු පිණිස දෙව්ලොවට වැඩියේය. එහිදී දෙවිවරුන් විසින් පවත්වනු ලබන මංගල උත්සවය දැක, එහි තොරතුරු දැනගනු පිණිස (දෙවියන්ගෙන්) විමසුවේය.

---

၄.

4.

---

တဝေဝုပဋ္ဌာယကဘုမိဘတ္တုနောဝရောရသော မာရိယ မာရဝါဟိနိံ,ပရာဇယံ လစ္ဆတိ ဗောဓိမာယတိံမဟုဿဝေါ တမ္ပတိ ဝတ္တတေ, ဗြဝုံ;

()

‘ඔබගේ උපස්ථායක වූ සුද්ධෝදන රජුගේ උතුම් පුත්‍ර රත්නය මතු දිනක මාර සේනාව පරදවා බුද්ධත්වයට පත්වන්නේය. ඒ වෙනුවෙන් මේ මහා උත්සවය පැවැත්වෙන්නේය’ යි දෙවිවරු පැවසූහ.

---

၅.

5.

---

ဣမာယ ဝုတ္တန္တကထာယ စောဒိတောတပေါဓနော ဣဒ္ဓိဗလေန ဣဒ္ဓိမာ,သုရာလယေ အန္တရဓာန’နန္တရံနိကေတနေ ပါတုရဟောသိ ရာဇိနော;

()

මේ පුවත ඇසීමෙන් උනන්දු වූ සෘද්ධිමත් තපස්වරයා සෘද්ධි බලයෙන් දෙව්ලොවින් අතුරුදහන් වී, ක්ෂණයකින් රජමාලිගයෙහි පහළ විය.

---

၆.

6.

---

ကုမာရနိဇ္ဈာနမနောရထောက ဝသိတဟိံ သုပညတ္တမဟာရဟကာသနေ,နိသဇ္ဇ သုဒ္ဓေါဒနရာဇိနော’ဗြုဝိတဝတြဇံ ဒဋ္ဌုမိဓာဂတောတျ’ဟံ;

()

කුමාරයා දැකීමේ අභිලාෂයෙන් යුත් ඒ සංයමයෙන් යුතු තාපසයා, එහි මැනවින් පනවන ලද අනර්ඝ ආසනයෙහි හිඳ, සුද්ධෝදන රජුට මෙසේ කීවේය: ‘මම ඔබගේ පුත්‍රයා දැකීමට මෙහි පැමිණියෙමි’.

---

၇.

7.

---

နရိန္ဒစူဠာမဏိစုမ္ဗိတာနျ’ထပဒါနိ ဝန္ဒာပယိတု တပဿိနော,ဝိဘုသဏာလင်္ကတမတ္တသမ္ဘဝံနရာဓိပေါ ရာဇကုမာရမာဟရိ;

()

එවිට, තාපසයාගේ පාදයන් වැන්දවීම පිණිස, ආභරණයෙන් සරසන ලද තම පුත්‍ර වූ රාජ කුමාරයාව රජතුමා එහි කැඳවාගෙන ආවේය.

---

၈.

8.

---

တဒတ္တဘာဝေန’ဟိဝါဒနာရဟ-ဿ’ဘာဝတော တဿ ရရာဇ သူနုနော,ပဝဋ္ဋယိတွာ ဇဋိလဿ သမ္ပတိဇဋာသု စက္ကင်္ကိတပါဒပင်္ကဇံ;

()

උන්වහන්සේගේ උතුම් ආත්මභාවය අනුව අනෙකෙකුට වැඳීම නුසුදුසු බැවින්, ඒ කුමාරයාගේ සක් ලකුණින් හෙබි ශ්‍රී පාද පද්මයන් කරකැවී තාපසයාගේ ජටාව (කෙස් කලඹ) මත පිහිටා බැබළුණේය.

---

၉.

9.

---

ကုမာရမာဒါယ သမပ္ပိတဉ္ဇလိံဝိဓာယ ပါဒေသွနိသမ္မကာရိနော,သစေ ဌပေယျုံ ဇဋိလဿ သတ္တဓာဖလေယျ မုဒ္ဓါ ဇဋိတောဇဋာယ’ပိ;

()

නුවණින් නොවිමසා බලා, කුමාරයාව ගෙන තාපසයාගේ පාමුල තැබුවේ නම්, ඒ ජටාධර තාපසයාගේ හිස ජටාවත් සමඟ සත් කඩකට පැලී යන්නේය.

---

၁၀.

10.

---

သကာသနုဋ္ဌာယ အထေ’သိဘူမိယာနိဟစ္စ သော ဒက္ခိဏဇာနုမဏ္ဍလံ,အကာ မဟာကာရုဏိကဿ ဂါရဝံသိရောဝိရူဠှဉ္ဇလိ ပုပ္ဖမဉ္ဇရီ;

()

එකල්හි ඒ ඍෂිවරයා තමන්ගේ ආසනයෙන් නැඟී සිට, දකුණු දණ මඬල බිම තබා, හිස මත තබාගත් දොහොත් මුදුන් මල් මාලාවක් බඳු වූ අංජලියෙන් යුතුව මහා කාරුණිකයාණන් වහන්සේට ගෞරව දැක්වීය.

---

၁၁.

11.

---

ဥဒိက္ခမာနော ဝသိနာ သမပ္ပိတံတမဉ္ဇလိံ ဘတ္တိဘရေန ဘူပတိ,အထော’နမေတွာ တနုမီသကံ သကံပဝန္ဒိ ပါဒမ္ဗုရုဟာနိ သုနုနော;

()

තාපසයා විසින් පවත්වන ලද ඒ වන්දනාව දුටු රජතුමා ද මහත් වූ භක්තියෙන් යුතුව, තමන්ගේ ශරීරය මදක් නමා, පුත්‍රයාගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් වැන්දේය.

---

၁၂.

12.

---

သိယာ’ဝ ဗုဒ္ဓေါ ပုရိသာသဘော အယံနဒဿနံ တဿ သိယာ မမန္တီ သော,နိရူပမံ ရူပသိရိံ သမေက္ခိယပယာသိ နိဋ္ဌံ ဥပဓာရယံ ဝသိ;

()

‘මේ පුරුෂ ශ්‍රේෂ්ඨයා ඒකාන්තයෙන්ම බුදු වන්නේය. එහෙත් මට උන්වහන්සේ දැකීමට නොලැබෙන්නේය’ යි ඒ අසදෘශ රූප ශ්‍රියාව දැක, මැනවින් විමසා බලා ඒ තාපසයා නිගමනයකට පැමිණියේය.

---

၁၃.

13.

---

ဝဝတ္ထယိတွေဝမုဠာရဗုဒ္ဓိမာဝိတိဏ္ဏကင်္ခေါ ဟသမီသကံ ရုဒံ,နရိန္ဒမောရောဓပုရက္ခတံ ဝသီတဒဝသီဒါပယိ သံသယဏ္ဏဝေ;

()

මෙසේ තීරණය කළා වූ, සැක දුරු කළා වූ, මහා ප්‍රඥාවන්ත තාපසයා මදක් සිනාසී, නැවත හැඬුවේය. රජු සහ අන්තඃපුර වැසියන් ඉදිරියෙහි ඔහු කළ ඒ ක්‍රියාව ඔවුන්ව සැක නැමැති සාගරයක ගිල්වූයේය.

---

၁၄.

14.

---

တမာဟရိတွာန ပကဝတ္တိမဗ္ဘုတံပုရက္ခတော’ရောဓဇနဿ ရာဇိနော,ယတိဿရော သံသယသလ္လမုဒ္ဓရံသဗန္ဓဝေ’နုဿရိ ကာလဒေဝလော;

()

අන්තඃපුර වැසියන් පිරිවරා සිටි රජතුමාට ඒ අසිරිමත් සිදුවීම පහදා දෙමින්, ඔවුන්ගේ සැක නැමැති හුල උදුරා දමමින්, ඒ යති ශ්‍රේෂ්ඨ කාලදේවල තාපසයා තමාගේ නෑදෑයන් සිහිපත් කළේය.

---

၁၅.

15.

---

သကေကုလေ နာဠကနာမဒါရကောသယမ္ဘုနော လစ္ဆတိ ဒဿနံ ဣတိ,တမတ္ထမညာ သမုပေစ္စ တံကုလံတွမာဟ ပဗ္ဗဇ္ဇိတိ ဘာဂိနေယျကံ;

()

‘මගේ කුලයෙහි නාලක නම් දරුවා ස්වයම්භූ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේව දැකීමට ලබන්නේය’ යි ඒ කරුණ දැනගෙන, එම පවුල වෙත ගොස් සිය බෑණනුවන්ට ‘ඔබ පැවිදි වන්න’ යැයි කීවේය.

---

၁၆.

16.

---

နိရာမယံ ပဉ္စမဝါသရမှိ သောဝရောရသံ ဝါသိတဂန္ဓဝါရိနာ,ပဝတ္တမာနေ ဘဝနေ မဟာမဟေနဟာပယိ ဘူပတိ ဗန္ဓုမဇ္ဈဂေါ;

()

පස්වැනි දිනයෙහි නීරෝගී වූ උතුම් පුත්‍ර රත්නය, මාලිගයෙහි මහා මංගල්‍යයක් පවතිද්දී, නෑදෑයන් මැද සිටි රජතුමා සුවඳ පැනින් නෑවූයේය.

---

၁၇.

17.

---

ပသတ္ထမနွတ္ထဘိဓာန မတ္တနောကုမာရမာရောပယိတုံ ပရောသတံ,သဝေဒဝေဒင်္ဂပဘေဒကောဝိဒေဒွိဇေ နိမန္တာပယိ သော နရာဓိပေါ;

()

තම කුමාරයාට අර්ථවත් වූ ද ප්‍රශංසනීය වූ ද නාමයක් තැබීම පිණිස, ඒ මනුෂ්‍යෙන්ද්‍රයා වේදය හා වේදාංගයන්හි පරතෙරට පත් බ්‍රාහ්මණයන් සියයකට අධික පිරිසකට ආරාධනා කළේය.

---

၁၈.

18.

---

သုရိန္ဒရူပေါ သုရမန္ဒိရောပမံတမိန္ဒိရာဓာရနရိန္ဒမန္ဒိရံ,ဇနိန္ဒသီဟော’ပဂတာ’ဝနီသုရေအမန္ဒပူဇာဝိဓိနာ’ဘိရာဓယိ;

()

දේවේන්ද්‍රයෙකු වැනි වූ, ජනෙන්ද්‍ර සිංහ වූ (සුද්ධෝදන රජු), දිව්‍ය විමනක් බඳු වූ ද ශ්‍රියා කාන්තාවගේ වාසස්ථානයක් බඳු වූ ද ඒ රජමාලිගයට පැමිණි බ්‍රාහ්මණයන් උසස් පූජා විධිවලින් සතුටු කළේය.

---

၁၉.

19.

---

အနေနသိဒ္ဓါ သမတိံသပါရမီ-သဒတ္ထသမ္ပတ္တိပရတ္ထကာရိနာ,တထာ’တ္ထ သင်္ခါတဓနံ နိဓာနဂံဣမမှိ သိဒ္ဓံ သဟဇာတိယာ ယတော;

(၅)

පරහිත සුව පිණිස ක්‍රියා කරන, උතුම් අර්ථයන් සාධනය කරන මොහු විසින් තිස් පෙරුම් දම් පුරන ලදී. එහෙයින් නිදන්ගත වූ ධනය නැමැති ‘අර්ථය’ ද මොහුගේ උපතත් සමඟම සිද්ධ (ලඟා) විය.

---

၂၀.

20.

---

ဒွိဇေဟိ တန္တိဗ္ဗစနဒွယာရဟံသမာသသံခိတ္တပဒတ္ထသံဟိတံ,သုတဿ သိဒ္ဓတ္ထ’ဘိဓာနမတ္တနောတတော’ဘိဝေါဟာရသုခါယ ကာရယိ;

()

එහෙයින්, බ්‍රාහ්මණයන් විසින් පවසන ලද, ගැඹුරු අරුත් දෙකක් කැටිකොට ගත්, සංක්ෂිප්ත වූ අර්ථ ඇති ‘සිද්ධාර්ථ’ යන නාමය ලෝක ව්‍යවහාරයෙහි පහසුව පිණිස තම පුත්‍රයාට තැබීය.

---

၂၁.

21.

---

သုယာမရာမဒ္ဓဇမန္တိလက္ခဏ-သုဘောဇကောဏ္ဍညသုဒတ္တသညိနော,ဣမေ ဒွိဇာ ရာဇသုပူဇိတာ တဒါဝိစက္ခဏာလက္ခဏပါဌကာ’ဘဝံ;

()

එකල්හි, රජු විසින් මනාව පුදන ලද, ලක්ෂණ කියවීමේ දක්ෂ වූ, සුයාම, රාම, ධජ, මන්ති, ලක්ඛණ, සුභෝජ, කොණ්ඩඤ්ඤ සහ සුදත්ත යන නමින් හැඳින්වුණු මේ බ්‍රාහ්මණවරු (අටදෙනා) වූහ.

---

၂၂.

22.

---

သုဘာသုဘံ ပဿိယ ဒေဟလက္ခဏံဝိဘာဝယဝှော ဣတိ တေသမဗြုဝိ,သမုက္ခိပိတွာ’င်္ဂုလိပလ္လဝဒွယံဇနာဓိပံ သတ္တဇနာ’ဗြဝုံ ဒွိဓာ;

()

(ශුද්ධෝදන රජතුමා) 'ශරීර ලක්ෂණ බලා ශුභ අශුභ ප්‍රකාශ කරනු මැනව' යි ඔවුනට කීවේය. එවිට බ්‍රාහ්මණවරුන් සත්දෙනෙක් තම ඇඟිලි යුගලක් බැගින් ඔසවා, රජුට කරුණු දෙයාකාරයකින් ප්‍රකාශ කළහ.

---

၂၃.

23.

---

သစေ မဟာရာဇ အဂါရမာဝသေဝရောရသော တေ ပရိစာရိတိန္ဒြိယော,သမင်္ဂိဘုတော ရတနေဟိ သတ္တဟိဘဝေယျ ရာဇာ ဝတစက္ကဝတျ’ယံ;

()

මහාරාජයාණෙනි, ඉදින් ඔබගේ මේ උතුම් පුත්‍ර රත්නය පංචෙන්ද්‍රියයන් පිනවමින් ගිහිගෙයි වෙසෙන්නේ නම්, සප්ත රත්නයෙන් සමන්විතව ඒකාන්තයෙන්ම සක්විති රජෙක් වන්නේය.

---

၂၄.

24.

---

မဟာဒယော’ယံ ကရုဏာယ စောဒိတောဃရာ’ဘိဂန္တွာ ယဒိ ပဗ္ဗဇိဿတိ,ဘဝေယျ ဗုဒ္ဓေါ’ခိလဉေယျမဏ္ဍလံသယံ အဘိညာယ နဟေ’တ္ထသံသယော;

()

මහත් දයාවෙන් හා කරුණාවෙන් මෙහෙයවන ලද මොහු, ඉදින් ගිහිගෙය හැර දමා පැවිදි වන්නේ නම්, සියලු දතයුතු ධර්මයන් ස්වයංභූ ඥානයෙන් අවබෝධ කොටගෙන බුදු බවට පත්වන්නේමය. මෙහි කිසිදු සැකයක් නැත.

---

၂၅.

25.

---

ကဏိဋ္ဌဘူတော ဝယသာ တဒန္တရေပသတ္ထသတ္ထာ’ဝဂမေန ဇေဋ္ဌကော,သမုက္ခိပိတွာ’င်္ဂုလိမေကမဗြုဝိဣတီဟ ကောဏ္ဍညသမညဘုသုရော;

()

ඒ අතර වයසින් බාලයා වුවද, ප්‍රශස්ත ශාස්ත්‍ර ඥානයෙන් ජ්‍යෙෂ්ඨයා වූ, කොණ්ඩඤ්ඤ නම් වූ ඒ බ්‍රාහ්මණ තෙමේ තනි ඇඟිල්ලක් පමණක් ඉහළට ඔසවා මෙසේ පැවසීය:

---

၂၆.

26.

---

ဣမဿ ဝေနေယျဇနာကတဉ္ဇလီသမံ ဖုသန္တာနိ ဝသုန္ဓရာတလံ,သုဘာနိ ဘောပါဒတလာတိ သဗ္ဗဒါဘဇန္တိ ဘတျာ ကမလာနိဝါလိနော;

()

මහරජ, විනෙය ජනයා විසින් දොහොත් මුදුන් දී වඳිනු ලබන, පොළෝ තලය සමව ස්පර්ශ කරන්නා වූ, මොහුගේ ශුභ වූ පාද තලයන් සැමවිටම භක්තියෙන් සේවනය කරනු ලබයි.

---

၂၇.

27.

---

ဣမဿ ခေမန္တမသေသပါဏိနောတိပဋ္ဋကန္တာရပထာဝတာရဏေ,သုသဇ္ဇိတံ စက္ကယုဂံဝ ပါရမီရထမှိ ပါဒင်္ကိတစက္ကလက္ခဏံ;

()

සියලු සතුන් ක්ෂේම භූමිය වෙත පැමිණවීම සඳහා, භව කතරින් එතෙර කරවන, පාරමී නමැති රථයෙහි මනාව සවි කරන ලද රෝද යුගලක් බඳු වූ මංගල චක්‍ර ලක්ෂණ මොහුගේ පාදයන්හි පිහිටා ඇත.

---

၂၈.

28.

---

ဣမဿ ဘော ကမ္ဗလဘေဏ္ဍုကောပမံသုမဋ္ဋဝဋ္ဋာယတပဏှိမဏ္ဍလံ,သဒါ ပဒမ္ဘောဇနိဝါသလက္ခိယာတနောတိ ပီနတ္ထနပိဏ္ဍဝိဗ္ဘမံ;

()

පින්වත, මොහුගේ සිනිඳු වූ ද, වටකුරු වූ ද, දිගටි වූ ද විලුම් මණ්ඩලය කම්බිලි පන්දුවක් බඳුය. එය පාද පද්මයෙහි වසන ලක්ෂ්මියගේ පිරිපුන් පියයුරු යුගලක ශෝභාව සැමවිටම පතුරුවයි.

---

၂၉.

29.

---

ဣမဿ ဒီဃင်္ဂုလိပန္တိ ဝဋ္ဋိတ-မနောသိလာလတ္တကဝတ္တိကောပမာ,ဝိဘာတိ ဘော ဗာဟုလတာယ ပါရမီ-လတာယ ဝါ နူတနပတ္တပန္တိဝ;

()

පින්වත, මොහුගේ දිගු වූ ඇඟිලි පෙළ, වටකුරු කරන ලද මනෝසීල සහ ලාකඩ වැටි වැනිය. නැතහොත් එය පාරමී නමැති වැල් බාහුවෙහි hටගත් අලුත් දලු පෙළක් මෙන් බබළයි.

---

၃၀.

30.

---

ဣမဿ ပါရေဝဋပါဒ ပါဋလာသပါဏိပါဒါ တဠုဏာတိကောမလာ,ဥဠာရပူဇာဝိဓိသမ္ပဋိစ္ဆနေပဝါဠပါတိ’ဝ သမုလ္လသန္တိ ဘော;

()

පින්වත, පරෙවියෙකුගේ පාද මෙන් රතු පැහැති වූ ද, ඉතා ළපටි හා සුකොමළ වූ ද මොහුගේ අත් පා තලයන්, උදාර පූජා විධි පිළිගැනීම සඳහා තබන ලද රත් පියුම් බඳුනක් මෙන් බබළයි.

---

၃၁.

31.

---

ဣမဿရူပဿိရိမန္ဒိရောဒရေသမပ္ပမာဏာဘိနဝင်္ဂုလီဟိ ဘော,ပဒိဿရေ ဇာလကဝါဋသန္တိဘာသပါဏိပါဒါ တတဇာလလက္ခဏာ ()

පින්වත, රූප ශ්‍රීයට මන්දිරයක් බඳු වූ මොහුගේ ශරීරයෙහි, සමාන ප්‍රමාණ ඇති අලුත් ඇඟිලිවලින් යුත් අත් පා තලයන්හි දැල් කවුළුවලට සමාන වූ, පැතිරුණු දැල් ලක්ෂණ පෙනෙන්නට තිබේ.

---

၃၂.

32.

---

ဣမဿ ဥဿင်္ခပဒဿ ဂေါပ္ဖကာပဒမ္ဗုဇာနံ စတုရင်္ဂုလောပရိ,ပတိဋ္ဌိတာ ပုဏ္ဏဃဋေသုကန္ဓရာ-ဝိလာသမာလိင်္ဂိယ ရာဇဘာသရေ;

()

උස් වූ විලුම් ඇති මොහුගේ වළලුකරයන්, පාද පද්මයන්ට සතරඟුලකට ඉහළින් පිහිටා තිබේ. ඒවා පූර්ණ ඝටයන්හි බෙල්ලේ විලාසය වැළඳගෙන රජු ඉදිරියෙහි බබළයි.

---

၃၃.

33.

---

ဣမဿ ဒေဟဇ္ဇုတိဝါရိပူရိတ-သရီရကေဒါရဘဝါ ဖလတ္ထိနော,သုရတ္တသာလျောဒရသန္နိဘာ သုဘာဒုဝေဏိဇင်္ဃာ အဘိပီဏယန္တီ ဘော;

()

පින්වත, මොහුගේ ශරීරයේ කාන්ති නමැති ජලයෙන් පිරුණු ශරීර කෙතෙහි හටගත්, ඵල ප්‍රයෝජන පතන්නන් සතුටු කරවන්නා වූ, මනාව රතු පැහැති හැල් වී කරලක අභ්‍යන්තරය බඳු වූ ශුභ කෙණ්ඩා යුවළක් ඇත්තේය.

---

၃၄.

34.

---

ဣမဿ ဘော ဇာနုယုဂံ ပရာမသံအနောနမန္တော ဌိတကော မဟာဘုဇော,သဟတ္တနာ သမ္ဘဝဗောဓိသာခိနောဝိသာလသာခါယ ဝိလာသမာဒိသေ;

()

පින්වත, කෙළින් කෙළින් සිටගෙනම නොනැමී තම දණහිස් දෙක අතගෑ හැකි දිගු බාහුවලින් යුත් මොහු, තමන්ගෙන්ම උපන් බෝධි වෘක්ෂයේ විශාල අත්තක විලාසය පෙන්වයි.

---

၃၅.

35.

---

ဣမဿ ကောသောဟိတဝတ္ထဂုယှကောအဘိန္နကောကာသကကောသကောသဂေါ,အနညသာဓာရဏတာဒိနာ’ယတိံအနင်္ဂသင်္ဂါမပရမ္မုခေါ သိယာ;

()

කොපුවක සැඟවුණු රහස්‍ය අවයව ඇති මොහු, නොබිඳුණු නෙළුම් පොහොට්ටුවක් කොපුවක් තුළ ඇති සේ පිහිටි හෙයින්, අනාගතයේදී අන් අයට පොදු නොවන ආකාරයෙන් කාම සංග්‍රාමයන්ගෙන් පරාජය නොවන කෙනෙකු වන්නේය.

---

၃၆.

36.

---

ဣမဿ ဘော ဂေါတမဂေါတ္တကေတုနောကလေဝရေ ကဉ္စနသတ္တိဘတ္တစော,သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏော ဇိနစီဝရဿပိတနောတိ သောဘံ ဃနဗုဒ္ဓရံသိနော;

()

පින්වත, ගෝතම ගෝත්‍රයට ධජයක් බඳු වූ මොහුගේ ශරීරයෙහි රන් තහඩුවක් වැනි රන්වන් පැහැති සමක් ඇත්තේය. එය ජින චීවරයට ද, ඝන බුද්ධ රශ්මියට ද මහත් ශෝභාවක් පතුරුවයි.

---

၃၇.

37.

---

ဣမဿ ဇမ္ဗောနဒီပိဉ္ဇရာယ ဘောသိရိသပုပ္ဖဿုကုမာရစာရိယာရဇောနုမတ္တံ ဆဝိယာ နလိမ္ပတေသရောဇပတ္တေရိဝ ဝါရိဗိန္ဒဝေါ;

()

පින්වත, රන්වන් පැහැති වූ ද, මාර පුෂ්පයක් මෙන් සුකොමළ වූ ද මොහුගේ සමෙහි නෙළුම් පතෙහි දිය බිඳු මෙන් කිසිදු කෙලෙස් ධූලියක් හෝ කුණු දහඩියක් නොතැවරෙයි.

---

၃၈.

38.

---

ဣမဿ လောမာနိ ကလေဝရေ ဝရေဝိသုံ ဝိသုံ ကူပဂတာနိ သူနုနော,ဝိလုမ္ပရေ ရူပဝိလာသလက္ခိယာမနောရမံ ဘော ကမဏိကဉ္စုကဿိရိံ;

()

පින්වත, ඔබගේ මේ උතුම් පුත්‍රයාගේ ශරීරයෙහි ලොම් සැම එකක්ම එක එක ලොම් කූපයක වෙන වෙනම හටගෙන ඇත. ඒවා රූප විලාස ශ්‍රීයෙන් යුතුව, ඉතා මනෝහර වූ මැණික් කබායක සිරිය පෙන්වයි.

---

၃၉.

39.

---

ဣမဿ ဥဒ္ဓဂ္ဂမုခံ မုခဿိရိံပဒက္ခိဏာဝတ္တ မပေက္ခိနော ယထာ,တိရောကရေ ရောမဝိတာန မိန္ဒိရာ-နိကေတနိန္ဒီဝရကာနနဿိရိံ;

()

මොහුගේ උඩු බලා වැඩුණු අග ඇති, දකුණට කැරකැවුණු ලොම් පෙළ, ලක්ෂ්මියගේ නිවහන බඳු වූ නිල් මහනෙල් වනයක සිරිය පරදවන සේ මුහුණෙහි ශෝභාව පතුරුවයි.

---

၄၀.

40.

---

ဣမဿ ဘောရာဇ သရောဇယောနိနောယထောဇုဂတ္တံ ဥဇုဂတ္တမာယတိံ,အနညသာမညဂုဏာဝကာသတောပဇာဘိပူဇာဝိဓိဘာဇနံ သိယာ;

()

පින්වත් රජතුමනි, බ්‍රහ්මයාගේ ශරීරය මෙන් කෙළින් පිහිටි මොහුගේ ශරීරය, අනාගතයේදී අන් අයට සාධාරණ නොවන අසමසම ගුණයන්ගේ ආනුභාවයෙන්, සකල ලෝක සත්වයාගේ වන්දනා මානයන්ට සුදුසුම භාජනය වන්නේය.

---

၄၁.

41.

---

ဣမဿ သတ္တုဿဒလက္ခဏံ သုဘံသမံသမဒ္ဒိဋ္ဌသိရာဝလိံ သဒါ,ဒဓာတိ ဘော ပါရမိဓမ္မသိပက္ပိနောသုဓန္တစာမီကရပိဏ္ဍဝိဗ္ဘမံ;

()

පින්වත, පාරමී ධර්ම නමැති ශිල්පයෙහි දක්ෂ වූ මොහුගේ ශරීරයෙහි මනාව පිරුණු තැන් හතක් ඇති ලක්ෂණය ද, නහරවැල් මතු වී නොපෙනෙන සම මස් ඇති ස්වභාවය ද, මනාව උණු කරන ලද රන් පිණ්ඩයක ශෝභාව සැමවිටම දරයි.

---

၄၂.

42.

---

ဣမဿ ပုဏ္ဏောဘယကာယဘာဂိမံမိဂိန္ဒပုဗ္ဗဒ္ဓသရီရလက္ခဏံ,ကုဒိဋ္ဌိဝါဒီဘသိရောဝိဒါရဏေနရိန္ဒသာမတ္ထိယမုဗ္ဗဟေ နကိံ;

()

මොහුගේ ශරීරයේ දෙපසම පිරුණු, සිංහ රාජයෙකුගේ ශරීරයේ පූර්ව භාගය වැනි වූ ශරීර ලක්ෂණය, මිථ්‍යා දෘෂ්ටික නමැති ඇතුන්ගේ හිස් පළා හැරීමට සමත් වූ නරේන්ද්‍රයෙකුගේ ශක්තිය විදහා නොපාන්නේද?

---

၄၃.

43.

---

ဣမဿု’ပေတော ဃနမံသဝဋ္ဋိယာစိတန္တရံသော မုဒုစာရုပိဋ္ဌိယံ,ဘဝဏ္ဏဝါ ကဉ္စနပစ္စရိသိရံတနောတိ သတ္တုတ္တရဏေ နရာဓိပ;

()

නරේන්ද්‍රයාණෙනි, ඝන මස් වැටියෙන් යුත්, මුදු වූ ද මනහර වූ ද පිට මැදක් ඇති මොහුගේ පුළුල් උරතලය, සත්වයන් භව සාගරයෙන් එතෙර කරවීම සඳහා රන් පහුරක සිරිය පතුරුවයි.

---

၄၄.

44.

---

ဣမဿ နိဂြောဓမဟီရုဟဿိဝသမပ္ပမာဏော ပရိမဏ္ဍလောပျ’ယံ,ကဒါစိ ဒုက္ခာတပခိန္နဒေဟိနံပရိဿမံ ဘော ပဇဟေ ဘဝဉ္ဇသေ;

()

පින්වත, නුග රුකක් මෙන් උසින් ද වටප්‍රමාණයෙන් ද සම ප්‍රමාණ ඇති මොහු, සංසාර මඟෙහි දුක් නමැති අව්වෙන් පීඩිත වූ සත්වයන්ගේ වෙහෙස නිවාලන්නේය.

---

၄၅.

45.

---

ဣမဿ ရာဇိတ္တယရဉ္ဇိတော’တ္တရိံကရီယမာနု’တ္တမဓမ္မနိဿနော,သုမဋ္ဋဝဋ္ဋော သမဝတ္တခန္ဓကောမုတိင်္ဂခန္ဓောရိဝ ရာဇ ရာဇတေ;

() (သိလေသ ဗန္ဓနံ)

රජතුමනි, රන්වන් පැහැයෙන් බබළන, උතුම් ධර්ම නාදය පතුරුවන, සිනිඳු වූ ද වටකුරු වූ ද මොහුගේ බෙල්ලේ ප්‍රදේශය මනාව වටකුරු වූ බෙරයක බඳක් මෙන් බබළයි.

---

၄၆.

46.

---

ဣမဿ ဘော သတ္တသဟဿသမ္မိတာယထာ’မတဇ္ဈောဟရဏာဘိလာသိနော,ရသဂ္ဂသာ သန္တိ ရသာဒနုမ္မုခါရသဂ္ဂသဂ္ဂီ’တျ’ဘိဓီယတေ တတော;

()

පින්වත, අමෘතය අනුභව කිරීමට කැමති වන්නාක් මෙන්, රස දැනීමට සැදී පැහැදී සිටින සත්දහසක් රස නහරයන් මොහුගේ දිවෙහි පිහිටා ඇත. එම නිසා ඔහු 'රසග්ගසග්ගී' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၄၇.

47.

---

ဣမဿ’နုဗျဉ္ဇနတာရကာကုလေအနန္တရူပါယတနမ္ဗရော ဒရေ,ဝိရောစတေဗာရသမီသသိရိဝနရိန္ဒသီဟဿဟနူပမာဟနူ;

()

මොහුගේ අනුව්‍යඤ්ජන නමැති තාරකාවන්ගෙන් ගහන වූ මුහුණ නමැති ආකාශයෙහි, සිංහ රාජයෙකුගේ හකු වැනි වූ හකු යුගලය උදෑසන සූර්යයාගේ ශ්‍රීයෙන් බබළයි.

---

၄၈.

48.

---

ဣမဿ တာဠိသတိဒန္တပန္တိ ဘောပဟူတဇိဝှာရထိကံ စရန္တိယာ,မနုညဝါဏိဝနိတာယ တတွတေပသတ္ထမုတ္တာဝလိလီလမာယတိံ;

()

පින්වත, දිගු වූ දිව නමැති රථයෙහි හැසිරෙන මනහර වූ වාග් දේවතාවියට, මොහුගේ සතළිසක් වූ දන්ත පෙළ අනාගතයේදී උතුම් මුතු පොටක විලාසය දක්වයි.

---

၄၉.

49.

---

ဣမဿ ဇဝှာဝရကဏ္ဏိကာဝဟေမုခမ္ဗုဇေ သစ္စသုဂန္ဓဝါသိတေ,သမပ္ပမာဏာ ဒသနာဝလီ သုဘာဝိဘာတိ ကိဉ္ဇက္ခတတီဝ ဘူပတီ;

()

රජතුමනි, සත්‍යය නමැති සුවඳින් සුවඳවත් වූ, දිව නමැති උතුම් කේසර ඇති මොහුගේ මුහුණ නමැති පද්මයෙහි, සමාන ප්‍රමාණ ඇති ශුභ දන්ත පෙළ නෙළුම් මලක රේණු පෙළක් මෙන් බබළයි.

---

၅၀.

50.

---

ဣမဿ ဘော ခဏ္ဍိတသင်္ခပဏ္ဍရာဒွိဇာဝလီ နိဗ္ဗိဝရန္တရာယတိံ,သမုဗ္ဘဝါယုတ္တိလတာယ တာယတိမုခါလဝါဠေ မုကုလာဝလိဿိရိံ;

()

පින්වත, කපන ලද හක්ගෙඩියක් මෙන් සුදු පැහැති වූ, එකිනෙකට ඉතා ලංව පිහිටි මොහුගේ දන්ත පෙළ, අනාගතයේදී මුඛය නමැති පාත්තියෙහි වැවුණු මල් පොහොට්ටු පෙළක සිරිය දරයි.

---

၅၁.

51.

---

ဣမဿ ပီဏာနနစန္ဒစန္ဒိကာသုသုက္ကဒါဌာဝလိ သစ္စဝါဒိနော,ပဒိဿတေ ဓမ္မတဠာကကီဠနေကတာဘိလာသာရိဝဟံသမာလိနီ;

()

සත්‍යවාදී වූ මොහුගේ, පුදනු ලබන මුහුණ නමැති චන්ද්‍රයාගේ චන්ද්‍රිකාව බඳු වූ ඉතා සුදු පැහැති දළ පෙළ, ධර්ම නමැති විලෙහි කෙළි සෙල්ලම් කිරීමට කැමති හංස සමූහයක් මෙන් පෙනෙයි.

---

၅၂.

52.

---

ဣမဿ စာနုတ္တရဓမ္မဒေသနာ-တရဏျမာလောလလကာရရူပိနီ,ပဟူတဇိဝှာ ဘဝသာဂရာ’ယတိံနရိန္ဒ ပါရံ ဇနတာ’ဝတာရယေ;

()

රජතුමනි, මොහුගේ උතුම් ධර්ම දේශනා නමැති ඔරුවෙහි නැඟී, ලෙළදෙන රළ පෙළක් බඳු වූ දිගු දිවෙහි ආනුභාවයෙන්, අනාගතයේදී ජනතාව සංසාර සාගරයෙන් එතෙර කරවනු ඇත.

---

၅၃.

53.

---

ဣမဿ ဘော ဗြဟ္မသရောပမော သဒါသဟဿဓာ’ယံ ကရဝီကရာဝတော,မနောဟရဋ္ဌင်္ဂသမင်္ဂိသုဿရောသသောတကာနံ မဏိကုဏ္ဍလာယတေ;

()

පින්වත, බ්‍රහ්ම ස්වරූපයට සමාන වූ ද, කරවික් කුරුල්ලෙකුගේ හඬ මෙන් දස දහස් ගුණයකින් මිහිරි වූ ද, අෂ්ටාංගයකින් යුත් මොහුගේ මනෝහර කටහඬ අසන්නන්ගේ කන්වලට මැණික් කුණ්ඩලාභරණයක් බඳු වන්නේය.

---

၅၄.

54.

---

ဣမဿ နီလံ နယနုပ္ပလဉ္စယံနိရူပမေ ရူပဝိလာသမန္ဒိရေ,နိရောပိတံ ဘော မဏိသီဟပဉ္ဇရ-ဒွယံဝ ဘာသေ ကုသလေန ကေနစိ;

()

පින්වත, උපමා රහිත වූ රූප විලාස මන්දිරයෙහි පිහිටුවන ලද මොහුගේ නිල් මහනෙල් බඳු නෙත් යුගල, කිසියම් කුසලයකින් මවන ලද මැණික් සිංහ පංජර යුවළක් මෙන් බබළයි.

---

၅၅.

55.

---

ဣမဿ ပါဌီနယုဂံ’ဝ ဒိဿတေဝိသိဋ္ဌရူပါယတနာပဂါသယံ,သုဘံ ဂဝစ္ဆာပဝိလောစနောပမံမဏိပ္ပဘံ ဂေါပခုမဒွယံ သဒါ;

()

විශිෂ්ට රූප ශ්‍රීයට නිවහනක් බඳු වූ, වසු පැටියෙකුගේ ඇස්වලට සමාන වූ, මැණික් කාන්තියක් ඇති මොහුගේ ශුභ ඇසිපිය යුවළ සැමවිටම පෙළ ගැසුණු මත්ස්‍ය යුවළක් මෙන් පෙනෙයි.

---

၅၆.

56.

---

ဣမဿာ ဥဏ္ဏာ ဘမုကန္တရုဗ္ဘဝါဠာဋမဇ္ဈောပဂတာ ဝိရောစတိ,ယဒတ္ထိ သဉဈာဃနရာဇိမဇ္ဈဂံသသင်္ကဟီနံ သသိမဏ္ဍလံ တထာ ()

මොහුගේ බැම දෙක අතරින් පැනනැඟී නළල් තලයේ මධ්‍යයට පැමිණි ඌර්ණ රෝම ධාතුව, සන්ධ්‍යා වලාකුළු පෙළක් මධ්‍යයෙහි බැබළෙන, කැළැල් රහිත පූර්ණ චන්ද්‍ර මණ්ඩලය මෙන් බබළයි.

---

၅၇.

57.

---

ဣမဿ ဥဏှီသကသီသလက္ခဏံသဓမ္မရဇ္ဇိဿရိယံ အနာဂတေ,ကရိယမာနဿ ဟိ စက္ကဝတ္တိနောဒဓာတိ ဥဏှီသကသိသဝိဗ္ဘမံ;

()

මොහුගේ හිසෙහි ඇති උෂ්ණීෂ ශීර්ෂ ලක්ෂණය අනාගතයෙහි සද්ධර්ම රාජ්‍යයේ අධිපතිභාවය පෙන්නුම් කරයි. මන්දයත්, සක්විති රජකු වන විටදී ද එය ඔහුට උෂ්ණීෂ ශීර්ෂයක (ඔටුන්නක) විභූතිය ළඟා කර දෙයි.

---

၅၈.

58.

---

ဣမဿ ဘုမိဿရ သုပက္ပတိဋ္ဌိတ-ပဒင်္ကိတေ စက္ကယုဂမှိ ဒိဿရေ,အရာသဟဿာနိ စ နေမိနာဘိယောတိဝဋ္ဋရေခါ သိရိဝစ္ဆကာဒယော;

()

මෙම පෘථිවීශ්වරයාගේ (පොළොවට) මනාව පිහිටි පාද සටහන්හි දහසක් අර සහිත නිම් වළලු හා නැබ සහිත චක්‍ර යුගලයක් ද, ත්‍රිවෘත්ත රේඛා සහ ශ්‍රීවත්සාදී මංගල ලක්ෂණ ද දැකිය හැකිය.

---

၅၉.

59.

---

ဣမေဟိ ဗတ္တိံသတိလက္ခဏေဟိ ဘောအသီတျနုဗျဉ္ဇနလက္ခဏေဟိ’ပိ,သမုဇ္ဇလန္တော ပုရိသာသဘောတျယံဘဝေယျ ဗုဒ္ဓေါ ဘဝဗန္ဓနစ္ဆိဒေါ;

()

පින්වතුනි, මේ දෙතිස් මහා පුරුෂ ලක්ෂණයන්ගෙන් සහ අසූවක් අනුව්‍යංජන ලක්ෂණයන්ගෙන් බැබළෙන මේ පුරුෂ ශ්‍රේෂ්ඨයා භව බන්ධනයන් සිඳලන බුදුරජාණන් වහන්සේ කෙනෙකු වනු නියතය.

---

၆၀.

60.

---

သသောတမာပါထဂတာယ တာဝဒေဒွိဇဿ ဝိတ္ထာရကထာယ စောဒိတော,အပုစ္ဆိ ရာဇာ ကိမယံ သမေက္ခိယအနာဂတေ ဗြာဟ္မဏ ပဗ္ဗဇိဿတိ;

()

එකෙණෙහි ම කන වැකුණු ඒ බ්‍රාහ්මණයාගේ විස්තරාත්මක කථාවෙන් උනන්දු වූ රජතුමා, 'බ්‍රාහ්මණය, අනාගතයෙහි මොහු කුමක් දැක මහණ වන්නේද?' යි ඇසීය.

---

၆၁.

61.

---

ကဒါစိ ဥယျာနဂတော မဟာပထေဇရာရုဇာမစ္စုဝိရူပဒဿနံ,ဝိဓာယ နိဗ္ဗိန္တမနော ဘဝတ္တယေတပေါဓနံ ပဿိယ ပဗ္ဗဇိဿတိ;

()

කිසියම් දිනෙක උයනට යන මහා මාර්ගයෙහිදී ජරාව, ව්‍යාධිය හා මරණය යන විරූප දර්ශනයන් දැක, තුන් භවයෙහි කලකිරුණු සිත් ඇත්තේව, තපස් රකින්නෙකු (පැවිද්දෙකු) දැක මහණ වන්නේය.

---

၆၂.

62.

---

ဣတိဟ ဝတွာန သကံသကံ ဃရံတတော’ပဂန္တွာ’ဒ္ဓနိမိတ္တပါဌကာ,မဟလ္လကာ’ဒါနိ မယန္တိ သုနဝေါတမာနုပဗ္ဗဇ္ဇိတုမောဝဒိံသု တေ;

()

මෙසේ පවසා එතැනින් නික්ම ගිය ඒ නිමිති කියන්නෝ තම තමන්ගේ නිවෙස්වලට ගොස්, 'දැන් අප වයස්ගතය, එබැවින් පුත්‍රයෙනි, ඔබලා ඔහු අනුව පැවිදි වන්නැ'යි අවවාද කළහ.

---

၆၃.

63.

---

ဒွိဇေသု ဝုဒ္ဓေသု မတေသု သတ္တသုအယံဟိ ကောဏ္ဍညသမဝှယော သုဓီ,မဟာပဓာနံ ပုရိသာသဘော’ဓုနာကရောတိ သုတွာ ကရုဏာယ စောဒိတော;

()

වැඩිහිටි බ්‍රාහ්මණයන් සත්දෙනා මියගිය කල්හි, මහා ප්‍රධන් වීර්යය ඇති, පුරුෂ ශ්‍රේෂ්ඨ වූ, 'කොණ්ඩඤ්ඤ' නම් වූ මේ ඥානවන්තයා (කුමාරයා මහණ වූ බව) අසා කරුණාවෙන් පෙලඹී දැන් (මහණ වීමට කටයුතු කරයි).

---

၆၄.

64.

---

သမာနလဒ္ဓိဟိ ကုလေသု တေသု ဟိစတုဟိ ဝိပ္ပေဟိ သဟ’န္တပဉ္စမော,အထော’ရုဝေလံ ဥပဂမ္မ ပဗ္ဗဇိဘဝိံသု တေပဉ္စိ’ဓ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာ;

()

ඒ කුලයන්ගෙන් සමාන අදහස් ඇති බ්‍රාහ්මණයන් සිව්දෙනෙකු සමඟ පස්වැන්නා වී, ඔහු උරුවෙලාවට පැමිණ පැවිදි විය. මෙසේ ඔවුහු පස්දෙනා මෙහි 'පස්වග මහණුන්' බවට පත් වූහ.

---

၆၅.

65.

---

ကဒါစိ လဒ္ဓါ ပရိယန္တသာဂရံဣမံ စတုဒ္ဒီပိကရဇ္ဇမတြဇံ,ဇိတာရိဝဂ္ဂံ ဝိစရန္တမမ္ဗရေကရောမိ ပစ္စက္ခမဟန္တိ စိန္တိယ;

()

කිසියම් දිනෙක මුහුද සීමා කොට ඇති මේ සතර මහා ද්වීප රාජ්‍යය ලබාගෙන, සතුරන් ජයගෙන, අහසේ හැසිරෙන මාගේ පුත්‍රයාව මම ඇස් පනාපිට ම දකින්නෙමියි සිතා;

---

၆၆.

66.

---

နိမိတ္တရူပက္ခိပထပ္ပဝေသနံနိဝါရဏတ္ထံ တနိဇရာဇသူနုနာ,နရာဓိပေါ သော ပုရိသေဟိ သဗ္ဗထာဒိသာသု ရက္ခာဝရဏံ အကာရယိ;

()

තම රජ පුතුගේ ඇස් හමුවට ඒ නිමිති රූපයන් පැමිණීම වැළැක්වීම සඳහා, ඒ මනුෂ්‍ය අධිපති (රජතුමා) සේවකයන් ලවා සියලු දිශාවන්හි සෑම අයුරින්ම ආරක්ෂක රැකවල් සැලැස්වීය.

---

၆၇.

67.

---

အယံ ကုမာရော ယဒိ စက္ကဝတ္တိဝါဘဝေယျ သမ္ဗောဓိပဒံ လဘေယျဝါ,သကေကုလေ ခတ္တိယဗန္ဓဝေဟိ သောပုရက္ခတောယေဝ စရိဿတံ ဣတိ;

()

මේ කුමාරයා සක්විති රජෙකු වුවත්, නැතහොත් සම්බෝධි පදවිය ලැබුවත්, ඔහු තමාගේ ම කුලයේ ක්ෂත්‍රිය නෑදෑයින් පිරිවරාගෙන ම හැසිරේවා!

---

၆၈.

68.

---

ကုမာရနာမဋ္ဌပနမှိ ဝါသရေသဟဿမတ္တေသု ကုလေသွ’သိတိယာ,အဒါသိ ပစ္စေကဇနော ပဋိဿဝံပဒါတုကာမောဝ ဝိသုံဝိသုံ သုတေ;

()

කුමාරයාට නම් තබන දිනයෙහිදී, අසූදහසක් පමණ වූ කුලයන්ගෙන් එක් එක් පුද්ගලයා තම තමන්ගේ පුත්‍රයන් වෙන් වෙන් වශයෙන් (කුමාරයාට සේවය පිණිස) දීමට කැමැත්තෙන් පොරොන්දු වූහ.

---

၆၉.

69.

---

အသေသဒေါသာပဂတာ သုခေဓိ တာသုဝဏ္ဏကုမ္ဘောရုပယောဓရော န တာ,အနေကဓာတီ ဝရဝဏ္ဏဂဗ္ဗိ တာသပစ္စုပဋ္ဌာပယိ တင်္ခဏေပိ တာ;

()

සියලු දොසින් තොර වූ, සුවසේ වැඩුණු, රන් කළ වැනි පියයුරු ඇති, උතුම් වර්ණයෙන් යුත්, බොහෝ වූ කිරිමව්වරුන් ඒ මොහොතේම (කුමාරයා පෝෂණය පිණිස) පත් කරන ලදී.

---

၇၀.

70.

---

တဠာကတီရမှိ တရင်္ဂဘာသုရေယထေဝ ဟံသျာ ကလဟံသပေါတကံ,မဟေသိယာ’င်္ကေ သယနေ သိတတ္ထရေသုဝါသရေ ဘုပတိ ပုတ္တမဒ္ဒသ;

()

රළ පෙළින් බැබළෙන විල් තෙරෙක හංස ධේනුවක කෙරෙන් කලහංස පෝතකයෙකු මෙන්, සුබ දිනෙක සුදු ඇතිරිලි එලූ යහනෙහි වූ දේවියගේ උකුලෙහි සිටි පුත්‍රයාව රජතුමා දුටුවේය.

---

၇၁.

71.

---

အဒိဋ္ဌပုတ္တာနနပင်္ကဇာ စိရံလဟုံ ပရိက္ခီဏဝယောဂုဏာ ဣတော,စုတာ’ဝ မာယာဇနနိ နိရာမယာဥပါဝိသိ သတ္တမဝါသရေ ဒိဝံ;

()

බොහෝ කලක් පුතුගේ නෙළුමක් බඳු මුහුණ දැකීමට නොලැබ, ඉක්මනින් ම ආයුෂ ගෙවී යාමෙන්, නිරෝගී වූ මායා දේවී මව්තුමිය මෙයින් චුතව සත්වන දිනයෙහි දිව්‍ය ලෝකයෙහි උපන්නාය.

---

၇၂.

72.

---

မဟေသိမာယာဘဂိနီ တဒါ မဟာ-ပဇာပတိဂေါတမိနာမရာဇိနီ,နိဇံ ကုမာရံ ဘရဏာယ ဓာတိနံဝိဓာယ ဘာရံ ပဋိဇဂ္ဂိ တံ သယံ;

()

එකල්හි මායා දේවියගේ නැගණිය වූ මහා ප්‍රජාපතී ගෝතමී නම් වූ දේවිය, තමාගේ ම පුත්‍රයාව පෝෂණය කිරීමේ භාරය කිරිමව්වරුන්ට පවරා, ඇය විසින් ම (සිද්ධාර්ථ) කුමාරයාව රැකබලා ගන්නා ලදී.

---

၇၃.

73.

---

တဒါ’ဘဝုံ ဒီပသိခါ ဇဂန္တယေကလေဗရော’ဘာသလဝေန သုနုနော,ဝိနဋ္ဌတေဇာရိဝ ရင်္ဂဒီပိကာဝိမာနဒိပေသု ကထာဝကာ’တ္တနော;

()

එකල්හි, පුත්‍රයාගේ ශරීරයේ රශ්මි මාත්‍රයකින් තුන් ලෝකයෙහි පහන් සිළු, දීප්තිය නැතිවී ගිය වේදිකා පහන් මෙන් ද, දිව්‍ය විමානවල පහන් ද තමන්ගේ කථාව පමණක් ඉතිරි වූවාක් මෙන් (අඳුරු වී) ගියේය.

---

၇၄.

74.

---

ဝိစိတ္တဘုမ္မတ္ထရဏေ အဘိက္ခဏံသဇန္နုကေဟာ’စရိ မန္ဒိရောဒရေ,မဟာဝနသ္မိံ မဏိဝါလုကာတလေဝိဇမ္ဘမာနောရိဝ သိဟပေါတကော;

()

මහා වනයෙහි මැණික් වැලි තලාවක් මත හැසිරෙන සිංහ පෝතකයෙකු මෙන්, ඔහු මාලිගය ඇතුළත විසිතුරු බිම් ඇතිරිලි මත නිතර දණගාමින් හැසිරුණේය.

---

၇၅.

75.

---

သုတဿ ကီဠာပသုတဿ မန္ဒိ ရေဘမန္တဗိမ္ဗံ မဏိဒပ္ပဏောဒ ရေနိဗဒ္ဓမဒ္ဒက္ခိ စရန္တမမ္ဗ ရေယထေဝ စက္ကံ ရတနံ မဟီဘု ဇော;

()

මාලිගයෙහි කෙළිසෙල්ලම්හි යෙදී සිටින පුත්‍රයාගේ මැණික් කැඩපත් තලයක දිස්වන සෙලවෙන ඡායාව, අහසෙහි හැසිරෙන චක්‍ර රත්නය මෙන් රජතුමා නිරන්තරයෙන් දුටුවේය.

---

၇၆.

76.

---

တဒင်္ဃိဝိညာသဝသေန ဘုမိယာဝဇန္တမင်္ကော’ပနိဓာယ ဘုမိပေါ,တဒါ’ဘိနိစ္ဆာရိတ မာသဘိံ ဂိရံဣဒါနိ မံ သာဝယ ပုတ္တမဗြုဝိ;

()

පොළොව මත පා තබමින් ඇවිදින පුත්‍රයාව උකුලට ගත් රජතුමා, 'පුත්‍රය, එදා ඔබ විසින් පවසන ලද ඒ ශ්‍රේෂ්ඨ (ආසභී) වාචාව දැන් මටත් ඇසෙන්නට සලස්වන්නැ'යි පැවසීය.

---

၇၇.

77.

---

နိဗဒ္ဓမန္တောမဏိဝေဒိကာတလေမုခေန္ဒုဗိမ္ဗုဒ္ဓရဏေ ပယောဇယံ,သယံ ပလမ္ဘေသိ အမစ္စသူနဝေါဝယေန မန္ဒော’ပိ အမန္ဒဗုဒ္ဓိမာ;

()

නිරන්තරයෙන් මැණික් වේදිකාව ඇතුළත සිට තම චන්ද්‍ර මුඛ මණ්ඩලය ඔසවමින්, වයසින් බාල වුවත් මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ ඒ කුමාරයා, අමාත්‍ය පුත්‍රයන්ව තමා වෙත ඇද බැඳ තබා ගත්තේය.

---

၇၈.

78.

---

ဥဠာရသောကံ ပိတုစိတ္တသမ္ဘဝံတိလောကဒီပေါ နိဇပုညတေဇသာ,တမောပဗန္ဓံ ဘုဝနော’ဒရုဗ္ဘဝံနိရာကရိ ဗာလရဝီ’ဝ ရံသိနာ;

()

ළහිරු සිය කිරණින් ලෝකුහරයෙහි උපන් ඝන අන්ධකාරය දුරු කරන්නාක් මෙන්, තිලෝගුරු කුමාරයා තමාගේ පින් තේජසින් පියාණන්ගේ සිතෙහි හටගත් මහත් වූ සෝකය දුරු කළේය.

---

၇၉.

79.

---

ဝိကိဏ္ဏလာဇာကုသုမာကုလဉ္ဇသေဝိတာနရင်္ဂဒ္ဓဇနိဗ္ဘရမ္ဗရေ,ပုရေ တဟိံ မင်္ဂလကိစ္စသမ္မတံကဒါစိ ရညော ဘဝိ ဝပ္ပမင်္ဂလံ;

()

විසිරුණු ළාජ (විලඳ) හා මලින් ගැවසී ගත් මාවත් ඇති, වියන්, වර්ණවත් කොඩි හා ධජයන්ගෙන් පිරුණු අහස ඇති ඒ නුවරෙහි, කිසියම් දිනෙක රජතුමාගේ මංගල කෘත්‍යයක් ලෙස සම්මත වූ වප් මඟුල් උත්සවය පැවැත්වුණි.

---

၈၀.

80.

---

သုဂန္ဓမာလာဘရဏာဒိမဏ္ဍိတ-ပသာဓိတာ ကာပိလဝတ္ထဝါ နရာ,သကိင်္ကရာ ကမ္မကရာ’ပိ ကပ္ပိတာတတော တတော သတ္တိပတိံသု တံ ကုလံ;

()

සුවඳ මල්මාලා, ආභරණ ආදියෙන් සැරසුණු, මනාව සරසන ලද කිඹුල්වත් පුරවැසියෝ ද, දාසයන් හා කම්කරුවන් ද සමඟින් සන්නද්ධව තැන් තැන්වලින් ඒ පවුල (උත්සව භූමිය) වෙත එක්රැස් වූහ.

---

၈၁.

81.

---

မဟစ္စသေနာယပုရက္ခတောဟိသောဥဠာရရာဇိဒ္ဓိသမုဇ္ဇလံတတောပယာသိကမ္မန္တပဒေသမတြဇံကုမာရမာဒါယပုရိန္ဒဒေါပမော;

()

මහා සේනාවක් පිරිවරාගත්, උදාර රාජකීය සිරියෙන් බැබළුණු ඒ රජතුමා, ශක්‍ර දේවේන්ද්‍රයා මෙන් තම පුත් කුමාරයාව ද රැගෙන එතැනින් වප් මඟුල් කර්මාන්ත භූමිය බලා පිටත් විය.

---

၈၂.

82.

---

ဆဏမှိ တသ္မိံ မနုဝံသကေတုနောမနောရမံ မင်္ဂလနင်္ဂလာဒိကံ,သုဝဏ္ဏပဋ္ဋေဟိ ပရိက္ခဋံက မဟာ-ဇနဿ’ပီ ရူပိယပဋ္ဋဆာဒိတံ;

()

එම උත්සවයෙහිදී, මනු වංශයේ කේතුවක් බඳු වූ රජුගේ මනරම් මංගල නඟුල රන් පත්වලින් සරසන ලද අතර, මහා ජනයාගේ නඟුල් රිදී පත්වලින් වසා තිබුණි.

---

၈၃.

83.

---

ဝိသာလသာခါကုလဇမ္ဗုသာခိနောဝိဓာယ ဟေဋ္ဌာ သယနေ မဟာရဟေ,နိဇံ ကုမာရံ သဇနော ဇနာဓိပေါသမာရဟီ သမ္ပတိ ဝပ္ပမင်္ဂလံ;

()

විශාල අතුපතරින් යුතු දඹ ගසක් යට වටිනා යහනක් පනවා, එහි තම පුත් කුමාරයාව සතප්වා, ජනපති රජතුමා පිරිස සමඟ එකෙණෙහි ම වප් මඟුල් උත්සවය ආරම්භ කළේය.

---

၈၄.

84.

---

ကုမာရရက္ခာဝရဏာယု’ပဋ္ဌိတာတမုဿဝံ ဓာတိဇနာ ဝိပဿိတုံ,အပက္ကမိတွာ ဗဟိ သာဏိတော ခဏံပမတ္တရူပါ ဝိစရိံသွိ’တောစိတော;

()

කුමාරයාගේ ආරක්ෂාව පිණිස සිටි කිරිමව්වරු, ඒ උත්සවය නැරඹීම සඳහා මොහොතකට තිරයෙන් පිටතට ගොස්, ප්‍රමාද වූසිත් ඇතිව එහා මෙහා හැසුරුණහ.

---

၈၅.

85.

---

ပရိဂ္ဂဟေတွာ’နမပါန မာသနေနိသဇ္ဇ ပလ္လင်္က မလတ္ထ ဗန္ဓိယ,ဇိနင်္ကုရော နီဝရဏေဟိ နိဿဋံဝိဝေကဇံ ဈာနမဂါဓဗုဒ္ဓိမာ;

()

අස්නෙහි පළක් බැඳ වාඩි වී, ආශ්වාස ප්‍රශ්වාසයන් පාලනය කරමින්, මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ ජිනාංකුරයන් වහන්සේ නීවරණයන්ගෙන් තොර වූ, විවේකයෙන් හටගත් (ප්‍රථම) ධ්‍යානයට සමවැදුණහ.

---

၈၆.

86.

---

ဝိပဿ ပုတ္တဿု’ပဝေသနံ တဟိံဒုမဿ ဆာယာယ နိဝတ္တတံ တထာ,ပဝန္ဒိ ရာဇာ ပဋိဟာရိကာကထာ-ပစောဒိတောပုတ္တမုပေစ္စ တင်္ခဏေ;

()

එහි තම පුත්‍රයාගේ හිඳීම ද, එසේ ම ගසෙහි සෙවනැල්ල (නොවෙනස්ව) නතර වී තිබීම ද දැක, ඒ ප්‍රාතිහාර්යය දැකීමෙන් ජනිත වූ සංවේගයෙන් පෙලඹුණු රජතුමා එකෙණෙහි ම පුතු වෙත ගොස් වැන්දේය.

---

၈၇.

87.

---

ကလာသု ဝုဇ္ဇာသု စ ပုတ္တမတ္တနောဝိနေတုကာမော ဝိနယက္ခမံ ပိတာ;

ပသတ္ထသတ္ထန္တရပါရဒဿိနံကဒါစိ ဝိပ္ပာစရိယံ ကိရာ’နယိ;

()

තම පුත්‍රයාව ශිල්ප ශාස්ත්‍රයන්හි හා කලා ශිල්පයන්හි හික්මවනු කැමති වූ, විනය අගය කළ පියාණන්, විවිධ ශාස්ත්‍රයන්හි පරතෙරට පත් ප්‍රශංසනීය බ්‍රාහ්මණ ගුරුවරයෙකු කැඳවාගෙන ආවේය.

---

၈၈.

88.

---

သမပ္ပိတံ တံ ဂုရုနော ကရမ္ဗုဇေသဒေဝလောကဿ ဂုရုံ သဂါရဝံ,မဟီသုရော သော ဇလဗိန္ဒုနာ ယထာသုဒုတ္တရာဂါဓမဟောဒဓီရသံ;

()

සදෙවක ලෝකයාට ම ගුරු වූ ඒ කුමාරයාව ගෞරව සහිතව ගුරු අතට පත් කළ ඒ රජතුමා, හරියට තරණය කිරීමට අපහසු ගැඹුරු මහා සමුද්‍රයේ රසය ජල බිඳුවකින් (මැනීමට තැත් කරන්නෙකු මෙන් විය).

---

၈၉.

89.

---

သဝဏ္ဏဘေဒံ သနိဃဏ္ဋုကေဋုဘံအထဗ္ဗဗေဒေနိ’နိဟာသပဉ္စမံ,တိဝေဒမုဒ္ဒေသပဒေန ဒုဒ္ဒသံတထာ ကလာသိပ္ပတံ နိဗောဓယီ;

()

අක්ෂර ප්‍රභේද, නිඝණ්ඩු, කේටුභ සහ පස්වැන්න වූ ඉතිහාසය සහිත අථර්වන් වේදය ද, වචන මාත්‍රයෙන් වටහා ගැනීමට අපහසු වූ ත්‍රිවේදය ද, එසේම කලා ශිල්පයන් ද ඔහුට ඉගැන්වීය.

---

၉၀.

90.

---

အနညသာဓာရဏပုညဝါသနာ-ဝိဓူတသမ္မောဟဝိသုဒ္ဓဗုဒ္ဓိနော,သမတ္တဝိဇ္ဇာ သကလာကလာ ဓိယာကလမ္ပိ နာလံ ဗဟုဘာသနေန ကိံ;

()

අන්‍යයන්ට සාධාරණ නොවන පින් මහිමයෙන් මුළාව දුරු කළ, පිරිසිදු බුද්ධියක් ඇති ඒ කුමාරයාට සියලු විද්‍යාවන් හා කලා ශිල්පයන් නිරායාසයෙන් ම වැටහුණි. බොහෝ කතා කිරීමෙන් ඇති ඵලය කිම? එයින් ලෙහෙසියෙන් විස්තර කළ නොහැකිය.

---

၉၁.

91.

---

န ကေဝလံ တဿ ကလေဗရံ ဗဟိဝိဘာတိ ဗတ္တိံသတိလက္ခဏေဟိ ဘော,ဘုသံ တဒဗ္ဘန္တရဝတ္ထု ဒိပ္ပတေသုဗုဒ္ဓသတ္ထန္တရလက္ခဏေဟီ’ပိ;

()

පින්වතුනි, ඔහුගේ ශරීරය බාහිරින් දෙතිස් මහා පුරුෂ ලක්ෂණයන්ගෙන් පමණක් බැබළෙනවා නොවේ, ඔහුගේ අභ්‍යන්තරය ද මනාව වටහාගත් ශාස්ත්‍රයන්ගේ ලක්ෂණයන්ගෙන් අතිශයින් ම බැබළෙන්නේය.

---

၉၂.

92.

---

တိလောစနဿာ’ပိ တိလောကစက္ခုနောအယံ ဝိသေသော နယနေဟိ ဒိဿတေ,လလာဋနေတ္တော ပုရိမော နသောဘတိပရော’ဝ အဗ္ဘတ္တရဉာဏလောစနော;

()

තුන්ඇස් ඇත්තා (ඊශ්වරයා) සමඟ සැසඳීමේදී ද, තුන් ලොවට ම ඇසක් බඳු වූ මොහුගේ නෙත්හි මේ සුවිශේෂී බව පෙනේ; නළලෙහි ඇසක් ඇති පළමුවැන්නා (ඊශ්වරයා) නොබැබළෙන අතර, අභ්‍යන්තර ඥාන ලෝචනය (ප්‍රඥා ඇස) ඇති අනෙක් තැනැත්තා (බුදුරජාණන් වහන්සේ) ම බැබළෙති.

---

၉၃.

93.

---

အနုဗ္ဗဇန္တော နဝယောဗ္ဗနဿိရိံယသောပဗန္ဓေန သကေ နိကေတနေ,ပဝဍ္ဎိ ဓီရော သကလံ ကလာန္တရံကလာနိဓီ ရံသိစယေနိ’ဝ’မ္ဗရေ;

()

ඒ මහා ප්‍රඥාවන්ත සිද්ධාර්ථ කුමාරයාණෝ, තමන්ගේ මාලිගයෙහි කීර්තිය හා සමඟ නව යෞවන ශ්‍රීයට පත්වෙමින්, අහසෙහි රශ්මි කලාපයෙන් යුත් චන්ද්‍රයා සෙමෙන් සෙමෙන් වැඩෙන්නාක් මෙන් සියලු කලාවන්ගෙන් ක්‍රමයෙන් වැඩුණාහ.

---

၉၄.

94.

---

ဥပဍ္ဎဂဏ္ဍာဟိတဒါဌိကာယ သောယသောဓနော သောဠသဝဿိကော ယဒါ,ကပေါလဖုဋ္ဌဉ္ဇနဒါနရာဇိယာကရိ ယထာ ဗာလဒသံ ဝျတိက္ကမိ ()

කීර්තියම ධනය කොට ඇති ඒ කුමාරයාණෝ දහසයවන වියට පත් වූ කල්හි, කම්මුල් සිපගන්නා ළා රැවුල් රොදින් යුක්තව, කම්මුල්වල ගාන ලද අඳුන් රේඛාවන්ගෙන් යුත් හස්තියෙකු මෙන් බාල අවධිය ඉක්මවා ගියහ.

---

၉၅.

95.

---

တဒါ နရိန္ဒော သုရမန္ဒိရော’ပမံဥတုတ္တယာနုစ္ဆဝိကံ မနောရမံ,ပယောဇယိတွာန ပဝိဏသိပ္ပိကေသုတာယ ကာရာပယိ မန္ဒိရတ္တယံ;

()

එකල්හි සුද්ධෝදන නරේන්ද්‍රයා, දිව්‍ය විමාන බඳු වූ, සෘතු තුනට අනුකූල වූ, සිත්කළු වූ මාලිගා තුනක් දක්ෂ ශිල්පීන් ලවා තම පුත්‍රයාණන් උදෙසා කරවූයේය.

---

၉၆.

96.

---

နိသိတသမ္ဗာဓတလံ နိဝါရိတ-သရောနိလံ ဖဿိတသိဟပဉ္ဇရံ,မဟိဝတံသံ နဝဘုမိကံ ဃရံဗဘုဝ ရမ္မံ ဘုဝိ ရမ္မနာမိကံ;

()

එහි, ශීතල සුළඟ වැළැක්වූ, මනාව පියවන ලද සිංහ පංජරවලින් යුත්, පෘථිවියට ආභරණයක් බඳු වූ, නව මහල් මාලිගය ‘රම්ම’ නමින් සිත්කළු ප්‍රාසාදයක් විය.

---

၉၇.

97.

---

သသိကရ’မ္ဘောဓရရာဝနိဗ္ဘရ-ဝိတာန မုဂ္ဃာဋကဝါဋဗန္ဓနံ,သုရမ္မနာမံ ဟတဃမ္မမိန္ဒိရာ-နိဝါသရမ္မံ ဘဝိ ပဉ္စဘူမိကံ;

()

සඳකැන් බඳු සුදු වියන් ඇති, වසා දමන ලද දොර ජනෙල් ඇති, දැඩි ඌෂ්ණය දුරු කරන ලද, පහන් සිත උපදවන පස් මහල් ප්‍රාසාදය ‘සුරම්ම’ නමින් හැඳින්විණි.

---

၉၈.

98.

---

အဟိဏှသိတုဏ္ဘဂုဏေဟိ ပါဝုသေသုခါနုလောမံ သမသတ္တဘုမိကံ,သုဖဿိတာ’ဖဿိတသိဟပဉ္ဇရံသုဘံ သုဘံ နာမ နိကေတနံ ဘဝိ;

()

ශීත ඌෂ්ණ දෙකෙන් තොර වූ, වස්සාන සෘතුවට සැපදායක වූ, මනාව වැසිය හැකි හා විවෘත කළ හැකි සිංහ පංජරවලින් යුත්, සත් මහල් මාලිගය ‘සුභ’ නමින් ශෝභමාන විය.

---

၉၉.

99.

---

ဝယောနုပတ္တဿ နရိန္ဒသုနုနောဥဠာရရာဇိဒ္ဓိဝိလာသဒဿနေ,ကတာ’ဘိလာသော ဇနကော ဇနာဓိပေါပဒါတုကာမော နိဇရဇ္ဇသမ္ပဒံ;

()

නිසි වයසට පත් වූ රාජ කුමාරයාණන්ගේ උදාර රාජකීය සිරියාව දැකීමෙන් අතිශයින් සතුටට පත් සුද්ධෝදන රජතුමා, තම පුත්‍රයාණන්ට සිය රාජ්‍ය සම්පත්තිය පවරා දීමට කැමති විය.

---

၁၀၀.

100.

---

ဝသန္တိ စေ ယောဗ္ဗနဟာရိဒါရိကာနရိန္ဒသန္ဒေသဟရေဟိ ပေသယိသ သာကိယာနံ သစိဝေဟိ သာသနေ;

()

ඒ රජතුමා, 'යෞවනයෙන් බබළන රූමත් කන්‍යාවන් සිටිත් නම් එවන්න' යැයි ශාක්‍ය වංශික ඇමතිවරුන් අත රාජකීය පණිවිඩ යැවීය.

---

၁၀၁.

101.

---

နိဝေဒယုံ ယောဗ္ဗနဂဗ္ဗိတဿ တေနကိဉ္စိသိကပ္ပာယတန’န္တဒဿိနော,သုတဿ ဒါရာဘရဏာယ ဓီတရောကထန္နု ဒဿာမ မယန္တိ ခတ္တိယာ;

()

එවිට ඒ ක්ෂත්‍රියයෝ, 'යෞවන මදයෙන් උදම් වූ, කිසිදු ශිල්ප ශාස්ත්‍රයක් නොදන්නා ඔබේ පුත්‍රයාට අපගේ දියණියන් සරණ පාවා දෙන්නේ කෙසේද?' යැයි පිළිතුරු දුන්හ.

---

၁၀၂.

102.

---

သုတေန တံ ရာဇသုတေန စောဒိတောပိတာ စရာပေသိ ပုရမှိ ဘေရိယော,မမ’တြဇော ကာဟတိ သိပ္ပဒီပနံဣတောပရံ သတ္တမဝါသရေ ဣတိ;

()

රාජ කුමාරයාණන් විසින් පවසන ලදුව, පියාණන් වන රජතුමා 'මගේ පුත්‍රයා මෙයින් සත්වන දින තමාගේ ශිල්ප ඥානය ප්‍රදර්ශනය කරන්නේය' යනුවෙන් නුවර පුරා අණබෙර යැවීය.

---

၁၀၃.

103.

---

ဝရော ကုမာရော ဟိ ကုမာရဝိက္ကမောကလာပသန္နဒ္ဓ ကလေဗရော တဒါ,ဝိပဿတံ ဗန္ဓုဇနာနမောသရိအနပ္ပဒပ္ပော ရဏကေဠိမဏ္ဍလံ;

()

එවිට තරුණ වික්‍රමයෙන් යුත්, දුනු ඊතල කලාපයෙන් සැරසුණු, කිසිදු ආඩම්බරයකින් තොර වූ ඒ උතුම් කුමාරයාණෝ, බලා සිටින නෑදෑ පිරිස මැද යුධ ශිල්ප දක්වන මණ්ඩලයට පිවිසියහ.

---

၁၀၄.

104.

---

ဓနုဒ္ဓရော သော ပဌမံ သကေ ဘုဇေသဟဿထာမံ သသရံ သရာသနံ,ဝိဓာယ ပေါဌေသိ ဇိယံ ဝသုန္ဓရာ-ဝိဒါရဏာကာရမဟာရဝံ ရဝိ;

()

ඒ ශ්‍රේෂ්ඨ ධනුර්ධරයාණෝ පළමුව දහසකගේ ශක්තිය ඇති, ඊතල සහිත දුන්න තම බාහුවෙහි රඳවා, පොළොව දෙදරා යන බඳු මහා හඬක් නංවමින් දුනු දිය ගැසූහ.

---

၁၀၅.

105.

---

စတုဒ္ဒိသာ’ဓရဓနုဒ္ဓရာ မမံကရောန္တု လက္ခံ နိဇခါဏပတ္တိယာ,ဣတီဟ ဝတွာ သရဝါရဏေန သောအဘုတပုဗ္ဗံ သရသိပ္ပမာဟရိ;

()

උන්වහන්සේ 'සතර දිශාවෙන් පැමිණි ධනුර්ධරයෝ මා ඉලක්ක කොට ඊතල විදිත්වා' යි පවසා, ඊතල වැලැක්වීම් ආදී පෙර නොවූ විරූ පුදුමාකාර ඊතල ශිල්ප දැක්වූහ.

---

၁၀၆.

106.

---

စတုဒ္ဒိသာယံ စတုရော ဓနုဒ္ဓရေမမေ’ကဗာဏေန ဟဏာမ’ဟံ ဣတိ,အကာသိ တဒဒီပယမညထာ’ဗ္ဘုတံသ စက္ကဝေဓဝှယသိပ္ပဒီပနံ;

()

උන්වහන්සේ 'සතර දිශාවේ සිටින ධනුර්ධරයන් සිව්දෙනා මම එකම ඊතලයකින් විදින්නෙමි' යි පවසා, 'චක්කවේධී' නම් වූ අතිශය විස්මිත ඊතල ශිල්පය ප්‍රදර්ශනය කළහ.

---

၁၀၇.

107.

---

သရေဟိ ဝေဏျာ’ယတယဋ္ဌိရဇ္ဇုကံသရေဟိ စာ’ရောဟဏမဏ္ဍပါလယံ,သရေဟိ ပါကာရတဠာကပင်္ကဇံသရေဟိ ဝဿံ ဣတိသိပ္ပမာဟရိ;

()

ඊතල මඟින් දිගු ලණුවක් මෙන්ද, ඊතල මඟින් නැඟී සිටින මණ්ඩපයක් මෙන්ද, ඊතලවලින් පවුරක් හා පොකුණක නෙළුමක් මෙන්ද මවා පෙන්වමින්, ඊතල වැස්සක් වස්වමින් මෙසේ ශිල්ප දැක්වූහ.

---

၁၀၈.

108.

---

မဟာသတ္တော လောကပ္ပဘဝမသမံ သိပ္ပဇာတံ ဇနာနံတဒါ သံဒဿေသိ မုဒိတဟဒယာ သာကိယာ ဒါရိကာယော,ဥပဋ္ဌာပေသုံ တာ သုရတိရတိသင်္ဂါမစတုရာသဟဿာနံ တာဠိသတိပရိမိတာ နာဋိကာ’သုံ ဃရေသူ;

()

එකල්හි මහාසත්ත්වයන් වහන්සේ ලෝකයා පුදුම කරවන අසමසම ශිල්ප සමූහය ජනයාට ප්‍රදර්ශනය කළ සේක. එයින් සතුටට පත් ශාක්‍ය කන්‍යාවෝ උන්වහන්සේට උපස්ථාන කළහ. නෘත්‍ය ගීතයට දක්ෂ වූ සතළිස් දහසක් පමණ වූ නළඟනෝ උන්වහන්සේගේ මාලිගාවන්හි සේවය කළහ.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒ ဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ အဝိဒူရေနိဒါနေ လက္ခဏပဋိဂ္ဂဟဏ ကုမာရသမ္ဘရဏာဒိ ပဝတ္တိ ပရိဒိပေါ အဋ္ဌမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවීන්ගේ හදවත් සතුටු කරන, මේධානන්ද නම් යතිවරයාණන් විසින් විරචිත 'ජිනවංශදීපය' නැමැති ග්‍රන්ථයෙහි, අවිදූරේ නිදානයෙහි ලක්ෂණ ප්‍රතිග්‍රහණය, කුමාර පෝෂණය ආදී පුවත් දැක්වෙන අටවන සර්ගය නිමවා ලන ලදී.

---

၁.

1.

---

ဣတိ ဝိဟိတေ သတိ သိပ္ပဒီပနသ္မိံတဒဘိမုခေ’တရခတ္တိယာ’တိသူရာ,အပဂတမာနမဒါဘဝိံသုမညော(တရုဏမိဂိန္ဒမုခေ)ဝ မတ္တဒန္တိ;

()

මෙසේ ශිල්ප දැක්වීම සිදු වූ කල්හි, උන්වහන්සේ ඉදිරියෙහි සිටි අතිශය ශූර වූ අනෙක් ක්ෂත්‍රියයෝ, බාල සිංහ රාජයෙකු ඉදිරියෙහි මන්දාකිනී හස්තීන් මෙන් තමන්ගේ මානය හා මදය දුරු කොට යටහත් වූහ.

---

၂.

2.

---

ဝိဇဋိတ သံသယဗန္ဓနော ပဒါတုံသုမရိယ ဒေဝဒဟမှိ သုပက္ပဗုဒ္ဓေါ,နရပဝရော နိဇဓီတရံ ကုမာရိံသုဝိမလ ကောလိယဝံသကဉ္ဇဟံသိံ;

()

තම සැක සංකා සියල්ල දුරු කරගත්, දේවදහ නුවර සුප්‍රබුද්ධ නම් වූ උත්තම නරපතියා, පවිත්‍ර කෝලිය වංශය නැමැති නෙළුම් විලෙහි වෙසෙන හංස ධේනුවක වන් වූ තමාගේ දියණිය වූ යසෝධරා කුමරිය විවාහ කර දීමට සිතුවේය.

---

၃.

3.

---

တဟိမထမန္တိဝရေဟိ မန္တယိတွာနိခိလပဝတ္တိနိဝေဒနာယ ဒူတေ,ပဟိဏိ ကဝိဝါဟမဟေ ဝိဓိယတန္တိတဝ တနုဇေန မမဉှိ ဓီတုကညာ;

()

එහිදී, සිය අග්‍රාමාත්‍යවරුන් සමඟ මන්ත්‍රණය කොට, 'ඔබේ පුත්‍රයා සමඟ මගේ දියණියගේ විවාහ මංගල්‍යය විධිමත් ලෙස සිදු කරමු' යැයි පවසමින්, සියලු තොරතුරු දැන්වීම පිණිස දූතයන් පිටත් කර හැරියේය.

---

၄.

4.

---

ဝလယိတတာရမုပဋ္ဌိတော’ဒယံ တေဟိမကရဗိမ္ဗမိဝေါ’ပဝိဋ္ဌပီဌံ,ပရိဝုတမန္တိဂဏံ ပဏမ္မ ရာဇံကပိလပုရောပဂတာ တမတ္ထမာဟု;

කපිලවස්තු පුරයට පැමිණි ඒ දූතයෝ, තාරකා පිරිවරා නැඟී එන චන්ද්‍ර මණ්ඩලය මෙන්, ඇමති ගණයා පිරිවරා සිංහාසනාරූඪව සිටි සුද්ධෝදන රජු වන්දනා කොට ඒ පුවත සැළ කළහ.

---

၅.

5.

---

အထ ပဋိလဒ္ဓပဋိဿဝေနု’ဒဂ္ဂါပဒယုဂမဉ္ဇလိပုပ္ဖမဉ္ဇရီဟိ,သုမဟိယ တံ ပဋိဝေဒယိံသု ရညောသကဝိသယံ သမုပေစ္စ ရာဇဒူတာ;

()

ඉන්පසු සුද්ධෝදන රජුගෙන් සුභවාදී පිළිතුරක් ලැබීමෙන් සතුටට පත් ඒ රාජදූතයෝ, දොහොත් මුදුන් දී වැඳ රජුගේ පාද යුගල නමස්කාර කොට, නැවත තමන්ගේ රටට පැමිණ සුප්‍රබුද්ධ රජුට ඒ බව දැන්වූහ.

---

၆.

6.

---

ဥဘယကုလမှိ မဟီဘုဇာ’ညမညံပုနရပိ မန္တိဝရေဟိ မန္တယိတွာ,ဝိသဒမတီဟိ နိမိတ္တပါဌကေဟိနိယမိတမင်္ဂလဝါသရမှိတမှာ;

()

දෙපාර්ශ්වයේම රජවරු නැවතත් සිය අමාත්‍යවරුන් සමඟ මන්ත්‍රණය කොට, මනා ඥානයෙන් යුත් නක්ෂත්‍රකරුවන් ලවා මංගල්‍යය සඳහා සුදුසු සුභ නැකත් දිනයක් නියම කරගත්හ.

---

၇.

7.

---

ကနကဝိတာနဝိနဒ္ဓဟာရိဟာရံကုသုမသမာကုလဟေမပုဏ္ဏကုမ္ဘံ,တိဒိဝဝိမာနသမာနမုလ္လသန္န-ရတနဝိစိတ္တဝိဝါဟမဏ္ဍပဂ္ဂံ;

()

රන් වියන්වලින් හා මනහර මුතුහරවලින් සැරසුණු, මල්වලින් පිරුණු රන් පුන්කලස් තැබූ, දිව්‍ය විමානයක් බඳු වූ විසිතුරු රත්නයන්ගෙන් බබළන උතුම් මංගල මණ්ඩපයක් කරවන ලදී.

---

၈.

8.

---

ဂဟိတဝိတာနသိတာတပတ္တကေတု-ဒ္ဓဇမဏိဝိဇနိစရုစာမရေဟိ,ပစုရဇနေဟိ ကတုပဟာရမဂ္ဂေသုပရိဝုတံ စတုင်္ဂိရနိဓဇိနျာ;

(၆)

එසවූ වියන්, සේසත්, කොඩි, පතාක, මැණික් ඔබ්බවන ලද පවන්පත් සහ සිත්කළු සෙමර සලන මහා ජනකාය මඟ දෙපස රැස්ව උපහාර දක්වද්දී, සිව් රඟ සේනාවෙන්ද පිරිවරා ගන්නා ලදී.

---

၉.

9.

---

ဝိဝိဓဝိဘူသဏဘုသိတတ္တဘာဝံအဘိနဝပီနပယောဓရာဘိရာမံ,ဟရိသိဝိကာယ ယသောဓရံ ကုမာရိံမဏိခစိတာယ ဝိဓာယ စာ’နယိံသု;

()

විවිධ ආභරණයන්ගෙන් සරසන ලද ශරීරයක් ඇති, පිරුණු පියයුරෙන් මනහර වූ යසෝධරා කුමරිය, මැණික් ඔබ්බවන ලද රන් දෝලාවක හිඳුවා කැඳවාගෙන ආහ.

---

၁၀.

10.

---

ဝလယိတမာလတိဒါမဟေမမာလာပရိမလဘာဝိတကုန္တလပ္ပဝေဏိ,ဝိရဠဗကာဝလိမပ္ပဝိဇ္ဇုရာဇိံဇလဓရမာလမဇေသိ ကောမလာယ ()

මාලතී මල්දම් හා රන් මාලාවලින් වට වූ, සුවඳ ගල්වන ලද ඇගේ දිගු කෙස් කළඹ, සුදු කොක් පෙළින් හා විදුලි රේඛාවන්ගෙන් යුත් මෘදු වැහි වලාකුළු පෙළක් පරාජය කළාය.

---

၁၁.

11.

---

နိရဝဓိရူပနဘောတလမှိ တဿာဇနမနကုန္ဒဝိကာသနံ ဗဘာသ,ကုဋိလတရာလကကာလမေဃရာဇိ-ဇဋိတလလာဋတလဒ္ဓစန္ဒဗိမ္ဗံ;

()

ඇයගේ අසිරිමත් රූපය නැමැති අහස්තලයේ, ජනයාගේ සිත් නැමැති කුමුදු මල් පිබිදුවන්නා වූ, වක්‍ර වූ කෙස් රොද නැමැති කළු වලාකුළින් වට වූ නළල් තලය අඩ සඳ මෙන් බැබළුණි.

---

၁၂.

12.

---

မိဂမဒကုင်္ကုမဂန္ဓပင်္ကလိတ္တောကုလဝဓုယာ တိလကော လလာဋမဇ္ဈေ,မကရဓဇေန နိရောပိတောရိ’ဝါ’သိတိဘုဝနဘုတဇယာယ ပုပ္ဖကေတု;

()

කස්තුරි හා කුංකුම සුවඳින් ආලේපිත ඒ කුලවධුවගේ නළල් තලය මැද තබන ලද තිලකය, අනංගයා විසින් තුන් ලොවම ජය ගැනීම සඳහා තබන ලද මල් ධජයක් මෙන් විය.

---

၁၃.

13.

---

ဇနနယနဉ္ဇနရူပသမ္ပဒါယကုလမပဒါယ ရရာဇ နိမ္မဒါယ,ပရမသိရိံ သရုသီရုဟာဘိရာမံဝဒနမနင်္ဂသုဝဏ္ဏဒပ္ပဏာဘံ;

()

ජනයාගේ නෙත් සිත් වසඟ කරන රූප සම්පත්තියෙන් යුතු, ආඩම්බරය රහිත වූ, නෙළුම් මලක් බඳු ශෝභාවෙන් යුත්, අනංගයාගේ රන් කැඩපතක් බඳු වූ ඇගේ මුහුණ පරම ශ්‍රීයෙන් බැබළුණි.

---

၁၄.

14.

---

မဏိဂဏမဏ္ဍိတကုဏ္ဍလေဟိ တဿာသဝဏျုဂံ ဃဋိတာဝဂဏ္ဍဘာဂံ,မနသိဇသာကုဏိကေန ခိတ္တပါသ-ယုဂလမိဝက္ခိဝိဘင်္ဂမာနမာသိ;

()

මැණික්වලින් සැරසුණු කුණ්ඩලාභරණයෙන් යුත් ඇගේ කන් යුගල හා කම්මුල් තලයන්, අනංගයා නැමැති වැද්දා විසින් දමන ලද මලපුඩු යුගලක් මෙන් නෙත් සිත් ඇදගත්තේය.

---

၁၅.

15.

---

သုဝိမလကန္တိပဗန္ဓသန္ဒနတ္ထံနယနနဒီနမုဘိန္နမန္တရာဠေ,ကနကပဏာဠိသမပ္ပိတေ’ဝ တာယဝရဝဒနာယ ရရာဇ တုင်္ဂနာသာ;

()

ඇගේ නෙත් නැමැති ගංගා දෙක අතරින් අතිශය නිර්මල වූ කාන්ති ධාරාව ගලා යාම සඳහා තබන ලද රන් පිහිටක් මෙන්, ඒ ශ්‍රේෂ්ඨ මුහුණෙහි පිහිටි උස් වූ නාසය බැබළුණි.

---

၁၆.

16.

---

နိရုပမရူပဝိလာသမန္ဒိရသ္မိံသဇဝနိကာနိ’ဝ သီဟပဉ္ဇရာနိ,ရုစိရဝိလာသိနိယာ လသိံသု ပမ္ဘာ-ဝလိသဟိတာနိ သုနီလလောစနာနိ;

()

අසමසම රූප විලාසය නැමැති මන්දිරයෙහි, තිර රෙදි සහිත වූ සිංහ පංජර මෙන්, ඇසිපිය සහ ඇහිබැමි සහිත වූ ඇගේ මනහර නිල්වන් නෙත් යුගල බැබළුණි.

---

၁၇.

17.

---

ကနကကပါလနိဘံ မနောဘဝဿဝိမလကပေါလယုဂံ သိနိဒ္ဓကန္နိံ,နဝသသိမဏ္ဍလပုဏ္ဍရီကသဏ္ဍ-သသိရိမဝရုန္ဓိမနောဟရာဓရာယ;

(၆)

අනංගයාගේ රන් තැටියක් බඳු වූ ඇගේ පියකරු කම්මුල් යුගල, සුමුදු කන් පෙති සහ මනහර තොල් පෙති, අලුත් චන්ද්‍ර මණ්ඩලයක් හා සුදු නෙළුම් විලක සිරියාව පරාජය කරමින් බැබළුණි.

---

၁၈.

18.

---

သုစရိတပါရမိတာလတာယ တာယပရိဏတရာဂလတာယ ဘူလတာယ,အဓရယုဂံ တရုဏင်္ကုရဒွယံ ဝါကိမိတိ ဝိတက္ကဟတော’ယမာသိ လောကော;

()

සුචරිත පාරමිතා ලතාවක් වැනි වූ ද, ඇගේ බැම යුවලත්, තරුණ ළා දළු යුගලක් බඳු වූ තොල් පෙති යුගලත් දැක, 'මේ කුමක්දෝ' යි ලෝකයා මවිතයටත් විමතියටත් පත් විය.

---

၁၉.

19.

---

ကုလဝဓုယာ ဝဒနာ’လဝါဠဂဗ္ဘေနဝကလိကာဝလိဖုလ္လိတေ’ဝကိဉ္စိ,သုမဓုရဝါဏိလတာယ မန္ဒဟာသ-ဇ္ဇုတိဓဝလိ ဒသနဝလိ ရရာဇ;

()

කුලවධූන් කෙරෙහි උත්තම වූ ඇයගේ මුඛ නැමැති පාත්තියෙහි, අලුතින් පිපුණු ලා මල් කැකුළු පෙළක් මෙන් ද, ඇගේ ඉතා මිහිරි වූ කථා නැමැති වැලෙහි මද සිනහවෙහි පැහැයෙන් සුදු වූ දත් පෙළ බැබළුණි.

---

၂၀.

20.

---

ကုဝလယနီလဝိလောလလောစနာယမုခကမလာ’လိကုလာနုကာရိနီဘု,နယနမယူခဂုဏေဟ’ပါင်္ဂဘင်္ဂ-နိသိတ္သရေဟိ အနင်္ဂစာပရူပါ;

()

නිල් මහනෙල් මල් වැනි චංචල නෙත් ඇති ඇගේ මුව පියුමෙහි ලැගුම් ගත් බඹර පෙළක් බඳු වූ ඇහිබැමි යුගලය, නෙත් කණිනයන් නැමැති දුනුදියෙන් විදින ලද කඩතොළු සහිත තියුණු වූ අනංගයාගේ දුන්නක් බඳු විය.

---

၂၁.

21.

---

ကလရဝမဉ္ဇုဂိရာ တိဝဋ္ဋရာဇိဃနကုစဘဒ္ဒဃဋာယ ကမ္ဗုဂီဝါ,မဓုရဂဘီရဝိရာဝ ရင်္ဂလေခံအဇိနိ သုဝဏ္ဏမုတိင်္ဂဘေရိသင်္ခံ;

()

මිහිරි කෝකිල නාදයක් බඳු හඬක් ඇති, තෙවැදෑරුම් රේඛාවලින් හොබනා, සිනිඳු වූ තන පියවුරු නැමැති මඟුල් කලස් ඇති, හක්ගෙඩියක් බඳු ගෙලක් ඇති ඇය, තමාගේ මිහිරි වූත් ගැඹුරු වූත් හඬින් හා රූ සිරියෙන් රන් මෘදංගය ද, බෙරය ද, ජයසංඛය ද පරාජය කළා ය.

---

၂၂.

22.

---

အဘိနဝပိနပယောဓရော’ပဓာနံသုခုမတရစ္ဆဝိကောဇဝါဘိရာမံ,ဥရသယနံ သမလင်္ကတံ ဝိယာ’သိနိဇပတိသင်္ဂမမင်္ဂလာယ တာယ;

()

අලුතින් පිරුණු පියයුරු නැමැති කොට්ටා ඇති, ඉතා සියුම් සිවිය නැමැති ඇතිරිල්ලෙන් මනහර වූ ඇගේ ළය නැමැති යහන, ඇගේ හිමියා සමඟ සිදුවන මංගල එක්වීම උදෙසා සරසන ලද්දක් බඳු විය.

---

၂၃.

23.

---

ကုစကနကာ’စလသမ္ဘဝါယ နာဘိ-ကုဟရတဋာဘိမုခါယ ကန္တိနဇ္ဇာ,ဆဌာရဝလိတ္တယမိန္ဒိရောပမာယအဝဟရိ တုင်္ဂတရင်္ဂပန္တိကန္တိံ;

()

ලක්ෂ්මී දේවිය බඳු වූ ඇගේ පියයුරු නැමැති රන් පර්වතයෙන් පැන නැඟී, නාභි ගැබ නැමැති මුවදොර දෙසට ගලා බස්නා කාන්ති ගංගාවෙහි නැඟෙන උස් රළ පෙළක සුන්දරත්වය ඇගේ උදරයෙහි පිහිටි රැලි තුන විසින් පැහැර ගන්නා ලදී.

---

၂၄.

24.

---

မဏိရသနာဂုဏမန္ထရာယ တဿာဃနကုစဘာရကိသော ကိသောဒရာယ,ဟရိသိရိဝစ္ဆသုဟဇ္ဇမဇ္ဈဘာဂေါမဒဓနုမုဋ္ဌိဝိလာသမာဟရိတ္ထ;

()

මණිමේඛලාවන්ගේ බරින් මන්දගාමී වූ ද, පියයුරු බරින් කෘශ වූ ද, සිහින් උදරයක් ඇති ඇගේ මධ්‍ය දේහය සිංහයෙකුගේ ඉණ බඳු වූ අතර, එය අනංගයාගේ දුනු මිටෙහි ඇති විලාසය ගත්තේ ය.

---

၂၅.

25.

---

သရသိဇတန္တုပဝေသနာဝကာသမဝဟရိ ပီနပယောဓရန္တရာဠံ,နိဇဂဠဘာသုရဟာရနိဇ္ဈရေဟိကနကဒရိမုခဝိဗ္ဘမံ ယုဝတျာ;

()

නෙළුම් කෙඳිත්තකට වුව ද ඇතුළු විය නොහැකි තරම් ඉතා පටු වූ ඒ තරුණියගේ පිරිපුන් පියයුරු දෙක අතර මැද, ඇගේ ගෙලෙහි බැබළෙන මුතුහර නැමැති දියඇලි නිසා රන් ගුහාවක මුවදොරක ඇති ශෝභාව ඉසිලීය.

---

၂၆.

26.

---

အဝိကလရူပဝိလာသသိန္ဓုဝေလာဝိရလဝိလဂ္ဂိနိယာက ဝိသာလသောဏိ,ပရိဟရိ ရာဇကုမာရိကာယ တာယကုသုမသရာဘဝဘုမိဘာဂသောဘံ;

()

නොඅඩු රූප විලාස නැමැති සාගරයේ වෙරළ බඳු වූ, සිහින් ඉණක් හා පළල් උකුළක් ඇති ඒ රාජකුමාරිය, මල් සැර ඇති අනංගයාගේ උපදින භූමියක ශෝභාව ඉසිලුවා ය.

---

၂၇.

27.

---

ကုလဝဓုယာ ကမလာမလာနနာယကုဝလယကောမလနိလရောမရာဇိ,ဘုသမဘိစုမ္ဗိ ဂဘိရနာဘိဂဗ္ဘံ;

ကမလဝိဝါယတမတ္တဘိင်္ဂရာဇိ ()

පියුමක් බඳු නිර්මල මුහුණක් ඇති ඒ කුලවධූගේ නිල් මහනෙල් පෙත්තක් මෙන් මෘදු වූ නිල්වන් රෝම රාජිය, පිපුණු නෙළුම් මලකට රිංගන මත් වූ බඹර පෙළක් මෙන් ඇගේ ගැඹුරු නාභි ගැබ සිප ගනිමින් පැවතුණි.

---

၂၈.

28.

---

ရုစိရတရောရုယုဂံ သုဝဏ္ဏ ရမ္ဘာ-ကရိကရပီဝရမိန္ဒိရောပမာယ,ဘဇိ မကရဒ္ဓဇရင်္ဂမန္ဒိရသ္မိံဟရိမယထမ္ဘယုဂဿိရိံ ရမာယ;

()

ලක්ෂ්මී දේවිය බඳු වූ ඇගේ රන් කෙසෙල් kඳන් හෝ ඇත් සොඬ මෙන් පිරිපුන් ඉතා සුන්දර කලවා යුගලය, අනංගයාගේ රංග මණ්ඩපයෙහි පිහිටි රන් ටැම් යුවළක සිරියාව ඉසිලී ය.

---

၂၉.

29.

---

မဒရယရူပရသဒွယံ တုလာယသုပရိမိတာယ စတုမ္မုခေန တုလျံ,နိဇမိဟဇာနုယုဂံ ပဝါဠပါတိ-ယုဂလဝိဝါသိ အဝမ္မုခေါပနီတံ;

()

මහා බ්‍රහ්මයා විසින් මනාව මනින ලද තරාදියක් බඳු වූ, ඇගේ දණහිස් යුගලය මුහුණ යටට හරවන ලද පබළු තැටි යුගලක් මෙන් බැබළුණි.

---

၃၀.

30.

---

ဝိသယဝိတက္ကတမာကုလံ ယုဝတျာမဒနုပသင်္ကမဏေ မနောဝိမာနံ,ဇိတမဒမတ္တမယူရကဏ္ဌဘူတိဇလိတပဒီပသိခေ’ဝ စာရုဇင်္ဃာ;

()

කාම සිතිවිලිවලින් ආකූල නොවූ ඒ තරුණියගේ සිත නැමැති විමානයට අනංගයා ඇතුළු නොවන කල්හි, මත් වූ මොනරෙකුගේ ගෙලෙහි පැහැය පරදන, ඇගේ මනහර කෙණ්ඩ යුගල දැල්වූ පහන් සිළුවක් මෙන් බැබළුණි.

---

၃၁.

31.

---

မဏိမယနူပုရဘာသုရေဟိ တဿာစရဏတလေဟိ ပရာဇိတာနိ ထီနံ,မုခပဒုမာနိဝ သင်္ကုစန္တိ မညေဘမရဘရမ္ဗုရုဟာနိ ကဉ္ဇနီနံ;

()

මැණික් ඔබ්බවන ලද පාද සලඹින් බබළන ඇගේ පාද තලයන්ට පරාජය වූ සෙසු ස්ත්‍රීන්ගේ මුහුණු නැමැති පියුම් මෙන්, පොකුණුවල බඹරුන්ගෙන් ගැවසී ගත් නෙළුම් මල් ද හැකිළී ගියේ යැයි සිතේ.

---

၃၂.

32.

---

ကရစရဏင်္ဂုလိပလ္လ’ဝဂ္ဂသာလီ-ဇလလဝပန္တိနိဘာ’တိကောမလာယ,အဘိနဝတမ္ဗနခါဝလီ ဗဘူဝမကရဓဇဿ ကတေ’ဝ ပုပ္ဖပူဇာ;

()

දලු වැනි ඇගේ අත් පා ඇඟිලි අග පිහිටි, ඉතා සියුම් වූ දිය බින්දු පෙළක් බඳු වූ අලුත් තඹවන් නියපෙළ, අනංගයා උදෙසා කරන ලද මල් පූජාවක් බඳු විය.

---

၃၃.

33.

---

သပရိဇနော ဝနိတာယ တာယ သဒ္ဓိံမဏိဂဏမဏ္ဍိတမဏ္ဍပပ္ပဒေသေ,ဒိနကရဝံသဓဇဿ ရာဇပုတ္တ-ဿုပဂမနံ အပလောကယံ နိသီဒိ;

()

ඒ කුලකුමරිය සිය පිරිවර සමඟ මැණික්වලින් අලංකාර කරන ලද මණ්ඩපයෙහි හිඳ, සූර්ය වංශයට ධජයක් බඳු වූ රාජකුමාරයාගේ පැමිණීම අපේක්ෂාවෙන් බලා සිටියා ය.

---

၃၄.

34.

---

ပရိဝုတဗန္ဓုဇနေဟိ ရာဇပုတ္တောယထရိဝ ဒေဝဂဏေဟိ ဒေဝရာဇာ,သပဒိ တုရင်္ဂရထံ သမာဟိရူဠှောတဒဘိမုခေါ ယသသာ ဇလံ ပယာသိ;

()

දෙව් පිරිස පිරිවරා ගත් සුරේන්ද්‍රයා මෙන්, නෑ පිරිස පිරිවරා ගත් රාජකුමාරයා එකෙණෙහි ම අස් රථයට නැඟී, මහත් කීර්තියෙන් බබළමින් ඇය සිටි දෙසට ගමන් කළේ ය.

---

၃၅.

35.

---

တဟိမုပဂမ္မ ဌိတဿ မဏ္ဍပသ္မိံပရိဒဟိတု’တ္တရသာဋကေန တဿ,ဟရိမဏိမဏ္ဍနမဏ္ဍိတ’တ္တဘာဝေါဟိမပဋလေန ဟိမာစလော ရိဝါသိ;

()

එහි පැමිණ මණ්ඩපයෙහි සිටි, ඉන්ද්‍රනීල මාණික්‍ය ආභරණයෙන් සරසන ලද ශරීරයක් ඇති ඒ කුමාරයා උතුරු සළුව පොරවා සිටි කල්හි, හිම පටලයකින් වැසුණු හිමාල පර්වතය මෙන් බැබළුණි.

---

၃၆.

36.

---

မဏိမကုဋေန နိဝတ္ထကာသိကေနနရပတိသုနု သုမဏ္ဍိတော ရရာဇ,သုရဘဝနေန စ ခီရသာဂရေနကနကသိဏေရုဂိရီ’ဝ နိစ္စလဋ္ဌော;

()

මැණික් ඔටුන්නක් පැළඳ, කසී සළු හැඳ, මනාව සරසන ලද ඒ රජකුමාරයා සුර විමනකින් හා කිරි සයුරෙන් වට වූ, නිසලව පවත්නා රන් මෙර පර්වතය මෙන් බැබළුණේ ය.

---

၃၇.

37.

---

နဘသိ သမာကုလတာရကာဝလီ’ဝဥရသိ ဝိရာဇိတတာရဟာရပန္တီ,နရပဝရော ပိဝိ တာယ ရူပသာရံအမတမိဝါ’ယတလောစန’ဉ္ဇလီဟိ;

()

අහසෙහි තරු වැලක් මෙන් පපුවෙහි දිලෙන මුතුහර පෙළක් ඇති ඒ නරශ්‍රේෂ්ඨ තෙමේ, තමාගේ දිගු නෙත් නැමැති දෝතින් ඇගේ රූප සිරිය නැමැති අමෘතය පානය කළේ ය.

---

၃၈.

38.

---

တဒဟနိ ရာဇကုမာရပုဗ္ဗသေလ-ပ္ပဘဝဝရာနနစန္ဒမဏ္ဍလေန,မုကုဠိတလောစနနီလနီရဇာယအဘဝိမနောကုမုဒါကရပ္ပဗောဓော;

()

එදින රාජකුමාරයා නැමැති උදයගිරියෙන් පැන නැඟුණු මුව මඬල නැමැති චන්ද්‍රයා නිසා, පියැවුණු නෙත් නැමැති නිල් මහනෙල් ඇති ඇගේ සිත නැමැති සුදු මහනෙල් පොකුණ පිබිදීමට පත් විය.

---

၃၉.

39.

---

ယုဝတယုဝါနမပေက္ခတံ ဇနာနံအနိမိသလောစနနီလကန္တိဂင်္ဂါ,ရုစိရဝဓူဟိ ဝိဓူတစာမရေဟိအနိလဝိလောလတရင်္ဂသာလိနီဝ;

()

ඒ තරුණ යුවළ දෙස බලා සිටි ජනයාගේ නොපිල්ලන නෙත්වලින් නික්මුණු නිල් පැහැති කාන්ති ගංගාව, රූමත් ලියන් විසින් සලන ලද සෙමර සලන සුළඟින් සැළුණු රළ පෙළින් යුක්ත වූවක් බඳු විය.

---

၄၀.

40.

---

ဂဂနတလောပရိ တာရကာကုလမှိယုဝယုဝတီနဝစန္ဒစန္ဒိကေဝ,နိစိတသုဝဏ္ဏကဟာပဏေ ဝရေဇုံအထမဏိမဏ္ဍပဝေဒိကာတလမှိ;

()

අහස් තලයෙහි විසිරුණු තරු පෙළ මෙන් ද, ඒ තරුණ යුවළ නැමැති නව සඳෙහි සඳකිරණ මෙන් ද, මැණික් මණ්ඩපයේ වේදිකා තලයෙහි අතුරන ලද රන් කහවණු බැබළුණි.

---

၄၁.

41.

---

သကလကလာကုသလော’ပဂမ္မဝိပ္ပာ-စရိယဂဏော ဇယမင်္ဂလာယ တေသံ,သုပရိသမာပယိ သဗ္ဗပုဗ္ဗကိစ္စံသပဒိ ပဝဿိ အခဏ္ဍလာဝုဇဋ္ဌိ;

()

සියලු ශාස්ත්‍රයන්හි කෙළ පැමිණි බමුණු ඇදුරන් පැමිණ, ඔවුන්ගේ ජය මංගල්‍යය උදෙසා සියලු පූර්ව කෘත්‍යයන් මනාව නිම කළ කල්හි, එකෙණෙහි ම සක් දෙවිඳුගේ අණින් මෙන් මඟුල් වැසි ඇද හැළුණි.

---

၄၂.

42.

---

ကရတလတာမရသေသု ကုဏ္ဍိကာယမဏိခဝိတာယ ပုရောဟိတော ဥဘိန္နံ,သုဘမဘိသေကဇလံ နိပါတယံ တေပုနဟိပယောဇယိ ပါဏိပီဠဏသ္မိံ;

()

පුරෝහිත තෙමේ මැණික් ඔබ්බවන ලද පැන් කෙණ්ඩියෙන් ඔවුන් දෙදෙනාගේ පියුම් බඳු අත්ල මතට මංගල අභිෂේක පැන් වත් කරමින්, ඔවුන්ගේ අත් එකිනෙක එක් කර සරණ මංගල්‍යය සිදු කළේ ය.

---

၄၃.

43.

---

သုရဓနုဝိဇ္ဇုလတေ’ဝ ဝါရိဝါဟံရထမဘိရုယှ ဂဟီရမန္ဒဃောသံ,ပရိဝုတခတ္တိယဗန္ဓဝေဟိ တမှာကပိလပုရာ’ဘိမုခါဘဝုံ ဥဘောတ တေ;

()

දේදුන්නෙන් හා විදුලි කෙටියෙන් යුත් වැසි වලාකුළක් බඳු වූ, ගැඹුරු මන්ද්‍ර ස්වරයෙන් නාද දෙන රථයට නැඟුණු ඒ දෙදෙනා, ක්ෂත්‍රිය නෑ පිරිස පිරිවරා එතැනින් කපිලවස්තු පුරය දෙසට පිටත් වූහ.

---

၄၄.

44.

---

အထ သမလင်္ကတဝီထိမဇ္ဈိဂါနံဝိဝဋနိကေတနသီဟပဉ္ဇရဋ္ဌာ,အနိမိသလောစနပင်္ကဇောပဟာရံဘူသမကရုံ ကပိလင်္ဂနာ ပသန္နာ;

()

ඉක්බිති සරසන ලද මාවත් මැදින් යන ඔවුන් දැක, විවෘත කරන ලද කවුළු (සීහපඤ්ජර) මත සිටි පැහැදුණු සිත් ඇති කපිලවස්තු පුරඟනෝ තම නොපිල්ලන නෙත් පියුම් පූජා කරමින් බොහෝ සේ බලා සිටියහ.

---

၄၅.

45.

---

ဂမနဝိလာသမုဒိက္ခတံ ဇနာနံရုစိရသိရောပဟိတ’ဉ္ဇလီဟိ ဘတ္တျာ,မဏိကလသပ္ပိတပုပ္ဖမဉ္ဇရီဟိရစိတမိဝေါဘယဝီထိပဿမာသိ;

()

ඔවුන්ගේ ගමන් ලීලාව බලමින්, භක්තියෙන් යුතුව තම සුන්දර හිස් මත දොහොත් මුදුන් දී වැඳ සිටි ජනයා නිසා, මාවතේ දෙපස ම මල් කළඹින් යුත් රන් කලස් තබා සරසන ලද්දක් බඳු විය.

---

၄၆.

46.

---

တိခိဏဝိလောစနဗာဏလက္ခဘာဝံနိရုပမရူပိနိ ကာမိနီဟိ နီတေ,ပတိတ’နုရာဂသရေဟိယေဝ တာသံဟဒယဝိဒါရဏမာသိ တပ္ဖလံ’ဝ;

()

උපමා රහිත රූප ශ්‍රීයෙන් යුත් ඒ කුමාරයා, කාන්තාවන්ගේ තියුණු නෙත් සරවලට ලක් වූ කල්හි, ඔවුන් වෙතින් ම පතිත වූ ඒ අනුරාගී සරවලින් ම ඔවුන්ගේ හෘදයන් පැලී යන්නාක් මෙන් විය.

---

၄၇.

47.

---

ကထမပိ ကာပိလဝတ္ထဝါ အဟေသုံတဒဟနိ နိစ္စလလောစနုပ္ပလေဟိ,ကပိလပုရံ တိဒသာလယာဝတိဏ္ဏာတိဒသဂဏာ’ဝ ဝိပဿနာယု’ဘိန္နံ;

()

එදින නොසැලෙන නෙත් පියුම් ඇතිව ඒ දෙදෙනා දෙස බලා සිටි කපිලවස්තු වැසියෝ, දිව්‍ය ලෝකයෙන් බැස ආ දෙවිවරුන් මෙන් වූහ. මුළු කපිලවස්තු පුරය ම දෙව්ලොවක් බඳු විය.

---

၄၈.

48.

---

တိဒိဝပုရာ နိဇဝေဇယန္တနာမ-သုရဘဝနံ’ဝ သုဇမ္ပတီ သုဇာတာ,ကပိလပုရာ ပုနရာဂမိံသု တမှာပတိပတိနီ နိဇရာဇမန္ဒိရံ ဒွေ;

()

සුරපුරෙහි පිහිටි තමන්ගේ වෛජයන්ත ප්‍රාසාදයට වදින දෙවියන් මෙන්, උතුම් උපතක් ඇති ඒ අඹුසැමි යුවළ කපිලවස්තු පුරයෙහි වූ තමන්ගේ රාජ මන්දිරයට පැමිණියහ.

---

၄၉.

49.

---

ဓရဏိပတိသုတော ပတ္တရဇ္ဇာဘိသေကောကပိလပုရဝရေ တေသု တိသွာလယေသု,အပရိမိတသုခံ တာယ ဗိမ္ဗာယ သဒ္ဓိံသုစိရမနုဘဝိ စန္ဒဗိမ္ဗာနနာယ;

()

රාජ්‍ය අභිෂේකය ලැබූ ඒ රජකුමාරයා (සිද්ධාර්ථයන්), කපිලවස්තු පුරවරයෙහි වූ ඒ මනරම් තුන්මාල් ප්‍රාසාදයන්හි වෙසෙමින්, චන්ද්‍ර බිම්බයක් බඳු මුහුණක් ඇති ඒ බිම්බා දේවිය සමඟ බොහෝ කලක් අප්‍රමාණ සැප අනුභව කළේ ය.

---

၅၀.

50.

---

ဝိကစကမလ (နန္ဒီမုခိ) မဉ္ဇုဘာဏီတိဝိဓဝယသိ ဒိဗ္ဗစ္ဆရာရူပသောဘာ,အဂမိ ခယဝယံ သာ’ပိ ဗိမ္ဗာမဟေသိသရထ သရထ သင်္ခါရဓမ္မဿဘာဝံ;

()

පිපුණු නෙළුමක් බඳු මුවක් ඇති, මිහිරි බස් දොඩන, තෙවදෑරුම් වයස්හි ම දිව්‍ය අප්සරාවක් බඳු රූප සෝභාවක් ඇති ඒ බිම්බා දේවිය ද ක්ෂය වීමට හා විනාශයට පත් වූවා ය. එබැවින් සංස්කාර ධර්මයන්ගේ අනිත්‍ය ස්වභාවය නිරතුරුව මෙනෙහි කරත්වා!

---

ဣတိ မ္ဗေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ အဝိဒူရေနိဒါနေ ပါဏိဂ္ဂဟမင်္ဂလုဿဝပဝတ္တိပရိဒီပေါ. နဝမော သဂ္ဂေါ.

සියලු කිවිජන හෘදයන්ට ආනන්දය දෙන, මේධානන්ද නම් යතිවරයාණන් විසින් විරචිත ‘ජිනවංශදීප’ මහා කාව්‍යයෙහි අවිදූරේ නිදානයෙහි ‘සරණ මංගල්‍ය උත්සවය පැවැත්වීම’ පිළිබඳ විස්තර කෙරෙන නවවැනි සර්ගය නිමා විය.

---

၁.

1.

---

ဂုဏမဏိမဏိမာ သော ဒေဝရာဇာ’ဝ ရာဇာသုခမနုဘဝမာနော ဝါဇိယာနေန ယေန,ဘမရဘရိတမာလာ မင်္ဂလုယျာနဘူမိတဒဝသရိ ကဒါစိ သာလိနီ (မာလိနီ) ဟိ;

()

ගුණ නැමැති මැණික් ආභරණවලින් සරසුණු, දෙව්රජෙකු මෙන් සැප අනුභව කරන ඒ සිද්ධාර්ථ කුමාරයා, දිනක් අසුන් යෙදූ රථයෙන්, බඹරුන්ගෙන් ගැවසුණු මල්දම් ඇති මඟුල් උයනට පිවිසියේ ය.

---

၂.

2.

---

ဥပဂတသမယော’တိ ဗုဇ္ဈနတ္ထာယ ဗောဓိံသုမရိယ သုရပုတ္တာ ဗောဓိသတ္တေ ဝဇန္တေ,ဘဝဝိရတိသမတ္ထံ ဒဿယုံ မာပယိတွာဇရသကဋသရူပံ ဇိဏ္ဏရူပံက ဝိရူပံ;

()

බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ (උයනට) වඩිනා කල්හි, අවබෝධය ලැබීමේ කාලය පැමිණ ඇතැයි සිහිපත් කොට, භවය කෙරෙහි කලකිරීම ඇති කිරීමට සමත් වූ, දිරාගිය ගැල් කඩක් බඳු වූ, විරූපී වූ ජරාවට පත් මහලු රූපයක් දේවපුත්‍රයෝ මවා පෙන්වූහ.

---

၃.

3.

---

ကိမိဒမိတိဟပုဋ္ဌော ဇိဏ္ဏရူပံ ဝိပဿဝိမတိပရဝသော သော သာရထိံ ရူပသာရော,နိဇဟဒယနိဓာနေ ဒေဝတာစောဒိတဿနိဒဟိ ဓနမိဝဂ္ဃံ တဿဓမ္မောပဒေသံ;

()

රූපයෙන් අග්‍ර වූ ඒ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ, ඒ දිරාපත් රූපය දැක සැකයෙන් පිරි සිතින් "මෙය කුමක්ද?" කියා රියදුරාගෙන් ඇසූහ. දේවතාවන් විසින් මෙහෙයවන ලද රියදුරා දුන් ඒ ධර්මෝපදේශය, තමන්ගේ හෘද නමැති නිධානයෙහි අනර්ඝ ධනයක් මෙන් තැන්පත් කරගත්හ.

---

၄.

4.

---

ဟရိတနဠကလာပံ မင်္ဂလုယျာနမဂ္ဂေယထရိဝ’ဟိမုခဋ္ဌာ ကုဉ္ဇရိ ဘဉ္ဇမာနာ,တထရိဝ’ဘိဘဝန္တီ သဗ္ဗယောဗ္ဗညဒပ္ပံခရတရဇရတာ သာ အတ္တပစ္စက္ခဘူတာ;

()

මඟුල් උයන් මඟෙහි දී, ඉදිරියෙහි ඇති නිල් බට පඳුරක් බිඳලන ඇතෙකු මෙන්, සකල යෞවන මදය මැඩලන්නා වූ ඒ ඉතා රුදුරු ජරාව උන්වහන්සේට ප්‍රත්‍යක්ෂ විය.

---

၅.

5.

---

မုခကုကဝလယဂဗ္ဘာ ဘဋ္ဌကိဉ္ဇက္ခသောဘာဘဝိ ကဌိနဇရာရိခဏ္ဍဒန္တဋ္ဌိပန္တိ,ကုဋိလပလိတဇာတံ တဉ္ဇရာယာ’ဘိသေကေသိရသိ ရစိတသေတစ္ဆတ္တသောဘံ ဗဗန္ဓ;

()

රුදුරු ජරාව නමැති සතුරා විසින් දත් පෙළ කඩා බිඳ දමා තිබුණි. මුව මුදුන රැළි වැටී තිබුණි. හිසෙහි හටගත් ඇද වූ සුදු කෙස් කලඹ, ජරාව නමැති රජුගේ අභිෂේකය සඳහා හිස මත නැඟූ සේත්කුඩයක සෝභාව දැරීය.

---

၆.

6.

---

အဝိရဠဝလိယော တာ ဇိဏ္ဏရူပဿ စမ္မေပဘဝဗလဝတေဇောဓာတုဝေဂုဋ္ဌိတာ’သုံ,တရလသလိလပိဋ္ဌေ သေယျထာပေါ’ဒဓိဿတရလသလိလပိဋ္ဌေ သေယျထာပေါ’ဒဓိဿပလယပဝနဝေဂု’တ္တုင်္ဂကလ္လောလမာလာ ()

ප්‍රලය කාලයේ හමන චණ්ඩ මාරුතයෙන් සසල වූ මහා සාගර ජලය මතුපිට නැගෙන උස් රළ පෙළක් මෙන්, ශරීරයේ තේජෝ ධාතුවේ ප්‍රබලත්වයෙන් හටගත් ඒ රැළි වැටීම් මහලු රූපයේ සම මතුපිට ඝනව දක්නට ලැබුණි.

---

၇.

7.

---

ဌိတမုပဝနပန္ထေ ဝင်္ကဂေါပါဏသိ’ဝအနုဇုကမုဇုဘုတံ ဒဏ္ဍမောလုဗ္ဘ ဘုမျာ,နိဇတရုဏဝိလာသံ လက္ခမာပါဒယန္တံဓနုမိဝ သဂုဏံ တံ ရူပမဒ္ဒက္ခိ ဓီရော;

()

උයන් මඟෙහි සිටියා වූ, වක් වූ වහලක පරාලයක් මෙන් නැමුණු, කෙළින් සිටගනු පිණිස පොළොවෙහි සැරයටියක් තබාගෙන සිටින්නා වූ, දුන්නක් මෙන් වක්‍ර වූ, තමන්ගේ තාරුණ්‍යයේ විලාසය නැතිවී ගිය බව පෙන්වන ඒ මහලු රූපය ධෛර්යවන්ත වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ දුටු සේක.

---

၈.

8.

---

ဇိနိအဇဂရဘောဂေ ဇိဏ္ဏနိမ္မောကဘာရံတိလကဝိဗတစမ္မံ တန္တိရောဇတ္တဘာဝေ,အပဂတဃနမံသော ဖာသုကဋ္ဌိပ္ပန္ဓောအဇိနိတိရဝလေပံ ကုဍ္ဍဒါရုပ္ပဗန္ဓံ;

()

දිරාගිය පිඹුරෙකුගේ හැවක් මෙන් ලප කැළැල්වලින් පිරි සමක් ඇති, ශරීරයේ ඝන මස් දියවී යාමෙන් ඉළ ඇට ඉලිප්පී පෙනෙන, සම්වලින් වසන ලද ලී මැටි බිත්තියක් බඳු වූ ඒ ශරීරය උන්වහන්සේ දුටු සේක.

---

၉.

9.

---

ဝိဂတဗလမဒါဒိံ ဝိဿဝန္တံ သရီရေနဝှိ ဝဏမုခေဟိ ဂုထမုတ္တာဒျ’သူဝိံ,ဝလိဝိသမကပေါလံ ကမ္ပမာနုတ္တမင်္ဂံသုဝိသဒမတိနော တံ ပဿတော ဇိဏ္ဏရူပံ;

()

බලය හා මදය පහව ගිය, නව ද්වාරයන්ගෙන් මලමුත්‍ර ආදී කුණු දිය වැගිරෙන්නා වූ, රැළි වැටුණු විෂම කම්මුල් ඇති, වෙවුලන හිසක් ඇති ඒ ජරාජීර්ණ රූපය ඉතා පිරිසිදු නුවණ ඇති බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ දකින කල්හි...

---

၁၀.

10.

---

ဘုဝနမနဝသေသံ တဿု’ပဋ္ဌာသိ သမ္ပ-ဇ္ဇလိတမထ ဇရာယာ’ဒိတ္တဂေဟတ္တယံ’ဝ,အဟမပကိ အနတီတော ဓမ္မမေတန္တိ ဝတွာဘဝနဝနမဂဉ္ဆိ ဇာတိယု’က္ကဏ္ဌိတတ္တော;

()

මුළු මහත් ලෝකයම ජරාවෙන් ඇවිලී ගත් ගෙවල් තුනක් මෙන් උන්වහන්සේට වැටහුණි. "මම ද මේ ස්වභාවය ඉක්මවා නොගියෙමි" යි පවසා, ජාතිය (ඉපදීම) කෙරෙහි කලකිරුණු සිත් ඇතිව නැවත තමන්ගේ මාලිගාවට වැඩම කළ සේක.

---

၁၁.

11.

---

ပုနရုပဝနမဂ္ဂံ ဩဂဟန္တဿ ရညောသုခမနုဘဝနတ္ထံ ဒေဝတာမာပယိတွာ,ပရပရိဟရနီယံ ဃောရရောဂါဝတိဏ္ဏံအပရမပိ ဝိရူပံ ဒဿယုံ ဝျာဓိရူပံ;

()

නැවත වරක් සුව විඳිනු පිණිස උයන් මඟට පිවිසි ඒ රාජකුමාරයාට, දේවතාවෝ තවත් විරූපී වූ, අනුන්ගේ උපකාරයෙන් ජීවත් වන්නා වූ, දරුණු රෝගයකින් පෙළෙන ලෙඩකුගේ රූපයක් මවා පෙන්වූහ.

---

၁၂.

12.

---

ဝိသဒမတိ ဝိမတျာ သကျဝံသေကကေတုကိမိမိဝပလိပန္နံ ဝစ္စပဿာဝပင်္ကေ,ပဘဝဗလဝဒုက္ခံ တံ ပရာဓီနဝုတ္တိံကိမိဒမိတိ ပဒိသွာ ပါဇိတာရံ အပုစ္ဆိ;

()

මලමුත්‍ර මඩෙහි එරී සිටින්නා වූ, දැඩි දුකකට පත් වූ, අනුන් මත යැපෙන ඒ රෝගී පුද්ගලයා දැක, මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ ශාක්‍ය වංශ ප්‍රදීපයන් වහන්සේ, "මේ කුමක්ද?" කියා රියදුරාගෙන් විමසූහ.

---

၁၃.

13.

---

ဝရမတိ ဝရဓမ္မံ တေန သူတေန ဝုတ္တံအမတမိဝ ပိဗန္တော သောတဓာတွဉ္ဇလီဟိ,အဂမပိ အနတိတော ဗျာဓိဓမ္မန္တိ တမှာနိဇဘဝနဝနံ သောပါ’ဂ သံဝိဂ္ဂရူပေါ;

()

ඒ රියදුරා විසින් පවසන ලද උතුම් කරුණු තමන්ගේ කන් නමැති දෝතින් අමෘතයක් මෙන් පානය කරමින්, "මම ද ලෙඩ වන ස්වභාවය ඉක්මවා නොගියෙමි" යි සිතා, මහත් සංවේගයට පත්ව තමන්ගේ මාලිගාවට නැවත වැඩම කළ සේක.

---

၁၄.

14.

---

တဒုပဝနဝိမာနံ ဝါဇိယာနေန နာထေဝဇတိ သတိ ကဒါစိ မာပယုံ ဒေဝတာယော,သုဏခကုလလဂိဇ္ဈာဒီဟီဝါ ခဇ္ဇမာနံနရကုဏပသရီရံ ဥဒ္ဓုမာတံ ပဌမှိ;

()

ඒ නාථයන් වහන්සේ අශ්ව රථයකින් උයන් විමනට වඩිනා තවත් අවස්ථාවක, බල්ලන්, ගිජුලිහිණියන් ආදී සතුන් විසින් කා දමනු ලබන්නා වූ, මඟෙහි වැටී තිබෙන, පිම්බී ගිය මිනිස් මළ සිරුරක් දේවතාවෝ මවා පෙන්වූහ.

---

၁၅.

15.

---

ပဘဝကိမိကုလာနံ စာလယံ နီလဝဏ္ဏံဝဏဝိဝရမုခေဟိ လောဟိတံ ပဂ္ဃရန္တံ,သကုဏဂဏွိတစ္ဆိံ မက္ခိကာမက္ခိတင်္ဂံသုမတိ မတသရီရံ အဒ္ဒသာ သာရဟီနံ;

()

පණුවන්ගෙන් ගැවසී ගත්තා වූ, නිල් පැහැ ගැන්වුණු, තුවාල සිදුරුවලින් ලේ ගලන්නා වූ, පක්ෂීන් විසින් ඇස් උගුල්ලා කන ලද, මැස්සන්ගෙන් වැසුණු, කිසිදු හරයක් නැති ඒ මළ සිරුර මහා ප්‍රඥාවන්ත බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ දුටු සේක.

---

၁၆.

16.

---

အဘိဂမိ ဂမယန္တော ဘာရတိံ သာရထိဿနိဇသဝဏယုဂသ္မိံ ဟေမတာဍင်္ကသောဘံ,အဟမ္ပိ မရဏံ ဘော နာတိဝတ္တောတိ ဝတွာဝနမိဝ မိဂရာဇာ သကျရာဇာ ဝိမာနံ;

()

රන් තෝඩු පැළඳි තමන්ගේ කන් යුගලට රියදුරාගේ වචන ඇතුළු කරගනිමින්, "යහළුව, මම ද මරණය ඉක්මවා නොගියෙමි" යි පවසා, සිංහ රාජයෙකු වනයට වදින්නාක් මෙන් ඒ ශාක්‍ය රාජෝත්තමයාණන් වහන්සේ නැවත මාලිගයට වැඩම කළ සේක.

---

၁၇.

17.

---

ပုနပိ သပရိသော သော ယာနမာရုယှ ဘဒြံကတိပယဒိဝသာနံ အစ္စယေနာ’ဓိရာဇာ,ကပိလပုရဝရမှာ’နင်္ဂရင်္ဂါလယာဘံတဒုပဝနမဂဉ္ဆိ ပဉ္စဗာဏာဘိရူပေါ;

()

තවත් දින කිහිපයක ඇවෑමෙන්, අනංගයා වැනි රූප ශෝභාවෙන් යුත් ඒ උතුම් කුමාරයා, පිරිවර සහිතව මංගල රථයට නැඟ, කිඹුල්වත් පුරවරයෙන් නික්ම අනංගයාගේ රඟමඩලක් බඳු වූ ඒ උයනට නැවත වැඩම කළ සේක.

---

၁၈.

18.

---

ဂုဏမဏိ မဏိဝဏ္ဏံ ပတ္တမာဒါယ ပတ္ထေပနသသရသရာဂံ ဝီဝရံပါရုပိတွာ,ဌိတမဝိကလစက္ခုံ နိမ္မိတံ ဒေဝတာဟိသုမတိ သမဏရူပံ ဗုဒ္ဓရူပံ’ဝ ပဿိ;

()

ගුණ නමැති මැණිකක් බඳු වූ මහා ප්‍රඥාවන්ත බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ, කොස් අරටු පැහැති සිවුරක් පෙරවාගෙන, පාත්‍රයක් අතැතිව, සංසුන් නෙත් ඇතිව සිටින්නා වූ, බුදුරුවක් වැනි වූ, දේවතාවන් විසින් මවන ලද මහණ රුවක් දුටු සේක.

---

၁၉.

19.

---

တဒဟနိ ဝိဗုဓာ’ဓိဋ္ဌာနတော ဘာဝနီယောယတိပတိရိဝ သူတော အတ္ထဓမ္မာနုသာသိ,သမဏဂုဏမနေကာဒီနဝံ ပဉ္စကာမေတမဝဒိ ဂမနသ္မိံ အာနိသံသဉ္စ ဂေဟာ;

()

එදින දේවතාවන්ගේ අධිෂ්ඨානයෙන්, පූජනීය වූ ඒ රියදුරා මහණ බඹුන්ගේ නායකයෙකු මෙන් අර්ථවත් දහම් කරුණු පවසමින්, මහණකමේ බොහෝ ගුණ ද, පස්කම් සැපයේ ආදීනව ද, ගිහිගෙයින් නික්ම යාමේ ආනිශංස ද උන්වහන්සේට පැහැදිලි කළේය.

---

၂၀.

20.

---

ကုဟနလပနမိစ္ဆာဇီဝမောဟာယ ကုစ္ဆိ-ပရဟရဏသမတ္ထံ မတ္တိကာပတ္တမဿ,ကရ ကမကလဂတံ သော ပါရမီစောဒိတတ္တောဝိသဒမတိ ပဒိသွာ သမ္ပသာဒံ ဇနေသိ;

()

පාරමිතාවන්ගේ මෙහෙයවීමෙන් යුත් මහා ප්‍රඥාවන්ත බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ, කුහකකම්, බොරු කතා සහ මිථ්‍යා ආජීවයෙන් තොරව බඩවියත රැක ගැනීමට සමත් වූ, ඒ මහණ රුවෙහි අත තිබූ මැටි පාත්‍රය දැක සිතෙහි මහත් පැහැදීමක් ඇති කරගත්හ.

---

၂၁.

21.

---

ဝိကသိတကလိကာလင်္ကာရမုဒ္ဒါလသာလ-မိဝ သမဏဝိလာသံ စီဝရောဘာသမဂ္ဂေ,နယနမဓုကရာနံ ဘာရမာဓာယ ဓီရောနိဇမနသိ ဇနေသိ စီဝရေ သမ္ပသာဒံ;

()

පිපුණු මල්වලින් බබළන සල් ගසක් මෙන් මහණ විලාසයෙන් යුත්, බලන්නන්ගේ නෙත් නමැති බඹරුන් ඇදගන්නා වූ, මඟෙහි බැබළෙන සිවුරු සෝභාව දැක ඒ ධෛර්යවන්ත උතුමාණෝ සිවුර කෙරෙහි තම සිතෙහි මහත් පැහැදීමක් ඇති කරගත්හ.

---

၂၂.

22.

---

ခဏိကမရဏဒုက္ခာဝဋ္ဋမာဗာဓရာသိ-မကရနိကရဘိမံ တံ ဇရာဝီစိဝေဂံ,ဘဝဇလဓိမဂါဓံ ဇာတိဝေလာဝဓိံ သောအယမိဝ ပဋိပန္နာ နိတ္တရေယျုန္တျ’ဝေဒိ;

()

ක්ෂණික මරණ දුක නමැති සුළියෙන් ද, රෝග සමූහය නමැති මෝරුන්ගෙන් ද බියකරු වූ, ජරාව නමැති රළ වේගයෙන් යුත්, උත්පත්තිය නමැති වෙරළ සීමාව කොට ඇති, මේ අගාධ භව සාගරයෙන් මෙලෙස පැවිදි වූවෝ එතෙර වන්නාහයි උන්වහන්සේ වටහා ගත්හ.

---

၂၃.

23.

---

သမဏဝဒနပီနစ္စန္ဒဗိမ္ဗောဒယေနဝိကသိတမနကုန္ဒော နန္ဒနုယျာနသောဘံ,ဥပဝနမဘီဂန္တုံ သန္ဒနံ စာရယေ’တိတဒဟနိ မနုဇိန္ဒော သန္ဒနာစာရိမာဟ;

()

මහණ මුහුණ නමැති පූර්ණ චන්ද්‍රයාගේ උදාවෙන් සිනාසුණු සිතක් ඇති ඒ නරේන්ද්‍රයා (බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ), එදින රියදුරා අමතා, "නන්දන උයන බඳු වූ සෝභාමත් උයනට රථය පදවන්න" යි පැවසූහ.

---

၂၄.

24.

---

ဝလယိတနဠတာဠီတာလဟိန္တာလပန္တိံမလယဇတရုဇာယာသီတလံ နိမ္မလာပံ,ဥပဝနမဝတိဏ္ဏော နန္ဒနံ ဝါသဝေါ’ဝအကရိ ဒိဝသဘာဂံ သာဓုကီဠံ သရာဇာ;

()

බට පඳුරු, තල්, තල හා හින්තාල ගස් පෙළින් වට වූ, සඳුන් ගස්වලින් සිසිල් වූ සෙවනක් හා පිරිසිදු පැන් ඇති ඒ උයනට පිවිසි ඒ රාජකුමාරයා, නන්දන උයනට පිවිසි ශක්‍ර දේවේන්ද්‍රයා මෙන් දවසෙහි ඉතිරි කොටස එහි සතුටින් ගත කළේය.

---

၂၅.

25.

---

ဒသသတကိရဏသ္မိံ ယဿ ကိတ္တိပ္ပဗန္ဓ-သရဒဇလဒရာဇိဆာဒိတသ္မိံ နဘသ္မိံ,ဥပရိသိရသိ သေတစ္ဆတ္တသောဘံ ဘဇန္တေတဒိယစရဏလက္ချာ’လင်္ကရိ ဝါပိတီရံ;

()

අහසෙහි දහසක් කිරණ විහිදුවන සූර්යයා සරත් සෘතුවේ වලාකුළකින් වැසී යන්නාක් මෙන්, තමන්ගේ හිස මත ශ්වේත ඡත්‍රයක සෝභාව දරමින්, උන්වහන්සේගේ පාද පද්මයන්ගේ සෝභාවෙන් ඒ පොකුණු තෙර අලංකාරවත් කළහ.

---

၂၆.

26.

---

သရသိဇဝဒနေဟိ ဟံသပီနတ္ထနေဟိကုဝလယနယနေဟီ နီလိကာကုန္တလေဟိ,မဓုမဒမုဒိတာလီနူပုရေဘာ’ဝရောဓ-ဇနမိဝ ရမဏီယံ ဩတရိ သော တဠာကံ;

() (သိလေသဗန္ဓနံ)

නෙළුම් මල් බඳු මුව ඇති, හංසයන් බඳු පිරිපුන් පියයුරු ඇති, මානෙල් මල් බඳු නෙත් ඇති, නිල් සෙවල බඳු කෙස් කළඹ ඇති, මධු මදයෙන් මත් වූ බඹරුන්ගේ නාදය බඳු නාද දෙන පාද සළඹ පැළඳි අන්තඃපුර ස්ත්‍රීන් වැනි වූ ඒ රමණීය පොකුණට උන්වහන්සේ බැසගත්හ.

---

၂၇.

27.

---

ဝရယုဝတိဇနာနံ ကုမ္ဘဂမ္ဘီရနာဘိ-ဝိဝရဂဟိတဝါရိ ဝါပိ သာ ရိတ္တရူပါ,ဃနထနဇဃနာနံ သင်္ဂမေနေ’တရာသံပုနရဘဝိ ကပပုဏ္ဏာ ပီတိဝိပ္ဖာရိနီဝ;

()

උත්තම කාන්තාවන්ගේ ගැඹුරු නාභි කුහරයන්ට ජලය ඇදී යාමෙන් හිස් වූ ඒ පොකුණ, අනෙක් කාන්තාවන්ගේ ඝන පියයුරු හා උකුල් තලයන්ගේ ගැටීමෙන් නැවතත් ජලයෙන් පිරී ගියේ, ප්‍රීතියෙන් ඉතිරී යන්නාක් මෙනි.

---

၂၈.

28.

---

အဘိနဝရမဏိနံ ဇာတုလဇ္ဇာတုရာနံဝိမုခနယနမီနေ မီနကေတုပမေန,ဥပဝဓိတုမီဝဂ္ဂေ ခိတ္တဇာလဗ္ဗိလာသံခဏမဝဟရိ ရညာ ဝိဒ္ဓဟတ္ထမ္ဗုဓာရာ;

()

ලැජ්ජාවෙන් සසල වූ, දෑස් පසෙකට හරවාගත් තරුණ කාන්තාවන්ගේ නෙත් නමැති මසුන් ඇල්ලීම පිණිස අනංගයා විසින් හෙළන ලද දැලක විලාසය, රජු විසින් දෑතින් ඉසින ලද දිය දහරාවන් විසින් මොහොතකට මතු කරන ලදී.

---

၂၉.

29.

---

နဝဇလကဏိကာလင်္ကာရဝတ္တာရဝိန္ဒာဃနကုစကလဟံသာ ကေသသေဝါလနီလာ,ပတိမထိတတရင်္ဂါကိဏ္ဏသုဿောဏိဝေလာသရသိ သရသိ’ဝါ’သိ တတြ ကီဠာတုရေ’ကာ;

()

එහි දියකෙළියෙහි නිරත වූ එක් තරුණියක්, අලුත් දිය බිඳු නමැති ආභරණයෙන් සැරසුණු නෙළුම් මලක් බඳු මුහුණක් ඇතිව, පිරිපුන් පියයුරු නමැති හංසයන් ඇතිව, නිල් කෙස් කළඹ නමැති සෙවල ඇතිව, රළ පහර වදින සුන්දර වෙරළක් බඳු උකුලක් ඇතිව, තවත් එක් පොකුණක් බඳු වූවාය.

---

၃၀.

30.

---

သသိရူစိရမုခီနံ ခေါမဝတ္ထန္တရီယေသနိကမပနယန္တေ ဝိစီဟတ္ထေဟိ ရညာ,ရစိတနယနကန္တီ ဗျန္တ ဂမ္ဘီရနာဘီ-သရသိဇပရိယန္တာ နာဠပန္တီရိ’ဝါ’သိ;

()

සඳක් බඳු සුන්දර මුහුණු ඇති කාන්තාවන්ගේ සෝම වස්ත්‍ර, රජු විසින් රළ නමැති දෑතින් සෙමින් ඉවත් කරන කල්හි, ඔවුන්ගේ දෑස්වල කාන්තිය ද, ගැඹුරු නාභි ද සහිතව නෙළුම් මල්වලින් වට වූ නෙළුම් දඬු පෙළක් මෙන් දිස්විය.

---

၂၉.

29.

---

နဝဇလကဏိကာလင်္ကာရဝတ္တာရဝိန္ဒာဃနကုစကလဟံသာ ကေသသေဝါလနီလာ,ပတိမထိတတရင်္ဂါကိဏ္ဏသုဿောဏိဝေလာသရသိ သရသိ’ဝါ’သိ တတြ ကီဠာတုရေ’ကာ;

()

අලුත් දියබිඳු නමැති ආභරණවලින් සැරසුණු පියුම් බඳු මුහුණක් ඇති, පිරුණු පියයුරු නමැති හංසයන් ඇති, කෙස් කළඹ නමැති නිල් පැහැති පාසි ඇති, කලඹන ලද රැළි නමැති සුන්දර උකුල් තල නමැති වෙරළක් ඇති එක් කාන්තාවක් ජල ක්‍රීඩාවෙහි ලොල්ව එහි විලක් තුළ තවත් විලක් බඳු වූවා ය.

---

၃၀.

30.

---

သသိရုစိရမုခီနံ ခေါမဝတ္ထန္တရီယေသနိကမပနယန္တေ ဝိဝိဘဏ္ထေဟိ ရညာ,ရစိတနယနကန္တီ ဗျန္တ ဂမှီရနာဟီသရသိဇပရိယန္တာ နာဠပန္တိရိ’ဝါ’သိ;

()

ශ්‍රියා කාන්තිමත් වූ මුහුණු ඇති ඒ ලලනාවන්ගේ සිනිඳු සළුපිළි රජතුමා විසින් විවිධ ලීලාවන්ගෙන් සෙමින් ඉවත් කරනු ලබද්දී, නෙත් කාන්තියෙන් යුත්, ගැඹුරු පෙකණි ඇති, පියුම් බඳු මුහුණු ඇති ඒ කාන්තාවෝ නෙළුම් දඬු පෙළක් මෙන් දිස් වූහ.

---

၃၁.

31.

---

ပုနရပိ ကုစကုမ္ဘဉ္စန္ဒဟာရေနိဝါ’ပေနိဇဂဠပရိမာဏေ သန္နိမုဂ္ဂင်္ဂနာနံ,မလိနကမလိနီ သာ လောစနေဟာ’နနေဟိအဘဝိ ဘမရဘာရ’မ္ဘောဇသဏ္ဍာ’ကုလေ’စ;

()

නැවතත්, සිය ගෙල පමණක් ජලයෙන් මතු වී තිබූ ඒ ලලනාවන්ගේ පියයුරු නමැති රන් කලස් චන්ද්‍ර හාරයන්ගෙන් වැසී ගියාක් මෙන් විය. නෙත් සහ මුහුණු හේතුවෙන් ඒ විල, බඹර සමූහයාගෙන් ගහණ වූ නෙළුම් වනයක් මෙන් ශෝභාමත් විය.

---

၃၂.

32.

---

မဓုမဒမဓုပေဟိ ဂီယမာနေဟိ ဝိစိ-ဘုဇသတပဟဋာဟိ သောဏိဘေရီဟိ ထိနံ,လလိတကမလသီသေ နစ္စမာနိန္ဒိရာယအဇိနိ ဇလဇိနီ သာ ဒိဗ္ဗသင်္ဂီတသာလံ;

()

මී පැණි මදයෙන් මත් වූ බඹරුන්ගේ ගායනයෙන් ද, රළ නමැති සිය ගණන් දෑත්වල ගැටීමෙන් ද, ස්ත්‍රීන්ගේ උකුල් නමැති බෙර හඬින් ද, මනහර නෙළුම් මල් මතුපිට නටන සිරි කතගෙන් ද යුත් ඒ පොකුණ දිව්‍යමය සංගීත ශාලාවක් පරාජය කළා ය.

---

၃၃.

33.

---

တုဟိနကရမုခီနံ တန္တဠာက’န္တလိက္ခေသုလလိတဘုဇဝလ္လီ ဝိဇ္ဇုလေခါဘိရာမာ,ကုဝလယဝနရာဇိ နီလဇီမုတရာဇိပတိနယနမယူရေ ကီဠယန္တီ ရရာဇ;

()

චන්ද්‍රයා බඳු මුහුණු ඇති ඒ කාන්තාවන්ගේ ඉතා සුන්දර වූ වැල් බඳු බාහුවෝ විදුලි වැල් මෙන් ද, මහනෙල් වනය නිල් පැහැති වැහි වලාකුළු පෙළක් මෙන් ද දිස් වෙමින්, රජතුමාගේ නෙත් නමැති මයුරයන් පිනවමින් බැබළුණහ.

---

၃၄.

34.

---

ဖုဋကုဝလယဟတ္ထံ ရာဇဘံသေဟိ ခိတ္တံဝိဝိဓမဓုပဘုတ္တံ ဓမ္မဝေလာတိဝတ္တံ,ယထရိဝ ဂဏိကံ တံ ကဉ္ဇနိံ သော ဇနိန္ဒောတဒဟနိ ပရိဘုတွာ’မန္ဒမာနနွ္ဒမာပ;

() (သိလေသဗန္ဓနံ)

පිපුණු මහනෙල් මල් නමැති දෑත් ඇති, රාජහංසයන්ගෙන් ගැවසී ගත්, විවිධ බඹරුන් විසින් විඳින ලද, ඉවුරු නමැති සීමාව ඉක්මවා ගිය ඒ පොකුණ, (නෙත් නමැති විසිතුරු දෑත් ඇති, රජුන් ඇසුරු කළ, විවිධ ලාභීන් විසින් භුක්ති විඳින ලද, සදාචාර සීමා ඉක්මවූ) වෙසඟනක මෙන් එදින වින්දනය කළ ඒ නරේන්ද්‍රයා මහත් ප්‍රමෝදයට පත් විය.

---

၃၅.

35.

---

စရဏ’နုဝဇမာနဗ္ဗီစိသင်္ခေါဘတီရံဇဟတိ သတိ တဠာကံ သာဝရောဓေ နရိန္ဒေ,သရသိဝိရဟိနီသံရုဒ္ဓနိဿာသရူပေါမုဒုသုရဘိသမီရော မန္ဒမန္ဒံ ပဝါယိ;

()

පාද තබමින් නික්ම යන රජු පසුපස යන රළ පහරින් වෙරළ කැළඹී ගිය ඒ පොකුණ අන්තඃපුරය සමඟ රජු හැරයද්දී, විල නමැති පියඹගේ වෙන්වීමෙන් හටගත් හුස්ම හෙළීමක් මෙන් මෘදු වූ ද සුවඳවත් වූ ද මඳ පවන සෙමින් සෙමින් හැමුවේ ය.

---

၃၆.

36.

---

ပရိဘဝိ ရဝိဗိမ္ဗံ တင်္ခဏတ္ထာစလဋ္ဌံတဟိမုပလတလဋ္ဌော ဘာနုဝံသေကဘာနု,အထ သရသိဝဓူနံ ကိဉ္စိသင်္ကောဝိတာနိသရသိဇဝဒနာတိ သောကဒီနာနိဝါ’သုံ;

()

එකල්හි ගල්තලාව මත සිටි සූර්ය වංශයට අභිමානයක් බඳු වූ කුමාරයා, අස්තගිරි පර්වතයට පැමිණි සූර්ය මණ්ඩලය පරදවමින් බැබළුණේ ය. එවිට විල නමැති ළඳුන්ගේ මඳක් හැකිළුණු පියුම් බඳු මුහුණු ශෝකයෙන් ම්ලාන වූවාක් මෙන් විය.

---

၃၇.

37.

---

အသိတနဘသိ သဉ္ဈာမေဃမာလာဝိလာသံအဘိဘဝိယ နိသိန္နေ တတြ သကျာဓိနာထေ,တုဝဋမုပဂတာ တံ ကပ္ပကာ’နေကဝတ္ထာ-ဘရဏဝိကတိဟတ္ထာ ဘူပတိံ ဘူသဏတ္ထံ;

()

අඳුරු අහසෙහි සැඳෑ වලාකුළු පෙළක සුන්දරත්වය පරදවමින් එහි වැඩ සිටි ශාක්‍ය ශ්‍රේෂ්ඨයන් වහන්සේ (සිද්ධාර්ථ කුමාරයා) සැරසීම සඳහා විවිධ වස්ත්‍රාභරණ අතින් ගත් මඟුල් කපුවෝ වහා උන්වහන්සේ වෙත පැමිණියහ.

---

၃၈.

38.

---

ရဝိကုလရဝိနော ခေါ ဓမ္မတေဇာဘိဘူတောသုရပတိ သုရပုတ္တံ ဝိဿကမ္မာဘိဓာနံ,သပဒိ ပဟိဏိ သမ္မာ ဒိဗ္ဗဝတ္ထာဒိနာ ဘောတိဘုဝနသရဏံ တံ ဘူသယဿူ’တိ ဝတွာ;

()

සූර්ය වංශයට සූර්යයෙකු බඳු වූ උන්වහන්සේගේ ධර්ම තේජසින් අභිභවනය වූ ශක්‍ර දේවේන්ද්‍රයා, වහාම විශ්වකර්ම දිව්‍ය පුත්‍රයා කැඳවා, "පින්වත, දිව්‍ය සළුපිළි ආදියෙන් ඒ තුන්ලොවටම සරණ වූ උන්වහන්සේව සරසවන්න" යැයි පවසමින් පිටත් කර හැරියේ ය.

---

၃၉.

39.

---

ဂဟိတမနုဇဝေသော သော’ပသင်္ကမ္မ သီသေသုခုမပဋသတေဟီ ဝေဌနဉ္စာ’ပိ ဒတွာ,မဏိကနကမယေဟိ ဘူသယိ ဘူသဏေဟိတဒဟနိ ဘဝိ သက္ကော ဒေဝရာဇာ’ဝ ရာဇာ;

()

මනුෂ්‍ය වේශයක් ගත් ඒ විශ්වකර්ම දිව්‍ය පුත්‍රයා උන්වහන්සේ වෙත පැමිණ, සියුම් සළු සිය ගණනකින් හිස වෙළා, රන් මිණි ආභරණවලින් උන්වහන්සේව සැරසුවේ ය. එදින ඒ සිද්ධාර්ථ කුමාරයා දෙදෙව්ලොවට අධිපති ශක්‍ර දේවේන්ද්‍රයා මෙන් බැබළුණේ ය.

---

၄၀.

40.

---

တိမိရဟမရဘာရ’က္ကန္တပါစီနပဿံမုကုလိတသတသဉ္ဈာမေဃပတ္တာဝလီနံ,ဂဂနတလတဠာကာဓာရမန္ဒာရနာဠံကမလမကုလသောဘံ ဘာနုဗိမ္ဗံ ဗဗန္ဓ;

()

අඳුරු බඹර සමූහයා විසින් වෙළා ගන්නා ලද නැගෙනහිර දිශාව ඇති, හැකිළුණු සැඳෑ වලාකුළු පෙළ නමැති පෙති ඇති, අහස නමැති පොකුණට ආධාරකයක් වූ මදාරා දණ්ඩක් බඳු වූ, නෙළුම් පොහොට්ටුවක ශෝභාව ගත් සූර්ය මණ්ඩලය බැස ගියේ ය.

---

၄၁.

41.

---

ပဟိဏိ ပိတုနရိန္ဒော သာသနံ တာဝ တဿနိဇတနုဇကုမာရု’ပ္ပတ္တိမာရောစယိတွာ,ပမုဒိတဘဒယော သော လေခဏာလောကနေနအဝဒိတိ မမ ဇာတံ ဗန္ဓနံ ရာဟုဇာတော;

()

එකල්හි පිය රජතුමා තමන්ට පුත් කුමරෙකු උපන් බව දන්වමින් උන්වහන්සේ වෙත පණිවිඩයක් එවීය. එම හසුන කියවා බැලීමෙන් සතුටට පත් සිත් ඇති සිද්ධාර්ථ කුමාරයා, "මට බැඳීමක් උපන්නේ ය, රාහුල උපන්නේ ය" යැයි පැවසී ය.

---

၄၂.

42.

---

တဒဟနိပိတုရညာ ဝုတ္တဝါကျာနုရူပံတဟိမခိလပဒတ္ထံ သဒ္ဒသတ္ထက္ကမေန,ကရဟစီ မနုဇိန္ဒော အယျကော သင်္ဂဟေတွာအဝဒိတိ မမတတ္တာ ရာဟုလောနာမဟောတံ;

()

එදින මුනුබුරාගේ සීයා වූ ශුද්ධෝදන මහරජතුමා, සිද්ධාර්ථ කුමාරයා පැවසූ වචනයේ අර්ථය ව්‍යාකරණ රීතීන්ට අනුකූලව ගළපාගෙන, "මගේ මුනුබුරාගේ නම 'රාහුල' යැයි වේවා" යි නම් තැබී ය.

---

၄၃.

43.

---

ဝနသုရဝနိတာနံ လောစနိန္ဒီဝရေဟိမဟိတသိရိသရိရော ဘဒြမာရုယှ ယာနံ,သဘဝနမဘိဂန္တုံ ဩသရိ နာဂရာနံသုဝိမလနယနာလီတောရဏာကိဏ္ဏဝီထိံ;

()

වනයේ වෙසෙන සුරඟනන්ගේ නෙත් නමැති නිල් මහනෙල් මල්වලින් පූජිත වූ සිරි සිරුරක් ඇති සිද්ධාර්ථ කුමාරයා, මංගල රථයට නැඟී, නගර වැසියන්ගේ පිරිසිදු නෙත් නමැති තොරණින් සැරසුණු වීදිය ඔස්සේ තම මාලිගාව බලා වැඩම කළේ ය.

---

၄၄.

44.

---

ဝိဝဋမဏိကဝါဋော’ပန္တိကဋ္ဌာ ဝိမာနေဇိတသုရဝနိတာ’သိ ယာ ပိတုစ္ဆာယ ဓီတာ,နယနကရပုဋေဟိ ရူပသာရံ နိပီယသမိတရတိပိပါသာ သာ ကိသာဂေါတမီ ထီ;

()

විවෘත කරන ලද මැණික් කවුළුවක් අසල මාලිගාවේ රැඳී සිටියා වූ ද, සුරඟනන් පරදන රූපශ්‍රීයෙන් යුත්, සුද්ධෝදන රජුගේ නැඟණියගේ දියණිය වූ ඒ කිසාගෝතමී නම් ක්ෂත්‍රිය කන්‍යාව, තමාගේ නෙත් නමැති දොතොලින් උන්වහන්සේගේ රූප සෝභාව බී, තෘෂ්ණාව සංසිඳුවා ගනිමින් මෙසේ පැවසුවා ය.

---

၄၅.

45.

---

ဇိတမနသိဇရူပံ ဤဒိသံ ယေသမတ္ထိတနုဇရတနမဒ္ဓါ နိဗ္ဗုတာ သာ’ပိ မာတာ,ပိတုဇဂတိပတီ သော နိဗ္ဗုတော သီတိဘူတောနိဇပိယဘရိယာ’ပိ နိဗ္ဗုတာ’တျေ’ဝမာဟ;

()

මනමදයාගේ රූපය පරදන මෙබඳු පුත් රුවනක් ඇති යම් මවක් වේ ද, ඕ තොමෝ ඒකාන්තයෙන්ම නිවුණා (සැනසුණා) වන්නීය. ලෝකාධිපති වූ පියා ද නිවුණේ ය. මොහුගේ ප්‍රිය බිරිඳ ද නිවුණා වන්නීය" යි ඕ තොමෝ පැවසුවා ය.

---

၄၆.

46.

---

ဟဒယဂတကိလေသေ နိဗ္ဗုတေ ဝူပသန္တေယတိပတိရိဝ ဒိဋ္ဌော နိဗ္ဗုတော သော’ဟမသ္မိ,ဣတိ ဝရမတိ သုတွာ တာယ ဂါထံ သုဂီတံဝိဝိဓနယဝိဘတ္တံ တပ္ပဒတ္ထံ အဝေဒိ;

()

උතුම් නුවණැති සිද්ධාර්ථ කුමාරයා, ඇය විසින් මනහර ලෙස ගයන ලද, විවිධ අයුරින් විග්‍රහ කළ හැකි ඒ ගාථාව අසා, "හදවතෙහි පවත්නා කෙලෙසුන් නිවී සන්සිඳුණු කල්හි, මුනිවරයෙකු මෙන් පෙනෙන මම ද නිවුණෙක් (නිර්වාණයට පත් වූවෙක්) වෙමි" යි එහි අර්ථය වටහා ගත්තේ ය.

---

၄၇.

47.

---

အဟမိတိပဒမဿာ နိဗ္ဗုတိံ သာဝိတော’သ္မိသုမရိယ ဂရုဘတျာ တာယ လက္ခဂ္ဃမဂ္ဂံ,ဓဝလကိရဏဘာရံ ဘာသုရံ ဟာရိဟာရံပဟိဏိယ ဘဝနံ သော ပါဝိသိ သာဝရောဓော;

()

"මෝ තොමෝ මට 'නිර්වාණ' (නිවීම) යන වචනය ඇසීමට සැලැස්වූවා ය" යැයි සලකා, මහත් ගෞරවයෙන් යුතුව ලක්ෂයක් වටිනා, සුදු කිරණ විහිදුවන, මනහර මුතු හරක් ඇයට යවා, උන්වහන්සේ අන්තඃපුරය සමඟ මාලිගාවට පිවිසියේ ය.

---

၄၈.

48.

---

မယမိဝ ဝရဗောဓိံ ဗုဇ္ဈမာနဿ ဇာတုမနသိ ဝုပသမေ’တိ တုယှမေကာဒသဂ္ဂိ,ဥပဂမုမုပသန္တိံ ဝျာကရောန္တီ’ဝ တာဝအပရဒိသိ ဝိနဒ္ဓါ’နေကသဉ္ဈာဃနာလီ;

()

"අප මෙන්ම, ඔබ වහන්සේ උතුම් බෝධිය අවබෝධ කර ගන්නා කල්හි, ඔබගේ සිතෙහි පවත්නා එකොළොස් ගින්න සංසිඳේවා" යි පවසමින් එම ශාන්තිය ප්‍රකාශ කරන්නාක් මෙන්, බටහිර අහසෙහි පැතිර තිබූ විසිතුරු සැඳෑ වලාකුළු පෙළ ක්‍රමයෙන් නොපෙනී ගියේ ය.

---

၄၉.

49.

---

အတုလဓဝဇဆတ္တံ ဓောတမုတ္တာဝလီဟိဝလယိတမိဝ ရညော တဿ သိဟာသနသ္မိံ,ဥဒယသိခရိသီသေ တာဝတာရာဝလီဟိပရိဝုတမတိသောဘံ စန္ဒဗိမ္ဗံ ဗဟာသ;

()

එකල්හි උදයගිරි පර්වත මුදුනෙහි, තාරකා සමූහයා පිරිවරා ගත් අතිශයින් ශෝභාමත් වූ චන්ද්‍ර මණ්ඩලය, රජුගේ සිංහාසනය මතුපිට ඔපදැමූ මුතු වැල්වලින් වට වූ, අසදෘශ සුදු ධවල ඡත්‍රයක් මෙන් බැබළුණේ ය.

---

၅၀.

50.

---

ဃနတရတိမိရေဟာ’ဝတ္ထရတ္တေဟိ လောကေမသိမလိနဝိလာသံ တင်္ခဏေ ဒဿယန္တိ,ရဇနိကရကရေဟိ ဝိပ္ဖုရတ္တေဟိ ဖီတာကတနဝပရိကမ္မေ’ဝါ’သိ သာ ရာဇဓာနိ;

()

මුළු ලෝකයම ඝන අන්ධකාරයෙන් වැසී ගොස් දැලි තැවරුණාක් මෙන් ම්ලේච්ඡ පෙනුමක් පෙන්වද්දී, විහිදී ගිය චන්ද්‍ර කිරණින් ඒ සමෘද්ධිමත් රාජධානිය අලුතින් අලංකාර කරන ලද්දක් මෙන් බැබළුණේ ය.

---

၅၁.

51.

---

ဟိမကရကရဘာရက္ကတ္တရတ္တန္ဓကာရ-ဂလိတတိမိရလေခါကာရမာဝီ ကရောန္တိ,ဖုဋကုမုဒ ဝနေသု စာသိကုန္ဒာဋဝီသုသုမဓုရ မဓုမတ္တာ ဘိင်္ဂမာလာ ပမတ္တာ;

()

චන්ද්‍ර කිරණ සමූහයෙන් පහව යන අඳුරු රේඛාවන් මෙන් දිස් වන, පිපුණු සුදු නෙළුම් වනයන්හි සහ සමන් පිච්ච වනයන්හි, මිහිරි මී පැණියෙන් මත් වූ බඹර සමූහයා ප්‍රමෝදයෙන් හැසිරුණහ.

---

၅၂.

52.

---

ဇိတသုရပတိဝေသော ဓမ္မစိန္တာပရော သောဇလိတ မဏိပဒီပါလောကဘိန္နန္ဓကာရေ,နိဇသိရိဘဝနသ္မိံ ဟေမသီဟာသနသ္မိံနစိရ မဘိနိသဇ္ဇီ ပဉ္စကာမေ ဝိရတ္တော;

()

දෙවියන්ට අධිපති ශක්‍රයාගේ වේශය ද පරදන රූපශ්‍රීයෙන් යුත්, දහම් සිතුවිලිවලින් පිරිණු, පස්කම් සැපෙහි නොඇලුණු ඒ සිද්ධාර්ථ කුමාරයා, දැල්වුණු මිණිපහන් ආලෝකයෙන් අඳුර දුරු කළ තමන්ගේ මාලිගාවෙහි වූ රන් සිංහාසනය මත ටික වේලාවක් වැඩ සිටියේ ය.

---

၅၃.

53.

---

သပဒိ တုရိယဟတ္ထာ နီလဇိမုတကေသာကုဝလယဒလနေတ္တာ စန္ဒလေခါလလာဋာ,ဝိကစကမလဝတ္တာ မေခလာဘာရသောဏီကုစဟရဝိရဠင်္ဂီ စာရုဝါမောရုဇင်္ဃာ;

()

එකල්හි වහාම, සංගීත භාණ්ඩ අතින් ගත්, නිල් වලාකුළු වැනි කෙස් කළඹක් ඇති, මහනෙල් පෙති වැනි නෙත් ඇති, අඩ සඳ වැනි නළල් තල ඇති, පිපුණු නෙළුම් බඳු මුහුණු ඇති, පළල් උකුල් තල ඇති, පියයුරු හා මුතුහරින් බබළන සිහින් සිරුරු ඇති, මනහර කලවා සහ කෙණ්ඩාවන් ඇති...

---

၅၄.

54.

---

ကုမုဒမုဒကပေါလာ ကုဏ္ဍလောလမ္ဗကဏ္ဏာအဝိဝရဒသနာလိမာလတီဒါမလိလာ,ကနကရတနမာလာဘာရဂီဝါ, ဘိရာမာ,အဘိနဝဝနိတာယော နစ္စဂီတေသု ဆေကာ;

()

...සුදු නෙළුම් මල් මෙන් මෘදු කම්මුල් ඇති, කන්වල පැළඳි තෝඩු ඇති, සමන් පිච්ච මල් වැලක් මෙන් සුන්දර වූ එක සමාන දත් පෙළක් ඇති, රන් මිණි මාලාවලින් බබළන ගෙලවල් ඇති, නැටුම් ගැයුම්හි දක්ෂ වූ ඒ තරුණ ලලනාවෝ...

---

၅၅.

55.

---

ရဟဒမိဝပသန္နံ နိစ္စလာသိနမိနံသုမတိမုပနိသိန္နံ သံဝုတဒွါရုပေတံ,တမဘိရတိနိရာသံ ဗုဒ္ဓဘာဝါဘိလာသံအဘိရမယိတုကာမာ ဩတရုံ ရင်္ဂဘူမိံ;

()

...පිරිසිදු වූ ද නිසල වූ ද විලක් බඳු වූ, උතුම් නුවණින් යුතුව වැඩසිටි, ඉන්ද්‍රියයන් සංවර කර ගත්තා වූ, කාම ආශාවන් කෙරෙහි නොඇලුණු, බුදු බව පතන්නා වූ ඒ සිද්ධාර්ථ කුමාරයා සතුටු කරනු කැමතිව රඟබිමට පිවිසුණහ.

---

၅၆.

56.

---

မဏိမယဝသုမတျာ ပါဒသံဃဋ္ဋနေနကနကဝကလယဃောသံ ကာစိ နိစ္ဆာရယန္တီ,စလကိသလယလီလာ အင်္ဂုလိ စာလယန္တိအနုလယမဘိနစ္စုံ ဟေမဝလ္လီဝိလာသာ;

()

ඇතැම් කාන්තාවක් මැණික් එළන ලද බිමෙහි පාද තබමින් රන් පා සළඹල හඬ නිකුත් කරමින් ද, තවත් කාන්තාවක් සැලෙන ළපලු මෙන් ඇඟිලි හසුරුවමින් ද, රන් වැල් මෙන් මනහර ලීලාවෙන් තාලයට අනුව නැටූහ.

---

၅၇.

57.

---

နရပတိမုခဗိမ္ဗံက လက္ခမာပါဒယန္တီနယနခရသရာနံ ရင်္ဂသင်္ဂါမဘူမျာ,ဇိတကလရဝဝါဏီ ကာစိ ရာမာ ဘိရာမာသဝဏသုဘဂဂီတံ ဂါယမာနာ ဝိဘာသုံ;

()

රඟබිම නමැති යුද පිටියේදී රජුගේ මුහුණ නමැති ඉලක්කයට තම නෙත් නමැති තියුණු හීසර යොමු කරමින්, කොවුලන් පරදන මිහිරි කටහඬක් ඇති ඇතැම් සුන්දර ලලනාවෝ කනට මිහිරි ගී ගයමින් බැබළුණහ.

---

၅၈.

58.

---

ဇိတသုရလလနာယောကာဝိ ပဉ္စင်္ဂိကာနိတဒဟနိ တုရိယာနိ ဝါဒယုံ လောလပါင်္ဂါ,သဝဏမဓုရဝီဏာ ဘေရိနာဒေဟိ တာသံဂဂနတလ မိဝါ,သိ ပါဝုသေ ရင်္ဂဘူမိ;

()

දෙව්ලියන් පරදන රූප ඇති, චලනය වන ඇස් කොන් ඇති ඇතැම් කාන්තාවෝ එදින පංචාංගික තූර්ය භාණ්ඩ වාදනය කළහ. ඔවුන්ගේ කනට මිහිරි වීණා නාදයෙන් හා බෙර හඬින් ඒ රඟබිම වස්සාන කාලයේ අහස මෙන් පැවතුණි.

---

၅၉.

59.

---

ဝရမတိ ရမဏီနံ တံ မဟာဘူတရူပ-ပ္ပဘဝမိဝဝိကာရံ နစ္စမဒ္ဒက္ခိ တာသံ,ဝိသမဘဝကုဋီရေ ရာဇရောဂါတုရာနံအသုနိတုရိယရာဝံ ဂီတမဋ္ဋဿရံ,ဝ;

()

මහා භූත රූපයන්ගේ වෙනස් වීමක් බඳු වූ ඒ රමණීය ස්ත්‍රීන්ගේ නැටුම උන්වහන්සේ දුටු සේක. සංසාර නමැති විෂම කුටියෙහි රාගාදී කෙලෙස් රෝගවලින් පෙළෙන්නවුන්ට ඒ ගීතය හා තූර්ය නාදය හඬන්නවුන්ගේ විලාපයක් මෙන් විය.

---

၆၀.

60.

---

ဘုသမနဟိရတော သော နစ္စဂီတေသု တာသံသိရိသယနဝရသ္မိံ သီဟသေယျံ အကာသိ,ဣတိဂဟိတဝိဟေသာ လဒ္ဓနိဒ္ဒါဝကာသာသပဒိ မဒနပါသာ တာ နိပဇ္ဇိံသုနာရီ;

()

එම ස්ත්‍රීන්ගේ නැටුම් ගැයුම් කෙරෙහි කිසිසේත් නොඇලුණු උන්වහන්සේ, මංගල යහනෙහි සිංහ සෙය්‍යාවෙන් සැතපුණු සේක. මෙසේ වෙහෙසට පත්ව නින්දට අවස්ථාව ලැබූ, මන්මථයාගේ දැල් වැනි වූ ඒ ස්ත්‍රීහු ද එකෙණෙහිම නිදන්නට වූහ.

---

၆၁.

61.

---

သဟကုမုဒိနိယာ သော သုတ္တမတ္တပ္ပဗုဒ္ဓေါနိဇသိရိသယနသ္မိံ သန္နိသိန္နော ရဇနျာ,ဂဟိတတုရိယဘဏ္ဍေ တတ္ထတတ္ထော, တ္ထရိတွာယုဝတိဇနမပဿိ ဒဠှနိဒ္ဒါဘိဘူတံ;

()

රාත්‍රියෙහි පිපුණු කුමුදු මලක් මෙන් මදක් සැතපී පිබිදුණු උන්වහන්සේ, ස්වකීය ශ්‍රී යහන මත වැඩහිඳ, තූර්ය භාණ්ඩ අතැතිව තැනින් තැන විසිරී තද නින්දෙන් මත් වී සිටි තරුණ ස්ත්‍රී සමූහයා දුටු සේක.

---

၆၂.

62.

---

အနိလစလကပေါ လာ ကာစိ လာလံ ဂိလန္တေဂလိတဗဟဠခေ ဠာ ကာစိ ခါဒန္တိ ဒန္တေ,ဘဂမပဂတစော ဠာ ကာစိ သံဒဿယ န္နေခလိတဝစနမာ လာ ကာစိ ယံယံ လပန္တေ;

()

සුළඟින් සෙලවෙන කම්මුල් ඇතිව කෙළ ගිලින සමහරෙක් ද, ඝන කෙළ වැගිරෙමින් දත්මිටි කන සමහරෙක් ද, ඇඳුම් ගිලිහී ගොස් නිරුවත පෙන්වන සමහරෙක් ද, පැටලුණු වචනවලින් විවිධ දේ දොඩවන සමහරෙක් ද එහි වූහ.

---

၆၃.

63.

---

ခိပိတမပိ ကရောန္တီ ကာစိ ကာသန္တိကာစိဣတိ ပစုရဝိကာရံ နိဿိရိကံ အသာရံ,ဘဝနမနဝသေသံ တဿု, ပဋ္ဌာသိ ဒဠှံနရကုဏပဝိကိဏ္ဏံ အာမကာဠာဟဏံဝ;

()

සමහරෙක් කිවිසුම් හරිමින් ද, සමහරෙක් කසිමින් ද මෙසේ බොහෝ විකෘතිවලින් යුත්, අශ්‍රීක වූ ද නිසරු වූ ද මුළු මාලිගාවම, මිනිස් කුණුකුණුවලින් ගහන වූ අමු සොහොනක් මෙන් උන්වහන්සේට ඉතා පැහැදිලිව පෙනී ගියේය.

---

၆၄.

64.

---

တဒဟနိ တိဘဝံ စာ,ဒိတ္တဂေဟတ္တယံ,ဝသုမရိယ ဝတဘော, ပဿဋ္ဌမောပဒ္ဒုတံ ဘော,ဣတိ ပရမမုဒါနံ ကဝတ္တယံ တဗ္ဗိမုတျာမနသိ ပုရိသသူရော သူရဘာဝံ ဇနေသိ;

()

එදින, තුන් ලොවම ගිනිගත් ගෙවල් තුනක් මෙන් සිහිපත් කොට, 'අහෝ! පීඩාවකි, අහෝ! උපද්‍රවයකි' යි පවසමින්, ඒ නරවීරයාණෝ සසරින් මිදීම සඳහා මනසෙහි මහත් වීරභාවයක් ඇති කරගෙන උතුම් උදන් පැවසූ සේක.

---

၆၅.

65.

---

သုရတစတုရရာမာရက္ခသိဝါသဘူတေသိရိဘဝနဝနသ္မိံ မောဟယန္တမှိ ဗာလေ,အလမိတိ မမ ဝါသော ဟန္ဒ နိက္ခမ္မ တမှာတိဘဝဘယဝိမုတ္တိံ ဧသယိဿာမဟံ,တိ;

()

ක්‍රීඩාවෙහි දක්ෂ යක්ෂණියන්ගේ වාසස්ථානයක් බඳු වූ, අඥානයන් මුළා කරන්නා වූ මේ මාලිගාවෙහි මාගේ වාසය තවදුරටත් අවශ්‍ය නැත. එබැවින් මම මෙයින් නික්ම ගොස් තුන් ලොවෙහි බියෙන් මිදීම (නිවන) සොයන්නෙමි' යි සිතූ සේක.

---

၆၆.

66.

---

ဥပကမိယ ဝိမာနဒွါရမုမ္မာရုပန္တေသယနုပရိ နိပန္နံ ဆန္နမုဋ္ဌာပယိတွာ,တမဝဒိ အဘိဂန္တုံ ကပ္ပယိတွံ, နယေတိပဗလဇဝဗလဂ္ဂံ ဝါဇိရာဇံ သရာဇာ, ()

මාලිගා ද්වාරයෙහි උළුවස්ස අසල යහනක නිදා සිටි ඡන්න ඇමැතියා අවදි කරවා, 'ඡන්නය, අතිශය වේගවත් වූ ද බලවත් වූ ද උතුම් අස් රජු සරසා මෙහි ගෙනෙන්න' යැයි එම රාජකුමාරයා පැවසූ සේක.

---

၆၇.

67.

---

ဂတသတိ ဟယသာဠံ တင်္ခဏေ ဆန္နမစ္စေသကပတိဂမနတ္ထံ ဧသမံ ကပ္ပနတ္ထော,အဂမိတိ သဟဇာတော ကတ္ထကော ဝါဇိရာဇာအကရိ ဝိပုလဟေသာရာဝမာနန္ဒဘာရော;

()

ඡන්න ඇමැතියා එකෙණෙහිම අස්හලට ගිය කල්හි, 'මේ සූදානම මගේ ස්වාමියාගේ නික්ම යාම සඳහාය' යි වටහාගත් සහජාත කන්ථක අස් රජු, ප්‍රීතියෙන් පිනා ගොස් මහා හඬින් කුරගෑවේය.

---

၆၈.

68.

---

ပဝိသိယ သိရိဂဗ္ဘံ တေလဒီပုဇ္ဇလန္တံရတနခစိတမဉ္စေ ဂန္ဓပုပ္ဖာဘိကိဏ္ဏေ,ဓရဏိပတိနိပန္နံ ဟေမဗိမ္ဗောပမာနံနိဇတနုဇကုမာရံ ပဿိဗိမ္ဗာယသဒ္ဓိံ;

()

තලතෙල් පහනින් බැබළුණු, සුවඳ මල් ඉස තිබූ, රත්නයෙන් කැටයම් කළ යහනෙහි යශෝධරාවන් සමඟ සැතපී සිටි, රන් පිළිමයක් බඳු වූ ස්වකීය පුත්‍ර කුමාරයා දෙස උන්වහන්සේ සිරිගැබට වැද බැලූ සේක.

---

၆၉.

69.

---

ယဒိ အဟမပနေတွာ ဒေဝိယာ ဟတ္ထပါသံမမ တနုဇကုမာရံ အင်္ကမာရောပယာမိ,ဝဒနဇိတသရောဇာ ရာဇိနီ ဝုဋ္ဌဟိတွာဝနမဟီဂမနံ မေ ဝါရယေ ဒုန္နိဝါရံ;

()

'මම දේවියගේ අත ඉවත් කොට මගේ පුත්‍ර කුමාරයා වඩා ගන්නට ගියහොත්, පියුම පරදන මුහුණක් ඇති දේවිය අවදි වී මාගේ මහභිනික්මන වැළැක්විය හැකිය. එය වැළැක්වීම අසීරු වනු ඇත' යි සිතූ සේක.

---

၇၀.

70.

---

တနုဇမုခသရောဇံ ဗုဒ္ဓဘူတော သမာနောနယနမဓုကရာနံ ဇာတု ကာဟာမိဘာရံ,သုမရိယ စရဏံ သော ဥဒ္ဓရန္တော,ဝ မေရုံအဝတရိ ဘဝနမှာ ဥက္ခိပိတွာ ပဝီရော;

()

'මම බුද්ධත්වයට පත් වූ පසු, මගේ පුත්‍රයාගේ මුහුණ නමැති නෙළුම් මල නෙත් නමැති බඹරුන්ට භෝජනයක් කරමි' යි සිතා, මහමෙර උසුලන්නාක් මෙන් පියවර තබමින් ඒ මහා වීරයාණෝ මාලිගාවෙන් බැස වැඩියහ.

---

၇၁.

71.

---

ကုဝလယဒလနေတ္တဉ္စန္ဒမမှောဇဝတ္တံမဒနရထရထင်္ဂါကာရသုဿောဏိဘာရံ,ကထမဝတရိ ဗိမ္ဗာနာမဒေဝိံ ပဟာယနရပတိ ဘဝနမှာ ဟေမဗိမ္ဗာဘိရာမံ;

()

නිල් මහනෙල් පෙති වැනි නෙත් ඇති, පුන්සඳ හා නෙළුම් මල වැනි මුහුණක් ඇති, රන් පිළිමයක් බඳු වූ රූමත් බිම්බා දේවිය අතහැර ඒ රාජේන්ද්‍රයාණෝ මාලිගාවෙන් කෙසේ නම් බැස වැඩියහුද?

---

၇၂.

72.

---

မရကတပဋိမာဘံ သမ္ဘဝံ သကျဝံသေသမုပစိတသုပုညံ လက္ခဏာကိဏ္ဏဂတ္တံ,ပဇဟိယ သုကုမာရံ ရာဟုလာချံ ကုမာရံကထမဝတရိ ပါဒမန္ဒမုက္ခိပ္ပ ဓီရော;

()

ශාක්‍ය වංශයෙහි උපන්, මරකත පිළිමයක් මෙන් බැබළෙන, රැස් කළ පින් ඇති, ලක්ෂණවලින් පිරි සිරුරක් ඇති ඒ සුකුමාල රාහුල කුමාරයා අතහැර, ඒ ධීරයාණෝ සෙමින් පියවර තබමින් කෙසේ නම් බැස වැඩියහුද?

---

၇၃.

73.

---

ရိပုဂဇမိဂရာဇံ ဇမ္ဗုဒီပဂ္ဂရာဇံတဒဟနိ ပိတုရာဇံ ပုတ္တသောကဏ္ဏဝမှိ,ကထမမိတဒယော သော နိဒ္ဒယော ပက္ခိပိတွာအဝတရိ ဘဝနမှာက ဥဒ္ဓရိတွာန ပါဒေ;

()

සතුරු අලි රංචුවලට සිංහයෙකු බඳු වූ, ජම්බුද්වීපයටම අග්‍ර වූ පිය මහ රජතුමාව එදින පුත්‍ර ශෝකය නමැති සාගරයෙහි ගිල්වා, අපරිමිත දයාවෙන් යුත් උන්වහන්සේ නිර්දය කෙනෙකු මෙන් පියවර තබමින් මාලිගාවෙන් කෙසේ නම් බැස වැඩියහුද?

---

၇၄.

74.

---

သကလပထဝိစက္ကံ စက္ကဝါဠာဝဓိံ သောအဘိဝိဇိယ အသတ္ထော သတ္တမေ ဝါသရမှိ,နရဟရိ ကတပုညော စက္ကဝတ္တိ အဟုတွာကထမဝတရိ တမှာ ဥက္ခိပိတွာန ပါဒေ;

()

සත්වැනි දින මුළු මහපොළොවම ජයගෙන සක්විති රජකම ලැබීමට නියමිතව තිබියදී, පින්වත් වූ ඒ නරශ්‍රේෂ්ඨයාණෝ සක්විති රජකම ද අතහැර පියවර තබමින් මාලිගාවෙන් කෙසේ නම් බැස වැඩියහුද?

---

၇၅.

75.

---

အဝတရိယ ဝိမာနာ အဇ္ဇ မံ တာရယတွံတွမပိတိဘဝတော)ဟံ ဥတ္တရေယျ’န္တိ ဝတွာ,တမဘိရုဟိ ဇနိန္ဒော ဝါဇိရာဇိန္ဒ’မဋ္ဌာ-ရသရတနပမာဏံ ဓောတသင်္ခါဝဒါတံ;

()

මාලිගාවෙන් බැස, 'අද නුඹ මා මෙතෙර කරවන්න, මම ද ලෝකයා සසරින් මෙතෙර කරවන්නෙමි' යි පවසා, දහඅට රියනක් උසැති, සෝදා පිරිසිදු කළ සක්ගෙඩියක් මෙන් සුදු පැහැති ඒ අස් රජු පිටට ජනේන්ද්‍රයාණෝ නැඟී වදාළහ.

---

၇၆.

76.

---

ပဝနတုရိတဝေဂေါ ကန္ထကော ဝါဇိရာဇာယဒဟနိ ပဒသဒ္ဒံ စာ’ပိ ဟေသံ ကရေယျ,နနု သကလပုရံ သော ယာတိ အဇ္ဈောတ္ထရိတွာတဒဟနိ ကတသဒ္ဒံ ဝါရယုံ ဒေဝတာယော;

()

සුළඟ බඳු වේගවත් වූ කන්ථක අස් රජු එදින කුර හඬක් හෝ හෙලා හඬක් නැඟුවේ නම් මුළු නුවරම පිබිදෙන්නේ නොවේද? එහෙයින් එදින උපන් ඒ සියලු ශබ්ද දෙවිවරු වැළැක්වූහ.

---

၇၇.

77.

---

ကရကမလတလေသု ဒေဝတာနိမ္မိတေသုပနိဟိတပဒဝါရံ အဿ မာရုယှ ဓီရော,လဟုမုပဂမိ ဆန္နံ ဝါလဓိံ ဂါဟယိတွာထိရပိဟိတကဝါဋဒွါရပါကာရုပန္တံ;

()

දෙවිවරුන් විසින් මවන ලද නෙළුම් මල් වැනි දෑත් මත අශ්වයාගේ පාද තබමින්, ඡන්න ඇමැතියාට අශ්වයාගේ වලිගය අල්ලා ගැනීමට සලස්වා, ඒ ධීරයාණෝ තදින් වසා තිබූ ද්වාරය හා පවුර අසලට වහාම ළඟා වූහ.

---

၇၈.

78.

---

ယဒိ ပိဟိတကဝါဋုဂ္ဃာဋနံ နာ’ဘဝိဿာဟယဝရမပိ ဆန္နာမစ္စမာဒါယ သောဟံ,အသရိ ပုရိသသိဟော ဥပ္ပတေယျန္တိ အဋ္ဌာ-ရသရတတပမာဏု’တ္တုင်္ဂပါကာရစက္ကံ;

()

'යම් හෙයකින් වසා ඇති ද්වාරය නොඇරෙන්නේ නම්, මම ඡන්න ඇමැතියා සහ මේ උතුම් අශ්වයා ද සමඟින් දහඅට රියනක් උසැති මේ පවුර උඩින් පැන යන්නෙමි' යි ඒ නරසිංහයාණෝ සිතූ සේක.

---

၇၉.

79.

---

တထရိဝ ဟယရာဇာ ဆန္နနာမော စ မန္တီဝီရိယဗလသမင်္ဂီ စီန္တယုံ တာဝဒေဝ,ဝိဝရိ တဒဓိဝတ္ထာ ဒေဝတာ စောဒိတတ္တာပုရိသဒသသတေနု’ဂ္ဃာဋိယံ ဒွါရဗာဟံ;

()

එසේම, වීරියෙන් හා බලයෙන් යුතු වූ අස් රජු ද ඡන්න ඇමැතියා ද එකෙණෙහිම එලෙසම සිතූහ. එකල්හි එහි අධිගෘහිත දේවතාවා, දේවානුභාවයෙන්, මිනිසුන් දහසක් එක්වී ඇරිය යුතු වූ ඒ මහා ද්වාරය විවෘත කළේය.

---

၈၀.

80.

---

မမ ဝိသယမသေသံ ဧသသိဒ္ဓတ္ထနာမောအဘိဘဝိယ သုဗောဓိံ ဇာတု ဗုဇ္ဈိဿတီတိ,အထ သုမရိယ မာရော ပါပိမာ’တီဝကုဒ္ဓေါပဋိပထမုပဂဉ္ဆိ နိက္ခမိတွာ ဝိမာနာ;

()

'මේ සිද්ධාර්ථ තෙමේ මගේ මුළු විෂයයම අභිබවා ගොස් උතුම් බෝධියට පැමිණෙන්නේය' යි සිතා, අතිශයින් කෝපයට පත් පාපිෂ්ඨ මාරයා තම විමනෙන් නික්ම මඟ හරස් කරමින් ඉදිරියට පැමිණියේය.

---

၈၁.

81.

---

တုရိတမဟိဝဇန္တေ မာရဝေရိမှိ မာရောအသိတနဘသိ ဌတွာ ဣတ္ထမာရောစယိတ္ထ,ဝရပုရိသ ဣတော ခေါ သတ္တမေ ဝါသရမှိတွမဟိဝိဇိယ လောကံ ဟေဿသေ စက္ကဝတ္တီ;

()

මාර පරාජකයාණන් වහා වඩින කල්හි, කළු පැහැති අහසෙහි සිටි මාරයා මෙසේ පැවසීය: 'උත්තම පුරුෂයාණෙනි, මෙයින් සත්වැනි දිනෙහි ඔබ මුළු ලොව ජයගෙන සක්විති රජු වනු ඇත.'

---

၈၂.

82.

---

သုခမနုဘဝမာနော စက္ကဝတ္တီ ဘဝိတွာဃရမဓိဝသ စက္ကံ ဝတ္တယံ ယာဝဇီဝံ,အမိတမတိ တုဝံ မာ နိက္ခမဿူ’တိ မာရောအဘိဂမနနိသေဓံ ကာတုမိစ္စာနုသာသိ;

()

'ගිහිගෙයි වෙසෙමින්, සැප අනුභව කරමින්, ජීවිත කාලය පුරා සක්විති රජකම කරන්න. අපරිමිත ප්‍රඥාවෙන් යුත් ඔබ මෙයින් නික්ම නොයන්න' යි පවසමින් මාරයා උන්වහන්සේගේ ගමන වැළැක්වීමට උත්සාහ කළේය.

---

၈၃.

83.

---

နမုဝိလပိတဝါစံ သောတဓာတွဉ္ဇလီဟိသဝိသမိဝ ပိဗန္တော တံ တုဝံ ကော’သိ ပုစ္ဆိ,ပဝနပထဌိတော’ဟံ ဣဿရော ဒေဝတာနံနရဝရ ဝသဝတ္တီ ပါပိမာ’တျေ’ဝ မာဟ;

()

මාරයාගේ ඒ විලාප බඳු වචන විෂ බොන්නාක් මෙන් කන්වලින් අසමින්, 'නුඹ කවුද?' යි උන්වහන්සේ ඇසූ සේක. අහසෙහි සිටි පාපිෂ්ඨයා, 'නරශ්‍රේෂ්ඨයාණෙනි, මම දේවතාවන්ගේ අධිපති වූ වසවත්ති මාරයා වෙමි' යි පැවසීය.

---

၈၄.

84.

---

သုရနရသရဏော သော နိဗ္ဘယော ဒိဗ္ဗစဒ္ဒ-ရတနဇနနမဒ္ဓါ မာရဇာနာမဟ’န္တိ,ပဋိဝစနမဒါသိ မာဒိသော ဒုပ္ပသယှောဘဝတိ ဒသသဟဿေဟာ’ပိ တုမှာဒိသေဟိ;

()

දෙව් මිනිසුන්ට සරණ වූ, නිර්භීත වූ, දිව්‍යමය හඬක් නංවමින් රත්නයක් බඳු වූ උන්වහන්සේ, 'මාරය, මම නුඹව හඳුනමි. මා වැනි කෙනෙකු දසදහසක් නුඹලා වැනි අය විසින් වුව ද පරාජය කළ නොහැකිය' යි පිළිතුරු දුන් සේක.

---

၈၅.

85.

---

ယဒိ မနသိ သိယာ တေ ကာမဒေါသဗ္ဗိဟိံသာ-ပဘုတိပရိဝိတက္ကော တာဝဇာနာမ’ဟန္တိ,ပဋိဃပရဝသော သော ကိဉ္စိဩတာရပေခေါအနုပဒမနုဗန္ဓိ တဿ ဆာယာယထေဝ;

()

'ඔබේ සිතෙහි කාම, ව්‍යාපාද, විහිංසා ආදී කිසියම් ලාමක කල්පනාවක් ඇති වුවහොත් මම එය වහා දැනගන්නෙමි' යි සිතූ, ක්‍රෝධයෙන් පිරුණු, වැරැද්දක් සෙවීමේ අපේක්ෂාවෙන් පසු වූ මාරයා, උන්වහන්සේ පසුපස සෙවණැල්ලක් මෙන් ලුහුබැන්දේය.

---

၈၆.

86.

---

ပုနရဘိဝဇတောဝါ’သာဠှိယာ ပုဏ္ဏမာယကပိလပုရဝိဘူတိံ ဒဋ္ဌုကာမမှိ ဇာတေ,ဝသုမတိ ပရိဝတ္တီ ဒဿယိ အဿရညောပုရဝရဘိမုခဋ္ဌော စေတိယဋ္ဌာနဘုမိံ;

()

ඇසළ පුර පසළොස්වක පෝය දින නැවත ඉදිරියට වඩින කල්හි, කපිලවස්තු පුරයේ සිරිය නැවත වරක් බැලීමට කැමැත්තක් ඇති වූ විට, මහා පොළොව කුඹල් සකක් මෙන් කැරකී, අස් රජු පිට සිටි උන්වහන්සේට ඒ උතුම් නුවර පෙනෙන පරිදි චෛත්‍යස්ථානයක් බඳු භූමියක් ඉදිරිපිටට පැමිණවූවාය.

---

၈၇.

87.

---

သပဒိ ဒသသဟဿိစက္ကဝါဠေသု ဒေဝါတိဘုဝနသရဏဿာ’ရက္ခဏေ ဝျာဝဋာသုံ,မဏိကနကမယေဟိ ဒဏ္ဍဒီပါဒိကေဟိအနိမိသတနယေ’ကေ မဂ္ဂမာလောကယိံသု;

()

එකෙණෙහිම දසදහසක් සක්වළ දෙවිවරු, තුන් ලොවට සරණ වූ උන්වහන්සේගේ ආරක්ෂාව සැලසීමට උත්සුක වූහ. සමහර දෙවිවරු මැණික් හා රනින් කළ පන්දම් ආදියෙන් මඟ ආලෝකවත් කළහ.

---

၈၈.

88.

---

သုရဘိကုသုမဒါမောလမ္ဗမာနဗ္ဗိတာန-ကနကကလသသေတစ္ဆတ္တကေတုဒ္ဓဇေဟိ,တဒဟိဂမနမဂ္ဂံ ဒေဝတာ’လင်္ကရိံသုဘုဝနကုဟရမာသိ ပုပ္ဖပူဇာဘိရာမံ;

()

එදින උන්වහන්සේ වැඩම කරන මඟ, සුවඳැති මල්දමින් එල්ලෙන වියන්වලින් ද, රන් කලස්, සේත්කුඩ, ධජ පතාකයන්ගෙන් ද දේවතාවෝ සැරසූහ. මුළු ලෝක කුහරය ම (විශ්වය ම) මල් පූජාවෙන් අතිශයින් මනරම් විය.

---

၈၉.

89.

---

ဂဂနမသနိဃောသစ္ဆန္တမေဝဋ္ဌသဋ္ဌိ-တုရိယသတသဟဿာရဝဝိပ္ဖာရမာသိ,မဟိတသုရဘိပုပ္ဖာကိဏ္ဏမဂ္ဂါဝတိဏ္ဏောအတုရိတမဘိဂန္တွာ ယောဇနန္တိံသမတ္တံ;

()

ලක්ෂ සංඛ්‍යාත තූර්ය භාණ්ඩයන්ගේ පැතිර ගිය නාදයෙන් අහස අකුණු හඬක් මෙන් එකනිනාද විය. පූජා කරන ලද සුවඳැති මල්වලින් ගහන වූ මඟට බැස, කලබලයකින් තොරව තිස් යොදුනක් මඟ ගෙවා උන්වහන්සේ වැඩම කළහ.

---

၉၀.

90.

---

ဝိမလသလိလပုဏ္ဏံ ဖေဏမာလာဘိကိဏ္ဏံဝိကစကမလရာဇိံ တုင်္ဂကလ္လောလရာဇိံ,သသိရတရသမီရံ ဝါဠုကာကိဏ္ဏတိရံသမုပဂမိ အနောမာနာမဂင်္ဂံ သဝီရော;

()

පිරිසිදු ජලයෙන් පිරී ගිය, පෙණ පිඬු මාලාවන්ගෙන් ගැවසුණු, පිපුණු පියුම් පෙළින් හා උස් රළ පෙළින් යුතු, සිසිල් සුළඟින් හා වැලි තලාවෙන් හෙබි තීරයක් ඇති 'අනෝමා' නම් ගඟ වෙත ඒ මහා වීරයාණෝ (බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ) පැමිණියහ.

---

၉၁.

91.

---

အသိတမဏိတလာဘာ ဆန္န ကာ နာမိကာ’ယံဣတိ ဝရမတိ ပုစ္ဆိ သော အနောမာနဒီတိ,တမဝဒိ ယဒိ တီရေ ဧတ္ထ’ဟံ ပဗ္ဗဇေယျံအတိဝိယ သဖခလာ မေ သာ အနောမာသိယာ’တိ;

()

ඉන්ද්‍රනීල මාණික්‍ය තලයක කාන්තිය ඇති මේ ගඟේ නම කුමක්දැයි උතුම් ප්‍රඥාවෙන් යුතු උන්වහන්සේ ඇසූහ. 'ස්වාමීනි, ඕ තොමෝ අනෝමා නදියි' කියා ඡන්න කීවේය. 'ඉදින් මම මේ තීරයෙහි පැවිදි වන්නෙම් නම්, මගේ ඒ පැවිද්ද ඉතා උතුම් (අනෝම) එකක් වන්නේය'යි උන්වහන්සේ වදාළහ.

---

၉၂.

92.

---

ရဝိကုလတိလကော သော ပဏှိယာ ဝါဇိရာဇံသဇဝမဒဒိ သညံ တာယ အဋ္ဌောသဘာယ,သုဝိမလသလိလာယာ’နောမဂင်္ဂါယ တီရေတရဏိရိဝ ဌိတော’သိ ဥပ္ပတိတွာ တုရင်္ဂေါ;

()

සූර්යවංශයට තිලකයක් බඳු වූ උන්වහන්සේ වේගයෙන් යාම සඳහා විලුඹෙන් අශ්ව රාජයාට සංඥාවක් දුන්හ. අශ්වයා එකෙණෙහි ම පැන නැඟී, ඉතා පිරිසිදු දිය ඇති අට උසභයක් පළල් අනෝමා නදියේ එතෙර තීරයෙහි නැවක් මෙන් ස්ථිරව නැවතුණේය.

---

၉၃.

93.

---

သိတပုလိနတလဋ္ဌော တိဏှဓာရာ’သိဟတ္ထောဝိသဒမတိ သမောဠိံ စူဠမာဒါယ ဒဠှံ,အလုနိ သိရသိ သေသာ ဒွင်္ဂုလာ နီလကေသာန တဒုပရိ ပရူဠှာ ဒက္ခိဏာဝတ္တယိံသု;

()

සුදු වැලි තලාවෙහි සිටි පැහැදිලි නුවණැති උන්වහන්සේ, මුවහත් කඩුවක් අතින් ගෙන, මුදුන් මාලාව (කොණ්ඩය) සමඟ ජටාව තදින් අල්ලා හිසෙන් කපා දැමූහ. ඉතිරි වූ අඟල් දෙකක් පමණ වූ නිල්වන් කේශයෝ ඉන් මත්තෙහි නොවැඩී දක්ෂිණාවර්තව (දකුණට කැරකී) පිහිටියහ.

---

၉၄.

94.

---

အဘဝိ တဒနုရူပံ ဒါဌိကာ မဿုစာ’ပိအယမုပရိ သစာ’ဟံ ဌာတု ဗုဒ္ဓေါ ဘဝေယျံ,နဘသိ ခိပိ သိခံ တံ ဣစ္စဓိဋ္ဌာယ ဓီရောပရိဘဝိယ ဌိတာ သာ မေဃမာလာဝိလာသံ;

()

රැවුල ද ඊට අනුරූපව ම පිහිටියේය. 'ඉදින් මම මතු බුදු වන්නෙම් නම්, මෙය අහසෙහි රැඳේවා'යි අධිෂ්ඨාන කොට ඒ ධීරයන් වහන්සේ කෙස් වැටිය අහසට දැමූහ. එය වලාකුළු පෙළක සුන්දරත්වය පරාජය කරමින් අහසෙහි රැඳී පැවතියේය.

---

၉၅.

95.

---

သပဒိ သုရပုရမှာ ဒေဝရာဇာဘိ’ဂန္တွာတမဘိဟရိယ စူဠံ စာရိစင်္ဂေါဋကေန,ရတနမယမုဠာရံ စေတိယံ မာပယိတ္ထသုရဂဏမဟနီယံ တတြ စူဠာမဏိန္တိ;

()

එකෙණෙහි ම දිව්‍ය ලෝකයෙන් පැමිණි දේවේන්ද්‍රයා රන් කරඬුවකින් ඒ කේශ ධාතුව පිළිගෙන, දෙව් පිරිසගේ පිදුම් ලබන 'චූළාමණී' නම් වූ අති උදාර රත්නමය චෛත්‍යය එතැන (තව්තිසා භවනේ) කරවීය.

---

၉၆.

96.

---

ဝိဓိရဘဝိ သဟာယော ယော ဃဋိကာရနာမောအဒဒိ သမဏကပ္ပံက သော ကပရိက္ခာရမဿ,ဂဟိတသမဏဝေသော ပုဗ္ဗဗုဒ္ဓါ’ဝ နာထောနဘသိ ခိပိ နိဝတ္ထံ သာဋကံ သံဟရိတွာ;

()

පෙර ආත්මයක යහළුවකුව සිටි ඝටීකාර නම් මහා බ්‍රහ්මයා උන්වහන්සේට ශ්‍රමණ වේශයට සුදුසු අටපිරිකර පිළිගැන්වීය. පෙර බුදුවරුන් මෙන් ශ්‍රමණ වේශය ගත් අප ලෝකනාථයන් වහන්සේ, හැඳ සිටි වස්ත්‍රය එකතු කොට අහසට දැමූහ.

---

၉၇.

97.

---

တမဘိဟရိယ ဒုဿံ ပက္ခိပိတွာ သမုဂ္ဂေရတနမယမတုလျံ ယောဇနဒွါဒသုစ္စံ,အကရိ ပရဟိတတ္ထံ ဗြဟ္မလောကေက ဝိဓာတာမကုဋမဏိမရိစီစုမ္ဗိယံ စေတိယံသော;

()

ඒ බ්‍රහ්මරාජයා එම වස්ත්‍රය ගෙන කරඬුවක බහා, ඔටුනු මිණි කිරණින් ගැවසී ගත්, දොළොස් යොදුනක් උසැති, අසදෘශ රත්නමය චෛත්‍යයක් (දුස්ස චෛත්‍යය) පරහිත සුව පිණිස බ්‍රහ්ම ලෝකයෙහි කරවීය.

---

၉၈.

98.

---

ပိတုနရပတိနော တွံ ဘုသဏာဒီနိ ဒတွာဣတိ မမ ဝစနေနာ’ရောဂျမာရောစယဿု,သစိဝမနုပလဗ္ဘာ’ ဒါနိ ပဗ္ဗဇ္ဇိတုံ တေပဟိဏိ ဟယသဟာယံ ဩဝဒိတွာန ဆန္နံ;

()

නුඹ පිය රජතුමාට මේ ආභරණ ආදිය දී මගේ වචනයෙන් සුවදුක් පවසව. දැන් නුඹට මා සමඟ පැවිදි වන්නට අවසර නැතැ'යි ඡන්න ඇමතිට අවවාද කොට, අශ්වයා ද සමඟ ඔහු ආපසු පිටත් කර හැරියේය.

---

၉၉.

99.

---

ပဋိပထမဝတိဏ္ဏော ဂန္တုကာမော သရဋ္ဌံဓရဏိပတိဝိယောဂါ သောကနိဗ္ဗိဒ္ဓဂတ္တော,တုရဂပတိ စဝိတွာ ကန္ထကော ဒေဝပုတ္တောဘဝိ ကနကဝိမာနေ တင်္ခဏေတာဝတိံသေ;

()

තම රට බලා ආපසු යන මඟට බැස, ස්වාමි පුත්‍රයාණන්ගේ වෙන්වීමෙන් හටගත් ශෝකයෙන් ශරීරය පෙළුණු කණ්ඨක අශ්ව රාජයා, මියගොස් එකෙණෙහි ම තව්තිසා වැසියෙකු ලෙස රන් විමනක 'kණ්ඨක' දිව්‍ය පුත්‍රයා වී උපන්නේය.

---

၁၀၀.

100.

---

သကလဝနသုရာနံ အဉ္ဇလိမဉ္ဇရိဟိမဟိတဉ္စရဏပီဌော ယေန ပဗ္ဗဇ္ဇိတော သော,တဒဝသရိအနောမာနာမနဇ္ဇာ သမီပေဝနမနုပိယနာမံ အမ္ဗရုက္ခာဘိရာမံ;

()

මුළු වනයෙහි ම වසන දේවතාවන්ගේ දොහොත් මුදුන් දී වැඳීම්වලින් පුදන ලද පාද පද්ම ඇති, පැවිදි වූ ඒ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ අනෝමා නදිය අසල පිහිටි, අඹ ගස්වලින් මනරම් වූ 'අනුපිය' නම් වනයට වැඩම කළහ.

---

၁၀၁.

101.

---

သော နိက္ခမ္မ အဘိန္နခတ္တိယကုလာ နေက္ခမ္မ ဓမ္မာလယောဘောဂက္ခန္ဓမုဠာရစက္ကရတနံ ဥစ္စာရဘာရံ ဝိယ,ဩဟာယာ’နုပိယမ္ဗနာမဝိပိနေ သတ္တာဟမဇ္ဈာဝသံပဗ္ဗဇ္ဇာပဋိလာဘသမ္ဘဝသုခံ ဝေဒေသိ ဗုဒ္ဓင်္ကုရော;

()

නොබිඳුණු ක්ෂත්‍රිය වංශයෙන් නික්ම, නෙක්ඛම්ම ධර්මයට නිවහන වූ ඒ බුදුකුරුවන් වහන්සේ, මහා භෝග සම්පත් හා සක්විති රජකම අශූචි පිඬක් මෙන් අතහැර, අනුපිය නම් අඹ වනයෙහි සත් දිනක් වාසය කරමින් පැවිදිවීමෙන් ලැබුණු සුවය වින්දනය කළහ.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလ ကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒ ဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ အဝိဒူရေ နိဒါနေ မဟာဘိနိက္ခမန ပဝတ္တိပရိဒီပေါ ဒသမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවි ජනයන්ගේ හදවතට ආනන්දය දෙන, මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් රචිත 'ජිනවංශදීපය'ෙහි අවිදූරේ නිදානයෙහි මහාභිනිෂ්ක්‍රමණය පිළිබඳ පුවත් දක්වන දසවැනි සර්ගය නිමාවට පත්වේ.

---

၁.

1.

---

မန္ဒာနိလေရိတတရုသဏ္ဍမဏ္ဍိတေတသ္မိံ တပေါဝနဂဟဏေ တပေါဓနော,ဘုတွာ (ပဘာဝတိ) ဝနဒေဝတာ ယထာဒိဗ္ဗံ သုခံ သုခမနဂါရိယံ တတော;

()

මන්ද මාරුතයෙන් සෙලවෙන වෘක්ෂලතාවන්ගෙන් සැරසුණු ඒ තපෝවනයෙහි, තපස්වී වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ වනදේවතාවකු මෙන් දිව්‍යමය වූ ද, අනගාරික (පැවිදි) වූ ද සුවය වින්දනය කළහ.

---

၂.

2.

---

ယော သေနိယော နရပတိ မာဂဓော တဒါယသ္မိံ ပုရေ ဝသတိ ပုရင်္ဂဘာသုရေ,ရာဇဂ္ဂဟံ တမဟိပဝေသနတ္ထိကောအဒ္ဓါနမောသရိ သမတိံသယောဇနံ;

()

එකල මගධ රට සේනිය (බිම්බිසාර) රජු වාසය කළ, රූමත් ස්ත්‍රීන්ගෙන් බැබළුණු රජගහ නුවරට ඇතුළු වනු කැමති වූ උන්වහන්සේ, තිස් යොදුනක් මඟ ගෙවා එහි වැඩම කළහ.

---

၃.

3.

---

စက္ကင်္ကိတဿိရိစာရဏော သုသညမောဒီဃဉ္ဇသံ ဝသိ တဒဟေန ခေပယံ,ရာဇဂ္ဂဟံ ကပုရဝရမိန္ဒိရာလယံသမ္ပာဝိသိ ဇိတဂဇရာဇဂါမိ သော;

()

සිරිපතුල්හි චක්‍ර ලක්ෂණයන්ගෙන් යුතු, මනා සංයමයෙන් හා ශෝභමාන ගමනින් යුතු, එදින මුළුල්ලේ දිගු මඟ ගෙවා නිම කළ උන්වහන්සේ, ජයග්‍රාහී ඇත් රජකු මෙන් ලීලෝපේතව වැඩම කරමින්, ශ්‍රී කාන්තාවගේ නිවහන බඳු වූ රජගහ නුවරට ඇතුළු වූහ.

---

၄.

4.

---

ဣန္ဒာသုဓာဝလိဝလယိကတော မဟာ-မဂ္ဂမှိ ဇင်္ဂမ္မဏိပဗ္ဗတောရိဝ,ခတ္တိံသလက္ခဏသမလင်္ကတော မဟာ-ဝီရော တပေါနိဓိ ယုဂမတ္တဒဿနော;

()

සුදු පැහැති ප්‍රාකාරයන්ගෙන් වට වූ මහ මඟෙහි, ඇවිදින මැණික් පර්වතයක් මෙන් ද, දෙතිස් මහා පුරුෂ ලක්ෂණයෙන් විභූෂිතව ද, විය ගසක් පමණ දුර බලමින් වැඩම කළ ඒ මහා වීර වූ, තපස් නිධානයක් බඳු වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ,

---

၅.

5.

---

ဗောဓာပယံ ဗုဓဇနမာနသမ္ဗုဇေအဝှာပယံ ပထိကဇန’က္ခိပက္ခိနော,ဝိမှာပယံ နိဇသိရိယာ သဒေဝကေတသ္မိံ ပုရေ စရိ သပဒါနစာရိကံ;

()

ප්‍රඥාවන්තයන්ගේ මන නමැති පියුම් පුබුදුවමින්, මඟ යන ජනයාගේ නෙත් නමැති පක්ෂීන් තමා වෙත ඇද බැඳ තබා ගනිමින්, තමන් වහන්සේගේ ශ්‍රී විභූතියෙන් දෙවි මිනිසුන් මවිතයට පත් කරමින්, ඒ නුවර පිළිවෙළින් පිණ්ඩපාතයෙහි හැසිරුණු සේක.

---

၆.

6.

---

ပိဏ္ဍာယ ဂစ္ဆတိသတိ ရူပဒဿန-ပဗျာဝဋာ’ခိလဇနတာယ ဂေါတမေ,သံဃောဘိတာ’သုရမိသရေဟိ သာ ပုရိပတ္တေ ယထေဝ’သုရပုရိ ပုရိန္ဒဒေ;

()

ගෞතමයන් වහන්සේ පිණ්ඩපාතය සඳහා වඩින කල්හි, උන්වහන්සේගේ රූප සිරිය බැලීමෙහි ම නිරත වූ මුළු මහත් ජනතාව නිසා ඒ නගරය, ශක්‍රයා පැමිණි කල්හි අසුරයන්ගෙන් කැළඹී ගිය අසුර පුරයක් මෙන් කැළඹීමට පත් විය.

---

၇.

7.

---

ခတ္တိံသလက္ခဏသုရစာပဘာသုရေရူပမ္ဗရေ ဝရပုရိသဿ ဂစ္ဆတော,လောကဿ လောစနသကုဏာဝလိတဒါအန္တံ နပါပုဏိ ပရိသင်္ကမန္တီပိ;

()

දෙතිස් මහා පුරුෂ ලක්ෂණ නමැති දේදුන්නෙන් බබළන, අහසක් බඳු වූ ඒ උත්තම පුරුෂයාණන්ගේ රූපකාය දෙස හැසිරෙන ලෝකයාගේ නෙත් නමැති පක්ෂි සමූහයාට, කොතෙක් බැලුව ද එහි කෙළවරක් දැකිය නොහැකි විය.

---

၈.

8.

---

မဉ္ဇီရပိဉ္ဇရကရ ကန္ဓရာမဏိ-ကေယူရဘာသုရစရဏာ သိရိမတော,သီမန္တိနီ ပရမသိရိံ ဝိပဿိတုံဓာဝိံသု နိဇ္ဇိတကလဟံသကာမိနီ;

()

ඒ ශ්‍රීමතුන් වහන්සේගේ පරම ශ්‍රී විභූතිය දැක බලා ගැනීම පිණිස, පාදවල පා සළඹින් ද, ගෙල මාලාවන්ගෙන් ද, බාහුවල වළලු ආදියෙන් ද බබළන, ගමනින් හංස ධේනුවන් පරාජය කළ රූමත් කාන්තාවෝ දිව ආහ.

---

၉.

9.

---

နာရိဇနာ မဟိတုမိဝါ’ဘိဂစ္ဆတောရူပိန္ဒိရာယ’ နိမိသလောစနုပ္ပလေ,ဓမ္မိလ္လဝေလ္လိတဘုဇစမ္ပကာဝလီဓာဝိံသု ပီဝရကုစဟာရပီဠိတာ;

()

උන්වහන්සේගේ රූප ශ්‍රීයට පූජා කරන්නාක් මෙන්, නොපියෙන නෙත් නමැති නිල් මහනෙල් මල් ඇති, ලිහුණු කෙස්කලඹින් ද සෙලවෙන බාහු නමැති හෙළ පියුම් වැල්වලින් ද යුතු, පිරිපුන් පියවුරු මත වැතිරී ගිය මුතුහරින් යුත් ස්ත්‍රීහු දිව ආහ.

---

၁၀.

10.

---

နိဿာသိနီ သမဇလဗိန္ဒုစုမ္ဗိတ-ဝတ္တမ္ဗုဇာ သိထိလိတကာသိကမ္ဗရာ,ကာစိတ္ထိယော သမဏမုဒိက္ခိတုံ ပထေဓာဝန္တိယော ကိမုပတိသင်္ကိယာ’ဘဝုံ;

()

සුසුම්ලමින්, ඩහදිය බින්දුවලින් තෙත් වූ මුහුණු නමැති පියුම් ඇති, බුරුල් වූ කසී සළු ඇති සමහර ස්ත්‍රීහු මඟෙහි වඩිනා ශ්‍රමණයන් වහන්සේ දෙස බැලීමට දිව යද්දී, කිසිදු සැකයක් හෝ තැකීමක් නොකළහ.

---

၁၁.

11.

---

ဥဂ္ဃာဋိတာ’သိတမဏိသိဟပဉ္ဇရာရာမာပသာရိတဝဒနမ္ဗုဇာက ဝသိံ,ဒဋ္ဌုံ ပဘုဇနဘဝနေသု တင်္ခဏေမန္ဒာကိနိသရသိဝိလာသမာဟရုံ;

()

එකෙණෙහි ම ධනවතුන්ගේ මන්දිරවල වූ ඉන්ද්‍රනීල මාණික්‍යයෙන් කළ සීහපඤ්ජර (කවුළු) හැර, උන්වහන්සේ දෙස බැලීමට මුහුණු නමැති පියුම් digu කළ ඒ රූමත් ස්ත්‍රීහු මන්දාකිනී විලෙහි සිරි සැබවින් ම මතු කළහ.

---

၁၂.

12.

---

ဥစ္ဆင်္ဂတောပတိတသုတာ’ဘိရူပိနောရူပပ္ပလမှိတဟဒယာက ပူရီဝဓူ,ပဿန္တိယော ပထိကဇနဿဟတ္ထဂေနာကံသု ကိံ အဓိကရဏာ’ဓိရောပဏံ;

()

උන්වහන්සේගේ රූප සිරියෙන් මත්වී ගිය සිත් ඇති නගරවාසී රූමත් බිරිඳෝ, උන්වහන්සේ දෙස බලද්දී උකුලෙන් ගිලිහී වැටෙන දරුවන් ගැන හෝ මඟ යන ජනයාගේ අතෙහි තිබූ දෑ තමන් සතු කර ගැනීම් ආදී කිසිදු බාහිර ක්‍රියාවක් ගැන නොතැකූහ.

---

၁၃.

13.

---

ဧကေ ဇနာ ယတိပတိရူပဒဿန-ကောတုဟဠာ သကပဋိဘာနမဗြဝုံ,သီမန္တိနီ မနကုမုဒါနိ ဗောဓယံပတ္တော’တျ’ယံ ပကတိနိသာပတီနုခေါ;

()

යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේගේ රූපය දැකීමෙන් කුතුහලයට පත් සමහරෙක්, තම තමන්ගේ බුද්ධි මට්ටමට අනුව මෙසේ පැවසූහ: 'ස්ත්‍රීන්ගේ සිත් නමැති කුමුදු (සුදු නෙළුම්) පිබිදීම සඳහා මේ පැමිණ සිටින්නේ සැබෑ චන්ද්‍රයාද?'

---

၁၄.

14.

---

သုတွာန တံ သကလကလာန္တရောပဂံဗိမ္ဗံ တဒင်္ကိတဟရိဏင်္ကမမ္ဗရေ,တုမှေ နပဿထ ဟိမရံသိနော ဣတိဂဗ္ဗာဘိဇပ္ပိတဝစနာ’ပရေဇနာ;

()

එය ඇසූ වෙනත් අය, 'සියලු කලා පූර්ණ වූ, හාවකුගේ ලකුණින් යුත් චන්ද්‍ර මණ්ඩලය අහසෙහි තිබෙනවා ඔබ දකින්නේ නැද්ද? මේ සීතල රශ්මිය විහිදුවන චන්ද්‍රයා නොවේ' යැයි ආඩම්බරයෙන් යුතුව පැවසූහ.

---

၁၅.

15.

---

အစ္ဆေရပင်္ကဇဝိသရာနိ စိန္တိယသဉ္စုမ္ဗိတုံ ပုရလလနာနန’မ္ဗုဇေ;

ဝေရောစနော ဣဓုပဂမာ ဝိရူပိမာဣစ္စဗြဝုံ ပုနရနိသမ္မကာရိနော;

()

නැවතත්, විමසා නොබලන ඇතැම්හු, 'නගරවාසී ස්ත්‍රීන්ගේ මුහුණු නමැති පියුම් සිපගනු පිණිස, සූර්යයා වෙනත් වෙස්ගෙන මෙහි පැමිණියේද?' කියා පැවසූහ.

---

၁၆.

16.

---

သုတွာန တံ ဂဂနတလင်္ဂနေ’ဓုနာဝေရောစနဿ’ဘိစရတော နပဿထ,စဏ္ဍာတပံ ထိရပရိဝေသမမ္ဗုဇ-ပါဏိန္တိ ဂဇ္ဇိတဝစနာ’ပရေဇနာ;

()

එය ඇසූ තවත් පිරිසක්, 'දැන් අහස් තලයේ සැරිසරන සූර්යයාගේ චණ්ඩ සූර්ය රශ්මිය හා ඒ වටා ඇති ස්ථාවර මණ්ඩලය ඔබ දකින්නේ නැද්ද? මේ පද්මපාණී (බෝධිසත්ත්ව) උතුමාණෝ ය' කියා ගර්ජනා කරමින් පැවසූහ.

---

၁၇.

17.

---

ဥတ္တုင်္ဂမန္ဒိရမဏိစန္ဒိကာတလေဒိဗ္ဗစ္ဆရာနိဘရမဏိဟိ ဝဉ္စိတော,ဧယာ’မရာဝတိနဂရိတိ စိန္တိယသက္ကော စရေ နနု သကဝါဒမပက္ပယုံ;

()

උස් මන්දිරවල මැණික් පහන් ආලෝකය මැද දිව්‍ය අප්සරාවන් වැනි ස්ත්‍රීන් කෙරෙන් මිදී හැසිරෙන මොහු, 'මේ අමරාවතී නගරයේ හැසිරෙන ශක්‍රයා නොවේදැයි' සිතා සමහරු තමන්ගේ මතයන් පළ කළහ.

---

၁၈.

18.

---

သက္ကဿ ဒါနဝဝိဇယာ’ဘိလာသိနောပါဏိမှိ ဒိဿတိ ဝဇိရာယုဓံ ခရံ,သံဝိဇ္ဇရေ ဒသသတလောစနာနိ’ပိနောတာဒိသော အယမိတိ တဗ္ဗိပက္ခိနော;

()

අසුරයන් පරදවනු කැමති ශක්‍රයාගේ අතෙහි තියුණු වජ්‍රායුධය පෙනෙන්නට තිබේ. එසේම ඔහුට ඇස් දහසක් ද ඇත්තේය. එහෙත් මේ තැනැත්තා එබඳු කෙනෙකු නොවේ යැයි ඊට විරුද්ධ මතධාරීහු පැවසූහ.

---

၁၉.

19.

---

ယာ သာလဝတျ’ဓိဝစနာ’ဘိရူပိနီသဉ္စောဒိတော ဇိတဂိရိဇာယ တာယ ဟော,ကေလာသပဗ္ဗတနိဘပဏ္ဍဝါစလ-ဉတ္တံ ဝဇံ အယမိတိဣဿရော’ဗြဝုံ;

()

කෛලාස පර්වතය වැනි පණ්ඩව පර්වතයට වඩින්නා වූ මොහු, ගිරි රාජ පුත්‍රී වූ උමා දේවිය විසින් මෙහෙයවන ලද ඊශ්වරයා යැයි සමහරු පැවසූහ.

---

၂၀.

20.

---

တုမှေ နပဿထ ပရမိဿရဿ ကိံနဂ္ဂတ္တနံ ပသုသယနော’ပဝေသနံ,ပါဏိံ ကပါလကမဓိကက္ခိမဏ္ဍလံဣတ္ထံ ပဝေဒိတဝစနာ’ပရေဇနာ;

()

'පරම ඊශ්වරයාගේ නග්නභාවය, මෘග චර්මයන්හි සැතපීම, අතෙහි ඇති කපාලය (හිස්කබල) සහ නළලෙහි ඇති තුන්වන ඇස ඔබ දකින්නේ නැද්ද?' යි කියමින් වෙනත් අය එය ප්‍රතික්ෂේප කළහ.

---

၂၁.

21.

---

ဧသာ’ဝလမ္ဗိတပုရခီရနီရဓိံလက္ခိံ သမေက္ခိယ နိဇလက္ခိသံသယော,ပီတမ္ဗရံ ပရိဒဟိယ’ဉ္ဇသေ စရံနာရာယနော ဣတိ မတိမပ္ပယုံ သကံ;

()

කිරි සයුර මෙන් ශෝභමාන වූ මොහුගේ ශ්‍රී විභූතිය දැක, තමන්ගේ වාසනාව පිළිබඳ සැක පහළ කරගත් සමහරු, වීථියෙහි වඩිනා මොහු කහ පැහැති වස්ත්‍ර (පීතාම්බර) හැඳි නාරායන (විෂ්ණු) දෙවියන් යැයි සිතූහ.

---

၂၂.

22.

---

နာရာယနော ကုဝလယနီလဝိဂ္ဂဟောကောပန္တရော’ရဂသယနိန္ဒိရာဓနော,စက္ကာယုဓော’လ္လသိတကရော’တိဝါမနောတဗ္ဗာဒမဒ္ဒနစတုရေ’တရေ ဇနာ;

()

'නාරායන දෙවියා නිල් මහනෙල් මලක් බඳු ශරීරයක් ඇත්තෙකි. නාග රාජයා පිට සැතපෙන, ලක්‍ෂ්මී දේවිය හිමි, අතෙහි සක් අවිය දරන, ඉතා මිටි (වාමන) රූපයක් ඇති කෙනෙකි' යි පවසමින් එම මතය බිඳහෙලීමට සමත් අනෙක් අය පැවසූහ.

---

၂၃.

23.

---

ဝေဒတ္တယံ ဝိဗုဓဇနာနမာနနေသွ’ဇ္ဈာယတံ ဝသတိနုခေါ သရဿတီ,သဉ္ဇာတသံသယ ဇဋိတော ပိတာမဟောတဿာဂဝေသနပသုတော’တျု’ဒီရယုံ;

()

'වියත් ජනයාගේ මුවෙහි තුන් වේදය ස්වරූපයෙන් වසන සරස්වතී දේවිය මොහු කෙරෙහි වෙසෙන්නේද? සැකයෙන් වෙළුණු මහා බ්‍රහ්මයා (පිතාමහ) ඇය සොයමින් මෙසේ හැසිරෙන්නේද?' යි ඇතැම්හු පැවසූහ.

---

၂၄.

24.

---

သုတွာန တံ သရသိဇယောနိနော သဒါပါဏိမှိ ဝိဇ္ဇတိ ဝရမတ္တပေါတ္ထကံ,စတ္တာရိစာနနပဒုမာနိ ဒိဿရေဂစ္ဆံ အယံပန ပုရိသော နတာဒိသော;

()

එය ඇසූ තවත් පිරිසක්, 'නෙළුමෙන් උපන් මහා බ්‍රහ්මයාගේ අතෙහි සැමවිටම උතුම් පොතක් පවතී. මුහුණු හතරක් ද පෙනෙන්නට තිබේ. නමුත් මඟ වඩිනා මේ පුරුෂයා එබඳු කෙනෙකු නොවේ' යැයි පැවසූහ.

---

၂၅.

25.

---

သုဒ္ဓေါဒနဝှယဝသုဓာဓိပ’တြဇောဗုဒ္ဓေါ ဘဝိဿတိ ဣတိ ဝေဒကောဝိဒါ,ကောဏ္ဍညဘုသုရပမုခါ ဒွိဇာ တဒါပဗျာကရုံ တနု ဗဟုဘာသဏေန ကိံ;

()

'මොහු සුද්ධෝදන නම් රජුගේ පුත්‍රයා ය. උන්වහන්සේ ඒකාන්තයෙන්ම බුදු වන්නේය' යැයි එදා වේදයෙහි කෙළ පැමිණි කොණ්ඩඤ්ඤ බමුණා ප්‍රමුඛ ද්විජයන් (බමුණන්) ප්‍රකාශ කළහ. එබැවින් බොහෝ වාද කිරීමෙන් ඇති ඵලය කුමක්ද?

---

၂၆.

26.

---

ဥက္ကဏ္ဌိတော သကဘဝနာ မဟာမတီနိက္ခမ္မ သတ္တမဒိဝသောတိ ဝိဿုတော,အာပါထဂံ နိဇသဝဏဉ္ဇလိဟိ ဘောတံ ဗျပ္ပထံ နပိဝထ ကိံ ယထာမတံ;

()

'මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ උන්වහන්සේ තමන්ගේ මන්දිරයෙන් නික්මී අදට සත්වන දිනය බව ප්‍රකටය. පින්වතුනි, කන් නමැති දෝතින් අමා පැන් මෙන් ගලා එන ඒ වචන ඔබ බොන්නේ නැද්ද?'

---

၂၇.

27.

---

ဝေဒါဂတံ ဝရပုရိသင်္ဂလက္ခဏံဒေဟမှိ ဝိဇ္ဇတိ သမဏဿ ဂစ္ဆတော,အန္ဓာ’ဝ ဘော အပဂတရူပဒဿနာတုမှေ’ပိ ကိံ တလဟထ ရူပဒဿနံ;

()

'මඟ වඩිනා මේ ශ්‍රමණයන් වහන්සේගේ ශරීරයෙහි වේදයෙහි සඳහන් මහා පුරුෂ ලක්ෂණ පිහිටා තිබේ. අන්ධයන් මෙන් රූප සෞන්දර්යය දැකීමේ ශක්තිය අහිමි වූවනි, ඔබ උන්වහන්සේගේ රූපශ්‍රීය දෙස නොබලන්නේ මන්ද?'

---

၂၈.

28.

---

နိက္ခမ္မ ဆဍ္ဍိတဝိဘဝေါ မဟာကုလာသုဒ္ဓါသယော သုဂဟိယ ပတ္တစီဝရံ,ပဗ္ဗဇ္ဇိယာ’နဟိရမိတော ဘဝတ္တယေအတ္ထာစရံ အနုဃရမဉ္ဇသေ’ဓုနာ;

()

මහා කුලයකින් නික්මී, මහා සම්පත් අතහැර, පිරිසිදු සිත් ඇතිව, පාත්‍ර සිවුරු මැනවින් දරා, පැවිදිබවෙහි ඇලී, තුන් භවයෙහි නොඇලී, ලෝ සෙත සලසමින් දැන් උන්වහන්සේ ගෙන් ගෙට වීථියෙහි වඩිනා සේක.

---

၂၉.

29.

---

သုဒ္ဓေါဒနာဝနိပတိနော ဝရောရသောဧသော သမုဇ္ဇလသတပုညလက္ခဏော,ဝျာပါရိတော ကုသလဗလေန ဗောဓိယာဟောတေ’ဝ ဂေါတမသမဏော နသံသယော;

()

සුද්ධෝදන මහරජුගේ උරහිසෙන් උපන් උතුම් පුත්‍රයාණන් වූ, සියක් පින් ලකුණින් බැබළෙන මොහු, කුසල බලයෙන් බෝධිය කරා යොමු වූ ගෝතම ශ්‍රමණයන් වහන්සේම බවට කිසිදු සැකයක් නැත.

---

၃၀.

30.

---

ဒိသွာ တပေါဓနမဟိယန္တမဉ္ဇသေယေ မာနဝါ သကသကဝါဒမပ္ပယုံ,တဗ္ဗာဒဗန္ဓနဝိနိဝေဌနာ ပရံဣစ္စာဟု ပဏ္ဍိတပုရိသာ ယထာဝတော;

()

වීථියෙහි වඩිනා ඒ තපස්වී මහා ශ්‍රමණයන් වහන්සේ දැක, ජනයා තමන්ගේ විවිධ මත ඉදිරිපත් කළ පසු, නුවණැති මහා පුරුෂයෝ ඒ මතවාද නමැති ගැට ලිහා සැබෑ තත්ත්වය මෙසේ ප්‍රකාශ කළහ.

---

၃၁.

31.

---

ဒုတာ တဒါ သုရသိ သမပ္ပိတဉ္ဇလီရညော တမစ္ဆရိယပဝတ္တိမာဟရုံ,အဒ္ဒက္ခိ ဘုပတိ စရမာနမဉ္ဇသေပိဏ္ဍာယ’ထဗ္ဗိဝရိယ သိဟပဉ္ဇရံ;

()

එවිට දූතයෝ දෝත් මුදුන් දී වැඳ රජුට ඒ අසිරිමත් පුවත සැළ කළහ. රජතුමා ද සිංහ පංජරය හැර වීථියෙහි පිණ්ඩපාතය පිණිස වඩිනා උන්වහන්සේ දෙස බැලීය.

---

၃၂.

32.

---

နာ ဂေါ သိယာ ပဌမိနိမုဇ္ဇနံ က ရေယက္ခော သိယာ သဟယမဒဿနံ က ရေ,ဒေ ဝေါ သိယာ ဂဂနတလင်္ဂဏဉ္စ ရေပေါသော သိယာ ယဒိ ပဋိလဒ္ဓမာဟ ရေ;

()

'මොහු නාගයෙක් නම් පොළොවේ කිඳා බසිනු ඇත. යක්ෂයෙක් නම් නොපෙනී යනු ඇත. දෙවියෙක් නම් අහසින් වඩිනු ඇත. මිනිසෙක් නම් තමන්ට ලැබුණු ආහාරය වළඳනු ඇත.'

---

၃၃.

33.

---

ဒူတေနု’သာသိယ မဂဓာဓိပေါ ဣတိဝီမံသိတုံ ပကတိမနင်္ဂဟင်္ဂိနော,ပါဟေသိ တေ ပဒမနုဂမ္မု’ပါဂမုံသဒ္ဓိံ မဟာသမဏဝရေန ပဏ္ဍဝံ;

()

මගධ රජු මේ අයුරින් දූතයන්ට උපදෙස් දී, අනංගයා වැනි රූමත් ශරීරයක් ඇති උන්වහන්සේගේ ස්වභාවය පරීක්ෂා කරනු පිණිස යැවීය. ඔවුහු උන්වහන්සේගේ පියවර ඔස්සේ ගොස්, මහා ශ්‍රමණයන් වහන්සේ සමඟ පණ්ඩව පර්වතයට ළඟා වූහ.

---

၃၄.

34.

---

ဝိက္ခာလယံ မုခကမလံ ကုလေ ကုလေဘိက္ခာဋနေန’ ဘိဟဋမိဿဘောဇနံ,လဒ္ဓါ ဇိဂုစ္ဆိယ ဝသိ ပဏ္ဍဝါစလ-စ္ဆာယာယ မာရဘိ သုနိသဇ္ဇ ဘုဉ္ဇိတုံ;

()

තමන් වහන්සේගේ පියුමක් බඳු මුහුණ සෝදා, ගෙන් ගෙට පිණ්ඩපාතයේ වැඩීමෙන් ලත් නානාවිධ මිශ්‍ර භෝජනය දැක පිළිකුලක් උපදවා ගත් මුනිවරයාණෝ, පණ්ඩව පර්වතයේ සෙවණෙහි මැනවින් වැඩ හිඳ එය වැළඳීමට සැරසුණහ.

---

၃၅.

35.

---

ဘတ္တမှီ ကုက္ကုရဝမထူပမေ မုဟုံအန္တောဒရံ ပဝိသတိ ဓီမတော သတိ,အန္တာနိ ဗာဟိရကရဏာနိ’ဝါ’ဘဝုံတံခေါ သဟီ ဝသိသနိသမ္ပဇညဝါ;

()

බල්ලෙකුගේ වමනයක් බඳු වූ ඒ ආහාරය කුස තුළට පිවිසෙද්දී, ප්‍රඥාවන්ත වූ උන්වහන්සේ සිහිය පිහිටුවා ගත්හ. උන්වහන්සේගේ බඩවැල් පිටතට එන්නාක් මෙන් දැනුණ ද, ඉවසීමෙන් හා සම්‍යක්ප්‍රඥාවෙන් යුතුව උන්වහන්සේ එය වැළඳූහ.

---

၃၆.

36.

---

ပဗ္ဗဇ္ဇိတံ သုဂဟိတပတ္တစီဝရံဒိသွာ ရတိံ ပဇဟိယ ရာဇဘောဇနေ,သိဒ္ဓတ္ထ နော တွမဘိဂမိတ္ထ အတ္တနာအတ္တာနမောဝဒိယ ပဘုဉ္ဇိ ဘောဇနံ;

()

'සිද්ධාර්ථයෙනි, මැනවින් පාත්‍ර සිවුරු ගෙන පැවිදි වූ, රාජ භෝජනය කෙරෙහි ආශාව අත්හළ ඔබ, ඔබේම කැමැත්තෙන් මේ මඟට පිවිසියා නොවේද?' යි තමාටම අවවාද කරගනිමින් උන්වහන්සේ ඒ ආහාරය වැළඳූ සේක.

---

၃၇.

37.

---

ဒူတေဟိ စောဒိတဟဒယော ဒယာဓနောသော မာဂဓော နရပတိ တေန ပါဝိသိ,ယေနာ’သိ ပဏ္ဍဝဂိရိ ဘဒြဝါဟနံအာရုယှ ဒဿနရသဃေဓလောစနော;

()

දූතයන්ගේ සැලකිරීමෙන් සංවේගයට පත් කරුණාවන්ත වූ බිම්බිසාර මගධ රජතුමා, මංගල රථයක නැඟී උන්වහන්සේ දැකීමේ දැඩි කැමැත්තෙන් යුත් නෙතින් යුතුව පණ්ඩව පර්වතය පිහිටි තැනට පැමිණියේය.

---

၃၈.

38.

---

အညာယ သာကိယကုလသမ္ဘဝံ ဝသိံရာဇာ ပသိဒိယ အရိယေ’ရိယာပထေ,မာ ကာဟသေ သခ ဣတိ ဒုက္ကရံ ခရံရဇ္ဇေန တံနရပဝရံ ပဝါရယိ;

()

ඒ මුනිවරයාණන් ශාක්‍ය වංශයෙන් උපන් කෙනෙකු බව දැනගත් රජතුමා, උන්වහන්සේගේ ආර්ය ඉරියව් කෙරෙහි පැහැදී, 'මිත්‍රය, මෙවන් කටුක දුෂ්කරක්‍රියා නොකරන්න' යැයි පවසමින්, ඒ උත්තමයාණන්ට තමන්ගේ රාජ්‍යයෙන් අඩක් පිළිගැන්වීය.

---

၃၉.

39.

---

ရဇ္ဇေန ကိံ တဝ စတုရဏ္ဏဝါဝဓိံရဇ္ဇံ နိဇံ ပဇဟိယ အာဂတဿ မေ,ဗောဓိံ ပဗုဇ္ဈိယ ပဌမံ တထာသတိအာဂစ္ဆတံ မမ ဝိဇိတန္တျ’ဝေါစ နံ;

()

'සතර මහා සාගරය සීමා කොට ඇති මගේම රාජ්‍යය හැර දමා ආ මට ඔබේ රාජ්‍යයෙන් ඇති ඵලය කුමක්ද? මා පළමුව උත්තරීතර බෝධිය අවබෝධ කරගත් පසු ඔබේ රාජ්‍යයට පැමිණෙන්නෙමි' යි උන්වහන්සේ රජුට වදාළ සේක.

---

၄၀.

40.

---

ဒတွာ ပဋိဿဝမထ ဘုမိဘတ္တုနောလောကဿ လောစနမဏိတောရဏာကုလေ,ဒီဃဉ္ဇသေ ဝသိ ဌပိတင်္ဃိပင်္ကဇောအာဠာရာကံ ဣသိပဝရံ ဥပါဝိသိ;

()

මෙසේ මගධ රජුට පොරොන්දු දී, ජනයාගේ නෙත් නමැති මැණික් තොරණින් ගැවසී ගත් දිගු මඟෙහි පියුමක් බඳු සිරිපා තබමින්, උන්වහන්සේ ආළාර නම් උතුම් සෘෂිවරයා වෙත වැඩම කළ සේක.

---

၄၁.

41.

---

ပတွာန ကိံ ကုသလဂဝေသိ သော ဝသိအာဠာရကံ ဝိရဇမုဠာရဈာယိနံ,ဣစ္ဆာမဟန္တိ’သိ တဝ သန္တိကေ’ဓုနာဓမ္မံ သမာစရိတုမိဓာဂတော ဗြုဝိ;

()

කුසල් සොයන්නා වූ ඒ මුනිවරයාණෝ කෙලෙස් රහිත වූ, උසස් ධ්‍යානලාභී ආළාර කාළාමයන් වෙත පැමිණ, 'මහර්ෂීනි, මම ඔබ සමීපයෙහි ධර්මයෙහි හැසිරෙන්නට කැමැත්තෙමි, ඒ සඳහා මෙහි ආවෙමි' යි වදාළහ.

---

၄၂.

42.

---

သုတွာန တံ တတိယမရူပိကံ ဝသိဈာနံ ဝိယာကရိ ပဋိလဒ္ဓမတ္တနာ,ခိပ္ပံ တပေါနိဓိပဂုဏံ အကာသိ တံဓမ္မံ သကာစရိယနယာ’ဝလမ္ဗိယ;

()

එය ඇසූ ආළාර සෘෂිවරයා තමන් ලැබූ තුන්වන අරූප ධ්‍යානය (ආකිඤ්චඤ්ඤායතනය) පැහැදිලි කළේය. තපස් ගුණයෙන් යුතු අප මහ බෝසතාණන් වහන්සේ තම ගුරු උපදෙස් අනුගමනය කරමින් ඉතා ඉක්මනින්ම ඒ ධර්මය ප්‍රගුණ කළ සේක.

---

၄၃.

43.

---

နာ’ယံ ဝသိ တနုတရသဒ္ဓယာ မမံဓမ္မံ သယံ သမဓိဂတံ ဝိယာကရေ,ဂေါသာမိကော ယထရိဝ ပဉ္စဂေါရသံအဒ္ဓါဖလံ အနုဘဝတီတိ တိန္တိယ;

()

'මේ මුනිවරයාණන් මට මේ ධර්මය දේශනා කරන්නේ හුදු ශ්‍රද්ධාවකින් පමණක් නොවේ. උන්වහන්සේම මෙය ප්‍රත්‍යක්ෂ කොටගෙන තිබේ. ගව හිමියෙකු පස්ගෝ රසය අනුභව කරන්නාක් මෙන්, උන්වහන්සේ මෙහි සැබෑ ඵලය අත්විඳිති' යි උන්වහන්සේ සිතූ සේක.

---

၄၄.

44.

---

ကာလာမ ဒွေ အဓိဂတဈာနသမ္ဘဝံတွံ ယာဝတာသုခ မနုဘောသိ မံ ဝဒ,ပုဋ္ဌဿ တဿိ’တိ နစကိဉ္စိ ဘာဝိယံအာကိဉ္စနံ အဝစ အကိဉ္စနာလယော;

()

'කාලාමයෙනි, ඔබ ලබාගත් ධ්‍යානයෙන් කිනම් සුවයක් අත්විඳින්නෙහිදැයි මට වදාරන්න' යැයි ඇසූ කල, කිසිදු කෙලෙස් ඇලීමක් නැති ඒ සෘෂිවරයා 'කිසිවක් නැත' යන අර්ථය ඇති ආකිඤ්චඤ්ඤායතන ධ්‍යානය ගැන ප්‍රකාශ කළේය.

---

၄၅.

45.

---

သံဝိဇ္ဇရေ မမပကိ ဣမဿိ’ဝေ’သိနောသဒ္ဓါသတီဝီရိယသမာဓိဗုဒ္ဓိယော,ဧဝံ ဝိတက္ကိယ နစိရံ ကတုဿဟောဈာနံ လဘီ တတီယမရူပိကံ ဝသီ;

'මෙම ධර්මය සොයන කාලාමයන්ට මෙන්ම මට ද ශ්‍රද්ධාව, සතිය, වීර්යය, සමාධිය සහ ප්‍රඥාව ඇත්තේය' යි සිතා, නොබෝ කලකින්ම උත්සාහ කොට අප මුනිවරයාණෝ තුන්වන අරූප ධ්‍යානය ලබාගත් සේක.

---

၄၆.

46.

---

ယံ ခေါ တုဝံ ဝိဟရသိ ဈာတမပက္ပိတောသမ္ပဇ္ဇ သမ္ပတိ ဝိဟရာမဟန္တိ တံ,အာဠာရိ’သိ ဝရပုရိသေန သာဝိတောလာဘာ’ဝုသောတျဝစ သုလဒ္ဓမာဝုသော;

'ඔබ යම් ධ්‍යානයක් ලබා වාසය කරන්නේද, මම ද දැන් එම ධ්‍යානයම ලබා වාසය කරමි' යි අප මහා පුරුෂයාණන් වහන්සේ ආළාර සෘෂිවරයාට පැවසූ විට, 'ඇවැත්නි, අපට ලාභයකි! ඇවැත්නි, අපට මනා ලාභයකි!' යි ඔහු පැවසීය.

---

၄၇.

47.

---

ဇာနာမိ ပါဝစနမဟံ ယထာ တုဝံဇာနာသိ ပါဝစနမဟံ ယထာ တုဝံ,တွံ တာဒိသော အဟမပိ ယာဒိသော ဘဝေတွံ ယာဒိသော အဟမပကိ တာဒိသော ဘဝေ;

'මම යම් සේ මේ ධර්මය දනිම්ද, ඔබ ද එම සේම දනියි. ඔබ යම් සේ දනියිද, මම ද එම සේම දනිමි. ඔබ යම් බඳුද මම ද එබඳු වෙමි, මම යම් බඳුද ඔබ ද එබඳු වෙයි.'

---

၄၈.

48.

---

ဧဟာ’ဝုသော သမဏ မယံ ဥဘော ဇနာကာဟာမိ’တော ပရိဟရဏံ ဂဏဿိ’ဒံ,ဝတွာန အာစရိယသမာနကော သကံသိဿံ အကာ တမသမမတ္တနာ သမံ;

()

'ඇවැත්නි ශ්‍රමණයෙනි, එන්න, අපි දෙදෙනාම එක්ව මේ ශිෂ්‍ය සමූහයා පාලනය කරමු' යි පවසා, ආළාර සෘෂිවරයා අසමසම වූ තම ශිෂ්‍යයා තමා හා සමාන තනතුරෙහි තබා ගත්තේය.

---

၄၉.

49.

---

ဓမ္မောပျ’ယံ နဘဝတိ နိဗ္ဗိဒါယ ဝါဗောဓာယဝါ နဝုပသမာယ ကေဝလံ,အာရုပ္ပဘုမိယမုပပတ္တိယာ သိယာဣစ္စာနလင်္ကရိယ တတော အပက္ကမိ;

()

'මේ ධර්මය කලකිරීම පිණිස හෝ, අවබෝධය පිණිස හෝ, කෙලෙස් සංසිඳීම පිණිස හෝ පවතින්නක් නොවේ. මෙය අරූප ලෝකයෙහි උපත ලැබීම පිණිස පමණක් හේතු වේ' යැයි සිතා, එයින් සතුටට පත් නොවූ අප බෝසතාණන් වහන්සේ එතැනින් නික්ම ගිය සේක.

---

၅၀.

50.

---

ကာလမတော ဥပရိဝိသေသမုဒ္ဒကောဇညာ’တျ’ယံ သုမရိယ ရာမပုတ္တကော,ပတွာ’ဿမံ သမဓိဂတံ တွယာ’ပ’ဟံဓမ္မံ သမာစရိတုမိဓာဂတော’ဗြုဝိ;

()

රාමපුත්‍ර උද්දකයන් (මියගිය) පසු ඔහුගේ උත්තරීතර විශේෂත්වය දැනගෙන, 'ඔබ විසින් අවබෝධ කරන ලද ඒ ධර්මය පුරුදු කිරීම පිණිස මම මෙහි පැමිණියෙමි'යි පවසමින් උන්වහන්සේගේ අසපුවට පැමිණියේය.

---

၅၁.

51.

---

ဉတွာ သကာစရိယမတဉှိ ဗုဒ္ဓိမာဓမ္မဉ္စရေ မမ သမယော စ တာဒိသော,ဝတွေ’ဝမုဒ္ဒကဝသိ ခိပ္ပမတ္တနောသိက္ခေသိ ပါဝစနပထေ တပေါဓနံ;

()

ප්‍රඥාවන්ත වූ බෝසතාණන් වහන්සේ තම ආචාර්යවරයාගේ දහම දැන, 'මගේ ධර්මය ද එබඳුම වේ' යැයි සිතා, උද්දක තාපසයා වෙත ගොස් ඔහුගේ ඉගැන්වීම් මාර්ගයෙහි වහාම ශික්ෂණය ලැබූහ.

---

၅၂.

52.

---

သဒ္ဓါယ မံ သကသမယာ’နုသာသကောအဒ္ဓါ သမာဓိဇဖလမာဟရေ’တျ’ယံ,စိန္တာပရော ဝရပုရိသော အရူပိကံဈာနံ ဝလဉ္ဇသိ ကတမန္တျ’ပုစ္ဆိ နံ;

()

තම දහම අනුශාසනා කරන ඒ ගුරුවරයා ශ්‍රද්ධාවෙන් යුතුව 'මා හට ඒකාන්තයෙන්ම සමාධියෙන් උපන් ඵලය ලැබිය හැකිය'යි පැවසූ කල්හි, ඒ පිළිබඳව සිතූ උත්තම පුරුෂයා, 'රාමයන් විසින් කිනම් මට්ටමකට මේ අරූප ධ්‍යානය අවබෝධ කරගත් බව ප්‍රකාශ කරන ලද්දේ දැ'යි ඔහුගෙන් විමසූහ.

---

၅၃.

53.

---

သုတွာ တမုဒ္ဒကဝသိ သန္တမာနသောသန္တံဟိ’ဒံ ပရမမိဒန္တိ ဘာဝိယံ,သာမံ ဝလဉ္ဇနကမရူပဘုမိကံဈာနံ စတုတ္ထကမဝိကမ္ပမာဟရီ;

()

එය ඇසූ සන්සුන් මනසක් ඇති උද්දක තාපසයා, 'මෙය ඉතා ශාන්තය, මෙය උත්තරීතරය'යි සිතමින්, තමා විසින්ම ප්‍රගුණ කරන්නා වූ, සතරවන අරූපාවචර ධ්‍යානය ප්‍රකාශ කළේය.

---

၅၄.

54.

---

သံဝိဇ္ဇရေ မမပိ မနောနိကေတနေသဒ္ဓါဒိသဂ္ဂုဏရတနာနိ’မဿိ’ဝ,ဧဝံသရံ နစိရမရူပိကံ ဝသိဈာနံ လဘီ ဝီရိယဗလေနဝါ’န္တမံ;

()

'ඔහුට මෙන්ම මාගේ සිත තුළ ද ශ්‍රද්ධාව ආදී වූ සද්ගුණ රත්නයන් පවතින්නේය'යි මෙසේ සලකා, අධිෂ්ඨානශීලී වූ බෝසතාණන් වහන්සේ නොබෝ කලකින්ම වීර්ය බලයෙන් ඒ උත්තරීතර අරූපාවචර ධ්‍යානය ලබාගත්හ.

---

၅၅.

55.

---

လဒ္ဓံ တယာ ယမဓိဂတန္တိ တမ္မယာအာရောစိတေ သမဏ ဝရေ’သိပုင်္ဂဝေါ,အမှေ ဂဏံ သုပရိဟရာမု’ဘော’တိမံဝတွာ တမာစရိယဓုရေန မာနယိ;

()

ශ්‍රේෂ්ඨ ශ්‍රමණයාණන් වහන්සේ විසින් 'ඔබ යමක් අවබෝධ කළේ ද මම ද එය අවබෝධ කළෙමි'යි පැවසූ කල්හි, ඒ සෘෂිවරයා 'අපි දෙදෙනාම එක්ව මේ පිරිස පාලනය කරමු'යි පවසා, උන්වහන්සේට ආචාර්ය ධුරය පිරිනමමින් ගරු කළේය.

---

၅၆.

56.

---

နာ’ယံ ပထော ဘဝပရိမုတ္တိယာ သိယာအဒ္ဓါဘဝေ မမပကိ ဘဝဂ္ဂပတ္တိယာ,ဧဝံ ဝဝတ္ထိတဟဒယော မဟာဒယောနိဗ္ဗိဇ္ဇသော တဒပဂတော’နလံဣတိ;

()

'මෙය සංසාරයෙන් මිදීම පිණිස පවතින මාර්ගය නොවේ, ඒකාන්තයෙන්ම භවයේ ඉහළම තලයට පැමිණීම පිණිස පමණක් පවතින්නකි'යි මෙසේ අධිෂ්ඨාන කරගත් මහා කරුණාවන්ත වූ බෝසතාණන් වහන්සේ, කලකිරීමට පත්ව, 'මෙය ප්‍රමාණවත් නොවේ' යැයි සිතා එතැනින් නික්ම ගියහ.

---

၅၇.

57.

---

မောက္ခေသကော ဇိတဝရဝါရဏက္ကမောဧကောစရံ ဝသိ မဂဓေသု စာရိကံ,သေနာနိဝိဿုန္နိဂမော ယဟိံသိယာတံ တာပသာလယမုရုဝေလမောသရိ;

()

විමුක්තිය සොයන්නා වූ, දිනූ උතුම් ඇතෙකුගේ ගමනක් බඳු ගමනක් ඇති බෝසතාණන් වහන්සේ, මගධ රටෙහි තනිවම චාරිකාවේ හැසිරෙමින්, සේනානි නියම්ගම පිහිටි උරුවෙල් දනව්වේ තාපසයන් වසන සුන්දර පෙදෙසට පැමිණියහ.

---

၅၈.

58.

---

အဒ္ဒက္ခိ သော ဟရိဏဝိဟင်္ဂမာကုလံမန္ဒာနိလေရိတတရုသဏ္ဍမဏ္ဍိတံ,နေရဉ္ဇရာသလိလပဝါဟသိတလံပါသာဒိကံ ပရမတပေါဝနံ တဟိံ;

()

මුවන් හා කුරුල්ලන්ගෙන් ගහණ වූ, මද පවනින් සැලෙන රුක් පෙළින් අලංකාර වූ, නේරංජරා නදියේ සිහිල් දිය දහරින් යුතු වූ, නෙත් සිත් ඇදගන්නා සුළු උතුම් තපෝවනය උන්වහන්සේ එහිදී දුටහ.

---

၅၉.

59.

---

အန္တောဇဋံ ဇဋိလဇဋာ’လိဝုမ္ဗိတ-ပါဒမ္ဗုဇော ဝိဇဋယိတုံ ဃဋံ ဝသီ,အတ္တာဟိတာပနပဋိပတ္တိယာ တဟိံဝိဇ္ဇာဓရေ ဇဋိလဝရေ ပသာဒယီ;

()

ඇතුළත පවතින කෙලෙස් ජටාව නිරවුල් කරනු පිණිස උත්සාහ කළ සංයමයෙන් යුතු බෝසතාණන් වහන්සේ, එහිදී තමන්වම තවාගන්නා දුෂ්කර ප්‍රතිපත්තිය මඟින්, එහි විසූ විද්‍යාධරයන් හා උතුම් ජටිලයන් පැහැදවූහ.

---

၆၀. သဉ္စာရိတော ဇနပဒစာရိကံ တဒါ

60. එකල ජනපද චාරිකාවෙහි හැසිරෙන්නා වූ,

---

ပတွာ တပေါဝနမထ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာ,

ඒ තපෝවනයට පැමිණි කල්හි, පස්වග භික්ෂූහු

---

ဘိက္ခု မဟာပုရိသမုပဋ္ဌဟိံသု တံ

ඒ මහා පුරුෂයාණන් වහන්සේට උපස්ථාන කළහ,

---

အာရဒ္ဓဒုက္ကရကိရိယံ ယထာဗလံ. ()

ආරම්භ කරන ලද දුෂ්කර ක්‍රියා ඇති උන්වහන්සේට තමන්ගේ ශක්ති පමණින් උපස්ථාන කළහ.

---

၆၁. ဓီရော’တိဒုက္ကရပဋိပတ္တိပူရကော

61. අතිශය දුෂ්කර ප්‍රතිපත්තීන් පුරන්නා වූ ඒ ධීර බෝසතාණන් වහන්සේ,

---

ဒန္တာနိ ဝီသတိဒသနေဟိ ဝီသတိ,

උඩු දත් විස්සෙන් යටි දත් විස්ස තද කරගෙන,

---

တာလုံ နိရုမှိယ ရသနာယ စေတသာ

දිවෙන් තල්ල තද කොට, මනසින්

---

စိတ္တံ နိပီဠယိ ပရိတာပယိ တဟိံ. ()

සිත දැඩි ලෙස මැඩපවත්වා, පීඩාවට පත් කළහ.

---

၆၂. ပဂ္ဂယှ မုဒ္ဓနိ ဗလဝါ’တိဒုဗ္ဗလံ

62. බලවත් පුරුෂයෙකු විසින් ඉතා දුර්වල පුරුෂයෙකුගේ හිසින් අල්ලා,

---

နိပ္ဖီဠယေ ယထရိဝ ဓီမတော တထာ,အတ္တာဟိတာပနပသုတဿ ပဂ္ဃရုံကစ္ဆာဒိနာ’ဓီကတရသေဒဗိန္ဒဝေါ;

()

දැඩි ලෙස මිරිකා තෙරපන්නාක් මෙන්, තමන්ව තවාගැනීමට උත්සාහ කළ ඒ ධීර බෝසතාණන් වහන්සේගේ කිහිලි ආදී ස්ථානවලින් අධික ලෙස ඩහදිය බින්දු වැගිරෙන්නට විය.

---

၆၃. မဂ္ဂေါဘဝတျ’ယမိတိ ဗောဓိသိဒ္ဓိယာ

63. 'බෝධි අවබෝධය සඳහා මාර්ගය මෙය විය හැකිය'යි සිතා,

---

အပ္ပာဏကံ ပဋိပဒ မာစရံ စိရံ,ဝါသံ အကာ ဝသိ မုခတော စ နာသတောအဿာသမပ္ပဋိပဋိမော’ပရုန္ဓိယ;

()

දීර්ඝ කාලයක් මුළුල්ලෙහි 'අප්පාණක' (හුස්ම නොගන්නා) ප්‍රතිපදාව පුරමින්, මුවින් සහ නාසයෙන් හුස්ම ගැනීම හා පිට කිරීම වළක්වා වාසය කළහ.

---

၆၄.

64.

---

ရုဒ္ဓေသု တေသွ’ ပိဟိတသောတရန္ဓတောဝါတော’ဘိနိက္ခမိ အဓိမတ္တနိဿနော,ကမ္မာရဂဂ္ဂရိမုခတော ရဝေါ ဘုသံနိဂ္ဂစ္ဆတေ အဘိဓမနေန သေယျထာ;

()

මුව සහ නාසය වැසූ කල්හි, නොවසා ඇති කන් සිදුරු තුළින් මහත් ශබ්දයක් නඟමින් වාතය පිට විය. එය හරියට කම්මල්කරුවෙකුගේ මයිනහම පිඹින විට නැඟෙන මහත් හඬ මෙනි.

---

၆၅.

65.

---

ယာဝေဒနာ ခရသိခရေန ဇာယရေသီသဿ ဝိဇ္ဈနသမယေ သုခတ္ထိနော,ဧဝံ တဒါ ကဌိနသိရောရုဇာ’ဘဝုံရုဒ္ဓါနိလဿ ဟိ မုခကဏ္ဏနာသတော;

()

යම් සේ තියුණු ආයුධයකින් හිස විදින කල්හි මහත් වේදනාවක් උපදී ද, එසේ ම මුව, කන් හා නාසයෙන් වාතය වැළැක්වීම නිසා උන්වහන්සේට ඉතා දරුණු හිසරදයක් හටගත්තේය.

---

၆၆.

66.

---

ဝါတာဘိဃာတနသမယေ သုဓိမတောသီသေ’ဘဝုံ ပုနရပိသိသဝေဒနာ,ဒဠှေန ယော သိရသိ ဝရတ္တကေန ယံဒဠှံ ဒဒေ ယထရိဝ သိသဝေဌနံ;

()

ප්‍රඥාවන්ත වූ උන්වහන්සේගේ හිසෙහි නැවතත් ඇති වූ ඒ වාත වේදනාව, බලවත් පුරුෂයෙකු විසින් හිස වටා වරපටක් (හම් පටියක්) දමා තදින් බැඳ තෙරපන්නාක් බඳු විය.

---

၆၇.

67.

---

သမ္မာ နိရုမှိတမုခကဏ္ဏနာသတောဓီရော သမီရဏမုပရုန္ဓိစု’တ္တရိံ,ဂဗ္ဘန္တရံ ခရတရဝေဒနာ’တုရံဝါတာ’ဘိမန္ထိယ ပရိကန္တယုံ တတော;

()

මුව, කන් හා නාසය හොඳින් වසාගෙන, ඒ ධීර බෝසතාණන් වහන්සේ තවදුරටත් වාතය වැළැක්වූ හෙයින්, උදරය තුළ වාතය කැළඹී තියුණු වේදනාවක් උපදවමින් බඩවැල් කපා දමන්නාක් මෙන් පීඩා කළේය.

---

၆၈.

68.

---

ဂေါဃာတကော စတုရတရော ဝိကတ္တယေကုစ္ဆိံ ဂဝံ တိခိဏဝိကန္တနေန စေ,ရုဒ္ဓါတိလေဟ’နရိယမဂ္ဂဂါမိနောဇာတာ တထာ ခရတရ ကုစ္ဆိဝေဒနာ;

()

දක්ෂ ගව ඝාතකයෙකු විසින් තියුණු පිහියකින් ගවයෙකුගේ බඩ කපා දමන්නාක් මෙන්, වාතය අවහිර කිරීමෙන් ඒ දුෂ්කර මාර්ගයෙහි හැසිරුණු බෝසතුන්ට අතිශය කර්කශ වූ බඩෙහි වේදනාවක් උපන්නේය.

---

၆၉.

69.

---

အပ္ပာနကံ ပုနရပိ ဈာနမာစရံဝီရော သမီရဏ မုပရုန္ဓိ သဗ္ဗထာ,စီန္တုဗ္ဘဝံ သကမုခကဏ္ဏနာသဂံတေနာ’သိ ကာယိကဒရထော ဓိတီမတော;

()

නැවතත් අප්පාණක ධ්‍යානය වඩමින්, ඒ වීර බෝසතාණන් වහන්සේ සර්වාකාරයෙන්ම හුස්ම වැළැක්වූහ. එමඟින් උන්වහන්සේගේ මුව, කන් හා නාසයෙන් දරුණු දාහයක් උපන් අතර සිරුරෙහි දැඩි වෙහෙසක් ද ඇති විය.

---

၇၀.

70.

---

ဒဠှံ ဥဘော စရပုရိသာ မဟဗ္ဗလာဗာဟာသု ဂဏှိယ ပုရိသံ’တိဒုဗ္ဗလံ,အင်္ဂါရကာသုယမဟိတာပယန္တိစေသော တာဒိသိံ အနုဘဝိ ဒုက္ခဝေဒနံ;

()

මහත් බලසම්පන්න පුරුෂයන් දෙදෙනෙකු විසින් ඉතා දුර්වල මිනිසෙකු බාහුවලින් අල්ලාගෙන ගිනි අඟුරු වළක දමා පුළුස්සන්නාක් මෙන්, උන්වහන්සේ එබඳු මහත් වූ දුක් වේදනාවක් වින්දහ.

---

၇၁.

71.

---

ခိတ္တံ ကလိင်္ဂရမိဝကာဝိဒေဝတာရုဒ္ဓါနိလုဗ္ဘဝခရဝေဒနာတုရံ,ဝီရံ ဝိလောကိယ ပတိတံ တပေါဝနေပဗျာကရုံက ဝရပုရိသော မတော ဣတိ;

()

හුස්ම වැළැක්වීමෙන් හටගත් කර්කශ වේදනාවෙන් පෙළී, දර කැබැල්ලක් මෙන් තපෝවනයෙහි වැටී සිටි ඒ වීරයාණන් දැක, ඇතැම් දේවතාවියෝ 'මේ උත්තම පුරුෂයා මියගොස් ඇතැ'යි පැවසූහ.

---

၇၂.

72.

---

ကာလံကရောတျ’ယမိတိ ကာစိ ဒေဝတာနောစာဟုကိံ တဒိတရ ဒေဝတာ ဝတံ,အဿေ’ဝ ဂေါတမသမဏဿ မာရိသာအာရောစယုံ ဝိဟရဏမီဒိသံဣတိ;

()

'මොහු කළුරිය කරයි' කියා සමහර දේවතාවෝ කීහ. 'නැත, එසේ නොවේ' යැයි තවත් දේවතාවෝ පැවසූහ. 'නිදුකාණෙනි, ගෝතම ශ්‍රමණයාණන්ගේ විහරණය මෙබඳුමය' යැයි ඔවුහු පැවසූහ.

---

၇၃.

73.

---

ယံနူန’ဟံ ပဋိပဒဟေယျမာယတိံအာဟာရယာပနဟရဏာယ သဗ္ဗသော,ဧဝံ သစိန္တယိ ကရုဏာယ စောဒိတာတာ ဒေဝတာ တုဝဋုမုပေစ္စ ဂေါတမံ;

()

'මම සම්පූර්ණයෙන්ම ආහාර ගැනීම නතර කොට ප්‍රතිපදාව පුරන්නෙම් නම් මැනවැ'යි උන්වහන්සේ සිතූහ. එකල්හි කරුණාවෙන් පෙලඹුණු ඒ දේවතාවෝ වහා ගෝතමයන් වහන්සේ වෙත පැමිණියහ.

---

၇၄.

74.

---

အာရောစယုံ ယဒိပန နိစ္စဘောဇနော-ပစ္ဆေဒနံ သမဏတုဝံ ကရိဿသိ,ကာဟာမ တေ မယမိတိလောမကုပတောဒိဗ္ဗောဇမောကိရိယ သရိရတပ္ပဏံ;

()

'ශ්‍රමණයන් වහන්ස, ඉදින් ඔබ සම්පූර්ණයෙන්ම ආහාර වැළැක්වීම කරන්නේ නම්, අපි ඔබේ රෝම කූප තුළින් දිව්‍යමය ඕජාව වත්කොට ශරීරය පෝෂණය කරන්නෙමු'යි ඔවුහු සැළ කර සිටියහ.

---

၇၅.

75.

---

ဃာသဿဆေဒနဝီရိယံ ကရောမိ စေယာပေန္တိ တာ မဓုရ သုဓာရသေန မံ,တေနာ’ဘိယာပနဝိဓိမိစ္ဆတော သတောတံခေါတပံ နဘဝတိ ကိံ မုသာ မမံ;

()

'මම ආහාර නොගෙන සිටීමට උත්සාහ කරන කල්හි, ඔවුහු මධුර දිව්‍ය ඕජාවෙන් මා ජීවත් කරවන්නාහ. මම කිසිවක් නොකා සිටිමි’යි පවසත් ම, එය මාගේ මුසාවක් නොවන්නේ දැ'යි උන්වහන්සේ සිතූහ.

---

၇၆.

76.

---

နာလန္တိ သော ကုဟနဝသေန ဒေဝတာ-ဝိမှာပနေတိ’ဟ နိဇဒေဟတပ္ပဏံ,ဧဝံ အနုဿရိယ’နုဝါသရံ ဝသီအာဟာရမာဟရိ ဝိရသံ ပရိတ္တကံ;

()

'දේවතාවන් මවිතයට පත් කරමින් මෙසේ කුහක ලෙස ශරීරය පෝෂණය කිරීම සුදුසු නොවේ' යැයි සලකා, සංයමයෙන් යුතු උන්වහන්සේ දිනපතා ඉතා සුළු වූ ද රස නැති වූ ද ආහාර ස්වල්පයක් බැගින් ගත්හ.

---

၇၇.

77.

---

သွာစေလကော ဝိစရိကရာပလေခဏောအာစာရမုတ္တျ’ဘဝိ နစေဟိတိဋ္ဌိကော,ဥဒ္ဒိဿကံ အဘိဟဋကံ နိမန္တနံနာသာဒယိ ပိဋကကလောပိကုမ္ဘိကံ;

()

උන්වහන්සේ අචේලක (නිර්වස්ත්‍ර) ව හැසිරුණහ, අත් ලෙවකෑහ, 'එන්න, නවතින්න' කීව ද නොනැවතුණහ. තමන් උදෙසාම පිළියෙල කළ, ගෙන ආ ආහාර හෝ ආරාධනා පිළි නොගත්හ. සැළියකින් හෝ බඳුනකින් දෙන ආහාර නොපිළිගත්හ.

---

၇၈.

78.

---

သော ဒဏ္ဍမုဂ္ဂရမုသလေ’ဠကန္တရံပါယန္တိဂဗ္ဘိနိပနိတီဟိ စာ’ဟဋံ,သာမက္ခိကာဝိသယ မုဟိန္နမေကိကံသင်္ကိတ္တိနောဒနမပိ နာဘိသာဒယီ;

()

පොලු මුගුරු ඇති තැනකින් ද, එළුවන් සිටින තැනකින් ද, කිරි පොවන මවකගෙන් ද, ගැබිනි මවකගෙන් ද ගෙනෙන ලද ආහාර උන්වහන්සේ පිළි නොගත්හ. මැස්සන් ගැවසෙන තැනින් ද, වෙන් කොට තැබූ බත් ද උන්වහන්සේ පිළි නොගත්හ.

---

၇၉.

79.

---

သောဝီရကံ နပိဝိ သုရံ နမေရယံသုက္ခာမကံ ယဒပိ တိကောဝိသုဒ္ဓိကံ,သော မစ္ဆမံသကဝိကတိံ ပဋိက္ခိပိအပ္ပေကဒါ တပသိ နိရာမဂန္ဓိကော;

()

උන්වහන්සේ කාඩි දිය හෝ සුරා පානය නොකළහ. වියළි මස් හෝ මාළු ද වැළැක්වූහ. ඉතා පිරිසිදු යැයි සම්මත මස් හා මාළු වර්ග ද ප්‍රතික්ෂේප කරමින්, කිසිදු ආමගන්ධයක් නැතිව තපස් රැක්කාහ.

---

၈၀.

80.

---

သော သတ္တတောပ္ပဘုတိ ကမေန ဟာပယံယာဝေကမာဟရိ ကဗလံ ဗလတ္ထိကော,သော သတ္တတောပ္ပဘုတိ ကမေန ဟာပယံဧကံ ကုလံ ဥပဂမိ ယာဝ ဘိက္ခိတုံ;

() (ယမကဗန္ဓနံ)

ශක්තිය කැමැති වූ උන්වහන්සේ ක්‍රමයෙන් බත් පිඬු සතේ සිට එකක් දක්වා අඩු කරමින් ආහාරයට ගත්හ. එමෙන්ම පිණ්ඩපාතය සඳහා නිවාස සතේ සිට ක්‍රමයෙන් එකක් දක්වා අඩු කරමින් පිඬුසිඟා වැඩියහ.

---

၈၁.

81.

---

ဧကာယ ဒီဟိပိ တိစတူဟိ ပဉ္စဟိဒိန္နံ ပဋိဂ္ဂဟိ ဆဟိ ဒတ္တိသတ္တဟိ,ဧကာဟိကပ္ပဘုတိကမဒ္ဓမာသိကံမူလံ သယံ ပတိတဖလံ ပဘုဉ္ဇိ သော;

()

එක් හැන්දකින් හෝ හැඳි දෙකක්, තුනක්, හතරක්, පහක්, හයක් හෝ හතක් දෙන ආහාර පමණක් පිළිගත්හ. දිනක් හැර දිනක් හෝ අඩ මසකට වරක් බැගින් ආහාර ගනිමින්, මුල් වර්ග හා තමා විසින්ම බිම වැටුණු ඵලවැල පමණක් අනුභව කළහ.

---

၈၂.

82.

---

သာမာကတဏ္ဍုလမထသာကမဒ္ဒကံနီဝါရကုဏ္ဍကဟဋဒဒ္ဒုလာဒိကံ,ပိညာကဂေါမယတိဏ ဈာမကောဒနံဝီရော မဟာဝိကဋမပါနုဘုဉ္ဇိ သော;

()

ඒ මහා වීර වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ ස්වයංජාත ඇල් වී, පලා කොළ, තල පිඬු, ගොම, තණකොළ, දාගිය බත් සහ පාසි ආදී වූ ඉතා පහත් ආහාර වර්ග වළඳමින් වීර්යය කළ සේක.

---

၈၃.

83.

---

ထောကံ ပိဝိ ပကသတမိတံ ဟရေဏုက-ယူသံ တထာ စနက ကုလတ္ထမုဂ္ဂဇံ,သော အပ္ပဘောဇနပရမော သဇီဝိတံဧကေန ယာပယိ တိလတဏ္ဍုလေန’ပိ;

()

උන්වහන්සේ මුං, කොල්ලු, කඩල ආදියේ යුෂ ඉතා ස්වල්ප මාත්‍රයක් පමණක් වැළඳූ සේක. එසේ ම අල්ප ආහාරයෙන් යැපෙමින්, සමහර දිනෙක එක ම තල ඇටයකින් හෝ එක ම සහල් ඇටයකින් පවා ජීවිතය පවත්වා ගත් සේක.

---

၈၄.

84.

---

သာဏမ္မသာဏ?ဇိန’ဇိနက္ခိပစ္ဆဝ-ဒုဿံ တိရီဋကကုသဝါကစီရကံ,သော ကေသကမ္ဗလမပိဝါဠကမ္ဗလမောဠုကပက္ခိကဖလကာနျ’ဓာရယိ;

()

උන්වහන්සේ සණ වැහැරි, මිනිස් කෙස්වලින් වියූ කම්බිලි, අශ්ව ලොම්වලින් වියූ කම්බිලි, පක්ෂි පිහාටු, දර පතුරු සහ කුස තණ ආදියෙන් කළ අඳන සිවුරු සහ වල්කල ධරණය කළ සේක.

---

၈၅.

85.

---

ဒုဗ္ဗဏ္ဏနတ္တကမယမဂ္ဂပုဂ္ဂလောအပ္ပေကဒါ ပရိဒဟိ ပံသုကူလကံ,အတ္တန္တပေါဝရဏ ပရာယဏော ဘဝိသော မဿုကုန္တလတနုလောမလောစကော;

()

ඒ උත්තම පුරුෂයාණෝ දුර්වර්ණ වූ කිලිටි වැහැරී ඇඳුම් හා පාංශුකූල සිවුරු දැරූ සේක. ශරීරය තවන්නා වූ තපසෙහි නියැලෙමින් උන්වහන්සේ සිය රැවුල සහ සිරුරේ ලොම් උදුරා දමන්නෙක් වූ සේක.

---

၈၆.

86.

---

ဥဗ္ဘဋ္ဌကော’ဘဝိ ပရိဝဇ္ဇိတာသနောဥက္ကဋ္ဌမုက္ကုဋိကဝတံ အဓိဋ္ဌဟီ,ဥဒ္ဓဂ္ဂကဏ္ဋကဝီသမေ အပဿယေသေယျံ အကာ တဒုပရိဌာနစင်္ကမံ;

()

ආසනවල හිඳීම ප්‍රතික්ෂේප කරමින් නිරතුරුව ම කෙළින් සිටගෙන සිටීමේ ව්‍රතය ද, දිගින් දිගට ම නොහිඳ නොකැඳවී උක්කුටිකයෙන් සිටීමේ ව්‍රතය ද සමාදන් වූ සේක. උල් සහිත කටු මත හා විෂම භූමිවල සයනය ද ඒ මත ම සක්මන ද කළ සේක.

---

၈၇.

87.

---

သော သာယတတိယကမုဒကာဝရောဟဏ-ယုတ္တော ပဝါဟယိတုမဃံ သမုဿ ဟီ,အာတာပယံ ဣတိ ပရိတာပယံ သကံဒေဟံ စိရံ ပရိဟရိ ပါပဘီရုကော;

()

පව් සෝදා හැරීමේ අදහසින් සවස් කාලය ද ඇතුළුව දිනකට තුන් වරක් ජලයට බැසීමේ ව්‍රතයෙහි යෙදුණු සේක. පවට බිය ඇති ඒ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ මෙසේ දිගු කලක් තමන්ගේ ශරීරය තවමින් හා පීඩා පමුණුවමින් වාසය කළ සේක.

---

၈၈.

88.

---

ယော နေကဟာယနဂဏိကော’တ္ထိ’တိန္ဒုက-ရုက္ခဿ ခေါ ပပဋိကဇာတခါဏုကော,ဧဝံ တထာ ပပဋိကဇာတမတ္တနောဂတ္တဉ္စ သန္နိဝိတရဇောမလံ ဘဝိ;

()

වසර ගණනාවක් පැරණි තිඹිරි ගසක කඳෙහි පොතු පලුදු වී ගැලවී යන්නාක් මෙන්, උන්වහන්සේගේ සිරුරෙහි බැඳී තිබූ දූවිලි හා කුණු තට්ටු නිසා සමෙහි පලුදු මතු වී තිබුණි.

---

၈၉.

89.

---

သောဝါ ပရော နတု ပရိဝဇ္ဇယီ ရဇော-ဇလ္လာနိ ကဇ္ဇလမလိနာနိ ပါဏိနာ,ဒေဟံ သုဘောဇနဇဟနေန ဇဇ္ဇရံတေလံ ဝိလေပိယ ရဇသာ’ဘိထူလယီ;

()

උන්වහන්සේ තමන්ගේ ශරීරයේ තැවරුණු කළු පැහැති දූවිලි හා කුණු තමන්ගේ අතින්වත් පිසදමා නොහැරිය සේක. ප්‍රණීත ආහාර නොවැළඳීම නිසා වැහැරී ගිය උන්වහන්සේගේ ශරීරය, තෙල් ගෑවාක් මෙන් දූවිල්ලෙන් ම වැසී තිබුණි.

---

၉၀.

90.

---

သော ဒွေ’ကပဿယိကဝတံ ပပူရယီအာပါနကော’ ဘဝိ ဖလကေ’ပိ ထဏ္ဍိလေ,သေယျံ အကာက ဝိဟရိ ဝိဝေကကာမဝါအဇ္ဈောဂဟံ အဒုတိယကော မဟာဝနံ;

()

උන්වහන්සේ එක ඇලයකින් පමණක් සයනය කිරීමේ ව්‍රතය රැක්ක සේක. ලෑල්ලක් මත හෝ හිස් බිම මත සයනය කරමින්, විවේකය කැමති ව තනිව ම මහා වනයට වැද වාසය කළ සේක.

---

၉၁.

91.

---

ပါဏေ ဣမေ ဝိသမဂတေ’တိခုဒ္ဒကေနာ’ဟံ ဝဓိဿမိတိ ပဋိစ္စ’နုဒ္ဒယံ,ဥဿာဝမဒ္ဒနဟိရဘီရုတာယ သောနာထော အဘိက္ကမိ စ သတော ပဋိက္ကမိ;

()

"විෂම භූමියෙහි වසන්නා වූ මේ ඉතා කුඩා සතුන් මම නොනසමි" යි පතළ කරුණාවෙන් යුක්ත ව, පිනි බිඳක් පවා පෑගීමට ඇති ලජ්ජා-භය නිසා අප නාථයන් වහන්සේ සිහි නුවණින් යුතුව ම ඉදිරියටත් පසුපසටත් පියවර තැබූ සේක.

---

၉၂.

92.

---

နိန္နတ္ထလာ ဝနဂဟနာ ဝနာသယောနိန္နတ္ထလံ ဝနဂဟနံ မိဂေါ ယထာ,ဟီတော ဝိပဿိယ ဝိပိနောပဂေ ဇနေတာသာဘိဘူ ပပနတိ ဧဝမေဝခေါ;

()

වනයේ වසන මුවෙකු, වනයට එන මිනිසුන් දැක බියට පත් ව වනයෙන් වනයට පලා යන්නාක් මෙන්, උන්වහන්සේ ද වනයට පැමිණෙන මිනිසුන් දැක බියෙන් මෙන් ඝන වනාන්තරයෙන් වනාන්තරයට ම පලා ගිය සේක.

---

၉၃.

93.

---

ဒိသွာန လုဒ္ဒကဝနကမ္မိကာဒယောဂေါပါလကေ တိဏနဠကဋ္ဌဟာရကေ,မာစဒ္ဒသံ အဟမပိ တေတျ’ယံဇနောမာ မံ ဝိပဿတု သမဓိဋ္ဌဟံ ဝတံ;

()

වැද්දන්, වනයේ වැඩ කරන අය, ගොපල්ලන්, තණකොළ, බට හෝ දර කපන්නන් දැක, "මම ඔවුන් නොදකිම්වා, ඔවුන් ද මා නොදකිත්වා" යි සිතා තවුස් ව්‍රතයක් ලෙස මඟ හැර ක්‍රියා කළ සේක.

---

၉၄.

94.

---

ဧကောဝသင်္ဂဏိကဝိဟာရဘီတိယာနိန္နတ္ထလာ ဝနဂဟနာ တပေါနိဓီ,နိန္နတ္ထလံ ဝနဂဟနံ ပပါတ သောတဿာသိ တာဒိသိ ပဝိဝိတ္တတာ တဒါ;

()

මිනිස් සමූහයා ඇසුරු කිරීමට ඇති බිය නිසා, ඒ තපෝනිධී වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ එක් වනයකින් තවත් වනයකට වැදුණු සේක. එකල උන්වහන්සේගේ ඒකාන්ත හුදකලා බව එබඳු විය.

---

၉၅.

95.

---

ယသ္မိံဝနေ စရတမဝီတရာဂီနံရောမုဂ္ဂမော စရဏတလာနိ ကမ္ပရေ,ဒိသွာန ဘိံသဏကဝနံ တထာဝိဓံအဇ္ဈောဂဟံ ဝသိ ပဝိဝေကကာမဝါ;

()

කෙලෙස් පහ නොකළ සාමාන්‍ය මිනිසුන් ඇතුළු වන විට ඇඟ ලොම් ඩැහැගන්නා වූ, දෙපතුල් වෙව්ලන්නා වූ එබඳු භීෂණ වනාන්තරයකට, විවේකය කැමති වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ ඇතුළු වී වාසය කළ සේක.

---

၉၆.

96.

---

ဥဿာဝပါတတသမယေ’န္တရဋ္ဌကေဟေမန္တိကေ သိသိရတရာယ ရတ္တိယာ,အဗ္ဘာဝကာသိက မဘိပူရယိ ဝတံကိစ္ဆံ ဝသိ ဝသိ ဝနသဏ္ဍဂေါ ဒိဝါ;

()

අතිශයින් සීතල වූ හේමන්ත සෘතුවේ පිනි පතිත වන අන්තරට්ඨක රාත්‍රී කාලයන්හි උන්වහන්සේ එළිමහනේ වෙසෙන ව්‍රතය පිරූ සේක. දහවල් කාලයෙහි ඉතා දුක සේ ඝන වනාන්තරය තුළ ම වාසය කළ සේක.

---

၉၇.

97.

---

ဂိမှောတု ပစ္ဆိမဒိဝသန္တရေ ဒိဝါအဗ္ဘာဝကာသိကဓုတဓမ္မပူရကော,ရတ္တိံ ဝနေ ဝိဟရိ ဇဝဋ္ဌိကာနျု’ပနိဿာယ သော အသယိ သုသာနဘူမိယံ;

()

ගිම්හාන සෘතුවේ අවසන් දිනවල දහවල් කාලයේ දී එළිමහනේ වෙසෙමින් තපස් දම් පුරන උන්වහන්සේ, රාත්‍රියෙහි වනයෙහි ද, මළ සිරුරුවල ඇටකටු ඇසුරු කරමින් සොහොන් බිමෙහි ද සයනය කළ සේක.

---

၉၈.

98.

---

ဗုဒ္ဓင်္ကုရံ ဥပဂမိယော’ဌုဘန္တိ’ပိဩမုတ္တယန္တိပိ ရဇသော’ကိရန္တိ’ပိ,ဂေါမဏ္ဍလာ သဝဏခိလေသု ဒဏ္ဍကံဒတွာ ဝဒါပယိတုမုပက္ကမန္တိ’ပိ;

()

එසේ තපස් රකින ඒ බුදුන්වහන්සේ (බුද්ධකුරයන්) වෙත පැමිණෙන ගොපලු දරුවන් උන්වහන්සේට කෙළ ගැසූහ, මුත්‍රා කළහ, දූවිලි ගැසූහ. කන් සිදුරුවලට කූරු දමා හිංසා කිරීමට ද පෙළඹුණහ.

---

၉၉.

99.

---

သောဝါဓိဝါသယိ သတိမာ ဥပေက္ခကောတံဝေဒနံ ကဋုကက မနညဝေဒိယံ,ဒုက္ခေ သုခေ သုမတိ တုလာသရိက္ခကောဗာလေသု တေသွ’ပိ နဝိကောပယိမနံ;

()

එහෙත් මනා සිහි නුවණින් හා උපේක්ෂාවෙන් යුක්ත වූ උන්වහන්සේ, අන් අයට විඳගත නොහැකි ඒ කටුක වේදනාවන් ඉවසා වදාළ සේක. සැප-දුක දෙකෙහි ම තරාදියක් මෙන් සම සිතැති ඒ නුවණැත්තාණෝ ඒ අනුවණ බාලයන් කෙරෙහි ද කිසිදු ක්‍රෝධයක් නොකළ සේක.

---

၁၀၀.

100.

---

အာဟာရတပ္ပဏဝိဓိနာ ဝိသုဒ္ဓိ’တိဧကေ ဝဒန္တိ’ဟ သမဏာညတိတ္ထိယာ,ကောလာဒိဘောဇနဝိကတိံ တထာဝိဓံအပ္ပိစ္ဆတာယ’နုဘဝိ သုဒ္ဓိကာမဝါ;

()

"ආහාර පාලනයෙන් ම පාරිශුද්ධිය ලැබෙන්නේ ය" යි මෙලොව ඇතැම් ශ්‍රමණ බ්‍රාහ්මණයෝ සහ අන්‍ය තීර්ථකයෝ පවසති. පාරිශුද්ධිය පතන්නා වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ ද අල්පේච්ඡතාවය නිසා ම දිනකට එක ම මසන් ගෙඩියක් වැනි ඉතා අල්ප ආහාර වළඳමින් වීර්යය කළ සේක.

---

၁၀၁.

101.

---

အပ္ပောဇဘောဇနဝိကတိံ ပဘုဉ္ဇတောခတ္တိံသလက္ခဏသိရိယာ သမုဇ္ဇလံ,ကာယော သုရဒ္ဒုမရုစိရော’ဓိမတ္တက-သီမာနမဋ္ဌိကတစ မာပဓီမတော;

()ပဗ္ဗာနိဝါ အသိတလနာသွ’သိတိက-ဝလ္လိသု ဥန္နတ’ဝနတာနိ သေယျထာ,အာသုံ တထာ ကရစရဏာဒိကာနိ’ပိတဿု’န္နတောနတ’ဝယဝါတိ ဝိဂ္ဂဟေ;

()

මෙලෙස අල්ප වූ ද සාරයක් නැති වූ ද ආහාර වැළඳීම නිසා, පෙර තිස්දෙකක් මහා පුරුෂ ලක්ෂණයන්ගෙන් බැබළුණු, සුන්දර වෘක්ෂයක් බඳු වූ ඒ ප්‍රඥාවන්ත බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේගේ ශරීරය ඇට හා සම පමණක් ඉතිරි වන සීමාවට ම පත් විය. කළු වැල්වල ගැට මෙන් උන්වහන්සේගේ අත් පා ආදී ශරීරාංගයන්හි හන්දි ද ගැට ගැසී උස් පහත් වී පෙනුණි.

---

၁၀၃.

103.

---

မောက္ခေသိနော ကရဘပဒံဝ နိဿိရိံနိမ္မံသ မာနိသဒ မဟူ သိရိမတော;

တဿု’န္တတာဝနတကပိဋ္ဌိကဏ္ဋကောအာသိ ယထာဝလယိတဝဋ္ဋနာဝလိ;

()

මෝක්ෂය පතන්නා වූ ඒ ශ්‍රීමත් බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේගේ පිටුපස ප්‍රදේශය මස් නැති ව ගොස් ඔටුවකුගේ පියවරක් මෙන් අවලස්සන විය. උන්වහන්සේගේ කොඳු ඇට පෙළ ගැට ගැසූ නූලක් මෙන් උස් පහත් වෙමින් දිස් විය.

---

၁၀၄.

104.

---

ဂေါပါဏသိ သိထိလိတဗန္ဓနာ ဇရ-သာဠာယ ဟေဋ္ဌုပရိဌိတေ’ဝ ဓီမတော,နိမ္မံသလောဟိတကကလေဗရေ ပျ’ဝ-ဘဂ္ဂါ ဘဝုံ ပဝိသမဖာသုကာဝလီ;

()

දිරාපත් වූ ශාලාවක ලිහිල් වී බිඳ වැටෙන්නට ආසන්න ව ඇති පරාල මෙන්, මස් ලේ සිඳී ගිය ඒ ප්‍රඥාවන්තයන් වහන්සේගේ සිරුරෙහි ඉළ ඇට පෙළ ඇතුළට කඩා වැටී බිඳී ගියාක් මෙන් දිස් විය.

---

၁၀၅.

105.

---

အပ္ပံ ကုဘောဇနဝိကတိံ ပဘုဉ္ဇနောတဿ’က္ခိကူပဂယုဂလက္ခိတာရကာ,ဩက္ကာယိကာ အဘဝု မဂါဓဂါ တဒါဂမ္ဘီရကုပဂဒကတာရကာက ဝိယ;

()

ඉතා අල්ප වූ ද නොගැලපෙන ආහාර වැළඳීම නිසා, උන්වහන්සේගේ ඇස්වල තාරකා ගැඹුරු ළිඳක් පතුලේ පෙනෙන තාරකාවන් මෙන් අක්ෂි කුහර තුළට ම ගිලා බැස තිබුණි.

---

၁၀၆.

106.

---

ဝါတာတပေန’ ဘိဖုသိတော ယထာ’မက-စ္ဆိန္နော’ဘိသမ္ဖုဋနိ အလာဗု တိတ္တကော,သီသစ္ဆဝီ သုခုမဆဝိဿ ဘောဇနော-ပစ္ဆေဒနေန’ဘိဖုဋိတာ ဌိတံ တထာ;

()

අමු කාලයේ ම නෙළා සුළඟට හා අව්වට දැමූ තිත්ත ලබු ගෙඩියක් වියළී රැලි වැටී යන්නාක් මෙන්, මනා සියුම් සමක් තිබූ උන්වහන්සේගේ හිස්කබලේ සම ආහාර නොමැතිකම නිසා වියළී රැලි වැටී තිබුණි.

---

၁၀၇.

107.

---

တဿောဒရစ္ဆဝိ ပန ပိဋ္ဌိကဏ္ဋကံအလ္လိယိ သော မုနိ မလမုတ္တမောစကော,ဩကုဇ္ဇိတော ပရိပတိ ပူတိမူလက-လောမာနိ တဗ္ဗပုဂလိတာနိ ဘူမိယံ;

()

ඒ මුණිවරයාණන් වහන්සේ බඩේ සම අතගාන විට එය පිටකොන්දේ ඇලී තිබුණි. මල මූත්‍ර පහ කරන්නට තැත් කරන විට උන්වහන්සේ මුහුණින් වැටුණි. උන්වහන්සේගේ මුල් දිරාගිය ලොම් ද සිරුරෙන් ගිලිහී බිම වැටුණි.

---

၁၀၈.

108.

---

သော ပိဋ္ဌိကဏ္ဋကမဝသင်္ဂပါဏိနာကုစ္ဆိစ္ဆဝိံ ဖုသိတုမိတော ပရာမသိ,သော ပိဋ္ဌိကဏ္ဋကမဝသင်္ဂပါဏိနာကုစ္ဆိစ္ဆဝိံ ဖုသိတုမိတော ပရာမသိ;

() (ယမကဗန္ဓနံ)

උන්වහන්සේ තම අතින් බඩේ සම අතගාන විට පිටකොන්ද අසුවූයේ ය. පිටකොන්ද අතගාන විට බඩේ සම ද අතට අසු විය. (එතරම් ම උදරය හා පිටකොන්ද එකට ඇලී තිබුණි).

---

၁၀၉.

109.

---

ကာလောနုခေါ ဝရပုရိသော’တိ နော တထာသာမောနုခေါ နပိ နနုမင်္ဂုရစ္ဆဝိ,အာသုံ တဒါ ကဝိမတိကထာပရာ နရာဒိသွာ မလဂ္ဂဟိတမသောဘနစ္ဆဝိံ;

()

දූවිල්ලෙන් වැසී අශෝභන වූ උන්වහන්සේගේ ශරීරයේ පැහැය දුටු නැණවත් මිනිස්සු, "මේ උත්තමයා කළු පැහැති ද? නැතහොත් නිල් පැහැති ද? එසේත් නැතහොත් දුඹුරු පැහැති ද?" යි විවිධ අදහස් දැක්වූහ.

---

၁၁၀.

110.

---

ယေ သန္တီ သမ္ပတီ သမဏာ’ဘဝုံ ပုရေအတ္တန္တပါ တပသိ အနာဂတေ သိယုံ,တေ ဝေဒနံ ကဋုကမိတောဓိကံ ကိမုဝေဒေန္တိ ဝေဒယု မဘိဝေဒယိဿရေ;

()

අතීතයෙහි ස්වයං-පීඩාවන් විඳිමින් තපස් රැකි, වර්තමානයෙහි රකින හෝ අනාගතයෙහි රකින්නා වූ යම් ශ්‍රමණයෝ වෙත් ද, ඔවුහු මීට වඩා දරුණු වූ ද කටුක වූ ද වේදනාවක් කිසිසේත් නොවින්දාහ, නොවිඳිති, මතු නොවිඳින්නාහ.

---

၁၁၁.

111.

---

ဤဟာယ ဒုက္ကရကိရိယာယိ’မာယ’ပိနေဝ’ဇ္ဈဂါ ယမရိယဉာဏဒဿနံ,အတ္တူပတာပနကသိရဿ ကေဝလံဘာဂီ ဘဝိ အနရိယမဂ္ဂဂါမိသော;

()

මෙබඳු වූ දුෂ්කර ක්‍රියාවල නිරත වුව ද, උන්වහන්සේ කිසිදු ආර්ය ඥානදර්ශනයක් නොලැබූ සේක. එය හුදෙක් සිරුරට දුක් දීමක් පමණක් වූ අතර, නිවනට නොපමුණුවන අනාර්ය මාර්ගයක් ම විය.

---

၁၁၂.

112.

---

သံသာရေ သာတိသာရေ ဗရတရဒရထေ သံသရံ သစ္စသန္ဓောခေဒေဝေဒေသိ ဒေဝါသိရနရသရဏောဧသယံသတ္တသန္တိံ,ဓီရောဝီရောဝရောယောပဘဝဘဝဘယောပါပတာပဗ္ဗိပတ္တောအာယောဂံ ယောဂိယောဂီ ပရိဟရိ ဟိရိမာဧဝမေဝစ္ဆဝဿံ;

() (မုတ္တာဟာရ ဗန္ဓနံ)

අතිශයින් මහා දුක් ඇති සසරෙහි සැරිසරමින්, සත්‍යවාදී වූ ද, දෙව් මිනිසුන්ට සරණ වූ ද, සත්වයන්ගේ ශාන්තිය සොයන්නා වූ ද, භව භය හා පාපයන්ගෙන් දුරු වූ ඒ ධීර-වීර මහා යෝගී වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ, වසර හයක් මුළුල්ලෙහි කළ ඒ නිෂ්ඵල ව්‍රතය මෙලෙස අත්හැර දැමූ සේක.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလ ကဝိဇန ဟကယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ အဝိဒုရေနိဒါနေ မဟာဗောဓိသတ္တဿ မဟာ ပဓာနာနုယောဂပ္ပဝတ္တိပရိဒီပေါ ဧကာဒသမောသဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවීන්ගේ ප්‍රීතිය පිණිස මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් රචිත ‘ජිනවංශදීපය’ නම් ග්‍රන්ථයෙහි, අවිදූරේ නිදානයෙහි එන මහා බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේගේ දුෂ්කර ක්‍රියා ව්‍රතය දැක්වෙන එකොළොස්වන සර්ගය නිමා විය.

---

၁.

1.

---

ကာမံ ကာမသုခလ္လိကာ’နုယောဂေါဟီနော’နတ္ထကရော’တျ’နေ(’ကရူပံ),စိန္တေတွာန တပေါဝနံ ဝိမာနာတွံ သိဒ္ဓတ္ထု’ပဂမ္မ ကာဟသေ ကိံ;

()

"කාමසුඛල්ලිකානුයෝගය (කාම සැපයෙහි ඇලී සිටීම) අතිශයින් ම ලාමක ය, අනර්ථකර ය" යි සිතා, සිද්ධාර්ථයෙනි, ඔබ එසේ නම් මාලිගාව හැර දමා තපෝවනයට පැමිණ මේ කරන්නේ කුමක් ද?

---

၂.

2.

---

ကောနာမ’န္တု’ပတာပနာ’နုယုတ္တောပတ္တော ဟောတိ သုခပ္ပဒံ ကဒါစိ,တသ္မာ အတ္တု’ပတာပနာ’နုယောဂေါဟီနော’နတ္ထကရော’တိ စိန္တယဿု;

()

තමා පෙළීමෙහි (අත්තකිලමථානුයෝගයෙහි) යෙදුණු කවරෙක් නම් කවදාවත් සැපතට පැමිණියේද? එබැවින් තමා පෙළීමෙහි යෙදීම හීන වූ ද අනර්ථකර වූ ද දෙයකැයි සිතන්න.

---

၃.

3.

---

အတ္တာနံ သယမေဝမောဝဒိတွာပိဏ္ဍာယာ’နုဃရံ စရိတွ လဒ္ဓံ,ဘတ္တံ ဘုတ္တဝတော သကမှိ ကာယေအာသုံ ပါကတိကာနိ လက္ခဏာနိ, ()

මෙසේ තමාටම අවවාද කරගෙන, පිඬු සිඟා නිවසින් නිවසට හැසිර ලැබුණු ආහාරය වැළඳූ උන්වහන්සේගේ ශරීරයෙහි ස්වභාවික ලක්ෂණයෝ වහාම ප්‍රකෘතිමත් වූහ.

---

၄.

4.

---

ဟီနန္တဒွယဝဇ္ဇနေန ဇာတုဉာဏုက္ကံသဂတမှိ တမှိ ဝီရေ,ဗောဓာယူ’ပသမာယ နိဗ္ဗိဒါယဥက္ကဋ္ဌံ ပဋိပတ္တိမာစရန္တေ;

()

ඒ හීන වූ අන්ත දෙක මඟහැරීමෙන්, අවබෝධය පිණිස ද කෙලෙස් සංසිඳීම පිණිස ද කලකිරීම පිණිස ද උතුම් ප්‍රතිපදාවෙහි හැසිරෙන්නා වූ, විශිෂ්ට ඥානයට පැමිණි ඒ වීරයන් වහන්සේ...

---

၅.

5.

---

ဆဗ္ဗဿာနျ’နိဒုက္ကရံ ကရိတွာဗောဓိံ နာဇ္ဈဂတော သုဘောဇနာနိ,ဘုဉ္ဇန္တော ကိမု ကုဗ္ဗတေ’ ပဓာနာဝိဗ္ဘန္တော ဣတိ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာယံ;

()

‘හය වසරක් දුෂ්කර ක්‍රියා කොට ද බෝධිය ලබාගත නොහැකි වූ උන්වහන්සේ, දැන් ප්‍රණීත ආහාර වළඳමින් කෙලෙස නම් වීර්යය වඩන්නාහුද? උන්වහන්සේ මඟින් බැහැර වී ඇත’යි පස්වග මහණෝ සිතූහ.

---

၆.

6.

---

မဒဒိတွာ သိကတံ သိနေဟလဒ္ဓါကေဝါ’သုံ သမဏံ ဟိ’မံ ဥပေစ္စ,ကော မူဠှော’ဓိဂမာဓိဂန္တုမိစ္ဆေစိန္တေတွာ မိဂဒါယမောတရိံသု;

()

‘වැලි මිරිකා තෙල් ලබාගත හැක්කේ කා හටද? මේ ශ්‍රමණයන් වහන්සේ වෙත පැමිණ, අධිගමයන් ලබන්නට කැමති වන මෝඩයා කවුද?’ මෙසේ සිතා ඔවුහු ඉසිපතන මිගදායට ගියහ.

---

၇.

7.

---

သေနာနီနိဂမေ တဒါနိ သေဋ္ဌိ-ဓီတာ သာမိကုလံ အလင်္ကတာ’သိ,ဘာရေနာ’ဝနတင်္ဂိနီ ကုစာနံဟံသိဝါ’လသဂါမိနီ သုဇာတာ;

()

එකල්හි සේනානි නියම්ගමෙහි, ස්වාමියාගේ කුලය අලංකාර කළා වූ, පියයුරු බරින් නැමුණු සිරුරක් ඇති, හංස දේනුවක සේ මන්දගාමී ගමන් ඇති, සුජාතා නම් සිටු දියණියක් වූවාය.

---

၈.

8.

---

ဇာတေ ပတ္ထိတပတ္ထနာသမိဒ္ဓေရုက္ခာ’ဓိဂ္ဂဟိတာယ ဒေဝတာယ,ကာတုံ သာဗလိကမ္မက မာနယိတွာဓေနူ လဋ္ဌိဝနောပဂါ သဟဿံ;

()

රුක්දේවතාවා නිසා තමා පැතූ පැතුම ඉටු වූ කල්හි, ඇය බිලි පූජාවක් පැවැත්වීම පිණිස ලට්ඨි වනයෙහි හැසිරෙන දෙනුන් දහසක් ගෙන්වා ගත්තාය.

---

၉.

9.

---

တာသံ ပဉ္စသတာနိ ဒုဒ္ဓခီရံပါယေတွာ ကတပုန ယာဝတာ’ဎဓေနူ,ခီရာနံ ပရိဝတ္တနံ ဝိဓာယပစ္စူသမှိ ဒုဒေါဟ တာ’ဎဓေနူ;

()

ඇය එම දෙනුන් දහසකගේ කිරි දෙනුන් පන්සියයකට පොවා, නැවත එසේම කරමින් කිරි මාරු කිරීමේ ක්‍රමය අනුව අවසානයේ ඉතිරි වූ දෙනුන්ගෙන් අලුයම් කාලයෙහි කිරි දොවා ගත්තාය.

---

၁၀.

10.

---

မိဿေတွာ သယမေဝဝ ဒုဒ္ဓခီရံပါယာသံ ပစိတုံ သမာရဘိတ္ထ,ဒေဝါ တတ္ထ သုဓာရသံ ခိပိတွာအာရက္ခာဒိမကံသု ဥဒ္ဓနသ္မိံ;

()

ඈ තමා විසින්ම එම කිරි මිශ්‍ර කොට කිරිපිඬු පිසීමට පටන් ගත්තාය. එහිදී දේවතාවෝ දිව්‍ය ඕජාව ඊට එක් කළහ; ලිප අසල රැකවල් ද සැලසූහ.

---

၁၁.

11.

---

တဿာ’သိ ဟိမာဝါစလော’ပဓာနံပလ္လင်္ကော ပထဝိတလံ အဟူ စေ,ဟတ္ထာ ပစ္ဆိမပုဗ္ဗသာဂရေသုပါဒါ ဒက္ခိဏသာဂရေ ဘဝိံသူ;

()

උන්වහන්සේට හිමාලය පර්වතය කොට්ටය විය. පොළෝ තලය සයනය විය. දෑත් පෙරදිග හා අපරදිග මහා සමුද්‍රයන්හි ද දෙපා දකුණු සමුද්‍රයෙහි ද වූහ.

---

၁၂.

12.

---

ဥဂ္ဂန္တွာ တိဏဇာတိ နာဟိရန္ဓာတဿာ’ဟစ္စ ဌိတာ နဘံ အသေသံ,ဆာဒေသုံ စရဏုဋ္ဌိတာ’ဿ ကဏှ-သီသာ’ဇာနုယုဂါ’ပျ’ကဏှကီဋာ;

()

උන්වහන්සේගේ නාභියෙන් පැනනැඟුණු තණකොළ විශේෂයක් මුළු අහස පුරා විහිදී ගියේය. උන්වහන්සේගේ දෙපතුලෙන් පැනනැඟුණු කළු හිස් ඇති පණුවෝ දණහිස් දක්වා ශරීරය වසා ගත්හ.

---

၁၃.

13.

---

စတ္တာရော သကုဏာ စတုဒ္ဒိသာဟိပတွာ တပ္ပဒပဉ္ဇရံ ဝိဝဏ္ဏာ,သေတာ’သုံ ပုထုမီဠှပဗ္ဗတဿသီသေ စင်္ကမိ သော အလိမ္ပမာနော;

()

සතර දිශාවෙන් පැමිණි විවිධ වර්ණ ඇති පක්ෂීහු සතර දෙනෙක් උන්වහන්සේගේ පාමුල වැටී සුදු පැහැයට හැරුණහ. තවද උන්වහන්සේ මහා අශුචි පර්වතයක් මත එහි නොතැවරෙමින් සක්මන් කළහ.

---

၁၄.

14.

---

ဣစ္စေဝံ သုမတိ’ဋ္ဌပါကဒါနိပဿိတွာ သုပိနာနိ ပဉ္စ နိဋ္ဌံ,ပတ္တော အဇ္ဇ ဘဝါမဟန္တိ ဗုဒ္ဓေါနိဂြောဓံ သမုပေစ္စ သန္နိသီဒိ;

()

මෙසේ මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ උන්වහන්සේ මේ පංච මහා සිහින දැක, ‘මම අද ඒකාන්තයෙන්ම බුදු බවට පැමිණෙන්නෙමි’යි සිතා අජපල් නුග රුක වෙත පැමිණ වැඩසිටි සේක.

---

၁၅.

15.

---

သောဓေတံ သဟိတာ တု ပုဏ္ဏဒါသီပစ္စူသေ ဝဋမူလပုဗ္ဗသေလေ,တံ လောကေကရဝိံ ဝိရာဇမာနံဒိသွာ’ဝေါစ သုဇာတမေတမတ္ထံ;

()

අලුයම් කාලයෙහි නුග රුක මුල පිරිසිදු කිරීමට ගිය පුණ්ණා නම් දාසිය, ලොවට එකම සූර්යයෙකු සේ බැබළෙමින් වැඩසිටි උන්වහන්සේ දැක, සුජාතාව වෙත ගොස් ඒ බව පැවසුවාය.

---

၁၆.

16.

---

လက္ခဂ္ဃံ ဟရိပါတိမာဟရိတွာသာ အာဝဇ္ဇယိ ပက္ကဘာဇနံ သော,ပါယာသော ဝိနိဝဋ္ဋိတော ဌိတော’သိတာယံ ပေါက္ခရပတ္တတောဝ’တောယံ;

()

ඇය ලක්ෂයක් වටිනා රන් තලියක් ගෙනවිත්, පිසූ කිරිපිඬු එහි හැලුවාය. නෙළුම් පතක රඳන දිය බිඳක් සේ, ඒ කිරිපිඬු කිසිදු තැනක නොඇලී රන් තලියෙහි පිඬක් වී රැඳුණේය.

---

၁၇.

17.

---

သာ အညာယ သုဝဏ္ဏပါတိယာ တံဆာဒေတွာ မုဒိတာ ပသန္တစိတ္တာဂန္တွာ မဏ္ဍန မဏ္ဍိတာ သသီသေကတွာ ပူဇယိ ဘောဇနံ သုဇာတာ;

()

එය දැක මහත් සේ සතුටු වූ, පහන් සිත් ඇති, සර්වාභරණයෙන් සැරසුණු සුජාතාව එම රන් තලිය තවත් රන් තලියකින් වසා, හිස මත තබාගෙන ගොස් භාග්‍යවතුන් වහන්සේට ඒ ආහාරය පූජා කළාය.

---

၁၈.

18.

---

ကာလံ ဧတ္တကမေဝဗောဓိသတ္တံနာတိက္ကမ္မ ဝိဓာတုဒိန္နပတ္တော,သမ္ပတ္တော’သိ အဒဿနံ တတော တံပါတိံ သောဏ္ဏမယံ ပဋိဂ္ဂဟေတွာ;

()

එතෙක් කල් බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ හැර නොගිය, ඝටීකාර මහා බ්‍රහ්මයා විසින් දෙන ලද පාත්‍රය අතුරුදන් විය. ඉන්පසු උන්වහන්සේ ඒ රන් තලිය පිළිගත් සේක.

---

၁၉.

19.

---

ဟံသာလိမလိနီကတာရဝိန္ဒ-ရေဏုစ္ဆန္နသုနီလနီရပုရာ,ယာ နေရဉ္ဇရဝိဿုတာ’သိ တာယနဇ္ဇာတီရမဂဉ္ဇိ သတ္တသာရော;

()

හංස සමූහයා ගැවසීමෙන් යුත්, නෙළුම් රේණුවලින් වැසුණු, නිල්වන් ජලයෙන් පිරි, ප්‍රසිද්ධ වූ නේරංජරා නදී තීරය වෙත ලෝකෝත්තම වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ වැඩම කළ සේක.

---

၂၀.

20.

---

ပါယာသာမိသပုဏ္ဏသောဏ္ဏပါတိံကာသာဝါနိ ဇိနင်္ကုရော ဌပေတွာ,တီရေ တာယ သဝန္တိယာ နဟာတုံတိတ္ထံ ဂန္ဓဂဇောရိဝေါ’တရိတ္ထ;

()

කිරිපිඬු පිරුණු රන් තලිය සහ සිවුරු ගං ඉවුරෙහි තබා, ඒ ජිනාංකුරයන් වහන්සේ ස්නානය කිරීම පිණිස ගන්ධහස්තියෙකු මෙන් නදියට බැස වදාළ සේක.

---

၂၁.

21.

---

ရောလမ္ဗာကုလနီလနီရဇေဟိသေဝါလေဟိ နဒီဇလံ သုနိလံ,နိက္ခန္တဇ္ဇုတိသဉ္စယေဟိ ဒေဟာဩတိဏ္ဏဿ ဇဂါမ ပိဉ္ဇရတ္တံ;

()

මීමැස්සන් ගැවසුණු නිල් නෙළුම්වලින් හා පාසිවලින් ඉතා නිල් පැහැ ගැන්වී තිබූ නදී ජලය, නදියට බැසගත් උන්වහන්සේගේ ශරීරයෙන් නික්මුණු රශ්මි මාලාවෙන් රන්වන් පැහැයට හැරුණි.

---

၂၂.

22.

---

ဂင်္ဂါကာမိနိ ကဉ္ဇရေဏုဂန္ဓ-စုဏ္ဏံ တုင်္ဂတရင်္ဂဗာဟုနာ တံ,ဘတ္တာရံ သလိလေန သီတလေနမက္ခေတွာသုနဟာပယန္တီ’ဝါ’သိ;

()

උස් රළ නමැති දෑතින් යුත් ඒ නේරංජරා ගංගාව, නෙළුම් රේණු සුවඳ කුඩු සහ සීතල දියෙන් තමාගේ ස්වාමියා නහවන්නියක මෙන් උන්වහන්සේව මනාව නෑවූවාය.

---

၂၃.

23.

---

တုလျံ တဗ္ဗဒနမ္ဗုဇေန လဒ္ဓုံအာယန္တံ ရဝိရံသိသင်္ဂမေန,ဟံသဿေဏိ သရောဇကောသရာသိံသံဒူသေသိ အာဝါရိယော ဟိ ပါကော;

()

උන්වහන්සේගේ මුහුණ නමැති නෙළුම් පියුමට සමාන වනු පිණිස, සූර්ය රශ්මිය වැදීමෙන් පිපෙන්නට තැත් කළ නෙළුම් කැකුළු සමූහය හා හංස පංක්තීහු ලජ්ජාවට පත් වූහ.

---

၂၄.

24.

---

တီရေ သာရသစက္ကဝါကပက္ခီသောသာယ’ဿဝိသာရိတံ’သပက္ခာ,ဂမ္ဘီရမ္ဘသိ မတ္တမာဟရိံသုမညေ နိက္ကရုဏာယ ဧတ္တကန္တီ;

()

ගං ඉවුරෙහි වූ සාරස පක්ෂීහු ද චක්‍රවාක පක්ෂීහු ද තමන්ගේ පියාපත් විදහා වේළා ගත්හ. ගැඹුරු දියෙහි සිටි පක්ෂීහු උන්වහන්සේ කෙරෙහි ඇති අප්‍රමාණ කරුණාව නිසා මෙන් මධුර හඬ නැඟූහ.

---

၂၅.

25.

---

တုဏ္ဍေ မဏ္ဍိတပုဏ္ဍရီကဒဏ္ဍောပက္ခေ ကေရဝပဏ္ဍရေ ပသာရီ,နာထဿု’ဗ္ဗဟိ မတ္တဟံသရာဇာသေတစ္ဆတ္တဝိဘုတိမုတ္တမင်္ဂေ;

()

තම හොටයෙන් සුදු නෙළුම් දණ්ඩක් දරා, සුදු පැහැති පියාපත් විදහාගත් එක් මත් හංස රාජයෙක් ලෝකනාථයන් වහන්සේගේ ශීර්ෂය මත සේසතක සිරිය මැවීය.

---

၂၆.

26.

---

ဝတ္တမှောဇပလောဘိတာလိစက္ကံစက္ခဝါပါထဂတံ ဇိနင်္ကုရဿ,သံဒဿေသိ ပဓာနဘုဌိတဿနိလသ္မိံ ကသိဏမှိ ဘူတိဘာရံ;

()

උන්වහන්සේගේ වටකුරු මුහුණ නමැති පියුමට ලොල් වී පැමිණි බඹර සමූහයා, වීර්යය වැඩීමට සැරසුණු ජිනාංකුරයන් වහන්සේගේ නේත්‍ර පථයට පැමිණ, නිල් කසිණ මණ්ඩලයක් මත ඇති ශ්‍රී සෝභාව පෙන්වන්නාක් මෙන් වූහ.

---

၂၇.

27.

---

ဝေယျာဝစ္စကရာရိဝါပဂါယံသေဝါလာဒိမလာပနေန မီနာ,ပါဒဉ္စန္ဒဂမီနလက္ခဏဿတဿ’ဂ္ဂေ ဝိမလိကရိံသု ဝါရိံ;

()

ගංගාවෙහි උපස්ථායකයන් මෙන් වූ මත්ස්‍යයෝ, පාසි ආදී කුණු රොඩු ඉවත් කරමින්, මත්ස්‍ය ලක්ෂණයෙන් යුත් පාද ඇති උන්වහන්සේගේ පාමුල ජලය පිරිසිදු කළහ.

---

၂၈.

28.

---

ဥတ္တိဏ္ဏဿ ဝိသာလသာဠသာခီ-သာခါဟတ္ထပုဋေဟိ ပုဉ္က္နာယ,ဂတ္တံ မန္ဒသုဂန္ဓဂန္ဓဝါဟ-ဝတ္ထံ သာဠဝနင်္ဂနာ အဒါသိ;

()

දියෙන් ගොඩට වැඩම කළ උන්වහන්සේට, සල් වනය නමැති ලලනාව විසින් විශාල සල් අතුවල අතු අත්වලින් මෘදු සුවඳ සුළං නමැති වස්ත්‍රය පිදුවාක් මෙන් විය.

---

၂၉.

29.

---

လောကိန္ဒော ပရိမဏ္ဍလံ နိဝတ္ထောဆာဒေတွာန တိမဏ္ဍလ’န္တရိယံ,ဗန္ဓိတွောပရိ ကာယဗန္ဓနမ္ပိကာသာဝံ ပရိဓာယိ ပံသုကူလံ;

()

ලෝකනාථයන් වහන්සේ මනාව වටකොට හැඳ, තුන් මණ්ඩලය වසා, ඉණෙහි කායබන්ධනය ද බැඳ, පංශුකූල කසට සිවුර පෙරවා ගත් සේක.

---

၃၀.

30.

---

ပါယာသဿ နိရူဒကဿ ဦန-ပညာသပ္ပမိတေ ဝိဓာယ ပိဏ္ဍေ,ပါစီနာဘိမုခေါ နိသဇ္ဇ နဇ္ဇာတီရေ တာယ အကာသိ ဘတ္တကိစ္စံ;

()

දිය රහිත වූ ඒ කිරිපිඬු ආහාරයෙන් එක් අඩු පනහක් (හතළිස් නවයක්) පිඬු කොට, නැගෙනහිර බලා නදී තීරයෙහි වැඩසිටිමින් උන්වහන්සේ වළඳා වදාළ සේක.

---

၃၁.

31.

---

ပါယာသော မဓုရော’ယမဿ သတ္တ-သတ္တာဟံ ပဋိဝိဒ္ဓဗောဓိနော ဟိ,ဩဇာသမဖရဏာယ ဌာနမာသိတသ္မာ သော ပဝိဟာသိ နိဗ္ဗိဟေသံ;

()

මේ මධුර කිරිපිඬු ආහාරය, බෝධිය අවබෝධ කරගත් උන්වහන්සේට සත් සතියක් මුළුල්ලෙහි ශරීර ඕජාව පැතිරවීමට ප්‍රමාණවත් විය. එබැවින් උන්වහන්සේ ක්ලාන්තයකින් තොරව කල් ගෙවූ සේක.

---

၃၂.

32.

---

ဗုဇ္ဈေယျံ ယဒိ ဗောဓိမဇ္ဇ သောဟံဥဒ္ဓံသောတမယံ သုဝဏ္ဏပါတိ,ဂင်္ဂါယံ ခိပကိ ဂစ္ဆတူတိ ဝတွာဓီမာ ဒက္ခိဏဟတ္ထဂံ တမဂ္ဃံ;

()

‘මම අද බෝධියට පැමිණෙන්නෙම් නම්, මේ රන් තලිය ගඟ දියෙහි උඩුගං බලා යේවා!’යි පවසා, ඒ මහා ප්‍රඥාවන්තයන් වහන්සේ තම දකුණත රැඳි උතුම් රන් තලිය දියට දැමූ සේක.

---

၃၃.

33.

---

သောတံ ဘိန္ဒိယ သာ သဝန္တိမဇ္ဈေဌတွာ ပါတိ ယတော အသီတိဟတ္ထံ,ဥဒ္ဓံသောတမုပေစ္စ သန္နိမုဇ္ဇိတသ္မာ သော’ပိ နိမုဇ္ဇိ ပီတိနဇ္ဇံ;

()

එම රන් තලිය ගඟ මැද දිය රළ බිඳගෙන රියන් අසූවක් පමණ උඩුගං බලා ගොස් දියේ ගිලුණේය. ඒ දැක උන්වහන්සේ ද ප්‍රීති නදියෙහි ගිලී ගිය සේක.

---

၃၄.

34.

---

နာဂါနံ ဘဝနံ ဥပေစ္စ တိဏ္ဏံဗုဒ္ဓါနံ ပနိမမှိ ဘဒ္ဒကပ္ပေ,သာပါတိပရိဘုတ္တသောဏ္ဏပါတိဃဋ္ဋေတွာန ဌိတာ ကတာနုရာဝါ;

()

නාග භවනයට ගිය ඒ රන් තලිය, මේ භද්‍ර කල්පයෙහි පහළ වූ බුදුවරුන් තිදෙනා වහන්සේගේම රන් තලීන්හි වැදී හඬ නඟමින් නතර විය.

---

၃၅.

35.

---

တံ ဒီဃာယုကကာလနာဂရာဇာသုတွာ သဒ္ဒမထဇ္ဇပေ’ကဗုဒ္ဓေါ,ဥပ္ပန္နောတိ ဇိနံ အဘိတ္ထဝန္တောအဋ္ဌာသိ ထုတိဂီတိကာသတေဟိ;

()

ඒ හඬ ඇසූ දීර්ඝායුෂ ඇති කාල නා රජු, ‘අද තවත් බුදුවරයෙකු උපන්නේය’යි දැන, සිය ගණන් ස්තුති ගීත ගයමින් ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේට ප්‍රශංසා කරමින් සිටියේය.

---

၃၆.

36.

---

ဆာယာဗဒ္ဓဝိသာလသာဠသာလံပတွာသာဠဝနံ နဒီသမီပေ,အာဇီဝဋ္ဌမသီလသံဝရေနအာဒေါယေဝ ဝိသုဒ္ဓကာယဝါစော;

()

ගඟ අසල පිහිටි, සිසිල් සෙවණ දෙන විශාල සල් ගස්වලින් යුත් සල් වනයට පැමිණ, මුල සිටම ආජීවට්ඨමක සීල සංවරයෙන් පිරිසිදු කළ කාය වාග් ද්වාර ඇති උන්වහන්සේ...

---

၃၇.

37.

---

ကတွာဋ္ဌာရသပိဋ္ဌိကဏ္ဋကာနံကောဋီနံပဋိပါဒနံ ကမေန,ပလ္လင်္ကဿနိသဇ္ဇဗန္ဓနေနကမ္မဋ္ဌာနသတိံ ဥပဋ္ဌပေတွာ;

()

පිටකොන්දේ ඇට අටළොසක් වූ පුරුක් එකිනෙක කෙලින් පිහිටුවා, පර්යංක බන්ධනයෙන් යුතුව වැඩසිට, කමටහන් අරමුණෙහි සිහිය පිහිටුවා...

---

၃၈.

38.

---

အာနာပါနသတိံပရိဂ္ဂဟေတွာနိဗ္ဗတ္တေသိမလဂ္ဂဟီတပုဗ္ဗေ,ရူပါရူပသမာဓယော’ဋ္ဌပဉ္စာ-ဘိညာယော ဝသိတာစ သော ဝသီသော ()

ආනාපානසතිය මනාව ගෙන, පෙර පුරුදු කළා වූ රූපාවචර හා අරූපාවචර ධ්‍යානයන් ද පංච අභිඥාවන් ද උපදවා ගෙන, එහි වසීභාවයට පැමිණි සේක.

---

၃၉.

39.

---

ဈာနဿာဒရတော ဒိဝါဝိဟာရံကတွာ သာဠဝနေ သုရာသုရေဟိ,ဓီရော မဂ္ဂမလင်္ကတံ ကရီဝဂန္တုံ ဩတရိယတြဗောဓိမူလံ;

()

ධ්‍යාන සුවයෙන් යුතුව සල් වනයෙහි දිවා විහරණය කොට, දෙවි අසුරයන් විසින් අලංකාර කරන ලද මඟ ඔස්සේ ඒ ධීරයන් වහන්සේ බෝධි මූලය වෙත යාමට නික්මුණු සේක.

---

၄၀.

40.

---

လာဇာဒီကုသုမေဟိဝိပ္ပကိဏ္ဏောမုတ္တာပဏ္ဍရဝါဠုကာတ္ထတော သော,မဂ္ဂေါ တုင်္ဂတရင်္ဂ ဘင်္ဂဟာရိလက္ခီဝါသပယောဒဓီရိ’ဝါ’သိ;

()

විළඳ ආදී මල්වලින් ගහන වූ ද, මුතු සහ සුදු වැලි අතුරන ලද්දා වූ ද ඒ මාවත, උස් වූ රළ පෙළින් සුසැදි ලක්‍ෂ්මියගේ වාසභවනය වූ ක්ෂීර සාගරය බඳු විය.

---

၄၁.

41.

---

မဇ္ဈာ’ရောပိတပင်္ကဇာဘိရာမံမုတ္တာဒါမသမာကုလံ သမန္တာ,ကဏ္ဏောလမ္ဗသုဝဏ္ဏဃဏ္ဋမဿဒေဋာ ဒိဗ္ဗဝိတာန မုက္ခိပိံသု;

()

මධ්‍යයෙහි තබන ලද නෙළුම් මලින් මනහර වූ ද, හාත්පස මුතු දමින් සැරසුණා වූ ද, කොන්වල එල්ලෙන රන් මිණිගෙඩිවලින් යුක්ත වූ ද දිව්‍යමය වියනක් දෙවියෝ උන්වහන්සේ උදෙසා ඉහළින් දැරූහ.

---

၄၂.

42.

---

လောကတ္ထံ ကရဏာယ စောဒိတသ္မိံတသ္မိံ လောကဒိဝါကရေ’ကဝီရေ,ဂစ္ဆန္တေ သဟဇာတဗောဓိမူလံအာလောကော ဥဒပါဒိ သဗ္ဗလောကေ;

()

ලෝකයාගේ යහපත පිණිස පෙලඹවුණු, ලෝකය නැමැති සූර්යයා බඳු වූ, ඒ ඒකවීර වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ සහජාත බෝධි මූලය කරා වඩිනා කල්හි, මුළු ලෝකයෙහි ම මහා ආලෝකයක් පහළ විය.

---

၄၃.

43.

---

အာယန္တံ တိဏှာရကော ပထမှိဒိသွာ သောတ္ထိယနာမဘူသုရော တံ,ပါဒါသိ တိဏမုဋ္ဌိယော’ဋ္ဌမတ္တာနာထော တာနိ တိဏာနိ သမ္ပဋိစ္ဆိ;

()

මඟ වඩිනා උන්වහන්සේව දුටු සොත්ථිය නම් බ්‍රාහ්මණ තණ නෙළන්නා, උන්වහන්සේට කුස තණ මිටි අටක් පිළිගැන්වී ය. අප නාථයන් වහන්සේ ද ඒ තණ මිටි පිළිගත් සේක.

---

၄၄.

44.

---

ဝတ္တတ္တေ ဝရပါဋိဟာရိယမှိမဂ္ဂေ ဂန္ဓဂဇော’စ ဇမှမာနော,သမ္ပတ္တော ကရုဏာကလတ္တဘတ္တာသမ္ဗောဓာဓိဂမာယ ဗောဓိမူလံ;

()

මඟෙහි උතුම් ප්‍රාතිහාර්යයන් සිදුවෙමින් පවතිද්දී, කරුණාව නමැති අගමෙහෙසිය ඇති, සුවඳ ඇතකු වැනි ගමනින් යුත් බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ සම්බෝධිය අවබෝධ කරගනු පිණිස බෝධි මූලයට පැමිණි සේක.

---

၄၅.

45.

---

တဿောသီဒဌိတံ’ဝ စက္ကဝါဠံဟေဋ္ဌာ ဒက္ခိဏတော’တ္တရာနနဿ,ပညာယု’တ္တရစက္ကဝါဠမုဒ္ဓံလင်္ဃိတွာနဌိတံ’ဝ အာဘဝဂ္ဂံ;

()

උන්වහන්සේ උතුරු දෙස බලා දකුණු දිශාවෙහි සිටි කල, දකුණු පසින් සක්වල පහතට ගිලී ගියාක් මෙන් ද, උතුරු පසින් සක්වල මුදුන භවග්ගය දක්වා ඉහළට එසවී ගියාක් මෙන් ද පෙනිණි.

---

၄၆.

46.

---

ဧဝံ ပစ္ဆိမမုတ္တရံ ဒိသမ္ပိအဋ္ဌာနန္တိ ပဒက္ခိဏံ ကရောန္တော,ဂန္တွာ ဌာနဝရံ ပုရတ္ထိမသ္မိံအဋ္ဌာသိ ဝသိ ပစ္ဆိမာနနော သော;

()

මෙසේ බටහිර හා උතුරු දිශාවන්හි ද (පොළොව නොසන්සුන් වූ බැවින්) පැදකුණු කරමින්, නැගෙනහිර දිශාවෙහි වූ උතුම් ස්ථානයට ගොස්, බටහිර දෙස බලා ස්ථිරව වැඩසිටි සේක.

---

၄၇.

47.

---

ဓီမာ ဒက္ခိဏပါဏိပလ္လဝေနအဂ္ဂေ တာနိ တိဏာနိ သတ္ထရီ သော,တမှာ စုဒ္ဒသဟတ္ထမုပ္ပတိတွာပလ္လင်္ကော သမလင်္ကရီ ဒုမိန္ဒံ;

()

මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ උන්වහන්සේ සිය දකුණු අත නමැති ළපලු පල්ලවයෙන් ඒ තණ ගෙන ඉස්සූ සේක. එකෙණෙහි ම එහි දහහතර රියන් උස ඇති වජ්‍රාසන පර්යංකය පහළ වී බෝධි වෘක්ෂ රාජයා අලංකාර කළේ ය.

---

၄၈.

48.

---

ဒက္ခော ကာရုပဝီဏစိတ္တကာရောကာတုံ ဝါ’လိခိတုံ ယထာနသက္ကာ,အဋ္ဌံသု ဟရိတာနိ သန္ထတာနိဧဝံ တာနိ တိဏာနိ ဥပ္ပတိတွာ;

()

දක්‍ෂ ශිල්පියෙකුට හෝ චිත්‍ර ශිල්පියෙකුට වුව ද නිමවීමට හෝ ඇඳීමට නොහැකි වන අයුරින්, ඒ තණපත් උඩට පැන නැඟී, ඉතා සිත්කළු කොළ පැහැති ඇතිරිල්ලක් සේ මනාව පිහිටියේ ය.

---

၄၉.

49.

---

မံသာဒီ ဥပသုဿရေ နဟာရူအဋ္ဌီစေပျဝသိဿရေ သရီရေ;

မုဉ္စေယျံ စတုရာသဝေဟိ ယာဝဘိန္ဒိဿာမိ နတာဝိမံ အဟန္တိ;

()

"මාගේ ශරීරයෙහි මස් ලේ වියළී ගිය ද, නහර හා ඇටකටු පමණක් ඉතිරි වුව ද, සතර ආශ්‍රවයන්ගෙන් මිදෙන තුරු මම මේ වීර්යය අත් නොහරිමි" යි උන්වහන්සේ දැඩි අධිෂ්ඨාන කළ සේක.

---

၅၀.

50.

---

ဒဠှံ စိန္တိယ ဒဠှမာနသော သောပါစီနာဘိမုခေါ ဒုမိန္ဒဗန္ဓံ;

ကတွာ ပိဋ္ဌိဂတံ နိသီဒိ ဗောဓိ-ပလ္လင်္ကမှိ ယုဂန္ဓရေ ရဝီ’ဝ;

()

මෙසේ දැඩි ලෙස සිතා, දැඩි අධිෂ්ඨාන ඇතිව, නැගෙනහිර දෙස බලා, බෝධි වෘක්ෂ කඳ පිටුපසට කර, යුගන්ධර පර්වතය මුදුනෙහි බබළන සූර්යයා මෙන් බෝධි පර්යංකය මත වැඩසිටි සේක.

---

၅၁.

51.

---

လောကေသော သသိမဏ္ဍလာဝဘာသံသေတစ္ဆတ္တမဓာရယီ တဒညေ,သုဒ္ဓါဝါသတလဋ္ဌဒေဝတာ တံပူဇေသုံ မကုဋပ္ပိတဉ္ဇလီဟိ;

()

ලෝකපාලක (මහා බ්‍රහ්මයා) චන්ද්‍ර මණ්ඩලයක් මෙන් බබළන සේත්කුඩය උන්වහන්සේට ඉහළින් දැරූ අතර, ශුද්ධාවාස බඹලොව වැසි දේවතාවෝ සිය කිරුළ මත දොහොත් මුදුන් දී වැඳ නමස්කාර කළහ.

---

၅၂.

52.

---

ယေ ရူပါဝစရေ ဝသန္တိ ဒေဝါတေ စ’ညတြ အသညသတ္တဒေဝေ,သမ္ပတွာ ဝဇိရာသနေ နိသိန္နံပူဇေသုံ ကုသုမာကုလဉ္ဇလီဟိ ()

අසඤ්ඤසත්ත ලෝකය හැර අන් සියලු රූපාවචර බඹලොව වැසි බ්‍රහ්මයෝ ද එහි පැමිණ, වජ්‍රාසනයෙහි වැඩසිටින උන්වහන්සේට මල් පිරුණු දොහොතින් පූජා පැවැත්වූහ.

---

၅၃.

53.

---

ဧကစ္စေ ပရနိမ္မိတာဒိလောကာပတွာ ဘတ္တိဘရာ’မရာ မဟိံသု,ပူဇာဘဏ္ဍသမာဘိကိဏ္ဏဟတ္ထာမာရာရိံ တဟိမာပ ပါပိမာ ကိံ;

()

පරනිර්මිත ආදී දිව්‍ය ලෝකයන්ගෙන් පැමිණි ඇතැම් දෙවිවරු ද භක්ති භරිතව, පූජා භාණ්ඩයන්ගෙන් පිරුණු දෑතින් යුක්තව මාරයාගේ සතුරා වූ උන්වහන්සේට පූජා කළහ. එතැනට පවිටු මාරයා පැමිණියේ කුමක් හෙයින් ද?

---

၅၄.

54.

---

ယေ နိမ္မာဏရတိမှိ နိဇ္ဇရာ တေ;

ပတွာ ဂန္ဓကရဏ္ဍမဏ္ဍလေဟိ,သမ္ပူဇေသုမလင်္ကတင်္ဃိပီဌံနံ သေဋ္ဌံ ဝိဇယာသနောပဝိဋ္ဌံ;

()

නිම්මාණරති දිව්‍ය ලෝකයෙහි වෙසෙන ඒ දෙවිවරු ද සුවඳ කරඬු රැගෙන පැමිණ, ජය අසුනෙහි වැඩසිටි ඒ උතුම් බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේගේ අලංකාර පාද පීඨය මනාව පූජා කළහ.

---

၅၅.

55.

---

အဋ္ဌာသိ တုသိတာလယာ သသေနောပတွာ သန္တုသိတဝှဒေဝရာဇာ,ဝိဇေန္တော ဟရိမောရ ပိဉ္ဆပုဉ္ဇ-သောဘံ ကဉ္စနတာလဝဏ္ဋပန္တိံ;

()

තුසිත භවනයෙන් සිය පිරිස සමඟ පැමිණි සන්තුසිත දිව්‍ය රාජයා, රන්වන් මොනර පිල් කළඹක සිරින් බබළන රන් තල්වැට පෙළක් සලමින් එහි වැඩසිටියේ ය.

---

၅၆.

56.

---

ပတွာ ယာမသုရာလယာ သသေနောသံဝိဇေသိ သုယာမ ဒေဝရာဇာ,ဓီရံ သောဏ္ဏပဏာဠိကာနိပါတ-ဓာရာသန္နိဘစာရုစာမရေဟိ;

()

යාම දිව්‍ය ලෝකයෙන් සිය පිරිවර සමඟ පැමිණි සුයාම දිව්‍ය රාජයා, රන් පීල්ලකින් ගලා හැලෙන දිය දහරක් බඳු මනහර සෙමර සලමින් ඒ මහා ධීරයන් වහන්සේට උපස්ථාන කළේ ය.

---

၅၇.

57.

---

ဒေဝိန္ဒော ဝိဇယုတ္တရာချသင်္ခံဝီသံ ဟတ္ထသတံ ဓမီတဒညေ,ပူဇေသုံ တမုပေစ္စ ကောဝိဠာရ-ပုပ္ဖာဒီဟိ စ တာဝတိံသဒေဝါ;

()

දේවේන්ද්‍ර වූ ශක්‍රයා එකසිය විසි රියන් දිගැති විජයුත්තර නම් හක්ගෙඩිය පිම්බේ ය. තාවතිංස වැසි සෙසු දෙවිවරු ද උන්වහන්සේ වෙත පැමිණ කණවෑ මල් ආදියෙන් පූජා කළහ.

---

၅၈.

58.

---

ယက္ခာဒီဟိ ပုရက္ခတာ’ပိ ဒေဝ-ရာဇာနော စတုရော စတုဒ္ဒိသာသု,ရက္ခံ သံဝိဒဟိံသု ဒေဝလောကာတံ ပတွာန ဝိနဋ္ဌလောမဟဋ္ဌံ;

()

යක්ෂයින් ආදීන් පෙරටු කොටගත් සතර වරම් දිව්‍ය රාජවරු ද, කිසිදු බියකින් තොරව සිව් දිශාවන්ගෙන් රැකවල් සලසමින් දිව්‍ය ලෝකයෙන් එහි පැමිණියහ.

---

၅၉.

59.

---

ဝါဒေန္တော သရမဏ္ဍလံ ဝိဓာယဝီဏံ ပဉ္စသိခေါ’ပိ ဗေဠုဝါချံ,တံ သမ္ပူဇယိ ကာလနာဂရာဇာထောမေန္တော ထုတိဂီတိကာသတေဟိ;

()

පංචසිඛ දිව්‍ය පුත්‍රයා ද බෙලුව පඬු වීණාවෙන් ස්වර මණ්ඩල මවමින් වාදනය කළ අතර, කාල නාග රාජයා ද සිය ගණන් ස්තුති ගීත ගයමින් උන්වහන්සේට පූජා කළේ ය.

---

၆၀.

60.

---

ဧဝံ ကာဟဠဘေရိသင်္ခဝီဏာ-ဃဏ္ဋာဝီဇနိဆတ္တစာမရေဟိ,နစ္စာဒီဟိစလာဇပဉ္စမေဟိဒီပဒ္ဓုပဓဇေဟိ မာနယုံ တံ;

()

මෙසේ හොරණෑ, බෙර, සක්, වීණා, මිණිගෙඩි, පවන්සල්, සේත්කුඩ, සෙමර මෙන් ම නෘත්‍ය ගීතයන්ගෙන් ද, විළඳ පස්වන කොට ඇති පූජාවන්ගෙන් ද, පහන්, සුවඳ දුම් හා ධජ පතාකයන්ගෙන් ද උන්වහන්සේට උපහාර දැක්වූහ.

---

၆၁.

61.

---

သိဒ္ဓတ္ထော ပဋိသိဒ္ဓမာရဓေယျောကတ္တုံ အတ္တဝသေ သဒေဝလောကံ,သုတွာ ဝါယမတီတိ ဗောဓိမဏ္ဍေမာရော တတြ သမာရဘိတ္ထဂန္တုံ;

()

සිද්ධාර්ථයන් වහන්සේ දෙවියන් සහිත ලෝකය තමන්ගේ වසඟයට ගනු පිණිස (මාරයාගේ විෂය ඉක්මවා යනු පිණිස) බෝධි මණ්ඩපයෙහි වීර්යය වඩන බව අසා, මාරයා එහි යෑමට සූදානම් විය.

---

၆၂.

62.

---

တသ္မိံ ခေါ သမယေ ဘယာဝဟာနိမာရဿော’တရဏာယ ကာရဏာနိ,စက္ခစာပါထဂတာနိ ဒုန္နိမိတ္တ-ရူပါဒီနိ တိလောကလောစနဿ;

()

එකල්හි, මාරයාගේ පැමිණීම හඟවන බියකරු වූ ද අශුභ වූ ද පෙරනිමිති තුන්ලොවට ඇසක් බඳු වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේගේ නෙත් පථයට ලක් විය.

---

၆၃.

63.

---

သုက္ခ’မှောဓရရာဝဘေရိရာဝ-ဝိပ္ဖာရာဗဓိရီကတမ္ဗရမ္ပိ,ဘီမံ ဝိဇ္ဇုလတာ’သိဃဋ္ဋဏေဟိမာရဿာ’ဟဝမ္ဗ္ဍလာဘမာဟ;

()

වියළි වලාකුළුවල ගර්ජනාව නැමැති බෙර hඬින් අහස බිහිරි කරවමින් ද, කඩුවල ගැටීම බඳු බියකරු විදුලි කෙටීම් මඟින් ද මාරයාගේ යුද සේනාවේ පැමිණීම ප්‍රකාශ විය.

---

၆၄.

64.

---

မာရဿာ’ဂမနဉ္ဇသေ ရဇောဝဝါဇီနံ ခုရဃဋ္ဋဏေန ဇာတော,ဥက္ကာပါတသတံ ဇနေသိ တဿစက္ခဝါနိဋ္ဌဖခလံ ဒိသာသု ဍာဟော;

()

මාරයා පැමිණෙන මඟෙහි අසුන්ගේ කුර පහරින් නැඟුණු ධූලි ද, සිය ගණනින් කඩා වැටුණු උල්කාපාත ද නිසා ඇස්වලට අහිතකර වූ දැවෙන ස්වභාවයක් දසත පැතිර ගියේ ය.

---

၆၅.

65.

---

ဝေဟာသေ ဝိစရုံ ကဗန္ဓရူပါကာကောလာ ဗလိပုဋ္ဌဝါယသာရီ,ဥန္နာဒိံသု ခရာနိလော ပဝါယီအဗ္ဘုဋ္ဌာသိ ရဇော ဒိသာသု ဓူမော;

()

හිස් නැති කවන්ධ රූප අහසෙහි සැරිසැරූහ. කපුටන් සහ බකමූණන් ආදී පක්ෂීන් බිහිසුණු ලෙස කෑගැසූහ. චණ්ඩ මාරුතයක් හැමූ අතර, දසත ධූලි හා දුම් රොටු ඉහළට පැන නැඟුණි.

---

၆၆.

66.

---

အာလောကော ဝိဂတော ဃဏန္ဓကာရောဩတိဏ္ဏော မဟိကာသမာဘိကိဏ္ဏော,အာကာသော ပထဝိ ဘူသံ ပကမ္ပိမေဃစ္ဆန္နဒိနံ ဒိနံ ဗဘူဝ;

()

ආලෝකය නැති වී ගොස්, මීදුමෙන් වැසුණු ඝන අන්ධකාරයක් පැතිර ගියේ ය. අහසත් පොළොවත් දැඩි ලෙස කම්පා වූ අතර, දහවල ද වලාකුළුවලින් වැසුණු අඳුරු දිනයක් බඳු විය.

---

၆၇.

67.

---

သိဒ္ဓတ္ထဉှိ အသိဒ္ဓမတ္ထမေတံကာတုံ အဿဝမာရကိင်္ကရာမေ,ဝတွေ’ထာ’တိ ပဇာပတီ သသေနောတတ္ထေဝ’န္တရဓာယိ တာဝဒေဝ;

()

"සිද්ධාර්ථයන්ගේ මේ අරමුණ අසාර්ථක කරමු" යැයි පවසමින් මාර සේනාව සමඟ පැමිණි මාර දිව්‍ය රාජයා එකෙණෙහි ම එහි දර්ශනය විය.

---

၆၈.

68.

---

သာ သေတာ ပုရတော ပဇာပတိဿအာသီ ဗာရသယောဇနံ ဝိနဒ္ဓါ,ဧဝံ ဒက္ခိဏဝါမနော စ လောက-ဓာတွန္တာဝဓီမာသိ ပစ္ဆတော’ပိ;

()

මාරයා ඉදිරියෙහි වූ ඒ සේනාව යොදුන් දොළහක් පුරා පැතිර තිබුණි. එසේ ම දකුණු පසින් ද වම් පසින් ද පිටුපසින් ද සක්වල කෙළවර දක්වා ම එය පැතිර පැවතියේ ය.

---

၆၉.

69.

---

ဥဒ္ဓံ သာ နဝယောဇနပ္ပမာဏာသဒ္ဒေါ ဘူမိဝိဒါရဏောရိ’ဝါ သိ,သော’ပဍ္ဎံ သတယောဇနံ ဗဘူဝဥစ္စံ သော ဂိရိမေခလော ဂဇိန္ဒော;

()

ඉහළ අහසට යොදුන් නවයක් උසට පැතිර තිබූ ඒ සේනාවේ හඬ පොළොව පැළී යනවාක් බඳු විය. ගිරිමේඛලා නම් වූ ඒ මඟුල් ඇත් රාජයා යොදුන් එකසිය පනහක් උස් විය.

---

၇၀.

70.

---

နာဟေသုံ ပရိသာသု နိမ္မိတာသုံဒွေယောဓာ သဒိသာယုဓာဒဓာနာ,တဗျာသေန အလဉှိ လောမဟံသောယဿာ’နုဿရဏေန စေ သိယာ မေ;

()

මවන ලද ඒ මාර සේනාවන් අතර සමාන ආයුධ දරන සෙබළුන් දෙදෙනෙකු නොවී ය. එය සිහිපත් කිරීමෙන් පවා සිතෙහි ලොමුදැහැ ගැන්වීමක් සිදු වේ.

---

၇၁.

71.

---

မာပေတွာ သဟသာ သဟဿဗာဟုံဂဏှိတွာ ဝိဝိဓာယုဓာနိ တေဟိ,အာရူဠှော ဂိရိမေခလံ သသေနောမာရော ပါတုရဟောသိ ဗဒ္ဓဝေရော;

()

එකෙණෙහි ම දෑත් දහසක් මවාගෙන, ඒවායින් විවිධ ආයුධ ගෙන, ගිරිමේඛලා ඇතා පිට නැඟුණු වෛරී මාරයා සිය සේනාව සමඟ පෙනී සිටියේ ය.

---

၇၂.

72.

---

ဒေဝေသော ယသသာ သမံ သကေနသေတစ္ဆတ္တ မဂဉ္ဆိ သံဟရိတွာ,ဒေဝေသော ယသသာ သမံ သကေနသငက္ခံ ပိဋ္ဌိဂတံ ဝိဓာယ ဓာဝီ;

() (ယမကဗန္ဓနံ)

දේවරාජයා (මහා බ්‍රහ්මයා) සිය කීර්තිය ද සමඟ සේත්කුඩය හකුළුවාගෙන පලා ගියේ ය. අන්‍ය දේවරාජයා (ශක්‍රයා) ද සිය විජයුත්තර හක්ගෙඩිය පිටේ බැඳගෙන පලා ගියේ ය.

---

၇၃.

73.

---

သင်္ကောစာ’နနကာဟလော ဇဂါမပါတာလံ ခလု ကာလနာဂရာဇာ,ဝီဏာဒေါဏိသခေါ သခါနပေခေါတမှာ ပဉ္စသိခေါ ကလဟုံ ပလာယိ;

()

කාල නාග රාජයා සිය මුහුණ හැකිළුවාගෙන පාතාලයට ම දිව ගියේ ය. වීණාව සුරත දැරූ පංචසිඛ දිව්‍ය පුත්‍රයා ද කිසිවෙකු දෙස නොබලා එතැනින් වහා පලා ගියේ ය.

---

၇၄.

74.

---

ဒိသွာ မာရဗလံ သမောသရန္တံသမ္ပတ္တာ ဇနတာ ပလာယိ ဘီတာ,သောသီဟော’ဝ ဝိဟာသိ သကျသီဟောဧကော ကမာရကရိန္ဒကုမှဘေဒီ;

()

කඩා වදින මාර සේනාව දැක, රැස්ව සිටි පිරිස බියෙන් පලා ගියහ. එහෙත්, මාරයා නැමැති මද ඇතාගේ කුම්භස්ථලය පළා හරින සිංහයෙකු බඳු වූ ඒ ශාක්‍ය සිංහයන් වහන්සේ පමණක් හුදෙකලාව ම සිංහයෙකු සේ වැඩසිටි සේක.

---

၇၅.

75.

---

ပဿိတွာ’ဓရကန္တိဘာရမဿဝတ္တမှောရုဟ မိန္ဒိရာဝိဟာရံ,သိဒ္ဓတ္ထေန သမော နစတ္ထိ လောကေဣစ္စေဝံ ကလိမာ’ဟ မာရသေနံ;

()

ලක්‍ෂ්මියගේ වාසස්ථානය බඳු වූ උන්වහන්සේගේ මනහර නෙළුම් මුහුණේ සහ තොල්වල කාන්තිය දැක, "මේ ලෝකයෙහි සිද්ධාර්ථයන්ට සමාන කිසිවෙක් නැත" යි පවිටු මාරයා සිය සේනාවට පැවසී ය.

---

၇၆.

76.

---

ဧတသသာ’ဘိမုခါ မယံ ကဒါစိနောသက္ကောမ’ဘိယုဇ္ဈိတုန္တိ တာတာ,ဝတွာ ဥတ္တရပဿတော သမာရောခန္ဓာဝါရမဗန္ဓိ ဗဒ္ဓဝေရော;

"දරුවනි, අපට කිසිසේත් මොහුට මුහුණ ලා සටන් කළ නොහැක" යැයි පවසා, වෛර බැඳගත් මාරයා උතුරු දෙසින් සිය සේනා කඳවුරු බැඳගත්තේ ය.

---

၇၇.

77.

---

ဒိသွာ’ဇ္ဈောတ္ထရမာနမာရသေနံအာရက္ခာဝရဏံ ထိရံ ဝိဓာယ,ခန္ဓာဝါရမဗန္ဓိ သောပိ ဝီရောဇေတုံ တံ ဒသပါရမီ ဘဋေဟိ;

()

කඩා වදින මාර සේනාව දැක, ඒ මහා වීරයන් වහන්සේ ද ස්ථිර ආරක්‍ෂක වළල්ලක් සලසාගෙන, දස පාරමිතා නැමැති භට සේනාවෙන් මාරයා පරාජය කරනු පිණිස සිය අධිෂ්ඨාන කඳවුර බැඳගත් සේක.

---

၇၈.

78.

---

မာရော ဘုဓရမေရုစက္ကဝါဠေရုက္ခာဒီနိ ဝိစုဏ္ဏိတုံ သမတ္ထံ,ခေါဘေတွာ ဘုဝနတ္တယံ ဒိသာသုဥဋ္ဌာပေသိ သမီရဏံ သုဃောရံ;

()

මාරයා පර්වතයන් ද, මහා මේරු පර්වතය ද, සක්වළ ද, ගස්වැල් ද සුනුවිසුනු කර දැමීමට සමත් වූ ද, තුන් ලොවම කැලඹීමට පත් කරමින් සියලු දිශාවන්ගෙන් හමා යන බිහිසුණු මහා චණ්ඩ මාරුතයක් ඇති කළේය.

---

၇၉.

79.

---

ဝါတော ပါရမိဓာမဝါရိတော သောနိတ္တေဇံ ပလယာနိလဿမောပိ,ပတ္တော စာမရမန္ဒမာရုတောဝတန္ဒေဟောတုပရိဿမံ ဇဟာသိ;

()

පාරමිතා බලයෙන් වළක්වන ලද ඒ චණ්ඩ මාරුතය, සියලු තේජස අහිමි වී පලා යන සුළඟක් බඳු වී, අවසානයේ සෙමර සලන්නාක් වැනි මෘදු මද පවනක් බවට පත් වී බෝසතාණන් වහන්සේගේ ශරීරයේ විඩාව දුරු කළේය.

---

၈၀.

80.

---

ဓာရာဝေဂဝိဟိန္နဘူမိဘာဂံဂမ္ဘီရာ’သနိရာဝနိဗ္ဘရာ’ဃံ,မာရော မာပယိ တုင်္ဂဝီစဘင်္ဂံဝဿောဃံ ပရိပါတရုက္ခသေလံ;

()

මාරයා මහ පොළොව පලාගෙන යන තරම් වේගවත් ධාරාවන්ගෙන් යුත්, බිහිසුණු හෙණ හඬින් ආකාශය සිසාරා ගිගුම් දෙන, ගස් හා ගල්පර්වත පෙරළා දමන, උස් රළ පෙළින් යුතු මහ වතුරක් බඳු බිහිසුණු වැස්සක් මවා වැස්සවීය.

---

၈၁.

81.

---

ဝီရော ပါရမိပါဠိဗန္ဓနေနရက္ခံ ဗန္ဓိ နိဇန္တဘာဝခေတ္တေ,တေနော’ဃော ဝိပထင်္ဂမော ဝိပက္ခ-သေနာယာ’သိ ပဝါဟဏေ နိဒါနံ;

()

එහෙත් මහා වීර වූ බෝසතාණන් වහන්සේ ස්වකීය ආත්මභාවය නමැති කෙත වටා පාරමිතා නමැති ආරක්ෂක වැට බැඳගත්හ. එනිසා ඒ මහා ජල ප්‍රවාහය මඟ හැරී ගොස්, සතුරු මාර සේනාවම ගසාගෙන යාමට හේතුවක් විය.

---

၈၂.

82.

---

တေဇောခဏ္ဍသမာနမတ္တနော သောတတ္တံ ပဇ္ဇလိတံ သဇောတိဘူတံ,မာပေတွော’ပလဝဿမပ္ပသယှံဈာပေတုံ တမုပက္ကမိတ္ထ မာရော;

()

ඉන්පසු මාරයා, තමන්ගේ තේජසින් ගිනිකඳක් බඳු වූ, රත් වී දිලිසෙන, ගිනි ජාලා සහිත වූ ද, මැඩපැවැත්විය නොහැකි වූ ද ගිනිකඳු පාෂාණ වැස්සක් මවා, බෝසතාණන් වහන්සේව දවා අළු කර දැමීමට උත්සාහ කළේය.

---

၈၃.

83.

---

မာရဿေဝ ပတန္တမုတ္တမင်္ဂေဃောရံ ပါရမိဝါယုဝေဂရုဒ္ဓံ,တံဝဿံ ဝဇိရာသနူပစာရေပူဇာပုပ္ဖဂုဠတ္တနံ ဇဂါမ;

()

බෝසතාණන් වහන්සේගේ උත්තම ශීර්ෂය මතට ඇද හැලුණු ඒ බිහිසුණු ගල් වැස්ස, උන්වහන්සේගේ පාරමිතා නමැති වායු වේගයෙන් වළක්වන ලදුව, වජ්‍රාසනය අසලදී පූජා පිණිස පිදූ මල්ගොමු බවට පත් විය.

---

၈၄.

84.

---

အဿဒ္ဓေါ ဝိသဒိဒ္ဓတိဏှဓာရံအာဒိတ္တံ ပိဟိတမ္ဗရော’ဒရံ သော,မာပေသိ အသိသတ္တိတောမရာဒိ-ဝဿံ သဗ္ဗဒိသာနိပါတမာနံ;

()

අශ්‍රද්ධාවන්ත වූ ඒ මාරයා, අහස් කුස වසා ගනිමින් දිලිසෙන්නා වූ ද, විෂ පොවන ලද තියුණු මුවහත් ඇත්තා වූ ද කඩු, හෙල්ල, තොමර ආදී විවිධ ආයුධ වැස්සක් සියලු දිශාවලින් ඇද හැලෙන සේ මැවීය.

---

၈၅.

85.

---

တသ္မိံ ပါရမိဝမ္မဝမ္မိတသ္မိံဝိဿဋ္ဌာ’ယုဓဝုဋ္ဌိ ကုဏ္ဌိတဂ္ဂါ,ပတွာ သမ္ပတိ ပုပ္ဖဝုဋ္ဌိဘာဝံတပ္ပာဒါသနမတ္ထကေ ပပါတ;

()

පාරමිතා නමැති බලවත් සන්නාහයෙන් සැරසී සිටි බෝසතාණන් වහන්සේ වෙත එල්ල කළ ඒ ආයුධ වැස්ස, අග මොට වී ගොස් එකෙණෙහිම දිව්‍යමය මල් වැස්සක් බවට පත් වී, උන්වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද ආසනය මත පතිත විය.

---

၈၆.

86.

---

မာရော ဝိစ္စိဋစိစ္စိဋာယမာနံသံဝဋ္ဋာနလခဏ္ဍဝိဗ္ဘမံ သော,ဝဿင်္ဂါရမယံ သဝိပ္ဖုလိင်္ဂံဥဋ္ဌာပေသိ ပလာသပကုပ္ဖဝဏ္ဏံ;

()

ඉන්පසු මාරයා 'චිච්චිට්' යන හඬ නඟමින් දැවෙන, ලෝක විනාශකාරී මහා ගින්නක් බඳු වූ, ගිනි පුපුරු විහිදුවන, රතු පැහැති කෑල මල් වැනි දිලිසෙන ගිනි අඟුරු වැස්සක් මවා වැස්සවීය.

---

၈၇.

87.

---

ခိပ္ပံပါရမိမန္တဇပ္ပနေနအင်္ဂါရာနိနိဝါရိတာနိတာနိ,တံဗုဒ္ဓင်္ကုရပုဏ္ဏစန္ဒဗိမ္ဗံသေဝန္တာနိဝိကိဏ္ဏဘာနိဝါသုံ;

()

එහෙත් පාරමිතා නමැති මන්ත්‍ර බලයෙන් මෙන් වහාම වළක්වන ලද ඒ ගිනි අඟුරු, පූර්ණ චන්ද්‍ර මණ්ඩලයක් බඳු වූ ඒ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ වටා විහිදී ගිය රශ්මි කලාපයන් මෙන් බැබළුණි.

---

၈၈.

88.

---

ဘသ္မီကာတုမလန္တိမာရဝေရိံဓူမာကိဏ္ဏမနိဂ္ဂတဂ္ဂိဇာလံ,မာရောဘေရဝရာဝမုဿဒါဘ-မဗ္ဘုဋ္ဌာပယိခါရဘသ္မဝဿံ;

()

මාර සතුරා අළු කර දැමීම පිණිස, දුමෙන් ගහන වූ, අභ්‍යන්තරයේ ඇවිළෙන ගිනි ජාලා සහිත වූ ද, බිහිසුණු හඬ නඟන්නා වූ ද උණුසුම් ක්ෂාර අළු වැස්සක් අහසින් මවා වැස්සවීය.

---

၈၉.

89.

---

သေတာမုဒ္ဓနိဝိပ္ပကိဏ္ဏဘသ္မိံတံဝဿံစိတပါရမီဗလေန,ပတွာစန္ဒနဂန္ဓစုဏ္ဏဘာဝံမာရာရိဿပပါတပါဒမူလေ;

()

බෝසතුන්ගේ ශීර්ෂය මත පතිත වන්නට ආ ඒ සුදු පැහැති අළු වැස්ස, උන්වහන්සේ පුරන ලද පාරමිතා බලයෙන් සුවඳ සඳුන් කුඩු බවට පත් වී මාර පරාජිතයන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද මූලයෙහි වැටුණි.

---

၉၀.

90.

---

အသ္မိံ ဂုဝလယာလဝါဠဂဗ္ဘေသမ္ပာတာနလဒဍ္ဎဝဏ္ဏုဓာရံ,ဥတ္တာသာဝဟမတ္တနော’ပိ ကဏှောဝဿာပေသိ ဥဠာရဝဏ္ဏုဝဿံ;

()

මේ පෘථිවි තලය මැද, තමන්ට පවා බිය උපදවන සුලු වූ, ගින්නෙන් රත් වී දැවුණු වැලි කැටවලින් සමන්විත මහා වැලි වැස්සක් පාපිෂ්ඨ මාරයා විසින් වස්සවනු ලැබීය.

---

၉၁.

91.

---

ဒိသွာ’ငက္ဃီနခရာလိရံသိဂင်္ဂါ-တီရုဿာရိတဝဏ္ဏုရာသိ မဿ,အင်္ဂါရော’ဝ’ဓိကောဓပါဝကေနကဏှော ကဏှတရော’သိ ဈာပိတတ္တော;

()

බෝසතාණන් වහන්සේගේ නියපොතු වලින් විහිදුණු ආලෝක ධාරා නමැති ගංගාවෙන් ඒ වැලි කඳු ඉවතට විසි වී යනු දැක, පාපිෂ්ඨ මාරයා දැඩි ක්‍රෝධ නමැති ගින්නෙන් තැවී, අඟුරක් මෙන් වඩාත් කළු පැහැ වී, තමා තුළින්ම දැවී ගියේය.

---

၉၂.

92.

---

ဓူပါယန္တမဝီစိမစ္စိမန္တံသမ္ဖုဋ္ဌံ ဃနဖေဏဏဗုဗ္ဗုလေဟိ,ဝဿံ ပင်္ကမယံ ဘုသံ နိမုဂ္ဂေါမာရော မာပယိ ပဉ္စကာမပင်္ကေ;

()

පස්කම් සැප නමැති මඩෙහි තදින් ගිලී සිටි මාරයා, දුම් දමන්නා වූ ද, අවීචි මහා නිරයේ ගින්නක් මෙන් ඇවිළෙන්නා වූ ද, ඝන පෙණ බුබුළුවලින් ගහන වූ ද මහා මඩ වැස්සක් මවා වැස්සවීය.

---

၉၃.

93.

---

တသ္မိံပါရမိသတ္တီသိတိဘူတေပင်္ကေ စန္ဒနပင်္ကဘာဝယာတေ,မာရော ပဿိယ ဖုလ္လပင်္ကဇာဟံကောပါ ပင်္ကဟတာနနောရိဝါသိ;

()

පාරමිතා බලයෙන් සිසිල් කරන ලද ඒ මඩ වැස්ස, සුවඳ සඳුන් මඩක් බවට පත් වී, එහි නෙළුම් මල් පිපී තිබෙනු දුටු මාරයා කෝපයෙන් මුහුණට මඩ ප්‍රහාරයක් වැදුණෙකු මෙන් ලජ්ජාවට පත් විය.

---

၉၄.

94.

---

မာရာရိံ ဣမိနာ ဟနာမဟန္တီသော လောကန္တရိယန္ဓကာရဃောရံ,မာရော သူဝိဝိဒါရိယံ ဒိသာသုဥဋ္ဌာပေသိဃနန္ဓကာရခန္ဓံ;

()

"මේ මාර සතුරා මෙයින් විනාශ කරමි" යි සිතා, මාරයා ලෝකාන්තරික නිරයේ පවතින බිහිසුණු ඝන අන්ධකාරය බඳු වූ, සියලු දිශාවන් වසා ගත් මහා අඳුරු කඳක් මවා පෑවේය.

---

၉၅.

95.

---

သော’ယံ ပါရမိဇာတရံသိဇာလ-ဘိန္နာ’သေသတမောဇိနင်္ကုရေဏော,ပလ္လင်္ကောဒယပဗ္ဗတောဒိတော’သိကာမံ မာရတုသာရသောသနာယ;

()

එහෙත් වජ්‍රාසනය නමැති උදය පර්වතයෙන් උදා වූ, මාරයා නමැති මිහිදුම වියළා හැරීම පිණිස නැඟී ආ සූර්යයා බඳු වූ ඒ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ, තමන් වහන්සේගේ පාරමිතා බලයෙන් විහිදුණු රශ්මි මාලාවෙන් ඒ මුළු අඳුරම සුණු විසුණු කර හැරියහ.

---

၉၆.

96.

---

ဧတံ ဂဏှထ ဗန္ဓထာ’တိ ဝတွာနိဋ္ဌံ ကပ္ပမဝဏ္ဏိယံ ကဝီဟိ,သဒ္ဓိံ မာရဗလေနု’ပါဂတော သောကုဒ္ဓေါ ယုဒ္ဓမကာ ပမတ္တဗန္ဓု;

()

"මොහුව අල්ලව්, මොහුව බඳිව්!" යැයි කෑගසමින්, කවියන් විසින් වර්ණනා කර නිම කළ නොහැකි තරම් වූ සිය මාර සේනාව සමඟ පැමිණි, කෝපයට පත් ප්‍රමාදයන්ගේ නෑයා වූ මාරයා බෝසතුන් සමඟ මහා සටනක් කළේය.

---

၉၇.

97.

---

တံ ဒိသွာ’စလနိစ္စလဋ္ဌမေသပလ္လင်္ကော နစပါပုဏာတိ တုယှံ,မယှံ ဟေ’သု’ပကပက္ပတေဝ တသ္မာအသ္မာ ဝုဋ္ဌဟထာ’ဝုသောတျ’ဝေါစ;

()

නොසැලී නිශ්චලව වැඩසිටි බෝසතුන් දෙස බලා මාරයා මෙසේ කීවේය: "මේ වජ්‍රාසනය ඔබට අයිති නැත; එය අයිති මටය. එබැවින් ඇවැත්නි, ඔය ආසනයෙන් නැඟිට යන්න."

---

၉၈.

98.

---

ဧကာ’ပီ သမတိံသပါရမီနံပလ္လင်္ကတ္ထမပူရိတာ တယာ’တိ,ဝုတ္တေ သော ခိပိ နိဇ္ဇိတော’ရစက္ကံစက္ကံ စက္ကဝရင်္ကိတဿ သီသေ;

()

"මේ වජ්‍රාසනය උදෙසා ඔබ විසින් තිස් පාරමිතාවන්ගෙන් එකදු පාරමිතාවක්වත් පුරා නැත" යැයි බෝසතුන් පැවසූ කල්හි, පරාජය ඉවසනු නොහැකි වූ මාරයා සිරිපා ලකුණු ඇති උන්වහන්සේගේ ශීර්ෂය දෙසට තියුණු සක් අවිය විසි කළේය.

---

၉၉.

99.

---

တံ စက္ကာယုဓမုဇ္ဈိတပ္ပဘာဝံယုဒ္ဓေ လဒ္ဓဇယဿ မာရဇိဿ,ဥဿိသမှိ ဝရာသနူပစာရေသေတစ္ဆန္တမိဝုဿိတံ ရရာဇ;

()

එහෙත් මාර පරාජය කර සටනින් ජයගත් බෝසතාණන් වහන්සේගේ උත්තම ශීර්ෂයට ඉහළින්, තේජස අහිමි වූ ඒ සක් අවිය සුදු සේසතක් මෙන් ඉහළ නැඟී බැබළෙන්නට විය.

---

၁၀၀.

100.

---

တုယှံ သဉ္စိနနမှိ ပါရမီနံကော သက္ခီ’တိ အဟဉ္စ သက္ခိဟောမိ,သက္ခီ’ဂန္တိ ပဝတ္တမာရသေနာ-ဃောသော ဘုမိဝိဒါရဏောရိ’ဝါသိ;

()

"ඔබ පාරමිතා පිරූ බවට සාක්ෂිකරු කවුද?" යි මාරයා ඇසූ කල්හි, "මම සාක්ෂි දෙමි! මම සාක්ෂි දෙමි!" යැයි මාර සේනාව පැවසූ බිහිසුණු ඝෝෂාව මහ පොළොව පැළී යන තරම් මහත් විය.

---

၁၀၁.

101.

---

ဒါပေန္တောနိဇသက္ခိမုဂ္ဂတေဇောဗာဟုံတာဝပသာရယီ ပဝိရော,သက္ခီဟန္တီဝဒံ’ဝ မာရသေနံတဇ္ဇေန္တော’ဝ ဗဘူဝ ဘုမိစာလော;

()

එකල්හි, මහා වීර වූ බෝසතාණන් වහන්සේ ස්වකීය සාක්ෂිකරුගේ මහා තේජස පෙන්වනු පිණිස පොළොව දෙසට ශ්‍රී හස්තය දිගු කළහ. එවිට "මම සාක්ෂි දෙමි" යැයි ගිගුම් දෙමින්, මාර සේනාව බිය ගන්වමින් මහා භූමි කම්පාවක් ඇති විය.

---

၁၀၂.

102.

---

မာတင်္ဂေါ ဂိရိမေခလော ဆိတာရိံဝန္ဒန္တော’ဝပပါတ ဇန္နုကေဟိ,မာရော လဒ္ဓပရာဇယော နိဝတ္ထ-ဝတ္ထဿာ’ပိ အနိဿရော ပလာယိ;

()

එවිට මාරයා පැමිණි ගිරිමේඛලා ඇතා ද සතුරන් මැඬලූ බෝසතුන්ට වඳින්නාක් මෙන් දණින් වැටුණි. පරාජයට පත් වූ මාරයා තමා ඇඳ සිටි වස්ත්‍රය ගැන පවා සිහියක් නොමැතිව බියෙන් පලා ගියේය.

---

၁၀၃.

103.

---

ဃောရမာရဗလဝါရဏာဓိပ-မာနဒပ္ပနိဘကုမ္ဘဒါရဏော,ဗောဓိမူလဝဇိရာသနောပရိကေသရီဝ ဝိရရာဇ မာရဇိ;

()

බිහිසුණු මාර සේනාව නමැති මහා හස්තියාගේ මදය හා දර්පය නමැති කුම්භස්ථලය පළා දැමූ, මාර පරාජය කළ සිංහ රාජයෙකු බඳු වූ බෝසතාණන් වහන්සේ බෝමැඩ වජ්‍රාසනය මත අතිශයින් බැබළුණහ.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလ ကဝကိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ အဝိဒူရေ နိဒါနေ ဒေဝပုတ္တ မာရဗလ ဝိဒ္ဓံသန ပဝတ္တိပရိဒီပေါ ဒွါဒသမော သဂ္ဂေါ.

සියලු කවි ජනයාගේ හදවත්වලට ආනන්දය ගෙන දෙන, මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් රචිත ‘ජිනවංශදීප’ මහා කාව්‍යයේ අවිදූරේ නිදානයෙහි ‘දේවපුත්‍ර මාර සේනා පරාජය කිරීමේ පුවත’ දක්වන දොළොස්වන සර්ගය නිමි.

---

၁.

1.

---

နိခိလမာရတုသာရဝိသောသိနောအထဇိနင်္ကုရဒီဓိတိမာလိနော,ရဝိ ကတာဝသရော’ဝ’ပရာစလံ(ဒုတ’ဝိလမ္ဗိတ) ဂါမိမုပါဂမီ;

()

මාරයා නමැති මිහිදුම මුළුමනින්ම වියළා හැරියා වූ බෝසතාණන් වහන්සේගේ රශ්මි මාලාවට ඉඩ ප්‍රස්තාව සලසා දෙන්නාක් මෙන්, සූර්යයා බටහිර පර්වතය දෙසට වේගයෙන් ගමන් කළේය.

---

၂.

2.

---

ဇလဓိဝါရိသိနေဟသုပုရိတေအဘဝိ ပံသုမဟီတလမလ္လကေ,ပဏိဟိတာပရဘုဓရဝတ္တိကာ-ဇလိတဒီပသိခေ’ဝ နဘောမဏိ;

()

මහා සාගර ජලය නමැති තෙලින් පිරුණු, මහ පොළොව නමැති මැටි පහන් කෝප්පයෙහි, බටහිර පර්වතය නමැති තිරය මත තබන ලදුව දැල්වෙන පහන් සිළුවක් බඳු වූ සූර්යයා අහස් කුසෙහි බැබළුණි.

---

၃.

3.

---

ဥဒယပဗ္ဗတဂဗ္ဘသမုဗ္ဘဝံသကယသောပဋိဗိမ္ဗသမံသုဘံ,သပဒိ တပ္ပမုခေ သသိမဏ္ဍလံကသိဏမဏ္ဍလဝိဗ္ဘမမုဗ္ဗဟိ;

()

එකෙණෙහිම උදය පර්වතයෙන් නැඟී ආවා වූ ද, බෝසතුන්ගේම කීර්ති දේහයේ ප්‍රතිබිම්බයක් බඳු වූ සුන්දර වූ ද චන්ද්‍ර මණ්ඩලය, උන්වහන්සේ ඉදිරියෙහි ධ්‍යාන වඩන කසිණ මණ්ඩලයක ශෝභාව දරා සිටියේය.

---

၄.

4.

---

အရုဏဝဏ္ဏသုဓာကရ ဘာကရာဒိဝသသန္ဓိဝိလာသိနိယာ ခဏံ,ပရိဟရိံသု’ဒယာပရဘုဓရ-သဝဏဂံ မဏိမဏ္ဍန ဝိဗ္ဘမံ;

()

රන්වන් පැහැති සූර්යයා ද, රතු පැහැති චන්ද්‍රයා ද, සන්ධ්‍යා කාලය නමැති සුන්දර ලලනාවගේ නැගෙනහිර සහ බටහිර පර්වත නමැති කන් දෙකෙහි පැළඳි රත්නභරණ යුවළක ශෝභාව මතු කළහ.

---

၅.

5.

---

ရဝိဓုရာ ဝိဓုရာ သရသီဝဓုကမလကောမလကောသပုဋဉ္ဇလီ,ဥပဝနေ ပဝနေ’ရိတဘူရုဟာပနမိတာနမိတာဝ တပေါဓနံ;

() (ယမကဗန္ဓနံ;

)

සූර්යයා බැසයාමෙන් ශෝකයට පත් විල් නමැති ලලනාව නෙළුම් පොහොට්ටු නමැති දොහොත් මුදුන් දී වැඳ සිටියාය. උපවනයෙහි මද පවනින් සැලෙන වෘක්ෂයෝ ද තපස්වී බෝසතාණන් වහන්සේට නැමී නැමී වඳින්නාක් මෙන් වූහ.

---

၆.

6.

---

အပရသာဂရမုဒ္ဓနိ ဘာသုရံတိမိရဇာလပရံ ရဝိမဏ္ဍလံ,မုကုလိတမ္ဗုရုဟဿိရိမာဟရိဘမရစက္ကဘရံ သရသူပရိ;

()

බටහිර සාගරය මතුපිට දිදුලන, අඳුරට මැදි වූ සූර්ය මණ්ඩලය, විල මතුපිට බඹරුන් පිරිවරා ගත්, පියවුණු රතු නෙළුම් මලක සිරියාව නිරූපණය කළේය.

---

၇.

7.

---

လဝဏဝါရိဓိကာစသရာဝကေအပရဘူဓရ ကူဋ ဘုဇပ္ပိတာ,သူရိယမဏ္ဍလပါတိ နိမုဇ္ဇိယပုရိမယာမမုခံနကိမာဟရိ;

()

කරදිය පිරුණු සාගරය නමැති වීදුරු බඳුනෙහි, බටහිර පර්වත ශිඛරය නමැති අතින් තබන ලද සූර්ය මණ්ඩලය නමැති තැටිය ගිලී ගොස්, රාත්‍රියේ ප්‍රථම යාමය නමැති මුහුණ උදා කර දුන්නේය.

---

၈.

8.

---

မဏိပဘာရုဏ ဘာကရ မဏ္ဍလံတမနုဘုယ မဟမ္ဗုဓိရာဟုနာ,မုခဂတံဝမိတံ ဝိယက လောဟိတံဇလဒရာဇိ ရရာဇ ဒိနစ္စယေ;

()

රතු මැණික් පැහැති සූර්ය මණ්ඩලය, මහා සාගරය නමැති රාහු විසින් ගිලගනු ලැබීමෙන් පසු ඔහුගේ මුඛයෙන් වැගිරුණු ලේ බඳු වූ රතු පැහැති වලාකුළු පෙළ, සන්ධ්‍යා කාලයෙහි අහසේ බැබළුණි.

---

၉.

9.

---

ဝိတတမေဃပဘာဟိ မုဟုံ မုဟုံကဠိတ ပါဋလ ပလ္လဝ သမ္ပဒံ,ဝနဃဋံ ဝိဋပန္တရဂံ ကမာဖူဋတမောပဋလံပရိဏာမယီ ()

පැතිර ගිය වලාකුළුවල රත් පැහැයෙන් රන්වන් වූ ළපල්ලෙන් බරිත වූ වනාන්තරයේ අතුපතර අතරින්, ක්‍රමයෙන් ඝන අන්ධකාරය පැතිරී යන්නට විය.

---

၁၀.

10.

---

သုဘဇနေဘဇနေနိရပေက္ခိနီဝိပတိနီ ပတိနီဝ ရဇဿလာ,သုမဓုပေ မဓုပေ ပရိဝဇ္ဇယုံကမလိနီမလိနီကတနိရဇာ;

() (ယမကဗန္ဓနံ;

)

යහපත් සැමියා ඇසුරු නොකරන, කිලිටි වූ ස්ත්‍රියක මෙන්, මඩින් මලින වූ ද, රේණු රහිත වූ ද නෙළුම් විල, මිහිරි මීපැණි සොයා එන බඹරුන් තමන් වෙතින් බැහැර කළාය.

---

၁၁.

11.

---

မဓုမဒါလိကုလာ မကုလာဝလီအနိလဘင်္ဂ တရင်္ဂ ဘုဇေရိတာ,ပဒုမိနီ ရမဏီဟိ သိရိမတောသုမဟိတာမဏိကိင်္ကိဏိသေဏိဝ;

()

මද පවනින් සැලෙන දිය රළ නමැති දෑතින් සලිත වන්නා වූ, මීපැණියෙන් මත් වූ බඹරුන්ගෙන් හා නෙළුම් පොහොට්ටුවලින් ගැවසුණු ඒ විල, පද්මිනී නමැති රූමත් කාන්තාව පැළඳ සිටි මිණි කිංකිණි මාලාවක් මෙන් බැබළුණි.

---

၁၂.

12.

---

ရသိကပက္က ဖလာဖလ သာလိသုတရုသိရေသု သမောသရမာနကာ,တိမိရခဏ္ဍနိဘာ ဗဓိရီကရုံရဝိပထံ ဝိရုတေဟိ ဝိဘင်္ဂမာ;

()

රසවත් ඉදුණු නොයෙක් පලතුරු සහිත ගස් මුදුන්වලට එකතු වන්නා වූ, අඳුරු කැටිති වැනි වූ පක්ෂීහු (හෙවත් කළු පැහැති කුරුල්ලෝ) තමන්ගේ හඬින් අහස් මාර්ගය බිහිරි කරවන්නාක් මෙන් නාද කළහ.

---

၁၃.

13.

---

ကုမုဒိနီပမဒါ’ထသုဓာကရ-ကရသတေဟိ ပရာမသနာပရံ,ကုသုမဟာသဝိလာသဓရာ ဘုသံဘုဝနဝန္ဒိရဂဗ္ဘမလင်္ကရိ;

()

ඉන්පසු, චන්ද්‍රයාගේ සිය ගණන් කිරණ නමැති සුරතින් ස්පර්ශ කරනු ලැබූ, කුමුදුනී නමැති කාන්තාව පිපුණු මල් නමැති සිනහවෙන් යුත් විලාසය දරමින් ලෝකය නමැති මන්දිර ගර්භය අතිශයින් අලංකාර කළාය.

---

၁၄.

14.

---

ဟိမကရော ဟရိဏဉ္ဇနဟာရိနာနိဇကရေန နိရာကရိ တင်္ခဏေ,သကလလောက’ဝိလောစန သမ္ဘဝံဃနတမောပဋလံဟိသဇော ယထာ;

() (သိလေသဗန္ဓနံ)

දක්ෂ වෛද්‍යවරයකු ඇස් රෝග දුරු කරන්නාක් මෙන්, චන්ද්‍රයා මුව ලකුණින් යුත් තමාගේ සිහිල් කිරණින් මුළු ලෝකයාගේම නෙත් අන්ධ කරන ඝන අඳුරු පටලය එකෙණෙහිම දුරු කළේය.

---

၁၅.

15.

---

သပဒိပါရမိတာရမိတာသယောနဝမ’နုဿတိယာသတိယာ ပရံ,အဓိကတာ’ဓိ သမာဓိ သမာဟိတောပုရိမဇာတိဘဝေ တိဘဝေ သရိ;

() (ယမကဗန္ဓနံ)

පාරමිතාවන්හි ඇලුණු සිත් ඇති, උතුම් සමාධියෙන් සමාහිත වූ, සිහියෙන් යුක්ත වූ ඒ මහා බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ භවත්‍රයෙහි තමන් වහන්සේ පෙර ගත කළ පූර්වේනිවාසයන් (පෙර ජාතීන්) වහාම සිහි කළ සේක.

---

၁၆.

16.

---

သုမတိပါဒက ဈာန သမုဋ္ဌိတောပုရိမခန္ဓသမူဟမနုက္ကမံ,အသရိသော’ပနိသိန္နဇယာသန-ပ္ပဘုတိ ယာဝသုမေဓဘဝါဝဓိံ;

()

යහපත් ප්‍රඥාවට පාදක වූ ධ්‍යානයෙන් නැගී සිටි, අසදෘශ වූ ජය ශ්‍රී මහා බෝධි මණ්ඩලයේ විජයාසනයෙහි වැඩසිටි උන්වහන්සේ, එතැන් සිට සුමේධ තාපස ජාතිය දක්වා වූ අතීත පංචස්කන්ධ පරම්පරාව අනුපිළිවෙලින් සිහි කළ සේක.

---

၁၇.

17.

---

ဣဓဘဝေ သမနန္တရဇာတိယံတဒိယခန္ဓပဗန္ဓမနုဿရိ,တိစတုပဉ္စဆသတ္တ နဝ’ဋ္ဌပိဒသပိ ဝိသတိတိံသတိ ဇာတိယော;

()

මේ මිනිස් භවයට තදනුබද්ධ වූ (පෙර) තුසිත භවයෙහි ස්කන්ධ පරම්පරාව ද, එතැන් සිට ජාතීන් තුනක්, හතරක්, පහක්, හයක්, hතක්, අටක්, නවයක්, දහයක්, විස්සක්, තිසක් වශයෙන් ජාතීන් සිහි කළ සේක.

---

၁၈.

18.

---

လဟုမနုဿရိတာဠိသ ဇာတိယောပဘဝ ခန္ဓဝသေန တဟိံတဟိံ,ဘဝသတံဘဝုပဍ္ဎသတံဘဝ-ဒသသတံဘဝလက္ခမထာပရံ ()

එහිදී උපන් උපන් ස්කන්ධයන්ගේ වශයෙන් ජාතීන් හතළිහක් ද, ජාතීන් සියයක් ද, එකසිය පනහක් ද, දහසක් ද, ලක්ෂයක් ද ඉක්මනින් සිහි කළ සේක.

---

၁၉.

19.

---

အပရိမာဏ ယုဂန္တဂဇာတိယောအပရိမာဏ ဝိဝဋ္ဋဂဇာတိယော,အပရိမာဏ ယုဂန္တ ဝိဝဋ္ဋဂါအပရိမာဏ ဂုဏော သရိဇာတိယော;

()

අප්‍රමාණ ගුණැති බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ අප්‍රමාණ සංවට්ට කල්පයන්හි උපන් ජාතීන් ද, අප්‍රමාණ විවට්ට කල්පයන්හි උපන් ජාතීන් ද, අප්‍රමාණ වූ සංවට්ට-විවට්ට කල්පයන්හි උපන් ජාතීන් ද සිහි කළ සේක.

---

၂၀.

20.

---

စတုသုယောနိသုသတ္တမနဋ္ဌိတိ-တိဘဝပဉ္စဂတီသုပရိဗ္ဘမိံ,ကသိရဘာရဝဟော အဟမဉ္ဇသေသကဋဘာရဝဟော ဂဝဇောယထာ;

()

ගොනෙකු ගැල් බරක් අදිමින් මාර්ගයෙහි දුක් විඳින්නාක් මෙන්, මම ද සතර යෝනියෙහි ද, සප්ත විඥානස්ථිතීන්හි ද, තුන් භවයෙහි හා පංච ගතිවල ද සැරිසරමින් දුෂ්කර වූ සසර බර උසුලාගෙන ගියෙමි.

---

၂၁.

21.

---

ဣတိသမည ဓရော’သိမမုတြ’ဟံဣတိ နိဟီနပသတ္ထ ကုလော ဘဝိံ,ဣတိ ဘဝိံ အဘီရူပဝိရူပိမာဣတိပိ ဘတ္တ ဖခလာဖလ မာဟရိံ;

()

"එක් කලෙක මම අසවල් නම ඇත්තෙක් වීමි, අසවල් පහත් හෝ උසස් කුලයෙහි උපන්නෙමි, අසවල් අයුරින් රූපසම්පන්න හෝ විරූපී වීමි, මෙවැනි ආහාර හා පලවැල අනුභව කළෙමි" යි සිහි කළ සේක.

---

၂၂.

22.

---

အနုဘဝိံကုသလာကုသလာရဟံဝိဝိဓဒုက္ခမဒုက္ခ မဒုက္ခ ခံ,ဒသသတာယု သတာယုမိတောဘဝိံဣတိဘဝံတိဘဝံသမနုဿရိ;

() (ယမကဗန္ဓနံ)

"කුසලාකුසල කර්මයන්ට අනුරූපව නොයෙක් දුක් ද, සැප ද, උපේක්ෂා ද වින්දෙමි; අවුරුදු දහසක් හෝ සියයක් ආයු වින්දෙමි" යි මෙසේ තුන් භවයෙහි පැවති පැවැත්ම සිහි කළ සේක.

---

၂၃.

23.

---

ဣတိဟ ယာဝသုမေဓ ဘဝံ သုဓီသုမရိယာ’တိဂတာ’မိတဇာတိယော,အသရိ သောပဋိလောမဝသာ တတော-ပ္ပဘုတိ ယာဝ ဣတော တတိယံ ဘဝံ;

()

මෙසේ මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ සුමේධ ජාතිය දක්වා වූ අප්‍රමාණ ජාතීන් අනුලෝම වශයෙන් සිහි කොට, නැවත එතැන් සිට මේ ආත්මයට පෙර තුන්වන භවය දක්වා ප්‍රතිලෝම වශයෙන් ද සිහි කළ සේක.

---

၂၄.

24.

---

ပုနရမုတြ တတောဘဝတော စုတောသမုပပဇ္ဇိ မနန္တရဇာတိယံ,တဟိမဟံတုသိတေ တိဒသာလယေဘဝိမတိဇ္ဇုတိ သန္တုသိတာဘိဓော;

()

"නැවත එහි එම භවයෙන් චුත වී, ඊළඟ ආත්මයෙහි උපන්නෙමි. එහිදී මම දිව්‍ය ලෝකයෙහි මහත් තේජස් ඇති 'සන්තුසිත' නම් වූ දෙව්පුත් වී උපන්නෙමි."

---

၂၅.

25.

---

တုသိတဒေဝနိကာယသမတွယောပရမရူပ ဝိလာသဓရော’ဘဝိံ,သုမဓုရာမတမာဟရိ မိဒိသံအနုဘဝိံသုခမိန္ဒြိယ ဂေါစရံ;

()

"මම තුසිත දෙව්ලොව දෙවියන් අතර උතුම් වූ ශෝභමාන රූපයක් දරා සිටියෙමි. එහිදී ඉතා මිහිරි වූ දිව්‍ය ඕජාවන් අනුභව කරමින්, පංචේන්ද්‍රියයන්ට ගෝචර වූ උතුම් දිව්‍ය සැප වින්දෙමි."

---

၂၆.

26.

---

သမုပဇီဝိမမာနုသဟာယန-စတုသဟဿ မဟံတုသိတာလယေ,မရုဂဏမ္ဗုရုဟာသနယာစနံဣဟ ပဋိစ္စ တတော ဘဝတော စုတော;

()

"මම ඒ තුසිත භවයෙහි මිනිස් වර්ෂයන්ගෙන් දීර්ඝ කාලයක් දිවි ගෙවා, එහිදී දේව සමූහයා විසින් දොහොත් මුදුන් දී කරන ලද ආරාධනය පිළිගෙන, එම භවයෙන් චුත වීමි."

---

၂၇.

27.

---

ဇနနိရာဇိနိယာ မဏိစေတိယေသုဂတဓာတုမိဝါ’သမကုစ္ဆိယံ,ရဝိကုလေ ပဋိသန္ဓိမဟံ ပိတြ-နရပတိံ အဓိကိစ္စ သမပ္ပယိံ;

()

"මැණික් කරඬුවක තැන්පත් කළ සර්වඥ ධාතූන් වහන්සේ නමක් මෙන්, මම මව් රජබිසවගේ කුසෙහි පිහිටා, සූර්යවංශික සුද්ධෝදන නරපතියා පිය රජු කොට මෙලොව පිළිසිඳ ගත්තෙමි."

---

၂၈.

28.

---

ဣတိဟ ရူပမရူပမနာဒိကံဝိပရိဝတ္တတိ ဝတ္တတိ နာပရံ,ဝိသတိယာ သတိ ယာဝ ဓိယာ’သနံဝိဟတမောဟတမော’သိ ဘဝေ သုဓီ;

() (ယမကဗန္ဓနံ;

)

මෙසේ අනාදිකාලීන වූ රූප සහ අරූප (නාම-රූප) ධර්මයෝම පෙරළෙමින් පවතිත්; එයින් තොර වෙනත් කිසිවෙක් නැතැයි විසි ආකාර වූ සක්කායදිට්ඨිය දුරු කොට, මහා ප්‍රඥාවන්තයා සසර අඳුර විනාශ කළේය.

---

၂၉.

29.

---

စုတုပပတ္တိပဗန္ဓဝသေနဟိအဝသဝကတ္တနဓာတုပရမ္ပရာ,ဇလိတဒီပသိခေ’ဝ ပဝတ္တတိနယိဓပုဂ္ဂလဝေဒကကာရကော;

()

චුති-උප්පත්ති පරම්පරාව වශයෙන් ස්වයං පාලනයක් නොමැති, කර්තෘත්වයෙන් තොර වූ ධාතූන්ගේ පැවැත්ම දැල්වුණු පහන් සිළක් මෙන් ගලා යයි; මෙහි විඳින්නෙකු හෝ කරන්නෙකු වූ පුද්ගලයෙකු නැත.

---

၃၀.

30.

---

ပုရိမခန္ဓပဗန္ဓမနေကဓာဣတိဝဝတ္ထယတော ဟိ ကုဒိဋ္ဌိယော,အပဂတာ’တ္တနိ ဝီသတိဝတ္ထုကာတမိဟဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိ’တိ ဝုစ္စတိ;

()

මෙසේ අතීත ස්කන්ධ පරම්පරාව නොයෙක් අයුරින් විශ්ලේෂණය කරද්දී, ආත්මය පිළිබඳ වූ විසි වැදෑරුම් මිථ්‍යා දෘෂ්ටීන් පහව යයි. මේ ශාසනයෙහි එය 'දිට්ඨිවිසුද්ධිය' යයි කියනු ලැබේ.

---

၃၁.

31.

---

သတိမတော ရဝိမဏ္ဍလသန္တိဘာသကဋမဂ္ဂနိဘာ’ယမနုဿတိ,ပုရိမဇာတိသု နာဘိဝိရဇ္ဈတိသရဝယေ သရဘင်္ဂသရော ယထာ;

()

සිහියෙන් යුත් බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේගේ සූර්ය මණ්ඩලය බඳු වූ ද, ගැල් මඟක් වැනි වූ ද මේ පූර්වේනිවාසානුස්සති ස්මරණය, සරභංග තාපසයාගේ ඊතලය මෙන් කිසිදු බාධාවකින් තොරව අතීත ජාතීන් කරා විනිවිද ගියේය.

---

၃၂.

32.

---

အစုတိယာစုတိယာမတိ မာသနေသုတဝတီ’တဝတီ’ဟတိ ဗုဇ္ဈိတုံ,သမုဒိတေ’မုဒိတေ ကုမုဒါနိ’မနကမလာ ကမလာနိ အလင်္ကရိ;

() (ယမကဗန္ဓနံ;

)

ජය අසුනෙහි වැඩසිටි මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ, ශ්‍රැතවත් වූ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ අවබෝධය පිණිස වීර්යය වඩන කල්හි, සඳ නැඟුණු කල කුමුදු මල් ද හිරු නැඟුණු කල නෙළුම් මල් ද පිපී ලෝකය සැරසුවාක් මෙන් විය.

---

၃၃.

33.

---

ရုစိရစန္ဒမရိစိဝိလေပိနီကုမုဒသဏ္ဍဝိကာသဝိဟာသိနီ,ရဇနိမဇ္ဈိမယာမဝိလာသိနီတဒဓိသီလဓနံ ဝိဇာဘာသိ ကိံ ()

මනහර චන්ද්‍ර කිරණ නමැති සඳුන් ආලේප කළා වූ ද, පිපුණු කුමුදු වනයෙන් සිනාසෙන්නා වූ ද, රාත්‍රී මධ්‍යම යාමය නමැති විලාසිනිය උන්වහන්සේගේ අධිශීල නමැති ධනය බබළවන්නාක් මෙන් බැබළුණාය.

---

၃၄.

34.

---

ဃနသုနီလဝိသာလတပေါဝနံအနလဘာသုရကီဋကုလာကုလံ,ရဇနိရာဇိနိယာ ကုသုမာကုလာ-ဝိရဠကေသကလာပသိရိံ ဘဇီ;

()

කණාමැදිරියන්ගේ ආලෝකයෙන් ගැවසී ගත්, ඝන නිල් පැහැති විශාල තපෝවනය, රාත්‍රී නමැති රැජිනගේ මලින් සැරසුණු ලිහිල් කේශ කලාපයක සිරිය ඉසිලීය.

---

၃၅.

35.

---

တဒုပဟာရရတာယိ’ဝ ကောမုဒီ-ဘုဇလတာယ ဝိဘာဝရိဘီရုယာ,ဂဟိတလာဇကဘာဇနဝိဗ္ဘမံဖုဋိတကေရဝကာနန မာဟရိ;

()

උන්වහන්සේට උපහාර දැක්වීමට කැමැත්තාක් මෙන්, රාත්‍රී නමැති ලජ්ජාශීලී කාන්තාව සඳකැන් නමැති ලතා බාහුවෙන්, විකසිත කුමුදු වනය නමැති විලඳ බඳුනක් රැගෙන ආවාක් මෙන් විය.

---

၃၆.

36.

---

တိဘုဝနေကရဝိံ ရဝိဘတ္တရိအပရဒီပဂတေ သရသီဝဓူ,ရဇနိယာ ဝိဟိတာဝသရာ’ပိ ကိံပရိစရိံသု ပတိဗ္ဗတမဗ္ဘုတံ;

()

තුන් ලොවට එකම හිරු වූ තමාගේ ස්වාමියා වන සූර්යයා බටහිර දිශාවට ගිය කල්හි, විල් නමැති ලලනාවෝ රාත්‍රිය විසින් ඉඩ ප්‍රස්ථාව ලබා දුන්න ද, පුදුම සහගත පතිභක්තියක් රකිමින් නිහඬ වූහ (නෙළුම් මල් පියවා ගත්හ).

---

၃၇.

37.

---

ပရိလသိံသု ဘုသံ ဘုဝနေ’ဝု ဘောရဝိပထေ ဝိတတာ, ဝိတတာရကာ,အနိမိသေ ဟိ မဟာယ မဟိမတောဇလိတဒီပသိခါစ မဟီတလေ;

()

අහස් මාර්ගයෙහි පැතිරී ගිය තාරකාවෝ, දෙවියන් විසින් ඒ මහානුභාව සම්පන්න බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ උදෙසා දැල්වූ පහන් සිළු මෙන් මුළු ලෝකයෙහි අතිශයින් බැබළුණහ.

---

၃၈.

38.

---

မကရတေနကေတနသန္တိဘာတုဟိနဒီဓိတိဒီဓိတိ မဇ္ဈိမေ,နိသိ ဒဒါရ သဒါရသရာဂိနံဟဒယကေရဝကေရဝကာနနံ;

() (ယမကဗန္ဓနံ)

මකරධ්වජ ඇත්තා වූ අනංගයා බඳු වූ, ශීතල කිරණ ඇති චන්ද්‍රයාගේ ආලෝකය මැද රාත්‍රියෙහි, රාගයෙන් යුත් සත්වයන්ගේ හෘදයන් නමැති කුමුදු වනය පිබිදුණි.

---

၃၉.

39.

---

အထ ဘဝါဘဝဒိဋ္ဌိဝိဘေဒ နံဝိမတိ မောဟ တမောပုဋပါဋ နံ,စုတုပပါတပဘုတိ ဝိဇာန နံကထမလတ္ထ သဒိဗ္ဗဝိလောစ နံ;

()

ඉන්පසු, භවාභව දෘෂ්ටීන් බිඳලන්නා වූ ද, සැකය හා මෝහය නමැති අඳුරු පටලය ඉරා දමන්නා වූ ද, සත්වයන්ගේ චුති-උප්පත්ති ආදිය දැනගන්නා වූ ද දිව්‍ය චක්ෂුස (දිව්‍ය ඇස) උන්වහන්සේ කෙසේ ලබාගත් සේක් ද?

---

၄၀.

40.

---

ကုသလကမ္မပဘာဝသမုဗ္ဘဝံသုခုမဒုရဂတာနိ’ပိ ဂေါစရံ,အနိမိသာန ပသာဒဝိလောစနံရုဓိရသေမ္ဘမကလာပဂတံက ယထာ;

()

කුසල් කර්මයන්ගේ බලයෙන් උපන්, ඉතා සියුම් වූ ද දුර පිහිටි වූ ද අරමුණු ගෝචර කරගන්නා වූ ද, ලේ සහ සෙම් ආදියෙන් තොර වූ ද, දෙවියන්ගේ ප්‍රසන්න ඇස් බඳු වූ දිව්‍ය ඇසක් වැනි වූ,

---

၄၁.

41.

---

တထရိဝ’က္ခိသမေန သုဓာသိနံဝိမတိဒိဋ္ဌိမိသောဓနဟေတုနာ,ဟတမနောပကိလေသမလေန သောဝိဂတမာနုသကေနဟိ စက္ခုနာ;

()

සැක සහිත දෘෂ්ටීන් පිරිසිදු කිරීම පිණිස, සිතේ කෙලෙස් මල දුරු කළා වූ ඒ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ මිනිස් ඇස ඉක්මවා ගිය දිව්‍ය චක්ෂුසින්,

---

၄၂.

42.

---

ကရတလမ္ဗုရုဟောပရိစက္ခုမာယထာရိဝါ’မလကီဗဒရီဖလံ,စုတုပပတ္တိဂတေပိ တထာဂတေတိဘုဝနမှိ ယထိစ္ဆိတ မဒ္ဒသ;

()

අත්ල මතුපිට තැබූ නෙල්ලි ගෙඩියක් හෝ ජම්බු ගෙඩියක් දෙස බලන්නාක් මෙන්, තුන් ලොවෙහි සත්වයන්ගේ චුති-උප්පත්ති ක්‍රියාවලිය තමන් වහන්සේ කැමති පරිදි දුටු සේක.

---

၄၃.

43.

---

နဝုပပါတခဏေစ စုတိက္ခဏေဝိသယဘာဝမုပေန္တိ တထာဂတာ,တဒုပစာရဝသေနိ’ဟဒဿနံခမတိ အဋ္ဌကထာစရိယာသဘော;

()

චුති ක්ෂණයෙහි සහ ප්‍රතිසන්ධි ක්ෂණයෙහි සත්වයන් දිව්‍ය චක්ෂුසට ගෝචර වන බවත්, එහි ආසන්න කාලයෙහි දැකීම ද සිදුවන බවත් අටුවාචාරීන් වහන්සේලා අනුමත කරති.

---

၄၄.

44.

---

ဥပဓိဟီန’ဓိဟနီနတထာဂတေအနပနီတပဏီတ တထာဂတေ,အနဘိရူပ’ဘိရူပတထာဂတေသုဂတိ ဒုဂ္ဂတိ ဒုဂ္ဂ မုပါဂတေ;

() (ယမကဗန္ဓနံ;

)

හීන වූ ද ප්‍රණීත වූ ද, විරූපී වූ ද සුරූපී වූ ද, සුගතිගාමී වූ ද දුර්ගතිගාමී වූ ද සත්වයන් දිව්‍ය ඇසින් දුටු සේක.

---

၄၅.

45.

---

တိရိယမုဒ္ဓမဓောပတိတီယ သောမတိပဟံ အဘိပဿိ ယထာရဟံ,နိစိတကမ္မပထေစ တထာဂတေဥပရိ ပါဒကဈာနသမုဋ္ဌိတော;

()

පාදක ධ්‍යානයෙන් නැගී සිටි උන්වහන්සේ, උඩ-යට-හරහට යන සතර දිශාවන්හි කර්ම රැස් කොට උපන් සත්වයන් තමන් වහන්සේගේ ප්‍රඥාවෙන් සුදුසු පරිදි දුටු සේක.

---

၄၆.

46.

---

အကုသလာနိ ကရိံသု ဣမေ တိဓာသုစရိတာနိ ကရိံသု တိဓာ ဣမေ,အရိယမဂ္ဂဖလေဟိက သမင်္ဂိနောနသမဏာ’တိပိ အန္တိမဝတ္ထုနာ;

()

"මේ සත්වයන් තිදොරින් අකුසල් කළහ; මොවුන් තිදොරින් සුචරිතයෙහි හැසුරුණහ; මොවුන් ආර්ය මාර්ග ඵලයන්ගෙන් යුක්ත වූහ; මොවුන් පාරාජිකා ආදී අන්තිම වස්තුවෙන් යුත් බැවින් සැබෑ ශ්‍රමණයෝ නොවෙති" යි දුටු සේක.

---

၄၇.

47.

---

ဂုဏနိရာကရဏေန အသာဓဝေါဥပဝဒိံသု နသန္တိ ဂုဏာ’တိ’မေ,အပိစသပ္ပုရိသာ’ရိယပုဂ္ဂလေတဒနုရူပဂုဏေဟိ ပသံသယုံ;

()

"මේ අසත්පුරුෂයෝ ගුණ ප්‍රතික්ෂේප කරමින්, 'මොවුන් කෙරෙහි ගුණ නැතැ'යි ආර්යයන් වහන්සේලාට උපවාද කළහ; මේ සත්පුරුෂයෝ ආර්ය පුද්ගලයන්ට ඔවුන්ගේ ගුණයන්ට අනුකූලව ප්‍රශංසා කළහ" යි දුටු සේක.

---

၄၈.

48.

---

ဝိတထလဒ္ဓိပရာမသနာ ဣမေပရမလဒ္ဓိပရာမသနာ ဣမေ,ဂဟိတလဒ္ဓိဝသေန တဟိံတဟိံနိစိတကမ္မပထာ ဇနတာ အယံ;

()

"මේ සත්වයන් සාවද්‍ය වූ මිථ්‍යා දෘෂ්ටි වැළඳ ගත්තෝය; මොවුන් උතුම් වූ සම්‍යග් දෘෂ්ටිය වැළඳ ගත්තෝය. මෙසේ තමන් ගත් දෘෂ්ටිවලට අනුව මේ ජනතාව ඒ ඒ තැන්වල කර්ම රැස් කළහ" යි දුටු සේක.

---

၄၉.

49.

---

စတုရပါယမပါယမပါယတိံဥပဂတာ သုဂတိ သုဂတိံဣတိ,ယတိ သမာဟိတဝါဟိတဝါ’ ဒ္ဒသအနိမိသက္ခိသမက္ခိသမနွိတော;

() (ယမကဗန္ဓနံ)

සන්සුන් සිත් ඇති, නිමේෂයක් පවා නොපියා බලන නෙත් යුගලින් යුතු (නොසැලෙන දෘෂ්ටියෙන් යුතු) ඒ තපස්වී තෙමේ (මහා බෝසතාණන් වහන්සේ), සතර අපායෙන් මිදීමේ මාර්ගයත්, සුගතියට පැමිණීමේ මාර්ගයත් මනාව දුටු සේක.

---

၅၀.

50.

---

သမ္မာသမ္မသတောသတော သတိမတော ကမ္မာဒိဟေတုဗ္ဘဝံရူပါရူပမနာဂတင်္နိ မဟာ မောဟန္ဓကာရော ဓိယာ,အဗ္ဘတ္ထင်္ဂမိ ယာယ သောဠသဝိဓာ ကင်္ခါစတေကာလိကာသာကင်္ခါတရဏဗ္ဗိသုဒ္ဓု ဒုတိယေယာမေ ပဝတ္တာ မတိ;

()

මනා සිහියෙන් යුක්තව කර්මාදී හේතූන්ගෙන් හටගත් අතීත, වර්තමාන, අනාගත රූප-අරූප ධර්මයන් මනාව විමසන්නා වූ ඒ බෝසතාණන් වහන්සේගේ ප්‍රඥාව නිසා මහා මෝහ අන්ධකාරය පහව ගියේය. යම් ප්‍රඥාවකින් තුන් කාලයට අයත් සොළොස් වැදෑරුම් සැකය දුරු වී ගියේද, ඒ සැක දුරු කිරීමෙන් වන පිරිසිදු බව (කංඛාවිතරණවිසුද්ධිය) රාත්‍රියේ මධ්‍යම යාමයේදී උන්වහන්සේ තුළ පහළ විය.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေနယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ အဝိဒုရေ နိဒါနေ ပုဗ္ဗေနိဝါသဉာဏဒိဗ္ဗစက္ခုဉာဏာဓိဂမ ပဝတ္တိပရိဒီပေါ တေရသမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවීන්ගේ හදවත්වලට ආනන්දය දනවන, මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් විරචිත 'ජිනවංශදීපය'ෙහි අවිදූරේ නිදානයෙහි එන 'පූර්වේනිවාසඥානය සහ දිබ්බචක්ඛුඥානය ලැබීමේ ප්‍රවෘත්තිය දක්වන' දහතුන්වන සර්ගයයි.

---

၁.

1.

---

သုဓာကရေ ဝိကသိတကေရဝါကရေကမေနု’ ပါသတိ သတိ ပစ္ဆိမံ ဒိသံ,ဝိဟာဝရီ သသိရုစိရာနနံ ဇိနံဘဇန္တိ ပစ္ဆိမမထယာမ မောတရိ;

()

සුදු මානෙල් මල් පුබුදුවන චන්ද්‍රයා ක්‍රමයෙන් බටහිර දිශාවට නැඹුරු වන කල්හි, සුන්දර ශෝභාවෙන් බැබළෙන මුහුණක් ඇති ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේව සේවනය කරන්නාක් මෙන්, රාත්‍රිය පැමිණ අවසන් යාමයට (පශ්චිම යාමයට) එළඹුණි.

---

၂.

2.

---

ခဏံ နိသာပတိ ဝိရဟာတုရေဝ’ယံနိသာဝဓူ မလိနပယောဓရမ္ဗရာ,စတုဒ္ဒိသာယတနယနေဟိ သမ္ပတိမုမောစ သီကရနိကရဿုဗိန္ဒဝေါ;

()

චන්ද්‍රයා කෙරෙන් වෙන්වීමෙන් ශෝකයට පත් වූවාක් වැනි වූ, අඳුරු වලාකුළු නමැති වස්ත්‍රයෙන් සැරසුණු රාත්‍රී නමැති කාන්තාව, සතර දිශාවන් නමැති ඇස්වලින් එකෙණෙහිම පිණි බිඳු නමැති කඳුළු බිඳු හෙළුවාය.

---

၃.

3.

---

ကိလေသနာသနပသုတော သမာဓိနာပုထုဇ္ဇနော တဒနုသယံ ယထုဗ္ဗဟေ,တထံ’သုနာ ဘုဝနကလင်္ကသောဓနောနဟေ ကလာနိဓိ သကလင်္က မုဗ္ဗဟီ;

()

කෙලෙස් නැසීමට උත්සාහවත් වන පෘථග්ජනයා සමාධියෙන් යුක්ත වුවද ඒ කෙලෙස්වල අනුශයයන් (සිත යට පවතින කෙලෙස්) තවමත් දරා සිටින්නාක් මෙන්, තමාගේ කිරණවලින් ලෝකයේ අඳුර දුරු කරන්නා වූ චන්ද්‍රයා තමා සතු කැළල තවමත් දරා සිටියේය.

---

၄.

4.

---

ပုရတ္ထိမေ နဘသိ ဝိကိဏ္ဏ တာရကာ-ပဗန္ဓနိဗ္ဘရတိမိရံ ဝိယာကရီနိသာဝဓု ဝလယိတဟာရဘာသုရ-သုနီလကောမလနဝကုန္တလဿိရိံ;

()

නැගෙනහිර අහසෙහි විසිරී ගිය තාරකාවන්ගෙන් ද, ඝන අන්ධකාරයෙන් ද යුත් ස්වභාවය, මුතුහර පැළඳ බබළන රාත්‍රී නමැති කාන්තාවගේ ඉතා නිල් වූ ද, සුමුදු වූ ද, කැරලි ගැසුණු අලුත් කෙස් කළඹක සිරියාව ප්‍රකාශ කළේය.

---

၅.

5.

---

ဝိပဿနာဗလဝိမလီကတန္တရောဇိနင်္ကုရော ဒုရိတမလံဝ စန္ဒိမာ,မရိစိသဉ္စယဓဝလီကတမ္ဗရောတမောစယံ တမနုစရံ နိရာကရီ;

()

විදර්ශනා බලයෙන් පිරිසිදු කරන ලද සිත් ඇති බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ, තමාගේ කිරණ සමූහයෙන් අහස සුදු පැහැ ගන්වමින් අඳුරු සමූහය දුරු කරන චන්ද්‍රයා මෙන්, කෙලෙස් නමැති මලකඩ සම්පූර්ණයෙන්ම දුරු කළ සේක.

---

၆.

6.

---

ပဝါယိ သီတလမလယာနိလော ဘုသံဒိသင်္ဂနာ သိသိရတုသာရဗိန္ဒဝေါ,မုမောစ သာ ဝိစရိ နိသာ နိသာကရ-မရီစိမဉ္ဇရိပရိစုမ္ဗိတေ ဘုဝိ;

()

සිසිල් මලය පවන තදින් හැමුවේය. දිශා නමැති ලියන් සිසිල් පිණි බිඳු හෙළූහ. චන්ද්‍ර කිරණ නමැති මල් කළඹින් සිපගන්නා ලද පොළොව මතුපිට ඒ රාත්‍රිය සෙමින් ගෙවී ගියාය.

---

၇.

7.

---

နိရင်္ဂဏေ နိရုပကိလေသ နိစ္စလေမုဒုမှိ ကမ္မနိယဝိသုဒ္ဓိဘာဝဂေ,သမာဟိတေ မနသိ ဝိပဿနာမနံအထာသဝက္ခယမတိယာ’ ဘီနီဟရိ;

()

කෙලෙස් රහිත වූ, උපක්ලේශයන්ගෙන් තොර වූ, නොසැලෙන සුලු වූ, මෘදු වූ, කර්මණ්‍ය වූ (භාවිතයට සුදුසු වූ), පිරිසිදු බවට පත් වූ, සමාහිත වූ සිත පිහිටි කල්හි, උන්වහන්සේ ආශ්‍රවයන් ක්ෂය කරන ප්‍රඥාව (ආසවක්ඛය ඥානය) ලැබීම සඳහා විදර්ශනා සිත මෙහෙයවූ සේක.

---

၈.

8.

---

သဗာရသင်္ဂိကဘဝစက္က မဇ္ဈဂါအနုက္ကမေန’ပိ ပဋိလောမတော သုဓီဝဝတ္ထယံ ယမရိယဉာဏဒဿနံဝိသုဒ္ဓိယာ ဝိသဒ္ဓိယာ တဒုစ္စတေ;

()

මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ බෝසතාණන් වහන්සේ, දොළොස් වැදෑරුම් අංගයන්ගෙන් යුත් භව චක්‍රය (පටිච්චසමුප්පාදය) අනුලෝම වශයෙන් හා ප්‍රතිලෝම වශයෙන් ක්‍රමයෙන් මනාව විමසමින්, 'ඥානදර්ශන විසුද්ධිය' යැයි කියනු ලබන උතුම් ආර්ය ඥානදර්ශනය තහවුරු කරගත් සේක.

---

၉.

9.

---

ခဏေန ယော သရတိ သဟဿလောစနောယထာဝတော ဒသသတမတ္ထ မဿပိ,ဝိဓာတုနော နိဇစရဏင်္ဂုလိပ္ပဘာ-ဝိဘုသိတာ’ခိလဘုဝနောဒရဿ’ပိ;

()

තමාගේ ශ්‍රී පතුලෙහි ඇඟිලිවලින් නික්මෙන ප්‍රභාවෙන් මුළු ලෝක ගර්භයම සරසන්නා වූ මහා බ්‍රහ්මයාට ද, ඇසිල්ලකින් දහසක් කරුණු මනාව වටහා ගන්නා සහස්‍ර නේත්‍ර ඇති ශක්‍රයාට ද පවා වටහාගත නොහැකි වූ...

---

၁၀.

10.

---

အသေသနီဝရဏတုသာရသောသိနောသမာဓိသမ္ဘဝ’ ခိလဈာနလာဘိနော,ဇဂတ္တယံ ကရဗဒရံ’ဝ ဒဿိနောနယဿ ကဿစိ ဝိသယတ္တ မာဂတံ;

()

සියලු නීවරණ නමැති පිනිබිඳු වියළා හරින්නා වූ, සමාධියෙන් උපන් සියලු ධ්‍යානයන් ලබන්නා වූ, තුන් ලෝකයම අත්ලෙහි තැබූ නෙල්ලි ගෙඩියක් සේ දක්නා වූ, වෙනත් කිසිවෙකුගේ විෂය පථයට ලක් නොවූ ඒ උතුම් ඥානය...

---

၁၁.

11.

---

အဒိဋ္ဌ မပ္ပဋိ ဝိဒိတံ သယံပုရာအနုတ္တရံတမရိယဉာဏဒဿနံ,ဣမဿ ဂေါတမသမဏဿ သိဇ္ဈတေဂရူပသေဝနဝိရဟဿ အဗ္ဘူတံ;

()

පෙර කිසිදා තමා විසින් නොදක්නා ලද, අවබෝධ නොකරන ලද, අනුත්තර වූ ඒ ආර්ය ඥානදර්ශනය, ගුරු ඇසුරක් නොලබාම මේ ගෞතම ශ්‍රමණයාණන් වහන්සේට සිද්ධ වූයේය යන්න අතිශයින්ම ආශ්චර්යයකි.

---

၁၂.

12.

---

ဘဝေဘဝေ ပရိဝိတဒါနပါရမိ-ဗလေန’ဟူ ဝိဇဋိတလောဘဗန္ဓနော,သမေတ္တိခန္တျနုဂတသီလပါရမီ-ဇလေန နိဗ္ဗုတပဋိဃာဒိပါဝကော;

()

උන්වහන්සේ සන්සාරයේ ආත්මයෙන් ආත්මයෙහි පුරන ලද දාන පාරමිතාවේ බලයෙන් ලෝභය නමැති බැඳීම ලිහා දැමූ සේක. මෛත්‍රිය සහ ඉවසීමෙන් යුත් ශීල පාරමිතාව නමැති ජලයෙන් ක්‍රෝධාදී කෙලෙස් ගින්න නිවා දැමූ සේක.

---

၁၃.

13.

---

ဘဝေဘဝေ ဘဝိ ထိရဉာဏပါရမီ-ပဓံသိတာ’ခိလဝိပရီတဒဿနော,ဝိနာယကပ္ပဘုတိ ဂရူပသေဝန-ဝသေန ပုစ္ဆိယ ဟတမောဟသံသယော;

()

සන්සාරයේ ආත්මයෙන් ආත්මයෙහි ස්ථාවර වූ ප්‍රඥා පාරමිතාවෙන් යුක්තව සියලු විපරීත දර්ශනයන් (වැරදි දෘෂ්ටීන්) විනාශ කළ සේක. ලොවට මඟ පෙන්වූ බුදුන් වහන්සේලා වැනි ගුරුවරුන් ඇසුරු කරමින්, කරුණු විමසමින්, මෝහය සහ සැකය දුරු කළ සේක.

---

၁၄.

14.

---

ဘဝေဘဝေ ဗုဓဇနပုဇနာဒိနာဂရူဘိဝါဒနဗဟုမာနနာဒိနာ,ဇနာပစာယနဝိဓိနာ ဝိနောဒယိသဒပ္ပ မုန္နတိ မဘိမာန မုဒ္ဓဋံ;

()

සන්සාරයේ ආත්මයෙන් ආත්මයෙහි ඥානවන්තයන් පිදීමෙන් ද, ගුරුවරුන්ට වැඳීමෙන් හා බහුමාන කිරීමෙන් ද, වැඩිහිටියන්ට පිදිය යුත්තන්ට වැඳීමේ පිළිවෙත් පැවැත්වීමෙන් ද, සියලු උඩඟුකම, මානය සහ අභිමානය මුලිනුපුටා දැමූ සේක.

---

၁၅.

15.

---

ဘဝေဘဝေ ဝိဘဝရတိံ ရတိံဘဝေအနင်္ဂသင်္ဂမရတိ မင်္ဂနာရတိံ,ဃရာ’ဘိနိက္ခမိယ’နဂါရိယံရတောအပါနုဒီ ပဋိလဘိ ဈာန မတ္တနာ;

()

සන්සාරයේ ආත්මයෙන් ආත්මයෙහි විභව සැපතෙහි ඇල්ම ද, භවයෙහි ඇල්ම ද, කාම සේවනයෙහි ඇල්ම ද, ස්ත්‍රීන් කෙරෙහි ඇල්ම ද දුරු කොට, ගිහිගෙයින් නික්ම පැවිදි බවෙහි ඇලී වාසය කරමින් තමන් වහන්සේ විසින්ම ධ්‍යානයන් උපදවා ගත් සේක.

---

၁၆.

16.

---

ဘဝေဘဝေ သ’ဝီရိယ သစ္စပါရမီ-ပရာယဏော အဓိကုသလေသု စာရတိံ,ဇဟံ ဝစီဒုရိတမလံ စတုဗ္ဗိဓံဝိသောဓယီ နိဇဟဒယဉ္စ ပဂ္ဂဟီ;

()

සන්සාරයේ ආත්මයෙන් ආත්මයෙහි වීර්ය පාරමිතාව හා සත්‍ය පාරමිතාව මුල් කොට ගෙන, අධිකුසල් දහම්හි ඇලෙමින්, සතර වැදෑරුම් වාග් දුශ්චරිත මලකඩ දුරු කොට, තමාගේ හෘදය පිරිසිදු කරමින් වීර්යය වැඩූ සේක.

---

၁၇.

17.

---

ဘဝေ ဘဝေ ဣတိ သမတိံသပါရမီ-ဝိသုဇ္ဈိတာ’ ကုသလမနောမလိမသော,ကမေန ဣန္ဒြိယ ပရိပါကတံ ဂတောနစညသမ္ပဒ မဟိပတ္ထယီ သုဓီ;

()

මෙසේ සන්සාරයේ ආත්මයෙන් ආත්මයෙහි සමතිස් පෙරුම්දම් පුරා පිරිසිදු වූ, අකුසල් මලකඩින් තොර නිර්මල සිත් ඇති ඒ මහා ප්‍රඥාවන්ත බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ, ක්‍රමයෙන් ඉන්ද්‍රියයන්ගේ මෝරා යාමට (පරිපාකයට) පැමිණි අතර, බුද්ධත්වය හැර අන් කිසිදු සම්පතක් ප්‍රාර්ථනා නොකළ සේක.

---

၁၈.

18.

---

ဘဝေ ဘဝေ အဂဏိတမေဝ ဗောဓိယာဒယာယ စောဒိတဟဒယော’ဟိ ကပတ္ထနံ,အကာ စတုဗ္ဗိဓဖလသမ္ပဒါ တတောပဒိဿရေ နိရဝသရာ ရိဝ’န္တနိ;

()

සන්සාරයේ ආත්මයෙන් ආත්මයෙහි මහා කරුණාවෙන් මෙහෙයවන ලද හදවත් ඇතිව, බෝධිය (බුද්ධත්වය) උදෙසාම අප්‍රමාණ වූ ප්‍රාර්ථනාවන් කළ සේක. එබැවින් සතර වැදෑරුම් ඵල සම්පත් උන්වහන්සේ තුළ කිසිදු බාධාවකින් තොරව පහළ වන්නට විය.

---

၁၉.

19.

---

ဘဝေ ဘဝေ သကပဏိဓာနသတ္တိယာတိဓာ’ဟိသင်္ခတကုသလံ ဣမဿ ဘော,နသာဓယေ ကိမရိယဉာဏဒဿနံအနညပုဂ္ဂလဝိသယံ နသံသယော;

()

පින්වත්නි, සන්සාරයේ ආත්මයෙන් ආත්මයෙහි තමන් කළ ප්‍රාර්ථනාවේ බලයෙන් තුන් වැදෑරුම්ව රැස් කරන ලද (ත්‍රිවිධ කල්ප අසංඛ්‍යයන්හි රැස් කළ) මේ උතුම් කුසල් සම්භාරය, අන් කිසිදු පුද්ගලයෙකුට විෂය නොවන ඒ උතුම් ආර්ය ඥානදර්ශනය සාක්ෂාත් කර නොදෙන්නේ කෙසේද? ඒ පිළිබඳව කිසිදු සැකයක් නැත.

---

၂၀.

20.

---

အနိစ္စတော’ဒယဝယတာယ ဒုက္ခတောသဒုက္ခတာယပိ အဝိဓေယတာဒိနာ,အနတ္တတော ဝရမတိ ခန္ဓပဉ္စကံပုနပ္ပုနံ သမုပပရိက္ခ မုဿဟီ;

()

උතුම් ප්‍රඥාවෙන් යුත් ඒ බෝසතාණන් වහන්සේ, පංචස්කන්ධය ඇතිවීම හා නැතිවීම් වශයෙන් අනිත්‍ය ලෙසද, පෙළීම් ස්වභාවයෙන් යුක්ත බැවින් දුක් ලෙසද, තමාගේ වසඟයෙහි පැවැත්විය නොහැකි බැවින් අනාත්ම ලෙසද නැවත නැවතත් මනාව විමසා බැලීමට උත්සාහ කළ සේක.

---

၂၁.

21.

---

ကလာပသမ္မသနမုခေန ဗာရသ-ဝိဓေ အနာဒိကဘဝစက္ကနိဿိတေ,ကမေန သတ္တသု အနုပဿနာသု သောဇိနင်္ကုရော တဒဝယဝေ’ဘိနီဟရိ;

()

ඒ බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ කලාප සම්මර්ශන ක්‍රමය මඟින්, අනාදිමත් කාලයක සිට පවත්නා දොළොස් වැදෑරුම් භව චක්‍රයට (පටිච්චසමුප්පාදයට) අයත් කොටස් පිළිබඳව සත් වැදෑරුම් අනුපස්සනාවන්හි ක්‍රමයෙන් සිත මෙහෙයවූ සේක.

---

၂၂.

22.

---

အနိစ္စတောဘုသမနုပဿမုဒ္ဓရိအသေသသင်္ခတဂတနိစ္စသညိတံ,အနတ္တတော သမနုဝိပဿ ဒုက္ခတောသသင်္ခတေပဇဟိ သုခတ္တသညိတံ;

()

සියලු සංස්කාර ධර්මයන් අනිත්‍ය වශයෙන් නැවත නැවතත් බලමින්, ඒවායෙහි පවත්නා 'නිත්‍ය ය යන සංඥාව' සම්පූර්ණයෙන්ම දුරු කළ සේක. එමෙන්ම සංස්කාරයන් දුක් වශයෙන් සහ අනාත්ම වශයෙන් බලමින්, ඒවායෙහි ඇති 'සැප ය යන සංඥාව' සහ 'ආත්ම ය යන සංඥාව' ද අත්හළ සේක.

---

၂၃.

23.

---

ဝိနောဒယီ သုမတိ ဝိရာဂနိဗ္ဗိဒါ-ဝသေန သင်္ခတဂတရာဂနန္ဒိယော,နိရောဓနိဿဇနဝသာ’နုပဿိယတထောဒယာဒိယနမသေသံဃတေ;

()

මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ උන්වහන්සේ විරාගය සහ නිර්වේදය (කලකිරීම) උපදවා ගැනීම මඟින්, සංස්කාරයන් කෙරෙහි පවත්නා රාගය සහ නන්දිය (ඇල්ම හා සතුට) දුරු කළ සේක. නිරෝධානුපස්සනාව සහ පටිනිස්සග්ගානුපස්සනාව මඟින් සියලු සංස්කාරයන්ගේ ඇතිවීම හා නැතිවීම මනාව දුටු සේක.

---

၂၄.

24.

---

ဝိဓာယဒုဗ္ဗိဓမနုပဿတော ကသတောအသေသသင်္ခတမပိ နာမရူပတော,နိဒါနတော ပုနခဏတော’ဒယဗ္ဗယံဥပဋ္ဌဟိ ဒွိဂုဏိတပဉ္စဝိသဓာ;

()

නාම-රූප වශයෙන් ද, හේතු (ප්‍රත්‍ය) වශයෙන් ද, ක්ෂණයක් පාසා ද සියලු සංස්කාරයන්ගේ ඇතිවීම හා නැතිවීම දෙයාකාරයකින් බලන්නා වූ උන්වහන්සේට, පනස් වැදෑරුම් (විසිපහ බැගින් දෙගුණයක් වූ) ආකාරයකින් උදයව්‍යය ඥානය (ඇතිවීම හා නැතිවීම පිළිබඳ ඥානය) පහළ විය.

---

၂၅.

25.

---

သုဓီမတော တရုဏဝိပဿနာယိ’မေဝိပဿကဿိ’တိ ဒသုပက္ကိလေသကာ,ဘဝုံပဘာသတိမတိပီတိနိစ္ဆယောသုခီ’ဟနာသမထနိကန္တျုပေက္ခနာ;

()

තරුණ විදර්ශනා (ආරම්භක විදර්ශනා) මට්ටමේ පසුවන ඒ මහා ප්‍රඥාවන්තයාට විදර්ශනා උපක්ලේශ දසය පහළ විය. එනම්: ඕභාස (ආලෝකය), ඥාන, පීති, පස්සද්ධි, සුඛ, අධිමොක්ඛ (නිශ්චය), පග්ගහ (වීර්යය), උපට්ඨාන (සිහිය), උපෙක්ඛා සහ නිකන්ති (සියුම් ඇල්ම) යන මේවාය.

---

၂၆.

26.

---

ပသန္နလောဟိတ ပရိပုဏ္ဏဝိဂ္ဂဟာဝိနိဂ္ဂတာ နိရဝဓိလောကဓာတုသု,ဝိပဿနာဗလပဘဝါ’ဘိပတ္ထရိသုဓန္တကဉ္စနရသပိဉ္ဇရပ္ပဘာ;

()

මනා පිරිසිදු ලේවලින් පිරිපුන් ශ්‍රී ශරීරයෙන් නික්මුණු, විදර්ශනා බලයෙන් උපන්, මනාව උණු කරන ලද රත්රන් දියරයක පැහැය බඳු වූ ශ්‍රී ෂඩ්වර්ණ රශ්මි මාලාවන් අප්‍රමාණ වූ ලෝක ධාතූන් පුරා පැතිරී ගියේය.

---

၂၇.

27.

---

အယံပထော နဘဝတိ တပ္ပဘာဒယောဝိသတ္တိကာပဘုတိကိလေသဝတ္ထုကာ,ပုနောဒယဗ္ဗယ မနုပဿတော တတောပထော သမုဗ္ဘဝိ ဒသုပက္ကိလေသဂံ;

()

මේ ආලෝකය ආදී දේ සැබෑ මාර්ගය නොවේ, ඒවා තණ්හාව ආදී කෙලෙස්වලට වස්තු විය හැකි දේය කියා වටහාගෙන, ඉන්පසු නැවතත් උදයව්‍යය (ඇතිවීම හා නැතිවීම) දකිමින් විමසන කල්හි, දස විදර්ශනා උපක්ලේශයන්ගෙන් මිදුණු සැබෑ මාර්ගය පහළ විය.

---

၂၈.

28.

---

ပထာပထံ သမုပပရိက္ခတောဣတိသုဓီမတော တရုဏဝိပဿကဿယာ,သမုဋ္ဌိတာ နိသိတဝိပဿနာမတိပထာပထိက္ခဏကဝိသုဒ္ဓိ ဝုစ္စတေ;

()

මෙසේ මඟ කුමක්ද, නොමඟ කුමක්ද කියා මනාව විමසා බලන ඒ මහා ප්‍රඥාවන්ත තරුණ විදර්ශක බෝසතාණන් වහන්සේට පහළ වූ ඒ තියුණු විදර්ශනා ප්‍රඥාව, 'මග්ගාමග්ගඥාණදස්සනවිසුද්ධිය' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၂၉.

29.

---

နရာသဘော အဓိဂတဉာတတီရဏ-ပရိညဝါ ဥပရိပဟာဏသင်္ခယာ,ပရိညယာ ဥဘယ ဝိသုဒ္ဓိသိဒ္ဓိယာတိသစ္စဒဿနပသုတော သမာရဘီ;

()

නරශ්‍රේෂ්ඨ වූ බෝසතාණන් වහන්සේ, ඥාතපරිඥාව සහ තීරණපරිඥාව ලබාගෙන, ඉන් ඉහළ පවත්නා ප්‍රහාණපරිඥාව සාක්ෂාත් කර ගැනීම සඳහා ද, විසුද්ධි ද්විත්වය (දිට්ඨිවිසුද්ධි, කංඛාවිතරණවිසුද්ධි ආදී පෙර කී විසුද්ධීන්) සම්පූර්ණ කිරීමෙන් ද යුක්තව, ත්‍රිවිධ සත්‍යයන් (දුක්ඛ, සමුදය, නිරෝධ යන සත්‍යයන්) දැකීම පිණිස විදර්ශනා කටයුතු ආරම්භ කළ සේක.

---

၃၀.

30.

---

အနိစ္စလက္ခဏမပကိ ဒုက္ခလက္ခဏံအနတ္တလက္ခဏမထ သဗ္ဗသင်္ခတေ,ယထာဝတော နသမနုပဿိ သန္တတိ-ရိယာပထေဟိစ ပိဟိတံဃဏေနသော;

()

සන්තතිය (පැවැත්මේ අඛණ්ඩතාව) හේතුවෙන් අනිත්‍ය ලක්ෂණය ද, ඉරියව් මඟින් දුක් ලක්ෂණය ද, ඝන සංඥාව (ඒකීයත්වයේ වැටහීම) මඟින් අනාත්ම ලක්ෂණය ද වැසී තිබුණු බැවින්, මින් පෙර සියලු සංස්කාරයන්හි පවත්නා ඒ ලක්ෂණ ත්‍රිත්වය නිසි පරිදි නොදකින ලදී.

---

၃၁.

31.

---

ဝိသောဓယံ မတိမုဒယဗ္ဗယေ တတောလဟုံ တိလက္ခဏဝိသဒတ္တဂေါ ဘုသံ,ဝိပဿနာပထပဋိပန္န မတ္တနာအလတ္ထဘင်္ဂဓိဘယဉာဏမာဒိကံ;

()

ඉන්පසු උදයව්‍යය (ඇතිවීම හා නැතිවීම) කෙරෙහි සිත පිරිසිදු කරගනිමින්, ඉතා ඉක්මනින් ත්‍රිලක්ෂණය පිළිබඳ මනා පැහැදීමකට පත්ව, විදර්ශනා මාර්ගයට පිළිපන් උන්වහන්සේ භංග ඥානය, භය ඥානය ආදී වූ ඉතිරි විදර්ශනා ඥානයන් පිළිවෙළින් ලබාගත් සේක.

---

၃၂.

32.

---

သယမ္ဘုနော ဥပရိနဝါနုပဿနာ-ဝိဘာဝနာ နဝဂုဏဝဏ္ဏနာယိဓ,ဝိဓီယတေ နဝဝိဓဉ္ဏဘာဝနာပဝုစ္စတေ သပကဋိပဒါဝိသုဒ္ဓိတိ;

()

ස්වයම්භූ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ඉහළ නව විදර්ශනාඥාන විභාග කිරීම හා නව අරහාදී බුදුගුණ වර්ණනා කිරීම මෙහි කරනු ලැබේ. ඒ නවවිධ ඥාන භාවනාව තමන්ට ප්‍රකට වූ 'පටිපදාඤාණදස්සනවිසුද්ධිය' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၃၃.

33.

---

မတီဟိတိဟိပိ စတုသစ္စဆာဒက-တမောဝိဓံသန သမနန္တရံ ထိရံ,နိရောဓဂေါစရမလဘိတ္ထ ဂေါတြဘု-မတိံ သုဓီ အနရိယဂေါတ္တဗာဟိရံ;

()

චතුරාර්ය සත්‍යය වසා සිටි මෝහන්ධකාරය විනාශ කළ සැනින්, ස්ථාවර වූ, නිරෝධය (නිවන) අරමුණු කොට ගත්, පෘථග්ජන ගෝත්‍රයෙන් බැහැර වූ ගෝත්‍රභූ ඥානය නුවණැති බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ ලැබූ සේක.

---

၃၄.

34.

---

ပသတ္ထဂေါတြဘုမတိဒိန္နသညကံသမူလမုဒ္ဓဋကလုသတ္တယံ သုဓီ,ဝိဗန္ဓဒုဂ္ဂတိဝိနိပါတနာဒိကံအထာဒိမံပဋိလဘီ ဉာဏဒဿနံ;

()

ප්‍රශංසනීය වූ ගෝත්‍රභූ ඥානයෙන් දෙන ලද සලකුණු ඇති, දුගති හා විනිපාත ආදී බාධාවන් ඇති කරන්නා වූ කෙලෙස් තුන (සක්කායදිට්ඨි, විචිකිච්ඡා, සීලබ්බතපරාමාස) මුල් සහිතව උදුරා දමමින්, නුවණැති උතුමාණෝ ප්‍රථම මාර්ග ඥානදර්ශනය (සෝතාපත්ති මග්ගඤාණය) ලබාගත් සේක.

---

၃၅.

35.

---

ယဒေဝနန္တရဖလဒန္တိ ပဏ္ဍိတာဝဒန္တိတပ္ဖလမပိ ပစ္စဝေက္ခဏံ,အလတ္ထ သော ပုန ဒုတိယာယ ဘုမိယာဝိပဿနံ သမဓိဂမာယ ဘာဝယီ;

()

පණ්ඩිතවරු යම් ඥානයකට වහාම ඵල දෙන ඥානය (අනන්තරික ඵල) යැයි කියත්ද, උන්වහන්සේ ඒ ඵලය ද, ප්‍රත්‍යවේක්ෂා ඥානය ද ලැබූ සේක. නැවත දෙවන භූමිය (සකෘදාගාමී භූමිය) ලැබීම පිණිස උන්වහන්සේ විදර්ශනාව වැඩූ සේක.

---

၃၆.

36.

---

ဘုသောဝိသောသိတ ဘဝဒုက္ခကဒ္ဒမံအကာလိကံ တနုကတကိဗ္ဗိသတ္တယံ,အနုတ္တရံ ဒုတိယမလတ္ထ တပ္ဖလံသပစ္စဝေက္ခဏမထ ဉာဏဒဿနံ;

()

සංසාර දුක් නමැති මඩ ගොහොරුව බොහෝ සෙයින් වියළා දැමූ, කෙලෙස් තුන (රාග, ද්වේෂ, මෝහ) තුනී කළා වූ, අකාලික වූ, අනුත්තර වූ දෙවන මාර්ග ඥානදර්ශනය ද, එහි ඵලය ද, ප්‍රත්‍යවේක්ෂා ඥානය ද උන්වහන්සේ ලබාගත් සේක.

---

၃၇.

37.

---

ဝိပဿနံပုနရပိဘာဝယံ သယံသမုဒ္ဓဋာလယပဋိဃံ ဘဝါပဟံ,သပစ္စဝေက္ခဏဖလဉာဏမဇ္ဈဂါအနုတ္တရံ တတိယက ဉာဏဒဿနံ;

()

නැවත ද විදර්ශනාව වඩමින්, භවය නසන සුළු වූ ද, ඇල්ම (ආලය) හා ක්‍රෝධය (පටිඝය) මුලිනුපුටා දැමූ, ප්‍රත්‍යවේක්ෂා ඥානය හා ඵල ඥානය සහිත අනුත්තර වූ තුන්වන මාර්ග ඥානදර්ශනය (අනාගාමී මග්ගඤාණය) ලබාගත් සේක.

---

၃၈.

38.

---

တိလက္ခဏံ ထိရမတိမာ’ဘိပတ္တိယာသုဘာဝယိက ဥပရိ စတုတ္ထဘုမိယာ,အဝါရိယာသနိရိဝ တာလမတ္ထကေကိလေသမုဒ္ဓနိရနိဟစ္စစာရိနံ;

()

සතරවන භූමිය (අරහත් භූමිය) ලැබීම පිණිස ස්ථාවර මනසින් යුතුව ත්‍රිලක්ෂණය මැනවින් වැඩූ සේක. වැළැක්විය නොහැකි අකුණු සැරයක් තල් ගසක මුදුනත බිඳ දමන්නාක් මෙන්, උන්වහන්සේ කෙලෙස් මුදුනත මුළුමනින්ම සිඳලූ සේක.

---

၃၉.

39.

---

နိဝါရိတာခိလ ဘဝစက္ကဝိဗ္ဘမံသဝါသနာပရိမိတ ပကာပနာသနံ,အနညဂေါစရ ဝရဉာဏဒဿနံအလတ္ထ တပ္ဖလမပိပစ္စဝေက္ခဏံ;

()

මුළු මහත් සංසාර චක්‍රයේ කැරකීම නැවැත්වූ, වාසනා ගුණයන් ද සහිතව කෙලෙස් මුළුමනින්ම විනාශ කළා වූ, අන්‍යයන් සතු නොවන උතුම් මාර්ග ඥානදර්ශනය ද, එහි ඵලය ද, ප්‍රත්‍යවේක්ෂා ඥානය ද උන්වහන්සේ ලබාගත් සේක.

---

၄၀.

40.

---

တဒါသဝက္ခယမတိဂ္ဉာဏဒဿန-ဝိသုဒ္ဓိဝုစ္စတိ အရဟတ္တပတ္တိယာ,သဟေဝစုဒ္ဒသဝိဓ ဗုဒ္ဓဗုဒ္ဓိယောဇိနော စတုဗ္ဗိဓ ပဋိသမ္ဘိဒါလဘီ;

()

එකල්හි ආශ්‍රවයන් ක්ෂය කිරීමේ ඥානය, අරහත්ත්වයට පැමිණීමේ 'ඥානදස්සනවිසුද්ධිය' යැයි කියනු ලැබේ. ඒ සමඟම ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ දහහතර වැදෑරුම් බුද්ධ ඥානයන් ද, සිව්පිළිසිඹියා පත් නුවණ ද ලබාගත් සේක.

---

၄၁.

41.

---

အသာဓာရဏံ ဉာဏဆက္ကံဗလာနိဒသ’ဋ္ဌာရသာဝေဏိကာ ဗုဒ္ဓဓမ္မာ,စတုဒ္ဓါဝိသာရဇ္ဇမိဒ္ဓါနုဘာဝါသမိဒ္ဓါသဟေစာရဟတ္တေန တဿ;

()

අසාධාරණ ඥාන හය, දසබල, දහඅටක් ආවේණික බුද්ධ ධර්මයන් ද, සිව්වැදෑරුම් වෛශාරද්‍ය ඥාන ද, සෘද්ධි අනුභාවයන් ද උන්වහන්සේගේ අරහත්ත්වය සමඟම සම්පූර්ණ විය.

---

၄၂.

42.

---

အဘိညေယျဓမ္မေ အဘိညာယ သာမံပရိညေယျ ဓမ္မေ ပရိညာယ သာမံ,ပဟာတဗ္ဗ ဓမ္မေ ပဟန္တွာန သာမံသနိဗ္ဗာနမဂ္ဂပ္ဖလံ သစ္ဆိကတွာ;

()

විශිෂ්ට ඥානයෙන් දැනගත යුතු ධර්මයන් තමන් වහන්සේම විශිෂ්ට ඥානයෙන් දැනගෙන, පිරිසිඳ දතයුතු ධර්මයන් තමන් වහන්සේම පිරිසිඳ දැනගෙන, ප්‍රහාණය කළ යුතු ධර්මයන් තමන් වහන්සේම ප්‍රහාණය කොට, නිර්වාණය ද, මාර්ග ඵලයන් ද ප්‍රත්‍යක්ෂ කොට;

---

၄၃.

43.

---

သိယာယာဝတာဉေယျ ဓမ္မပ္ပဝတ္တိသိယာတာဝတာ တဿ ဉာဏပ္ပဝတ္တိ,အဘိညာယ သဗ္ဗညုတာဉာဏ မာသိသဟေဝါရဟတ္တေန သဗ္ဗညု ဗုဒ္ဓေါ;

()

දතයුතු ධර්මයන්ගේ පැවැත්ම යම්තාක් ද, උන්වහන්සේගේ ඥානයේ පැවැත්ම ද ඒ තාක්ම විය. සියල්ල දැනගැනීමෙන් සර්වඥතා ඥානය පහළ වූ අතර, අරහත්ත්වය සමඟම උන්වහන්සේ සර්වඥ බුදුරජාණන් වහන්සේ බවට පත් වූ සේක.

---

၄၄.

44.

---

မဟာမောဟနိဒ္ဒါပဂေါမဂ္ဂဉာဏ-ပ္ပဗုဒ္ဓေါ’ဟိသမ္ဗောဓိယာ သောဘမာနော,မုနိန္ဒော ဒိနိန္ဒံ’ သုသန္ဒောဟဟာသိ-’န္ဒိရာမန္ဒိရိန္ဒိဝရာဘံအဟာသိ;

()

මහා මෝහ නමැති නින්දෙන් මාර්ග ඥානයෙන් පිබිදුණා වූ, සම්බෝධියෙන් බැබළුණා වූ මුනින්ද්‍රයන් වහන්සේ, කිරණ සමූහයෙන් සූර්යයා ද පරදවමින්, ලක්ෂ්මී දේවියගේ මන්දිරයේ ඇති නිල් මහනෙල් මලක ශෝභාව පැහැරගත් සේක.

---

၄၅.

45.

---

သုဗုဒ္ဓါဘိသမ္ဗောဓိပုဗ္ဗာစလမ္ဘာသဟေဝါရုဏော ဗုဒ္ဓသူရောဒယေန,သမုဋ္ဌာသိ ဝေနေယျ ဗန္ဓူဟိသဒ္ဓိံပဗုဇ္ဈိံသု အဗ္ဘုဂ္ဂတမှောဇကောသာ;

()

මැනවින් අවබෝධ කරගත් සම්බෝධිය නමැති පූර්ව පර්වතයෙන් (උදයගිරියෙන්) අරුණෝදය සමඟම බුද්ධ සූර්යයා උදාවීමෙන්, විනෙය ජනයා නමැති නෙළුම් පොහොට්ටු පිබිදී විකසිත වූහ.

---

၄၆.

46.

---

ဥဠာရာဝဘာသော တဒါ ဇာတိခေတ္တေဘုသံပါတုဘုတော မဟီသမ္ပဝေဓိ,သိဠာသာဠသေဠာဝတံသာ သုဘာနိနိမတ္တာနိ ဗတ္တိံသဇာတာတိလောကေ;

()

එකල්හි දසදහසක් ලෝකධාතුවෙහි (ජාතික්ෂේත්‍රයෙහි) මහත් වූ ආලෝකයක් පහළ විය, මහා පොළොව බෙහෙවින් කම්පා විය. ගල්, සල් ගස්, පර්වත ආදිය සහිත ලෝකයෙහි සුභ වූ තිස්දෙකක් පෙරනිමිති පහළ විය.

---

၄၇.

47.

---

တမောဇာလဝိဒ္ဓံသနာဒီနိ လောကေကရောန္တောဝ စတ္တာရိကိစ္စာနိ’မာနိ,သမုဋ္ဌာသိ တသ္မိံခဏေ ရံသိမာလိရိဝါဒိစ္စဝံသုဗ္ဘဝေါ ဗုဒ္ဓသူရော;

()

ලෝකයෙහි මෝහන්ධකාර ජාලය විනාශ කිරීම ආදී වූ මේ සතර වැදෑරුම් කෘත්‍යයන් සිදු කරමින්, සූර්ය වංශයෙහි උපන් බුද්ධ සූර්යයා, කිරණ මාලාවන්ගෙන් යුතු සූර්යයා මෙන් ඒ මොහොතෙහි උදාවී වදාළ සේක.

---

၄၈.

48.

---

မဟီလာဇဝုဋ္ဌီဟိ သဉ္ဆန္နဘုတာနဘံ ကနိဗ္ဘရံ ဂန္ဓဓုပဒ္ဓဇေဟိ,ဆဏှောကုလာ ကေဝလံ လောကဓာတုမဟာမင်္ဂလာဝါသ ကလီလာဝလမ္ဗိံ ()

මහා පොළොව ළාජ් (විලඳ) වැස්සෙන් වැසී ගියේය. අහස සුවඳ දුම් හා ධජ පටාකයන්ගෙන් පිරී ගියේය. මුළු ලෝකධාතුවම උත්සවශ්‍රීයෙන් හා විසිතුරු සැරසිලිවලින් පිරුණු මහා මංගල්‍ය නිවසක් බඳු විය.

---

၄၉.

49.

---

တဒါတပ္ပဒမ္ဘောဇ ပူဇာဂတာနံသိရော ဘတ္တိဘာရဉ္ဇလီနံ သုရာနံ,နိရာလမ္ဗမာကာသ ရန္ဓံ ဗဘာသပဘာသာရ စူဠာမဏိဟကာ’ကရာဠံ;

()

එකල්හි උන්වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් වැඳීමට පැමිණි, භක්තිබරව දොහොත් මුදුන් දී සිටි දෙවියන්ගේ හිස්වල තිබූ දීප්තිමත් සිළුමිණිවල කිරණින්, ආධාරකයක් නැති අහස් කුස ඒකාලෝක වී බැබළුණේය.

---

၅၀.

50.

---

ဂုဏောနာမ သက္ခန္ဓသန္တာန သုဒ္ဓိသကောသုဒ္ဓခနွ္ဓပ္ပဗန္ဓောဟိ ဗုဒ္ဓေါ,နမောဗုဒ္ဓဘုတဿ နိပ္ဖန္တဉာဏ-ပ္ပဟာဏာနုဘာဝါဟိရူပဿတဿ;

()

ගුණය යනු පංචස්කන්ධ සන්තානයේ පිරිසිදු භාවයයි. පිරිසිදු වූ ස්කන්ධ පරම්පරාවෙන් යුක්ත තැනැත්තාම බුදුහු වෙති. උත්පත්ති ඥානය, ප්‍රහාණය, අනුභාවය හා ශ්‍රී රූපයෙන් යුක්ත වූ, බුද්ධත්වයට පත් වූ ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේට මාගේ නමස්කාරය වේවා!

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေနယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ အဝိဒုရေ နိဒါနေ မဟာ ဗောဓိသတ္တဿ အရိယမဂ္ဂဉာဏာဘိသမ္ဗောဓိ သမဓိဂမ ပဝတ္တိပရိဒီပေါ စုဒ္ဒသမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සකල කවි ජනයාගේ හදවත්වලට ආනන්දය ගෙන දෙන, මේධානන්ද නම් යතිවරයාණන් විසින් විරචිත ජිනවංශදීපයෙහි, 'අවිදූරේ නිදානයෙහි' මහා බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ ආර්ය මාර්ගඥානයෙන් සම්බෝධිය ලබාගැනීමේ පුවත දක්වන දහහතරවන සර්ගය නිමාවට පත් විය.

---

ဇိနဝံသဒီပေ အဝိဒုရေ နိဒါနဘာဂေါ ဒုတိယော.

ජිනවංශදීපයෙහි දෙවන අවිදූරේ නිදාන කොටස නිමි.

---

၁.

1.

---

အဿေဝ ပကလ္လင်္ကဝရဿကာရဏာသီသက္ခိမံသာနိ စ ဒါရသုနဝေါ,ဒတွာ စိရဿံ အကရိန္တိ ဒုက္ကရံသော (ဣန္ဒဝံသာ’)ဘိဓဇော ဝိစိန္တယီ;

()

"මේ උතුම් පර්යංකය (බෝධි පල්ලංකය) උදෙසාම මම බොහෝ කලක් මුළුල්ලෙහි හිස, ඇස්, මස් සහ අඹුදරුවන් දන් දෙමින් දුෂ්කර ක්‍රියා කළෙමි" යි ශාක්‍ය වංශයේ ධ්වජයක් බඳු වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ සිතූ සේක.

---

၂.

2.

---

ပလ္လင်္ကတော တာဝ နဝုဋ္ဌဟံ တဟိံပလ္လင်္ကမာဓာယ နိသဇ္ဇ သတ္တဟံ,သင်္ကပ္ပပုဏ္ဏော’ဓိသမာဓယော မုနိသမ္မာ သမာပဇ္ဇိ အနေကကောဋိယော;

()

එකල්හි බෝධි පල්ලංකයෙන් නැඟී නොසිට, එහිම සත් දිනක් වැඩසිටිමින්, සංකල්පයන් සම්පූර්ණ කළා වූ, උසස් සමාධියෙන් යුතු මුනිවරයාණෝ කෝටි ගණන් සමාපත්තිවලට මැනවින් සමාවැදුණු සේක.

---

၃.

3.

---

နာ’ယံ ဇဟာတေ ဝိဇယာသနာ’လယံယံကိဉ္စိကိစ္စံ ကရဏိယမဿဟိ,သံဝိဇ္ဇတေ ဒါနိပိ ကာစိ ဒေဝတာသင်္ကာဘိဃာ’တာဘိဝိတက္ကယုံ ဣတိ;

()

"මුන්වහන්සේ තවමත් ජය පල්ලංකය අතහැර නොයති. උන්වහන්සේට තවමත් කළ යුතු කිසියම් කෘත්‍යයක් ඉතිරිව තිබේද?" යි සමහර දේවතාවෝ සැකයෙන් යුතුව සිතූහ.

---

၄.

4.

---

တာသံ ဝိဒိတွာန ဝိတက္ကမာသနာအဗ္ဘုဋ္ဌိတော သော ဂဂနင်္ဂဏံ ခဏံ,သံဒဿယန္တော ယမပါဋိဟာရိယံနိဿံသယော သံသယသလ္လမုဒ္ဓရီ;

()

ඔවුන්ගේ ඒ සැකය දැනගත් බුදුරජාණන් වහන්සේ, ආසනයෙන් නැඟී සිට එකෙණෙහිම අහස් කුසට පැනනැඟී, යමාමහ පෙළහර දක්වමින් ඔවුන්ගේ සැක නමැති හීසැරය මුළුමනින්ම උදුරා දැමූ සේක.

---

၅.

5.

---

နိဿာယ ပလ္လင်္ကမိမံ မဟီရုဟံသမ္ပတ္တသမ္ဗောဓိပဒေါ’သ္မိ စိန္တိယ,ဩရုယှ ပကလ္လင်္ကဌိတပ္ပဒေသတောပုဗ္ဗုတ္တရာနဉှိ ဒိသာန မန္တရာ;

()

"මේ උතුම් බෝධි වෘක්ෂය හා පල්ලංකය ඇසුරු කොට මම සම්බෝධියට පැමිණියෙමි" යි සිතා, අහසින් බැස, පල්ලංකය තිබූ ස්ථානයෙන් ඊසාන දිශාවෙහි (නැගෙනහිර හා උතුර අතර);

---

၆.

6.

---

သတ္တာဟ မိန္ဒိဝရစာရုလောစန-ပဉ္စပ္ပဘာသာရနိသေစနေန သော,သမပူဇယန္တော ဇယဗောဓိမာသနံအဋ္ဌာသိ လောကေကဝိလောစနော ဇိနော;

()

ලෝකයට එකම ඇසක් බඳු වූ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ, නිල් මහනෙල් මලක් වැනි සුන්දර නෙත් යුගලින් නොසැලෙන බැල්මෙන් යුතුව පස්පැහැති රශ්මි මාලාවන් විහිදුවමින්, ජය ශ්‍රී මහා බෝධි පල්ලංකය දෙස බලා සිටිමින් සත් දිනක් මුළුල්ලෙහි පූජා කළ සේක (අනිමිසලෝචන පූජාව).

---

၇.

7.

---

ဂန္တွာ ဌီတဋ္ဌာနဇယာသနန္တရာပုဗ္ဗာပရဿံ ဒိသိ သတ္တဝါသရံ,နိက္ခိတ္တစက္ကင်္ကိတပါဒပင်္ကဇောသော စင်္ကမီ နိမ္မိတရတနစင်္ကမေ;

()

උන්වහන්සේ වැඩසිටි ස්ථානයත් ජය පල්ලංකයත් අතර නැගෙනහිර හා බටහිර දිශාවෙහි, මවා වදාරන ලද රත්න චංක්‍රමණයෙහි චක්‍ර ලක්ෂණයෙන් යුතු ශ්‍රී පාද පද්මයන් තබමින් සත් දිනක් මුළුල්ලෙහි සක්මන් කළ සේක (රුවන්සක්මන).

---

၈.

8.

---

သော ဗောဓိတော ဥတ္တရပစ္ဆိမန္တရာဒေဝေဟိ နာနာရတနေဟိ နိမ္မိတေ,သတ္တာဟမတ္တံ မဏိမန္ဒိရေ မုနိသမ္မာဘိဓမ္မံ ပဝိဟာသိ သမ္မသံ;

()

බෝධීන් වහන්සේට වයඹ දිශාවෙහි දේවතාවන් විසින් විවිධ රත්නයෙන් මවන ලද රුවන් ගෙයි (රතනඝරයෙහි) වැඩහිඳිමින්, මුනිවරයාණෝ සත් දිනක් මුළුල්ලෙහි උතුම් අභිධර්මය මැනවින් මනසින් පිරික්සමින් කාලය ගත කළ සේක.

---

၉.

9.

---

မန္ထာစလေ’နမ္ဗုနိဓိံ’ဝ ကေသဝေါဝိညာဏကဏ္ဍာဒိဋသာ စတုဗ္ဗိဓံ,တသ္မိံ နိသိန္နော မုနိ ဓမ္မသင်္ဂဏိ-မာလောလယီ ဉာဏဗလေန ဒုဒ္ဒသံ;

()

එහි වැඩසිටිමින් මුනිවරයාණෝ, මන්දාර පර්වතයෙන් කිරි සයුර කලඹන්නාක් මෙන්, විඥාන කාණ්ඩයෙන් ඇරඹෙන සිව්වැදෑරුම් ප්‍රභේදයන්ගෙන් යුත්, දැකීමට අපහසු වූ 'ධම්මසංගණී' ප්‍රකරණය තමන් වහන්සේගේ ඥාන බලයෙන් මැනවින් විමසා බැලූ සේක.

---

၁၀.

10.

---

ဝေဘင်္ဂိယံ ခန္ဓဝိဘင်္ဂမာဒိကံဂမ္ဘီရမဋ္ဌာရသဓာ သုဒုဗ္ဗုဓံ,သော မာရဘင်္ဂေါ’ထ ဝိဘင်္ဂသာဂရံသံခေါဘယီ ဉာဏယုဂန္တဝါယုနာ;

()

ඉන්පසු මාර පරාජය කළ බුදුරජාණන් වහන්සේ, ස්කන්ධ විභංගය ආදී වූ, ඉතා ගැඹුරු වූ ද, අවබෝධ කිරීමට අතිශයින් දුෂ්කර වූ ද දහඅට වැදෑරුම් 'විභංග' සාගරය තමන් වහන්සේගේ මහා ඥාන නමැති ප්‍රචණ්ඩ වාතයෙන් සලිත කළ සේක (මැනවින් විමසා බැලූ සේක).

---

၁၁.

11.

---

သော ဓာတုသုညတ္တပဇာနနော ဇိနောနိဿတ္တနိဇ္ဇိဝသဘာဝဓာတုယော,ဝိတ္ထာရယန္တော တဒနန္တရံ ဝရံနာနာနယံ ဓာတုကထံ ဝဝတ္ထယီ;

()

ධාතූන්ගේ ශූන්‍ය භාවය දන්නා වූ, සත්ත්වයෙකු නොවන ජීවයෙකු නොවන ස්වභාවය ඇති ධාතූන් විස්තර කරමින්, ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ ඉන් අනතුරුව විවිධ ක්‍රමයන්ගෙන් යුත් උතුම් 'ධාතුකථා' ප්‍රකරණය විග්‍රහ කළ සේක.

---

၁၂.

12.

---

ခန္ဓာဒိပညတ္တိဝသေန ဆဗ္ဗိဓာပညတ္တိယော’တိ သုဝိဘတ္တမာတိကံ,ပညာယ သဗ္ဗညုဇိနော’ထ ပုဂ္ဂလ-ပညတ္တိ မာလောလယိ အဂ္ဂပုဂ္ဂလော;

()

උත්තරීතර උත්තමයාණන් වූ සර්වඥ බුදුරජාණන් වහන්සේ ස්කන්ධ පඤ්ඤත්තිය ආදී වශයෙන් සය වැදෑරුම් පඤ්ඤත්තීන් මැනවින් බෙදා දක්වන ලද මාතෘකා ඇති 'පුග්ගලපඤ්ඤත්ති' ප්‍රකරණය තමන් වහන්සේගේ ප්‍රඥාවෙන් මැනවින් විමසා බැලූ සේක.

---

၁၃.

13.

---

ဝါဒီဘသီဟော သကဝါဒမဏ္ဍလံဩရုယှ သမ္မာ ပရဝါဒမဏ္ဍလံ,သုတ္တာနိ သင်္ဂယှ သဟဿမဋ္ဌဓာသံခိတ္တ မာဒေါ မုခဝါဒယုတ္တိကံ;

()

වාදීන් නමැති ඇතුන් මර්දනය කරන සිංහයෙකු බඳු වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ, ස්වකීය වාද මණ්ඩලයට ද, පර වාද මණ්ඩලයට ද බැස, මුල් කාලයෙහි වාචික යුක්තීන්ගෙන් සංක්ෂිප්තව තිබූ අටදහසක් සූත්‍රයන් එක්තැන් කොට;

---

၁၄.

14.

---

ဉာဏေန ဝိတ္ထာရိယမာန မတ္တနောကိဉ္စာပျ’နန္တာပရိယန္တ မုတ္တမံ,တက္ကီဟိ နက္ကာဝစရံ နကေဟိစိနာထော ကထာဝတ္ထု မထာ’ဘိသမ္မသိ;

()

තර්ක කරන්නන් විසින් හෝ අන් කිසිවෙකු විසින් අවබෝධ කළ නොහැකි, තමන් වහන්සේගේ ඥානයෙන් විස්තර කරන ලද, අනන්ත වූ ද අපරිමිත වූ ද උතුම් 'කථාවත්ථු' ප්‍රකරණය ලෝකනාථයන් වහන්සේ ඉන්පසු මැනවින් විමසා බැලූ සේක.

---

၁၅.

15.

---

ယံ မူလခန္ဓာဒိဝသာ ဒသဗ္ဗိဓံဥဒ္ဒေသနိဒ္ဒေသပဒါ’နုရူပတော,နိဋ္ဌာနတော သံသယတော ဝိဘာဂိယံဂမ္ဘီရဉာဏေန’ထ သာဂရူပမံ;

()

මූල, ස්කන්ධ ආදී වශයෙන් දස වැදෑරුම් වූ ද, උද්දේස (සංක්ෂේප) සහ නිද්දේස (විස්තර) පදයන්ට අනුරූප වූ ද, නිශ්චයන්ගෙන් හා සැකයන්ගෙන් විභාග කරනු ලැබුවා වූ ද, සාගරයක් වැනි වූ ඒ ගැඹුරු ඥානයෙන් (සර්වඥතා ඥානයෙන් යුත් බුදුරජාණන් වහන්සේ);

---

၁၆.

16.

---

သန္တံ ပဏိတံ နိပုဏံ သုဒုဒ္ဒသံဂုဠှံ အတက္ကာဝစရံ အစိန္တိယံ,နာနာနယံ တံ ယမကံ သုသညမောဓမ္မဿရော သမ္မသိ နိပ္ပဒေသတော;

()

ශාන්ත වූ ද, ප්‍රණීත වූ ද, නිපුණ වූ ද, දැකීමට ඉතා දුෂ්කර වූ ද, ගුප්ත වූ ද, තර්කයට විෂය නොවන්නා වූ ද, අචින්ත්‍ය වූ ද, අනේකවිධ නයින් යුක්ත වූ ඒ යමක ප්‍රකරණය, මැනවින් සංවර වූ ධර්මේශ්වරයන් වහන්සේ (බුදුරජාණන් වහන්සේ) සර්වාකාරයෙන් පිරික්සා වදාළ සේක.

---

၁၇.

17.

---

နာနာနယု’တ္တုင်္ဂတရင်္ဂနိဗ္ဘရံနေယျတ္ထနီတတ္ထမဏိဟိ မဏ္ဍိတံ,ဓမ္မန္တရာဝဋ္ဋသတံ အထာပရံသဒ္ဓမ္မခန္ဓောဒကခန္ဓပူရိတံ;

()

අනේකවිධ න්‍යායයන් නමැති උස් වූ රළ මාලාවෙන් ගහන වූ ද, නෙය්‍යත්ථ (පැහැදිලි කළ යුතු අර්ථ) සහ නීතත්ථ (පැහැදිලි කරන ලද ස්ථිර අර්ථ) නමැති මැණික්වලින් අලංකාරවත් වූ ද, සිය ගණනක් වූ ධර්මාවර්තයන්ගෙන් (සුළිවලින්) යුක්ත වූ ද, සද්ධර්ම ස්කන්ධ නමැති ජල කඳින් පිරී ඉතිරී ගියා වූ ද;

---

၁၈.

18.

---

သတ္ထာ စတုဗ္ဗိသ တိမတ္တပစ္စယ-ဝေလံ ပရိစ္ဆေဒဝိသာလပဋ္ဋနံ,ဂမ္ဘီရပဋ္ဌာန မဟဏ္ဏဝံ ကထံအာလောလယံ သမ္မသိ ဉာဏမေရုနာ;

()

ශාස්තෘන් වහන්සේ විසිහතරක් වූ ප්‍රත්‍යයන් නමැති වෙරළ තීරය ඇති, සීමා නිර්ණයන් නමැති විශාල තොටුපොළවල් ඇති, ගැඹුරු වූ මහා පට්ඨාන මහා සාගරය, තමන් වහන්සේගේ ඥානය නමැති මහා මෙර පර්වතයෙන් කැලඹීමට ලක් කරමින් කෙසේ නම් පිරික්සා වදාළ සේක් ද?

---

၁၉.

19.

---

နိဿင်္ဂဉာဏော မုနိ ဟေတုပစ္စယောဣစ္စာဒိနာ’ရောပိတမာတိကာရဟံ,နိဒ္ဒိဋ္ဌနိဒေဒသပဒံ ပပဉ္စိတ-ဉေယျံ စတုဗ္ဗီသဝိဓံ သုဒုဗ္ဗုဓံ;

()

ආසක්ත බවක් (ඇලීමක්) නොමැති ඥානයෙන් යුත් මුණිවරයන් වහන්සේ, 'හේතු ප්‍රත්‍යය' ආදී වශයෙන් පිහිටුවන ලද මාතෘකාවන්ට සුදුසු වූ, උද්දේශ සහ නිර්දේශ පදයන්ගෙන් යුත්, විස්තර වශයෙන් අවබෝධ කටයුතු වූ, අවබෝධ කිරීමට ඉතා දුෂ්කර වූ විසිහතර වැදෑරුම් (පට්ඨාන ධර්මය);

---

၂၀.

20.

---

နိဿာယ ဗာဝီသဝိဓေ တိကေ တိက-ပဋ္ဌာန မန္တောဂဓနာမရူပိကေနိဿာယ နိဿေသကေ တထာ ဒုက-ပဋ္ဌာန မန္တောဂဓနာမရူပိကေ ()

බාවිසි (විසිදෙකක්) වැදෑරුම් වූ ත්‍රිකයන් ඇසුරු කරමින්, නාමරූපයන් අන්තර්ගත කොට ගත් 'ත්‍රික පට්ඨානය' ද, එලෙසම සියලුම දුකයන් (ද්වයයන්) ඇසුරු කරමින්, නාමරූපයන් අන්තර්ගත කොට ගත් 'දුක පට්ඨානය' ද;

---

၂၁.

21.

---

ဗာဝိသမတ္တာ တိကမာတိကာ ဒုကေပက္ခိပ္ပ ပဋ္ဌာနဝိဒံ ဒုကန္တိကံ,ဗာဝီသမတ္တာယ တိကေ သတံဒုကေပက္ခိပ္ပ ပဋ္ဌာနမိဒံက တိကဒ္ဒုကံ;

()

විසිදෙකක් වූ ත්‍රික මාතෘකාවන් දුකයන් (ද්වයයන්) තුළට ඇතුළත් කොට, පට්ඨාන ක්‍රම දන්නා සේක් 'දුක-ත්‍රික පට්ඨානය' ද, විසිදෙකක් වූ ත්‍රිකයන් සියයක් වූ දුකයන් තුළට ඇතුළත් කොට, මෙම 'ත්‍රික-දුක පට්ඨානය' ද;

---

၂၂.

22.

---

ကတွာ တိကေသွေ’ဝ တိကေ ဒုဝီသတိပဋ္ဌာန မန္တောဂတိကေ တိကတ္တိကံ,ကတွာ ဒုကေသွေ’ဝ တထာ သတံဒုကေပဋ္ဌာန မန္တာဂေတိကေ ဒုကဒ္ဒုကံ;

()

ත්‍රිකයන් තුළම ත්‍රිකයන් ඇතුළත් කොට, විසිදෙකක් වූ ත්‍රිකයන් පට්ඨානයට ඇතුළත් කරමින් 'ත්‍රික-ත්‍රික පට්ඨානය' ද, එලෙසම දුකයන් තුළම දුකයන් ඇතුළත් කොට, සියයක් වූ දුකයන් පට්ඨානයට ඇතුළත් කරමින් 'දුක-දුක පට්ඨානය' ද;

---

၂၃.

23.

---

ဣစ္စာနုလောမေ ဇနယာနိ ပက္ခိပံဆ ပ္ပစ္စနီယေ’ပိ နယာနိ ပက္ခိပံ,ဧဝံ ခိပိတွာ အနုလောမပစ္စနိ-ယေစာ’ပိ ဆ ပ္ပစ္စနိယာ’နုလောမကေ;

()

මෙලෙස අනුලෝම වශයෙන් ද ක්‍රමයන් ඇතුළත් කරමින් ද, පච්චනීය වශයෙන් ද ක්‍රම හයක් ඇතුළත් කරමින් ද, එසේම අනුලෝම-පච්චනීය වශයෙන් සහ පච්චනීය-අනුලෝම වශයෙන් ද ක්‍රමයන් ඇතුළත් කොට;

---

၂၄.

24.

---

ဂမ္ဘီရပဋ္ဌာနမဟောဒဓိံ ဣတိသင်္ခေါဘယံ သမ္မသိ ဉာဏမေရုနာ,တံ သမ္မသန္တဿ သဝတ္ထုကံ ဆဝိ-ဝဏ္ဏော ပသန္တော’သိ ပသီဒိ လောဟိတံ;

()

මෙසේ ගැඹුරු වූ පට්ඨාන මහා සාගරය, සිය ඥානය නමැති මහා මෙර පර්වතයෙන් කැලඹීමට ලක් කරමින් උන්වහන්සේ පිරික්සා වදාළ සේක. එය පිරික්සන්නා වූ උන්වහන්සේගේ වස්තු රූපය ද සහිත වූ ශරීර වර්ණය අතිශයින් ප්‍රසන්න විය, ලේ ධාතුව ද අතිශයින්ම පිරිසිදු විය.

---

၂၅.

25.

---

တသ္မိံခဏေ စတ္တဇဝဏ္ဏဓာတုယောအဋ္ဌံသု ဌာနမှိ အသိတိဟတ္ထကေ,အညတြ’ဓိဋ္ဌာနဗလံ သရီရတောဆဗ္ဗဏ္ဏရံသီ ဝိသရာ’ဟိနိစ္ဆရုံ;

()

එම ක්ෂණයෙහි උපන් ශරීර වර්ණ ධාතූහු අසූ රියනක් තැන්හි පැතිරී සිටියහ. විශේෂ අධිෂ්ඨාන බලයකින් තොරවම උන්වහන්සේගේ ශරීරයෙන් ෂඩ්වර්ණ බුද්ධ රශ්මි මාලාවෝ විහිදී නික්මුණහ.

---

၂၆.

26.

---

သေဝါလကာလိန္ဒိနဒိ’န္ဒိရာပတိ-နိလမ္ဗရိ’န္ဒိဝရဝဏ္ဏသန္တိဘာ,ကေသ’က္ခိမဿူဟိက ဝိနိဂ္ဂတာ ဘုသံနီလပ္ပဘာ’သေသဒိသာ အလင်္ကရုံ;

()

පාසි, කාලින්දී නදිය, විෂ්ණු දෙවියන්ගේ ශරීර වර්ණය, නිල් වස්ත්‍ර සහ නිල් මහනෙල් මල්වල වර්ණයට බඳු වූ, බුදුරජාණන් වහන්සේගේ කේශ කලාපයෙන්, නේත්‍රයන්ගෙන් සහ රැවුලෙන් නික්මුණු නිල් පැහැති රශ්මි මාලාවෝ සකල දිශාවන් අලංකාරවත් කළහ.

---

၂၇.

27.

---

တာသံ ဝသာ’ သေသဒိသာဝိလာသိနီအာသုံ ယထာ ပါရုတနီလကမ္ဗလာ,တာ စက္ကဝါဠာတိ ပပူရယန္တိယောဓာဝိံသု နိလောပလစုဏ္ဏသန္နိဘာ;

()

එම නිල් රශ්මිය හේතුවෙන් දිශා නමැති ලලනාවෝ නිල් පැහැති සළුවක් පොරවාගත්තවුන් මෙන් වූහ. නිල් මැණික් කුඩු වැනි වූ ඒ රශ්මි මාලාවෝ සක්වල පුරවමින් ඉදිරියට ගලා ගියහ.

---

၂၈.

28.

---

နိဿေသလောကံ ဟရိတာလကုင်္ကုမ-စုဏ္ဏေဟိ သောဝဏ္ဏရသေဟိ မိဿကံ,အာလေပယန္တီဝိယ ပီတရံသိယောယာ နိဂ္ဂတာ ကဉ္စနသန္နိဘတ္တစာ;

()

රන්වන් වූ ශරීර සමෙන් නික්මුණු පීත (කහ) වර්ණ රශ්මි මාලාවෝ, මුළු ලෝකයම හිරියල් සහ කුංකුම කුඩු මුසු වූ රන් දියරයෙන් ආලේප කරන්නාක් මෙන් විහිදී ගියහ.

---

၂၉.

29.

---

တာသံ ဝသေနာ’သိ သိဏေရုပဗ္ဗတ-ရာဇာ ဝိလိနော’ဝ မဟဏ္ဏဝေ ဇလံ,သံကပ္ပိတာ’ဝ’ဋ္ဌ ဒိသာဂဇာ’ဘဝုံနိဒ္ဓန္တစာမီကရကပ္ပနာဒိနာ;

()

ඒ කහ පැහැති රශ්මියේ බලයෙන් මහා මෙර පර්වත රාජයා මහා සාගර ජලයෙහි දිය වී ගියාක් මෙන් ද, අටදිසාවන්හි සිටි දික්ඇතුන් උණු කරන ලද රන් ආභරණයෙන් සැරසී වෙව්ලන්නාක් මෙන් ද වූහ.

---

၃၀.

30.

---

လာခါရသာနံ ပရိသေစနံ ဝိယနိန္ဒူရစုဏ္ဏော’ကိရဏံ’ဝ ယာဒိသိ,သဉ္ဈာပဘာရတ္တသုရတ္တရံသိယောနိက္ခမ္မ ဓာဝိံသု သမံသလောဟိတာ;

()

ලාක්ෂා රස ඉසින්නාක් මෙන් ද, සින්දූර කුඩු විසුරුවන්නාක් මෙන් ද, සන්ධ්‍යා වලාකුළුවල පැහැය බඳු වූ අතිශයින් රතු පැහැති රශ්මි මාලාවෝ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ මස් සහ ලේ ධාතුවෙන් නික්ම එකසේ විහිදී ගියහ.

---

၃၁.

31.

---

တာသံ ဝသေနာ’ခိလဘူမိကာမိနီအာသီ နိမုဂ္ဂါရိဝ ဥတ္တရဏ္ဏဝေ,အမ္ဘောဇရာဂေဟိ သုနိမ္မိတာနိ’ဝသဗ္ဗာနိ ဒဗ္ဗာနျ’ဘဝုံ ဇဂတ္တယေ;

()

ඒ රතු පැහැති රශ්මියේ බලයෙන් මුළු පෘථිවි කාන්තාව ලේ මුහුදක ගිලී ගියාක් මෙන් පෙනුණි. තුන් ලෝකයෙහි වූ සියලු වස්තූන් පද්මරාග මැණික්වලින් මැනවින් සාදන ලද්දාක් මෙන් දිස් විය.

---

၃၂.

32.

---

ယာကုန္ဒသောဂန္ဓိကစန္ဒစန္ဒိကာ-ကပ္ပူရခီရောဒဓိဝီစိပဏ္ဍရာ,အဋ္ဌီဟိ ဒါဌာဟီ ဝိတဿဋာ ဘုသံဩဒါတရံသီ ဓဝလီကရုံ ဒိသာ;

()

පිච්ච මල්, සෝගන්ධික මල්, චන්ද්‍රයා, චන්ද්‍ර කාන්තිය, කපුරු සහ කිරි සයුරේ රළ මාලාවන් මෙන් සුදු පැහැති වූ, බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ඇටවලින් සහ දළ දාතූන්ගෙන් නික්මුණු ශ්වේත (සුදු) වර්ණ රශ්මි මාලාවෝ දිශාවන් ධවල වර්ණයෙන් බබළවමින් විහිදී ගියහ.

---

၃၃.

33.

---

တာသံ ဝသေနာ’သိ ယထာ မဟီဝဓုဩဒါတဝတ္ထေဟိ နိဝတ္ထပါရုတာ,တာ ခီရဓာရာပရိသေကဗန္ဓုရာဓာဝိံသု ဗုဒ္ဓဿ ယသောနိဘာပဘာ;

()

ඒ සුදු පැහැති රශ්මියේ බලයෙන් පෘථිවි වධූ තොමෝ සුදු පැහැති වස්ත්‍රයන් හැඳ පෙරවා ගත්තාක් මෙන් වූවාය. කිරි දහරාවන්ගෙන් නහවන්නාක් මෙන් මනහර වූ, බුදුරජාණන් වහන්සේගේ කීර්තිය බඳු වූ ඒ රශ්මි මාලාවෝ විහිදී ගියහ.

---

၃၄.

34.

---

သဗ္ဗာဒိသာယော’ခိလလောကဓာတုယောမဉ္ဇိဋ္ဌပင်္ကေဟိ ဝိလေပယန္တိ’စ,နိက္ခမ္မ မဉ္ဇိဋ္ဌပဘာ တတောတတောဓာဝိံသု သဉ္စုဏ္ဏပဝါဠသန္တိဘာ ()

සියලු දිශාවන් සහ සකල ලෝකධාතූන් මංජිෂ්ඨ (තද රතු) දියරයෙන් ආලේප කරන්නාක් මෙන් ද, කුඩු කරන ලද පබළු වැනි වූ ද, මංජිෂ්ඨ වර්ණ රශ්මි මාලාවෝ ඒ ඒ තැනින් නික්ම විහිදී ගියහ.

---

၃၅.

35.

---

နီလာဒိဓာတုဿရသေဟိ ပဉ္စဟိဝဏ္ဏေဟိ ပုပ္ဖေဟိ မဏီဟိသတ္တဟိ,သမ္ပူရယန္တီ’ဝ ပဘာ ပဘဿရာနိက္ခမ္မ လောကံ သကလံ အလင်္ကရုံ;

()

නිල් ආදී වූ ශරීර ධාතූන්ගේ ස්වභාවික වර්ණ පහෙන් ද, මල්වලින් හා සප්තවිධ රත්නයන්ගෙන් මුළු ලෝකය පුරවන්නාක් මෙන් වූ, ඒ ප්‍රභාස්වර (දීප්තිමත්) රශ්මි මාලාවෝ නික්ම මුළු ලෝකයම අලංකාරවත් කළහ.

---

၃၆.

36.

---

တာ ရံသိယော ဗျာပိယ မေဒိနိံ မဟီ-သန္ဓာရကံ ဝါရိ မထော သမီရဏံ,ဟေဋ္ဌာ’ဇဋာကာသတလံ တထူပရိဂဏှိံသု လောကံ တိရိယံ နိရာဝဓိံ;

()

ඒ... රශ්මි මාලාවෝ මහා පොළොව ද, පොළොව දරා සිටින ජලය ද, ඉන්පසු වායුව ද පතුරුවමින්, පහළ අජටාකාශය දක්වා ද, එලෙසම ඉහළ අහස දක්වා ද, හරස් අතට සීමාවක් නොමැතිව මුළු ලෝකයම වෙළා ගත්හ.

---

၃၇.

37.

---

ဒေဝဒ္ဒုမု’ယျာနဝိမာနဘုသဏ-စန္ဒ’က္ကတာရာနိကရာ’မရာ တတော,သဏ္ဌာနမတ္တေဟိ ဝိဇာနိယာ’ဘဝုံတာ နိဂ္ဂတာ အဇ္ဇတနာ’ပိ ဓာဝရေ;

()

ඉන්පසු දිව්‍ය වෘක්ෂයන්, උද්‍යානයන්, දිව්‍ය විමාන, ආභරණ, චන්ද්‍රයා, සූර්යයා, තරු සමූහය සහ දෙවිවරුන්ගේ රූපයන් හුදෙක් ඔවුන්ගේ හැඩතලවලින් පමණක් හඳුනාගත හැකි තරමට වැසී ගියේය. එදා නික්මුණු ඒ රශ්මි මාලාවෝ අදටත් ඉදිරියට ගලා යති.

---

၃၈.

38.

---

တမှာ’ဘီဂန္တွာ ဃနနီလသာခိနောနိဂြောဓသာခိဿ’ဇပါလသညိနော,မူလေ နိသဇ္ဇာ’ဓိသုခံ ဝိမုတ္တိဇံသတ္ထာ’နုဘောန္တော ပဝိဟာသိ သတ္တဟံ;

()

එතැනින් නික්මී ගොස්, ඝන නිල්වන් අතුපතරින් යුත් 'අජපාල' නම් වූ නුග රුක මුල වැඩ හිඳ, ශාස්තෘන් වහන්සේ විමුක්ති සැපය අනුභව කරමින් සත් දිනක් එහි වාසය කළ සේක.

---

၃၉.

39.

---

ဩရုယှ တသ္မိံသမယေ ဝိမာနတောဒါနာဒယော ပါရမိယော ဘဝါဘဝံ,ဓာဝံ အသာဓာရဏဉာဏသိဒ္ဓိယာဧသော’ဝ နာ’ဟံ အဘိသင်္ခရိံ ဣတိ;

()

එම අවස්ථාවෙහි වසවර්ති මාරයා තම විමානයෙන් බැස, 'මම භවයෙන් භවයට සැරිසරමින්, මේ සාධාරණ නොවන ඤාණ සිද්ධිය උදෙසා දානාදී පාරමිතාවන් සම්පූර්ණ නොකළෙමි' යි සිතමින්;

---

၄၀.

40.

---

ဩတာရပေခေါ နဝိပဿ ဧတ္တကံကာလံ ကလင်္ကံ အကလင်္ကရူပိနော,သောကာ’ကုလော အစ္ဆိ ဆမာယ သောဠသ-လေခါ ဝိလေခံ ကလိမာ အဝမ္မုခေါ;

()

බුදුරජාණන් වහන්සේගේ වරදක් සෙවීමේ අපේක්ෂාවෙන් සිටි ඒ පාපිෂ්ඨ මාරයා, මෙතෙක් කල් කිසිදු කැළලක් නැති උන්වහන්සේ කෙරෙන් කිසිදු වරදක් නොදැක, ශෝකයෙන් ආකූල ව, බිම බලාගෙන පොළොවෙහි ඉරි දහසයක් අඳිමින් සිටියේය.

---

၄၁.

41.

---

ကသ္မာ နပညာယတိ’ဒါနိ နောပိတာဩလောကယန္တိ ကွ ဂတော’တိ ဒုက္ခိတံ,သောကေန လေခါ လိခမာန မဉ္ဇသေဒိသွာ နိသိန္နံ ပိတရံ သုဒုမ္မုခံ;

()

අපගේ පියාණන් දැන් නොපෙනෙන්නේ මන්ද, ඔහු කොහේ ගියේදැයි සොයමින් බලන කල, ශෝකයෙන් පෙළෙමින් මාර්ගයෙහි ඉරි අඳිමින්, කනගාටුදායක මුහුණින් යුතුව අසුන්ගෙන සිටින තම පියාණන් දැක;

---

၄၂.

42.

---

တတြော ပဂန္တွာ ဝသဝတ္တိဓီတရောပုစ္ဆိံသု တဏှာ အရတီ ရဂါ လဟုံ,ကိံ တာတ ကိံ တာတ ကိမေတ္ထ ဈာယသိကော တေ ပရော ကေန ပရာဇိတော တုဝံ;

()

වසවර්ති මාරයාගේ දූවරුන් වූ තණ්හා, අරතී සහ රාගා යන තිදෙනා වහා එතැනට ගොස්, 'පියාණෙනි, කුමක්ද මේ? පියාණෙනි, කුමක්ද මේ? ඔබ මෙහි කුමක් ගැන සිතමින් ලතවෙන්නේද? ඔබේ සතුරා කවුද? ඔබ කවුරුන් විසින් පරාජය කරනු ලැබුවේද?' යි ඇසූහ.

---

၄၃.

43.

---

သုဒ္ဓေါဒနဿာ’ဝနိပဿ ဩရသောပတွာ’ဟိသမ္ဗောဓိပဒံက မုခေ မသိံ,မက္ခေသိ မေ ဆိန္ဒိတမာရဗန္ဓနောတသ္မာ’နုသောစာမိ ကထေသိ ပါပိမာ;

()

එවිට ඒ පාපිෂ්ඨ මාරයා පවසනුයේ, 'සුද්ධෝදන රජුගේ ඖරස පුත්‍රයා බුද්ධත්වයට පත්ව, මාර බන්ධනයන් සිඳදමා මගේ මුහුණෙහි දැලි තැවරුවේය. එබැවින් මම මෙසේ ශෝක වෙමි' යන්නයි.

---

၄၄.

44.

---

အာနီယ တံ မတ္တဂဇံ’ဝ မာရဇိံရာဂါဒိပါသေဟိ မယံ သုဗန္ဓိယ,ဒဿာမ ဝေါ ပဿထ တာတ နော ဗလံမာသောစိ မာဈာယိ’တိ ဓီတရော’ဗြဝုံ;

()

පියාණෙනි, මාර ජයග්‍රහණය කළ ඒ මුණිවරයා මත් වූ ඇතෙකු මෙන් රාගාදී මාර පාශයන්ගෙන් මැනවින් බැඳ ඔබ වෙත රැගෙන එන්නෙමු. අපගේ බලය බලන්න. ශෝක නොකරන්න, බිය නොවන්නැයි දූවරු පැවසූහ.

---

၄၅.

45.

---

သိင်္ဂါရသင်္ဂါမဓရာ’ဝတာရိနီဘုဘင်္ဂဗာဏာသနမတ္တဓာရိနီ,အာရောပိတာ’ပါင်္ဂသရာ’ပျ’နိဿရာကာမာရိမာရာရိသရဝျဒါရဏေ;

()

ශෘංගාර නමැති යුද්ධයට සැරසී පැමිණියා වූ ද, බැම නැමීම නමැති දුන්න දරා සිටියා වූ ද, ඇස් කොනින් බලන බැල්ම නමැති ඊතල විදින්නා වූ ද, කාමයාගේ සහ මාරයාගේ සතුරා වූ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ හදවත විදීමට සැරසුණා වූ ද (මාර දූවරු);

---

၄၆.

46.

---

သေဝါလနီလာမလကုန္တလာကုလာဗာလိန္ဒုလေခေ’ဝလလာဋမဏ္ဍလာနိလုပ္ပလက္ခီ စလဟေမကုဏ္ဍလာ-လင်္ကာရကဏ္ဏာ’လိကလာပဘာ’လကာ ()

පාසි වැනි නිල්වන් පිරිසිදු කෙස් කළඹින් යුත්, බාල චන්ද්‍ර රේඛාවක් බඳු වූ නළල් තලයක් ඇති, නිල් මහනෙල් වැනි නෙත් ඇති, සෙලවෙන රන් කුණ්ඩලාභරණයෙන් සැරසුණු කන් ඇති, බඹර සමූහයකගේ පැහැය ඇති මුහුණ වටා ඇති කෙස් රොදවල් ඇති;

---

၄၇.

47.

---

ဝါဏိလတာဝေလ္လိတဖုလ္လမာလတီ-ဒန္တာဝလီ ပလ္လဝပါဋလာဓရာ,ကန္ဒပ္ပကီဠာလယဟေမကာဟဠ-သင်္ကာသနာသာ ကမလာမလာနနာ;

()

ලතාවක් බඳු වූ මුවෙහි පිපුණු සමන් පිච්ච මල් වැනි දත් පෙළක් ඇති, දලු වැනි රත්පැහැති තොල් සඟලක් ඇති, අනංගයාගේ ක්‍රීඩා මන්දිරයේ රන් හොරණෑවක් බඳු වූ නාසයක් ඇති, පියුමක් බඳු වූ නිර්මල මුහුණක් ඇති;

---

၄၈.

48.

---

ဝိဇ္ဇုလ္လတာ စာရုဘုဇာ စလာစလ-လီလာဝလမ္ဗတ္ထနဟံသမဏ္ဍလာ,စာမီကရာလိင်္ဂဝိလာသကန္ဓရာလာဝဏ္ဏ ဝလ္လိဒလကောမလင်္ဂုလီ;

()

විදුලි ලතාවක් බඳු වූ සුන්දර බාහුවලින් යුක්ත වූ, සෙලවෙන හංස ජෝඩුවක් බඳු වූ පියයුරු ඇති, රන්වන් වූ ද සුන්දර වූ ද ගෙලක් ඇති, ලස්සන වැල් දලු වැනි මෘදු වූ ඇඟිලිවලින් යුක්ත වූ;

---

၄၉.

49.

---

နိမ္မေခလာလိနဝိလဂ္ဂဘာဂိနီကီဠာနဒီကုလဝိသာလသောဏိနီ,ကန္ဒပ္ပဒပ္ပာနလဓူမကဇ္ဇလ-ရောမာဝလိဝေလ္လိတနာဘိမဏ္ဍလ;

()

මෙඛලා (පටී) නොමැතිව වුවද ඉතා සිහින් වූ ඉඟක් ඇති, ක්‍රීඩා නදියේ ඉවුරක් බඳු වූ පළල් වූ උකුලක් ඇති, අනංගයාගේ දර්පය නමැති ගින්නෙන් නැඟුණු අඳුරු දුම් රොදක් බඳු වූ රෝම රාජියකින් වට වූ නාභි මණ්ඩලයක් ඇති;

---

၅၀.

50.

---

ပီနောရုဇင်္ဃာ ကလိကာနခါဝလီတာ’နငက္ဂရင်္ဂငဇဟာရိဝိဂ္ဂဟာ,မာရင်္ဂနာ ယတြ နိရင်္ဂဏော ဇိနောတတြာ’ဂမုံ ရာဂသုရာမဒါ’တုရာ;

()

පිරුණු කලවා ඇති, ළපටි දලු වැනි නිය පෙළකින් හෙබි, අනංගයාගේ රංග පීඨයක් වැනි මනහර සිරුරු ඇති මාර දූවරු, රාග නැමැති සුරාවෙන් මත්ව ආතුර වූවෝ වී, කෙලෙස් රහිත වූ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ වැඩසිටි ඒ ස්ථානයට පැමිණියහ.

---

၅၁.

51.

---

အင်္ဂီရသဿာ’နနသောဏ္ဏဒပ္ပဏေတာ သုန္ဒရီ ဗိမ္ဗိတလောစနိန္ဒိရာ,ကန္ဒပ္ပကီဠာကလဟံ ဝိဓာတဝေကာလောယမိစ္စာဟု တုဝံ ယဒိစ္ဆသိ;

()

ආංගීරස බුදුරජාණන් වහන්සේගේ රන් කැඩපතක් වැනි මුහුණෙහි තමන්ගේ නෙත් නැමැති ශ්‍රියාව පිළිබිඹු කරමින්, ඒ රූපසුන්දරියෝ 'ඔබ වහන්සේ කැමති නම්, අනංග ක්‍රීඩා නැමැති කෙළියෙහි යෙදීමට මේ සුදුසුම කාලයයි' කියා පැවසූහ.

---

၅၂.

52.

---

ဝျာပါရိတာ တေ ပရိစာရိကာ မယံဧတ္ထာဂတာ ဟောမ မနောဘုနာ’ဓုနာ,ဝတ္တမ္ဗုဇာနံ ပရိစုမ္ဗနေ အယံကာလောနု ဘောဂေါတမ ကိံနယိစ္ဆသိ;

()

ඔබ වහන්සේගේ සේවිකාවන් ලෙස මෙහෙයවන ලද අපි, අනංගයා විසින් දැන් මෙහි එවනු ලැබුවෙමු. භෝගයන්ගෙන් උත්තම වූවන් වහන්ස, මුහුණු නැමැති පියුම් සිප ගැනීමට මේ සුදුසුම කාලය නොවේද? ඔබ වහන්සේ කුමක් හෙයින් එය අකමැති වන සේක්ද?

---

၅၃.

53.

---

ဘော ပုဏ္ဏကုမ္ဘေ’ဝ တဝေါ’ရမန္ဒိရေဥဒ္ဓဂ္ဂလောမု’ဿိတနီလကေတနေ,ကာမာဟိသေကုဿဝမင်္ဂလာယ နောသဇ္ဇေထိ’မေ ပီနပယောဓရေ နကိံ;

()

භාග්‍යවතුන් වහන්ස, උඩු අතට නැමුණු රෝමයන් හා එසවූ නිල් ධජයන් ඇති ඔබ වහන්සේගේ ළය නැමැති මන්දිරයෙහි, පුන්කලස් බඳු වූ අපගේ මේ පිරුණු පියයුරු, කාමාභිෂේක මංගල්‍යය සඳහා සරසන්නෙමු නොවේද?

---

၅၄.

54.

---

ဝတ္တမ္ဗုဇေ နော အဓရံ’သုဗန္ဓုရေနေတ္တာလိမာလာ နဟိဝုမ္ဗရေ တဝ,အမှေသုယေဝါ’ဘိပတန္တိ ဘောမုနိကန္ဒပ္ပဗာဏာ ကရုဏာ ကုဟိံ တဝံ ()

මුනින්ද්‍රයන් වහන්ස, අපගේ පියුම් බඳු මුහුණෙහි ඇති සුන්දර තොල්පෙති ඔබ වහන්සේගේ නෙත් නැමැති බඹර සමූහයා විසින් සිප නොගන්නේ මන්ද? අනංගයාගේ ඊතල වැටෙන්නේ අප වෙතමය. ඔබ වහන්සේගේ කරුණාව කොහිද?

---

၅၅.

55.

---

တွံ ယောဗ္ဗနော သာမိ မယဉ္စ ယောဗ္ဗနီကာလော ဝသတ္တော ဝိပိနံ မနောရမံ’မန္ဒာနိလော ဝါယတိ ကိံ စိရာယတေတုယှံ အနင်္ဂေါ’ဝ နိရင်္ဂဏော’သိ ကိံ;

()

ස්වාමීනි, ඔබ වහන්සේද තාරුණ්‍යයේ පසුවන සේක, අපිද තාරුණ්‍යයේ පසුවන්නෙමු. මේ වසන්ත කාලයයි, වනාන්තරයද මනරම්ය. මද පවන් හමයි. කුමට ප්‍රමාද වන්නේද? ඔබ වහන්සේ කෙලෙස් රහිත වූයේ අනංගයාට ශරීරයක් නැත්තාක් මෙන්ද?

---

၅၆.

56.

---

ဒိဗ္ဗာနိ ဝတ္ထာဘရဏာနိ’မာနိ’ပိလဇ္ဇာယ သဒ္ဓိံက သိထိလိဘဝန္တိ နော’အမှေသွနင်္ဂေန သမံ အနင်္ဂဏံဒဠဟတ္တ မာယာတိ မနံ တဝ’ဗ္ဘုတံ;

()

අපගේ මේ දිව්‍යමය වස්ත්‍රාභරණ පවා ලැජ්ජාව සමඟ ලිහිල් වෙමින් පවතී. එසේ වුවත්, අනංගයා සමඟ අප කෙරෙහි කෙලෙස් රහිත වූ ඔබ වහන්සේගේ සිත පුදුම සහගත ලෙස දැඩිව පවතින්නේය.

---

၅၇.

57.

---

ဣစ္စာနိဂမ္မံ ဟဒယင်္ဂမံ ဂိရံဝတွာန ဒိဗ္ဗေန သရေန မဉ္ဇုနာ,ကာမာတုရာနန္တိ ပုမာနမာသယာဥစ္စာဝစာ စိန္တိယမာရဓီတရော;

()

මෙසේ මිහිරි වූ දිව්‍ය ස්වරයෙන් හද සසල කරවන වචන පවසා, කාමයෙන් ආතුර වූ පුරුෂයන්ගේ අදහස් විවිධාකාර වන බව සිතූ මාර දූවරු, විවිධ උපක්‍රම ගැන කල්පනා කළහ.

---

၅၈.

58.

---

ကညာဝိလာသာဒိဝသေန ဝိဂ္ဂဟေနိမ္မာယ ပစ္စေကသတံ ပဒဿိယ,ပါဒေ မယံ ဘော ပရိစာရယာမ တေဝတွာ တမာရာဓယိတုံ ပရက္ကမုံ;

()

භාග්‍යවතුන් වහන්ස, අපි ඔබ වහන්සේගේ පාදයන් උපස්ථාන කරන්නෙමු' යැයි පවසමින්, කන්‍යාවන්ගේ විලාසය ආදී නොයෙක් වයස්වල සිරුරු සියය බැගින් මවා පෙන්වා, උන්වහන්සේව පොළඹවා ගැනීමට උත්සාහ කළහ.

---

၅၉.

59.

---

ဂါထာ ဣမာ ဓမ္မပဒေ မဟာမုနိသင်္ဂါယိ တာသံ တမနင်္ဂဘင်္ဂီနံ,ဝတွာ နသက္ကောမ မယံ ပကလောဘိတုံတာ ရိတ္တဟတ္ထာ ပိတရံ ဥပါဂမုံ;

()

මහා මුනීන්ද්‍රයන් වහන්සේ ඒ අනංග ලීලාවෙන් සිටි මාර දූවරුන්ට ධම්මපදයේ එන ගාථාවලින් පිළිතුරු දුන් සේක. 'අපට උන්වහන්සේව පොළඹවා ගත නොහැකිය' කියා පරාජය පිළිගත් ඔවුහු හිස් අතින්ම තම පියා වෙත ආපසු ගියහ.

---

၆၀.

60.

---

ဂန္တွာ တတော သော မုစလိန္ဒသညိနောရုက္ခဿ မူလေ မုစလိန္ဒဘောဂိနော,ဘောဂါဝလိဂန္ဓကုဋိံက သမပ္ပိတောသတ္တာဟမဇ္ဈာဝသိ ဈာနမုတ္တမံ;

()

ඉන්පසු උන්වහන්සේ මුචලින්ද නම් වූ වෘක්ෂ මූලයට වැඩම කර, මුචලින්ද නාග රාජයාගේ ශරීර වළලු නැමැති ගඳකිළියෙහි වැඩසිටිමින්, සත් දිනක් මුළුල්ලේ උතුම් වූ ධ්‍යාන සුවයෙන් කල් ගෙවූ සේක.

---

၆၁.

61.

---

မုလမှိ ရာဇာယတနဿ သာခိနောပလ္လင်္က မာဓာယ နိသဇ္ဇ သတ္တဟံ,တမှာဘိ’ဂန္တွာ ဘဝဗန္ဓနစ္ဆိဒေါသတ္ထာ ဝလဉ္ဇေသိ ဝိမုတ္တိဇံ သုခံ;

()

සංසාර බන්ධන සිඳලූ ශාස්තෘන් වහන්සේ එතැනින් රාජායතන වෘක්ෂ මූලයට වැඩම කොට, එහි පර්යංකයකින් වැඩහිඳිමින් සත් දිනක් මුළුල්ලේ විමුක්ති සුවය වින්දනය කළ සේක.

---

၆၂.

62.

---

သတ္ထာ ဧဝကံ ဝသန္တော ပရဟိတတိရတော သတ္တသတ္တာဟမတ္တံယံကိဉ္စာဟာရကိစ္စံ ဓုဝပရိဟရိယံ ကိစ္စမုစ္စာဝစမ္ပိ;

နာကာသိ ဈာနမဂ္ဂပ္ဖခလသုခမခိလံ သမ္ဖုသန္တော ဝိဘာသိပါဒါသိ ဒန္တပေါဏောဒက မဂဒ’ဘယံ တဿ ဒေဝနမိန္ဒော;

()

මෙසේ පරහිත සුවයෙහි නිරත වූ ශාස්තෘන් වහන්සේ සත්සතියක් මුළුල්ලේ වැඩසිටිමින්, ආහාර ගැනීම හෝ වෙනත් කුඩා මහත් දෛනික කටයුතු කිසිවක් නොකළ සේක. උන්වහන්සේ මුළුමනින්ම ධ්‍යාන, මාර්ග හා ඵල සුවයන් වින්දනය කරමින් බැබළුණු සේක. දේවේන්ද්‍රයා උන්වහන්සේට දත්කූරු හා මුඛය සේදීමට පැන් පූජා කළේය.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေနိဒါနေ ဘဂဝတော သတ္တသတ္တာဟဝိတိက္ကမပ္ပဝတ္တိ ပရိဒီပေါ ပဏ္ဏရသမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවි ජනයාගේ හදවත්වලට ආනන්දය දෙන, මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් රචිත ජිනවංශදීපයෙහි, සන්තිකේනිදානයෙහි එන භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ සත්සතිය ඉක්මවීමේ පුවත දක්වන පසළොස්වන සර්ගය නිමා විය.

---

၁.

1.

---

မူလေ ရာဇာယတနဝိဋပစ္ဆာယာမနော (ဟာရိနိ)ဝိက္ခာလေတွာ ဘဂဝတိ မုခံ တသ္မိံ နိသိန္နေ သတိ,ဝါဏိဇ္ဇတ္ထံ နိဇ ဇနပဒါ ဒွေ ဘာတိကာက ဝါဏိဇာဂစ္ဆန္တာ မဇ္ဈိမဇနပဒံ တံဌာန မဇ္ဈောတရုံ;

()

රාජායතන වෘක්ෂයේ අතුපතරින් වැසුණු සුන්දර සෙවනෙහි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මුහුණ සෝදා වැඩසිටි කල්හි, වෙළඳාම පිණිස තමන්ගේ දේශයේ සිට මධ්‍ය දේශය බලා ගමන් ගත් වෙළඳ සහෝදරයන් දෙදෙනෙක් ඒ ස්ථානයට පැමිණියහ.

---

၂.

2.

---

ဗုဒ္ဓံ ဒိသွာ နိရုပမသိရိံ သဒ္ဓါယ သဉ္စောဒိတာသမ္ပာဒေတွာ မဓုရိဝမဓုံ မန္ထံ မဓူပိဏ္ဍိကံ,ဘန္တေ တုမှေ အနုဘဝထ နော ဘိက္ခံ ပဋိဂ္ဂဏှိယဧဝံ ဝတွာတဒုဘယဇနာ အဋ္ဌံသု ဗဒ္ဓဉ္ဇလီ;

()

අසදෘශ ශ්‍රීයකින් බැබළෙන බුදුරජාණන් වහන්සේ දැක, ශ්‍රද්ධාවෙන් කුලක වැදී, මී පැණි මුසු විලඳ සහ මීපිඬු පිළියෙල කොට, 'ස්වාමීනි, අපගේ මේ දානය පිළිගෙන වළඳන සේක්වා' යැයි පවසමින් ඒ දෙදෙනා දොහොත් මුදුන් දී සිටියහ.

---

၃.

3.

---

သဗ္ဗေ ဗုဒ္ဓါ နဟိ ကရတလမ္ဘောဇေသု ဂဏှန္တိ ခေါသင်္ကပ္ပေတ္တဿိ’တိ ဘဂဝတောကိသ္မိံ ပဋိစ္ဆာမဟံ,စိတ္တာစာရံ သုမရိယ သိလာပတ္တေ ပမာဏုပဂေပါဒါသုံ သမ္ပတိ စတုမဟာရာဇာ ကုဝေရာဒယော;

()

සියලු බුදුවරුන් වහන්සේලා කිසිවිටෙකත් ශ්‍රී හස්තයෙන් දානය පිළි නොගන්නා සේක. එබැවින් 'මම මෙය කුමකින් පිළිගනිම්ද?' කියා භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සිතූ සේක. උන්වහන්සේගේ සිතැඟි වටහාගත් කුවේර ආදී සතර වරම් මහ රජවරු සුදුසු ප්‍රමාණයේ ගල් පාත්‍ර සතරක් පූජා කළහ.

---

၄.

4.

---

ဧကံ ကတွာ သမုတိ စတုရော ပတ္တေ အဓိဋ္ဌာယ တေဘုတွာ’ဟာရံ ဘုဝနနယနော ဘုတ္တာနုမောဒံ ကရိ,ဗုဒ္ဓံ ဓမ္မံ သရဏမဂမုံ တေ တေနုဟော’ဝါဏိဇာဇာတာ လောကေ သကလပဌမံ ဒွေဝါစိကော’ ပါသကာ;

()

ඒ පාත්‍ර හතර එකක් වන සේ අධිෂ්ඨාන කොට, ලෝක නේත්‍ර වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ ආහාරය වළඳා අනුමෝදනාව කළ සේක. එම වෙළඳුන් දෙදෙනා බුදුන් සහ දහම් සරණ ගිය අතර, ඔවුහු ලෝකයේ ප්‍රථම ද්වේවාචික උපාසකවරු බවට පත්වූහ.

---

၅.

5.

---

တေသံ ဒွိန္နံ သုပရိဟရိယံ ဒေထာ’တိ သံယာစတံဇာလင်္ကာ’လင်္ကတကရတလော ရုပိန္ဒိရာ မန္ဒိရေ,သီသံ နိလောပလမဏိဃဋီလီလာဝိလာသံ ဖုသံသေဝါလိ’န္ဒီဝရဒလသိရိံ သော ကေသမုဋ္ဌိံ အဒါ;

()

ඔවුන් දෙදෙනා 'අපට වන්දනාමාන කිරීමට යමක් ලබා දෙන සේක්වා' යි අයැද සිටි කල්හි, ජාල ලක්ෂණයෙන් අලංකාර වූ ශ්‍රී හස්තය ඇති, ඉන්ද්‍රනීල මාණික්‍ය බඳු වූ ශ්‍රී ශීර්ෂය පිරිමැද, නිල් මහනෙල් පෙති බඳු වූ කේශ ධාතු මිටක් උන්වහන්සේ ඔවුන්ට ලබා දුන් සේක.

---

၆.

6.

---

ပတွာ တေသံ ဇနပဒမုဘော ပက္ခိပ္ပ တာ ဓာတုယောဇီဝန္တသ္မိံ ဘဂဝတိ မဟာထူပံ ပတိဋ္ဌာပယုံ,ဝိမှာပေန္တော ဝနသုရဂဏံ ယတြာ’ဇပါလာဘိဓောနိဂြောဓော’သိ တဟိမုပဂမီ မုဋ္ဌာယ တမှာ ဇိနော;

()

ඔවුන් දෙදෙනා තම දේශයට ගොස්, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ජීවමානව වැඩසිටි කාලයේදීම ඒ කේශ ධාතූන් තැන්පත් කර මහා ස්තූපයක් පිහිටුවූහ. ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ එතැනින් නැගිට, වන දේවතාවන් මවිත කරවමින්, අජපාල නම් වූ නුග රුක වෙත වැඩම කළ සේක.

---

၇.

7.

---

သွာ’ယံ ဓမ္မော သယမဓိဂတော ဒုဗ္ဗောဓနောဒုဒ္ဒသောဣစ္စေဝံ သော သမဘိဝိဝိနံ ဓမ္မဿ ဂမ္ဘီရတံ,အပ္ပော’ဿုက္ကော’ဘဝိ ဘဂဝတော စိတ္တံ ဝိဒိတွာ မဟာ-ဗြဟ္မာ’ဂန္တွာ သယမဓိဂတံ ဒေသေတုမာယာစီ တံ;

()

මා විසින් සාක්ෂාත් කරගත් මේ ධර්මය වටහා ගැනීමට අසීරුය, දැකීමට අපහසුය' මෙසේ ධර්මයේ ඇති ගැඹුරු බව සලකා භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ධර්ම දේශනා කිරීමට උත්සුක නොවූ සේක. උන්වහන්සේගේ සිතැඟි වටහාගත් මහා බ්‍රහ්මයා පැමිණ, තමන් වහන්සේ අවබෝධ කරගත් ධර්මය දේශනා කරන ලෙස ආරාධනා කළේය.

---

၈.

8.

---

ဂဏှိတွာ သော ဘုဝနသရဏော အဇ္ဈောသနံ ဗြဟ္မုနောဒေသေယျံ ခေါ ပဌမမသမံ ဓမ္မံ ဣမံ ဒုဒ္ဒသံ,ကဿာ’ဟန္တိ သုမရိယ ဝသီ အာဠာရကောစုဒ္ဒကောအဗ္ဘညာတုံ ဝတ ပဋိဗလာတေသံ စုတိံ အဒ္ဒသံ ()

ලෝක සරණ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ බ්‍රහ්මයාගේ ආරාධනාව පිළිගෙන, 'මා මුලින්ම මේ අසදෘශ, දැකීමට අපහසු ධර්මය දේශනා කරන්නේ කාහටද? ආළාර සහ උද්දක යන දෙදෙනා මෙය වටහා ගැනීමට සමත් වෙති' යි සිතූ සේක. එහෙත් ඔවුන් ඒ වන විටත් මියගොස් ඇති බව උන්වහන්සේ දුටු සේක.

---

၉.

9.

---

အာဝဇ္ဇေန္တော မုနိကတဝိဒူ တေ ပဉ္စဝဂ္ဂေ ဘဝါဘိက္ခု ဓမ္မေ ကတပရိစယာ ကုတြာ’ဓုနာ ဝိဇ္ဇရေ,ဗာရာနသျံ ဣတိသိပတနေ ဉတွာန အာသာဠှိယာမာသေ ပဉ္စဒ္ဒသိယ မသမော ဗာရာဏသိံ ပါဝိသိ;

()

සියල්ල දන්නා මුනීන්ද්‍රයන් වහන්සේ, 'ධර්මය පිළිබඳ පෙර පුරුදු ඇති පස්වග භික්ෂූන් වහන්සේලා දැන් කොහි වෙසෙත්ද?' කියා මෙනෙහි කළ සේක. ඔවුන් බරණැස ඉසිපතනයෙහි වෙසෙන බව දැනගත් අසදෘශ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ ඇසළ මස පසළොස්වක පොහෝ දින බරණැසට වැඩම කළ සේක.

---

၁၀.

10.

---

အာဂစ္ဆန္တံ သမုနိ ဥပကံ အာဇီဝကံ အန္တရာ-မဂ္ဂေ ဒိသွာ ဂမနသမယေ ဗုဒ္ဓတ္တနံ အတ္တနော,အာစိက္ခိတွာ ဝိမတိ မတရီ သညာယ တံ ဒူရတောနိဗ္ဗိန္ဒိတွာ ကတိက မကရုံ ဝဂ္ဂါ သမဂ္ဂါ ဝသီ;

()

මඟ වඩින මුනීන්ද්‍රයන් වහන්සේ අතරමඟදී උපක නම් ආජීවකයා දැක, තමන් වහන්සේගේ බුදු බව ඔහුට ප්‍රකාශ කොට ඔහුගේ සැකය දුරු කළ සේක. බුදුරජාණන් වහන්සේ ඈතින් වඩිනු දුටු පස්වග භික්ෂූහු එක්වී, උන්වහන්සේට ගරු නොකිරීමට එකඟතාවක් ඇති කර ගත්හ.

---

၁၁.

11.

---

ဉတွာ တေသံ မနသိ ဝိကတိံ ဩဒိဿကံ သမ္ဖရိမေတ္တံ စိတ္တံ နရဟရိ တတော ဖုဋ္ဌာသမာနာ ဝသီ,နာထံ နတွာ ဒသနခသမောဓာန’ဇလီဟာ’ဂတံပစ္စုဂ္ဂန္တွာ တဟိမဟိဟရုံ ပပ္ဖောဌယိတွာ’သနံ;

()

ඔවුන්ගේ සිත්හි ඇති වූ වෙනස් වීම වටහාගත් නරශ්‍රේෂ්ඨ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ ඔවුන් වෙත විශේෂ මෙත් සිත පැතිරවූ සේක. ඉන් සැනසුණු පස්වග භික්ෂූහු, පෙර ඇති කරගත් ගිවිසුම අමතක කොට, දොහොත් මුදුන් දී ලෝකනාථයන් වහන්සේ වෙත පෙරගමන් කොට, උන්වහන්සේගේ පාත්‍ර සිවුරු පිළිගෙන ආසනයක් පනවා දුන්හ.

---

၁၂.

12.

---

မာခေါ တုမှေ ပရိဟရထမံ ဧယာ’ဝုသောတျာ’ဒိနာသညာပေတွာ သမုနိ သမဏေ သဗ္ဗညုတံ အတ္တနော,ကောဋီဟ’ဋ္ဌာရသဟိ နဝုတော ဗြဟ္မေဟိ စာ’လင်္ကရိဗာရာဏသျံ ပနိ’သိပတနေ ပညတ္တဗုဒ္ဓါသနံ;

()

මට ඇවැත්නි කියා ආමන්ත්‍රණය නොකරන්න' යනාදී වශයෙන් පස්වග භික්ෂූන්ට තමන් වහන්සේගේ සර්වඥතා ඥානය පැහැදිලි කර දුන් මුනීන්ද්‍රයන් වහන්සේ, අටළොස් කෝටියක් බ්‍රහ්මයන් පිරිවරාගත් බරණැස ඉසිපතනාරාමයෙහි පනවන ලද බුද්ධාසනයෙහි වැඩසිටි සේක.

---

၁၃.

13.

---

သံဝတ္တေတွာ ပရဟိတကရော သော ဓမ္မစက္ကံ ဇိနောကောဏ္ဍညာချဿမဏပမုခေ ကောဋီနမဋ္ဌာရသ,ဗြဟ္မာနော တေ ပဌမကဖလေ သမ္မာ ပတိဋ္ဌာပယိကမ္ပိတ္ထာ’ယံက ဝသုမတိဝဓူ သုတ္တာဝသာနေ ဘုသံ;

()

පරහිත සුව සලසන ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ දම්සක් පැවතුම් සූත්‍රය දේශනා කොට, කොණ්ඩඤ්ඤ හිමියන් ප්‍රමුඛ කොට ඇති අටළොස් කෝටියක් බ්‍රහ්මයන් ප්‍රථම ඵලයෙහි පිහිටුවූ සේක. සූත්‍ර දේශනාව අවසානයේ මේ මහා පොළොව දැඩි සේ කම්පා විය.

---

၁၄.

14.

---

ဝပ္ပတ္ထေရော ဒုတိယဒိဝသေ’ တျေ’ဝံ ဒိနာနုက္ကမံသောတာပန္နာ တဒိတရဝသီ အာတပ္ပမနွာယ တေ,သဗ္ဗေထေရာ ဘဏိတသမယေ ဝိတ္ထာရိတဿုညတေသုတ္တတ္တသ္မိံ ဝိဂတဒရထာ အာသုံ ပဟိဏာသွာ;

()

දෙවන දිනයේදී වප්ප තෙරුන් වහන්සේද, පිළිවෙළින් අනෙක් භික්ෂූන් වහන්සේලාද සෝවාන් ඵලයට පත් වූහ. ඉන්පසු වීරිය වැඩූ ඒ සියලු තෙරුන් වහන්සේලා, අනාත්ම ලක්ෂණ සූත්‍රය දේශනා කරන ලද අවස්ථාවෙහි සියලු කෙලෙසුන් කෙරෙන් මිදී අර්හත් භාවයට පත් වූ සේක.

---

၁၅.

15.

---

နိဗ္ဗိန္ဒိတွာ နိခိလဝိသယေ နိက္ခန္တ မာဝါသတောဒိသွာ သတ္ထာ ယသကုလသုတံ ပက္ကောသယိတွာန တံ,တာယံ ရတျံ ပဌမကဖလံ ရတျာဝသာနေ ဒိနေပဗ္ဗာဇေသိ ဥပရိမခိလံ မဂ္ဂပ္ဖလံ ပါပယံ;

()

සියලු කාම සම්පත් කෙරෙහි කලකිරී ගිහිගෙයින් නික්ම ගිය යස කුලපුත්‍රයා දැක, ශාස්තෘන් වහන්සේ ඔහුට ඇමතූ සේක. ඒ රාත්‍රියෙහි ම ඔහු පළමු මඟපල ලබා ගත් අතර, එදින රාත්‍රිය අවසානයේදී උන්වහන්සේ ඔහුව පැවිදි කරවා ඉතිරි උත්තරීතර මාර්ග ඵලයන්ට (රහත් භාවයට) පත් කරවූ සේක.

---

၁၆.

16.

---

ပဗ္ဗာဇေတွာ ယသကုလသုတဿမ္ဘတ္တမိတ္တေ ဇနေသမ္ပာပေသိ အဓိကစတုရော ပညာသ မဂ္ဂပ္ဖလံ,ဧဝံ ခီဏာသဝဝသိဂဏေ ဇာတေ’ကသဋ္ဌျာ ဘုဝိဝဿာန’န္တေ ပဟိဏိ မုနိ တေ ဘိက္ခု ဒိသာစာရိကံ;

()

යස කුලපුත්‍රයාගේ හිතවත් යහළුවන් ද පැවිදි කරවා, ඔවුන් අතුරෙන් පනස්හතර දෙනෙකු මඟපල කරා පැමිණවූ සේක. මෙසේ ලෝකයෙහි කෙලෙස් නැසූ රහතන් වහන්සේලා හැටඑක් නමක් පහළ වූ කල්හි, වස් කාලය අවසානයේදී මුනිවරයාණන් වහන්සේ ඒ භික්ෂූන් වහන්සේලාව දසත ධර්ම ප්‍රචාරය සඳහා පිටත් කර හැරී සේක.

---

၁၇.

17.

---

ဂစ္ဆန္တော သော ဟရိရိဝ မဟာဝီရော’ရုဝေလံ သယံဒိသွာ ကပ္ပာသိကဝနဃဋေ တိံသပ္ပမာဏေ ဇနေ,ပဗ္ဗာဇေသိ ကတဝိနယနာ တေ ဘဒ္ဒဝဂ္ဂေယျကာဘိက္ခူမဂ္ဂပ္ဖလရသမုဒါ အနွာစရုံ စာရိကံ;

()

සිංහයෙකු මෙන් තේජවන්ත වූ මහා වීරයන් වහන්සේ තමන් වහන්සේ ම උරුවෙල බලා වඩිමින්, අතරමඟදී කප්පාසික වන ලැහැබෙහි සිටි තිස්දෙනෙක් පමණ වූ භද්‍රවර්ගීය තරුණයන් දැක, ඔවුන් හික්මවා පැවිදි කරවූ සේක. මඟපල රසය ලැබූ ඒ භද්‍රවර්ගීය භික්ෂූහු ද සාරිකාවේ හැසිරුණහ.

---

၁၈.

18.

---

နေတာ ဇေတာ ဝိဇဋိတဇဋော ပတ္တော’ရုဝေလံ တတောသံဒဿေတွာ ဝိမတိဟရဏံ သော ပါဋိဟီရံ ဝရံ,ပဗ္ဗာဇေတွာ ဇဋိလပဝရေ တေဘာတိကေ’နေကဓာဆိန္ဒာပေတွာ ဝိနယမကာ အန္တောဗဟိဒ္ဓဇဋံ;

()

ඉන්පසු මෙහෙයවන්නා වූ ද, ජයග්‍රාහකයා වූ ද, අවුල් නිරවුල් කරන්නා වූ ද ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ උරුවෙලට පැමිණ, සැක දුරු කරන්නා වූ උතුම් ප්‍රාතිහාර්යයන් පෙන්වා, ප්‍රමුඛ ජටිල සොහොයුරන් තිදෙනා පැවිදි කරවා, නොයෙක් ආකාරයෙන් ඔවුන්ගේ අභ්‍යන්තර හා බාහිර ජටාවන් සිඳලමින් හික්මවූ සේක.

---

၁၉.

19.

---

ပဗ္ဗာဇေတွာ ပစုရဇဋိလေ ကတွေ’တရေ နိဇ္ဇဋေသဒ္ဓိံ တေဟီ ဒသသတမဟာခီဏာသဝေဟာ’သမော,နိစ္ဆာရေန္တော ဒိသိဒိသိ ဘုသံ ဆဗ္ဗဏ္ဏရံသိံက သုဘံရညော ဝါစံ သုမရိယ ပုရံ ရာဇဂ္ဂဟံ ပါဝိသိ;

()

බොහෝ ජටිලයන් පැවිදි කරවා, ඔවුන්ගේ කෙලෙස් ජටාවන් දුරු කරවා, අසමසම වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ ඒ දහසක් මහරහතන් වහන්සේලා සමඟින්, දසත විහිදෙන ශෝභමාන ෂඩ්වර්ණ බුද්ධ රශ්මි මාලාවන් විහිදුවමින්, බිම්බිසාර රජුට දුන් පොරොන්දුව සිහිපත් කරමින් රජගහනුවරට වැඩම කළ සේක.

---

၂၀.

20.

---

တတြာ’သန္တေ ဝသတိ သုဂတေ လဋ္ဌိဗ္ဗနုယျာနဂေဝုတ္တန္တံ တံ သဝဏသုဘဂံ ဥယျာနပါလောဒိတံ,သုတွာ ဗဒ္ဓဉ္ဇလိသရသိဇေ ပါဒါသနေ ပူဇယီဘုနာထော ဗာရသဟိ နဟုတေဟာ’ဂမ္မ သော မာဂဓော ()

සුගතයන් වහන්සේ එහි ලට්ඨිවන උයනෙහි වැඩ වසන කල්හි, උයන්පල්ලා විසින් පවසන ලද ශ්‍රවණයට මිහිරි වූ ඒ පුවත අසා, මගධේශ්වර බිම්බිසාර රජතුමා දොළොස් නහුතයක් පිරිස සමඟ පැමිණ, පියුමක් වැනි දොහොත් මුදුන් දී ලෝකනාථයන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් වැඳ නමස්කාර කළේය.

---

၂၁.

21.

---

ဘေတွာ ဒိဋ္ဌိံ စိရပရိစိတံ တေ ကဿပါဒီ ဝသီဒိသွာ ရာဇာ ဘဂဝတိ တဒါ ဓမ္မံစရန္တေ တဟိံ,နိက္ကင်္ခေါ သော သုမဓုရတရံ ပိတွာန ဓမ္မာမတံသဒ္ဓိံ ဧကာဒသဟိ နဟုတေဟာ’ဒေါဖလံ ပါပုဏိ;

()

දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ පුරුදු කරන ලද මිථ්‍යා දෘෂ්ටිය බිඳ දමා, කස්සප තෙරුන් ඇතුළු ඒ වසීභූත රහතන් වහන්සේලා භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වෙත උතුම් ධර්ම චර්යාවෙහි හැසිරෙනු දැක සැක දුරු කරගත් රජතුමා, අතිශය මිහිරි වූ ශ්‍රී සද්ධර්ම අමෘතය පානය කර, එකොළොස් නහුතයක් පිරිස සමඟ සෝවාන් ඵලයට පත් විය.

---

၂၂.

22.

---

လဒ္ဓဿာသော ဒရထဝိဂမာ ဟုတွာ မဟောပါသကောသွေမေဘိက္ခံ ကသုဂတပမုခေါ သံဃာဓိဝါသေဿတု,အာယာစိတွာ နမိယ စရဏဒွန္ဒာရဝိန္ဒဒွယံပစ္စုဋ္ဌာယာ’ဂမိ သပရိသော သော ဗိမ္ဗိသာရာဘိဓော;

()

කෙලෙස් තැවුල් දුරුවීමෙන් මහත් සහනයක් ලබා මහා උපාසකයෙකු බවට පත් වූ බිම්බිසාර නම් වූ ඒ රජතුමා, 'සුගතයන් වහන්සේ ප්‍රමුඛ මහා සංඝරත්නය හෙට දින මාගේ දානය පිළිගන්නා සේක්වා' යි ආරාධනා කර, බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද පද්ම යුගල නමස්කාර කොට, තම පිරිස සමඟ නැගී සිට නික්ම ගියේය.

---

၂၃.

23.

---

ပါတော ရာဇဂ္ဂဟနဂရတော ကောဋီနမဋ္ဌာရသဒဋ္ဌုံ ဗုဒ္ဓံ နိရုပမသိရိံ လဋ္ဌီဝနေ နာဂရာ,ရာသိဘူတာ ဒုတိယဒိဝသေ ဧကဿ ဘိက္ခုဿ’ပိသမ္ဗာဓတ္တာ နဟိပဝိသနောကာသော’သိ ဒိဃဉ္ဇသေ;

()

පසුදින උදෑසන, අසමසම ශ්‍රී විභූතියෙන් යුත් බුදුරජාණන් වහන්සේ දැකගැනීම සඳහා රජගහනුවරින් පැමිණි දහඅට කෝටියක් පමණ වූ නගර වැසියෝ ලට්ඨිවන උයනෙහි රැස් වූහ. එහි තදබදය කෙතරම් ද යත්, දීර්ඝ වූ මාවතෙහි එක ම භික්ෂුවකට වුව ද ඇතුළු වීමට ඉඩක් නොවීය.

---

၂၄.

24.

---

အာဝဇ္ဇေတွာကိမနဘိမတံ သက္ကော နိသိန္နာသနံဥဏှာကာရံ ဇနယိ’တိ တဒါ ဟုတွာ နဝေါ မာဏဝေါ,မဂ္ဂေါ’တိဏ္ဏော အဘဝိ ပုရတော ဂါထာဟိ ဝတ္ထုတ္တယံသံဝဏ္ဏေတ္တော ဘဝတု ဘဂဝါ မာဆိန္တဘတ္တော ဣတိ;

()

ඒ අවස්ථාවෙහි තමන්ගේ පණ්ඩुकම්බල ශෛලාසනය උණුසුම් වීමට හේතුව කුමක්දැයි ආවර්ජනය කළ සක්දෙවිඳු, තරුණ මාණවකයෙකුගේ වේශය මවාගෙන, පෙරමුණෙහි ගමන් කරමින් ගාථාවලින් තෙරුවන් ගුණ වර්ණනා කරමින්, 'භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වඩිති, දානය පිළිබඳව පසුතැවිලි නොවන්න' යැයි පවසමින් මඟ සලසා දුන්නේය.

---

၂၅.

25.

---

ဒါနံ ဒတွာ သုဂတပမုခဿင်္ဃဿ ရာဇဂ္ဂဟံသမ္ပတ္တဿာ’ဝနိပတိပုရံ အညတြဝတ္ထုတ္တယာ,ဘန္တေ သောဟံ ကထမိဟဝသေ ဝေလာယ’ဝေလာယပိအာကင်္ခေယျံ တွဒုပဂမိတုံ ဣစ္စေဝမာရောစယီ;

()

රජගහනුවරට පැමිණි සුගතයන් වහන්සේ ප්‍රමුඛ මහා සංඝරත්නයට මහත් වූ දානය පිරිනැමූ රජතුමා, 'ස්වාමීනි, තෙරුවන් කෙරෙහි පැහැදුණු මම මෙහි කෙසේ නම් වෙසෙම්ද? සුදුසු හෝ නොසුදුසු ඕනෑම වේලාවක ඔබවහන්සේ බැහැදැකීමට මම කැමැත්තෙමි' යි මෙසේ සැලකර සිටියේය.

---

၂၆.

26.

---

သန္ဒစ္ဆာယံ ဝိဇနပဝနံ ယံ ဝေဠုဒါယဝှယံဥယျာနံ မေ ဇိတသုရဝနံ တံ နာတိဒုရန္တိကေ,သမ္ပူဇေန္တော ဇိနကရတလေ ဇာလာဝနဒ္ဓေ ဟရိ-ဘိင်္ကာရေနာ’ဟရိယက သလိလံ ပါတေသိ တံ ပတ္ထိဝေါ;

()

'ඝන සෙවණැති, ජනශුන්‍ය වූ, දෙව්ලොව නන්දන වනය පරදන මගේ වේළුවන නම් වූ උයන ඉතා නුදුරින් පිහිටා ඇත' යි පවසා, ඒ රජතුමා ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේගේ ජාලාකාර රන්වන් ශ්‍රී හස්තය මත රන් කෙණ්ඩියකින් පැන් වත්කරමින්, එම උයන පූජා කළේය.

---

၂၇.

27.

---

လောကာလောကာစလတဋကဋီ ဝိဉ္ဈာဋဝီလောစနာဂငက္ဂါပါငက္ဂါ ဒနကသိခရိဗာဟာ တိကုဋတ္ထနာ,ဥဂ္ဃောသေန္တီ ဇလဓိဝသနာ ပုညာနုမောဒန္တိဝသာဓူ’တျာ’ယံ ဝသုမတိဝဓူ သင်္ကမ္ပိ တသ္မိံခဏေ;

()

ලෝකාලෝක පර්වතය ඉණ කොට ඇති, වින්ධ්‍යා වනාන්තරය නෙත් කොට ඇති, ගංගා නම් ගඟ නෙත් කොන කොට ඇති, රන්වන් කඳු මුදුන් බාහු කොට ඇති, තිකූට පර්වතය පියයුරු කොට ඇති, සයුර වස්ත්‍රය කොට ගත් මේ මිහිකත නමැති කාන්තාව, සාධුකාර දෙමින් පින් අනුමෝදන් වන්නියක මෙන් ඒ මොහොතේ මහත් සේ කම්පා වූවාය.

---

၂၈.

28.

---

အာရမံ တံ ပရမ ရုစိရံ သတ္ထာ ပဋိဂ္ဂဏှိယဓမ္မံ ဝတွာ’ဂမိ ပရိဝုတော ဘိက္ခူဟိ ဝုဋ္ဌာ’သနာ,တသ္မိံ ကာလေ ပရမမမတံ ယေ ဒဠှမိတ္တာ ဥဘောတံ တံ ဂါမံ နိဂမနဂရံ အနွေသမာနာ’စရုံ;

()

ශාස්තෘන් වහන්සේ ඒ අතිශයින්ම මනරම් වූ ආරාමය පිළිගෙන, දහම් දෙසා, මහා සංඝයා පිරිවරා ආසනයෙන් නැගී වැඩම කළ සේක. ඒ දිනවල උතුම් වූ නිවන් අමෘතය සොයමින් සිටි දැඩි මිතුරන් දෙදෙනෙකු විවිධ ගම්, නියම්ගම් හා නගරවල සැරිසැරූහ.

---

၂၉.

29.

---

အာဟိဏ္ဍန္တံ တဟိမနုဃရံ ပိဏ္ဍာယ တေသွ’ဿဇိ-တ္ထေရံ ဒိသွာ သမိတဒမိတံ ဝိပ္ပော’ပတိဿာ’ဘိဓော,လဒ္ဓေါ’ကာသော ပဒမနုဝဇံက သုတွာဒွိ ဂါထာပဒံသောတာပန္နော’ ဘဝိ ဝိဇဋယံ သံယောဇနာဟံ တယံ;

()

ඔවුන් අතුරෙන් උපතිස්ස නම් බ්‍රාහ්මණ තරුණයා, එහි නිවෙස්වල පිණ්ඩපාතය පිණිස හැසිරෙන, සන්සුන් ඉඳුරන් ඇති අස්සජී මහ රහතන් වහන්සේව දැක, අවස්ථාවක් ලබනු වස් උන්වහන්සේගේ පියවර පසුපස ගොස්, ගාථාවක පද දෙකක් පමණක් ශ්‍රවණය කොට, සක්කායදිට්ඨි ආදී සංයෝජන තුන සිඳලමින් සෝවාන් ඵලයට පත් විය.

---

၃၀.

30.

---

ဂါထံ သုတွာ အမတမဓုရံ တံ သာရိပုတ္တော’ဒိတံမောဂ္ဂလ္လာနော ကအပနုဒိတထာသံယောဇနာနံ တယံ,ပဗ္ဗဇ္ဇိတွာ တဒုဘယ ဇနာ နေတွာ ပရိဗ္ဗာဇကေပတွာရာမံ အမတပရမာ သတ္ထာရမာရာဓယုံ;

()

සාරිපුත්තයන් විසින් පවසන ලද අමෘතයක් බඳු මිහිරි වූ ඒ ගාථාව අසා, මොග්ගල්ලාන තෙමේ ද එලෙස ම සංයෝජන තුන සිඳලීය. ඒ දෙදෙනා ම පැවිදි වී, අනෙකුත් පරිබ්‍රාජකයන් ද කැටුව ආරාමයට පැමිණ, පරමාර්ථ අමෘතය වූ ශාස්තෘන් වහන්සේව සරණ ගියහ.

---

၃၁.

31.

---

သတ္တာဟေနေ’ဝ’ဓိဂမိ မဟာဘုတေ ပရိဂ္ဂဏှိယမောဂ္ဂလ္လာနော ဝသိ တဒိတရံ မဂ္ဂတ္တယံ တပ္ဖလံ,မာသဿ’ဒ္ဓံ ကတဝီရိယဝါ သုတ္တံ ပရဿော’ဒိတံသုတွာ ဓမ္မံ အဓိဂမိ ဝသီ တံ ဓမ္မသေနာပတီ;

()

සත් දිනක් ඇතුළත මහා භූතයන් මෙනෙහි කරමින් මොග්ගල්ලාන තෙරණුවෝ ඉතිරි මාර්ග ඵලයන් ලබා වසීභාවයට පත් වූහ. අර්ධ මාසයක් ඇතුළත මහත් වීර්යයෙන් යුතුව, බුදුරජාණන් වහන්සේ වෙනත් අයෙකුට දෙසූ සූත්‍ර ධර්මය ශ්‍රවණය කළ ධර්ම සේනාධිපති සාරිපුත්ත තෙරණුවෝ රහත් භාවයට පත් වූහ.

---

၃၂.

32.

---

ဓမ္မဿာမီ ကရဟစိ ဥဘော တေ သာဝကာနံ မမံအဂ္ဂံ ဘဒ္ဒံ ယုဂမိတိ ဣမေ ပဗျာကရောတ္တော မုနီ,အဂ္ဂဋ္ဌာနေ ပုရိမစရိတံ ဉတွာ ပတိဋ္ဌာပယီသမ္ပိနေန္တော သကလပရိသံ စန္ဒော’ဝ ကုန္ဒာဋဝိံ;

()

ධර්මස්වාමී වූ මුනිවරයාණන් වහන්සේ, 'මේ දෙදෙනා මාගේ ශ්‍රාවකයන් අතුරෙන් අග්‍ර වූ ද භද්‍ර වූ ද ශ්‍රාවක යුගලය' යි ප්‍රකාශ කරමින්, ඔවුන්ගේ පෙර ආත්ම භවයන්හි චරිතාපදානයන් දැනගෙන, ඔවුන් අග්‍රශ්‍රාවක තනතුරෙහි පිහිටුවූ සේක. එයින් මුළු මහත් පිරිස ම ප්‍රබෝධයට පත් වූයේ, සඳකිරණින් පිබිදෙන සුදු නෙලුම් වනයක් මෙනි.

---

၃၃.

33.

---

သုတွာ သုဒ္ဓေါဒနနရပတိ ပုတ္တော မမံ သမ္ပတိဗုဒ္ဓေါ ဟုတွာ ပဒဟိယ စိရံ နိဿာယ ရာဇဂ္ဂဟံ,ဥတ္တာရေန္တော သကလဇနတံ သံသာရကန္တာရတောသံဝတ္တေတ္တော ဝသတိ သိဝဒံ သဒ္ဓမ္မစက္ကံဣတိ;

()

'මාගේ පුත්‍රයාණන් වහන්සේ බොහෝ කලක් වීර්යය වඩා දැන් බුද්ධත්වයට පත්ව, රජගහනුවර ඇසුරු කරමින් වෙසෙමින්, මුළු මහත් සත්ව සමූහයා සසර කතරින් එතෙර කරවමින්, ශාන්තිය සලසන උතුම් ශ්‍රී සද්ධර්ම චක්‍රය පවත්වමින් වෙසෙති' යි සුද්ධෝදන රජතුමා ඇසීය.

---

၃၄.

34.

---

ဇိဏ္ဏောဝုဒ္ဓေါ ပရိဏတဝယပ္ပတ္တော’ ဟမသ္မျာ ဓုနာဇီဝန္တောယေဝဟိ မမသုတံ ဣစ္ဆာမိ ဒဋ္ဌုံ ဘဏေ,ဧဝံဝတွာ’ဓိကဒသသတံ ဧကံ အမစ္စံ တဟိံဥယျောဇေသိ နယနဝိသယံက ပုတ္တံ ကရောဟီတိ မေ;

()

'දැන් මම දිරාපත් වූ, මහලු වූ, වියපත් වූවෙක් වෙමි. මා ජීවත්ව සිටියදීම මාගේ පුත්‍රයා දැකීමට මම කැමැත්තෙමි' යි පවසා, රජතුමා එක් ඇමතිවරයෙකු දහසක් පිරිස සමඟ, 'මාගේ පුත්‍රයාව මාගේ ඇස් පෙනෙන මානයට කැඳවාගෙන එන්න' යැයි පවසමින් එහි පිටත් කර හැරියේය.

---

၃၅.

35.

---

ဂန္တွာ’မစ္စော စတုပရိသတိံ ဓမ္မံ ဘဏန္တံဇိနံဒိသွာ ဗဒ္ဓဉ္ဇလိ သပရိသော တတြေ’ကမန္တံ ဌိတော,သုတွာဓမ္မံ ပရမမဓုရံ ပတွာ’ဂ္ဂမဂ္ဂပ္ဖလံပဗ္ဗဇ္ဇိတွာ ဟဒယကမလံ ကသင်္ကောစယီ ရာဇိနော;

()

එහි ගිය ඒ ඇමතිවරයා සිව්වනක් පිරිස මැද දහම් දෙසන ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ දැක, තම පිරිස සමඟ දොහොත් මුදුන් දී එකත්පස්ව සිට, අතිශයින් මිහිරි වූ දහම් අසා, උතුම් වූ අරහත් ඵලයට පත් විය. පසුව පැවිදි භාවයට පත් වූ ඔහු, රජතුමාගේ හෘද පද්මය මැලවී යාමට සැලැස්වීය.

---

၃၆.

36.

---

အဋ္ဌက္ခတ္တုံ ပုန သပရိသေ ပါဟေသိ ရာဇာပရေအဋ္ဌာ’မစ္စေ တထရိဝ ဂတာ’မစ္စာ နပစ္စာ’ဂတာ,ပဗ္ဗဇ္ဇိတွာ အဓိဂတဖလာ တေစာ’ပိ ရညောမနံနာ’ရာဓေသုံ သုနိသိတဓိယာ သဉ္ဆိန္တသံယောဇနာ;

()

රජතුමා නැවතත් අට වතාවක් ම තම පිරිවර සමඟ වෙනත් ඇමතිවරුන් අටදෙනෙකු පිටත් කර හැරියේය. එසේ ගිය ඇමතිවරු ද පෙර පරිදි ම නැවත නොපැමිණියහ. තියුණු ප්‍රඥාවෙන් යුතුව කෙලෙස් සංයෝජන සිඳලූ ඔවුහු ද පැවිදි වී මඟපල ලබා ගත් නමුත් රජතුමාගේ මනදොල සපුරාලීමට සමත් නොවූහ.

---

၃၇.

37.

---

ဒုဇ္ဇာနော မေ မရဏသမယော ဇိဏ္ဏော’သ္မိ တာတာ’ဓုနာတသ္မာ ပုတ္တံ နယနဝိသယံ ကာတုံ သမတ္ထော’သိကိံ,ဧဝံ ဝတွာ ကပုန သပရိသံ သောကာဖဒါယိံ တဟိံဒိန္နောကာသံ ပဟိဏိ သစိဝံ ပဗ္ဗဇ္ဇိတုံ ဘုဘုဇော;

()

'පුතණුවනි, මාගේ මරණ කාලය කිව නොහැකිය, දැන් මම මහලු වී සිටිමි. එබැවින් මාගේ පුත්‍රයාව මාගේ ඇස් පෙනෙන මානයට කැඳවාගෙන ඒමට ඔබට හැකිද?' යි පවසා, රජතුමා තමන්ගේ ශෝකය දුරු කරනු පිණිස, පැවිදි වීමට ද අවසර දෙමින්, සමීපතම ඇමතිවරයෙකු තම පිරිස සමඟ එහි පිටත් කර හැරියේය.

---

၃၈.

38.

---

ပတွာ’ရာမံ ပရိဝုတဇနော သစ္စဒ္ဒသေနော’ဒိတံသုတွာ’မစ္စော ထိရမတိ စတုဿစ္စာ’နုပုဗ္ဗိကထံ,ပဗ္ဗဇ္ဇိတွာ ဟတဘဝဘယော ဟုတွာန ခီဏာသဝေါအဂ္ဂဋ္ဌာနံ ပဋိလဘိ ကုလပ္ပာသာဒိကာနံ ဣဓ;

()

පිරිවර සමඟ ආරාමයට පැමිණි ස්ථිර බුද්ධියෙන් යුත් ඒ ඇමතිවරයා, සත්‍යදර්ශී බුදුරජාණන් වහන්සේ විසින් දෙසන ලද අනුපුර්වික කථාව හා චතුරාර්ය සත්‍යය ශ්‍රවණය කොට, පැවිදි වී භව බිය දුරු කරමින් මහරහත් භාවයට පත් විය. උන්වහන්සේ මේ ශාසනයෙහි කුලප්‍රසාදකයන් අතරින් අග්‍ර තනතුර ලබා ගත් සේක.

---

၃၉.

39.

---

ဗာရာဏသျံ ကေသိပတနတော ပတ္တဿ ရာဇဂ္ဂဟံသမ္ဗုဒ္ဓဿာ’ဓိကဒိနကတီ ပဉ္စေဝမာသာ’ ဘဝုံ,ဟေမန္တာ’တုသမယဝိဂမာ သန္တေ ဝသန္တေ မဏိ-ဘုသာကာရာ ဥပဝနဝဓူ စူတင်္ကုရာ’ လင်္ကရုံ;

()

බරණැස ඉසිපතනයෙන් රජගහනුවරට වැඩම කළ සම්මා සම්බුදුරජාණන් වහන්සේට එහි ගත වූ කාලය (අතිරේක දින කිහිපයක් ද සහිතව) මාස පහක් පමණ විය. හේමන්ත (ශීත) සෘතුව ගෙවී ගොස් ශාන්ත වූ වසන්ත කාලය පැමිණි කල්හි, උපවනය නමැති මනාලිය මැණික් ආභරණ බඳු අඹ දලු නමැති අබරණින් සැරසුණාය.

---

၄၀.

40.

---

ကာလံ ဉတွာ ကပိလနဂရံ ကာလညုနော သတ္ထုနောဂန္တုံ ကာလော’ယမိတိ အဓုနာ သော ကာလုဒါယိ ဝသီ,သံဝဏ္ဏေန္တော ဂမနသမယံ ကာတုံ အလံ သင်္ဂဟံဉာတိနန္တီ သုမဓုရသရော ဂါထာဘိဂါယီ ပုထု;

()

සුදුසු කාලය දන්නා වූ ශාස්තෘන් වහන්සේට කපිලවස්තු පුරයට වැඩම කිරීමට "දැන් සුදුසුම කාලය ය" යි සිතූ කෙලෙසුන් කෙරෙන් මිදුණු කාලුදායී තෙරණුවෝ, නෑයන්ට සංග්‍රහ කරනු පිණිස සුදුසු ගමන් මඟ වර්ණනා කරමින්, ඉතා මිහිරි හඬින් බොහෝ ගාථාවන් ගායනා කළහ.

---

၄၁.

41.

---

မန္ဒံမန္ဒံ သုရဘိပဝနော သိတော’ဓုနာ ဝါယတိပုပ္ဖာကိဏ္ဏာ ဝိပိနဝိဋပီ မတ္တာလိမာလာကုလာ,ဂင်္ဂါဝါပီ ဝိမလသလီလာ သမ္ဖုလ္လကဉ္ဇုပ္ပလာသာယံက ပါတော အဟနိ ဝိဝဋာ သဗ္ဗာဒိသာ ပါကဋာ;

()

දැන් සුවඳවත් සීතල සුළඟ මඳින් මඳ හමා යයි. වනාන්තරයේ ගස්වැල් මලින් ගැවසී ගෙන, මත් වූ බඹර සමූහයාගෙන් ගහණ වී ඇත. ගංගා සහ වැව්වල සිසිල් ජලය පිපුණු පියුම් හා නිල් මහනෙල් මලින් බබළයි. සවස් කාලය ද උදය කාලය ද දහවල ද ප්‍රසන්න වී සියලු දිශාවෝ පැහැදිලිව පෙනෙති.

---

၄၂.

42.

---

ဘန္တေ မဂ္ဂေ နဝဒလသိခါ ဇာလော’ဇ္ဇလာ မဉ္ဇရီ-ဘသ္မစ္ဆန္နာ ဘမရဝိသရဒ္ဓုမန္ဓကာရာ ဘုသံ,ဈာပေန္နာ’ပေ’တရဟိ ဝိရဟီ သမ္ဖုလ္လစူတာဋဝိ-ဒါဝဂ္ဂီ တေ လဝမပိ မနောတာပါယ ဝတ္တန္တိ ကိံ;

()

ස්වාමීනී, මඟ දෙපස අලුත් දලු නමැති ගිනි සිළුවලින් බබළන, රොන් කිනිති නමැති අළු පැහැයෙන් වැසුණු, බඹර සමූහයා නමැති දුමෙන් අඳුරු වූ, වෙන් වී වෙසෙන්නන් තවන්නා වූ මේ පිපුණු අඹ වනය නමැති ලැව්ගින්න, ඔබ වහන්සේගේ සිතේ කිසිදු කෙලෙස් තැවුලක් ඇති කිරීමට සමත් වේ ද? (නැත).

---

၄၃.

43.

---

ကာမန္ဓာနံ ဘဒယမဓုနာ သောစာပယတ္တာ ဘုသံသာခစ္ဆိန္နာ ဝိဂလိတဒလာ မဂ္ဂေ အသောကဒ္ဒုမာ,အညတြာ’ပီ ဝနစရဝဓူ ပါဒပ္ပဟာရာ’တုရံတတွန္တေ တေ ကရကိသလယဿောဘံက ဝိရူဠှင်္ကုရာ;

()

කාමයෙන් අන්ධ වූවන්ගේ හිත් දැඩි සේ තවන්නා වූ, අතු කැඩී පත්‍ර හැළී ගිය අශෝක වෘක්ෂයෝ මඟ දෙපස වෙති. වෙනත් තැනක, වනචාරී ලියන්ගේ පා පහරින් පීඩිත වූවාක් වැනි වූ අලුත් දලු, ඔබ වහන්සේගේ ශ්‍රී හස්ත නමැති දලු සේද සුන්දරව ලියලා ඇත.

---

၄၄.

44.

---

ပိတွာ စုတဒ္ဒူမဖလရသံ သမ္မတ္တပုင်္ကောကိလာသံကုဇန္တေ သရသမဓုရံ ဝေတာဠိကာ’ဝ’ဉ္ဇသေ,သေဏီဘုတာ ဇနပဒဝဓူ တေ ပါဒပီဌေ မုနိသမ္ပူဇေတုံ နဝသရသိဇေ ဟိယျော’ဝိနန္တေ ဓုနာ;

()

අඹ ගෙඩිවල යුෂ පානය කර මත් වූ කොවුලෝ මඟ දෙපස සිටිමින් වන්දිබට්ටයන් මෙන් මිහිරි හඬින් ගී ගයති. මුනින්ද්‍රයන් වහන්ස, පෙළ ගැසුණු ජනපද කාන්තාවෝ ඔබ වහන්සේගේ පාද පීඨය මත අලුත් නෙළුම් මල් පුදා වන්දනා කිරීමට දැන් නැමී සිටිති.

---

၄၅.

45.

---

အာမုလဂ္ဂါ ဒလိတဝိဋပိ ပုပ္ဖဉ္ဇလိဟကာ’ဓုနာအာဂစ္ဆန္တံ တွမဟိမဟိတုံ သံဒိဿရေ’ဝေါ’နတာ,ဝါတောဒ္ဓုတာ ဘမရမုခရာ ကိဉ္ဇက္ခပုဉ္ဇာ’ဉ္ဇသေအာတတွန္တေ တဝပရိမုခေ သောဝဏ္ဏသင်္ခဿိရိံ;

()

මුල පටන් අග දක්වා මලින් බර වූ අතු, වඩිමින් සිටින ඔබ වහන්සේට පූජා පිණිස දොහොත් මුදුන් දී වඳින්නාක් මෙන් නැමී තිබේ. සුළඟින් සැලෙන, බඹරුන් ගැවසෙන මල් රේණු සමූහය මඟ දෙපස විහිදෙමින් ඔබ වහන්සේ ඉදිරියෙහි රන් සක් ගෙඩියක ශෝභාව මතු කරයි.

---

၄၆.

46.

---

ဘန္တေ အန္တောကလလသလိလာဝါသေန ကာလံ စိရံအမ္ဘောဇာနံ မုကုလဝိကတီ သိတေတိ’ဝါ’ကုဉ္စိတာ,ဧသန္တီ’ဝေ’တရဟိ သရဏံ တေ ပါဒဘဒ္ဒါသနေဥဂ္ဂစ္ဆန္တေ ပဇဟိယ မနောတာပံ ဝသန္တာတပံ;

()

ස්වාමීනී, බොහෝ කල් මඩ සහිත ජලයෙහි වාසය කිරීම නිසා හැකුළුණු නෙළුම් පොහොට්ටු, වසන්ත කාලයේ තද අව් රශ්මියෙන් වූ පීඩාව දුරු කරමින්, ඔබ වහන්සේගේ පාද නමැති භද්‍රාසනය සරණ යන්නාක් මෙන් ඉහළට නැඟී පිපී බබළයි.

---

၄၇.

47.

---

ပါထေယျ’မ္ဘောရုဟကုဝလယာ’လင်္ကာရတုဏ္ဍာ ကလံသင်္ကုဇန္တီ ပဝနပဒဝိံ ဥဍ္ဍီယမာနာ’ဓုနာ,ဟံသဿေဏိက သိရသိ ဝဇတော တေ ဘုယတေ ကိင်္ကိဏိ-ဃောသာကိဏ္ဏံ ကုသုမဝိကတိစ္ဆန္နံ ဝိတာနံ ယထာ;

()

මඟ පෝෂණය සඳහා නෙළුම් සහ මහනෙල් මලින් සැරසුණු හොට ඇතිව, ගුවනේ පියාසර කරමින් මිහිරි හඬ නඟන හංස පන්තිය, වඩින්නා වූ ඔබ වහන්සේගේ හිස ඉහළින් විවිධ මල්වලින් වැසුණු, මිණිගෙඩි හඬින් යුත් වියනක් වැනිය.

---

၄၈.

48.

---

သမ္ပူဇေန္တိ ရတနကနကာလင်္ကာရဘာရဉ္ဇလီမဂ္ဂေါ’တိဏ္ဏာ ဝနသုရဝဓူ တေ လာဇဝုဋ္ဌီဟိ’ဝ,ကိဉ္ဇက္ခေဟိ စရဏယုဂလံ ကမန္ဒာတိလန္ဒောလိတာဝလ္လီ ဘိင်္ဂါဝလိကိသလယာ’လင်္ကာရသာခါဝလီ;

()

රන් මිණි බරණින් සැරසුණු දොහොත් මුදුන් දී මඟට බැස සිටින වනදේවතාවියෝ, ඔබ වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද යුගල රන්වන් මල් රේණුවලින් පුදන්නේ විලඳ වැස්සකින් පුදන්නාක් මෙනි. මඳ පවනින් සැලෙන වැල් ද බඹර සමූහයා ද දලු ද අතු ද එලෙසින්ම වැඳ වැටෙති.

---

၄၉.

49.

---

သမ္မာရူဠှော ပဝနတုရဂံ ကာမာကရော မဉ္ဇရိ-တုဏိရေသူ မဓုကရသရေ သန္ဓာနယန္တော’ဓုနာ,စမ္ပေယျာဒီကုသုမကလိကာသန္နာဟသမ္ဘာသုရောနဋ္ဌော လောကော ဗဟုဇနမနောသငက္ဂါမ မောဂါဟတိ;

()

සුළඟ නමැති අසු පිට නැඟුණු අනංගයා, මල් කිනිති නමැති හී කොපු තුළ බඹරුන් නමැති ඊතල සූදානම් කරමින්, පිච්ච මල් ආදී මොට්ටු නමැති සන්නාහයෙන් බබළමින්, වැනසී යන ලෝකයෙහි බහුතර ජනයාගේ සිත් නමැති යුද බිමට දැන් පිවිසෙයි.

---

၅၀.

50.

---

ယသ္မာ သုဒ္ဓေါဒနနရပဘု အာဒိစ္စဝံသဒ္ဓဇောဇိဏ္ဏော ဝုဒ္ဓေါ မမိဟပဟိဏိ တွံ ဒဋ္ဌုကာမော ပိတာ,တသ္မာ ဘန္တေ ကပိလနဂရံ ဝေနေယျသတ္တာကရံကန္တွာ ရညော ဟဒယမကုလံ ဗောဓေတု သောကာကုလံ;

()

ස්වාමීනී, සූර්ය වංශයට ධජයක් බඳු වූ, මහලු වියට පත් ඔබ වහන්සේගේ පිය රජු වූ සුද්ධෝදන නරේන්ද්‍රයා, ඔබ වහන්සේ දැකීමේ කැමැත්තෙන් මාව මෙහි එවීය. එබැවින්, දමනය කළ යුතු සත්ත්වයන්ගෙන් පිරුණු කපිලවස්තු පුරයට වැඩම කර, සෝකයෙන් තැවෙන පිය රජුගේ හදවත අවදි කරනු මැනවි.

---

၅၁.

51.

---

သာဓု’ဒါယိ သဝိသယမဟံ ပတွာ နရာဓိဿရံဥတ္တာရေယျံ ပိတရမိတရေ ဗန္ဓူ’ပိ ဒုက္ခဏ္ဏဝါ,ဧဝံဝတွာ ရဒနကိရ ဏာလင်္ကာရဗိမ္ဗာဓရောဓမ္မဿာမိပရိဝုတဝသီရာဇဂ္ဂဟာနိက္ခမိ;

()

"උදායි, ඉතා යහපති. මම මාගේ පිය රජු වෙත පැමිණ, පිය රජතුමා ද සෙසු නෑයන් ද මේ දුක් සයුරෙන් එතෙර කරවන්නෙමි" යි දන්ත ධාතූන්ගේ රශ්මියෙන් බබළන තොල් ඇති ධර්මස්වාමී වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාරා, රහතන් වහන්සේලා පිරිවරාගෙන රජගහනුවරින් නික්ම වැඩම කළහ.

---

၅၂.

52.

---

ပတွာ ရညော ဥပရိဘဝနံ သောကာလုဒါယိ’ဒ္ဓိယာဘုတ္တာ’ဟာရော တဒုပဂမနံ အတွာဟ မာရောစယံ,သမ္ဗုဒ္ဓတ္ထံ ပိတုရု’ပဟဋံ ဘိက္ခံက ပကဋိဂ္ဂဏှိယအဿာသေန္တော ဝဇတိ နဘသာ သောကာကုလံတံ ကုလံ;

()

කාලුදායී තෙරණුවෝ ඍද්ධියෙන් රජුගේ මාලිගයේ උඩුමහලට වැඩම කර, දන් වළඳා, බුදුරජාණන් වහන්සේගේ වැඩමවීම පිළිබඳව රජුට දැනුම් දුන්හ. පිය රජු විසින් සම්මා සම්බුදුරජාණන් වහන්සේ උදෙසා පිළියෙල කළ පිණ්ඩපාතය පාත්‍රයට පිළිගෙන, සෝකයෙන් පීඩිත වූ රාජ කුලය අස්වසමින් උන්වහන්සේ අහසින් වැඩම කළහ.

---

၅၃.

53.

---

တံ ဘုဉ္ဇန္တော ဒိဝသဒိဝသေ သော ယောဇနံ ယောဇနံသင်္ခေပေန္တော ပရမကရုဏာရာမာယ သဉ္စောဒိတော,နေတွာ ခီဏာသဝယတိဝရေ ဝီသံ သဟဿံ ဇိနောလက္ခီဝါသံ ကပိလနဂရံ မာသေဟိဒွီဟော’တရိ;

()

ඒ දානය වළඳමින්, මහා කරුණාවෙන් මෙහෙයවන ලද ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ දිනකට යොදුන බැගින් මඟ කෙටි කරමින්, කෙලෙසුන් නැසූ රහතන් වහන්සේලා විසිදහසක් පිරිවරාගෙන, ශ්‍රී විභූතියෙන් පිරුණු කපිලවස්තු පුරයට මාස දෙකකින් වැඩම කළ සේක.

---

၅၄.

54.

---

နာနုပ္ပတ္တေ ဘဂဝတိ ပုရံ နော ဉာတိသေဋ္ဌံ ကုဟိံပဿိဿာမာ’တျ’ဇဟိတမနောကောတုဟဠာ သာကိယာ,အာရာမောယနံ ဝိဇနပဝနော နိဂြောဓသက္ကဿ တံ-သာရုပ္ပောတိ တဟိမဘိနဝေ သေနာသနေ မာပယုံ;

()

භාග්‍යවතුන් වහන්සේ නුවරට වැඩම කිරීමට පෙර, "අපගේ ශ්‍රේෂ්ඨ නෑයන් වහන්සේ කොතැනකදී දකින්නෙමුද?" යන මහත් කුතුහලයෙන් යුත් ශාක්‍යයෝ, ජනශූන්‍ය සිසිල් සුළං හමන නිග්‍රෝධ ශාක්‍යයාගේ උයනෙහි උන්වහන්සේට සුදුසු වූ අලුත් සෙනසුනක් කරවූහ.

---

၅၅.

55.

---

ပစ္စုဂ္ဂန္တွာ သုရဘိကုသုမာကိဏ္ဏဉ္ဇလိဟ’ဉ္ဇသေအာဂစ္ဆန္တံ သုမဟကိယ ဇိနံ ရာဇိဒ္ဓိယာ’လင်္ကတေ,ကေတုဂ္ဂါဟေ ဒဟရဒဟရေ ကတွာ ကုမာရေ ပုရေရာဇာ’မစ္စာ ပရမရုစိရံ အာရာမ မောတာရယုံ;

()

රාජකීය තේජසින් සැරසුණු මඟෙහි වඩිමින් සිටි මහා ශාක්‍ය ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ පෙරගමන් කොට පිළිගැනීමට, සුවඳ මල් දොහොත් මුදුන් දී ගත් බාල කුමාරවරුන් ධජ අතැතිව පෙරමුණෙහි තබා, රජු සහ ඇමැතිවරු උන්වහන්සේව අතිශය සුන්දර වූ ඒ ආරාමයට වැඩම කරවූහ.

---

၅၆.

56.

---

ပလ္လင်္ကေနော’ဒယဂိရိသိရေ စန္ဒော’ဝ တာရာဝုတောနာနာခိဏာသဝပရိဝုတော ပညတ္တဗုဒ္ဓါသနေ,အာသိနော’ယံ မနကုမုဒုနိံ သကျာနမုန္နိဒ္ဒယံနိဿောကော သော မုနိ ပရိဟရိ သောကန္ဓကာရံ ပိတု;

()

තාරකාවන් පිරිවරා උදයගිරි පර්වත මුදුනෙහි බබළන පුන්සඳ මෙන්, විවිධ රහතන් වහන්සේලා පිරිවරා පනවන ලද බුද්ධාසනයෙහි වැඩසිටි සෝක රහිත වූ ඒ මුනිවරයාණෝ, ශාක්‍යයන්ගේ සිත් නමැති කුමුදු මල් පිබිදුවමින් පිය රජුගේ සෝක අන්ධකාරය දුරු කළ සේක.

---

၅၇.

57.

---

သိဒ္ဓတ္ထော’ယံ ပရမဒဟရော အမှေဟိ ဝုဒ္ဓါ မယံဇာမာတာ’ယံဘဝတိ တနုဇော နတ္တာနုဇော နော ဣတိ,မာနတ္ထဒ္ဓါ ဒဟရဒဟရေ သကျာ ကုမာရေ’ဗြဝုံတုမှေဂန္တွာ ပဏမထ ဇိနံ ဝေါ ပိဋ္ဌိတာဟောမ္ै နော;

()

"මේ සිද්ධාර්ථ අපට වඩා බෙහෙවින් බාලය, අපි වයසින් වැඩිමහලු වන්නෙමු. මොහු අපගේ බෑණනුවන්, පුත්‍රයෙකු හෝ මුනුපුරෙකු වේ" යි මානයෙන් තද වූ ශාක්‍යයෝ තරුණ කුමාරවරුන්ට මෙසේ කීහ: "තොප ගොස් බුදුරජාණන් වහන්සේ වැඳපල්ලා, අපි තොපට පිටුපසින් සිටින්නෙමු."

---

၅၈.

58.

---

အာဝဇ္ဇေတွာ သကလပရိသံ ဉတွာ တဒဇ္ဈာသယံမာနုမ္မတ္တာ ဝိဘဝမဒိရာမတ္တာ ဣမေ ခတ္တိယာ,မုဒ္ဓါဗဒ္ဓဉ္ဇလိကိသလယာ ယသ္မာ နဝန္ဒန္တိ မံဝန္ဒာပေတုံ အလမိတိ တတော ဈာနံ သမာပဇ္ဇိယ;

()

මුළු පිරිස දෙස බලා ඔවුන්ගේ අදහස වටහාගත් බුදුජාණන් වහන්සේ, "මානයෙන් මත් වූ, සම්පත් නමැති මද්‍යපානයෙන් මුළා වූ මේ ක්ෂත්‍රියයෝ දොහොත් මුදුන් දී මට වන්දනා නොකරති; මොවුන් ලවා වන්දනා කරවීම සුදුසුය" යි සිතා ධ්‍යානයට සමවැදුණු සේක.

---

၅၉.

59.

---

ပတ္တာ’ဘိညော နိဇပဒရဇောရံသိဟိ သဉ္စုမ္ဗိတေတေသံ စူဠာမဏိဂိရိသိရေ သမ္ဗုဒ္ဓသုရော လသံ,သံဒဿေန္တော ယမကမသမံ မာနန္ဓကာရံ ဟရံဗောဓာပေသိ ဝဒနကမလေ ဂဏ္ဍမ္ဗမူလေ ယထာ;

()

ෂඩ් අභිඥාලාභී වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ, තමන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද ධූලියෙහි රශ්මියෙන් ඔවුන්ගේ මුදුන් මිණි සිපගන්නා සේ අහසට පැනනැඟී, ගණ්ඩබ්බ රුක් මූලයේදී මෙන් අසදෘශ වූ යමා මහා ප්‍රාතිහාර්යය දක්වමින්, ඔවුන්ගේ මාන අන්ධකාරය දුරු කර වදන නමැති නෙළුම් මල් පිබිදවූ සේක.

---

၆၀.

60.

---

ဒိသွာ သုဒ္ဓေါဒနနရဝရော တံ ပါဋိဟီရံ ဝရံပါဒမ္ဘောဇေ ပဏမိ သိရသာ အာနန္ဒဘာရောနတော,စက္ကင်္ကာလင်္ကတပဒရဇော သမ္ဖုဋ္ဌမုဒ္ဓါဉ္ဇလိရာဇညာနံ ကမလကလိကာသဏ္ဍဿိရိံ ဝျာကရုံ;

()

ඒ උතුම් ප්‍රාතිහාර්යය දුටු සුද්ධෝදන නරේන්ද්‍රයා, ප්‍රීති බරිතව සිරසින් බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් වැඳ වැටුණේය. චක්‍ර ලක්ෂණයෙන් විසිතුරු වූ පාද දූවිලි සිරසෙහි තවරා ගනිමින් දොහොත් මුදුන් දුන් රජුන්ගේ ඒ පිරිස නෙළුම් පොහොට්ටු සමූහයක් බඳු සිරියාවක් ඉසිලූහ.

---

၆၁.

61.

---

သဉ္ဈာမေဃာဝလိပရိဝုတော သုရောရိဝ’တ္ထာစလံခမှာ ဘဒ္ဒါသနမဝတရီ သောဝဏ္ဏဝဏ္ဏော ဇိနော,သုဗဘုဇိဉ္ဆေ နယနဗရိဟီ ကေဠာယနံ ပေါက္ခရ-ဝဿံ ဝဿိ နိဇနခရုစိံ တေသံ သမာဇေ သတိ;

()

සන්ධ්‍යා කාලයේ වලාකුළුවලින් වට වූ සූර්යයා බටහිර කන්දෙන් බැස යන්නාක් මෙන්, රන්වන් පැහැති ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ අහසින් බැස භද්‍රාසනයෙහි වැඩසිටි සේක. එහි රැස්ව සිටි නෑයන්ගේ මොනරුන් වැනි නෙත් පිනවමින්, ශ්‍රී නඛ ශෝභා විහිදුවමින්, ඒ මහා සමාගමෙහි පොක්ඛරවස්ස (වැස්සක්) වැස්සේය.

---

၆၂.

62.

---

သုတွာ ဝုတ္တံ ပုရိမစရိတံ ဝေဿန္တရာချံ တတောပက္ကန္တာနံ ဖုသိယ သိရသာ တပ္ပာဒစူဠာမဏိံ,ဘန္တေ ဘိက္ခံ သုဂတပမုခေါ သံဃောဓိဝါသေတု နောဣစ္စေ’ကောပိ ပဌမဒိဝသေ နာကာသိ အဇ္ဈေသနံ;

()

ඉන්පසු වදාරන ලද අතීත වෙසතුරු ජාතක කතාව ශ්‍රවණය කොට, නික්ම යන කල්හි උන්වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් සිරසින් ස්පර්ශ කළ නමුත්, "ස්වාමීනී, බුදුරජාණන් වහන්සේ ප්‍රමුඛ මහා සංඝ රත්නය අපගේ දානය පිළිගන්නා සේක්වා" යි පළමු වන දිනයේ කිසිවෙක් හෝ ආරාධනා නොකළහ.

---

၆၃.

63.

---

နာနာခီဏာသဝပရိဝုတော လောကာနုကမ္ပာပရောလောကာဓိသော ဒုတိယဒိဝသေ အာစိဏ္ဏကပ္ပာရဟံ,သမ္ဗုဒ္ဓါနံ ကပိလနဂရေ ပါတော’ဝ လချာကရေဟီနုက္ကဋ္ဌံ ကုလမဝိဇဟံ ပိဏ္ဍာယ သမ္ပာဝိသိ;

()

විවිධ රහතන් වහන්සේලා පිරිවරාගත්, ලෝකානුකම්පාවෙන් යුත් ලෝකනාථ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ, දෙවන දිනයෙහි පෙර බුදුවරුන්ගේ චාරිත්‍රය පරිදි, කපිලවස්තු පුරයෙහි උස් පහත් කුල භේදයකින් තොරව සෑම නිවසක් වෙතම පිණ්ඩපාතය පිණිස වැඩම කළ සේක.

---

၆၄.

64.

---

အာဟိဏ္ဍတ္တံ တဟိမနုဃရံ ပိဏ္ဍာယ သန္တိန္ဒြိယံသတ္ထာရံ တံ နိရုပမသိရိံ ဆဗ္ဗဏ္ဏရံသုဇ္ဇလံ,ပါသာဒဋ္ဌာ’နိမိသနယနမ္ဘောဇေဟိ သမ္ပူဇယုံဥဂ္ဃာဋေတွာ ဟရိမဏိမယံ ဇာလာဝလိံ နာဂရာ;

()

ඉන්ද්‍රියයන් සංවර කරගත්, අසදෘශ ශ්‍රීයකින් යුක්ත වූ ද, සවනක් රැස් විහිදුවමින් බබළන්නා වූ ද, නිවෙස් කරා පිඬු සිඟා වඩින්නා වූ ද ඒ ශාස්තෘන් වහන්සේ දැක, නුවරවැසියෝ රන්මිණිමය කවුළු විවර කර, ප්‍රාසාදයන්හි සිට පියවි නොහෙලන නෙත් නෙළුම්වලින් උන්වහන්සේට පූජා කළහ.

---

၆၅.

65.

---

ဩဟာရေတွာ ကုသုမသုရဘီသင်္ခါရသမ္ဘာဝိတေကေသေ မဿုံ ရဇနမလိနံ ကာသာဝဝတ္ထံ ခရံ,အစ္ဆာဒေတွာ ကပဏပုရိသော’ဝ’ယျော ဂဟေတွာ သီဠာပတ္တံ ပတ္တော ကပိလနဂရံ ပကိဏ္ဍာယ အာဟိဏ္ဍတိ;

()

සුවඳැති මල්වලින් සරසන ලද කෙස් සහ රැවුල කපා දමා, ගුරු පැහැයෙන් කිලිටි වූ රළු සිවුරක් පෙරවාගෙන, දිළිඳු මිනිසෙකු මෙන් මැටි පාත්‍රයක් අතැතිව, අපගේ ආර්යයන් වහන්සේ කපිලවස්තු පුරයට පැමිණ පිඬු සිඟා වඩිනා සේක.

---

၆၆.

66.

---

ဝုတ္တန္တံ တံ သဝဏကဋုကံ သုတွာန ဗိမ္ဗာဓရာဗိမ္ဗာဒေဝီ မရကတသိဠာဇာလန္တရာ ဝိထိယံ,အာဟိဏ္ဍန္တံ ပရိဝုတဂဏံ မတ္တေဘဂါမိံ ဇိတံဩလောကေန္တီ နယနမဏိကေ အဿူဟိ သမ္ပူရယိ;

()

කනට අමිහිරි වූ ඒ පුවත ඇසූ, රත් පැහැ දෙතොලින් යුත් බිම්බා දේවිය, මරකත මැණික් කවුළු සිදුරෙන් වීථිය දෙස බලා, මහා සංඝයා පිරිවරාගෙන, මත් වූ හස්ති රාජයෙකු මෙන් සන්සුන් ගමනින් වඩින්නා වූ කෙලෙසුන් ජයගත් බුදුරජාණන් වහන්සේ දැක, තම නෙත්සඟළ කඳුළින් පුරවා ගත්තාය.

---

၆၇.

67.

---

စုမ္ဗန္တိ သာတနုဇရတနံ တန္ဒဿနဗျာဝဋာ’-သိတျာ’နုဗျဉ္ဇနဝိလသိတံ ဗျာမပ္ပဘာလင်္ကတံ,ရူပံ ရူပဿိရိ နိရုပမံ သင်္ဂါယိ ဂါထဋ္ဌကံသံဝဏ္ဏေတွာ စရဏတလတော ယာဝ’ဿ ဥဏှိသတော;

()

උන්වහන්සේ දෙස බලා සිටීමට උත්සුක වූ ඕ තොමෝ, තම ප්‍රිය පුත්‍ර රත්නය සිපගනිමින්, අසූවක් අනුව්‍යංජනවලින් බබළන්නා වූ ද, ව්‍යාමප්‍රභාවෙන් සරසන ලද, අසදෘශ වූ උන්වහන්සේගේ රූප ශ්‍රීයට ප්‍රශංසා කරමින්, ශ්‍රී පාද තලයේ සිට උෂ්ණීෂය දක්වා වර්ණනා කරමින් ගාථා අටක් ගැයුවාය.

---

၆၈.

68.

---

ဤသံ ကာလံ အလသဂမနံ သာ ကာလဟံသောပကရိဩရောပေန္တိ အဘိနဝကုစန္ဒာ’တိဘာရာတုရာ,ဂန္တွာ သီဃံ ခဠိတဝစတာ ပုတ္တော မဟာရာဇ တေပိဏ္ဍာယ’သ္မိံ စရတိ နဂရေ ရာဇာနမိစ္စဗြုဝိ;

()

කළු හංස ධේනුවකගේ මෙන් මඳක් මන්දගාමී ලීලාවෙන් යුත් ඕ තොමෝ, බලවත් ශෝකයෙන් පීඩිතව, වහා ගොස් බිඳුණු ස්වරයෙන් යුතුව, "මහාරාජයිනි, ඔබගේ පුත්‍ර රත්නය මේ නුවර පිඬු සිඟා වඩින සේක" යි රජුට පැවසුවාය.

---

၆၉.

69.

---

ရာဇာ သေနာပရိဝုတသမော တေဇောနုဘာဝါဒိနာတံ သုတွာံ’သေ သုခုမဝသနံ ကတွာ နဝံသာဋကံ,အစ္ဆာဒေတွာ နိဟိတမကုဋော နိက္ခိတ္တခဂ္ဂေါ ဘုသံလဇ္ဇာပန္နော တုဝဋတုဝဋံ ဂန္တွာ တဒဂ္ဂေ ဌိတော;

()

මහා සේනාව පිරිවරා සිටි, තේජස් බලයෙන් යුක්ත වූ රජු ඒ අසා, තම උරහිස මත සියුම් වූ අලුත් උතුරු සළුව තබාගෙන, ඔටුන්න ද ගලවා, කඩුව ද පසෙක තබා, දැඩි ලැජ්ජාවට පත්ව, වහා වහා ගොස් උන්වහන්සේ ඉදිරියෙහි සිටගත්තේය.

---

၇၀.

70.

---

ကောဋ္ဌဂါရာနျ’ပိ ပိတုကုလေ ရိတ္တာနိ ကိမ္မညသိကသ္မာ လဇ္ဇာပယသိ ပိတရံ တွံ ဘာနုဝံသုဗ္ဘဝေါ,ဘန္တေ တုယှံ ပကရိဝုတဝသီသံဃဿိ’တော ဘောဇနံမာ ကပိဏ္ဍာယာ’စရိ အနုဒိနံ ဒဇ္ဇေယျ မိစ္စဗြုဝိ;

()

“ඔබගේ පිය රජුගේ මාලිගාවේ ධාන්‍යාගාර හිස් වී ඇතැයි සිතන්නේද? සූර්යවංශයෙන් උපන් ඔබ, පියා වූ මා ලැජ්ජාවට පත් කරන්නේ කුමක් හෙයින්ද? ස්වාමීනි, ඔබවහන්සේට ද සංවර වූ සංඝයා වහන්සේලාට ද මෙයින් ආහාර සපයන්නෙමි. දිනපතා පිඬු සිඟා නොවැඩිය මැනව” යි රජතුමා පැවසීය.

---

၇၁.

71.

---

တုယှံ ဝံသော အနရိယပဒေါ အာဒိစ္စဝံသော သိယာမယှံ ဝံသော သဒရိယပဒေါ သမ္ဗုဒ္ဓဝံသော သိယာ,အသ္မိံဝံသေ အနုဝိစရဏံ ပိဏ္ဍတ္ထ မနွာလယံစာရိတ္တံ ဘောပုရိမသုဂတာ’စိဏ္ဏန္တိ ကဝတွာ ဇိနော;

()

“මහාරාජයෙනි, ඔබගේ වංශය සූර්යවංශයයි. මාගේ වංශය වනාහි ආර්ය වූ සම්බුද්ධ වංශයයි. මේ බුද්ධ වංශයෙහි පිණ්ඩපාතය උදෙසා ගෙයින් ගෙට යාම පෙර විසූ බුදුරජාණන් වහන්සේලා විසින් පුරුදු කරන ලද චාරිත්‍රයකි” යි ජිනරාජයන් වහන්සේ වදාළ සේක.

---

၇၂.

72.

---

ဥတ္တိဋ္ဌာဒိံ အဝဒိ ကသုဂမံ ဂါထံ ဌိတော ဝီထိယံသောတာပန္တော’ဝနိပတိ ဘဝီ သောတာဝဓာနေန သော,ဂါထာဓမ္မံ သုဏိယ မဓုရံ ဓမ္မံစရေ’တျာ’ဒိကံပတ္တော မဂ္ဂံ ဒုတိယမဝီရံ ဓမ္မာနုဓမ္မံ စရံ;

()

වීථියෙහි වැඩසිටිමින් උන්වහන්සේ 'උට්ඨිට්ඨෙ...' යනුවෙන් ඇරඹෙන මිහිරි ගාථාව වදාළ සේක. රජතුමා එයට මැනවින් සවන් දී සෝතාපන්න විය. 'ධම්මං චරේ...' ආදී මිහිරි ධර්ම ගාථාවන් අසා, ධර්මානුධර්ම ප්‍රතිපදාවෙහි යෙදෙමින් දෙවන මාර්ගය ලබාගත්තේය.

---

၇၃.

73.

---

သုတွာ ရာဇာ စရိယမပရံ ယော ဓမ္မပါလဝှယံပတ္တော မဂ္ဂံ တတိယမခိလံ ကာမာလယံ စာလယံ,သေတစ္ဆတ္တု’လ္လသိတသယနေ’နုဋ္ဌာနသေယျု’ပဂေါသင်္ခါရာနံ ဝိသဒမတိယာ ယော လက္ခဏံ သမ္မသိ;

()

නැවතත්, 'ධම්මපාල' නම් වූ ඒ උතුම් චර්යාව අසා රජතුමා සියලු කාම ආශාවන් දුරු කරමින් තෙවන මාර්ගයට පැමිණියේය. පසුව ධවල ඡත්‍රය යට බැබළෙන සයනයෙහි අවසන් හුස්ම හෙලන ඇඳෙහි වැතිර සිටිමින්, පිරිසිදු ප්‍රඥාවෙන් යුතුව සංස්කාරයන්ගේ ලක්ෂණ මෙනෙහි කළේය.

---

၇၄.

74.

---

ဝိဒ္ဓံသေတွာ နမုဝိပရိသံ သံကေလသမာရာဒိကံသုရော ရမှာဝနမိဝ’သိနာ သော အဂ္ဂမဂ္ဂါသိနာ,တုဋ္ဌော မဂ္ဂပ္ဖလသုခသုဓာပါနေန ဝေရိသမေပဉ္စက္ခန္ဓေ ဝိဇယ မလ္ဘီ နိဗ္ဗာနရဇ္ဇဿိရိံ;

()

වීරයෙකු කඩුවෙන් මහා වනයක් කපා දමන්නාක් මෙන්, ඒ රජතුමා අග්‍ර මාර්ගය නමැති කඩුවෙන් කෙලෙස් සහිත මාර සේනාව වනසා, මාර්ග ඵල සැප නමැති අමෘතය පානය කිරීමෙන් සතුටට පත්ව, සතුරන් බඳු වූ පංචස්කන්ධයන් ජයගෙන නිවන් රාජ්‍යයේ ශ්‍රී විභූතිය උදාකර ගත්තේය.

---

၇၅.

75.

---

အာရောပေတွာ ဥပရိဘဝနံ ပတ္တံ ဂဟေတွာ တတောရာဇာ သံဃံ သုဂတပမုခံ ခဇ္ဇေန ဘောဇ္ဇေန စ,သန္တပ္ပေတွာ ပုန သပရိသော နီစေ နိသဇ္ဇာသနေသာရာနီယံ ကထယမဝသိ သမ္မောဒနီယံ ကထံ;

()

ඉන්පසු රජතුමා පාත්‍රය අතට ගෙන, බුදුරජාණන් වහන්සේ ප්‍රමුඛ මහා සංඝයා වහන්සේ උඩුමහලට වඩාදමා, කැවිලි පෙවිලි හා භෝජනයෙන් සතුටු කර, පිරිවර සමඟ පහත් අසුන්වල හිඳ, පිළිසඳර කතාවෙහි යෙදුණේය.

---

၇၆.

76.

---

ဣတ္ထာဂါရံ ဟဒယသရသိမဇ္ဈေ နိမုဂ္ဂတ္ထန-ဟံသံ ဒိနာနနသရသိဇံ သောကေ’ဏတာပေနိဝ,ဗုဒ္ဓံ ဗဒ္ဓဉ္ဇလိဟရသိရောကုမ္ဘေဟိ သမ္ပူဇယီတံ ဝါတဗ္ဘာဟတဟရိလတာလီလံ ဇဂါမော’နတံ;

()

ශෝක ගින්නෙන් මැලවී ගිය නෙළුම් වැනි මුහුණු ඇති, හෘද විලෙහි ගිලී ගිය හංසයන් බඳු පියයුරෙන් යුතු අන්තඃපුර ස්ත්‍රීහු, නළලත තැබූ දොහොත් මුදුන් දී වැඳ, සුළඟින් සැලෙන නිල් ලතාවක් මෙන් නැමී බුදුරජාණන් වහන්සේට වන්දනා කළහ.

---

၇၇.

77.

---

အန္တောဂဗ္ဘေ နယနသလလံ သမပုဉ္ဆမာနာ ဇိနံဗိမ္ဗာဒေဝီ သပရိဇနတာဝျာပါရိတာ ဝန္ဒိတုံ,အပ္ပတွာ မေ ယဒိဂုဏဓနံ အတ္ထ’ယျပုတ္တော သယံတံ ကမံ ဒဋ္ဌုံ နနုပဝိသတီ’တွေ’ဝံ ဝဒန္တီ ဌိတာ;

()

අන්තඃපුරයේ සිට කඳුළු පිසදමමින් සිටි බිම්බා දේවිය, බුදුරජාණන් වහන්සේ වැඳීමට යෑමට පිරිවර ජනයා උනන්දු කළ ද, "මා කෙරෙහි යම් ගුණ ධනයක් ඇත්නම්, මාගේ ස්වාමිපුත්‍රයන් වහන්සේම මා දැකීමට මෙහි වඩිනා සේක" යි පවසමින් එහිම රැඳී සිටියාය.

---

၇၈.

78.

---

ရညာ သဒ္ဓိံ ပုရိသနိသဟော တာယိန္ဒိရာမန္ဒိရံအန္တောဂဗ္ဘံ မဏိဂဏပဟာဘိန္နန္ဓကာရံသဒါ,အာဒါယ’ဂ္ဂံ ယတိပတိယုဂံ ပတွာ’စ္ဆိ ဘဒ္ဒါသနေပညတ္တေ သော’ဒယဂိရိသိရေ ဗာလံသုမာလီ ယထာ;

()

පුරුෂෝත්තම වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ, රජු ද සමඟින්, මැණික් රැස්වලින් අඳුර දුරු කළා වූ දේවියගේ අන්තඃපුර ගර්භයට වැඩම කර, දෑගසව්වන් ද කැටුව, උදයගිරි පර්වත මුදුනෙහි බබළන සූර්යයා මෙන් පනවන ලද අසුනෙහි වැඩසිටි සේක.

---

၇၉.

79.

---

ဒိသွာ ပီနတ္ထနဘရနတာ သာ ရာဇဓီတာ ဇိနံပတွာ မာလာ ကနကရတနာလင်္ကာရဟီနာ လဟုံ,ဟံသိမညေ သရသိဇဝနံ ပါဒေ ယထာဇ္ဈာသယံသဉ္စုမ္ဗန္တီ ပဏမိ သိရသာ အာဒါယဂေါပ္ဖဒွယံ;

()

මල්මාලා, රන්මිණි ආභරණවලින් තොර වූ ඒ රාජකුමාරිය, බුදුරජාණන් වහන්සේ දැක, වහා උන්වහන්සේ වෙත ගොස්, නෙළුම් විලකට බසින හංස ධේනුවක මෙන් උන්වහන්සේගේ වළලුකර දෙක අල්ලාගෙන, ශ්‍රී පාද පත්මයන් සිපගනිමින් මහත් භක්තියෙන් හිස තබා වැඳ වැටුණාය.

---

၈၀.

80.

---

ပါသာဒ’န္တောဝရကသရသိ ဓမ္မိလ္လသေဝါလကေဩမုဇ္ဇန္တီ နိဇဘုဇလတာလီလာတရင်္ဂါကုလေ,နာထဿ’င်္ဃီတလနခသိခါကန္တိပ္ပဗန္ဓာမ္ဘသိလဒ္ဓဿာသာ စိရဝိရဟဇံ တာပံ ဝိနောဒေသိ သာ;

()

ප්‍රාසාදය නමැති පොකුණෙහි, ඇගේ කෙස් කළඹ නමැති සෙවලින් ද, ඇගේ ලීලෝපේත බාහු ලතාවන් නමැති රළපෙළින් ද යුක්ත වූ ඕ තොමෝ, ලෝකනාථයන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද නිය සිළු රැස් නමැති ජලපහරෙහි ගිලෙමින්, දීර්ඝ විරහවෙන් හටගත් දැඩි තැවුල සන්සිඳුවා ගත්තාය.

---

၈၁.

81.

---

သုတွာ နေသာ ကနကရတနာ’သံဓာရဏံ ဓာရဏံကာသာဝါနံ တဝဟိရိဓနာ’ဝိဿဇ္ဇနံ သဇ္ဇနံ,နာ’ဇ္ဈာစာရေ အနဘိရမဏံ ဥစ္စာသနေ စာ’သနေရာဇာ’ဝေါစ တွမနုကုရုတေ သ္နေဟောဒယာ’ဟောဒယာ;

()

“ස්වාමීනි, ඔබවහන්සේ රන් ආභරණ නොපළඳින බව අසා ඕ ද ඒවා නොපැළන්දාය. ඔබවහන්සේ කසාවත් දරන බව අසා ඕ ද කසාවත් දැරුවාය. ඔබවහන්සේ උස් අසුන් මඟහරින බව අසා ඕ ද පහත් අසුන්වල සැතපුණාය. ඔබවහන්සේ කෙරෙහි උපන් බලවත් ස්නේහයෙන් ඕ තොමෝ ඔබවහන්සේගේ සියලු පැවැත්මන් අනුකරණය කළාය” යි රජතුමා පැවසීය.

---

၈၂.

82.

---

သုတွာ တဿာနိရဝဓိဂုဏာဓာရာယ’နူနံ ဂုဏံအာဝီကတွာ’ဂမိ ဘဝပဋိစ္ဆန္နာပဒါနံ ဇိနော,နေတွာ ဂေဟပ္ပဝိသနကရဂ္ဂါဟာ’ဘိသေကုဿဝေသံဝတ္တန္တေ ဒုတိယဒိဝသေ နန္ဒာချရာဇတြဇံ;

()

ඇගේ අපරිමිත ගුණ කඳ පිළිබඳ අසා, බුදුරජාණන් වහන්සේ ඇගේ පෙර භවයන්හි සැඟවුණු කථාව ප්‍රකාශ කර එතැනින් වැඩම කළ සේක. පසුදින, නන්ද කුමාරයාගේ ගෘහ ප්‍රවේශය, විවාහය සහ අභිෂේක මංගල්‍යය යන ත්‍රිවිධ උත්සව පැවැත්වෙන කල්හි,

---

၈၃.

83.

---

ဂစ္ဆန္တော’ပီ သဟ ဘဂဝတာ သော ပဉ္စကလျာဏိယာသီဃံ ဇာလံ ဝိဝရိယ ထိယာ ဝီထိံ ဝိလောကေန္တိယာ,ဘင်္ဂါပါင်္ဂါယတဘုဇလတာသင်္ကဍ္ဎိတဗ္ဘန္တရောပတ္တံ ဘန္တေ ဟရထ ဝစနံ ဘတျာ န တံ ဝျာကရိ;

()

භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සමඟ වඩිනා අතරතුර, කවුළුව විවර කර වීථිය දෙස බලා සිටි ජනපදකල්‍යාණියගේ "ස්වාමීනි, වහා හැරී එන්න" යන වචනයෙන් හා ඇගේ බාහු ලතාවෙන් ආකර්ෂණය වූ සිතින් යුක්ත වූවත්, භක්තිය හේතුවෙන් පාත්‍රය ආපසු භාරදීමට ඔහුට නොහැකි විය.

---

၈၄.

84.

---

ပဗ္ဗာဇေတွာ ဝိသယမဒိရာမတ္တာယ တဿာ ဂီရံသုတွာ နန္ဒာပဟနဟဒယံ နန္ဒံ နရိန္ဒတြဇံ,ဣစ္ဆာပေတွာ ကကုဋစရဏိဒိဗ္ဗစ္ဆရာလိင်္ဂနေဉာယေနာ’နုတ္တရသုခမဟာရဇ္ဇေ ပတိဋ္ဌာပယီ;

()

විෂය මධුර ස්වරයෙන් මත් වී ඇගේ බස් ඇසීමෙන් මැලවුණු සිතැති නන්ද රාජකුමාරයා පැවිදි කරවා, පරෙවි පාද බඳු රත් පැහැ පා ඇති දිව්‍ය අප්සරාවන්ගේ ආලිංගනය ලැබීමට කැමති කරවා, නියම ක්‍රමයෙන් උත්තරීතර වූ නිවන් සුව නමැති මහා රාජ්‍යයෙහි පිහිටුවූ සේක.

---

၈၅.

85.

---

ဗိမ္ဗာဒေဝိ သုခပရိဘတံ ကီဠာပရံ ရာဟုလံအာလိင်္ဂိတွာ တနုဇရတနံ သာ သတ္တမေ ဝါသရေ,ဥဂ္ဃဋေတွာ ရတနခစိတံ ဇာလံ ဝိမာနောဒရေအာဂစ္ဆန္တံ ပုရိသတိသဘံ နိဇ္ဈာယမာနာ ဌိတာ;

()

සත්වන දිනයෙහි බිම්බා දේවිය, සැපසේ හැදී වැඩුණු, ක්‍රීඩාවෙහි ලොල් වූ තම ප්‍රිය පුත්‍ර රාහුල කුමාරයා වැළඳගෙන, රන්මිණි කැටයම් කළ කවුළුව විවර කර, වඩින්නා වූ පුරුෂ ශ්‍රේෂ්ඨ බුදුරජාණන් වහන්සේ දෙස බලා සිටියාය.

---

၈၆.

86.

---

နာနာကူဋာစလဝလယိတော ဒေဝိန္ဒစာပါကုလောအာဂစ္ဆန္တော ကနကသိခရီရာဇာက ယထာ ဇင်္ဂမော,တတာ ခီဏာသဝပရိဝုတော ဇဗ္ဗဏ္ဏဘာနုဇ္ဇလောဧသော တုယှံ နရဟရိက ပိတာ ဣစ္စာကဟ ပကဿာဟိ နံ;

()

“විවිධ කූට පර්වතයන්ගෙන් වට වූ, දේවේන්ද්‍රයාගේ දේදුන්නෙන් බබළන, චලනය වන රන්මුවා මහා මේරු පර්වතය මෙන් වඩින්නා වූ, රහතන් වහන්සේලා පිරිවරාගත්, සවනක් රැස් මාලාවෙන් බබළන මේ පුරුෂ සිංහයා තොපගේ පියාණෝය. උන්වහන්සේ වෙත ගොස් උරුමය ඉල්ලන්න” යැයි ඇය පැවසුවාය.

---

၈၇.

87.

---

ဧတဿာ’သုံ ဝိဝိဓနိဓယော ပုညာနုဘာဝုဋ္ဌိတာနာဟံဇ ကပကဿာမ’ဘိဂမနတော ပဋ္ဌာယ တေခေါနိဓီ,ဘူသာပေတွာ တနုဇရတနံ သာ သတ္တဝဿာယုကံယာစဿူ’တိ ပဟိဏိ ပိတုနော ဉတ္တံ ဓနံ ပေတ္တိကံ;

()

“උන්වහන්සේට පින් බලයෙන් පහළ වූ නොයෙක් නිධානයෝ ඇත්තාහ. උන්වහන්සේ නික්ම ගිය තැන් පටන් ඒ නිධානයන් සැඟවී ඇත” යි පවසා, සත් හැවිරිදි තම ප්‍රිය පුත්‍රයා සරසා, “පියාණන්ගෙන් පිය උරුමය ඉල්ලන්න” යැයි පවසා උන්වහන්සේ වෙත පිටත් කර හැරියාය.

---

၈၈.

88.

---

ဥပ္ပာဒေတွာ ပိတရိ ဗလဝံ ပေမံ ဇလေဝု’ပ္ပလံပုတ္တောတျာ’ဟံ တွမသိဇနကော ဆာယာ’ပိ တေမေ သုခါ,အဎာသေ’ဝံ လပိတဝစနော ဝုဋ္ဌာယ ဘဒ္ဒါသနာဘုတ္တာဟာရောက ပရိဝုတဝသိ ဂန္တုံ ဇိနောစာ’ရဘီ;

()

දියෙහි උපන් මහනෙලක් මෙන් පියාණන් කෙරෙහි බලවත් සෙනෙහසක් උපදවාගෙන, "මම ඔබවහන්සේගේ පුත්‍රයා වෙමි, ඔබ මාගේ පියාණන් ය, ඔබගේ සෙවණැල්ල පවා මට සුවදායක ය" කියා මෙසේ මිහිරි වදන් පැවසූ රාහුල කුමාරයා දෙස බලමින්, දන් වළඳා අවසන් කළ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ අසුනෙන් නැඟිට පිරිවර සහිත ව වැඩම කිරීමට පටන් ගත් සේක.

---

၈၉.

89.

---

ဒါယဇ္ဇံ မေ သမဏ ဒဒတံ အတ္ထောဓနေနာ’တိ မေယာစံ ယာစံ ဇိနမနုဝဇံ သာရင်္ဂရာဇက္ကမံ,သီဟစ္ဆာပေါရိဝ ဘဂဝတော ဒဠှံ သုရတ္တင်္ဂုလီ-မာလာယာလင်္ကရိ ဘုဇလတံ ဘောဂိန္ဒဘောဂါယတံ;

()

"ශ්‍රමණයන් වහන්ස, මට මාගේ උරුමය ලබා දෙන්න" යැයි නැවත නැවතත් ඉල්ලමින්, සිංහ පැටියෙකු මෙන් භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පසුපස ගිය රාහුල කුමාරයා, මුව රජෙකුගේ ගමනක් බඳු ගමනක් ඇති ජිනයන් වහන්සේගේ දිගු වූ ද, රත් පැහැති ඇඟිලි මාලාවෙන් අලංකාර වූ ද ශ්‍රී හස්තය තදින් අල්ලා ගත්තේය.

---

၉၀.

90.

---

သံယာစန္နံ ဝိဘဝ ကမနုဂံက ဝဋ္ဋာနုဂံ ရာဟုလံပဗ္ဗာဇေတွာ’ရိယဓနနိဓိံဒေမီတိ စိန္တာပရော,ပတွာ’ရာမံ အဇဟိတသုတော သဒ္ဓမ္မရာဇာ ဣမံပဗ္ဗာဇေဟိ’တျ’ဝဒိ သုမုခံ တွံ ဓမ္မသေနာပတိ;

()

මෙසේ ලෞකික සම්පත් ඉල්ලමින් තමන් පසුපස එන රාහුල කුමාරයා මහණ කරවා, ඔහුට 'ආර්ය ධන නිධානය' දෙමියි සිතූ සද්ධර්ම රාජයාණන් වහන්සේ, විහාරයට පැමිණ, තමන් අත්නොහළ පුත්‍රයා පෙන්වා, "මිහිරි මුහුණක් ඇති ධර්ම සේනාපති සාරිපුත්තයෙනි, ඔබ මොහු මහණ කරවන්න" යැයි වදාළ සේක.

---

၉၁.

91.

---

ဆေတွာ နီလုပ္ပလဒလမုဒုံ စူဠာကလာပံ မဟာ-မောဂ္ဂလ္လာနော ကဝသိ အဘိနဝံ ကာသာဝမစ္ဆာဒယီ,တဿော’ဝါဒံ အကရိ ဓုတဝါ ထေရော မဟာကဿပေါပဗ္ဗာဇေသိ တနုဇရတနံ တံ သာရိပုတ္တော ဝသိ;

()

මහා මොග්ගල්ලාන මහරහතන් වහන්සේ නිල් මහනෙල් පෙත්තක් මෙන් මෘදු වූ රාහුල කුමරුගේ කෙස් කලඹ කපා, අලුත් සිවුරු පෙරෙවූ සේක. ධුතාංගධාරී මහා කාශ්‍යප තෙරණුවෝ ඔහුට අවවාද දුන් සේක. සාරිපුත්ත මහරහතන් වහන්සේ ඒ උතුම් පුත්‍ර රත්නය පැවිදි කළ සේක.

---

၉၂.

92.

---

သိက္ခာကာမော အပရသမယေ ထေရော မဟာရာဟုလော-ဝါဒံ သုတွာ’ဓိကတရဂုဏံ သမ္ပာပုဏီ ရာဟုလော,သုတွာ ကသုတ္တံ ပုန တဒိတရံ သိက္ခာဂရူနံ ဂရု-ဋ္ဌာနံ ပတ္တော တိဘဝမတရိ ပတွာ’ဂ္ဂမဂ္ဂပ္ဖလံ;

က ()

පසු කාලෙක ශික්ෂාකාමී වූ රාහුල තෙරුන් වහන්සේ, තමන්ට ලැබුණු අවවාද අසා වඩාත් උසස් ගුණධර්මයන් ලබාගත් සේක. උන්වහන්සේ රාහුලෝවාද සූත්‍රය ද තවත් සූත්‍රයන් ද අසා, ශික්ෂාකාමීන් අතර අග්‍රස්ථානයට පත්ව, අග්‍ර මාර්ග ඵලය (රහත් බව) ලබා තුන් භවයෙන් එතෙර වූ සේක.

---

၉၃.

93.

---

တသ္မိံ သုဒ္ဓေါဒနနရဝရော ပဗ္ဗဇ္ဇိတေ နတ္တရိအဇ္ဈောဂါဠှော ရဝိကုလဓဇောနိဿီမသောကဏ္ဏဝေ,ဒိန္နော’ကာသံ ကမပိတနယံ မာတာပိတူဟာ’ယတိံပဗ္ဗာဇေယျုံ အလမိတိဝရံ သံယာစိ ဝေါသာဝကာ;

()

තමාගේ මුනුපුරා පැවිදි වූ කල්හි, සූර්යවංශයට ධජයක් බඳු වූ සුද්ධෝදන නරේන්ද්‍රයා අපිරිමිණිය හැකි ශෝක සාගරයක ගිලී, "ස්වාමීනී, මින් මතු මව්පියන්ගේ අවසරය ඇතිව ම දරුවන් පැවිදි කරන්නේ නම් මැනවි" යැයි භාග්‍යවතුන් වහන්සේගෙන් උතුම් වරයක් ඉල්ලා සිටියේය.

---

၉၄.

94.

---

ရညော ဒတွာ ဝရမတိ ဝရံ ဘုတ္တာသနော အာသနာ-ဝုဋ္ဌာယ’န္တောဘဝနဝနတော နိက္ခမ္မ မန္ဒာနိလံ,ရုက္ခစ္ဆာယာဝိရဠသရသီတီရံ ဝိဝေကက္ခမံသီတံ သိတဗ္ဗနမဝသရီ ဆဒ္ဒန္တဒန္တီ’ဝသော;

()

රජුට ඒ උතුම් වරය ලබා දී, දන් වළඳා අසුනෙන් නැඟී සිටි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ, රජමාලිගයෙන් පිටත්ව මඳ සුළං හමන, ගස් සෙවණින් යුතු, සිසිල් විල් තෙරක් බඳු, විවේකයට සුදුසු වූ සීත වනයට ඡද්දන්ත ඇත් රාජයෙකු මෙන් වැඩම කළ සේක.

---

၉၅.

95.

---

တသ္မိံကာလေ ဂဟပတိကုလေ ဇာတော မဟာသေဋ္ဌိပိပတ္တော ရာဇဂ္ဂဟပုရဝရံ သဒ္ဓေါ သုဒတ္တာဘိဓော,ဗုဒ္ဓေါက ဟုတွာ ယမဓိဝသတေ’တျ’ဿောသိ သုဒ္ဓေါဒနီပစ္စူသသ္မိံ အမရဝိဝဋဒွါရေန တတြာ’ဂမာ;

()

ඒ කාලයේ ගෘහපති කුලයක උපන්, සුදත්ත නම් වූ ශ්‍රද්ධාවන්ත මහා සිටුතුමා රජගහ නුවරට පැමිණියේය. බුදුරජාණන් වහන්සේ එහි වැඩවසන බව අසා, උන්වහන්සේ දැකීමට අලුයම් කාලයේ දී විවෘත කරන ලද නගර ද්වාරයෙන් එහි ගියේය.

---

၉၆.

96.

---

အပ္ပေတွာ’ငက္ဃီရတနဖလကေ ခိတ္တဉ္ဇလီမဉ္ဇရိံဘတျာစူဠာရဇတကလသံ စိတ္တပ္ပသာဒါဝဟနံ,ဓမ္မံ သုတွာ ပဌမဒိဝသေ လဒ္ဓါဒိမဂ္ဂပ္ဖလောဒါနံ ဒတွာ သုဂတပမုခေ သံဃေ သုဒတ္တောဓနီ;

()

සිතේ පැහැදීම ඇති කරවන ඇඳිලි බැඳ වැඳ නමස්කාර කොට, පළමු දිනයේ ම බුදුරජාණන් වහන්සේගෙන් ධර්මය අසා ප්‍රථම මාර්ග ඵලය (සෝවාන් ඵලය) ලබාගත් ඒ සුදත්ත සිටුතුමා, බුදුන් ප්‍රමුඛ මහා සංඝරත්නයට දන් පැවැත්වීය.

---

၉၇.

97.

---

ဘန္တေ လက္ခီကမကလမလကာ သင်္ကာသမတ္ထာယ နောဣဒ္ဓံ ဖခီတံ သုဇနဘဇိတံ သာဝတ္ထိသင်္ခံ ပုရံ,ဓမ္မဿာမိ ဝဇတု ကရုဏာဆာယာသကဟာယော လဟုံလဒ္ဓဿာသော သဝိသယမဂါဧဝံ ကတဇ္ဈေသနော;

()

"ස්වාමීනී, සශ්‍රීක වූ, සමෘද්ධිමත් වූ, යහපත් ජනයාගෙන් ගැවසුණු සැවැත් නුවරට අප කෙරෙහි කරුණාවෙන්, සෙවණැල්ලක් බඳු වූ සංඝයා වහන්සේලා සමඟ ඉක්මනින් වැඩම කළ මැනවි" යැයි මෙසේ ආරාධනා කොට, සැනසීමට පත් සිටුතුමා තමාගේ දේශය බලා ගියේය.

---

၉၈.

98.

---

ဗုဒ္ဓတ္ထံ သော ဂဟပတိ မဟာမဂ္ဂေ သမဂ္ဂေ ဒိဝါ-ရတ္တိဋ္ဌာနပ္ပဘုတိသုဘဂေ ပစ္စေကလက္ခံ ဓနံ,ဝိဿဇ္ဇေတွာ ပစုရဝိဘဝေါ ဒဋ္ဌဗ္ဗသာရေပုရေကာရောပေသိ အမရဘဝနာကာရေက ဝိဟာရေ ဝရေ;

()

ඒ මහා වත්පොහොසත්කම් ඇති ගෘහපති සිටුතුමා බුදුරජාණන් වහන්සේ උදෙසා, මහා මාර්ගයෙහි දහවල් හා රාත්‍රී කාලයේ විවේක ගැනීමට සුදුසු ස්ථාන ආදිය සඳහා ලක්ෂ බැගින් ධනය වියදම් කර, දෙව් විමනක් බඳු වූ උතුම් විහාරයක් සැවැත් නුවර කරවීය.

---

၉၉.

99.

---

ကောဋီဟ’ဋ္ဌာရသဟီ အသမံ ဘူမိံ ကိဏိတွာ သမံကောဋီဟ’ဋ္ဌာရသဟိ ပစုရံ မာပေတွ သေနာသနံ,ကောဋီဟ’ဋ္ဌာရသဟိ ပရမံ အာရာမပူဇာမဟံသဇ္ဇေတွာ သော ဂဟပတိ နဝံကမ္မံ သုနိဋ္ဌာပယိ;

()

කෝටි දහඅටක් වියදම් කර ඒ උතුම් භූමිය මිලදී ගෙන, තවත් කෝටි දහඅටක් වියදම් කර සේනාසන කරවා, තවත් කෝටි දහඅටක් වියදම් කර උතුම් වූ ආරාම පූජා මහෝත්සවය පවත්වා, ඒ ගෘහපති සිටුතුමා ඒ නව විහාර කර්මාන්තය මැනවින් නිම කළේය.

---

၁၀၀.

100.

---

ဧဝံ ဇေတဝနံ ဝိဟာရပဝရံ ကာရာပယိတွာ မဟာ-ဝီရဿာ’ဂမနာယ ဒူတပုရိသေ ပေသေသိ သေဋ္ဌိဿရော,တေသံ သီသဟရဉ္ဇလိဟိ မဟိတော သုတွာန တံ သာသနံသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဇလိတိဒ္ဓိမာ သပရိသော ရာဇဂ္ဂဟာ နိက္ခမိ;

()

මෙසේ උතුම් වූ ජේතවන විහාරය කරවා, මහා වීරයන් වහන්සේගේ වැඩමවීම උදෙසා සිටුතුමා දූතයන් යැවීය. හිස මුදුනේ දොහොත් මුදුන් දී කරන ලද ඔවුන්ගේ ආරාධනය අසා, මහත් සෘද්ධි ඇති සම්බුදුරජාණන් වහන්සේ පිරිවර සහිත ව රජගහ නුවරින් නික්ම වැඩම කළ සේක.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလ ကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါန နိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေက နိဒါနေ ဘဂဝတော ပကိဏ္ဏက စရိတပ္ပဝတ္တိ ပရိဒီပေါ သောဠသမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් විරචිත, සියලු කවි ජනයාගේ හදවත් ප්‍රීතිමත් කරවන 'ජිනවංශදීපය' නැමැති ග්‍රන්ථයෙහි, සන්තිකේ නිධානයෙහි භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ප්‍රකීර්ණක චරිත ප්‍රවෘත්තිය දක්වන දහසයවන සර්ගය නිමා විය.

---

၁.

1.

---

သတ္ထု ဇေတဝနနာမမိန္ဒိရာ-ရာမ မောတရဏမင်္ဂလုဿဝေ,ရာမလက္ခဏဘဂီ (ရထောဒ္ဓတာ)သေဋ္ဌိပုတ္တပမုခါ သုမဏ္ဍိတာ;

()

ශාස්තෘන් වහන්සේ ජේතවනය නම් වූ උතුම් ආරාමයට පිවිසීමේ මංගල උත්සවයේ දී, රාම සහ ලක්ෂ්මණ මෙන් මැනවින් සැරසුණු සිටු පුත්‍රයා ඇතුළු පිරිස පෙරමුණ ගත්හ.

---

၂.

2.

---

ပဉ္စမတ္တသတမာဏဝါ နဝါပဉ္စဝဏ္ဏဓဇဘာသုရ’ဉ္ဇလီ,ပဉ္စခါဏသိရိယု’ဇ္ဇလာ’ဘဝုံပဉ္စမာရဇိနရာဇိနော ပုရေ;

()

පස්මරුන් පරාජය කළ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ ඉදිරියේ පස්සියයක් පමණ වූ තරුණ මානවකයෝ, පස්වණක් පැහැති ධජ අතැතිව දොහොත් මුදුන් දී පෙරමුණේ බැබළුණහ.

---

၃.

3.

---

ဟေမကုမ္ဘကုစကုမ္ဘဝိဗ္ဘမာသေဌိဓီတုပမုခါ ကုမာရိကာ,ပုဏ္ဏကုမ္ဘသတနိဗ္ဘရ’ဉ္ဇလီတဿ သတ္ထု ပုရတော တတော ဘဝုံ;

()

සිටු දියණියන් ප්‍රමුඛ පස්සියයක් පමණ වූ තරුණ කන්‍යාවෝ, පිරුණු රන් කලස් අතින් ගෙන, ඒ ශාස්තෘන් වහන්සේට පෙරටුව ගමන් කළහ.

---

၄.

4.

---

သေဋ္ဌိပါဒပရိစာရိကာသခီမန္ထရာ’ဝဇိတဟံသဓေနုယော,ပဉ္စမတ္တသတနာရိယော’ဘဝုံပစ္ဆတော ဂဟိတပုဏ္ဏပါတိယော;

()

සිටු බිරින්දෑවරුන් සහ ඔවුන්ගේ යෙහෙළියන් වූ, හංස ධේනුවන් මෙන් මෘදු ලීලාවෙන් ගමන් කරන්නා වූ පස්සියයක් පමණ වූ කාන්තාවෝ, පිරුණු රන් තැටි අතින් ගෙන උන්වහන්සේට පසුපසින් ගමන් කළහ.

---

၅.

5.

---

သေတဝတ္ထသုနိဝတ္ထပါရုတောပဉ္စသေဋ္ဌိသတမတ္တသေဝိတော,လောကနာယက မနာထပိဏ္ဍိကောသေဋ္ဌိ ပီတိဧရိတော တမနွဂါ;

()

සුදු වස්ත්‍ර මැනවින් හැඳ පෙරවාගත්, වෙනත් සිටුවරුන් පන්සියයකගේ පිරිවර සහිත වූ, ලෝකනාථයන් වහන්සේ කෙරෙහි අතිශයින් පැහැදුණු අනාථපිණ්ඩික සිටුතුමා මහත් ප්‍රීතියෙන් යුතුව උන්වහන්සේ පසුපස ගමන් කළේය.

---

၆.

6.

---

နီလပီတပဘူတီဟိ မာရဇီဒေဟရံသိဝိသရေဟိ ဇောတယံ,အဉ္ဇသံ သဟစရာစရံ ဘုဝိဇင်္ဂမော ကနကဘူဓရောရိဝ;

()

මාර පරාජය කළ බුදුරජාණන් වහන්සේ නීල, පීත ආදී සිරුරු රැස් විහිදුවමින්, ගමන් කරන රන් පර්වතයක් මෙන් පොළොවෙහි සියලු චරාචර සත්ත්වයන් පිනවමින් මාවත ඒකාලෝක කරමින් වැඩම කළ සේක.

---

၇.

7.

---

မဂ္ဂဒေသကဇနဿ ပိဋ္ဌိတောဘိက္ခုသံဃပရိဝါရိတော ယဟိံ,ဇေတနာမဝနမောတရီ တဟိံလောကလောစနနိပီယမာနကော;

()

මඟ පෙන්වන්නන්ට පසුපසින්, මහා භික්ෂු සංඝයා පිරිවරාගෙන, ලෝකයාගේ නෙත් සිත් පිනවමින් වැඩම කළ බුදුරජාණන් වහන්සේ ජේතවනය නම් වූ ඒ උද්‍යානයට ඇතුළු වූ සේක.

---

၈.

8.

---

ပုစ္ဆိတဿ ပဋိပဇ္ဇနက္ကမံတာယ ဇေတဝနပုဇနာယ သော,ဒေဟိ ဗုဒ္ဓပမုခေ တပေါဝနံဘိက္ခုသံဃဝိသယေ’တိ ပဗြုဝိ;

()

ඒ ජේතවන විහාරය කෙසේ පූජා කළ යුතුදැයි සිටුතුමා ඇසූ කල්හි, "බුදුන් ප්‍රමුඛ සතර දිගින් වඩිනා මහා සංඝරත්නය උදෙසා මේ වනාන්තර ආරාමය පූජා කරන්න" යැයි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වදාළ සේක.

---

၉.

9.

---

ဒမ္မိ ဗုဒ္ဓပမုခေ တပေါဝနံဘိက္ခုသံဃဝိသယေ’တိ ဘိန္ဒိယ’ဗျပ္ပထံ ထိရမနာထပိဏ္ဍိကောသေဋ္ဌိ ဓောတကရပင်္ကဇောက သဒါ;

()

ස්ථිර අධිෂ්ඨානයක් ඇති අනාථපිණ්ඩික සිටුතුමා තමාගේ පියුමක් බඳු දෑත් දෝවනය කරගෙන, "බුදුන් ප්‍රමුඛ සතර දිගින් වඩින මහා සංඝයාට මේ ආරාමය පූජා කරමි" යි පවසා පූජා කළේය.

---

၁၀.

10.

---

ဇာလလက္ခဏဝိစိတြကောမဠ-ပါဏိပလ္လဝတလေသု သတ္ထုတော,ဒက္ခိဏောဒကမဒါသိ ကဉ္စန-ကုဏ္ဍိကာယ သုရဘိပ္ပဝါသိတံ;

()

ශාස්තෘන් වහන්සේගේ ජාල ලක්ෂණයෙන් විචිත්‍ර වූ මෘදු ශ්‍රී හස්ත තලයට, රන් කෙණ්ඩියකින් සුවඳවත් කළ සිසිල් පැන් වත් කරමින් දක්ෂිණෝදකය පූජා කළේය.

---

၁၁.

11.

---

သိတမုဏှမနိလာတပံ ပဋိ-ဟန္တိ ဍံသမကသေ သိရိံသပေ,သွာ’နုမောဒနမကာ ဇိနော ပဋိ-ဂ္ဂယှ ဇေတဝနမေဝမာဒိနာ;

()

සීතල, උණුසුම, සුළඟ, අව්ව, මැසි මදුරුවන් හා සර්පයන්ගෙන් ආරක්ෂාව සලසන ඒ ජේතවනය පිළිගෙන, ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ "ලෙන පූජා කිරීම සීතල හා උණුසුම වළක්වයි..." යනාදී වශයෙන් අනුමෝදනා වදාළ සේක.

---

၁၂.

12.

---

သော သုဒတ္တဝိသုတော သမာပယိဝတြဘူပမပဘူဝိဘူသဏော,သေဋ္ဌိ ဇေတဝနပူဇနာမဟံစတ္တကောဋိဓနသဉ္စယော သဒါ;

()

සුදත්ත සිටුතුමාගේ පුත්‍රයා වූ, වස්ත්‍රාභරණයෙන් සැරසුණු, සතළිස් කෝටියක ධන සම්භාරයක් වැය කළ ඒ සිටුතුමා ජේතවන පූජා මහෝත්සවය මැනවින් නිම කළේය.

---

၁၃.

13.

---

ဣန္ဒိရာယ သုရမန္ဒိရောပမာစန္ဒနာဂရုသုဂန္ဓဗန္ဓုရာ,တတြ ဂန္ဓကုဋိ ဘာတိ မေဒိနီ-သုန္ဒရိသိရသိ သေခရော ယထာ;

()

සුර විමනක් බඳු වූ, සඳුන් හා අගිල් සුවඳින් සුගන්ධවත් වූ එහි පිහිටි ගඳකිළිය, මහා පෘථිවි කාන්තාවගේ හිස මත පැළඳි ඔටුන්නක් මෙන් බැබළුණි.

---

၁၄.

14.

---

တာယ ဂန္ဓကုဋိယာ’ဓိရောဟိဏီဓမ္မရာဇစရဏိန္ဒိရာ’ဓရာ,သဂ္ဂမောက္ခဘဝနပ္ပဝေသနိ-ဿေဏိပဒ္ဓတိရိဝါ’တိ နောမတိ;

()

ධර්මරාජයන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පතුල් පහස ලැබූ ඒ ගඳකිළියට නඟින පියගැට පෙළ, මට නම් ස්වර්ග මෝක්ෂ පුරයට ඇතුළු වීමට තැනූ ඉණිමඟක් බඳු යැයි සිතේ.

---

၁၅.

15.

---

တဗ္ဗိဟာရပရိတော သုဓာမဏိ-ဗဒ္ဓမာဝရဏစက္က မာဟရေ,သတ္ထု ကိတ္တိသိရိခီရသာဂရု-တတုင်္ဂဝီစိဝလယဿိရိံ သဒါ;

()

ඒ විහාරය වටා සුදු මැණික් ගලින් බැඳි ප්‍රාකාර වළල්ල, ශාස්තෘන් වහන්සේගේ කීර්ති නමැති කිරි සයුරෙන් නැඟෙන උස් රළ පෙළක සුන්දරත්වය නිතර මවා පෑවේය.

---

၁၆.

16.

---

တဗ္ဗိဟာရပရိဝေဏမောသဓိ-တာရကာဓဝလဝါဠုကာကုလံ,ဝျာကရောတိ ဇိနကုန္ဒဗန္ဓုနောသင်္ဂမေန သရဒမ္ဗရဿိရိံ;

()

ඔෂධී තාරකාව මෙන් සුදු වැලි ඇතිරූ ඒ විහාර මළුව, ජිනේන්ද්‍ර නමැති චන්ද්‍රයාගේ පහස ලැබූ සරත් සෘතුවේ අහසක සුන්දරත්වය ප්‍රකට කළේය.

---

၁၇.

17.

---

တတ္ထရတ္တမဏိကေတုသံဟတီ-ရံသိဘိန္နတိမိရမ္ဗရေ န ကိံ,ကောဝိဒေဟိ ရဝိစန္ဒ တာရကာဇောတိရိင်္ဂနနိဘာ’တိ ဝုစ္စရေ;

()

එහි එසවූ රතු මැණික් බැඳි ධජ සමූහයෙන් විහිදුණු රැස් කදම්භයෙන් අහසේ අඳුර දුරු වූ බැවින්, සූර්යයා, චන්ද්‍රයා සහ තාරකාවෝ කණාමැදිරියන් බඳු යැයි උගතුන් පැවසූහ.

---

၁၈.

18.

---

ဘာတိ ဖုလ္လဝနရာဇိလက္ခိယာရတ္တကမ္ဗလမိဝါ’ဟိသန္ထတံ,စစ္စရံ စရဏသမ္ပဋိစ္ဆနေသတ္ထုနော ကုသုမရေဏု နိဗ္ဘရံ;

()

පිපී ගිය වන පෙළෙහි සිරියාවෙන් බබළන්නා වූ ද, ශාස්තෘන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පතුල් පිළිගැනීම පිණිස මල් රේණුවලින් පිරී ගියා වූ ද සතර මංසන්ධිය (මිදුල), අතුළ රතු පලසක් මෙන් බබළයි.

---

၁၉.

19.

---

ဘိင်္ဂပန္တိမဏိတန္တုသိဗ္ဗိတံမန္ဒမာရုတထရုဿိတံ တဟိံ,ပုပ္ဖရေဏုပဋလဗ္ဗိတာန မာ-ဘာတိသတ္ထု’ပရိ ဝါရိတာတပံ;

()

එහි බඹර පෙළ නැමැති මිණි නූලෙන් මසන ලද්දා වූ ද, මද පවනින් සෙලවෙන්නා වූ ද, මල් රේණු නැමැති වියන ශාස්තෘන් වහන්සේගේ හිසට ඉහළින් අව්ව වළක්වන ඡත්‍රයක් මෙන් බබළයි.

---

၂၀.

20.

---

ရာဇရုက္ခကဏိကာရသာခိနောဖုလ္လိတာ ပရိသမန္တတော တဟိံ,သတ္ထု ဓမ္မသဝဏေန ဒိဿရေစီဝရာနိ’ဝ နိဝတ္ထပါရုတာ;

()

එහි හාත්පස පිපී ගිය ඇහැළ (රාජරුක්ඛ) සහ කිණිහිරි (කණිකාර) අතු, ශාස්තෘන් වහන්සේගෙන් දහම් ඇසීම පිණිස සිවුරු හැඳ පෙරවාගෙන සිටින්නාක් මෙන් පෙනේ.

---

၂၁.

21.

---

ဥဂ္ဂတာ’လိကုလဓူမကဇ္ဇလာနိဗ္ဗိကာသကလိကာသိခါဝလီ,စမ္ပကဒဒုမပဒီပသာခိနောဥဇ္ဇလန္တိ သတဝဏ္ဋဝတ္တိကာ;

()

ඉහළට නැඟුණු බඹර සමූහයා නැමැති දුම් දැලි සහිත වූ, නොපිපුණු පොහොට්ටු නැමැති සිඛාවන්ගෙන් යුත්, සිය ගණනක් පහන් වැටි ඇති පහන් රුකක් වැනි චම්පක (ගිරි දේවී) වෘක්ෂ ශාඛාවෝ බබළති.

---

၂၂.

22.

---

ဈာယတံ ကမဓုရဓမ္မဘာရတိ-နိဇ္ဈရေဟိ သိခရိဒရိ တဟိံ,သမ္မဝေဂပရိသောသိတာ ဒ’ပိကိံ နဝူပသမယန္တိ သာဓဝေါ;

()

ධ්‍යාන වඩන්නා වූ ද, සම්‍යක් සංවේගයෙන් (කෙලෙස්) වියළී ගියා වූ ද සත්පුරුෂයෝ, එහි කඳු හෙල් හා ගුහාවලදී උතුම් දහම් ගඟුලෙන් සංසිඳීමක් නොලබත් ද? (ලබති).

---

၂၃.

23.

---

ကုဇိတာလိကုလကောကိလာ တဟိံဖုလ္လိတဂ္ဂသဟကာရသာခိနော,တိဗ္ဗရာဂစရိတေ’ပိ မူလဂေဘာဝနာသု နရမာပယန္တိ ကိံ;

()

එහි ගී ගයන බඹර සමූහයා සහ කොවුලන්ගෙන් යුත්, අග්‍ර කොටස් පිපී ගිය අඹ අතු, දැඩි රාග චරිත ඇත්තන් පවා වෘක්ෂ මූලයන්හි භාවනාවෙහි යොදවන්නේ නැද්ද? (යොදවයි).

---

၂၄.

24.

---

လာဇပဉ္စမကပုပ္ဖသန္ထတံတန္တပေါဝနပဝေသနဉ္ဇသံ,ဝီတရာဂစရဏင်္ကသဇ္ဇိတံသဂ္ဂမဂ္ဂမပဟာသတေ သဒါ;

()

විලඳ පස්වැනි කොට ඇති මලින් ගැවසී ගත්තා වූ ද, වීතරාගී උතුමන්ගේ ශ්‍රී පතුල් සලකුණුවලින් සරසන ලද්දා වූ ද ඒ තපෝවනයට පිවිසෙන මාර්ගය, නිරන්තරයෙන් ස්වර්ග මාර්ගය පවා පරදවමින් බබළයි.

---

၂၅.

25.

---

နာရိဝါမစရဏာတုရာ’ပိ ယေသင်္ဂမေန ဝိဂတင်္ဂဏင်္ဂိနံလောမဟံသဇနိတေ’ဝ ပီတိယာ;

တတြ’သောကတရုရာဇိ ရာဇတေ, ()

ස්ත්‍රීන්ගේ වම් පයෙහි ස්පර්ශය අපේක්ෂාවෙන් සිටි, කෙලෙස් රහිත වූ උතුමන්ගේ ඇසුර ලැබීමෙන් ඇති වූ ලොමුදැහැගැනීමක් (රෝමෝද්ගමනයක්) වැනි ප්‍රීතියකින් යුතුව, එහි අශෝක වෘක්ෂ පෙළ බබළයි.

---

၂၆.

26.

---

ကိံသုကာဒိကုသုမေဟိ ဘာသုရံတံ တပေါဝန မနာလယာလယံ,တေသ မုဂ္ဂတပတေဇသာ ဘုသံအဂ္ဂိပဇ္ဇလိတမေဝ ဒိဿတေ;

()

කෙලෙස් රහිත රහතන් වහන්සේලාගේ වාසස්ථානය වූ, ඇහැළ මල් ආදියෙන් බබළන්නා වූ ඒ තපෝවනය උන්වහන්සේලාගේ බලවත් තපෝ තේජස නිසා ගිනිගෙන දැල්වෙන්නාක් මෙන් පෙනේ.

---

၂၇.

27.

---

ဥဒ္ဓဝဏ္ဋဂဠိတေဟိ ဖုလ္လသေ-ဖာလိကာကုဍုမလေဟိ သာလိနီ,မာလကာ ရဇတဝေဒိကာ ကဝိယဝိဒဒုမေဟိ ခဝိတာ ဝိရာဇတေ;

()

උඩු අතට නැටු වැටුණු, පිපුණු සේපාලිකා මල් පොහොට්ටුවලින් ශෝභමාන වූ මළුව, පබළුවලින් ඔබ්බවන ලද රිදී වේදිකාවක් මෙන් බබළයි.

---

၂၈.

28.

---

ပီတ စုတ မကရန္ဒ ဗိန္ဒဝေါတတြ ကီရကရဝိကသာရိကာ,ကိံက ဟရန္တိ မဓုရံ ရဝန္တိပိမဉ္ဇုဘာဏီမုနိဘာရတိဿိရိံ;

()

පැණි පිරුණු අඹ මී පැණි බින්දු බී, එහි සිටින ගිරවුන්, කොවුලන් හා සැළලිහිණියන් මිහිරි ලෙස හඬ නඟද්දී, මනහර වදන් ඇති මුනිඳුන්ගේ දේශනාවේ ශ්‍රියාව පැහැරගන්නාක් මෙන් නොවේද?

---

၂၉.

29.

---

ဟေမကူဋမကုဋေဟိ နိဇ္ဈရ-ဘာရဘာသုရတဋော’ရပီဝရာ,ဘုရိဘုရိဓရဘုဘုဇာ တဟိံစုမ္ဗရေ ဇိနသုတ’င်္ဃိပင်္ကဇေ;

()

ස්වර්ණමය කූටයන් නැමැති මකුටයන්ගෙන් ද, ඇද හැලෙන දියඇලි බරින් බබළන මහත් වූ තටාකයන්ගෙන් ද යුත් පර්වතයෝ, එහිදී ජිනපුත්‍රයන් වහන්සේලාගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් සිපගන්නාක් මෙන් වෙති.

---

၃၀.

30.

---

စာရုစဉ္စုပုဋတုင်္ဂစုစုကာစက္ကဝါကကုစမဏ္ဍလာ တဟိံ,နီလိကာကစကလာပသာလိနီနီလနီရဇဝိလောလလောစနာ;

()

මනහර හොට කොපු ඇති, උස් වූ තන මඬලක් බඳු චක්‍රවාක පක්ෂීන්ගෙන් යුත්, නීල සෙවල නැමැති කේශ කලාපයෙන් බබළන්නා වූ, නිල් මහනෙල් මල් නැමැති චංචල නෙත් ඇති;

---

၃၁.

31.

---

သေဏိဗဒ္ဓကလဟံသမေခလာ-ဒါမဘာရတဋပီနသောဏိနီ,ဘိင်္ဂစက္ကရတနင်္ဂဒါဝလီဘင်္ဂဝီစိကဏဟာရဘာသုရာ;

()

පෙළ ගැසුණු හංසයන් නැමැති මෙවුල් දමින් ද, පුළුල් ඉවුරු නැමැති මහත් උකුල් තලයෙන් ද, බඹර සමූහයා නැමැති රන් වළලු වළල්ලෙන් ද, බිඳෙන රළ පෙළ නැමැති මුතුහරින් බබළන්නා වූ;

---

၃၂.

32.

---

ကဏ္ဏိကာဂဠိတကဉ္ဇကေသရ-ပိဉ္ဇရမ္ဗုဝိမလမ္ဗရာ သုဘာ,ဂန္ဓဝါဟသုခဖဿဒါ သိရိ-မန္ဒိရာ ကုမုဒမန္ဒဟာသိနီ;

()

නෙළුම් කණිකාවන්ගෙන් ගිලිහුණු රේණුවලින් රන්වන් වූ පිරිසිදු පැන් නැමැති වස්ත්‍රයෙන් යුත්, සුවඳ වහනය කරන සිහිල් සුළඟින් සැප පහස දෙන, සිරි නිවසක් බඳු, සුදු මහනෙල් මල් නැමැති මද සිනහවෙන් යුක්ත වූ;

---

၃၃.

33.

---

ကေသရာလိရဒနာ သရောဇိနီ-ကာမိနီ ဝိကစပင်္ကဇာနနာ,ဝီတသဗ္ဗဒရထေဟိ သေဝိတာဒိဗ္ဗပေါက္ခရဏိယော နဇေနတိကိံ;

()

මල් රේණු නැමැති දත් පෙළින් හා පිපුණු නෙළුම් මල් නැමැති මුහුණින් යුත් ඒ පොකුණ නැමැති කාන්තාව, සියලු කෙලෙස් බිය දුරු කළ උතුමන් විසින් සේවනය කරනු ලබන්නී, දිව්‍ය පොකුණ පවා පරදවන්නේ නැද්ද? (පරදවයි).

---

၃၄.

34.

---

မုဒ္ဒိကာပဘုတိဝလ္လိဝေလ္လိတ-ဇိဏ္ဏစီဝရကုဋီဟိ ဈာယတံ,ပိဉ္ဆာသာရိတသိခဏ္ဍိမဏ္ဍလာ-ခဏ္ဍတဏ္ဍဝသုမဏ္ဍိတံ ဝနံ;

()

මිදි වැල් ආදී වැල්වලින් වෙළී ගිය, ජරපත් සිවුරු සෙවිලි කළ කුටිවල ධ්‍යාන වඩන යෝගීන් වහන්සේලා ඉදිරියේ, පිල් විදහා නටන මොනර සමූහයාගේ රංගනයෙන් ඒ වනය අතිශයින් අලංකාරවත් වෙයි.

---

၃၅.

35.

---

သတ္ထု ကသာဝကသတေဟိ ဘာဝနာ-သတ္တိဘိန္နတိမိသာတိ ကတ္ထစိ,ဒိဿရေ နိရစကာသတော တဟိံဂဗ္ဘရော’ဒရသမောသရာနိ’ဝ;

()

සමහර තැනක, ශාස්තෘන් වහන්සේගේ කසාවත් (සිවුරු) හැඳි සිය ගණන් භික්ෂූන් වහන්සේලාගේ භාවනා ශක්තියෙන් අඳුර දුරු වී, ගුහා අභ්‍යන්තරයෙන් නික්මෙන ආලෝකය මෙන් බබළමින් දිස් වෙයි.

---

၃၆.

36.

---

ကာလကာ ဓုတပိသင်္ဂဝါလဓီမာဠကေသု ကလဝိင်္ကသာဠိကာ,ဘတ္တသိတ္ထမနုဘူယ နိဗ္ဘယာဓမ္မရာဝမနုကူဇရေ တဟိံ;

()

කළු පැහැති ද, සෙලවෙන රන්වන් වල්ගා ඇති කුරුල්ලෝ ද, ගේකුරුල්ලෝ ද, සැළලිහිණියෝ ද මළුවල බත් ඇට අනුභව කොට, නිර්භීතව එහි ධර්ම ශබ්දයට අනුකූලව මිහිරි නාද පවත්වති.

---

၃၇.

37.

---

ဝိတမစ္စုဘယဘန္တလောစနံအာလဝါလဇလပါနဒေါဟဠံ,သတ္ထု မဉ္ဇုသရပါသနိစ္စလံဒိဿတေ ဟရိဏမဏ္ဍလံ တဟိံ;

()

මරණ බියෙන් තොර වූ ද, නිසල නෙත් ඇති වූ ද, පාත්තිවලින් පැන් බීමේ කැමැත්ත ඇති මුව සමූහයා, ශාස්තෘන් වහන්සේගේ මිහිරි හඬ නැමැති පැන් පානය කරමින් නිසලව සිටිනු එහි දක්නට ලැබේ.

---

၃၈.

38.

---

ဟတ္ထဝေလ္လိတလတာဟိ ဝါရဏာဝါနရာစ မဏိဝိဇနီဟိ’ဝ,ဝိဇယန္တိ ဘဝတာပဘီရုကေရုက္ခမူလဂတဈာယိနော တဟိံ;

()

එහි භව දුකට බිය වී වෘක්ෂ මූලයන්හි ධ්‍යාන වඩන යෝගීන් වහන්සේලාට, ඇතුන් තම සොඬින් ද, වඳුරන් වැල්වලින් ද, මැණික් පවන්වලින් මෙන් පවන් සලති.

---

၃၉.

39.

---

မေဃဝဏ္ဏဝနရာဇိရာဇိနီကန္ဒမူလဖလဘောဇနေဟိ သာ,ဒါနပါရမိရတေ’ဝ ပီဏယေဘိက္ခူသံဃသဟိတံ တထာဂတံ;

()

මේඝ වර්ණ වූ ඒ වන පෙළ, දාන පාරමිතාවෙහි නිරත වූවක් මෙන්, අල, මුල් හා පළතුරු ආහාරයෙන් භික්ෂු සංඝයා සහිත තථාගතයන් වහන්සේව සතුටු කරයි.

---

၄၀.

40.

---

ဓမ္မမဏ္ဍပဝိတာနမုဒ္ဓတိလမ္ဗမာနမဏိဗုဗ္ဗုလောဒရေ,နိစ္စပဇ္ဇလိတဝိဇ္ဇုရာဇိယောဘန္တိ နိဇ္ဇိတရဝိန္ဒုတာရကာ;

()

දහම් සභා මණ්ඩපයේ වියනෙහි එල්ලෙන මැණික් බුබුළුවල, නිරන්තරයෙන් දිලෙන විදුලි රේඛාවෝ හිරු, සඳු හා තරු පරදවමින් බබළති.

---

၄၁.

41.

---

ရုက္ခကောဋရကုလာဝကောဒရေကုဇိတေဟိ သကုဏေဟိ တံဝနံ,ဇေတိ သင်္ခဃဏဝံသဝလ္လကီ-ရာဝသာရသုရရင်္ဂဘုသိရိံ;

()

ගස් බෙනයන්හි පිහිටි කූඩුවල සිටින පක්ෂීන්ගේ නාදයෙන් ඒ වනය, සක්, බෙර, නළල් හා වීණා හඬින් යුත් දිව්‍ය රංග මණ්ඩපයක ශ්‍රියාව ද පරදවයි.

---

၄၂.

42.

---

ဣန္ဒနီလမဏိတောရဏိပ္ပဘာ-ဘိန္ဒိတဗ္ဗတိမိရောပမံ တဟိံ,စန္ဒစဏ္ဍကရမဏ္ဍလဒွယံဝိန္ဒတေဝ အသုရိန္ဒဝိဗ္ဘမံ;

()

එහි ඉන්ද්‍රනීල මැණික් තොරණවල ප්‍රභාවෙන් දුරු කළ යුතු අඳුර වැනි වූ හිරු හා සඳු දෙදෙනා, අසුරේන්ද්‍රයා (රාහු) විසින් ගිලගන්නා ලද්දාක් වැනි ස්වභාවයකට පත් වෙති.

---

၄၃.

43.

---

ခီရသာဂရတရင်္ဂပဏ္ဍရာနေကစင်္ကမနမာလကာ တဟိံ,ဖုဋ္ဌစာရုစရဏိန္ဒိရာ ဘုသံဘန္တိ ဈာနပသုတာန မဿမေ;

()

එහි ධ්‍යාන වඩන උතුමන්ගේ අසපුවෙහි, කිරි සයුරේ රළ පෙළ මෙන් සුදු වූ ද, උතුම් ශ්‍රී පතුල් ස්පර්ශයෙන් සුසැදුණා වූ ද බොහෝ සක්මන් මළු අතිශයින් බබළයි.

---

၄၄.

44.

---

ဘာဝနာယ ပဝနာနိ ပါဝနာဒေသနာယ ရသနာ ဝိဘူသနာ,သေဝကာ ဒနဝကာ သသာဝကာမာနယန္တီ ကဝိကနယံ သုခါနယံ;

() (ယမကဗန္ဓနံ;

)

භාවනාවෙන් පවිත්‍ර වූ වනාන්තර ද, දේශනයෙන් අලංකාර වූ ජිහ්වය ද ඇති (බුදුරජාණන් වහන්සේව), ශ්‍රාවකයන් සහිත වූ දේව, යක්ෂ, මනුෂ්‍ය සේවකයෝ සැපය ළඟා කරවන කාව්‍ය මාර්ගයෙන් පුදති.

---

၄၅.

45.

---

ကီစကာ တျနိလကူဇ ကီစကာဝါစကာ ရိဝဂဏဿ ဝါ စကာ,မောစကာ နဝဖလဿ မောစကာမေစကာ စမဏိထမ္ဘ မေစကာ;

() (ယမကဗန္ဓနံ;

)

සුළඟින් නාද දෙන උණ පඳුරු සමූහයාට ධර්ම දේශනා කරන්නාක් මෙන් ද, අලුත් ඵලදාවෙන් බර වූ කෙසෙල් ගස් නිල් මැණික් කුළුණු මෙන් ද බබළයි.

---

၄၆.

46.

---

ကူဇိတာ’လိ ဘဇိတာ’ပရာကဇိတာရာဇိတာ’လကဇိတာ ဟိ ပူဇိတာ,ဂါရဝါ’ကရရဝါယကေရဝါကေရဝါကရရဝါ သဂါရဝါ;

() (ယမကဗန္ဓနံ;

)

නාද කරන බඹර සමූහයා විසින් සේවනය කරන ලද්දා වූ, කිසිවෙකුටත් නොපැරදිය හැකි වූ, බබළන්නා වූ, ගෞරවයෙන් පුදන ලද්දා වූ, සුදු නෙළුම් මල්වලින් හා බඹර නාදයෙන් යුත් ඒ විහාරය ගෞරව සහිතය.

---

၄၇.

47.

---

ကေတကီ ကုသုမဟန္တစာတကီအမ္ဗရေ ဏုကဏိကာ’ဝလမ္ဗရေ,ဝုဉ္စိတာ ဥတုနိယာမယဉ္ဇိတာရာမဘုမိ ပရမာဘိရာမဘူ;

() (ယမကဗန္ဓနံ;

)

වැටකේ මල් ද, අහසේ පියාසර කරන ජාතක පක්ෂීන් ද, අහසෙහි රැඳුණු මල් රේණු ද, සෘතු නියමයට අනුව සැරසුණු මේ පින්බිම අතිශයින් සිත්කලුය.

---

၄၈.

48.

---

တာသဒါ ဟဝိသဒါန မာသဒါယော သဒါတိယ သဒါ ကမ တံ သဒါ,သော တမော ဒဟတမော ဟိ တတ္တမောဝီတမော မုဟတမော ဟီ ဂေါတမော;

() (ယမကဗန္ဓနံ;

)

නිරන්තරයෙන් පිරිසිදු දානයන් දෙන්නා වූ ද, මෝහය නැමැති මහා අන්ධකාරය දුරු කළා වූ ද ඒ ගෝතම බුදුරජාණන් වහන්සේ සදාකාලිකවම බබළන සේක.

---

၄၉.

49.

---

သာလကာ နနဝိလာသပါ လတာမာလကာ ဝလိသုဘာသမာ လကာ,မာဠကာ ဝလိသုဘာသမာ လကာသာဠကာ နနဝိလာသပါ လကာ;

() (ယမကဗန္ဓနံ)

විවිධ විලාසිතාවන්ගෙන් බබළන සල් ගස් ද, වැල් ද, සුදු වැලි අතුළ මළුවලින් හා සැළලිහිණියන්ගෙන් ඒ විහාර භූමිය අතිශයින් ශෝභමාන වෙයි.

---

၅၀.

50.

---

ဝါနေဝ ဇာတော ဝိဇိတော ဝနေဝဇိနောဝ’နေဇော ကဝနဇာနနော နော,နေတာ ဝိနေတာ ဝိဇနာနု ဝါတေဝနီ ဇနံ ဇေတဝနေ ဝိနေန္တော;

() (စတုရက္ခရိက စိတ္တ ယမကံ;

)

වනයෙහිම උපන්නා වූ, වනයෙහිදීම කෙලෙස් දිනූ, තෘෂ්ණා රහිත වූ, මහා ජනතාව හික්මවන්නා වූ නායක වූ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ ජේතවනයෙහි වසමින් ජනයා දමනය කරන සේක.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနနယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေ နိဒါနေ ဇေတဝန ဝိဟာရာလင်္ကာရ ပရိဒီပေါ သတ္တရသမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සකල කවි ජනයාගේ හදවත්වලට ආනන්දය දෙන, මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් රචිත ජිනවංශදීපයෙහි සන්තිකේ නිදානයෙහි ජේතවන විහාරාලංකාරය වර්ණනා කරන දහහත්වැනි සර්ගය නිමවා වදාරන ලදී.

---

၁.

1.

---

ဘုဝိက ယဿ ဇိနဿ တာဒိနောဝိဒုရာနံ မုခရင်္ဂမန္ဒိရေ,အရဟာဒိ ဂုဏာတိ သုန္ဒရီ)လသတေ ကိတ္တိ ဝိလာသ သုန္ဒရီ;

()မိဂဒါယတပေါဝနေ ဣသိ-ပတနေ ဂေါတမ ဂေါတ္တ ကေတုသော,နရသာရထိ ဝဿ မာဒိမံဝသိ ဗာရာဏသိရာဇဓာနိယံ;

()

ප්‍රඥාවන්තයන්ගේ මුඛ නැමැති රංග මණ්ඩපයෙහි යම් තථාගතයන් වහන්සේනමකගේ අර්හත් ආදී උතුම් ගුණයන් සහ කීර්තිය නැමැති ලලනාව නටන්නී ද, නරදම් සැරැති වූ, ගෝතම ගෝත්‍රයට කේතුවක් බඳු වූ ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ ප්‍රථම වස් කාලය බරණැස් නුවර ඉසිපතන මිගදායෙහි ගත කළ සේක.

---

၃.

3.

---

ပုန ဝေဠုဝနေ ဝိနာယကောနဂရေ ရာဇဂဟေ ဂိရိဗ္ဗဇေ,ဒုတိယံ တတိယံ စတုတ္ထကံအဝသိ ဝဿမနုဒ္ဒယာပရော;

()

නැවතත් මහා කරුණාවෙන් යුත් ඒ විනයධරයන් වහන්සේ (බුදුරජාණන් වහන්සේ) රජගහ නුවර ගිරිව්‍රජයෙහි පිහිටි වේළුවනාරාමයෙහි දෙවැනි, තුන්වැනි හා සිව්වැනි වස් කාලයන් ගත කළ සේක.

---

၄.

4.

---

မုနိ ပဉ္စမဝဿ မိန္ဒိရာ-လယဝေသာလိ ပုရံ မဟာဝနေ,ပဝိဟာသိ ပုရင်္ဂပီဝရံဥပနိဿာယ ယထေဝ ကေသရိ;

()

මුනිඳුන් පස්වැනි වස් කාලය ශ්‍රියාවෙන් පිරි වේසාලී නුවර මහාවනය ඇසුරු කොට, සිංහ රාජයෙකු මෙන් සුවසේ වාසය කළ සේක.

---

၅.

5.

---

တိမိရာပဟရော’သဓီလတာ-ဇလိတေ သီတလ နိဇ္ဈရာကုလေ,မုနိဆဋ္ဌမနာလယော သုခံဝသိ ဝဿံ ပုထုမင်္ကုလာစလေ;

()

කෙලෙස් අන්ධකාරය දුරු කළා වූ, තෘෂ්ණා රහිත වූ මුනිඳුන් සයවැනි වස් කාලය, දිලිසෙන ඖෂධ පැළෑටිවලින් හා සිසිල් දියඇලිවලින් ගහන වූ මංකුල පර්වතයෙහි සුවසේ ගත කළ සේක.

---

၆.

6.

---

တိဒသာလယဂေါ သုဒုဗ္ဗုဓံအဘိဓမ္မံ ကထယံ သိလာသနေ,သုနိသဇ္ဇ သဝီတိနာမယီသုဂတော သတ္တမဝဿ မနွဟံ;

()

තව්තිසා භවනයට වැඩම කළ සුගතයන් වහන්සේ, එහි පඬු ඇඹුල් සෛලාසනයෙහි මනාව වැඩ හිඳ, අවබෝධ කිරීමට ඉතා දුෂ්කර වූ අභිධර්මය දේශනා කරමින් සත්වන වස් කාලය ගත කළ සේක.

---

၇.

7.

---

ဟရိစန္ဒနဂန္ဓပါဝန-ပဝနေ ဘေသကလာဘိဓေ ဝနေ,သနရာမရ လောကနာယကောမုနိနာဂေါ ဝသိ ဝဿမဋ္ဌမံ;

()

දෙවි මිනිසුන් සහිත ලෝකයාට නායක වූ, මුනින්ද්‍ර වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ සුවඳැති සඳුන් වනයක් බඳු වූ ‘භේසකලා’ නම් වනයේ අටවන වස් කාලය ගත කළ සේක.

---

၈.

8.

---

မဓုရဿရဘာဏိ ဃောသိတ-ဝိသုတေ ဃောသိတ သေဋ္ဌိကာရိတေ,နဝမံ ဝသိ ဝဿမဿမေဝရကောသမ္ဗိ ပုရေ မုနိဿရော;

()

මිහිරි ස්වරයෙන් යුතුව බණ දේශනා කරන මුනින්ද්‍රයන් වහන්සේ, උත්තම කොසඹෑ නුවර ඝෝෂිත සිටුතුමා විසින් කරවන ලද ප්‍රසිද්ධ ඝෝෂිතාරාම ආශ්‍රමයේ නවවන වස් කාලය ගත කළ සේක.

---

၉.

9.

---

မုနိကေသရိ ပါရိလေယျက-ကရိနာဇီဝိတဒါနတော ဘတော,ဒသမံ ဝသိ ပါရိလေယျကေဝနသဏ္ဍေ တရုသဏ္ဍမဏ္ဍိတေ;

()

මුනි කේසරී වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ, පාරිලෙය්‍යක ඇතා විසින් ජීවිත පරිත්‍යාගයෙන් උපස්ථාන කරනු ලබමින්, රුක් ගොමුවලින් සැරසුණු පාරිලෙය්‍යක වනාන්තරයෙහි දසවන වස් කාලය ගත කළ සේක.

---

၁၀.

10.

---

ဝရဓမ္မသုဓာရသေန သ-ဇ္ဇန မေကာဒသမံ သမံ ဇိနော,ဒွိဇဂါမဝရေ’ဘိပီဏယံဝသိ နာဠာဝိဒိတေ နိရာလယော;

()

ආශාවන්ගෙන් තොර වූ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ, උතුම් බ්‍රාහ්මණ ග්‍රාමයක් වූ ‘නාලා’ නම් ගමෙහි වෙසෙන සත්පුරුෂයන් උතුම් ධර්ම නමැති අමෘත රසයෙන් සන්තර්පණය කරමින් එකොළොස්වන වස් කාලය ගත කළ සේක.

---

၁၁.

11.

---

ဓရဏီသုရဂါမ မာသဒါပုနဝေရဉ္ဇ မနိဉ္ဇနော ဇိနော,ပုစိမန္ဒဒုမိန္ဒမူလဂေါအသမော ဗာရသမံ သမံ ဝသီ;

()

අකම්පිත සිත් ඇති, අසමසම වූ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ වේරංජා නම් බ්‍රාහ්මණ ග්‍රාමයට වැඩම කොට, කොහොඹ රුක් රජුගේ මුල වැඩ වෙසෙමින් දොළොස්වන වස් කාලය ගත කළ සේක.

---

၁၂.

12.

---

ဝိကစပ္ပလစာရုလောစနောမုနိရာဇာ ဝဇိရာစလာစလော,သိခရာကုလစာလိယာစလေအဝသီ တေဠသမံ ဂုဏာလယော;

()

පිපුණු නෙළුම් පත් බඳු සුන්දර නෙත් ඇති, වජ්‍ර පර්වතයක් සේ නිශ්චල වූ, ගුණ සමුදායකට වාසස්ථාන වූ මුනිරාජයන් වහන්සේ කූටයන්ගෙන් ගහණ වූ චාලිය පර්වතයෙහි දහතුන්වන වස් කාලය ගත කළ සේක.

---

၁၃.

13.

---

သလိလာသယသီတလေ မုဒု-ပဝနေ ဇေတဝနေ တပေါဝနေ,ဝသိ စုဒ္ဒသမံ သမံ မဟာ-သမဏော အဿမဏာ’ပသာဒနော;

()

මහණ නොවන අය පහදවන මහා ශ්‍රමණයන් වහන්සේ, ජලාශයන්ගෙන් සිසිල් වූ ද මඳ සුළඟින් සුඛිත වූ ද ජේතවන තපෝවනයෙහි දහහතරවන වස් කාලය ගත කළ සේක.

---

၁၄.

14.

---

ကပိလဝှယရာဇဓာနိယာအဝိဒုရေ နရရာဟသေယျကေ,ပဝိဟာသိ တိပဉ္စမံ သမံမုနိ နိဂြောဓတပေါဝနေ သုဘေ;

()

බුදුරජාණන් වහන්සේ කිඹුල්වත් පුර රාජධානියට නුදුරු වූ, උතුම් සුන්දර නිග්‍රෝධාරාම තපෝවනයෙහි පහළොස්වන වස් කාලය ගත කළ සේක.

---

၁၅.

15.

---

ခရ မာလဝကဉ္စ ရက္ခသံဒမယံ ဘူဓရ ပီဝရောဒရံ,ရုစိရာလဝိရာဇဓာနိယံဝိဟရီ သောဠသမံ သမံ ဇိနော;

()

ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ, කන්දක් බඳු මහත් උදරයක් ඇති රෞද්‍ර වූ ආලවක යක්ෂයා දමනය කරමින්, රමණීය වූ ආලවී රාජධානියෙහි දහසයවන වස් කාලය ගත කළ සේක.

---

၁၆.

16.

---

ပုန ဝေဠုဝနံ တပေါဝနံဥပနိဿာယ ဂိရိဗ္ဗဇံ ပုရံ,ဒသ သတ္တမ ဝဿ မာဝသီမုနိသီဟော ဟတမာရဝါရဏော;

()

මාරයා නමැති හස්තියා පරාජය කළ මුනිසිංහයන් වහන්සේ, රජගහ නුවර ඇසුරු කළ වේළුවන තපෝවනයෙහි දහහත්වන වස් කාලය ගත කළ සේක.

---

၁၇.

17.

---

ဘဝဒုက္ခရုဇာဟိ မောစယံဇနတံ ဓမ္မကထာ’ဂဒေန သော,ဝသိ စာလိယပဗ္ဗတာလယေဇိနဝေဇ္ဇာစရိယော ဒသဋ္ဌမံ;

()

ජිනේන්ද්‍ර නමැති මහා වෛද්‍යවරයාණන් වහන්සේ, සත්වයන් ධර්ම දේශනා නමැති ඖෂධයෙන් සංසාර දුක් නමැති රෝගයෙන් මුදවමින්, දහඅටවන වස් කාලය චාලිය පර්වතයෙහි ගත කළ සේක.

---

၁၈.

18.

---

တဒနန္တရဝဿ မုဂ္ဂဓိဝိပုလေ စာလိယပကဗ္ဗတေ’ဝ သော,ဝသိ ဝီသတိမံ ဂိရိဗ္ဗဇေနဂရေ ဝေဠုဝနေ တပေါဝနေ;

()

ඉන්පසු උන්වහන්සේ දහනවවන වස් කාලය ද එම චාලිය පර්වතයෙහි ම ගත කළ අතර, විසිවන වස් කාලය රජගහ නුවර වේළුවන තපෝවනයෙහි ගත කළ සේක.

---

၁၉.

19.

---

အနိဗဒ္ဓဝိဟာရတော ဣတိဝိဟရန္တော ဘဂဝါ တဟိံတဟိံမဏိဇောတိရသော’ဝ ကာမဒေါသရဒေ ဝီသတိ ဝီတိနာမယီ;

()

මෙසේ කැමති සියල්ල දෙන චින්තාමාණික්‍යයක් මෙන්, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ එක් තැනක නොබැඳි වාසයෙන් යුතුව එතෙක් පැවති වස් කාල විස්ස විවිධ ස්ථානවල ගත කළ සේක.

---

၂၀.

20.

---

မုနိ ဇေတဝနေ တပေါဝနေဘဝနေ စာ’ပိ မိဂါရမာတုယာ,မဟိတေ ဝသိ ပဉ္စဝီသတိ-မိတဝဿာနိ တိဗဒ္ဓဝါသဂေါ;

()

මුනින්ද්‍රයන් වහන්සේ සැවැත් නුවර ජේතවන තපෝවනයෙහි ද, පූජනීය වූ මිගාරමාතු ප්‍රාසාදයෙහි ද (පූර්වාරාමයෙහි) යන ස්ථානවල ස්ථිර වාසයෙන් යුතුව වස් විසිපහක් ගත කළ සේක.

---

၂၁.

21.

---

အနိဗဒ္ဓနိဗဒ္ဓဝါသတောဝသတော တဿ သတော တဟိံ တဟိံ,နနု ဝိဇ္ဇတိ ကိစ္စပဉ္စကံကတကိစ္စဿ ကထနနုဝါသရံ;

()

මෙසේ තාවකාලික හෝ ස්ථිර වාසයෙන් එතැන් මෙතැන්හි වාසය කළ, කළ යුතු සියලු කටයුතු නිම කළ ඒ සර්වඥයන් වහන්සේට දිනපතා කළ යුතු වූ පස්වැදෑරුම් බුද්ධ කෘත්‍යයන් තිබුණි නොවේද?

---

၂၂.

22.

---

အရုဏုဂ္ဂမနေ သမုဋ္ဌိတောတဒုပဋ္ဌာကဇနဿ’နုဂ္ဂဟံ,မုနိရာနနပါဒဓောဝနံပဝိဓာယာ’ခိလကိစ္စ မတ္တနော;

()

අරුණෝදයේ නැඟී සිටින මුනිරාජයන් වහන්සේ, මුහුණ කට සහ ශ්‍රී පාද දෝවනය කොට තමන් වහන්සේගේ සියලු වත්පිළිවෙත් නිමවා, උපස්ථායක ජනයාට අනුග්‍රහ කළ සේක.

---

၂၃.

23.

---

သုနိသဇ္ဇ သုသဇ္ဇိတာ’သနေသပဒါနာစရဏာယ ယာဝတာ,သမယော သမယညု ဝိန္ဒတိနစိရံ ဈာနသုခံ ရဟောဂတော;

()

සුදානම් කරන ලද අසුනෙහි මනාව වැඩ හිඳ, පිඬු සිඟා වැඩම කරන වේලාව පැමිණෙන තෙක්, සුදුසු කාලය දන්නා උන්වහන්සේ හුදෙකලාව මොහොතක් ධ්‍යාන සුවය වින්දනය කළ සේක.

---

၂၄.

24.

---

ပရိဗန္ဓိယ တာယဗန္ဓနံသုနိဝတ္ထန္တရဝါသကော’ပရိ,အရဟဒ္ဓဇဆာဒိတင်္ဂိမာမဏိဝဏ္ဏောပလပတ္တ မုဗ္ဗဟံ;

()

ඉණ පටිය බැඳ, අඳනය මනාව හැඳ, රහත් ධජය වූ සිවුරෙන් ශ්‍රී දේහය පෙරවාගෙන, මණි වර්ණ පාත්‍රය ද දරාගෙන,

---

၂၅.

25.

---

အဘိသင်္ခတပုညသတ္တိယာဝိဝဋဒွါရဝိဟာရဂဗ္ဘတော,ဂိရိဂဗ္ဘရတော’ဝ ကေသရီဗဟိနိက္ခမ္မ ကဒါစိ ဧကကော, ()

රැස් කරන ලද මහා පුණ්‍ය බලයෙන්, විවෘත කරන ලද විහාර ගර්භයෙන්, පර්වත ගුහාවකින් නික්මෙන සිංහ රාජයකු මෙන් ඇතැම් විටෙක තනිවම නික්මෙන සේක.

---

၂၆.

26.

---

ဝလယိကတတာရကာဝလီနဝစန္ဒောရိဝ ဝါရိဒေါဒရာ,ယတိသံဃပုရက္ခတော တတောဗဟိ နိက္ခမ္မ ကဒါစိ သော မုနိ;

()

ඇතැම් විටෙක තාරකා පිරිවරාගත් අහස් කුසින් නික්මෙන නව සඳක් මෙන්, මහා සංඝරත්නය පිරිවරාගෙන ඒ මුනින්ද්‍රයන් වහන්සේ විහාරයෙන් බැහැරට වැඩම කළ සේක.

---

၂၇.

27.

---

ပကတီဂတိယာ’ပိ ဘိက္ခိတုံဂတိယာ သပ္ပဋိဟာရိယာ’ယပိ,ယုဂမတ္တဒသော သမာစရေနိဂမဂ္ဂါမပုရီသု ကတ္ထစိ;

()

වියදඬු ප්‍රමාණයක් දුර බලමින්, සාමාන්‍ය ගමනින් හෝ ප්‍රාතිහාර්ය සහිත ගමනින් යුතුව, ඇතැම් නියම්ගම් සහ නගරයන්හි පිඬු සිඟා හැසිරුණු සේක.

---

၂၈.

28.

---

စရတော ဝရပါဋိဟာရိယံသမဓိဋ္ဌာယ ကဒါစိ ဘိက္ခိတုံ,ဝိမလီကုရုတေ မဟီတလံပုရတော မန္ဒသုဂန္ဓမာရုတော;

()

උතුම් ප්‍රාතිහාර්යයන් මවමින් පිඬු සිඟා වඩිනා කල්හි, උන්වහන්සේට පෙරටුව මෘදු වූ සුවඳවත් සුළඟක් හමා ගොස් පොළොව පවිත්‍ර කරයි.

---

၂၉.

29.

---

ပုရတော’ပသမေန္တိ ဓူလိယောစရတော စာရုတရဉ္ဇသေ သိရေ,ဝိလသန္တိ ဝိတာန ဝိဗ္ဘမာနဝမေဃာ ဖုသိတာနိ မုဉ္စရေ;

()

සුන්දර මාවතෙහි වඩිනා උන්වහන්සේට පෙරටුව ධූලි අංශුන් සංසිඳී යයි. හිසට ඉහළින් වියනක් මෙන් නැඟුණු නව වලාකුළු මෘදු වැහි බිඳු හෙළයි.

---

၃၀.

30.

---

ကုသုမာနိ သမီရဏာ’ပရေဝိပိနေနာ’ဟရိယော’ကိရန္တိပိ,နိဇပါဒတလံ’ဝ ဘူတလံသမတံ ယာတိ ပထေ ပဒပ္ပိတေ;

()

සිසිල් සුළඟ වනයෙන් මල් ගෙනවිත් මඟට ඉසින අතර, උන්වහන්සේ පය තබන තබන මඟ ඇති උස් පහත් බිම් තැන් සමතලා වෙයි.

---

၃၁.

31.

---

မုဒုကာ သုခဖဿဒါ မဟီ-ဝနိတာ တပ္ပဒသင်္ဂမေ’ကဒါ,ကမလာနိပိ စုမ္ဗရေ’ကဒါပထဝိံ ဘေဇ္ဇ တဒင်္ဃီပင်္ကဇေ;

()

මෘදු වූ ද සුව පහසු වූ ද මහ පොළොව උන්වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද ස්පර්ශයෙන් සතුටු වන අතර, ඇතැම් විටෙක මහ පොළොව පලාගෙන පැනනඟින පද්මයන් උන්වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් සිපගන්නාක් බඳු වෙයි.

---

၃၂.

32.

---

စရဏက္ကမိတာ’ရဝိန္ဒဇ-မကရန္ဒာ’တိ သုဂန္ဓဗန္ဓုရာ,ဇိနဂန္ဓဂဇိန္ဒ မာသိရံပရိဝါသေန္တိ သမောကိရန္တိပိ;

()

උන්වහන්සේ පෑගූ නෙළුම් මල්වලින් ගලායන මකරන්දයේ සුවඳින් මුළු පරිසරය ම සුවඳවත් වන අතර, එය ගන්ධහස්තියකු බඳු වූ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ වටා පැතිර යයි.

---

၃၃.

33.

---

မကရန္ဒပဗန္ဓဝိဗ္ဘမံဇုတိ သိန္ဓူရဝိစုဏ္ဏဗန္ဓုရာ,အဘိဘူယ သုပိဉ္ဇရာယတေစရတော လောကမိမံ စရာစရံ;

()

සචේතනික අචේතනික ලෝකයෙහි උන්වහන්සේ වඩිනා කල්හි, සින්දූර චූර්ණයෙන් හා මකරන්දයෙන් හෙබි රන්වන් රශ්මි මාලාවෝ මුළු ලොව ම ඒකාලෝක කරති.

---

၃၄.

34.

---

ကလဟံသ မယူရသာရိကာကရဝီကာ’ပိ သကံသကံ ရဝံ,ဒွိပဒါ’ပိ စတုပ္ပဒါ’ပရေဝဇတော တဿ နပူဇယန္တိ ကိံ;

()

උන්වහන්සේ වඩිනා කල්හි රජහංසයෝ, මොනරුන්, ශාරිකාවන්, කරවිල පක්ෂීන් මෙන් ම අනෙකුත් දෙපාවත් සිව්පාවත් සත්තු ද තම තමන්ගේ මිහිරි හඬින් උන්වහන්සේට පූජා නොකරත් ද?

---

၃၅.

35.

---

တုရိယာနိ ဝိဘူသဏာနိ’ပိသယမေဝါ’ဘိရဝန္တိ တင်္ခဏေ,တမုဒိက္ခိယ ပါဋိဟာရိယံသုဂတေ ကောက ဟိ နသမ္ပသီဒတိ;

()

එකල්හි ආභරණ මෙන් ම තූර්ය භාණ්ඩ ද ඉබේම නාද වෙයි. ඒ ප්‍රාතිහාර්යයන් දකින කවරෙක් නම් සුගතයන් වහන්සේ කෙරෙහි නොපහදින්නේ ද?

---

၃၆.

36.

---

ဝိဝိဓဗ္ဘုတပါဋိဟာရိယ-ကတသညာယ မဟာဇနော ဇိနော,ဇနယံ ဇနတာယ’နုဒ္ဒယံဣဓပိဏ္ဍတ္ထမုပါဂတော ဣတိ;

()

මේ විවිධ අසිරිමත් ප්‍රාතිහාර්යයන් දුටු ජනයා, ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ තමන් කෙරෙහි අනුකම්පාවෙන් මෙහි පිඬු සිඟා වැඩම කළ බව වටහා ගනිති.

---

၃၇.

37.

---

ကုသုမာဒိယမာကုလဉ္ဇလီသဒနေဟ’န္တရဝိထိ မောတရေ,ဇိနရံသိ ပဗန္ဓ ကမ္ဗလ-သတသဉ္ဆန္န ဝိဝဏ္ဏဝိဂ္ဂဟာ;

()

මල් ආදිය ද රැගෙන දොහොත් මුදුන් දී වැඳ, තමන්ගේ නිවෙස්වලින් වීථියට බසින ජනයාගේ ශරීර බුදුරැස් නමැති සළු සිය ගණනකින් වැසී යයි.

---

၃၈.

38.

---

ဇနတာ နခရာလိဒီဓိတိ-နိကရာကာသနဒီနိမုဇ္ဇိတာ,အဘိဝန္ဒတိ ဝန္ဒနာရဟံမုနိနော ပါဒယုဂံ ပမောဒိတာ;

()

ශ්‍රී පාද නඛ පංතියෙන් විහිදෙන ආලෝක ගංගාවෙහි ගිලුණාක් වැනි වූ මහජනයා, ඉමහත් ප්‍රීතියෙන් යුතුව වන්දනාවට සුදුසු වූ මුනින්ද්‍රයන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද යුගලය වන්දනා කරති.

---

၃၉.

39.

---

ဒသဝိသတိဝါ မဟာဇနောဇိနပါမောက္ခယတီ သတမ္ပိဝါ,အဘိယာစတိ ဒေထ နောဣတိဘဂဝန္တံ ဝိဘဝါနုရူပတော;

()

දස දෙනෙක්, විසි දෙනෙක් හෝ සිය ගණනක් වූ ජනයා, බුදුරජාණන් වහන්සේ ප්‍රමුඛ මහා සංඝරත්නයට තමන්ගේ වත්කම් ප්‍රමාණයෙන් දන් පිළිගැන්වීමට ආරාධනා කරති.

---

၄၀.

40.

---

အဓိဝါသနမဿ ဇာနိယဇနတာ’ဒါယ ဇိနဿ ဟတ္ထတော,တမဓိဋ္ဌိတပတ္တ မိန္ဒိရာ-သဒနံ ဒါနဃရံ ပဝေသယေ;

()

උන්වහන්සේගේ ඒ ආරාධනා පිළිගැනීම දැනගත් ජනයා, ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේගේ ශ්‍රී හස්තයෙන් පාත්‍රය ගෙන, උන්වහන්සේව තමන්ගේ නිවාස නමැති දන්හල් වෙත වඩම්මවති.

---

၄၁.

41.

---

စတုဇာတိကဂန္ဓဘာဝိတေဘုဝိ ပညတ္တဝရာသနောပရိ,အဟတာဟတဝတ္ထဇာတိတေသုနိသိန္နံ သုဂတံ သသာဝကံ;

()

සිව්වැදෑරුම් සුවඳ පැන් ඉසින ලද භූමියෙහි, අලුත් වස්ත්‍ර අතුරා පනවන ලද උතුම් අසුන් මත සුගතයන් වහන්සේ ශ්‍රාවකයන් වහන්සේලා සමඟ මනාව වැඩ සිටින සේක.

---

၄၂.

42.

---

ပဋိယတ္တပဏီတဘောဇန-ဝိကတီဟေ’ဝ သဟတ္ထပင်္ကဇာ,အဘိတပ္ပယတေ မဟာဇနောပတိမာနေတိ စ စီဝရာဒိနာ;

()

පිළියෙළ කරන ලද ප්‍රණීත ආහාර පාන වර්ගවලින් මහජනයා තමන්ගේ දෑතින් ම උන්වහන්සේලා සන්තර්පණය කරන අතර, සිවුරු ආදී ප්‍රත්‍යයන්ගෙන් ද පූජා සත්කාර කරති.

---

၄၃.

43.

---

သရဏာဂမနေ’ပိ ပဉ္စယုအဓိသီလေသု ပတိဋ္ဌဟန္တိ ယေ,စတုမဂ္ဂဖလေသု ကတ္ထဝိတဒဘိညာ’နုသယာသယာဒိတော;

()

ඇතැමුන් තිසරණ සරණ යාමෙහි ද, ඇතැමුන් පංචශීලයෙහි ද, ඇතැමුන් අධිශීලයෙහි ද පිහිටුවන අතර, ඔවුන්ගේ ඉන්ද්‍රිය පරෝපරියත්ත ඥාන හා ආශයානුශය ඥාන අනුව ඇතැමුන් සතර මඟ සතර ඵලයන්හි ද පිහිටුවති.

---

၄၄.

44.

---

ဘဂဝါ ကတဘတ္တကိစ္စဝါအနုရူပါယ ကထာယ ဓမ္မိယာ,ရဝိဗန္ဓု ဝိနေယျ ဗန္ဓုနံဟဒယမ္ဘောဇဝနံ ပဗောဓယေ;

()

බත් කිස නිම කළ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ, සුදුසු වූ ධර්ම දේශනාවෙන් සූර්ය බන්ධු වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ ජනයාගේ හෘද පද්මයන් පිබිදවූ සේක.

---

၄၅.

45.

---

ဟရိမေရုဂိရိ’ဝ ဇင်္ဂမောပရိနဒ္ဓိန္ဒသရာသနာဝလီ,ဝိသတေ သတပုညလက္ခဏောမုနိရု’ဋ္ဌာယ ဝိဟာရမာသနာ;

()

ඉන්පසු දේදුනු පන්තියකින් සැරසුණු, සෙලවෙන රන්වන් මහා මේරු පර්වතයක් බඳු වූ ද, සියක් පුණ්‍ය ලක්ෂණයන්ගෙන් හෙබි වූ ද මුනින්ද්‍රයන් වහන්සේ අසුනෙන් නැඟී සිට විහාරයට වැඩම කරති.

---

၄၆.

46.

---

ဝရမဏ္ဍလမာဠကေ တဟိံမုနိ ပညတ္တမဟာရဟာသနေ,ခဏမာဂမယံ နိသိဒတိယမိနံ ဘောဇနကိစ္စသာဓနံ;

()

එහි උතුම් මණ්ඩලමාලකයේ පනවන ලද මහාර්හ ආසනයෙහි, සංයමයෙන් යුත් භික්ෂූන් වහන්සේලාගේ භෝජන කෘත්‍යය සිදුවන තෙක් මුනිඳුන් මොහොතක් වැඩසිටින සේක.

---

၄၇.

47.

---

မဏိဝမ္မသုဝမ္မိတာ ဝိယကရိနော ပါရုတပံသုကူလိကာ,ယတယော ယတိရာဇယူထပံပရိဝါရေန္တိ ဥပေစ္စ တင်္ခဏေ;

()

මැණික් සන්නාහයෙන් සැරසුණු ඇතුන් මෙන් පාංශුකූල සිවුරු පෙරවාගත් භික්ෂූන් වහන්සේලා, ඒ මොහොතේ යතිරාජයාණන් වන බුදුරජාණන් වහන්සේ වෙත පැමිණ උන්වහන්සේව පිරිවරා ගනිති.

---

၄၈.

48.

---

သမယံ သမယညုနော တတောတဒုပဋ္ဌာကဝရော နိဝေဒယေ,ဇိနဂန္ဓဂဇော သုဝါသိတံဝိသတေ ဂန္ဓကုဋိံ သုဂန္ဓိနာ;

() (ပုရေဘတ္တကိစ္စံ)

ඉන්පසු සුදුසු කාලය දන්නා වූ උතුම් උපස්ථායකයන් වහන්සේ ඒ බව සැළකර සිටින අතර, ජිනේන්ද්‍ර නැමැති ගන්ධහස්තියා සුවඳවත් වූ ගන්ධකුටිය වෙත සුවඳ විහිදුවමින් පිවිසෙන සේක. (පෙරබත් කිස)

---

၄၉.

49.

---

အထဂန္ဓကုဋီမုခေ ဇိနောဝိရဇော ပါဒရဇော နစတ္ထိပိ,ပရိဓောတပဒါနိ နိက္ခိပံမဏိသောပါဏတလေ ခဏံ ဌိတော;

()

ඉන්පසු කෙලෙස් රජස් රහිත වූ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ, කිසිදු පාද රජසක් නොමැති වුවද සෝදන ලද ශ්‍රී පාදයන් මැණික් පඩිපෙළ මත තබමින්, ගන්ධකුටි ද්වාරයෙහි මොහොතක් නැවතී සිටින සේක.

---

၅၀.

50.

---

ဥဒယော’ပိ ဇိနဿ ဒုလ္လဘောခဏသမ္ပတ္တိသမိဒ္ဓိ ဒုလ္လဘာ,မနုဇေသု’ပပတ္တိ ဒုလ္လဘာဇိနဓမ္မဿဝဏမ္ပိ ဒုလ္လဘံ;

()

බුදුවරුන්ගේ උපත අතිශයින්ම දුර්ලභය; ක්ෂණ සම්පත්තිය ලැබීම දුර්ලභය; මිනිසත් බව ලැබීම දුර්ලභය; ජිනේන්ද්‍ර ධර්මය ශ්‍රවණය කරන්නට ලැබීමද දුර්ලභය.

---

၅၁.

51.

---

သမဏတ္တ မပေ’တ္ထ ဒုလ္လဘံတိဝိဓံ သာသန မပ္ပမာဒတော,ယတယော’ဝဒတာ’နုသာသတိအဘိသမ္ပာဒယထာ’တိ ဘိက္ခဝေ;

()

මෙහිදී මහණකම ලැබීමද දුර්ලභය. එබැවින් 'මහණෙනි, අප්‍රමාදව ත්‍රිවිධ ශාසනය සම්පූර්ණ කරගන්න' යැයි බුදුරජාණන් වහන්සේ භික්ෂූන්ට අවවාද අනුශාසනා කරන සේක.

---

၅၂.

52.

---

အဘိဝန္ဒိယ ကေစိ ဘိက္ခဝေါဘဂဝန္တံတက ပဋိပတ္တိပူရကာ,အထ သမ္ပဋိပါဒနက္ကမံပဋိပုစ္ဆန္တိဝိပဿနာဒိသု;

()

පිළිවෙත් පුරන්නා වූ සමහරක් භික්ෂූන් වහන්සේලා භාග්‍යවතුන් වහන්සේට වැඳ නමස්කාර කොට, ඉන්පසු විදර්ශනා භාවනා ආදියේදී පිළිපැදිය යුතු ක්‍රමවේදය පිළිබඳව විමසා සිටිති.

---

၅၃.

53.

---

ပဒဒါတိ ဝိပဿနာဒိသုမုနိ တေသံ စရိယာနုရူပိကံ,ပဋိဂဏှိယ သတ္ထုသာသနံမဏိဒါမံ ဝိယ မကဏ္ဍနတ္ထိကော;

()

බුදුරජාණන් වහන්සේ ද ඔවුන්ගේ චරිතයන්ට අනුකූල වන පරිදි විදර්ශනා භාවනා ක්‍රම ලබා දෙන සේක. සැරසීමට කැමති අයෙකු මැණික් මාලයක් පිළිගන්නාක් මෙන්, ඔවුහු ශාස්තෘන් වහන්සේගේ අනුශාසනාව සාදරයෙන් පිළිගනිති.

---

၅၄.

54.

---

ပဝိဓာယ ဇိနံ ပဒက္ခိဏံအထ တေ ဘတ္တိသမပ္ပိတဉ္ဇလီ,ပဝိသန္တိ ယတီ သကံသကံဝသတိံ သန္တနိဝါတဝုတ္တိနော;

()

ඉන්පසු භක්තියෙන් යුතුව දොහොත් මුදුන් දී, ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ ව පැදකුණු කොට, ශාන්ත වූත් නිහතමානී වූත් ඒ යතිවරයන් වහන්සේලා තම තමන්ගේ වාසස්ථානවලට පිවිසෙති.

---

၅၅.

55.

---

ဝတပဗ္ဗတပါဒကန္ဒရ-ပဘူတီသွ’ညတရံက ပဓာနိကာ,ပဝိသန္တိ သုရာသုရောရဂ-ဂရုဠာနံ ဘဝနေသုစာ’ပရေ;

()

වීර්යවන්ත වූ සමහර භික්ෂූන් වහන්සේලා වෘක්ෂ මූලයන්, පර්වත පාදයන්, ගුහාවන් ආදී ස්ථානවලට ද, තවත් සමහරු දේව, අසුර, නාග සහ ගුරුළන්ගේ භවනයන්ට ද පිවිසෙති.

---

၅၆.

56.

---

အထ ဂန္ဓကုဋိံ ယဒိစ္ဆတိပဝိသိတွာ ပဝိဝေကကာမဝါ,မုနိ ဒက္ခိဏပဿတော သတောသယနံ ကပ္ပယတီ’သကံ ဒိဝါ;

()

ඉන්පසු විවේකය කැමති වූ මුනිඳුන් ගන්ධකුටියට පිවිස, සිහි නුවණින් යුක්තව දකුණු ඇලයෙන් සැතපී දිවා කාලයෙහි සුළු විවේකයක් ගන්නා සේක.

---

၅၇.

57.

---

ဝုပသန္တသရိရဇဿမောမုနိရု’ဋ္ဌာယ အနေကကောဋိယော,အနုဘူယက သမာဓယော ခဏံဘုဝနံ ပဿတိ ဗုဒ္ဓစက္ခုနာ;

()

ශරීරයේ විඩා සංසිඳුවාගත් මුනිඳුන් ඉන් නැගී සිට, මොහොතක් අනේක කෝටි වාරයක් සමාධි සුවය විඳ, බුද්ධ චක්ෂුසින් ලෝකය දෙස බලා වදාරන සේක.

---

၅၈.

58.

---

သမထမှိ ဝိပဿနာယဝါဓုရနိက္ခေပကတေ တထာဂတေ,တဟိမိဒ္ဓိဗလေနု’ပဋ္ဌိတောပုန ဝုဋ္ဌာပယတေ ဒယာနိဓိ;

()

සමථ හෝ විදර්ශනා භාවනාවන්හි යෙදී විවේක ගත් පසු, කරුණා නිධානයක් වූ තථාගතයන් වහන්සේ එහිදී තමන් වහන්සේගේ සෘද්ධි බලයෙන් නැවත නැගී සිටින සේක.

---

၅၉.

59.

---

ဣတိ ပဉ္စသတမ္ပိ သာဝကေအတိခိပ္ပံ ကဘဂဝါ’နုသာသိယ,ပဒုမာနိဝ တေ ပဗောဓယံနဘာသာ ယာတိ ဝိဟာရ မတ္တနော;

()

මෙසේ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ඉතා ඉක්මනින් පන්සියයක් ශ්‍රාවකයන් වහන්සේලාට අනුශාසනා කොට, නෙළුම් මල් පිබිදෙන්නාක් මෙන් ඔවුන්ව පිබිදුවා, අහස් මඟින් තම විහාරය වෙත වැඩම කරන සේක.

---

၆၀.

60.

---

ဇိနသိန္ဓဝပါဒဝိက္ကမံဇိနဆဒ္ဒန္တဂဇိန္ဒကုဉ္စနံ,ဇိနကေသရသီဟဂဇ္ဇနံအဘိပဿာမ သုဏောမ နော ဣတိ;

()

ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේගේ ආජානීය අශ්වයකු බඳු පාද වික්‍රමය දකිමු, ඡද්දන්ත හස්තිරාජයකුගේ හඬ මෙන් ධර්ම හඬ අසමු, කේසර සිංහරාජයකුගේ ගර්ජනාව මෙන් වූ දහම් හඬ අසමු යැයි පවසමින්,

---

၆၁.

61.

---

ဝိဟရေယျ ယဟိံ ဇိနော တဟိံအပရဏှေ ကုသုမာကုလဉ္ဇလီ,သုနိဝတ္ထသုပါရုတာ ဘုသံမုဒိတာ သန္နိပတန္တိခေါ ဇနာ;

()

ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ යම් තැනක වෙසෙත් ද, එහි සවස් භාගයෙහි මනාකොට ඇඳ පැළඳ පෙරවාගත් මිනිස්සු මහත් සොම්නසින් යුතුව, මල් පිරුණු දොහොත් මුදුන් දී රැස් වෙති.

---

၆၂.

62.

---

အထ ဒဿိတပါဋိဟာရိယောပဝိသတွာ ဝရဓမ္မမဏ္ဍပံ,သူရိယောဝ ယုဂန္ဓရော’ပရိသုနိသဇ္ဇာ’သနမတ္ထကေ ဇိနော;

()

ඉන්පසු පෙළහර දක්වා උතුම් ධර්ම මණ්ඩපයට පිවිසෙන ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ, යුගන්ධර පර්වතය මුදුනෙහි බබළන සූර්යයා මෙන් පනවන ලද ආසනය මත මැනවින් වැඩසිටින සේක.

---

၆၃.

63.

---

ကရဝိကဝိရာဝဟာရိနာမဓုရော’ဒါရသရေန သောတုနံ,စတုရာ’ရိယသစ္စမီရယေအနုပုဗ္ဗာယ ကထာယ နိဿိတံ;

()

කරවීක පක්ෂියෙකුගේ නාදය පරදවන මිහිරි වූත් උදාර වූත් ස්වරයෙන්, අනුපිළිවෙළ කතාවන් ඇසුරින් ශ්‍රවණය කරන්නන් හට සිව්සัจ දහම් දේශනා කරන සේක.

---

၆၄.

64.

---

ပဋိဂဏှိယ ဓမ္မမာဒရာနိဇဝေါဟာရ’နုရူပဂေါစရံ,အဘိယာတိ ပဒက္ခိဏေန သာပရိသာတံ သိရသာ’ဘိဝန္ဒိယ;

() (ပစ္ဆာဘတ္တကိစ္စံ)

තමන්ගේ භාෂාවන්ට හා අවබෝධයට අනුකූලව සාදරයෙන් ධර්මය පිළිගන්නා වූ ඒ පිරිස, සිරස නමා වැඳ, පැදකුණු කොට ආපසු යති. (පසුබත් කිස)

---

၆၆.

66.

---

ဝရဝါရဏကုမ္ဘဒါရဏောမိဂရာဇာဝ ကုဒိဋ္ဌဘဉ္ဇနော,အထ နိဋ္ဌိတဓမ္မဂဇ္ဇနောမုနိရု’ဋ္ဌာယု’ပဝေသနာ’သနာ;

()

උතුම් ඇතෙකුගේ කුම්භස්ථලය පළා දමන සිංහරාජයකු මෙන් මිථ්‍යා දෘෂ්ටීන් බිඳදමා, ධර්ම ගර්ජනාව අවසන් කොට මුනිඳුන් ආසනයෙන් නැගී සිටින සේක.

---

၆၅.

65.

---

ကမလံ’ဝ ကလေဝရံ ဝရံဝိမလံ ဝိတရဇောမလံ ဇိနော,အဝသိဉ္စိတုကာမဝါ သစေပဝိသိတွာန နဟာနကောဋ္ဌကံ;

()

කෙලෙස් රහිත වූ, පියුමක් බඳු වූ තම උතුම් විමල ශරීරය සේදීමට කැමති වන ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ නාන ගෘහයට පිවිසෙන සේක.

---

၆၇.

67.

---

တဒူပဋ္ဌိတိကေန ဘိက္ခုနာပဋိယတ္တေနုဒကေန ဝိဂ္ဂဟေ,သမိတောတုပရိဿမော မုဟုံပုနရာဂမ္မ နိဝတ္ထစီဝရော;

()

ඒ මොහොතෙහි... උපස්ථායක භික්ෂුව විසින් පිළියෙළ කරන ලද පැන්වලින් ශරීරය නහවා, විඩාව සංසිඳුවාගෙන, නැවත පැමිණ සිවුරු හැඳ පොරවා ගන්නා සේක.

---

၆၈.

68.

---

သုနိသဇ္ဇ သိန’ဿမေ သမေပရိဝေဏေ ဌပိတာသနောပရိ,အနုဘောတိ မုဟုတ္တ မတ္တနာသုဝိမုတ္တော’ပိ ဝိမုတ္တိဇံ သုခံ;

()

තම ආරාමයේ සමතලා මිදුලෙහි පනවන ලද ආසනය මත මැනවින් වැඩසිටින උන්වහන්සේ, දැනටමත් මනාව මිදුණු සේක් වුවද, මොහොතක් විමුක්ති සුවය විඳින සේක.

---

၆၉.

69.

---

တဒုပဋ္ဌိတိပစ္စုပဋ္ဌိတာအဘိနိက္ခမ္မတတောတတောယတီ,မဟိတဉ္ဇလိပုပ္ဖမဉ္ဇရီပရိဝါရေန္တိတိလောကနာယကံ;

()

ඉන්පසු උපස්ථානය සඳහා පැමිණ සිටි භික්ෂූන් වහන්සේලා නික්ම අවුත්, දොහොත් මුදුන් දී පූජා කළ මල් පොකුරක් මෙන් ත්‍රිලෝක නාථයන් වහන්සේව පිරිවරා ගනිති.

---

၇၀.

70.

---

ပဋိပတ္တိပပူရဏက္ကမံပဋိပုစ္ဆန္တိ ဝိပုစ္ဆနာနိ’ပိ,ယတယော ဟိ ဝိသုံဝိသုံ ဇိနံသဝဏံ ဓမ္မကထာယ ယာစရေ;

()

ඒ භික්ෂූන් වහන්සේලා ප්‍රතිපත්ති පූර්ණය කරන ක්‍රමවේදය ගැන ප්‍රශ්න විමසන අතර, වෙන් වෙන්ව ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේගෙන් ධර්ම කථාවක් ශ්‍රවණය කිරීමට ආයාචනා කරති.

---

၇၁.

71.

---

ဘဂဝါ ကရုဏာယ စောဒိတောတဒဓိပ္ပာယ မဝေစ္စ ဗုဒ္ဓိယာ,အဘိသာဓယ မတ္ထမုတ္တမံပုရိမံ ယာမမတိက္ကမေ ဣတိ;

() (ပုရိမယာမကိစ္စံ)

මහා කරුණාවෙන් පෙලඹුණු භාග්‍යවතුන් වහන්සේ, උන්වහන්සේගේ බුද්ධි ඥානයෙන් ඔවුන්ගේ අදහස් දැනගෙන, ඔවුන්ට උතුම් අර්ථය සාධනය කර දෙමින් මෙසේ රාත්‍රියේ ප්‍රථම යාමය ඉක්මවා වදාරන සේක. (පෙරයම් කිස)

---

၇၂.

72.

---

ဘဂဝန္တ မနန္တဒဿိနံသိရသာ တေသုဂတေသု ဘိက္ခုသု,အဘိဝန္ဒိယ ဇာတိခေတ္တတောလဘမာနာ’ဝသရံ သုရာသုရာ;

()

අනන්ත දර්ශන ඇති භාග්‍යවතුන් වහන්සේට හිස නමා වැඳ ඒ භික්ෂූන් වහන්සේලා නික්ම ගිය පසු, ජාතික්ෂේත්‍රයෙන් පැමිණි දේවතා බ්‍රහ්මයෝ අවසර ලබති.

---

၇၃.

73.

---

ဥပဂမ္မ တပေါဝနင်္ဂဏံကုရုမာနာ ဆဝိဝဏ္ဏပိဉ္ဇရံ,မဏိမောဠိမရိစိသဉ္စယ-ပရိစုမ္ဗီကဠိတံ သိရိမတော;

()

ඒ තපෝවන අංගණයට පැමිණ, තම සිරුරු පැහැයෙන් එය රන්වන් කරමින්, ශ්‍රීමත් බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් සිය මැණික් ඔටුන්නෙහි රැස් වළල්ලෙන් ස්පර්ශ කරමින්...

---

၇၄.

74.

---

နခကေသရမင်္ဂုလီဒလံစရဏမ္ဘောဇယုဂံက ပဝန္ဒိယ,စတုရက္ခရိကမ္ပိ ပုစ္ဆရေဝရပဉှ’န္တမသော’ဟိသင်္ခတံ;

()

නියපොතු නැමැති කේසරවලින් හා ඇඟිලි නැමැති පෙතිවලින් යුත් ශ්‍රී පාද පද්ම යුග්මය වැඳ නමස්කාර කොට, අසංඛත නිර්වාණය දක්වා වූ අතිශය සියුම් වූ උතුම් ප්‍රශ්න විමසති.

---

၇၅.

75.

---

သိဝဒေါ ဝဒတံအနုတ္တရောမုနိ ဝိဿဇ္ဇတိ တဗ္ဗိပုစ္ဆနံ,အထ ဝိတကထင်္ကထိ တဒ-ဗ္ဘနုမောဒန္တိ အဘိတ္ထဝန္တိပိ;

()

නිවන් සුව සලසන්නා වූ, වක්තෘන් අතර අනුත්තර වූ මුනිඳුන් ඔවුන්ගේ ඒ ප්‍රශ්න විසඳන සේක. එකල්හි සැක දුරු කළ ඔවුහු එය අනුමෝදන් වෙමින් බුදුගුණ පවසති.

---

၇၆.

76.

---

နိဇဓမ္မပဒီပတေဇသာဇနသမ္မောဟ တမောဝိဓံသနော,ဣတိ မဇ္ဈိမယာမ မနွဟံကတကိစ္စော မုနိ ဝီတိနာမယေ;

() (မဇ္ဈိမယာမကိစ္စံ)

තමන් වහන්සේගේ ශ්‍රී සද්ධර්ම නැමැති ප්‍රදීපයේ තේජසින් ජනයාගේ මෝහ අන්ධකාරය දුරු කරමින්, මුනිඳුන් දිනපතා මෙසේ මධ්‍යම යාමයේ කටයුතු නිම කරමින් කාලය ගෙවා වදාරන සේක. (මැදියම් කිස)

---

၇၇.

77.

---

အဘိဘုတသရီရဇဿမောကတကိစ္စေဟိ’ရိယာပထေဟိစ,အထ စင်္ကမဏေန ပစ္ဆိမေပဌမံ ဘာဂ မတိက္ကမေ မုနိ;

()

විවිධ ඉරියව් හා කටයුතුවලින් ඇති වූ ශාරීරික විඩාව දුරු කරගනිමින්, මුනිඳුන් රාත්‍රියේ පශ්චිම යාමයේ ප්‍රථම භාගය සක්මන් කිරීමෙන් ඉක්මවා වදාරන සේක.

---

၇၈.

78.

---

ပဋိဝါတ’နုဝါတ ဝါယိတ-ဂုဏဂန္ဓေဟိ သုဂန္ဓိတင်္ဂိမာ,မဏိဒီပပဘာသမုဇ္ဇလံသုဂတော ဂန္ဓကုဋိံက ဥပါဂတော;

()

සුළඟ හමන අතට හා ප්‍රතිවිරුද්ධ අතට හමන ගුණ සුවඳින් සුවඳවත් වූ ශරීරයක් ඇති සුගතයන් වහන්සේ, මැණික් පහන් ආලෝකයෙන් බබළන ගන්ධකුටියට වැඩම කරන සේක.

---

၇၉.

79.

---

သယနောပရိ သမ္ပသာရယံပဋိမာရူပသရူပဝိဂ္ဂဟံ,သယနံ ကုရုတေ’ဝ ကေသရီဒုတိယသ္မိံ သတိသမ္ပဇညဝါ;

()

එහි යහන මත තමන් වහන්සේගේ අසමසම රූපවත් ශරීරය හොවා, සිහි නුවණින් යුක්තව, සිංහ සෙය්‍යාවෙන් යුතුව රාත්‍රී පශ්චිම යාමයේ දෙවන කොටසෙහි සැතපෙන සේක.

---

၈၀.

80.

---

အသမိဒ္ဓကိလေသမိဒ္ဓဝါဘဂဝါ ဘင်္ဂဘဝင်္ဂသတ္တတိ,သုနိသဇ္ဇ ပဗုဇ္ဈိတော မဟာ-ကရုဏာဈာန မုပေတိစာ’သနေ;

()

කෙලෙස් නිද්‍රාවක් හෝ අලස බවක් නැති භාග්‍යවතුන් වහන්සේ, භවාංග සන්තතිය සිඳ පිබිදී, ආසනයෙහි වැඩසිට මහා කරුණා සමාපත්තියට සමවදින සේක.

---

၈၁.

81.

---

ပုရိမေသု ဘဝေသု ပါဏိနောယဒိ ဝိဇ္ဇန္တိ ကတာဓိကာရိနော,ရဝိရံသိဝိကာသနူပဂ-ပဒုမာနီ’ဝ ပဗောဓနာရဟာ;

()

පෙර භවයන්හි පින්දහම් කළ, හිරු රැස් වැදී පිපෙන්නට ආසන්න නෙළුම් පොකුරු මෙන් අවබෝධය ලැබීමට සුදුසු සත්ත්වයෝ වෙත්ද,

---

၈၂.

82.

---

ကရုဏာယ သမုဋ္ဌိတော တတောကရုဏာသီတလမာနသော မုနိ,အဘိပဿတိ ဗုဒ္ဓစက္ခုနာဘုဝိ တေ မဂ္ဂဖလောပနိဿယေ;

()

එම මහා කරුණාවෙන් නැගී සිටින, මහා කරුණාවෙන් සිහිල් වූ සිතක් ඇති මුනිඳුන්, මාර්ග ඵල ලැබීමට හේතු සම්පත් ඇති අය දෙස බුද්ධ චක්ෂුසින් ලොව පුරා බලා වදාරන සේක.

---

၈၃.

83.

---

ဣတိ ပစ္ဆိမယာမ မနွဟံတတိယံ ဘာဂ မတိက္ကမေ ဇိနော,ပုရိမောဒိတကိစ္စကာရိနောကတကိစ္စဿ အစိန္တိယာဂုဏာ;

() (ပစ္ဆိမယာမကိစ္စံ)

මෙසේ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ දිනපතා පශ්චිම යාමයේ තෙවන කොටස ඉක්මවා වදාරන සේක. මෙසේ පෙර සඳහන් කරන ලද දෛනික බුද්ධ කෘත්‍යයන් සිදු කරන්නා වූ, කළ යුතු දෑ නිම කළ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ගුණ සමුදාය අචින්ත්‍යය. (පසුයම් කිස)

---

၈၄.

84.

---

ပသိဒန္တိ ရူပပ္ပ မာဏပိ ဗုဒ္ဓေပသိဒန္တိ ဃောသပ္ပမာဏပိ ဗုဒ္ဓေပသိဒန္တိ ဠုခပ္ပ မာဏပိ ဗုဒ္ဓေပသိဒန္တိ ဓမ္မပ္ပမာဏပိ ဗုဒ္ဓေ ()

සමහරු බුදුරජාණන් වහන්සේගේ රූප ප්‍රමාණය දැක පැහැදෙති; සමහරු බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශබ්ද ප්‍රමාණය අසා පැහැදෙති; සමහරු උන්වහන්සේගේ ලූඛ ප්‍රමාණය දැක පැහැදෙති; සමහරු උන්වහන්සේගේ ධර්ම ප්‍රමාණය දැක පැහැදෙති.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေနယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေ နိဒါနေ ပဉ္ဇဝိဓဗုဒ္ဓကိစ္စ ပရိဒီပေါ အဋ္ဌာရသမောက သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවි ජනයාගේ හදවත්වලට ආනන්දය ගෙන දෙන, මේධානන්ද නම් යතිවරයාණන් විසින් විරචිත 'ජිනවංශදීපය' නම් ග්‍රන්ථයේ සන්තිකේ නිදානයෙහි පස්වැදෑරුම් බුද්ධ කෘත්‍යයන් විස්තර කෙරෙන දහඅටවන සර්ගය නිමා විය.

---

၁.

1.

---

နိရဝဓိဘုဝနာလဝါလဂဗ္ဘေသုစရိတမူလဝိရူဠှကိတ္တိဝလ္လီ,နဝဂုဏနိယမောတု သင်္ဂမေနဘဂဝတမာသိယထေဝ (ပုပ္ဖိတဂ္ဂါ);

()

සීමාවක් නොමැති ලෝකය නමැති පාත්තියෙහි, සුචරිතය නමැති මුලෙන් හටගෙන වැඩුණු කීර්ති නමැති වැලක් ඇති, නව අරහාදී බුදුගුණ නමැති නියමයන්ගේ එකතුවෙන් යුක්ත වූ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ (අග්‍ර පිපුණු මලක් මෙන්) බැබළෙන සේක.

---

၂.

2.

---

သုဝိသဒမတိမာ သဝါသနေဟိသကလ ကိလေသ မလေဟိ စာရကာယော,ဣတိပိ ဘဂဝတော ဗုဓာဘိဂီတောဘုဝိဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော;

()

ඉතා පිරිසිදු ප්‍රඥාවෙන් යුක්ත වූ, වාසනාවන් (සංස්කාරයන්) සහිත වූ සකල ක්ලේශ මලයන් දුරු කළා වූ, භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ‘අරහං’ යන කීර්ති ඝෝෂාව නුවණැත්තන් විසින් ගායනා කරන ලදුව ලොව පතළ වී ඇත.

---

၃.

3.

---

ဂဟိတ နိသိတ မဂ္ဂဉာဏ ခဂ္ဂေါဝရမတိ ဒုစ္စရိတာရယော အဆိန္ဒိ,ဣတိပိ ဘဂဝတော ဟတာရိနောယောဘုဝိဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော;

()

අතට ගත් මුවහත් කරන ලද මාර්ගඥානය නමැති කඩුවෙන්, උතුම් බුද්ධි ඇති උන්වහන්සේ දුශ්චරිත නමැති සතුරන් සිඳ දැමූ සේක. මෙසේ සතුරන් (ක්ලේශයන්) නැසූ භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ‘අරහං’ යන කීර්ති ඝෝෂාව ලොව පතළ වී ඇත.

---

၄.

4.

---

တိဘဝရထသမပ္ပိတံ အဝိဇ္ဇာ-ဘဝတသိဏာမယနာဘိက မာသဝက္ခံ,ဝိစိတုပစိတကမ္မ သဉ္စာယာ’ရံဇဋိတဇရာမရဏေရုနေမိ ဝဋ္ဋိံ ()

තුන්භවය නමැති රථයට සම්බන්ධ වූ, අවිද්‍යාව සහ භවතණ්හාව නමැති නැබක් ඇත්තා වූ ද, ආශ්‍රවයන් නමැති කිනිකිල්ලක් ඇත්තා වූ ද, විවිධ වූ රැස් කරන ලද කර්ම සමූහය නමැති ගරාදි ඇත්තා වූ ද, ජරා මරණ නමැති නිම් වළල්ලෙන් බැඳී පවත්නා වූ ද (සංසාර චක්‍රය...)

---

၅.

5.

---

အဝိဒိတ ပရိယန္တ ကာလသီမံပရိဘမိတံ ဘဝစက္ကမတ္ထိ တဿ,ထိရဝီရိယပဒေဟိ ဗောဓိမဏ္ဍေသုဝိမလသီလမဟီတလေဌိတော ယော;

()

අවසානයක් නොදන්නා කාල සීමාවක් මුළුල්ලෙහි කැරකෙමින් තිබූ ඒ සංසාර චක්‍රය, යම් උත්තමයෙක් බෝධි මණ්ඩපයේ ඉතා පිරිසිදු ශීල නමැති පොළොවෙහි පිහිටා, ස්ථිර වීර්යය නමැති පියවර තබා (වනසා දැමූ සේක් ද...)

---

၆.

6.

---

ဟနိဝိဟနိ အရေ ဝိသုဒ္ဓသဒ္ဓါ-ကရကမလေန သမာဓိသာဏပိဋ္ဌေ,သုနိသိတ မသမံ နိဟန္တိ ကမ္မ-က္ခယကရဉာဏကုဌာရိမာဒဓာနော;

()

පිරිසිදු ශ්‍රද්ධාව නමැති පියුම් බඳු අතින්, සමාධිය නමැති මුවහත් තබන ගලෙහි මනාකොට මුවහත් කරන ලද, අසදෘශ වූ, කර්මයන් ක්ෂය කරන්නා වූ ඥානය නමැති පොරව දරාගෙන, (සංසාර චක්‍රයේ) ගරාදි වනසා දැමූ සේක.

---

၇.

7.

---

ဟတဘဝရထ ဝိဗ္ဘမဿ မဂ္ဂ-ရထမဘိရုယှ သိဝံပုရံ ဂတဿ,ဣတိပိ ဘဂဝတော ဟတာရကဿဘုဝိဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော;

()

භව රථයේ කැරකීම වනසා, මාර්ගය නමැති රථයට නැඟී ක්ෂේම භූමිය (නිවන) කරා වැඩම කළා වූ, සංසාර චක්‍රයේ ගරාදි නැසුවා වූ භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ‘අරහං’ යන කීර්ති ඝෝෂාව ලොව පතළ වී ඇත.

---

၈.

8.

---

အဝိဒိတ ပရိယန္တ ဒုက္ခ ဝဋ္ဋံအထဘဝစက္ကက မိတုစ္စတေ အဝိဇ္ဇာ,တဟိမုပဟိတနာဘီ မူလကတ္တာဘဝတိဇရာမရဏံ တဒန္တနေမိ;

()

කෙළවරක් නොදන්නා දුක් සමූහයෙන් යුත් සංසාර චක්‍රයෙහි අවිද්‍යාව නැබ ලෙස පිහිටා ඇත. එය මුල් වන බැවින් ජරා මරණ එහි නිම් වළල්ල (කෙළවර) වෙයි.

---

၉.

9.

---

ဃဋိတ တဒုဘယန္တရာ အရာဿုဒသ အဘိသင်္ခရဏာဒိသေသ ဓမ္မာ,ကသိရသမုဒယေ နိရောဓ မဂ္ဂေဘဝတိ ပဇာနမဇာနနံ အဝိဇ္ဇာ;

()

ඒ දෙක (නැබ හා නිම් වළල්ල) අතර සම්බන්ධ වූ ගරාදි වනාහි දස අපූර්ව සංස්කාරාදී ඉතිරි ධර්මයන්ය. දුකෙහි ද, දුක් ඇතිවීමේ ද, දුක් නැතිවීමේ ද, දුක් නැති කිරීමේ මාර්ගයෙහි ද ඇති නොදැනීම අවිද්‍යාව වෙයි.

---

၁၀

---

ဘဝတိ တိဝိဓဘုမိကာ အဝိဇ္ဇာစတုဝိဓ သစ္စသဘာဝ ဆာဒကာ’ယံ,အဘိဝိစိနန စေတနာန မဒ္ဓါဝိဝိဓနယေန ဘဝတ္တယေ နိဒါနံ;

()

තුන් භූමියෙහි පවත්නා වූ, සිවුසัจ දහම්වල සැබෑ ස්වභාවය වසන්නා වූ මේ අවිද්‍යාව, විවිධ ආකාරයෙන් තුන් භවයෙහි කුසල් අකුසල් චේතනාවන් ඇතිවීමට හේතුව වෙයි.

---

၁၁.

11.

---

သကသက ပဋိသန္ဓိစိတ္တဟေတုဒွယ မဘိသင်္ခတ ကမ္မမေဝ ကာမေ,စိတ ကုသလ မရူပ ရူပ ဂါမိံတဒုဘယဘုပဋိသန္ဓိဟေတု ဟောတိ;

()

කාම ලෝකයෙහි රැස් කරන ලද කර්මය ඒ ඒ ප්‍රතිසන්ධි සිතට හේතු වෙයි. රූප සහ අරූප ලෝකයන්හි උපත ලබා දෙන කුසල් කර්ම ඒ ඒ භවයන්හි ප්‍රතිසන්ධියට හේතු වෙයි.

---

၁၂.

12.

---

ကုသလမကုသလံ တိဓာ ဝိဘတ္တံပုရိမဘဝေနိစိတံ ယထာနုရူပံ,နဘဝတိ ပဋိသန္ဓိတောပရံ ကိံတိဘဝ ပဝတ္တိ ဝိပါက စိတ္တ ဟေတု;

()

පෙර භවයෙහි රැස් කරන ලද, තුන් වැදෑරුම් වූ කුසල් සහ අකුසල් කර්මයන්ට අනුරූපව, ප්‍රතිසන්ධියෙන් පසුව තුන් භවයෙහි පැවැත්ම පිණිස විපාක සිත් ඇතිවීමට හේතු වෙයි.

---

၁၃.

13.

---

သမုဒယမယ ကာမရူပပါကာသတိ ပဋိသန္ဓိ ပဝတ္တိယံ ဘဝန္တီ,သက သက ဘဝနာမ ရူပဟေတုဝိဝိဓ နိဒါနဝသေန စာနုရူပံ, ()

කාම හා රූප ලෝකයන්හි ප්‍රතිසන්ධි සහ ප්‍රවෘත්ති කාලයන්හි උපදින විපාක ධර්මයන්, ඒ ඒ භවයන්හි නාම-රූපයන් ඇතිවීමට විවිධ වූ හේතූන්ගේ වශයෙන් අනුරූපව බලපායි.

---

၁၄.

14.

---

တထရိဝ စတုရော အရူပပါကာသကသကဘုမိကနာမပစ္စယာဝ,သမုပစိတ မနံ အသညသတ္တေနဘဝတိကိံက ဘုဝိ ရူပမတ္တဟေတု;

()

එලෙසම, අරූපාවචර විපාක සිත් හතර ඒ ඒ භූමිවල නාම ධර්මයන්ට ප්‍රත්‍ය වෙයි. අසඤ්ඤසත්ත්ව තලයේ රැස් කරන ලද කර්මය රූපය පමණක් ඇතිවීමට හේතු වෙයි.

---

၁၅.

15.

---

တဒုဘယ မဝိပါက စိတ္တတောပိပဘဝတိ တီသုဘဝေသု စာ’နု ရူပံ,သုဂတိ ဒုဂတိယံ ပဒံဟိ ကာမေဘဝတိ သဠာယတနဿ နာမ ရူပံ;

()

ඒ නාම සහ රූප දෙකම විපාක නොවන සිත්වලින් ද තුන් භවයෙහි අනුරූපව උපදියි. කාම ලෝකයේ සුගති හා දුගතිවල නාම-රූපය වනාහි සළායතනයන්ට හේතු වෙයි.

---

၁၆.

16.

---

ဘဝတိ ပဒက မသညိ ဝဇ္ဇရူပ-ဘုဝိ တိဝိဓာယတနဿ နာမ ရူပံ,ဟဝတိ သမုဒယော ဘဝေ အရူပေသုခုမ မနာယတနဿ နာမ မတ္တံ;

()

අසඤ්ඤසත්ත්වයන් හැර ඉතිරි රූපී භවයන්හි නාම-රූපය වනාහි ආයතන තුනක් (චක්ඛු, සෝත, මනායතන) ඇතිවීමට හේතු වෙයි. අරූප භවයෙහි නාම මාත්‍රය පමණක් සියුම් වූ මනායතනය ඇතිවීමට හේතු වෙයි.

---

၁၇.

17.

---

ဣတိ တိဝိဓဘဝေ ဘဝန္တိ တံ တံ-ဘဝ ပဘဝါယတနာတိ ဖဿဟေတု,တထရိဝ ကမတော ဘဝါနု ရူပံတိဝိဓဘဝေသု ဆဖဿဝေဒနေဇာ;

()

මෙසේ තුන් භවයෙහි ඒ ඒ භවයෙහි හටගන්නා ආයතනයෝ ස්පර්ශයට හේතු වෙති. එලෙසම, අනුපිළිවෙළින් ඒ ඒ භවයට අනුරූපව තුන් භවයෙහි ෂඩ්විධ ස්පර්ශයෝ වේදනාව ඇති කිරීමට හේතු වෙති.

---

၁၈.

18.

---

ဝိဝိဓ ဘဝဂတိဋ္ဌိတီသု တံ တံဆဋိတ ဇဋာ ဂဟဏဿ ဟေတု ဟောတိ,ပုနရုဘယ ဘဝဿ ဒဠှဂါဟော,ဘဝတိ ဘဝေါတိဘဝမှိ ဟေတုဇာတျာ;

()

විවිධ වූ භව, ගති සහ ස්ථිතීන්හි ඒ ඒ තණ්හාව (වේදනාව නිසා ඇති වන තණ්හාව) දැඩිව අල්ලා ගැනීමට (උපාදානයට) හේතු වෙයි. නැවත භවය දැඩිව අල්ලා ගැනීම නිසා කර්ම භවය සිදුවේ. භවය නිසා නැවත උපත (ජාතිය) සිදුවේ.

---

၁၉.

19.

---

တိဝိဓ ဘဝု’ပပတ္တိဇာတိရေသာဘဝတိ ဇရာမရဏာဒိ ဒုက္ခ ဟေတု,သကလကသိရုပဒ္ဒဝါ’သဝါနံသမုဒယဟေတုတတောသိယာ အဝိဇ္ဇာ;

()

තුන් භවයෙහි සිදුවන මේ උපත (ජාතිය), ජරා මරණ ආදී දුක් ඇතිවීමට හේතු වෙයි. එහෙයින් සකලවිධ දුක්, උපද්‍රව සහ ආශ්‍රවයන්ගේ හටගැනීමට මුල් හේතුව අවිද්‍යාව වන්නේය.

---

၂၀.

20.

---

ထိရဂဟဏဝသေန ယောဟိ ကောစိသုစရိတ ဒုစ္စရိတံစရေယျ တဿ,သုဂတိ ဒုဂတိ ဂါမိ ကမ္မမေတ္ထကထယတိ ကမ္မဘဝေါ’တိ ကမ္မဝါဒီ;

()

දැඩිව අල්ලා ගැනීම් (උපාදාන) හේතුවෙන් යමෙක් සුචරිත හෝ දුශ්චරිත කර්මයන් කෙරේද, ඔහුගේ සුගති හෝ දුගති කරා පමුණුවන ඒ කර්මය ‘කර්ම භවය’ යැයි කර්මවාදී වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ වදාරති.

---

၂၁.

21.

---

ဝိစိတုပစိတ ကမ္မသတ္တိဇာတာဝဒတုပပတ္တိ ဘဝေါ’တိ ပဉ္စခန္ဓာ,တဒဘိဇနန မာဟဇာတိ တေသံစုတိစဝနံ ပရိပါကတာဇရာ’တိ;

()

විවිධ වූ රැස් කරන ලද කර්ම ශක්තියෙන් හටගන්නා පංචස්කන්ධය ‘උප්පත්ති භවය’ යැයි කියනු ලැබේ. ඒවායේ පළමුව උපත ලැබීම ‘ජාතිය’ ද, චුත වීම ‘මරණය’ ද, මෝරන්නා වූ ස්වභාවය ‘ජරාව’ ද වේ.

---

၂၂.

22.

---

ပဟဝဖလပဗန္ဓတော ဌီတာနံသရသဂဘီရပဋိစ္စ သမ္ဘဝါနံ,ကယိရတိ ဝိသဒါယ ယာယ ဓမ္မ–ဌိတိမတိနာမဓိယာ ပရိဂ္ဂဟံသာ;

()

හේතුඵල සම්බන්ධය නිසා පවත්නා වූ, ඉතා ගැඹුරු වූ දේශනාවක් වූ ප්‍රතීත්‍යසමුත්පාදය, පැහැදිලි ලෙස වටහා ගැනීමට උපකාරී වන ඥානය ‘ධර්මස්ථිති ඥානය’ නමින් හඳුන්වනු ලැබේ.

---

၂၃.

23.

---

ဣဓပန စတုရောသိယုံသမာသာပုရိမဘဝေါ’ဒယ မောဟ ကမ္မမေကော,ဘဝတိဟနဘဝစိတ္တနာမ ရူပါ-ယတန ဆ ဖဿ ဆ ဝေဒနာတိ စေကော;

()

මෙහිදී (ප්‍රතීත්‍යසමුත්පාදයෙහි) සංක්ෂේප සතරක් වෙයි: 1. පෙර භවයේ සිදුවූ අවිද්‍යාව (මෝහය) හා සංස්කාර (කර්ම) එක් කොටසකි. 2. මේ ජීවිතයේ ඇති වන ප්‍රතිසන්ධි විඤ්ඤාණය, නාම-රූප, සළායතන, ස්පර්ශය සහ වේදනාව තවත් කොටසකි.

---

၂၄.

24.

---

အပိ ဘဝတိ ဘဝေါ နိကန္တိ ဂါဟောဇနန ဇရာမရဏံ အနာဂတေ’ကော,ပဘဝ ဖလဝသေန သမ္ဘဝါနံဣတိ စတု သင်္ခိပနံ သိယာတိယဒ္ဓံ;

()

3. වර්තමානයෙහි ඇති වන තණ්හාව, උපාදානය සහ භවය එක් කොටසකි. 4. අනාගතයෙහි සිදුවන ජාතිය (උපත) සහ ජරා-මරණ තව කොටසකි. මෙසේ කාලත්‍රයෙහි හේතු ඵල වශයෙන් සංක්ෂේප සතරක් වෙයි.

---

၂၅.

25.

---

ဣဓ ယထရိဝ’တီတဟေတုပဉ္စအဘိရတိဂါဟဘဝေဟိ ကမ္မမောဟာ,တထရိဝ သဟ မောဟကမ္မုနာပိအဘိရတိဂါဟဘဝါ ဣဒါနိ ဟေတူ;

()

අතීතයේ පැවති හේතූන් පහක් වන තණ්හාව (අභිරති), උපාදානය (ග්‍රහණය), භවය, කර්මය සහ මෝහය (අවිද්‍යාව) මෙන්ම, වර්තමානයෙහි ද මෝහය හා කර්මය සමඟ තණ්හාව, උපාදානය සහ භවය යන මේවා හේතූහු වෙති.

---

၂၆.

26.

---

နဘဝတိ ဖလပဉ္စကံ ကိမေတ-ရဟိပဋိသန္ဓိက မနာဒိပဉ္စ ဓမ္မာ,ဘဝတိ ဖခလမနာဂတေ တထေဝဇနန ဇရာမရဏာဒိ ပဉ္စ ဓမ္မာ;

()

වර්තමානයෙහි විපාක පහක් (විඤ්ඤාණ, නාම-රූප, සළායතන, ස්පර්ශ, වේදනා) ඇති නොවේද? එලෙසම, අනාගතයෙහි ද ජාති ජරා මරණ ආදී පහක් (නැවත උපදින පංචස්කන්ධයම) විපාක වශයෙන් ඇතිවන්නේමය.

---

၂၇.

27.

---

ဘဝတိ ဘဝုပပတ္တိယ’န္တရေ’ကောအဘိရတိ ဝေဒယိတာန မန္တရေ’ကော,တထရိဝ စိတစေတနာမနာနံဣတိ ဘဝစက္ကတိသန္ဓယော ဘဝန္တိ;

()

කර්ම භවයත් උප්පත්ති භවයත් අතර එක් සන්ධියක් ද, වේදනාවත් තණ්හාවත් (අභිරති) අතර තව සන්ධියක් ද, එලෙසම විපාක සිත් හා කර්ම චේතනාවන් අතර තවත් සන්ධියක් ද වශයෙන් සංසාර චක්‍රයෙහි සන්ධි තුනක් වෙයි.

---

၂၈.

28.

---

သုဝိသဒမတိဝီသတာ’ ကတာရံသ’တိပရိဝဋ္ဋ တိသန္ဓိကံ တိယဒ္ဓံ,တဒဝဂမိယတာယ ဓာတု ဓမ္မ-ဋ္ဌိတိမတိယာ စတုသင်္ဂဟံ ဒွိမူလံ;

()

ඉතා පැහැදිලි නුවණින් දත යුතු වූ, විසි ආකාරයක් (අතීත හේතු 5, වර්තමාන විපාක 5, වර්තමාන හේතු 5, අනාගත විපාක 5) ඇති, සන්ධි තුනකින් ද, කාල තුනකින් ද, සංක්ෂේප හතරකින් ද, මූලයන් දෙකකින් (අවිද්‍යාව හා තණ්හාව) යුක්ත වූ මේ සංසාර චක්‍රය ‘ධර්මස්ථිති ඥානය’ මඟින් අවබෝධ කරගත හැකිය.

---

၂၉.

29.

---

ဟနိဝိဘနိ ဇဂတ္တယေ ဘဝန္တ-ဘဝရထ စက္ကသမပ္ပိတာခိလာရေ,ဣတိပိ ဘဂဝတော ဗုဓာဟိဂီတောဘုဝိ ဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော;

()

තුන් ලෝකයෙහි කැරකෙමින් පවතින භව රථයේ රෝදයට සවි කර ඇති සියලු ගරාදි වනසා දැමූ බැවින්, භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ‘අරහං’ යන කීර්ති ඝෝෂාව ලොව පතළ වී ඇත.

---

၃၀.

30.

---

ဘဂဝတိ ဥဒိတေ မဟာနုဘာဝေါတမဟိမဟေယျ ဘုသံ သဒေဝလောကော,တဒဟိမဟိ ကဒါဝိ နေရု မတ္တ-မဏိရတနာဝလိယာ သဟမ္ပတီပိ;

()

මහානුභාව සම්පන්න භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ලොව පහළ වූ කල්හි, දෙවියන් සහිත ලෝකයා උන්වහන්සේට බොහෝ සෙයින් පූජා පැවැත්වූහ. සහම්පතී මහා බ්‍රහ්මයා ද වරෙක මහාමේරු පර්වතය වැනි මැණික් රත්න සමූහයකින් උන්වහන්සේ පිදුවේය.

---

၃၁.

31.

---

ပစုရသုရနရာ ဗလာနုရူပံယမဘိမဟိံသု အနာထ ပိဏ္ဍိကောပိ,ဂဟပတိ တမုပါသိကာဝိသာခါသပရိသ ကောသလဗိမ္ဗိသာရဘူပါ;

()

බොහෝ දෙවි මිනිස්සු තමන්ගේ ශක්ති ප්‍රමාණයෙන් උන්වහන්සේ පිදූහ. අනේපිඬු සිටුතුමා ද, විසාඛා උපාසිකාව ද, පිරිවර සහිත කොසොල් රජු සහ බිම්බිසාර රජු ද උන්වහන්සේ පිදූහ.

---

၃၂.

32.

---

ဘဂဝတိ ပရိနိဗ္ဗုတေ အသောက-ဝဟယဓရဏီပတိ ဒီပစက္ကဝတ္တိ,ဒသဗလမသမံ ပရိစ္စဇိတွာအဘိမဟိ ဆန္နဝုတိပ္ပမာဏကောဋီ;

()

භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවන් පෑ කල්හි, අශෝක නමැති රජතුමා (මුළු දඹදිවටම අධිපති වූ චක්‍රවර්තී රජු) කෝටි අනූහයක ධනය පරිත්‍යාග කරමින් අසමසම වූ දසබලයන් වහන්සේව (ධාතූන් වහන්සේලා පිදීමෙන්) පිදුවේය.

---

၃၃.

33.

---

အဂဏိတ ဝိဘဝံ ပရိစ္စဆိတွာဣဟရတနာဝလိ စေတိယံ ဝိဓာယ,သုရနရသရဏဿ ဓာတုဒေဟံနရပတိမာနယိ ဒုဋ္ဌဂါမိနီ’ပိ;

()

ගැමුණු රජතුමා ද අප්‍රමාණ ධනය පරිත්‍යාග කරමින් මෙහි (ශ්‍රී ලංකාද්වීපයෙහි) රුවන්වැලි මහා සෑය කරවා, දෙවි මිනිසුන්ට සරණ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශාරීරික ධාතූන් වහන්සේලාට මහත් හරසර දැක්වූයේය.

---

၃၄.

34.

---

ဒသဗလမဘိပူဇယိံသု ပူဇာ-ဝိဓိဗဟုမာနန ဘာဇနံ တဒညေ,ဣတိဇန မဟနီယ စီဝရာဒီ-စတုဝိဓပစ္စယ ပူဇနာက ဝိသေသံ;

()

තවත් බොහෝ අය මහත් ගෞරවයට සුදුසු වූ දසබලයන් වහන්සේට විවිධ පූජා ක්‍රමවලින් ද, විශේෂයෙන් සිවුරු ආදී සිව්පසය පූජා කිරීමෙන් ද පිදූහ.

---

၃၅.

35.

---

ဂုဏဇလဓိ ယဒဂ္ဂ ဒက္ခိဏေယျောအရဟတိ စာဟုဏ ပါဟုဏာ ရဟဿ,ဣတိပိ ဘဂဝတော ကဝိပ္ပ သတ္ထောဘုဝိ ဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော;

()

ගුණ සයුරක් බඳු වූ, අග්‍ර වූ දක්ෂිණෙය්‍ය පුද්ගලයා වූ, ප්‍රත්‍යයන් පිදීමට සුදුසු වූ, රහසින්වත් පව් නොකරන්නා වූ භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ‘අරහං’ යන කීර්ති ඝෝෂාව ලොව පුරා පතළ වී ඇත.

---

၃၆.

36.

---

ဣဓပရမနိပစ္စကာရ ဂိဒ္ဓါသမဏက ဘုသုရကာ ဝိဘာဝိမာနီ,ရဟသိ အကုသလံ သိလောကကာမာန ကိမသိလောကဘယေန သဉ္စိနန္တိ;

()

මෙහි අන්‍යයන්ගේ වැඳුම් පිදුම් ලැබීමට ගිජු වූ, තමන් ප්‍රඥාවන්ත යැයි සිතා මානයෙන් මත් වූ, කීර්තිය කැමති වන්නා වූ මහණ වෙස් ගත් බාලයෝ රහසින් අකුසල් රැස් කරති. ඔවුහු අපකීර්තියට ඇති බියෙන් අකුසල් රැස් කිරීමෙන් නොවැළකෙති.

---

၃၇.

37.

---

နစကရဟစိ ကိဉ္စိဒေဝ ပါပံကယိရတိ ရေသရဟောပိပါပဘီရူ,ဣတိပိ ဘဂဝတော ရဟာပဂဿဘုဝိဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော;

()

පවට බිය ඇති උත්තමයෝ කිසි කලෙකත් රහසින් හෝ කිසිදු පවක් නොකරති. රහසින් පව් කිරීමෙන් තොර වූ භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ 'අරහං' යන කීර්ති ඝෝෂාව මෙසේ ලොව පුරා පතළ විය.

---

၃၈.

38.

---

အနုပသမိတ ရာဂဒေါသ မောဟာထိရမနဘာဝိတ ကာယစိတ္တ ပညာ,အရိယပဋိပဒါယ ယေ ဝိပန္နာအနရိယ ဓမ္မစရာ နရာဓမာတေ;

()

නොසන්සිඳුණු රාග, ද්වේෂ, මෝහ ඇති, කය, සිත හා ප්‍රඥාව ස්ථාවර ලෙස නොවැඩූ, ආර්ය ප්‍රතිපදාවෙන් පිරිහුණු, අනාර්ය ධර්මයන්හි හැසිරෙන ඔවුහු නරධාමයෝ (මිනිසුන් අතර පහත් අය) වෙති.

---

၃၉.

39.

---

သုဂဟိတ သုဂတာရဟဒ္ဓဇန္တာဇိနမနုဗန္ဓိယ သန္တိကေက ဝရာပိ,ဣတိပိ ဘဂဝတော ဘဝန္တိ ဒုရေဘုဝိဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော ()

සුගතයන් වහන්සේගේ උතුම් රහත් ධජය (සිවුර) මැනවින් දරාගෙන, ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ පිටුපසින් උන්වහන්සේගේ සමීපයේම හැසිරුණ ද, ඔවුහු භාග්‍යවතුන් වහන්සේගෙන් ඉතා ඈත වෙති. එසේ හෙයින් භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ 'අරහං' යන කීර්ති ඝෝෂාව ලොව පතළ විය.

---

၄၀.

40.

---

တထရိဝ သုဝိဒုရ ဘာဝမာပမုနိရပိတေဟိနိဟီန ပုဂ္ဂလေဟိ,ဣတိပိ ဘဂဝတော သတမ္ပ သတ္ထောဘုဝိဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော;

က ()

එලෙසම, මුනිවරයාණන් වහන්සේ ද ඒ ලාමක පුද්ගලයන්ගෙන් ඉතා දුරස්තර බවට පත් වෙති. සත්පුරුෂයන්ට යහපත සලසන භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ 'අරහං' යන කීර්ති රාවය මෙසේ ලොව ප්‍රසිද්ධ විය.

---

၄၁.

41.

---

ဝိဟတ သကလသံကိလေသ ဓမ္မာသတတ သုဘာဝိတ ကာယ စိတ္တပညာ,အရိယပဋိပဒံ ပပူရကာရီအနရိယဓမ္မပထာရကာက သုဓီရာ;

()

සියලු කෙලෙස් ධර්මයන් නසා දැමූ, නිරන්තරයෙන් වඩන ලද කය, සිත හා ප්‍රඥාව ඇති, ආර්ය ප්‍රතිපදාව සම්පූර්ණ කරන්නා වූ, අනාර්ය ධර්ම මාර්ගයෙන් දුරු වූ ඒ නුවණැත්තෝ,

---

၄၂.

42.

---

သတဒသသတ ယောဇနေဟိ ဒူရေယဒိဝိဟရန္တိ ဇိနဿ အာရကာတေ,ဣတိပိ ဘဂဝတော န တာဝ ဒူရေဘုဝိ ဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော;

()

ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේගෙන් යොදුන් දහස් ගණනක් ඈතින් වාසය කළත්, ඔවුහු භාග්‍යවතුන් වහන්සේට කිසිසේත් දුරස් නොවෙති. එසේ හෙයින් භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ 'අරහං' යන කීර්ති නාමය ලොව සුපතළ විය.

---

၄၃.

43.

---

တထရိဝ အဝိဒူရ ဘာဝမာပမုနိရပိ သပ္ပုရိသာန မီဒိသာနံ,ဣတိပိ ဘဂဝတော ဘဝန္တဂဿဘုဝိဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော;

()

එලෙසම, මුනිවරයාණන් වහන්සේ ද එවැනි සත්පුරුෂයන්ට ඉතා සමීප බවට පත් වෙති. භවයේ කෙළවරට පැමිණි භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ 'අරහං' යන කීර්ති ඝෝෂාව මෙසේ ලොව ප්‍රසිද්ධ විය.

---

၄၄.

44.

---

ဗုဓ ဇန ရဟိတဗ္ဗ ပါပဓမ္မာပဝူရမနတ္ထကရာက ရဟာဝဒန္တိ,ဣတိပိ ဘဂဝတော ရဟာ န ယဿဘုဝိဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိ ဃောသော;

()

නුවණැති ජනයා විසින් දුරු කළ යුතු වූ, අතිශයින්ම අනර්ථය ළඟා කරන්නා වූ පාප ධර්මයන් 'රහස්' (කෙලෙස්) යැයි කියනු ලැබේ. භාග්‍යවතුන් වහන්සේ කෙරෙහි එවැනි කිසිදු රහස් කෙලෙසක් නොමැති බැවින් උන්වහන්සේගේ 'අරහං' යන කීර්ති රාවය ලොව පතළ විය.

---

၄၅.

45.

---

ဂရဟိယ ရဟိတဗ္ဗတာ’ရိယေဟိပရမပုထုဇ္ဇန ပုဂ္ဂလေဟိ ယသ္မာ,ဣတိပိ ဘဂဝတော နစ’တ္ထိ’မဿဘုဝိဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော;

()

ආර්යයන් වහන්සේලා විසින් නින්දා කළ යුතු, බැහැර කළ යුතු යම් ලාමක බවක් පෘථග්ජන පුද්ගලයන් කෙරෙහි ඇත්ද, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ කෙරෙහි එවැනි කිසිවක් නැත. එබැවින් උන්වහන්සේගේ 'අරහං' යන කීර්ති ඝෝෂාව ලොව සුපතළ විය.

---

၄၆.

46.

---

အပိစ ဘဂဝတာ နတေကဒါစိဝိဂရဟိယာ ရဟိတဗ္ဗကာ ဘဝန္တိ,ဣတိပိ ဘဂဝတော ရဟာနယဿဘုဝိဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော;

()

තවද, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ විසින් කිසි කලෙකත් ගැරහිය යුතු හෝ බැහැර කළ යුතු කිසිවක් සිදු නොකෙරේ. කිසිදු රහස් කෙලෙසක් නැති භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ 'අරහං' යන කීර්ති ඝෝෂාව මෙසේ ලොව ප්‍රසිද්ධ විය.

---

၄၇.

47.

---

ဂမန မိဟရဟောတိ ဝုစ္စတေ တံတိဘဝပရိဗ္ဘမဏံ ရဟော န ယဿ,ဣတိပိ ဘဂဝတော ဂတဿ ပါရံဘုဝိ ဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော;

()

මෙහි 'රහ' යනු තුන් භවයෙහි සැරිසැරීම (භව ගමන) යැයි කියනු ලැබේ. භාග්‍යවතුන් වහන්සේට එවැනි භව ගමනක් නැත. සංසාරයේ පරතෙරට වැඩම කළ භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ 'අරහං' යන කීර්ති රාවය මෙසේ ලොව සුපතළ විය.

---

၄၈.

48.

---

နိရတိသယ’ဓိသီလစိတ္တပညောပရမ ဝိမုတ္တိ ဝိမုတ္တိ ဉာဏလာဘီ,အသန္ဒိသ ဂုဏ ဘာဇနောက အနေဇောအသမသမော အသမော အနုတ္တရော’တိ;

()

නිරුත්තර වූ අධිශීල, අධිචිත්ත, අධිප්‍රඥාවෙන් යුක්ත වූ, උත්තරීතර විමුක්තිය හා විමුක්ති ඥානදර්ශනය ලත්, අසදෘශ ගුණාංගයන්ට නිධානයක් වූ, තණ්හාවෙන් තොර වූ, අසමසම වූ, අසම වූ, අනුත්තර වූ සේක.

---

၄၉.

49.

---

ကုသလဗလ သမိဒ္ဓရူပဝါတိဝိဝိဓဂုဏေဟိ သိယာ ပသံ သိယော ယော,ဣတိပိ ဘဂဝတော ပသံသိယဿဘုဝိဝိသုတော အရဟန္တိ ကိတ္တိဃောသော;

()

කුසල බලයෙන් හා රූප සෝභාවෙන් සමෘද්ධිමත් වූ, නොයෙක් විධ ගුණයන්ගෙන් ප්‍රශංසාවට සුදුසු වූ, ඒ ප්‍රශංසනීය භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ 'අරහං' යන කීර්ති ඝෝෂාව මෙසේ ලොව ප්‍රසිද්ධ විය.

---

၅၀.

50.

---

ဣမိနာ ဣမိနာပိ ကာရဏေနဘဂဝါ ဂေါတမ ဂေါတ္တ ကေတုဘူတော,အရဟံ အရဟန္တိ ကိတ္တိရာဝေါဒကတေလံဝတတာန သတ္တလောကေ;

()

මේ මේ කරුණු නිසා ද, ගෝතම ගෝත්‍රයට ධජයක් බඳු වූ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ 'අරහං' වන සේක. උන්වහන්සේගේ ඒ කීර්ති රාවය දිය මතුපිට පැතිරෙන තෙල් බින්දුවක් මෙන් සත්ත්ව ලෝකය පුරා පැතිර ගියේය.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေနယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေ နိဒါနေ ဘဂဝတော အရဟန္တိနာမပညတ္တိယာအဘိဓေယ ပရိဒီပေါ ဧကူနဝီသတိမောက သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවි ජනයාගේ හදවත්වලට ආනන්දය දෙන, මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් විරචිත 'ජිනවංශදීපය' නම් ග්‍රන්ථයේ, සන්තිකේ නිදානයෙහි භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ 'අරහං' යන නාම ප්‍රඥප්තියෙහි අර්ථය පැහැදිලි කරන දහනව වන සර්ගය නිමාවට පත් විය.

---

၁.

1.

---

သမ္မာ သာမံ သဗ္ဗဓမ္မာန မဒ္ဓါဗုဒ္ဓတ္တာ ပညာနုဘာဝေန တဿ,သမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓေါတိ အဗ္ဘုဂ္ဂတာယအာသိကိတျာ(သာလိနီ) လောက ဓာတု;

()

සියලු ධර්මයන් තමන් වහන්සේම මැනවින් හා ස්වයංභූ ඥානයෙන් අවබෝධ කරගත් බැවින් ද, උන්වහන්සේගේ ප්‍රඥා මහිමය නිසා ද, 'සම්මා සම්බුද්ධ' යන ඒ උතුම් නාමය මුළු ලෝක ධාතුව පුරාම පතළ විය.

---

၂.

2.

---

ယော စာ ဘိညေယျေ ပရိညေယျ ဓမ္မေဘာဝေတဗ္ဗေ သစ္ဆိကာတဗ္ဗ ဓမ္မေ,သမ္မာသာမံ ဗုဇ္ဈိ တသ္မာသ ဗုဒ္ဓေါသမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓေါတိ ဝိချာသိ လောကေ;

()

විශේෂ කොට දත යුතු ධර්මයන් ද, පිරිසිඳ දත යුතු ධර්මයන් ද, වැඩිය යුතු ධර්මයන් ද, සාක්ෂාත් කටයුතු ධර්මයන් ද යන සියල්ල තමන් වහන්සේම මැනවින් අවබෝධ කරගත් බැවින් උන්වහන්සේ බුද්ධ නම් වන සේක. එබැවින් උන්වහන්සේ ලොව 'සම්මා සම්බුද්ධ' යන නාමයෙන් ප්‍රසිද්ධ වූ සේක.

---

၃.

3.

---

တတြာ’ဘိညေယျာ စတုဿစ္စ မေဝဒုက္ခံ သစ္စံ ခေါ ပရိညေယျ ဓမ္မာ,ဘာဝေတဗ္ဗာ မဂ္ဂ သစ္စံ နိရောဓ-သစ္စံ တစ္ဆံ သစ္ဆိကာ တဗ္ဗ ဓမ္မာ;

()

එහි විශේෂ කොට දත යුතු ධර්මයන් වන්නේ චතුරාර්ය සත්‍යයම වේ. දුක්ඛ සත්‍යය පිරිසිඳ දත යුතු ධර්මයයි. මාර්ග සත්‍යය වැඩිය යුතු ධර්මය වන අතර, නිරෝධ සත්‍යය සාක්ෂාත් කටයුතු වූ සත්‍ය ධර්මයයි.

---

၄.

4.

---

တဏှာပက္ခေ သမ္ဘဝံ ဓမ္မ ဇာတံမဂ္ဂါနံဝဇ္ဈံက ပဟာတဗ္ဗ ဓမ္မာ,သဒ္ဓိံ ဇာတျာဒီဟိ ဒုကေခဟိ ပဉ္စု-ပါဒါနက္ခန္ဓာ သိယာ ဒုက္ခ သစ္စံ;

()

තණ්හාව පාර්ශවයෙහි හටගන්නා වූ, මාර්ගයෙන් නැසිය යුතු වූ ධර්මයෝ ප්‍රහීණ කටයුතු (අත්හළ යුතු) ධර්මයෝ වෙති. ජාති ආදී දුක් සමඟ පංචඋපාදානස්කන්ධයෝ දුක්ඛ සත්‍යය වෙති.

---

၅.

5.

---

ယာယံ တဏှာ ကာမ တဏှာဒိဘေဒါဒုက္ခာနံ သာဟေတု သစ္စံ ဒွိတိယံ,ဗန္ဓာနံ ယတြာပျ’ဘာဝေါ နိရောဓ-သစ္စံ ယဉ္စာ ဂမ္မ တဏှာယ စာဂေါ;

()

කාම තණ්හාදී වශයෙන් බෙදෙන යම් තණ්හාවක් ඇද්ද, එය දුකට හේතුව වූ දෙවන (සමුදය) සත්‍යයයි. යම් තැනක බැඳීම්වල නොපැවැත්මක් වේද, තණ්හාව අත්හැරීමෙන් ළඟා කරගන්නා වූ ඒ තත්ත්වය නිරෝධ සත්‍යයයි.

---

၆.

6.

---

သမ္မာဒိဋ္ဌာဒျဋ္ဌမဂ္ဂင်္ဂ ဓမ္မာနိဗ္ဗာနံ သမ္ပာပကာ မဂ္ဂ သစ္စံ,တေသံ ဓမ္မာနမ္ပိ သမ္ဗုဇ္ဈိနတ္တာသမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓေါတိ ဝိချာသိ လောကေ;

()

සම්මා දිට්ඨිය ආදී අෂ්ටාංගික මාර්ග ධර්මයෝ නිවනට පමුණුවන මාර්ග සත්‍යයයි. ඒ සියලු ධර්මයන් ද මැනවින් අවබෝධ කරගත් බැවින් උන්වහන්සේ ලොව 'සම්මා සම්බුද්ධ' නමින් ප්‍රසිද්ධ වූ සේක.

---

၇.

7.

---

စက္ခေဝ’ဒံ ဒုက္ခံ တဒုပ္ပာဒ ဟေတုတဏှာ နေသာနံ အဘာဝေါ နိရောဓော,မဂ္ဂေါ ဗောဓူပါယ ပညာတိ တဿဧဝံ ပစ္စေကံ ပဒံ စောဒ္ဓရိတွာ;

()

'ඇසම දුකකි, එය ඉපදවීමට හේතුව තණ්හාවයි, ඒවායේ නොපැවැත්ම නිරෝධයයි, එය අවබෝධ කරගන්නා උපක්‍රමය වන ප්‍රඥාව මාර්ගයයි' මෙසේ ඒ ඒ පදයන් වෙන් වෙන් වශයෙන් ගෙන,

---

၈.

8.

---

အာရောပေတွာ သစ္စ ဓမ္မေသု သစ္စ-သန္ဓာတာ ယော သစ္စဒဿီ သ ဗုဒ္ဓေါ,သမ္မာ သာမံ တိက္ခပညာယ ဗုဇ္ဈိသမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓေါတိ ဝိချာသိ လောကေ;

()

චතුරාර්ය සත්‍ය ධර්මයන්ට ගළපා සත්‍යයන් එක්තැන් කළා වූ, සත්‍යය දුටු ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ, තමන් වහන්සේගේම තියුණු ප්‍රඥාවෙන් මැනවින් අවබෝධ කළ බැවින් ලොව 'සම්මා සම්බුද්ධ' නමින් ප්‍රසිද්ධ වූ සේක.

---

၉.

9.

---

ဆန္နံ ဒွါရာနဉ္စ ဆာရမ္မဏာနံ,ဆန္နံ စိတ္တာနဉ္စ ဆဗ္ဗေဒ နာနံ,ဆန္နံ သညာနံ ဆ သဉ္စေတနာနံဆန္နံ ဖဿာ နံ ဝိတက္ကာဒိ ကာနံ;

()

ද්වාරයන් හය ද, අරමුණු හය ද, විඥානයන් හය ද, සවැදෑරුම් වේදනාවන් ද, සංඥාවන් හය ද, චේතනාවන් හය ද, ස්පර්ශයන් හය ද, විතර්කාදීන් හය ද,

---

၁၀.

10.

---

ဧဝံ ဆန္နံ ရူပ တဏှာဒိကာနံတဏှာကာယာနံ သမာရောပဏေန,သမ္မာ သာမံ ဗုဇ္ဈိ သစ္စေသု တသ္မာသမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓေါတိ ဝိချာသိ လောကေ;

()

මෙසේ රූප තණ්හාව ආදී සවැදෑරුම් තණ්හාකායන් චතුරාර්ය සත්‍යයන්ට ගළපා බැලීමෙන්, තමන් වහන්සේම මැනවින් අවබෝධ කරගත් බැවින් ලොව 'සම්මා සම්බුද්ධ' යන නාමයෙන් ප්‍රසිද්ධ වූ සේක.

---

၁၁.

11.

---

ပဉ္စန္နံ ခန္ဓာန မဋ္ဌာရသန္နံဓာတူနံ စက္ခာဒိနံ ဗာရသန္နံ,သမ္မာ သာမံ ဗုဇ္ဈိတတ္တာ သယမ္ဘုသမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓေါတိ ဝိချာသိ လောကေ;

()

පංචස්කන්ධයන් ද, දහඅටක් වූ ධාතූන් ද, ඇස ආදී දොළසක් වූ ආයතනයන් ද තමන් වහන්සේම ස්වයංභූ ඥානයෙන් මැනවින් අවබෝධ කරගත් බැවින් ලොව 'සම්මා සම්බුද්ධ' නමින් ප්‍රසිද්ධ වූ සේක.

---

၁၂.

12.

---

ရူပဇ္ဈာနာနံ စတုန္နံ အရူပ-ဇ္ဈာနာနဉ္စာနုဿတီနံ ဒသန္နံ,ခတ္တိ သာကာရ’ပ္ပမညာသုဘာနံကမ္မဋ္ဌာနာနံ နဝန္နံ ဘဝါနံ;

()

සිව් වැදෑරුම් රූප ධ්‍යානයන් ද, අරූප ධ්‍යානයන් ද, දස අනුස්සතීන් ද, අප්පමඤ්ඤා සහ අසුභ කර්මස්ථානයන් ද, නව වැදෑරුම් භවයන් ද,

---

၁၃.

13.

---

ဗုဒ္ဓတ္တာ သံသာရ စက္ကေ အဝိဇ္ဇာ-ဒျင်္ဂါနံ သစ္စေသုစာရောပဏေန,သမ္မာသာမံ ဧသ နိဿင်္ဂ ဉာဏေသမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓေါ ဝိချာသိ လောကေ;

()

සංසාර චක්‍රයෙහි අවිද්‍යාව ආදී අංගයන් චතුරාර්ය සත්‍යයන්ට ගළපා අවබෝධ කරගත් බැවින් ද, කිසිවක නොබැඳුණු ඥානයෙන් යුතුව තමන් වහන්සේම මැනවින් අවබෝධ කළ බැවින් ලොව 'සම්මා සම්බුද්ධ' නමින් ප්‍රසිද්ධ වූ සේක.

---

၁၄.

14.

---

ပစ္စုပ္ပန္နာနာဂတာတီတ ဓမ္မေနိဗ္ဗာနံ နိဿေသ ပဏ္ဏတ္တိ ဓမ္မေ,သာမံ အဗ္ဘညာသျ’နညောပ ဒေသောသမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓေါတိ ဝိချာသိ လောကေ;

()

අතීත, අනාගත, වර්තමාන ධර්මයන් ද, නිවන ද, ශේෂයක් නොමැතිව සියලු පැනවීම් ධර්මයන් (ප්‍රඥප්ති) ද අන්‍යයෙකුගේ උපදෙසක් නොලබා තමන් වහන්සේම අවබෝධ කරගත් බැවින් ලොව 'සම්මා සම්බුද්ධ' නමින් ප්‍රසිද්ධ වූ සේක.

---

၁၅.

15.

---

သဗ္ဗံဉေယျံ တဿ ဉာဏန္တိ ကံဟိဉာဏမ္ပေဝံ ဉေယျ ဓမ္မန္တိကံဟိ,ဉေယျန္တဋ္ဌာနောမဉာဏဿလာဘာသမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါတိ ဝိချာသိ လောကေ;

()

දත යුතු සියල්ල උන්වහන්සේගේ ඥානය තුළ පවතී, උන්වහන්සේගේ ඥානය ද දත යුතු ධර්මයන් හා සමාන ප්‍රමාණ වේ. දත යුතු ධර්මයන්ගේ කෙළවර දක්වා පවත්නා වූ ඥානය ලබාගත් බැවින් උන්වහන්සේ ලොව 'සම්මා සම්බුද්ධ' නමින් ප්‍රසිද්ධ වූ සේක.

---

၁၆.

16.

---

က္လေသာနံ ယာဝါသနာသတတီတာယသဒ္ဓိံယောက သမ္မောဟနိဒ္ဒါယ သမ္မာ,သာမံဗုဒ္ဓေါ မဂ္ဂ ဉာဏေန တသ္မာသမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓေါတိ ဝိချာသိ လောကေ;

()

වාසනාවන් (පූර්ව වාසනා ගුණ) සහිත වූ සියලු කෙලෙසුන් ද, මෝහය නමැති නිද්‍රාව ද මාර්ග ඥානයෙන් තමන් වහන්සේම මැනවින් නසා අවබෝධය ලබාගත් බැවින් ලොව 'සම්මා සම්බුද්ධ' නමින් ප්‍රසිද්ධ වූ සේක.

---

၁၇.

17.

---

သတ္တာဓီသော ပါရမီစောဒိတတ္တောပလ္လင်္ကေနာသဇ္ဇယော ဗောဓိမုလေ,အမ္ဘောဇံက ဘာနုပ္ပဟာက သင်္ဂမေနသောဘဂ္ဂပ္ပတ္တံ ပဗုဒ္ဓံ’ဝ သာမံ;

()

සත්වයන්ගේ අධිපති වූ, පාරමිතාවන්ගෙන් මෙහෙයවන ලද සිත් ඇති බුදුරජාණන් වහන්සේ බෝධි මූලයෙහි අපරාජිත පර්යංකයෙන් වැඩසිටිමින්, සූර්ය රශ්මිය පහස ලැබ පිබිදුණු, ශෝභාවට පත් නෙළුම් පියුමක් මෙන් තමන් වහන්සේම පිබිදුණු සේක.

---

၁၈.

18.

---

သာမံ သမ္မာ’နည သာဓာရဏဂ္ဂ-မဂ္ဂေါဘာသေနပ္ပဗုဒ္ဓေါ သမာနော,သမ္ပတ္တော သဗ္ဗညုတာဉာဏ သောဘံသမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓေါတိ ဝိချာသိ တသ္မာ;

()

අන්‍යයන් හා සාධාරණ නොවූ උත්තරීතර මාර්ගාලෝකයෙන් තමන් වහන්සේම මැනවින් පිබිදුණු සේක්, සර්වඥතා ඥාන ශෝභාවට පැමිණි සේක. එබැවින් උන්වහන්සේ 'සම්මා සම්බුද්ධ' යන නාමයෙන් ප්‍රසිද්ධ වූ සේක.

---

၁၉.

19.

---

ဧဝံ သဗ္ဗေသံ ဓမ္မာနံသမ္မာ သာမံ ဗုဒ္ဓတ္တာ သော,သမ္မာ သမ္ဗုဒ္ဓေါ ဗုဒ္ဓေါတိသဒ္ဒေါ လောကေ အဗ္ဘုဂ္ဂဉ္ဇိ;

()

මෙසේ සියලු ධර්මයන් තමන් වහන්සේම මැනවින් අවබෝධ කරගත් බැවින්, 'සම්මා සම්බුද්ධ' හෙවත් 'බුද්ධ' යන ශබ්දය ලෝකයෙහි පැන නැඟී පතළ විය.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေနယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေက နိဒါနေ ဘဂဝတော ကသမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါတိ နာမပညတ္တိယာ အဘိဓေယ ပရိဒီပေါ ဝီသတိမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවි ජනයන්ගේ හදවත් ප්‍රීතිමත් කිරීමට හේතු වූ, මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් (භික්ෂූන්) විසින් රචිත 'ජිනවංශදීපය' නම් මහා කාව්‍යයෙහි, සන්තිකේ නිදානයෙහි ඇතුළත්, භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ 'සම්මාසම්බුද්ධ' යන නාම ප්‍රඥප්තියෙහි අර්ථය පැහැදිලි කරන විසිවන සර්ගය නිමාවට පත්වේ.

---

တံ ခေါ ပန ဘဝန္တံဂေါတမံ ဧဝံ ကလျာဏေ ကိတ္တိသဒ္ဒေါ အဗ္ဘုဂ္ဂတောဣတိပိ သော ဘဂဝါ ဝိဇ္ဇာစရဏ သမ္ပန္နောတိ;

ඒ භවත් ගෞතමයන් වහන්සේ පිළිබඳව, 'ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මෙසේද විද්‍යාචරණ සම්පන්න වන සේක' යනුවෙන් මෙවැනි යහපත් කීර්ති ඝෝෂාවක් උස්ව පැනනැඟී ඇත්තේය.

---

၁.

1.

---

သမ္ပန္နဝိဇ္ဇာစရဏေ အဝိဇ္ဇာ-ဃဏန္ဓကာရံ ဘိဒုရော ပဝီရော,ရာဇ ဝိဇ္ဇာစရဏုဗ္ဘဝါယဥဠာရကိတ္တိဿိရိယာ ကထံ တံ;

()

අවිද්‍යාව නමැති ඝන අන්ධකාරය සිඳලූ, විද්‍යා චරණ ධර්මයන්ගෙන් පරිපූර්ණ වූ, ඒ ශ්‍රේෂ්ඨ වීරයාණන් වහන්සේගේ විද්‍යා හා චරණ ධර්මයන්ගෙන් උපන්නා වූ, ඒ උදාර කීර්ති ශ්‍රීය කෙසේ නම් වර්ණනා කරමුද?

---

၂.

2.

---

အသင်္ခကပ္ပေပိ နိဝုတ္ထခန္ဓေပေယျာလပါဠိံ ဝိယ ဉာဏဂတျာ,ကဏ္ဌိရဝဿု’ပ္ပတနံ ယထေဝသင်္ကိပ္ပ ခိပ္ပံ ဝိသယာဝလမ္ဗံ;

(၁)

අසංඛ්‍ය කල්ප ගණනාවක පෙර විසූ කඳ පිළිවෙළ (පූර්වේනිවාසානුස්මෘති ඥානයෙන්) පෙය්‍යාල පාලියක් මෙන්, සිංහ රාජයෙකුගේ පිම්මක් බඳු අතිශය වේගවත් වූ ඥාන ගමනින් යුතුව, අරමුණු කරගනිමින් වහා අවබෝධ කරගත් සේක.

---

၃.

3.

---

သရော’တိသူရော သရဘင်္ဂက သတ္ထု-ခိတ္တော သရဝျမှိ ဝိရဇ္ဈတေ ကိံဧဝံ အတိတေသု ဘဝန္တရေသုအသဇ္ဇမာနံ အဝိရဇ္ဈမာနံ;

()

සරභංග නම් ශාස්තෘවරයා වැනි අතිශය ශූර දුනුධරයෙකු විසින් විදින ලද ඊතලයක් ඉලක්කය කරා යෑමේදී කිසිදු බාධාවක් නොවන්නා සේම, උන්වහන්සේගේ ඥානය අතීත භවයන් විමසීමේදී කිසිදු බාධාවකින් තොරව නොගැටී ක්‍රියාත්මක විය.

---

၄.

4.

---

ယထိစ္ဆိတဋ္ဌာန မတိတခန္ဓ-သင်္ခါတ မာဟစ္စ ပဝတ္တမာနံ,ပုဗ္ဗေနိဝါသာနုဂတဉှိ ဉာဏံအနညသာဓာရဏမာသိ ယဿ;

()

තමන් වහන්සේ කැමති ඕනෑම තැනක අතීත ස්කන්ධයන් ස්පර්ශ කරමින් පවත්නා වූ, අන්‍යයන් හා සාධාරණ නොවූ පූර්වේනිවාසානුස්මෘති ඥානය යම් බුදුරජාණන් වහන්සේ නමකට වීද,

---

၅.

5.

---

ပဟီဏ’ဝိဇ္ဇာနုသယော ဇိနော သောဝိဇ္ဇာယု’ပေတော ပဌမာယ တာယ,ဣစ္စဿ ဒဏ္ဍာဟတကံသပါတိ-သဒ္ဒေါဝ သမ္ပတ္ထရိ ကိတ္တိသဒ္ဒေါ;

()

අවිද්‍යා අනුශය දුරු කළ ඒ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ ඒ ප්‍රථම විද්‍යාවෙන් (පූර්වේනිවාසානුස්මෘති ඥානයෙන්) යුක්ත වූ සේක. මෙසේ උන්වහන්සේගේ කීර්ති රාවය, මුගුරකින් පහර දුන් ලෝකඩ තලියක ශබ්දය මෙන් මුළු ලොව පුරා පැතිර ගියේය.

---

၆.

6.

---

ဟနီနပ္ပဏီတာဒိ ပဘေဒ ဝတ္တေဥပ္ပဇ္ဇမာနေ စ နိရုဇ္ဈမာနေ,သတ္တေ ယထာကမ္မု’ပဂေ ဂတီသုပသာဒစက္ခာ’ဝိသယေ စ ရူပေ;

()

හීන ප්‍රණීත ආදී භවයන්හි උපදින්නා වූ හා චුත වන්නා වූ, තමන් කළ කර්මයන්ට අනුව විවිධ ගතිවලට පැමිණෙන සත්වයන්ද, සාමාන්‍ය මස්සැසට විෂය නොවන රූපයන්ද,

---

၇.

7.

---

အနည သာဓာရဏ ဒိဗ္ဗစက္ခု-သင်္ခါတဉာဏေန ပဟဿရေန,ဒိဗ္ဗေန စာ’လောက ပရိဂ္ဂဟေနယေနာ’ဟိဇာနာတိ ဇိနော အနေဇော;

()

තෘෂ්ණා රහිත වූ ඒ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ, අන්‍යයන් හා සාධාරණ නොවූ දිව්‍ය චක්ෂු සංඛ්‍යාත ප්‍රභාස්වර ඥානයෙන් හා දිව්‍ය වූ ආලෝක ග්‍රහණයෙන් මැනවින් අවබෝධ කරගන්නා සේක.

---

၈.

8.

---

စုတုပပါတဗ္ဗိသယာယ သတ္ထာဝိဇ္ဇာယု’ပေတော ဒုတိယာယ တာယ,ဣစ္စဿ သမ္ပတ္ထရိ ဟေမ ဃဏ္ဋာ-ဋင်္ကာရဃောသောရိဝ ကိတ္တိဃောသော;

()

චුති-උප්පත්ති විෂයෙහි පවත්නා ඒ දෙවන විද්‍යාවෙන් (දිව්‍ය චක්ෂුර්ඥානයෙන්) අප ශාස්තෘන් වහන්සේ යුක්ත වූ සේක. මෙසේ උන්වහන්සේගේ කීර්ති නාදය, රන් සීනුවක මිහිරි hඬ පැතිර යන්නාක් මෙන් මුළු ලොව පුරා පැතිර ගියේය.

---

၉.

9.

---

ဒုက္ခဉ္စ ဒုက္ခပ္ပဘဝေါ နိရောဓောမဂ္ဂေါ စ ဒုက္ခဿ နိရောဓကော’တိ,စတ္တာရိ သစ္စာနိ ယထာသဘာဝံပဝေဒိ ဉာဏေန သယမ္ဘု ယေန;

()

දුක, දුකට හේතුව, දුක නැති කිරීම සහ දුක නැති කිරීමේ මාර්ගය යන සතර ආර්ය සත්‍යයන් යථා ස්වභාවයෙන්ම, ස්වයම්භූ වූ යම් ඥානයකින් අවබෝධ කළ සේක්ද,

---

၁၀.

10.

---

ယေစာ’သဝါ အာသဝသမ္ဘဝေါ ယောတေသံ ခယော ယဝါ’သဝနာသုပါယော,တံ သဗ္ဗမညာသိ သယမ္ဘု ဉာဏ-ဗလေန ယေနာ’သဝ ဝိပ္ပမုတ္တော;

()

යම් ආශ්‍රව කෙනෙක් වෙත්ද, ඔවුන්ගේ හටගැනීමද, ඔවුන්ගේ නැතිවීමද, ආශ්‍රවයන් ක්ෂය කිරීමේ මාර්ගයද යන ඒ සියල්ල ස්වයම්භූ ඥාන බලයෙන් අවබෝධ කොටගෙන, යම් හෙයකින් සියලු ආශ්‍රවයන්ගෙන් මිදී වදාළ සේක්ද,

---

၁၁.

11.

---

ခီဏ’တိ ဇာတီ ဝုသိတ’န္တိ သေဋ္ဌ-စရိယံ ကတံ’တီ ကရဏိယ မဒ္ဓါ,နစာ’ပရန္တျေ’ဝ မနန္တဉာဏောဉာဏေန’ဘိညာယ ဝိဟာသိ ယေန;

()

''ජාතිය (ඉපදීම) ක්ෂය විය, උතුම් බ්‍රහ්මචර්යාව වැස නිම කරන ලදී, කළ යුතු සියල්ල කර නිමවන ලදී, මින් මතු උපතක් නැතැ''යි අනන්ත වූ ඥාන ඇති බුදුරජාණන් වහන්සේ යම් ඥානයකින් විශිෂ්ට ලෙස අවබෝධ කොට වාසය කළ සේක්ද,

---

၁၂.

12.

---

သယမ္ဘု သဗ္ဗာသဝ သင်္ခယာယဝိဇ္ဇာယုပေတော တတိယာယ တာယ,ဣစ္စဿ ဝိပ္ဖာရဂဟီရတေရိ-ရာဝေါ’ဝ သမ္ပတ္ထရိ ကိတ္တိရာဝေါ;

()

ස්වයම්භූ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ සියලු ආශ්‍රවයන් ක්ෂය කරන ඒ තෙවන විද්‍යාවෙන් (ආසවක්ඛය ඥානයෙන්) යුක්ත වූ සේක. මෙසේ උන්වහන්සේගේ කීර්ති රාවය, ගම්භීර වූ මේඝ ගර්ජනාවක හඬ මෙන් මුළු ලොව පුරා පැතිර ගියේය.

---

၁၃.

13.

---

ဝိဇ္ဇာဟိဟေဋ္ဌာ ဂဒိတာဟိ တီဟိသမငက္ဂိ ဘုတဿ တထာဂတဿ,တဒုဗ္ဘဝံ ကိတ္တိ သရီရ ဗိမ္ဗံသတံမနောဒပ္ပဏဂံ ဝိဘာတိ;

()

ඉහත සඳහන් කරන ලද ත්‍රිවිද්‍යාවන්ගෙන් යුක්ත වූ තථාගතයන් වහන්සේගේ, ඒ විද්‍යාවන්ගෙන් උපන්නා වූ කීර්ති ශරීරය සත්පුරුෂයන්ගේ මනස නමැති කැඩපතෙහි මැනවින් බබළයි.

---

၁၄.

14.

---

စာတုမ္မဟာဘူတိကရူပိကော ယံမာတာပိတုန္နံ ကရဇမှိ ဇာတော,ယော ဘတ္တကုမ္မာသဟတောပိ ကာယောအနိစ္စဝိဒ္ဓံသနဘေဒ ဓမ္မော;

()

සතර මහා භූතයන්ගෙන් හටගත්තා වූ, මව්පියන්ගේ ශුක්‍ර සෝණිතයෙන් උපන්නා වූ, බත් හා කොල්ලු කඳ ආදී ආහාරයෙන් පෝෂණය වූ, අනිත්‍ය වූද, විනාශ වන්නා වූද, බිඳී යන සුලු ස්වභාවයෙන් යුක්ත වූ යම් මේ (රූප) කායයක් වේද,

---

၁၅.

15.

---

ပရိတ္တကာမာဝစရမှိ ဘုတော-ပါဒါယ ဘေဒမှိ တဒတ္တဘာဝေ,ယံ နိဿိတံ ဝေဒယိတတ္တ သညာ-သင်္ခါရ ဝိညာဏ ပဘေဒနာမံ;

()

පරිත්ත වූ කාමාවචර භූමියෙහි පවත්නා, භූත උපාදාය රූපයන්ගෙන් යුත් ඒ ආත්මභාවය ඇසුරු කොට පවත්නා වූ, වේදනා, සංඥා, සංස්කාර, විඥාන යන කොටස්වලින් යුක්ත වූ යම් නාම ධර්මයක් වේද,

---

၁၆.

16.

---

ယော ဝိပ္ပသန္နော မဏိဝံသ ဝဏ္ဏောတတြာဝုတံ သုတ္တမိဝက္ခိမာ တံ,ဉာဏက္ခိနာရူပ မဝေက္ခိ ယေနသစက္ခုမာ တတြသိတဉ္စ နာမံ;

()

අතිශයින් ප්‍රසන්න වූ, වෛඩූර්ය මැණිකක ඇතුළු කළ නූලක් ඇස් ඇත්තෙකු විසින් දකින්නාක් මෙන්, ප්‍රඥා ඇස ඇති බුදුරජාණන් වහන්සේ යම් ඥාන ඇසකින් රූපයත්, එහි රැඳී පවත්නා නාම ධර්මයත් මැනවින් දුටු සේක්ද,

---

၁၇.

17.

---

သီတာဒိနာ ရုပ္ပဏလက္ခဏန္တိရူပဉ္စ နာမံ နတိလက္ခဏန္တိ,တဒုတ္တရိံ ဝေဒကကာရကော ဝါအတ္တာတ္တဘာဝီ ပရမတ္ထတော န;

()

ශීත උෂ්ණ ආදියෙන් වෙනස් වීමේ ලක්ෂණය 'රූපය' බවත්, අරමුණට නැමීමේ ලක්ෂණය 'නාමය' බවත්, පරමාර්ථ වශයෙන් එයින් පරිබාහිර වූ විඳින්නෙකු හෝ කරන්නෙකු වූ ආත්මයක් හෝ ආත්මභාවයෙක් එහි නොමැති බවත් (අවබෝධ කරගත් සේක).

---

၁၈.

18.

---

အညောညသမ္ဗန္ဓဝသေန ယန္တီနာပင်္ဂုလန္ဓာ ပုထဂေဝ ယန္တိ,တထာ’ညမညော’ပနိဓာယ နာမ-ရူပါနိ ဝတ္တန္တိ’ဟ နောဝိသုန္တိ;

()

කොරෙකු සහ අන්ධයෙකු අන්‍යෝන්‍ය සම්බන්ධය ඇතිව මිස තනි තනිව ගමන් කළ නොහැක්කාක් මෙන්, එලෙසින්ම මෙලොව නාම-රූප ධර්මයෝද එකිනෙකා ඇසුරු කරමින් පවතිත් මිස වෙන් වෙන්ව නොපවතිති.

---

၁၉.

19.

---

ဝဝတ္ထယန္တဿိ’တိ နာမရူပံနိဿတ္တနိဇ္ဇိဝသဘာဝ မဿ,ယာ ဒိဋ္ဌိ ဒုဒ္ဒိဋ္ဌိဝိသောဓနေနသမုဋ္ဌိတာ ဒိဋ္ဌိ ဝိသုဒ္ဓိသင်္ခါ;

()

සත්වයෙකු හෝ පුද්ගලයෙකු නොවන, නිර්ගුණ වූ මේ නාම-රූපයන් මෙසේ වෙන්කර හඳුනාගන්නා කල්හි, වැරදි දෘෂ්ටීන් බැහැර කරමින් ඇති වන්නා වූ යම් නිවැරදි දැක්මක් වේද, එය 'දිට්ඨි විසුද්ධිය' (දර්ශන විශුද්ධිය) නම් වේ.

---

၂၀.

20.

---

အဝိဇ္ဇု’ပါဒါနနိကန္တိကမ္မ-ဟေတုဗ္ဘဝံ ရူပမရူပမာဒေါ,ပကဝတ္တိယံ ဟေတုစတူဟိ ရူပံဝတ္ထာဒိဟေတုပ္ပဘဝ’န္တိ နာမံ;

()

පටිසන්ධි වාරයෙහි අවිද්‍යාව, උපාදානය, තෘෂ්ණාව (නිකන්තිය) සහ කර්මය යන හේතූන්ගෙන් රූපය හා නාමය (අරූපය) හටගන්නා බවද; ප්‍රවෘත්ති කාලයෙහි කර්ම, චිත්ත, උතු, ආහාර යන හේතූන් සතරින් රූපයද, වස්තු හා ආරම්මණ ආදී හේතූන්ගෙන් නාමයද හටගන්නා බවද (අවබෝධ කරගත් සේක).

---

၂၁.

21.

---

သဗ္ဗတ္ထ သဗ္ဗေသု သဒါ သမော နနာ’ဟေတုကံ တေန နနိစ္စဟေတု,ဧဝံ တဒုပ္ပာဒက ပစ္စယာနံပရိဂ္ဂဟံ ယာယ ဓိယာ အကာသိ;

()

(මෙම නාම-රූප ධර්මයන්) හැම තැනකදීම, හැම දෙනාටම, සැම කල්හිම සමාන නොවන බැවින්, මේවා අහේතුකව හටගන්නේද නොවේ; නිත්‍ය වූ හේතුවකින් හටගන්නේද නොවේ. මෙසේ ඒවා උපදවන ප්‍රත්‍යයන් ග්‍රහණය කිරීම (ප්‍රත්‍යය පරිග්‍රහය) යම් ප්‍රඥාවකින් සිදු කළ සේක්ද,

---

၂၂.

22.

---

အဟံ နု ခေါ’သိံ နနုခေါ အဟောသိံဣစ္စာ’ဒျ’တီတာဒိပဘေဒ ဘုတာ,ကင်္ခါ’ဿ ကင်္ခါတရဏဗ္ဗိသုဒ္ဓိ-သင်္ခါတပညာယ ဝိဂဉ္ဆိ ယာယ;

()

'මම අතීතයෙහි සිටියෙම්ද? නොසිටියෙම්ද?' යනාදී වශයෙන් තුන් කාලය පිළිබඳව ඇති වන සැකය, 'කංඛාවිතරණ විශුද්ධිය' නමැති යම් ප්‍රඥාවකින් උන්වහන්සේ දුරු කළ සේක්ද,

---

၂၃.

23.

---

ခန္ဓာ အတီတာဒိ ပဘေဒဝန္တောပရိက္ခယဋ္ဌေန အနိစ္စ ဓမ္မာ,ဘယာဝဟဋ္ဌေန ဒုခါ အနတ္တာအသာရကဋ္ဌေနိ’တိ သမ္မသန္တော;

()

අතීත ආදී ප්‍රභේද ඇති ස්කන්ධයන් ගෙවී යන (විනාශ වන) අර්ථයෙන් අනිත්‍ය බවද, බිය ඇති කරන අර්ථයෙන් දුක් බවද, හරයක් නැති අර්ථයෙන් අනාත්ම බවද මෙනෙහි කරමින්,

---

၂၄.

24.

---

တာဠိသဓာ လက္ခဏပါဋဝတ္ထံခန္ဓာန မေသံ နဝဓာ’ထ နာထော,တိက္ခိန္ဒြိယော သော ဘယ သတ္တကာနံဝသေန သမ္မဒ္ဒိတနာမရူပေါ;

()

තියුණු ඉන්ද්‍රියයන් ඇති අප ලෝකනාථයන් වහන්සේ, මේ ස්කන්ධයන්ගේ ලක්ෂණ පිළිබඳ කුසලතාව සඳහා සතළිස් ආකාරයකින්ද, නව ආකාරයකින්ද, භය සප්තකය ආදී වශයෙන් නාම-රූප ධර්මයන් මැනවින් විමසා බැලූ සේක.

---

၂၅.

25.

---

ပညာသဓာ ဗန္ဓုဒယဗ္ဗယာနံပရိဂ္ဂဟံ ယာယဓိယာ အကာသိ,ယဒါ’ဿ တာရုညဝိပဿနာယဥပက္ကိလေသာ ဒသ ပါတုဘူတာ;

()

යම් ප්‍රඥාවකින් (ස්කන්ධයන්ගේ) හටගැනීම හා බිඳීයාම පනස් ආකාරයකින් වටහා ගත් සේක්ද, එකල උන්වහන්සේගේ ළපටි විපස්සනා ඥානයෙහි දස විපස්සනා උපක්ලේශයන් පහළ වූහ.

---

၂၆.

26.

---

ဉာဏက္ခိဏာ ယေန တိလက္ခဏံ သောအဒ္ဒက္ခိ ဓမ္မေသု တဒါ’ပိ တေသု,ဇဟာသု’ပကေလသပဒုဋ္ဌမဂ္ဂံဝိပဿနာ သောဓိတမဂ္ဂဂါမိ;

()

එකලද උන්වහන්සේ යම් ඥාන ඇසකින් ඒ ධර්මයන් කෙරෙහි ත්‍රිලක්ෂණය දුටු සේක. ඒ අනුව උපක්ලේශයන්ගෙන් දූෂිත වූ වැරදි මඟ හැරදමා, විපස්සනාවෙන් පිරිසිදු කරන ලද නිවැරදි මඟෙහි ගමන් ගත් සේක.

---

၂၇.

27.

---

ဝဝတ္ထပေတွာန ပထာပထေ’ဝံဝိပဿနာဝီထိ မနောက္ကမိတွာ,ယာ မဂ္ဂ’မဂ္ဂိက္ခ ဝိသုဒ္ဓိ နာမသမုဗ္ဘဝါ တီရဏတိက္ခ ဗုဒ္ဓိ;

()

මෙසේ මඟ හා නොමඟ වෙන්කර හඳුනාගෙන, විපස්සනා මාවතට පිළිපන් කල්හි, විනිශ්චය කිරීමෙහි තියුණු වූ ප්‍රඥාවෙන් හටගන්නා වූ යම් 'මග්ගාමග්ගඥාණදස්සන විශුද්ධියක්' වේද,

---

၂၈.

28.

---

အနန္တရံ တီရဏုဏပါရံပတ္တော ပရိညာယ ပရိက္ခယာယ,နိပ္ဖတ္တိယာ ယော နဝဉာဏုပေတံဝိသုဒ္ဓိ မာကင်္ခိ ဝိသုဒ္ဓိကာမော;

ඉන් අනතුරුව, විමසීම් ඥානයේ කෙළවරට පැමිණ, (කෙලෙසුන්) පිරිසිඳ දැකීම හා ක්ෂය කිරීම සාක්ෂාත් කරනු පිණිස, පරම විශුද්ධිය කැමති වන්නා වූ උන්වහන්සේ, නවවිධ විපස්සනා ඥානයන්ගෙන් යුත් 'පටිපදාඥාණදස්සන විශුද්ධිය' සාක්ෂාත් කිරීමට අපේක්ෂා කළ සේක.

---

၂၉.

29.

---

ပဗန္ဓတော စေ’ရိယတော ဃနေနဆန္နေသု ဓမ္မေသွ’နုပဋ္ဌဟန္နေ,တိလက္ခဏေ ယေနု’ဒယဗ္ဗယေနပုနာပိ သော သမ္မသိ နာမရူပံ;

සන්තති ඝනභාවය ආදියේ වැසී තිබීම නිසා ත්‍රිලක්ෂණය ප්‍රකට නොවූ ධර්මයන්හි, උදය-ව්‍යය (හටගැනීම හා බිඳීම) මඟින් ත්‍රිලක්ෂණය මතු කර දක්නට, උන්වහන්සේ නැවත වරක් නාම-රූපයන් මෙනෙහි කළ සේක.

---

၃၀.

30.

---

ဥပ္ပာဒဘင်္ဂဋ္ဌိတိတော ယဒါ’ဿဝိဝဋ္ဋယိတွာန ဝိပဿတော ယံ,သင်္ခါရဘင်္ဂေ’ဝ ပဝတ္တ မဋ္ဌ-ဝိဓာနိသံသံဘဝိ ဘင်္ဂဉာဏံ;

()

උන්වහන්සේ (සංස්කාරයන්ගේ) උත්පාද හා ස්ථිති අවස්ථා මෙනෙහි නොකර, ඒවායේ භංගය (බිඳීයාම) පමණක් දකිමින් විදර්ශනා කරන කල්හි, අට වැදෑරුම් ආනිශංස සහිත වූ යම් 'භංග ඥානයක්' පහළ වූයේද,

---

၃၁.

31.

---

ဝိပဿတော ဘင်္ဂမဟိဏှမဿဟုတွာ ဘယံ ဝါဠမိဂါဒယော’ဝ,ဥပဋ္ဌိတာ’တီတဘဝါဒိဘေဒ-ဘဝတ္တယံ ယံ ဘယဉာဏမာသိ;

()

නිරන්තරයෙන් සංස්කාරයන්ගේ බිඳීයාම දකිමින් විදර්ශනා කරන උන්වහන්සේට, වන මෘගයන් දුටු විට බියක් ඇති වන්නාක් මෙන්, අතීත ආදී ප්‍රභේද ඇති තුන් භවයම බියකරු ලෙස වැටහුණු යම් 'භයතුපට්ඨාන ඥානයක්' ඇති වූයේද,

---

၃၂.

32.

---

အထ’ဿ ခန္ဓာယတနာဓိ ဓမ္မာဥက္ခိတ္တခဂ္ဂါ မဓကာဒယော’ဝ,ဥပဒ္ဒဝါဒီနဝတော ဝိဘုတာပတွာ ယဒါဒီနဝဉာဏ မာသုံ;

()

ඉන්පසු, කඩුවක් ඔසවාගත් වධකයෙකු මෙන්, ස්කන්ධ ආයතන ආදී ධර්මයන්ගේ උපද්‍රව හා දෝෂයන් මැනවින් ප්‍රකට කරමින් යම් 'ආදීනව ඥානයක්' පහළ වූයේද,

---

၃၃.

33.

---

သုဝဏ္ဏဟံသာဒိ’ဝ ပဉ္ဇရေသုဘဝေသု ဒိဋ္ဌာဒိနဝေသု တီသု,နိဗ္ဗိန္ဒိတတ္တော ဘုဝနေကနေတ္တောယံ နိဗ္ဗိဒါဉာဏ မလတ္ထ တိဗ္ဗံ;

()

පංජරයක (කූඩුවක) සිර වූ රන් හංසයෙකු මෙන්, ආදීනව දකින ලද තුන් භවය කෙරෙහි කලකිරීමට පත් වූ, ලොවට එකම ඇසක් බඳු වූ උන්වහන්සේ යම් තීව්‍ර 'නිබ්බිදා ඥානයක්' (කලකිරීමේ ඥානයක්) ලැබූ සේක්ද,

---

၃၄.

34.

---

ပါသာဒိတော ပါသဂတေ’ဝ သတ္တာဝိမုတ္တိကာမဿ ဘဝေဟိ တီဟိ,နိဿေသသင်္ခါရ ဝိမောက္ခ ကာမံဗဘုဝ ယံ မုဉ္စိတုကာမ ဉာဏံ;

()

මලපුඩුවකට හසු වූ සතුන් එයින් මිදීමට කැමති වන්නාක් මෙන්, තුන් භවයෙන් හා සියලු සංස්කාරයන්ගෙන් මිදීමට කැමති වූ උන්වහන්සේට, යම් 'මුඤ්චිතුකම්‍යතා ඥානයක්' (මිදීමට කැමති වන ඥානයක්) පහළ වූයේද,

---

၃၅.

35.

---

အနိစ္စဒုက္ခာ’သုဘတော စ ခန္ဓေအနတ္တတော ဘာဝယတော အဘိဏှံ,တဿာ’သိ သင်္ခါရဝိမောက္ခူပါယ-သမ္ပာဒကံ ယံ ပဋိသင်္ခဉာဏံ;

()

ස්කන්ධයන් අනිත්‍ය, දුක්ඛ, අශුභ සහ අනාත්ම වශයෙන් නිරන්තරයෙන් වඩන්නා වූ උන්වහන්සේට, සංස්කාරයන්ගෙන් මිදීමේ උපකාරය සලසන යම් 'පටිසංඛා ඥානයක්' (නැවත විමසා බැලීමේ ඥානයක්) ඇති වූයේද,

---

၃၆.

36.

---

အတ္တေန ဝါ အတ္တနိယေန သုညောဒွိဓာတျ’ယံ သင်္ခတ ဓမ္မပုဉ္ဇော,ဧဝံ စတုဒ္ဓါ ဗဟုဓာ ဆဓာ’ပိဝိပဿတော ဗုဒ္ဓိမတော အဘိဏှံ;

()

තමාගෙන් හෝ තමාට අයත් දෙයකින් හිස් වූ, දෙවැදෑරුම් වූ මේ සංස්කාර ධර්ම සමූහය පිළිබඳව, ප්‍රඥාවන්තයා සිව්වැදෑරුම්ව, නොයෙක් වැදෑරුම්ව හා සවැදෑරුම්ව ද නිතර විදර්ශනා වඩයි.

---

၃၇.

37.

---

ယာ ခေါ သိခါပ္ပတ္တဝိပဿနာချာဝုဋ္ဌာနဂါမီနိစ သာနုလောမာ,သာမုဒ္ဒကာကီရိဝ ကူပယဋ္ဌိံတိလက္ခဏလမ္ဗနိကာ ဗဘူဝ;

()

මුදුන්පත් වූ විදර්ශනාව යැයි කියනු ලබන, මාර්ගාවබෝධයට ළඟා වන්නා වූ, අනුලෝම සහගත වූ යම් ඥානයක් වේ ද, එය මුහුදු කපුටෙකු නැව් කූඹ ගස ඇසුරු කරන්නාක් මෙන් ත්‍රිලක්ෂණය අරමුණු කොට පවතී.

---

၃၈.

38.

---

နဟာရုဒဒ္ဒူလ္လ မိဝဂ္ဂိပတ္တံသင်္ခါရဓမ္မံ ပဋိလိယမာနံ,ဝိဿဋ္ဌဒါရံ’ဝ ဥပေက္ခကဿသင်္ခါရုပေက္ခာ’သိ မဟေသိနောယာ;

()

ගින්නට දැමූ තෙත් සම් කැබැල්ලක් හැකිලෙන්නාක් මෙන් සංස්කාර ධර්මයන්ගෙන් හැකිලී පසුබසින, භාර්යාව හැර දැමූ උපේක්ෂා සහගත පුරුෂයෙකු මෙන්, මහාර්ෂීන් වහන්සේගේ යම් සංස්කාරුපේක්ෂා ඥානයක් වී ද...

---

၃၉.

39.

---

အာဂြောတြဘုဉာဏ မသေသခန္ဓေတိလက္ခဏ’ရောပဏ နိန္နပေါဏံ,ဝိပဿနာဉာဏ မနေကဘေဒံယဒေ’တ္ထ သင်္ခေပနယေန ဝုတ္တံ;

()

සියලු ස්කන්ධයන් කෙරෙහි ත්‍රිලක්ෂණය ආරෝපණය කොට නිවනට නැඹුරු වූ, අග්‍ර වූ ගෝත්‍රභූ ඥානය ද ඇතුළු නොයෙක් ප්‍රභේද ඇති විදර්ශනා ඥානය මෙහි සංක්ෂේපයෙන් දක්වන ලදී.

---

၄၀.

40.

---

ဝိဇ္ဇာယ သော မာရဇိ တာယ တာယဝိပဿနာဉာဏဂတာယု’ပေတော,ဣစ္စဿ သံဝဍ္ဎိတ ကိတ္တိဝလ္လိလောကာလဝါလမှိ ဝိကာသ မာပ;

()

මාරයා පරාජය කළා වූ ඒ ඒ විදර්ශනා ඥාන සංඛ්‍යාත විද්‍යාවෙන් යුක්ත වූ ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ වැඩී ගිය කීර්ති ලතාව, ලෝකය නමැති පාත්තියෙහි මැනවින් විකසිත විය.

---

၄၁.

41.

---

မုဉ္ဇာ ဣသိကံ အသိကောသိယာ’သိံယထာ ကရဏ္ဍာ ဖဏိ မုဒ္ဓရေယျ,သဗ္ဗင်္ဂ ပစ္စင်္ဂိက မိန္ဒြိယဂ္ဂံ;

မနောမယံ ရူပိမိတော သရီရာ;

()

මුණ්‍ජ තණ පතකින් එහි කරටිය ද, කොපුවකින් කඩුව ද, කරඬුවකින් සර්පයා ද ඇද ගන්නාක් මෙන්, සියලු අඟ පසඟින් හා ඉන්ද්‍රියයන්ගෙන් යුත් මනෝමය වූ රූපී ශරීරයක් මේ භෞතික ශරීරයෙන්...

---

၄၂.

42.

---

အညံ သရီရံ အဘိနိမ္မိဏိတွာမဟိဒ္ဓိမာ ဣဒ္ဓိမတာနု ရူပံ,စေတောဝသိပက္ပတ္တဝသိပ္ပဓာနောယွာကာသိ ဝေနေယျဇနာနမတ္ထံ;

()

තමන් වහන්සේගේ සෘද්ධි බලයට අනුරූප වූ වෙනත් ශරීරයක් මවාගෙන, සිත පිළිබඳ වසීභාවයට පැමිණි උත්තමයන් අතර ප්‍රධාන වූ ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ විනෙය ජනයන්ගේ යහපත සිදු කළ සේක.

---

၄၃.

43.

---

မဟိဒ္ဓိကော တာယမနောမယိဒ္ဓိ-သင်္ခါတ ဝိဇ္ဇာယ သမနွိတော သော,ဣစ္စဿ အဗ္ဘုဂ္ဂတကိတ္တိရာဝေါနိဿေသလောကံ ဗဓိရီကရိတ္ထ;

()

මහා සෘද්ධිමත් වූ, ඒ මනෝමය සෘද්ධි සංඛ්‍යාත විද්‍යාවෙන් සමන්විත වූ ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ පතළා වූ කීර්ති රාවය මුළු ලෝකය පුරාම පැතිරී ගියේය.

---

၄၄.

44.

---

ဧကောပိဟုတွာ ဗဟုဓာစ ဟောတိယော ဟောတိစေ’ကော ဗဟုဓာပိ ဟုတွာ,ကရေ တိရောဘာဝ မထာဝိဘာဝံမဟိဒ္ဓိကော ဣဒ္ဓိမတံ စရိဋ္ဌော;

()

එක් අයෙක්ව සිට බොහෝ දෙනෙක් වන, බොහෝ දෙනෙක්ව සිට නැවත එක් අයෙක් වන, නොපෙනී යන සහ පෙනී සිටින, මහා සෘද්ධි ඇති, සෘද්ධිමතුන් අතර ශ්‍රේෂ්ඨ වූ ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ...

---

၄၅.

45.

---

ယထာ နိရာလမ္ဗနဘောတလမှိယော ဣဒ္ဓိမာ ဝိဏ္ဏဝသိ ဝသိန္ဒော,ဝဇေ တိရောပဗ္ဗတ ဂေဟဘိတ္တိ-ပါကာရ မစ္ဆိဒ္ဒ မသဇ္ဇမာနော;

()

ආධාරකයක් නොමැති අහසෙහි මෙන්, සෘද්ධිමත් වූ, සිත පිළිබඳ වසීභාවයට පත් ඒ උත්තමයාණන් වහන්සේ පර්වත, ගෘහ බිත්ති, ප්‍රාකාර ආදියෙහි නොවැදී, සිදුරක් නොමැතිවම විනිවිද වඩිති.

---

၄၆.

46.

---

ကရောတိ ဥမ္မုဇ္ဇနိမုဇ္ဇနိဒ္ဓိံယော ဝါရိပိဋ္ဌေရိဝ ဘုမိပိဋ္ဌေ,အဘေဇ္ဇမာနော သလိလေ သလီလံပဒပ္ပိတော ယာတိ ယထာ ပထဝျာ;

()

දියෙහි මෙන් පොළොවෙහි කිමිදීම් හා මතුවීම් නමැති සෘද්ධිය දක්වන, නොබෙදෙන දිය මත ද පොළොවෙහි මෙන් නොසැලී සැහැල්ලුවෙන් ගමන් කරන...

---

၄၇.

47.

---

ပက္ခီ’ဝ ယော သင်္ကမတေ နဘမှိပလ္လင်္က မာဘုဇ္ဇ မဟာနုဘာဝံ,မဟိဒ္ဓိမန္တံ ရဝိစန္ဒဗိမ္ဗံသပါဏိဖုဋ္ဌော ပရိမဇ္ဇတေ ယော;

()

පළඟක් බැඳගෙන පක්ෂියෙකු මෙන් අහසෙහි සැරිසරන, මහානුභාව සම්පන්න සූර්යයා සහ චන්ද්‍රයා ද සිය අතින් ස්පර්ශ කරන, පිරිමදින...

---

၄၈.

48.

---

အာဗြဟ္မလောကာပိ ကလေဗရေနဝသံ ပဝတ္တေတိ မဟိဒ္ဓိမာ ယော,သုဝဏ္ဏကာရောဝိယ ယံယဒေဝဣစ္ဆာနုရုပါဘရဏဗ္ဗိသေသံ;

()

රන්කරුවෙකු තමා කැමති කැමති අයුරින් නොයෙක් රන් ආභරණ සාදන්නාක් මෙන්, බ්‍රහ්ම ලෝකය දක්වාද තම ශරීරයෙන් වසඟතාව පවත්වන මහා සෘද්ධිමත් වූ...

---

၄၉.

49.

---

ယထိစ္ဆိတံ ပစ္စနုဘောတိ ဇာတုနာနာဝိဓံ ဣဒ္ဓိဝိဓံ ဇိနော ယော,သော တာယ ဝိဇ္ဇာယပိ သင်္ဂတော’တိအဗ္ဘုဂ္ဂတော တဿ ယသောပဗန္ဓော;

()

තමන් වහන්සේ කැමති පරිදි නොයෙක් ආකාරයේ සෘද්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් අත්විඳින ඒ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ, ඒ සෘද්ධිවිධ විද්‍යාවෙන් ද යුක්ත වූ බැවින් උන්වහන්සේගේ කීර්ති ප්‍රවාහය පැතිර ගියේය.

---

၅၀.

50.

---

သောတပ္ပသာဒဗ္ဗိသယံ ယထေဝအဒ္ဓါနမဂ္ဂံ ပဋိပန္နပေါသော,ဝိသုံဝိသုံ ကာဟဠသင်္ခဘေရိ-ဝီဏာဒိသဒ္ဒံ ဝိဝိဓံ သုဏေယျ;

()

මාවතක ගමන් කරන මිනිසෙකු කහළ, සක්, බෙර, වීණා ආදී නොයෙක් උපකරණවල ශබ්දයන් වෙන වෙනම අසන්නාක් මෙන්, ශ්‍රවණේන්ද්‍රියයට විෂය වන්නා වූ...

---

၅၁.

51.

---

ဒူရန္တိကေ မာနုသကေ စ ဒိဗ္ဗေဥဘောပိသဒ္ဒေ သုခုမေ ဥဠာရေ,ဝိသုဒ္ဓနိမ္မာနုသကေတ ယေနသော ဒိဗ္ဗသောတေန သုဏာတိ နာထော;

()

දුර හෝ ළඟ ඇති, මනුෂ්‍ය වූ හෝ දිව්‍ය වූ, සියුම් වූ හෝ ඖදාරික වූ ඒ උභය ශබ්දයන්ම, මිනිස් කනට වඩා උසස් වූ පිරිසිදු වූ දිව්‍ය සෝත ඥානයෙන් ඒ ලෝකනාථයන් වහන්සේ අසන සේක.

---

၅၂.

52.

---

သမင်္ဂိဘူတောတိ သဒိဗ္ဗသောတ-သင်္ခါတဝိဇ္ဇာယ ဇိတာရိ တာယ,အဗ္ဘုဂ္ဂတော တဿ ကဝီဘိဂီတ-သိလောကသဒ္ဒေါ’ဝ သိလောကသဒ္ဒေါ;

()

කෙලෙස් සතුරන් ජයගත්, ඒ දිව්‍ය සෝත සංඛ්‍යාත විද්‍යාවෙන් යුක්ත වූ ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ කවියන් විසින් ගායනා කරන ලද කීර්ති ඝෝෂාව ලොව පුරා පතළ විය.

---

၅၃.

53.

---

သရာဂစိတ္တမ္ပိ ဝိရာဂစိတ္တံသဒေါသစိတ္တမ္ပိ အဒေါသစိတ္တံ,သမောဟစိတ္တမ္ပိ ဝိမောဟ စိတ္တံသံခိတ္တဝိက္ခိတ္တဂတမ္ပိ စိတ္တံ;

()

රාග සහිත සිත ද රාග රහිත සිත ද, ද්වේෂ සහිත සිත ද ද්වේෂ රහිත සිත ද, මෝහ සහිත සිත ද මෝහ රහිත සිත ද, හැකිළුණු සිත ද විසිරුණු සිත ද,

---

၅၄.

54.

---

မဟဂ္ဂတမ္ပီ အမဟဂ္ဂတမ္ပီသောတ္တရံ စိတ္တ မနုတ္တရမ္ပိ,သမာဟိတမ္ပီ အသမာဟိတမ္ပိဝိမုတ္တစိတ္တမ္ပျ’ဝိမုတ္တစိတ္တံ;

()

මහග්ගත සිත ද මහග්ගත නොවන සිත ද, සඋත්තර සිත ද අනුත්තර සිත ද, සමාහිත සිත ද අසමාහිත සිත ද, විමුක්ත සිත ද අවිමුක්ත සිත ද,

---

၅၅.

55.

---

သကံ မုခင်္ကံဝိယ ဒပ္ပဏမှိအစ္ဆောဒကေ မဏ္ဍနဇာတိကော ယော,ပရိစ္စ စေတော ပရပုဂ္ဂလာနံယေနာ’ဘိဇနာတိ ဝိမုတ္တစေတော;

()

ආභරණ පැළඳීමට කැමති අයෙකු කණ්ණාඩියකින් හෝ පිරිසිදු දියෙන් තම මුහුණේ ස්වභාවය බලන්නාක් මෙන්, විමුක්ත සිත් ඇති බුදුරජාණන් වහන්සේ පර පුද්ගලයන්ගේ සිත් තම සිතින් පිරිසිඳ හඳුනා ගන්නා සේක.

---

၅၆.

56.

---

သော တာယ စေတောပရိယာဘိဓာန-ဝိဇ္ဇာယု’ပေတောတိ ဒယာနိဓာနော,တိလောကဂဗ္ဘေ’က ဝိတာနသောဘာတတာန တဿု’ဗ္ဘဝသေတကိတ္တိ;

()

ඒ චේතෝපරිය සංඛ්‍යාත විද්‍යාවෙන් යුක්ත වූ, කරුණා නිධානයක් බඳු වූ ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ සුදු කීර්ති ධවලය තුන්ලොව නමැති ගෘහයෙහි එකම වියනක් මෙන් පැතිරී ගියේය.

---

၅၇.

57.

---

ဝိဇ္ဇာတ္တယေန’ဋ္ဌဝိဓာဟိ’မာဟိ-ဝိဇ္ဇာဟု’ပေတ’ဿ တထာဂတဿ,ဝေနေယျ ကုန္ဒာကရစန္ဒိကာဘံဝိဘာတိ ယာဝဇ္ဇ ယသောသရီရံ;

()

මේ අෂ්ටවිද්‍යාවන්ගෙන් හා ත්‍රිවිද්‍යාවන්ගෙන් යුක්ත වූ ඒ තථාගතයන් වහන්සේගේ කීර්ති ශරීරය, විනෙය ජනයන් නමැති කුමුදු වනය පුබුදුවන චන්ද්‍ර කාන්තිය මෙන් අද දක්වාම බැබළෙයි.

---

၅၈.

58.

---

သုမဏ္ဍိတော သံဝုတပါတိမောက္ခ-သင်္ခါတသီလာဘရဏေန ယေန,ဣရီယတေ ယော ကရုဏ နိဓာနောတပေါဓနော သီလဝတံ ပဓာနော ()

ප්‍රාතිමෝක්ෂ සංවර ශීලය නමැති ආභරණයෙන් මැනවින් සැරසුණු, කරුණා නිධානයක් වූ, තපස් ගුණ ඇති, ශීලවන්තයන් අතර ප්‍රධාන වූ ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ...

---

၅၉.

59.

---

ဝေဠုပက္ပဒါနဒိဝသေန စာဋု-ကမျေန ဒုတေယျပဟေနကေန,သော ပါရိဘဋျေနပိ မုဂ္ဂသူပျ-သမေန သစ္စာလိကဘာသဏေန;

()

වේළුපේසන, චාටුකම් කිරීම, දූත මෙහෙවර කිරීම, පණිවිඩ ගෙනයෑම, කඩල පරිප්පු සුප් වැනි වූ බොරු කතා කීමෙන් හෝ ව්‍යාජ වචන කීමෙන්...

---

၆၀.

60.

---

အဂေါစရဋ္ဌာန မုပါသနေနဝိကောပယေ ကိမ္ပန ပါတိမောက္ခံ,ဟိတွာ အနာစာရမဂေါစရံ တံစရေ သဒါစာရသုဂေါစရံ သော;

()

අගෝචර ස්ථානයන්හි හැසිරීමෙන් ප්‍රාතිමෝක්ෂ ශීලය කෙලෙසන්නට උන්වහන්සේට කුමන ඉඩක්ද? උන්වහන්සේ ඒ අනාචාරය සහ අගෝචරය හැර පියා, සැමවිටම සදාචාරයෙහි සහ සුගෝචරෙහිම හැසිරුණු සේක.

---

၆၁.

61.

---

အနုပ္ပမာဏေသုပိ သဗ္ဗဒဿိသာဝဇ္ဇဓမ္မေသု ဘယာနုပဿိ,လဒ္ဓဂ္ဂမဂ္ဂပဖလသိဒ္ဓသီလ-သိက္ခာယ သိက္ခာဂရု သိက္ခတေ သော;

()

අල්ප මාත්‍ර වූ ද වැරදිවල පවා බිය දකිමින්, සියල්ල දක්නා සුලු වූ, අග්‍ර මාර්ග-ඵලයන්ගෙන් සිද්ධ වූ ශීල ශික්ෂාවෙන් යුක්තව, ශික්ෂා ගරුකව ඒ ශික්ෂාවන්හි හික්මුණු සේක.

---

၆၂.

62.

---

ခေမံ ဒိသံ သဉ္စရတီ’တိ ပါတိ-မောက္ခာဓိသိက္ခာစရဏေန တေန,အဗ္ဘုဂ္ဂတော တစ္စရဏနု ဗန္ဓောအာဒိစ္စဗန္ဓုဿ ယသောပဗန္ဓော;

()

ප්‍රාතිමෝක්ෂ අධිශීල චරණයෙන් යුක්තව උන්වහන්සේ ක්ෂේම භූමිය කරා වඩිනා සේක. ඒ ආදිච්චබන්ධු වූ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ඒ උදාර පැවැත්ම හා බැඳුණු කීර්ති රාවය ලොව පතළ විය.

---

၆၃.

63.

---

ကန္တမ္ပိရူပါယတနာဒိ ဆက္ကံစက္ခာဒိနာ သော ဝိသယီကရိတွာ,နိမိတ္တ’နုဗျဉ္ဇနဂါဟိ နာထောနဟောတိ ယေနိ’န္ဒြိယသံဝရေန;

()

මනාප වූ රූපායන ආදී ෂඩ්විධ අරමුණු ඇස ආදී ඉන්ද්‍රියයන්ගෙන් විඳින කල්හි, ඒ ලෝකනාථයන් වහන්සේ යම් ඉන්ද්‍රිය සංවරයකින් යුක්තව නිමිති හෝ අනුබ්‍යංජන ග්‍රහණය නොකළ සේක්ද...

---

၆၄.

64.

---

စက္ခာဒိဆဒွါရ မသံဝရိတွာရာဂါဒိဓမ္မာ ဝိဟရန္တ မေနံ,အတွာဿ ဝေယျုံ သတိသံဝရေနတဿံဝရတ္ထံ ပဋိပဇ္ဇိ ယေန;

()

ඇස ආදී ද්වාර සය අසංවරව තබාගෙන වාසය කරන්නහු කෙරෙහි රාගාදී කෙලෙස් ධර්මයන් උපදින්නේය. එහෙත් උන්වහන්සේ සති සංවරයෙන් යුක්තව, ඒ ඉන්ද්‍රියයන් සංවර කරගැනීම පිණිසම පිළිපන් සේක.

---

၆၅.

65.

---

ခေမံဒိသံ သော စရဏေန တေနဇိတိန္ဒြိယော ဣန္ဒြိယသံဝရေန,အဗ္ဘုဂ္ဂတော သံစရတီတိ တဿတိလောကနာထဿ သိလောက သဒ္ဒေါ;

()

ඒ ඉන්ද්‍රිය සංවර ශීල චරණයෙන් යුක්තව, ජිතේන්ද්‍රිය වූ ඒ තිලෝගුරු බුදුරජාණන් වහන්සේ ක්ෂේම භූමිය කරා වඩිනා සේක යන කීර්ති ශබ්දය ලොව පතළ විය.

---

၆၆.

66.

---

ယေ လာဘသက္ကာရသိလောကကာမာပါပိစ္ဆကေ’စ္ဆာပကတာသမာနာ,ကေဝိ’ဓလောကေ စတုပစ္စယာနံပဋိက္ခိပိတွာ ပဋိသေဝနေန;

()

ලෝකයෙහි ලාභ, සත්කාර හා කීර්තිය කැමති වූ, ලාමක අදහස් ඇති, තණ්හාවෙන් මඬනා ලද ඇතැම්හු සිව්පසය ප්‍රතික්ෂේප කර ව්‍යාජ ලෙස හැසිරෙමින්...

---

၆၇.

67.

---

သာမန္တဇပ္ပာယ စတုဗ္ဗိဓဿဣရိယာပထဿာ’ဌပနာဒိနာစ,ကုဟာယနေနာ’လပနာဒိနာစသစ္စံ ဟိယာ’နုပ္ပိယ ဘာသနေန;

()

සතර ඉරියව් වැරදි ලෙස පැවැත්වීම ආදී වංචනික ක්‍රියාවලින් ද, කූට කතාවලින් ද, සමීප ජප්පන ආදියෙන් ද, ලාභය තකා බොරු ප්‍රශංසා කිරීමෙන් ද...

---

၆၈.

68.

---

အတ္တာ’ဝစဋ္ဌာနု’ပရောပဏေနမုဂ္ဂဿ သူပျေနဝ ပါရိဘဋျာ,နေမိတ္တ ကတ္တာဒိဝသေန မိစ္ဆာ-ဇီဝေန ဒုဇ္ဇီဝိက မာစရန္တီ;

()

තමා උසස් කොට කතා කිරීමෙන් ද, මුග්ගසූප බොරු චාටු බස් කීමෙන් ද, නිමිති කිරීම් ආදී මිථ්‍යා ආජීවයෙන් යුක්තව දුශ්චරිත ජීවිතයක් ගත කරති.

---

၆၉.

69.

---

ယထေဝ တေ နော ဘဂဝါ ကဒါစိကောဟညဝုတျာ’လပနာဒိနာစ,နေမိတ္တ နိပ္ပေသိကတာယ ကိဉ္စိလာဟေန လာဘံက နိဇိဂိံသ နေန;

()

අප භාග්‍යවතුන් වහන්සේකිසිම කලෙක එබඳු කුහක පැවැත්මකින්, චාටු බස් කීමෙන්, නිමිති පහළ කිරීමෙන්, තෙරපීමෙන් හෝ ලාභයෙන් ලාභය සෙවීමේ කැමැත්තෙන් ක්‍රියා නොකළ සේක.

---

၇၀.

70.

---

နိမိတ္တသတ္ထာ’ဒိပကာသနေနအာဇီဝသီလံ အဝိကောပယိတွာ,နမဏ္ဍနတ္ထံ န ဝိဘုသဏတ္ထံဒဝါယ ဝါ နေဝ မဒါယ နေဝ;

()

නිමිති ශාස්ත්‍ර ආදිය පැවසීමෙන් තමන් වහන්සේගේ ආජීව පාරිශුද්ධි ශීලය කෙලෙසා නොගත් සේක. ක්‍රීඩාව පිණිස හෝ මත්වීම පිණිස හෝ ශරීරය සැරසීම පිණිස හෝ ඔප මට්ටම් කිරීම පිණිස නොව...

---

၇၁.

71.

---

အနုပ္ပဗန္ဓဋ္ဌိတိယာ ဣမဿကာယဿ စာ’ဗာဓ နိသေဓနတ္ထံ,ပဝတ္တိယာ ပဂ္ဂဟနာယ သေဋ္ဌ-စရိယဿ ပေါရာဏ ခုဒါပနေတုံ;

()

මේ ශරීරයේ පැවැත්ම පිණිස ද, පීඩා වැළැක්වීම පිණිස ද, උතුම් බ්‍රහ්මචර්යාවට අනුග්‍රහ පිණිස ද, පැරණි බඩගින්න නැති කරනු පිණිස ද...

---

၇၂.

72.

---

နူပ္ပာဒနတ္ထဉ္စ နဝံ ဇိဃစ္ဆံယာတြာယ ကာယဿ’နဝဇ္ဇတာယ,သုခံ ဝိဟာရာယ စ ဘောဇနမှိမတ္တညုကော ဘုဉ္ဇတိ ပိဏ္ဍပါတံ;

()

අලුත් බඩගින්නක් නූපදවා ගැනීම පිණිස ද, ශරීරයේ යැපීම පිණිස ද, නිවැරදි පැවැත්ම හා පහසු විහරණය පිණිස ද ආහාරයෙහි මාත්‍රඥ වෙමින් පිණ්ඩපාතය වළඳන සේක.

---

၇၃.

73.

---

တိလောကနာထော စရဏေန တေနမတ္တညုဘာဝေန ဟိ ဘောဇနမှိ,ခေမံ ဒိသံ သဉ္စရတီတိ လောကေအဗ္ဘုဂ္ဂတော တဿ သိလောက သဒ္ဒေါ;

()

ආහාරයෙහි මාත්‍රඥභාවය නමැති ඒ චරණයෙන් යුක්තව, තිලෝගුරු බුදුරජාණන් වහන්සේ ක්ෂේම භූමිය (නිවන) කරා වඩිනා සේක යන කීර්ති ඝෝෂාව ලොව පුරා පතළ විය.

---

၇၄.

74.

---

ဒိဝါ နိသဇ္ဇာယ စ စင်္က မေနတထာ ရဇနျာ’ဝရဏီယ ဓမ္မာ,သုဒ္ဓန္တရော ဒွီဟိ’ရိယာပထေဟိသပစ္ဆိမေဝါ ပဌမမှိ ယာမေ;

()

දහවල් කාලයෙහි හිඳීමෙන් හා සක්මන් කිරීමෙන් ද, එමෙන්ම රාත්‍රී කාලයෙහි නීවරණ ධර්මයන්ගෙන් සිත පිරිසිදු කරමින් ද, රාත්‍රියේ ප්‍රථම යාමයෙහි හා පශ්චිම යාමයෙහි ද (හිඳීම, සක්මන යන) ඉරියව් දෙකෙන් අභ්‍යන්තරය පිරිසිදු කරමින්,

---

၇၅.

75.

---

ဝုဋ္ဌာနသညော သတိသမ္ပဇညောသ’မဇ္ဈိမသ္မိံ မုနိ ဒက္ခိဏေန,ပဿေန ကပ္ပေတိ စ သီဟ သေယျံပါဒေ ပဒံ ထောကက မတိဗ္ဗိဓာယ;

()

අවදිවීමේ සංඥාව පෙරදැරිව, සිහියෙන් හා නුවණින් යුක්තව, මධ්‍යම යාමයෙහි මුනිවරයාණන් වහන්සේ දකුණු ඇලයෙන් සැතපෙමින්, එක් පාදයක් මත අනෙක් පාදය මඳක් මෑත් කොට තබා සිංහ සෙය්‍යාවෙන් සැතපෙන සේක.

---

၇၆.

76.

---

အင်္ဂီရသော ဇာဂရိယာနုယောဂ-ဓမ္မေန သမ္မာစရဏေန တေန,ခေမံဒိသံ သဉ္စရတီတိ တဿအဗ္ဘုဂ္ဂတော အဗ္ဘုတကိတ္တိ ဃောသော;

()

අංගීරස වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ ඒ නිබඳ අවදිව සිටීමේ වීර්යය නැමැති උතුම් හැසිරීමෙන් ක්ෂේම භූමිය (නිවන) කරා වඩිනා සේක යන උන්වහන්සේගේ ඒ අසිරිමත් කීර්ති ඝෝෂාව ලොව පුරා පතළ විය.

---

၇၇.

77.

---

သမ္ဗောဓိယာ သဒ္ဒဟနာ သမိဒ္ဓ-ဝိသုဒ္ဓသဒ္ဓါစရဏေန တေန,ခေမံဒိသံ သဉ္စရတီတိ တဿအဗ္ဘုဂ္ဂတော အဗ္ဘုတကိတ္တိ ဃောသော;

()

චතුරාර්ය සත්‍යය අවබෝධය පිළිබඳව ඇති කරගත් විශ්වාසයෙන් යුත්, පිරිසිදු ශ්‍රද්ධා හැසිරීමෙන් යුක්තව උන්වහන්සේ ක්ෂේම භූමිය (නිවන) කරා වඩිනා සේක යන උන්වහන්සේගේ ඒ අසිරිමත් කීර්ති ඝෝෂාව ලොව පුරා පතළ විය.

---

၇၈.

78.

---

ဂုထံယထာ ပါပ ဇိဂုစ္ဆနေနအရိယေန လဇ္ဇာစရဏေန တေန,ခေမံဒိသံ သဉ္စရတီတိ လောကေအဗ္ဘုဂ္ဂတော တဿသိလောကသဒ္ဒေါ;

()

අසූචි පිළිකුල් කරන්නාක් මෙන් පාපය පිළිකුල් කිරීමෙන් යුත්, උතුම් වූ ලැජ්ජාව (හිරි) නැමැති හැසිරීමෙන් යුක්තව උන්වහන්සේ ලොව ක්ෂේම භූමිය කරා වඩිනා සේක යන උන්වහන්සේගේ ඒ ප්‍රශංසාත්මක කීර්ති රාවය ලොව පුරා පතළ විය.

---

၇၉.

79.

---

ပါပါသမုတ္တာသနလက္ခဏေနဩတ္တပ္ပသင်္ခါစရဏေန တေန,ခေမံ ဒိသံ သဉ္စရတီတိ လောကေအဗ္ဘုဂ္ဂတော တဿ သိလောက သဒ္ဒေါ;

()

පාපයට බියවීමේ ලක්ෂණයෙන් යුත්, ‘ඔත්තප්ප’ නැමැති පාපයට ඇති බිය නැමැති හැසිරීමෙන් යුක්තව උන්වහන්සේ ක්ෂේම භූමිය කරා වඩිනා සේක යන උන්වහන්සේගේ කීර්ති රාවය ලොව පුරා පතළ විය.

---

၈၀.

80.

---

အနည သာဓာရဏ ဗာဟု သစ္စ-ဓမ္မေန ဓီမာ’စရဏေန တေန,ခေမံဒိသံ သဉ္စရတီတိ တဿသမုဗ္ဘဝေါ’ဒါတ ယသောသဓီသော;

()

අන්‍යයන්ට පොදු නොවූ මහා ශ්‍රැතවත් බව (බහුශ්‍රැතභාවය) නැමැති ඥානවන්ත හැසිරීමෙන් යුක්තව උන්වහන්සේ ක්ෂේම භූමිය කරා වඩිනා සේක යන උන්වහන්සේගේ ඒ දීප්තිමත් කීර්තිය ඔෂධී තාරකාව මෙන් බැබළුණි.

---

၈၁.

81.

---

ထာမေန ဒဠှေန ပရက္ကမေနဝီရိယေန ဝီရော စရဏေန တေန,ခေမံဒိသံ သဉ္စရတီတိ တဿသမုဗ္ဘဝေါ’ ဒါတ ယသောသဓီ သော;

()

දැඩි ධෛර්යයෙන් හා වීර්යයෙන් යුත්, වීරෝදාර වීර්යය නැමැති හැසිරීමෙන් යුක්තව උන්වහන්සේ ක්ෂේම භූමිය කරා වඩිනා සේක යන උන්වහන්සේගේ ඒ ධවල කීර්ති රශ්මිය ඔෂධී තාරකාව මෙන් බැබළුණි.

---

၈၂.

82.

---

စိရကြိယာနုဿရဏေ’တိသူရ-တရာယ သတျာ’စရဏေန သတ္ထာ,ခေမံဒိသံ သဉ္စရတီတိ တဿယသောပဗန္ဓော ဝိသရိဗဘုဝ;

()

බොහෝ කලකට පෙර කළ දෑ සිහිපත් කිරීමෙහි අතිශයින්ම දක්ෂ වූ, සති (සිහිය) නැමැති හැසිරීමෙන් යුක්තව ශාස්තෘන් වහන්සේ ක්ෂේම භූමිය කරා වඩිනා සේක යන උන්වහන්සේගේ කීර්ති ප්‍රවාහය හැමතැනම පැතිර ගියේය.

---

၈၃.

83.

---

အနညသာမညဂဘီရဉာဏောအရိယေန ပညာစရဏေန တေန,ခေမံဒိသံ သဉ္စရတီတိ တဿယသောပဗန္ဓော ဝိသရီဗဘုဝ;

()

අන්‍යයන්ට සාධාරණ නොවන ගැඹුරු ඥානයෙන් යුත්, උතුම් වූ ප්‍රඥා හැසිරීමෙන් යුක්තව උන්වහන්සේ ක්ෂේම භූමිය කරා වඩිනා සේක යන උන්වහන්සේගේ කීර්ති ප්‍රවාහය දසත පැතිර ගියේය.

---

၈၄.

84.

---

ယော ဒိဋ္ဌ ဓမ္မမှိ သုခါဝဟဿဝိနိဿဋဿာ’စရဏေဟိ ယဿ,စတုက္ကဈာနဿ နိကာမလာဘီအကိစ္ဆလာဘီ ဘဂဝါ’သိ ဗုဒ္ဓေါ;

()

යම් භාග්‍යවත් බුදුරජාණන් වහන්සේ නමක් මෙලොවදීම සැප එළවන්නා වූ, කෙලෙසුන්ගෙන් මිදුණු හැසිරීම් ඇති, සතරවන ධ්‍යානය කැමති පරිදි ලබන්නා වූ ද, නිදුකින් ලබන්නා වූ ද සේක.

---

၈၅.

85.

---

နိကာမလာဘေဟိ စတူဟိ ရူပ-ဇ္ဈာနေဟိ နာထော စရဏေဟိ တေဟိ,ခေမံဒိသံ သဉ္စရတီတိ လောကေအဗ္ဘုဂ္ဂတော တဿ ယသော ပဗန္ဓော;

()

රූපාවචර ධ්‍යාන සතර කැමති පරිදි ලබමින්, ඒ හැසිරීම්වලින් යුක්තව ලෝකනාථයන් වහන්සේ ක්ෂේම භූමිය කරා වඩිනා සේක යන උන්වහන්සේගේ ඒ කීර්ති පරම්පරාව ලොව පුරා පතළ විය.

---

၈၆.

86.

---

တီဟ’ဋ္ဌဟိ ဝိဇ္ဇာဟိတိပဉ္စစရဏေဟိ’မေဟိ သမ္ပန္တဿ,ဝိဇ္ဇာစရဏ ဝိသုဒ္ဓံယသောသရီရံ ဝိရာဇတေ ယာဝဇ္ဇ ()

ත්‍රිවිද්‍යාවන්ගෙන් හෝ අෂ්ට විද්‍යාවන්ගෙන් ද, පසළොස් චරණ ධර්මයන්ගෙන් ද සම්පූර්ණ වූ උන්වහන්සේගේ විද්‍යා හා චරණ ගුණයෙන් පිරිසිදු වූ කීර්ති ශරීරය අද දක්වාම බැබළෙන්නේය.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေနယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေ နိဒါနေ ဘဂဝတော ဝိဇ္ဇာစရဏ သမ္ပန္နောတိ နာမပညတ္တိယာအဘိဓေယ ပရိဒီပေါ ဧကဝီသတိမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ මේධානන්ද නම් වූ යතිවරයාණන් විසින් සියලු කවීන්ගේ හදවත්වලට ආනන්දය දීම පිණිස රචනා කරන ලද ‘ජිනවංසදීපය’ නම් ග්‍රන්ථයේ, සන්තිකේ නිදානයෙහි භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ‘විජ්ජාචරණසම්පන්න’ යන නාම ප්‍රඥප්තියේ අර්ථය විස්තර කෙරෙන විසිඑක්වන සර්ගයයි.

---

တံခေါ ပန ဘဝန္တံ ဂေါတမံ ဧဝံ ကလျာဏော ကိတ္တိသဒ္ဒေါ အဗ္ဘုဂ္ဂတော ဣတိပိ သော ဘဂဝါ သုဂတောတိ.

ඒ භවත් ගෞතමයන් වහන්සේ පිළිබඳව මෙබඳු වූ යහපත් කීර්ති ඝෝෂාවක් පතළ විය: 'ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මෙසේ ද සුගත වන සේක.'

---

သောဘနဂမနတ္တာ သုဂတောတိ.

ශෝභන ගමන් ඇති බැවින් 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၁.

1.

---

ဂမန မာဟု ဂတန္တိ သုသောဘနံအရိယမဂ္ဂဂတေန သိဝံဒိသံ,(ဒုတဝိလမ္ဗိတ)တာ’ပဂတော ဂတောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

උන්වහන්සේගේ ගමන අතිශයින්ම ශෝභන බැවින් 'ගත' යැයි කියනු ලැබේ. ආර්ය මාර්ගය ඔස්සේ ක්ෂේම භූමිය (නිවන) කරා වැඩම කළ බැවින් ද, කෙලෙසුන්ගෙන් දුරු වූ බැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၂.

2.

---

ဂမန မာစရိယာ ယ မနုတ္တရ-ဝိဘဝဒံ ပဝဒန္တိ’ဟ သောဘနံ,တဒရိယေန ဂတေန ဂတော ယတောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

ආචාර්යවරුන් විසින් උත්තම නිර්වාණ සම්පත්තිය ලබාදෙන උන්වහන්සේගේ ඒ ගමන ශෝභන යැයි පවසති. ඒ උතුම් මඟින් වැඩි හෙයින් උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၃.

3.

---

မုနိ တိမဏ္ဍလဆာဒနတပ္ပရောသုပရိမဏ္ဍလ မန္တရဝါသကံ,ကနကကတ္တရိယာ သုနိဝါသယေနဝဒလံ ကမလံ’ဝ ဝိကန္တယံ;

()

තුන් මඬල වසා පෙරවීමට කැමැති වූ මුනිවරයාණන් වහන්සේ, රන් කතුරකින් කපන ලද අලුත් නෙළුම් පෙත්තක් බඳු වූ, මනාව වටකුරු වූ අඳනය (අන්තරවාසකය) හැඳි සේක.

---

၄.

4.

---

ကနကဒါမဝရေန ပရိက္ခိပံပဒုမ ဟတ္ထ မိဝေါ’ပရိ ဗန္ဓတိ,သမုနိ ထာဝရဝိဇ္ဇုလတာသိရိ-မုသိတစာရိကလေဗရဗန္ဓနံ;

()

උතුම් වූ රන් පටියකින් වට කොට බැඳ, නෙළුම් මලක් බඳු අතින් ඉහළින් බඳින්නාක් මෙන්, ඒ මුනිවරයාණන් වහන්සේ ස්ථාවර විදුලි ලතාවක සිරිය පරදවන තමන් වහන්සේගේ ශරීරයෙහි පටිය බැඳි සේක.

---

၅.

5.

---

သိရိဃဏော ဃနကဉ္စနစေတိယေရတနကမ္ဗလဝတ္ထ မိဝါ’ဟတံ,တရုဏဘာနုပဘာရုဏစီဝရံသိရိသရီရဝရေ ပဋိသေဝတိ;

()

ඝන රන් චෛත්‍යයකට රතු රත්න කම්බිලියක් පෙරෙව්වාක් මෙන්, සිරිඝන වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ බාල සූර්යයාගේ ආලෝකය වැනි රතු-කහ පැහැති සිවුර තමන් වහන්සේගේ උතුම් ශ්‍රී දේහයෙහි පෙරවාගත් සේක.

---

၆.

6.

---

သမုနိ ဇာလဝိနဒ္ဓမနောဟရ-ကရတလေဟိ သုနီလမဏိပ္ပဘံ,ဥပလပတ္တ မလင်္ကုရုတေ ယထာဘမရမမ္ဗုရုဟေဟိ သရောဝရော;

()

ඒ මුනිවරයාණන් වහන්සේ ජාලාකාරයෙන් බැඳුණු මනහර අත්ලෙන්, නිල් මැණික් පැහැති පාත්‍රය පිළිගන්නා සේක, එය විලෙක නෙළුම් මලක් මත සිටින බඹරෙකු මෙන් ශෝභමාන විය.

---

၇.

7.

---

ဝဇတိ သောဘန မိန္ဒသရာသန-ဇဋိတဇင်္ဂမမေရုရိဝ’ဉ္ဇသေ,သမဏမဏ္ဍနမဏ္ဍိတဝိဂ္ဂဟောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

ශ්‍රමණ උපකරණවලින් සැරසුණු සිරුරක් ඇති උන්වහන්සේ, දේදුන්නෙන් වට වූ සක්මන් කරන මහා මේරු පර්වතයක් මෙන් මාර්ගයෙහි මනාව වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၈.

8.

---

သုရဂဇော’ရိဝ နန္ဒနကာနနာမဏိဂုဟာယ ဟရီ’ဝ ယုဂန္ဓရာ,နဝရဝိန္ဒုရိ’ဝါ’မရဝါပိတောသမဒဟံသဝရော’ဝ’ဟိနိက္ခမံ;

()

නන්දන වනයෙන් නික්මෙන දිව්‍ය ඇතුක් මෙන් ද, යුගන්ධර පර්වතයේ මැණික් ගුහාවෙන් නික්මෙන සිංහයෙකු මෙන් ද, සුරපුර පියුම් විලෙන් නික්මෙන තරුණ සූර්යයා මෙන් ද, මනාව හැසිරෙන හංස රාජයෙකු මෙන් ද නික්ම වඩිනා සේක.

---

၉.

9.

---

ဝနဂုဟာဒိတပေါဝနတော သုဘံဝဇတိ နိက္ခမိယာ’သမရူပိမာ,နိရုပမဿိရိယာ ဘုသ မုလ္လသံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

වනාන්තරයේ ගුහා ආදී තපෝවනයන්ගෙන් නික්ම, අසමසම රූප ශ්‍රීයෙන් යුත් උන්වහන්සේ නිරුපම ශෝභා සම්පත්තිය පතුරුවමින් මනාව වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၁၀.

10.

---

ဝိသရဝိပ္ဖုရိတာ’မိတရံသိနာသုပရိသေကသုဝဏ္ဏရသေနိ’ဝ,ဝဇတိ ပိဉ္ဇရိတော ဝသုဓမ္ဗရံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

හාත්පස විහිදෙන අපිරිමිත් රශ්මි මාලාවෙන්, රන් දියරෙන් දෝවනය කළාක් මෙන් පොළොව හා අහස රන්වන් පැහැ ගන්වමින් උන්වහන්සේ වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၁၁.

11.

---

ကရိဝရော’ဝ ကရီဟိ ပုရက္ခတောသကလပါပမလာ’ပဂတော သယံ,ဝဇတိ ဝိတမလေဟိ နိသေဝိတောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

ඇතුන් පිරිවරාගත් හස්තිරාජයෙකු මෙන්, තමන් වහන්සේ සියලු පාප මලයන්ගෙන් තොරව, කෙලෙස් රහිත රහතන් වහන්සේලා විසින් පිරිවරන ලදුව වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၁၂.

12.

---

အသမဗုဒ္ဓဝိလာသလဝေန ယောအဘိဘဝံ သနရာမရဝိဗ္ဘမံ,ပဋိပထံ ပဋိပဇ္ဇတိ သောဘနံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

අසමසම බුදු ලීලාවෙන් මඳක් ප්‍රදර්ශනය කරමින්, දෙව් මිනිසුන්ගේ අලංකාරය අභිබවා මඟට පිළිපන් උන්වහන්සේ ශෝභන ලෙස වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၁၃.

13.

---

ပုရိမပစ္ဆိမဒက္ခိဏဝါမတောပဘဝဒေဟပဘာဟိ ပဟာသယံ,ရတန’သီတိမိတံ ဝဇတေ ဘုဝိဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

ඉදිරිපස, පසුපස, දකුණ හා වම යන හැම දිශාවක්ම තමන් වහන්සේගේ ශරීර ප්‍රභාවෙන් ඒකාලෝක කරමින්, අසූ රියන් පමණ බුදුරැස් විහිදුවමින් පොළොවෙහි වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၁၄.

14.

---

နိဂမဂါမပုရိသု စ စာရိကံစရတိ ယော ကရုဏာပရိစာရိကော,အမိတသတ္တမနောရထ မာဝဟံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

මහා කරුණාව පෙරදැරි කරගෙන, අප්‍රමාණ සත්ත්වයන්ගේ මනෝරථයන් ඉටු කරමින් නියම්ගම්, ජනපද හා නගරයන්හි චාරිකාවෙහි හැසිරෙන සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၁၅.

15.

---

ကုမုဒပင်္ကဇ စမ္ပကမာလတိ-ကုသုမဝုဋ္ဌိသုဖဿိတဝိဂ္ဂဟော,ဝဇတိ စာရုတရံ ဇလိတိဒ္ဓိမာဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

සුදු නෙළුම්, රතු නෙළුම්, හෙළ පියුම්, සපු හා සමන් පිච්ච මල් වැස්සෙන් ස්පර්ශ වූ ශරීරයක් ඇතිව, ඉර්ධි ප්‍රාතිහාර්යයෙන් බැබළෙමින් අතිශයින්ම මනහර ලෙස වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၁၆.

16.

---

တဂရကုင်္ကုမလောဟိတ စန္ဒန-သုရဘိစုဏ္ဏဝိကိဏ္ဏမဟာပထေ,ဝဇတိ ဂန္ဓဂဇော ဝိယ သောဘနံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

තගර, කුංකුම හා රතු සඳුන් ආදී සුවඳ කුඩු ඉසින ලද මහා මාර්ගයෙහි, ගන්ධ හස්තියෙකු මෙන් ශෝභමාන ලෙස වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၁၇.

17.

---

တုရိယရာဝ သတာနုဂတတ္ထုတိ-ပဒသတေဟိ အဘိတ္ထုတသဂ္ဂုဏော,ဝဇတိ ဟံသဝိလာသိတဂါမိယောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

සිය ගණන් තූර්ය නාදයන් හා සිය ගණන් ස්තුති ගීතයන්ගෙන් උන්වහන්සේගේ ගුණ වර්ණනා කරද්දී, හංස ලීලාවෙන් වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၁၈.

18.

---

သုရနရာဒိဝိလောစနဘာဇန-ပိဝိတရူပဝိလာသသုဓာရသော,ဝဇတိ သီဟဝိဇမ္ဘိတဝိက္ကမောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

දෙව් මිනිසුන්ගේ නෙත් නමැති බඳුන්වලින් උන්වහන්සේගේ රූප සිරිය නැමැති අමෘත රසය පානය කරවමින්, පරාක්‍රමවත් සිංහ රාජයෙකු මෙන් වීර වික්‍රමයෙන් වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၁၉.

19.

---

စရဏတာမရသဿိရိဘာရတံအနဓိဝါသိနိ’ဝါ’ဝနိကာမိနီ,ဝဇတိ တမှိ ပဝေဓတိ ကမ္ပတိဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

උන්වහන්සේගේ නෙළුම් මලක් බඳු ශ්‍රී පාද පද්මයන්ගේ ශෝභා භාරය දරාගත නොහැකිව පොළොව නැමැති කාන්තාව කම්පා වන්නාක් මෙන් සැලෙද්දී උන්වහන්සේ වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၂၀.

20.

---

သုခုမကုန္ထကိပကိလလိကမက္ခိကာ-မကသကီဋပဋင်္ဂ မနုဒ္ဒယော,ဝဇတိ ယော အဝိဟေဌယ မဉ္ဇသေဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

කුඩා කුහුඹුවන්, කෘමීන්, මැස්සන්, මදුරුවන් හා පළඟැටියන් කෙරෙහි දයානුකම්පාවෙන් යුක්තව, මඟෙහි යන කිසිදු සතෙකුට හිංසා නොකරමින් වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၂၁.

21.

---

ဌပိတစက္ကဝရင်္ကိတဒက္ခိဏ-စရဏ ပင်္ကဇ ပိဉ္ဇရိတဉ္ဇသော,ဝဇတိ ယော ပဌမံ ယဒိ နိက္ခိပံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

උතුම් වූ සක් ලකුණෙන් සරසන ලද දකුණු ශ්‍රී පාද පද්මය පළමුව තබමින්, මුළු මඟම රන්වන් පැහැ ගන්වමින් වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၂၂.

22.

---

အနုပလိတ္တ မလေဟိ သမံ ဖုသံကမလကောမလပါဒတလေဟိ ယော,ဝဇတိ ဓူတမလံ ဝသုဓာတလံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

කෙලෙස් මලින් නොතැවරුණු, නෙළුම් පෙත්තක් බඳු මෘදු වූ ශ්‍රී පාද තලයන්ගෙන් සමව පොළොව ස්පර්ශ කරමින්, පිරිසිදු වූ භූමියෙහි වඩිනා සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' වන සේක.

---

၂၃.

23.

---

ဘဝတိ ဘေရိတလံ’ဝ ပကသာရိတ-စရဏတာမရသေဟိ သုဒုဂ္ဂမံ,အဝနတုန္နတဌာန မပါဝနီဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

බෙර ඇසක් මෙන්, පියුමක් බඳු ශ්‍රී පාද පද්මයන් තබන කල්හි, දුර්ගම වූ ද උස් පහත් වූ ද අසමාන වූ ද සියලු භූමි ප්‍රදේශයෝ සමතලා වෙති. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၂၄.

24.

---

ပထဝိတု’ဗ္ဘဝပင်္ကဇမုဒ္ဓနိဌပိတကောမလပါဒတလမ္ဗုဇော,ဝဇတိ ရေဏုပိသင်္ဂသုဘင်္ဂိမာဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

පොළොවෙන් පැනනැඟුණු පියුම් මතුපිට තබන ලද සියුම් ශ්‍රී පාද පද්මයන් ඇතිව, පරාග කේසරයන්ගෙන් රන්වන් වූ ශෝභමාන ශරීර ශෝභාවෙන් යුතුව වඩිනා සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၂၅.

25.

---

ဝဇတိ အန္တမသော’ပလသက္ခရာသကလိကာကဌေလာ’ပိ သကဏ္ဋကာ,အပဝဇန္တိ ပထာ ဒိပဒုတ္တမေဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

දෙපා ඇත්තන් අතර උත්තම වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ වඩිනා කල්හි, මඟ තිබෙන කැට, කැබිලිති, කටු, කොහොල් ආදී සියල්ල මඟ හැර ඉවත්ව යති. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၂၆.

26.

---

နိဇပဒံ အတိဒုရ မနုဒ္ဓရံအတိသမီပ မနိက္ခိပ မဉ္ဇသေ,ဝဇတိ ဂေါပ္ဖကဇာနု မဃဋ္ဋယံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

මඟ වඩිනා කල්හි තම ශ්‍රී පාදය ඉතා දුරින් නොඔසවමින් ද, ඉතා ළඟින් නොතබමින් ද, වළලුකර හා දණහිස් එකිනෙක නොගැටෙන සේ වඩිනා සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၂၇.

27.

---

အတိလဟုံ သနိကံ သမိတိန္ဒြိယောန စရတေ စရတေ ဇုတိယု’ဇ္ဇလံ;

ဘုဝိ သမေ ဝိသမေ အသမော သမံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

ඉන්ද්‍රිය සංවරයෙන් යුතුව, ඉතා වේගයෙන් ද නොව ඉතා හෙමින් ද නොව, දීප්තිමත් තේජසින් බබළමින්, සම වූ ද විෂම වූ ද පොළොවෙහි අසමසම වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ සමාන ගමනින් වඩිනා සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၂၈.

28.

---

အနဝလောကိယ ဥဒ္ဓမဓောဒိသံအနုဒိသဉ္စ စတုဒ္ဒိသ မဉ္ဇသေ,ဝဇတိ ယော ယုဂမတ္တ မပေက္ခကောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

මඟ වඩිනා කල්හි උඩ, යට, සතර දිශා හෝ අනුදිශා නොබලමින්, වියදඬු ප්‍රමාණයක් පමණක් (වියක් පමණක්) ඉදිරිය බලමින් වඩිනා සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၂၉.

29.

---

တိမဒဗန္ဓုရသိန္ဓုရကေသရီ-ဂတိဝိလာသဝိဍမ္ဗနဝိက္ကမော,ဝဇတိ ပါဒတလင်္က မဒဿယံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

මද මුදිත හස්තිරාජයකුගේ හෝ සිංහරාජයකුගේ ගමනෙහි විලාසය හා වික්‍රමය පරදවන සුළු ලීලාවෙන්, ශ්‍රී පාද ලාංඡනය (පොළොවෙහි) නොදක්වමින් වඩිනා සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၃၀.

30.

---

နိရုပမဇ္ဇုတိယာ ပုရိသာသဘောဝသဘရာဇပရာဇိတဝိက္ကမော,ဝဇတိ သဉ္ဇနယံ ဇနသမ္မဒံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

උපමා රහිත තේජසින් යුත්, පුරුෂෝත්තම වූ, වෘෂභ රාජයෙකුගේ වික්‍රමය ද පරදන සුළු වීරත්වයෙන් යුත් උන්වහන්සේ ජනයාට ප්‍රීතිය උපදවමින් වඩිනා සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၃၁.

31.

---

သူရိယရံသိ သမေတိ ပဝါယတိကုသုမဂန္ဓသုဂန္ဓသမီရဏေ,ဝဇတိ တဗ္ဗိမလဉ္ဇသမဇ္ဈဂေါဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

උන්වහන්සේ ඒ නිර්මල මාර්ගය මැදින් වඩිනා කල්හි, සූර්ය රශ්මිය මෘදු වන අතර, මල් සුවඳින් සුවඳවත් වූ සිහිල් සුළං හමන්නට පටන් ගනී. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၃၂.

32.

---

ဇလဓရာ ပုရတော ဇလဗိန္ဒဝေါနရမရူ ကုသုမာတိ ကိရန္တိပိ,တဒုပသတ္တရဇမှိ ပထေ ဝဇေဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

උන්වහන්සේ වඩිනා මඟෙහි දූවිලි සංසිඳුවමින්, වලාකුළු පෙරටුවෙන් පැමිණ පැන් බින්දු හෙලති; මිනිස්සු සහ දෙවියෝ මල් ඉසිති. එබඳු මඟක උන්වහන්සේ වඩිනා සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၃၃.

33.

---

ရုစိရစာမရဆတ္တဓရာမရာ-သုရနရေဟိ’ပိ ဂစ္ဆတိ သက္ကတော,ဂရုကတော မဟိတော ပတိမာနိတောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

මනහර සේසත් හා චාමර දැරූ දෙවියන්, අසුරයන් හා මිනිසුන් විසින් ද සත්කාර කරන ලදුව, ගරු කරන ලදුව, පූජා කරන ලදුව, සම්භාවනා කරන ලදුව උන්වහන්සේ වඩිනා සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၃၄.

34.

---

ယဒိ မိဂိန္ဒဂဇိန္ဒတုရင်္ဂမ-မိဂဝိဟင်္ဂမနာဒသုပူဇိတော,ဝဇတိ ပုပ္ဖဝိတာနဓရော သိရေဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

සිංහ, ඇත්, අස්, මුව හා පක්ෂීන්ගේ මධුර නාදයන්ගෙන් පිදුම් ලබමින් ද, හිස මතුපිට මල් වියනක් දරාගෙන වඩිනා සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၃၅.

35.

---

နယနတောရဏစာရုတရ’ဉ္ဇသေပရိလသန္တိ ဂတေ ဇိနကုဉ္ဇရေ,သကသကာ’ဘရဏာနိ’ပိ ပါဏိနံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

දිනේන්ද්‍ර වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ වඩිනා කල්හි, මඟ දෙපස සිටින්නන්ගේ නෙත් නමැති තොරණින් අතිශයින් ශෝභමාන වූ මාර්ගයෙහි, සත්ත්වයන්ගේ ස්වර්ණාභරණ පවා නාද වෙමින් බබළන්නට පටන් ගනී. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၃၆.

36.

---

ဘဝတိ အစ္ဆရိယဗ္ဘုတမင်္ဂလ-ဆဏမဟုဿဝကေဠိနိရန္တရံ,တိဘုဝနံ သုဂတေ သုဂတေ ပထေဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

සුගතයන් වහන්සේ මඟ වඩිනා කල්හි, මුළු තුන්ලෝකයෙහි ම අසිරිමත් වූ ද පුදුම එලවන සුළු වූ ද මංගල උත්සව හා ක්‍රීඩා නිරන්තරයෙන් සිදුවේ. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၃၇.

37.

---

သိဝ မသင်္ခတဓာတု မနုတ္တရံပရမသုန္ဒရဌာန မနာသဝံ,ဝိဂတဇာတိဇရာမရဏံ ဂတောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

ශාන්ත වූ, අසංඛත වූ, අනුත්තර වූ ද අතිශයින් ම සුන්දර වූ ද කෙලෙස් රහිත වූ ද ජාති ජරා මරණ රහිත වූ නිර්වාණ ක්ෂේම භූමියට පැමිණි සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၃၈.

38.

---

မုရဇဒုန္ဒုဘိဆိဒ္ဒ မိဝေါ’ပရိနဘသိ ယာဝဘဝဂ္ဂ မသံဝုဋံ,ဝိဝဋ ကမေတိ ယဒုဗ္ဘဝပင်္ကဇ-ပမိတိယာ ဇိနသင်္ခ မပါဒိသေ;

()

බෙරයක සිදුරක් මෙන් ඉහළ අහසෙහි භවාග්‍රය දක්වා ම විවෘත වූ, නිර්වාණ ධාතුවට පැමිණි ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේගේ ඒ උතුම් බෝධි මණ්ඩලය;

---

၃၉.

39.

---

ယဒပိ မဏ္ဍနဘုမိ သုဗောဓိယာအစလဌာန မနညဝလဉ္ဇိယံ,လလိတပိဉ္ဇကလာပနိဘော ယဟိံဝိဇယဗောဓိ ဣဒါနိ’ပိ ရာဇတေ;

()

යම් බෝධි මණ්ඩලයක් අචල වූ ද අන්‍යයන් විසින් පරිභෝග නොකළ හැක්කා වූ ද, මනහර මොනර පිල් කළඹක් බඳු වූ ජය ශ්‍රී මහා බෝධීන් වහන්සේ අදටත් බබළන්නා වූ ද ඒ උතුම් භූමියට;

---

၄၀.

40.

---

ပဌမ မုဗ္ဘဝ မန္တပဘင်္ဂုရံဝသုမတီယုဝတိဟဒယောပမံ,တဒ’ပိ ကသုန္ဒရဌာန မုပါဂတောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

මිහිකත නමැති තරුණියගේ හෘද වස්තුව බඳු වූ, ලෝකෝත්පත්තියේ දී ප්‍රථමයෙන් ම පහළ වන්නා වූ ඒ අතිශයින් ම සුන්දර වූ ස්ථානයට (බෝධි මණ්ඩලයට) උන්වහන්සේ පැමිණි සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၄၁.

41.

---

ယဒပိ ဗောဓိပဒန္တိ ပဝုစ္စတိအရိယဉာဏမိဟဂ္ဂ မနုတ္တရံ,ယဒ’ပိ ဉာဏ မနာဝရဏံ တထာနိခိလဉေယျပထာ’နတိဝတ္တနံ;

()

යම් බෝධියක් යැයි කියනු ලබන මෙලොව උතුම් ම වූ අනුත්තර ආර්ය ඥානය ද, සියලු දතයුතු ධර්මයන් විනිවිද දකින ආවරණ රහිත වූ ඒ සර්වඥතා ඥානය ද,

---

၄၂.

42.

---

ပုရိမဇာတိသု ပူရိတပါရမိ-ဗလဝပစ္စယသန္တိပရာယဏော,တဒ’ပိ သုန္ဒရဌာန မုပါဂတောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

පෙර ජාතීන්හි පුරන ලද පාරමිතාවන්ගේ බලවත් ප්‍රත්‍යයන්ගෙන් ශාන්තිය උදෙසා උන්වහන්සේ ඒ සුන්දර වූ බෝධි ඥානයට පැමිණි සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၄၃.

43.

---

အရိယမဂ္ဂစတုက္ကပဟီဏကံနပုနရေ’တိ ကိလေသဂတံ သတံ,အပုနရာဂမနံ သုဂတော ယတောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

සිව්වැදෑරුම් ආර්ය මාර්ගයන් විසින් ප්‍රහීණ කරන ලද කෙලෙස් සමූහයා වෙත නැවත නොපැමිණෙන බැවින් ද, නැවත නොඑන ගමනකින් වැඩි බැවින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၄၄.

44.

---

သုမတိ သုဌုဂတော ပဏိဓာနတောပ္ပဘုတိ ယာဝ ဇယာသနုပါသနံ,တိဒသပါရမိယော ပရိပူရယံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

මහා ප්‍රඥාවෙන් යුත් බුදුරජාණන් වහන්සේ, අභිනීහාරයේ සිට ජය ශ්‍රී මහා බෝධි මණ්ඩලයෙහි වැඩසිටීම දක්වා තිස් පෙරුම් දම් මැනවින් පුරමින් යහපත් ගමනක් වැඩි සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၄၅.

45.

---

တဒုဘယန္တဘဝါဘဝဒိဋ္ဌိယောအနုပဂမ္မ ဂတော ဟိတမာဝဟံ,ပဋိပဒါယ ဟိ သုဋ္ဌုတရာယ ယောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

භව සහ අභව (ශාස්වත හා උච්ඡේද) යන අන්ත දෙකට නොපැමිණ, ලෝකයාට යහපත සලසන්නා වූ අතිශයින් ම යහපත් වූ මධ්‍යම ප්‍රතිපදාවෙන් වැඩි සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၄၆.

46.

---

ရုစိရဘာရတိဘတ္တုတိဘောစတု-ပရိသမဇ္ဈဂတော ဝိယကေသရိ,ဂဒတိ ဝီတဘယော ဂိရမာသဘိံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

මනහර වූ ද ශ්‍රේෂ්ඨ වූ ද වචන ඇති උන්වහන්සේ, සිව්වනක් පිරිස මැද සිංහයෙකු මෙන් බිය රහිතව උදාර වූ වචන පවසන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၄၇.

47.

---

သုရဘိနာ မုခတာမရသေ ဝစီ-သုစရိတပ္ပဘဝေန သုဘာသိတံ,ဂဒတိ ဓမ္မသဘံ ပရိဝါသယံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

සුවඳවත් වූ මුඛ පද්මයෙන් නික්මෙන, වාග් සුචරිතයෙන් උපන් සුභාෂිත වචන දහම් සභාව සුවඳවත් කරමින් පවසන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၄၈.

48.

---

ရတိကရံ ကရဝီကဝိရာဝတောပဋုတရံ သုတရံ သရသံ ဂိရံ,ဂဒတိ သောတရသံ ပရိသတ္တရေဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

කරවි කූජනයටත් වඩා මිහිරි වූ ද පැහැදිලි වූ ද රසවත් වූ ද ඇසීමට ප්‍රිය වූ ද දේශනාව පිරිසගේ ශ්‍රවණේන්ද්‍රියන් පිනවමින් පවසන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၄၉.

49.

---

ဂဒတိ သဗ္ဗဝစီဒုရိတေဟိ ယောပဝိရတော အဘိသန္ဓိယ ဘိန္ဒိယ,အဝိတထေန တထဉ္စ ကထံကထာဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

සියලු වාග් දුශ්චරිතයන්ගෙන් වැළකී, සැක දුරු කරමින් ද සත්‍ය වූ ද තථ්‍ය වූ ද වචන ම දේශනා කරන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၅၀.

50.

---

ထိရကထံ နကဒါဝိ ဝိသံဝဒေါဂဒတိ ပစ္စယိကံ အစလာစလံ,ပရိသဂေါ စတုသစ္စဒသော သဒါဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

කිසි කලෙකත් බොරු නොකියන්නා වූ, ස්ථිර වූ, විශ්වාසදායක වූ ද අචල වූ ද වචන පවසමින්, සතර සත්‍යය අවබෝධ කර දෙමින් පිරිස මැද දේශනා කරන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၅၁.

51.

---

သဟိတဘိန္နဇနေသုဒယာပရောအနုပဒါနိယမေဝ’ဘိသန္ဓိယံ,ဂဒတိယောဝစနံပဋိဂဏှိယံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

සමගි වූවන් ආරක්ෂා කිරීමටත්, බිඳුණු අය සමගි කිරීමටත් දයානුකම්පාවෙන් යුතුව, සිත් බඳින්නා වූ ද පිළිගත යුතු වූ ද වචන පවසන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၅၂.

52.

---

ပိယကရံ သုကုမာရတရံ ဂိရံသုတိသုခံ သုဂမံ ဟဒယင်္ဂမံ,ဂဒတိ နေလ မနေလဂလံ ယတောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

කනට සුව දෙන, පහසුවෙන් තේරුම් ගත හැකි, හෘදයාංගම වූ ද, දොස් රහිත වූ ද, මිහිරි වූ ද ප්‍රිය උපදවන වචන පවසන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၅၃.

53.

---

ဝိဟိတဝါဏိဝိလာသိနိသင်္ဂမောသုမတိ သာမယိကံ သမယံ ဝိဒူ,ဂဒတိ ဘုတ ပဝတ္တိ မနညထာဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

මහා ප්‍රඥාවෙන් යුත්, සුදුසු කාලය මැනවින් දන්නා වූ උන්වහන්සේ, මනහර වචන විලාසයෙන් යුක්තව, සිදුවීම් ඇති සැටියෙන් ම වෙනස් නොකොට පවසන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၅၄.

54.

---

ဂဒတိ ဉေယျပဒတ္ထဝိဒေါ သဒါဇနဟိတတ္ထ မနတ္ထပနူဒနံ,ဂဒိတ မတ္ထဂတံ ဥဘယတ္ထဒံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

දතයුතු සියලු අර්ථයන් දන්නා වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ, ජනයාගේ යහපත පිණිස ද අයහපත දුරු කරනු පිණිස ද දෙලොව අර්ථය සලසන අර්ථවත් වචන ම පවසන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၅၅.

55.

---

သကလသင်္ခတဓမ္မဝိမုတ္တိယာဂဒတိ ဒမ္မ မသင်္ခဓာတုယာ,အရိယမဂ္ဂဖလေဟိ’ပိ နိဿိတံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

සියලු සංඛත ධර්මයන්ගෙන් මිදීම පිණිස ද, අසංඛත ධාතුව (නිර්වාණය) සහ ආර්ය මාර්ග ඵලයන් ඇසුරු කළා වූ ද උතුම් ධර්මය ම දේශනා කරන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၅၆.

56.

---

ဝိနယဝါဒိ ဝိနေယျဇနေ ယတောဝိနယနတ္ထ မနတ္တနယတွိတံ,ဝိနယနိဿိတကံ ဂဒတေ ကထံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

විනයවාදී වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ, හික්මවිය යුතු ජනයා හික්මවීම පිණිස ම, ආත්මාර්ථයෙන් තොර වූ විනය ඇසුරු කළ කථාවන් ම පවසන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၅၇.

57.

---

ဟဒယကောသနိဓာနဝတိံ သဒါသဒုပမံ ပရိယန္တဝတိံ ကထံ,ဂဒတိ မဉ္ဇုဂဒေါ ဝဒနံ ဝရောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

මිහිරි වචන ඇති, උතුම් මුඛයක් ඇති උන්වහන්සේ, සදාකාලිකව හදවත නමැති සේප්පුවෙහි තැන්පත් කර තැබිය යුතු වූ ද, සුදුසු උපමා සහිත වූ ද, සීමා සහිත (ප්‍රමාණවත්) වූ ද වචන පවසන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၅၈.

58.

---

မုနိ ရသင်္ကုဝိတာနနပင်္ကဇောပုရိမမေဝ ဂိရံ ပရိသန္တရေ,ဂဒတိ အဋ္ဌဝိဓင်္ဂိကက မာသဘိံဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

කිසිවිටෙකත් මැලවී නොයන මුඛ පද්මයක් ඇති මුනිඳුන් වහන්සේ, පිරිස මැද පෙරටුව ම අංග අටකින් යුත් උදාර වූ ස්වරයෙන් වදාරන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၅၉.

59.

---

အဝိတထံ ဝိတထမ္ပိ နိရတ္ထက-မပိ ကထံ သုဏတံ ပိယ မပ္ပိယံ,နဟိဝဒန္တိ ကဒါစိ တထာဂတာဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

අසන්නන්ට ප්‍රිය වුව ද අප්‍රිය වුව ද, අසත්‍ය වූ ද අනර්ථකාරී වූ ද කිසිදු වචනයක් තථාගතයන් වහන්සේලා කිසිම කලෙකත් වදාරන්නේ නැත. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၆၀.

60.

---

အဝိတ္ထံ သုဏတံ ပကိယ မပ္ပိယံအဘိဝဒန္တီ သဒတ္ထသိတံ ကထံ,ယ’ဒဟိဝေါဟရဏေ သမယညုနောဣတိပိ သော သုဂတော သုဂတော သိယာ;

()

අසන්නන්ට ප්‍රිය වුව ද අප්‍රිය වුව ද, සත්‍ය වූ ද අර්ථවත් වූ ද වචනය ව්‍යවහාර කිරීමට සුදුසු කාලය දැන උන්වහන්සේ වදාරන සේක. එහෙයින් ද උන්වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

၆၁.

61.

---

တာယ တာယ’ဘိသာဝယံ ဇနတံ သကာယ နိရုတ္တိယာဧဟိသာဂတဝါဒိ ဂေါတမဂေါတ္တကေတု တထာဂတော,မူလမာဂဓိဘာသယာ ဂဒတေ သဘံ ကပရိတောသယံတေန သော ဘုဝနတ္တယေ သုဂတော သိယာတိ သုဝိဿုတော;

()

එම ඒ ජනයා තමන්ගේම නිරුක්තියෙන් (භාෂාවෙන්) අමතන්නා වූ, 'එන්න, සාදරයෙන් පිළිගනිමි' යි පවසන සුලු වූ, ගෝතම ගෝත්‍රයට ධජයක් බඳු වූ ඒ තථාගතයන් වහන්සේ මුල් මාගධී භාෂාවෙන් සකල සභාවක්ම සතුටු කරමින් දේශනා කරන සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ තුන් ලොවෙහි 'සුගත' යැයි ඉතා පතළ වූ සේක.

---

၆၂.

62.

---

လောကံ လောကပ္ပဘဝံလောကနိရောဓဉ္စ လောကမောက္ခူပါယံ,စတုဘီ အဘိသမယေဟိနာထော သမ္မာ ဂတော တတော သော သုဂတော;

()

ලෝකයද, ලෝකයාගේ හටගැනීමද, ලෝක නිරෝධයද, ලෝකයෙන් මිදීමේ උපකාරී මාර්ගයද යන මේ සතර ආර්ය සත්‍යයන් සතර ආකාර අවබෝධයන්ගෙන් මැනවින් අවබෝධ කොට ගිය හෙයින්, ඒ ලෝකනාථයන් වහන්සේ 'සුගත' නම් වන සේක.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာန ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေက နိဒါနေ ဘဂဝတော သုတဂေါတိ ပညတ္တိယာ အဘိဓေယ ပရိဒီပေါ. ဗာဝီသတိမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවි ජනයාගේ හදවත්වලට ආනන්දය දෙන කාරණයක් වූ, මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් විරචිත ජිනවංශදීපයෙහි, සන්තිකේ නිදානයෙහි භගවතුන් වහන්සේගේ 'සුගත' යන ප්‍රඥප්තියේ අර්ථය පැහැදිලි කිරීම නම් වූ විසිදෙවන සර්ගයයි.

---

တံခေါ ပန ဘဝန္တံ ဂေါတမံ ဧဝံ ကလျာဏော ကိတ္တိသဒ္ဒေါ အဗ္ဘုဂ္ဂတော. ဣတိပိသော ဘဂဝါ လောကဝိဒူတိ.

ඒ භාග්‍යවත් ගෞතමයන් වහන්සේ පිළිබඳව මෙබඳු යහපත් කීර්ති ඝෝෂාවක් පැතිර ගියේය: 'ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මෙසේද ලෝකවිදූ වන සේක' යනුවෙනි.

---

၁.

1.

---

တဿ သ (ဒေါဓက) လက္ခဏစာရု-စက္ကဝရ’င်္ကိတပါဒတလဿ,လောကဝိဒူ’တိပိ ယာဝ ဘဝဂ္ဂါဧကသိလောကရဝေါ ဥဒပါဒိ;

()

උතුම් වූ මංගල චක්‍ර ලක්ෂණයෙන් අලංකාර වූ ශ්‍රී පතුල් ඇති ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේට 'ලෝකවිදූ' යන මේ ඒකාකාරී කීර්ති රාවය භවග්‍රය දක්වාම පැනනැංගේය.

---

၂.

2.

---

လက္ခဏမူလနိရောဓနိရောဓော-ပါယဝသေန ပကိ လောကကမသေသံ,ယော ပဋိဝိဇ္ဈိ တိလောကဟိတော ကဃောလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

ත්‍රිලෝකහිතෛෂී වූ යම් බුදුරජාණන් වහන්සේ කෙනෙක් ලෝකයෙහි (සංස්කාර ලෝකයාගේ) ලක්ෂණය, හේතුව, නිරෝධය සහ නිරෝධයට පත්වීමේ මාර්ගය යන ක්‍රමයෙන් මුළු මහත් ලෝකයම අවබෝධ කළ සේක්ද, එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၃.

3.

---

လောကမိဓေဝ ကလေဗရမတ္တေလောကနိဒါနနိရောဓမဝေဒိ,လောကနိရောဓကရံက ပဋိပတ္တိံလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

යම් බුදුරජාණන් වහන්සේ කෙනෙක් මේ බඹයක් පමණ වූ ශරීරය තුළම ලෝකයද, ලෝකයේ හටගැනීමද, ලෝක නිරෝධයද, ලෝක නිරෝධය කරන ප්‍රතිපදාවද අවබෝධ කළ සේක්ද, එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၄.

4.

---

လောကမဟမ္ဗုဓိပါရဂု သတ္တ-သင်္ခတဘာဇနလောကပဘေဒံ,သော ဘဂဝါ’နဝသေသမဝေဒိလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

ලෝකය නැමති මහා සාගරයෙන් එතෙර වූ ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සත්ව ලෝකය, සංස්කාර ලෝකය සහ අවකාශ (භාජන) ලෝකය යන ලෝක ප්‍රභේදයන් ඉතිරි නැතිව අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၅.

5.

---

သော ဟိ ဘဝါဘဝဒဋ္ဌိသဘာဝ-ဉာဏနုလောမိကခန္တိပဘေဒံ,အာသယဓမ္မ မဗုဇ္ဈိ ပဇာနံလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සත්ත්වයන්ගේ භවාභව දෘෂ්ටි ස්වභාවයද, ඥානයට අනුකූල වූ ක්ෂාන්තීන්ගේ (ඉවසීම්වල) ප්‍රභේදයන්ද, සත්ත්වයන්ගේ ආශය ධර්මයන්ද අවබෝධ කරගත් සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၆.

6.

---

ပါတုဘဝံ သတိ ကာရဏလာဘေသတ္တဝိဓာနုသယမ္ပိ ဇနာနံ,သော ပဋိဝိဇ္ဈိ ဝိစဋ္ဋိတလောကောလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

ලෝකයේ කෙලෙස් දුරු කළ ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සුදුසු හේතු ලැබුණු කල්හි ජනයා කෙරෙහි පැනනගින සප්තවිධ අනුසය ධර්මයන්ද අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၇.

7.

---

ရဇ္ဇနဒုဿနမုယှနသဒ္ဓါ-ဗုဒ္ဓိဝိတက္ကဝိမိဿဝသေန,သော စရိတံ ပဋိဝိဇ္ဈိ ပဇာနံလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ, ()

උන්වහන්සේ සත්ත්වයන්ගේ රාගය, ද්වේෂය, මෝහය, ශ්‍රද්ධාව, බුද්ධිය, විතර්කය සහ ඒවායේ මිශ්‍ර වීම් වශයෙන් වන චරිතයන් අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၈.

8.

---

ဟီနပဏီတ’ဓိမုတ္တိဝသေနဒုဗ္ဗိဓမေဝ’ဓိမုတ္တိ မဝေဒိ,လောကနိရုတ္တိဝိဒေါ ဇနတာယလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

ජනයාගේ ලෝක ව්‍යවහාරයන් (නිරුක්තීන්) දන්නා වූ උන්වහන්සේ, හීන හා ප්‍රණීත වශයෙන් සත්ත්වයන්ගේ ද්විවිධ වූ අධිමුක්තීන් (කැමැත්තන්) ද අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၉.

9.

---

အပ္ပရဇက္ခ မနုဿဒပါပံဥဿဒပါပ မုဠာရရဇက္ခံ,ဒုဗ္ဗိဓလောကမဗုဇ္ဈိ ယတောသောလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

යම් හෙයකින් උන්වහන්සේ කෙලෙස් දූවිලි අල්ප වූද අකුසල් අඩු වූද, කෙලෙස් දූවිලි බහුල වූද අකුසල් බහුල වූද වශයෙන් වූ ද්විවිධ ලෝකය අවබෝධ කළ සේක්ද, එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၁၀.

10.

---

ဣန္ဒြိယပုဗ္ဗပရောပရိယတ္တိ-ဉာဏပဘော တိခိဏိန္ဒြိယလောကံ,သော ပဋိဝိဇ္ဈိက မုဒိန္ဒြိယလောကံလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

ඉන්ද්‍රිය පරෝපරියත්ත ඥානාලෝකය ඇති ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ තියුණු ඉන්ද්‍රියයන් ඇති ලෝකයද, මෘදු ඉන්ද්‍රියයන් ඇති ලෝකයද අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၁၁.

11.

---

ဝဋ္ဋဝိဝဋ္ဋပတိဋ္ဌ မသာဓု-သာဓုသဘာဝဂတံ ဘဂဝါ သော,ဒွါက္တိကေ’တရလောက မဝေဒိလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සංසාරය හා නිවනෙහි පිහිටි අසත්පුරුෂ හා සත්පුරුෂ ස්වභාවයට පත් වූ ද්විවිධ වූද, ත්‍රිවිධ වූද, වෙනත් වූද ලෝකය අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၁၂.

12.

---

သာဓုပသတ္ထသဒတ္တနိယာမံဉာပယိတုံ သုကရာသုကရမ္ပိ,သတ္တနိကာယမဝေဒိ ယတော သောလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

යම් හෙයකින් උන්වහන්සේ සත්පුරුෂයන් විසින් පසසන ලද ස්වකීය අර්ථය (යහපත) අවබෝධ කරවීමට පහසු වූද, අපහසු වූද සත්ත්ව සමූහයා පිළිබඳව අවබෝධ කළ සේක්ද, එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၁၃.

13.

---

ကမ္မကိလေသဝိပါကဝိဗန္ဓ-မုတ္တျဝိမုတ္တိဂတေ ပဋိဝိဇ္ဈိ,ဘဗ္ဗဇနေယ မဘဗ္ဗဇနေ သောလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ කර්ම, කෙලෙස් හා විපාක නමැති බාධකයන්ගෙන් මිදුණු හා නොමිදුණු ස්වභාවයද, භව්‍ය වූ (නිවන් ලැබීමට සුදුසු) සහ අභව්‍ය වූ (නිවන් ලැබීමට නුසුදුසු) ජනයාද අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၁၄.

14.

---

နိပ္ဖလတာယ နဝုတ္တမနန္တ-သတ္တပမာဏ မနာဝရဏေန,ဉာဏဗလေန သယံ ဝိဒိတံဟိလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

නිස්ඵල නොවන පරිදි, කෙළවරක් නැති අනන්ත සත්ත්ව ප්‍රමාණය තමන් වහන්සේගේ අනාවරණ ඥාන බලයෙන් ස්වයංභූ ව්‍යවහාරයෙන් අවබෝධ කරගත් හෙයින්, උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၁၅.

15.

---

ဝုတ္တနယေနိ’ဟ သော မုနိ သတ္တ-လောကမနေကဝိဓံ ပဋိဝိဇ္ဈိသတ္တနိကာယသရောဇဝနေ’ဏောလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

සත්ත්ව සමූහයා නැමති පියුම් වනයට සූර්යයෙකු බඳු වූ ඒ මුනිවරයාණන් වහන්සේ මෙහි කියන ලද ක්‍රමයෙන් අනේකවිධ වූ සත්ත්ව ලෝකය අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၁၆.

16.

---

ပစ္စယသဏ္ဌိတိကံ ပဋိဝိဇ္ဈိသင်္ခတလောကမသင်္ခတဒဿိ,ဧကဝိဓမ္ပျဝရောပိတလောကောလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

අසංඛතය (නිවන) දකින්නා වූ, සංස්කාර ලෝකයෙහි පවතින ප්‍රත්‍යයන්ගෙන් හටගත් ස්වභාවය අවබෝධ කළා වූ, එක් ආකාරයකින් වර්ග කරන ලද ලෝකයද අවබෝධ කළ ඒ මුනිවරයාණන් වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၁၇.

17.

---

ရုပ္ပဏလက္ခဏတော’ခိလရူပံနာမသလက္ခဏတော စတုနာမံ,ဒုဗ္ဗိဓလောက မဝေဒိ မုနိန္ဒောလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

මුනින්ද්‍රයන් වහන්සේ රූපයෙහි වෙනස් වන (රුප්පන) ලක්ෂණයෙන් මුළු රූප ලෝකයද, නාමයෙහි නැමෙන (නමන) ලක්ෂණයෙන් සතර ආකාර නාම ධර්මයන්ද යන ද්විවිධ ලෝකය අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၁၈.

18.

---

လောကဟိတော သုခဒုက္ခမုပေက္ခာ-ဝေဒယိတတ္တိကတော သုဝိဘတ္တံ,သော ဘဂဝါ ကပဋိဝိဇ္ဈိ တိလောကံလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

ලෝකයට හිතෛෂී වූ ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සැප, දුක් සහ උපේක්ෂා යන ත්‍රිවිධ වේදනාවන්ගෙන් මැනවින් බෙදා දක්වන ලද තුන් ලෝකය අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၁၉.

19.

---

ပဉ္စဝိဓံက မုနိ ဗန္ဓဝသေနာ-ဟာရဝသေန စတုဗ္ဗိဓလောကံ,လောကပဒီပနိဘော ပဋိဝိဇ္ဈိလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

ලෝකයට ප්‍රදීපයක් බඳු වූ ඒ මුනිවරයාණන් වහන්සේ බන්ධන වශයෙන් පස් වැදෑරුම් වූද, ආහාර වශයෙන් සතර වැදෑරුම් වූද ලෝකය අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၂၀.

20.

---

အဒွယဝါဒိ သဠာယတနာချ-ဆဗ္ဗိဓလောကမဝေဒိ ဇိနော သော,သတ္တဝိဓမ္ပိ မနဋ္ဌိတိလောကံလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

අද්වයවාදී වූ ඒ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ සළායතන නම් වූ සවැදෑරුම් ලෝකයද, සප්තවිධ විඤ්ඤාණට්ඨිති (සිත පිහිටන තැන්) ලෝකයද අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၂၁.

21.

---

လာဘပဘုတိက မဋ္ဌဝိဓမ္ပိလောကသဘာဝမဝေဒိ ယတော သော,သကျမုနီ နဝသန္တနိဝါသေလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

යම් හෙයකින් ඒ ශාක්‍යමුනීන්ද්‍රයන් වහන්සේ ලාභ ආදී අට වැදෑරුම් ලෝක ධර්ම ස්වභාවයද, නවවිධ සත්ත්වාවාසයන්ද අවබෝධ කළ සේක්ද, එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၂၂.

22.

---

သော ဒသဗာရသဓာ’ယတနာနံဘေဒဝသေန တိလောကပဒီပေါ,လောကမဝေဒိ တိလက္ခဏဝေဒီလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

ත්‍රිලක්ෂණය අවබෝධ කළා වූ, තුන් ලොවට ප්‍රදීපයක් බඳු වූ ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ දොළොස් වැදෑරුම් ආයතන භේදයන්ගෙන් මුළු ලෝකය අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၂၃.

23.

---

ဓာတုဝသေန ယတော သုဝိဘတ္တံလောက မထ’ဋ္ဌဒသပ္ပရိမာဏံ,သင်္ခတလောကဘိဒေါ ပဋိဝိဇ္ဈိလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

යම් හෙයකින් සංස්කාර ලෝකය බිඳලූ ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ධාතු වශයෙන් මැනවින් බෙදන ලද අටළොස් වැදෑරුම් ලෝකය අවබෝධ කළ සේක්ද, එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၂၄.

24.

---

သော မဏိကဉ္စနရူပိယမုတ္တာ-သင်္ခပဝါလသိလာကဌလာဒိံ,လောကမဝေဒိ အတိန္ဒြိယဗဒ္ဓံလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මැණික්, රන්, රිදී, මුතු, සක්, පබළු, ගල්, කැට ආදී වූ ඉන්ද්‍රිය බද්ධ නොවන (අචේතනික) ලෝකය අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၂၅.

25.

---

ရုက္ခလတာဖလပလ္လဝပတ္တ-ပုပ္ဖပကရာဂပဘေဒဝသေန,သော သုခုမန္တရလောကမဝေဒိလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ගස්, වැල්, ගෙඩි, දළු, කොළ, මල් සහ ඒවායේ වර්ණ ප්‍රභේදයන්ගෙන් යුත් සියුම් අභ්‍යන්තර ලෝකය අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၂၆.

26.

---

ယတ္တကမေဝု’တုဇဋ္ဌကလာပ-ရပဂတံ ဣဟဘာဇနလောကေ,ဝိဇ္ဇတိ တမ္ပဋိဝိဇ္ဈိ အသေသံလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိ တသ္မာ;

()

මේ භාජන (අවකාශ) ලෝකයෙහි පවත්නා වූ, උතුජ අෂ්ට කලාපයන්ගෙන් යුත් යම් තාක් රූප සමූහයක් වේද, ඒ සියල්ල ඉතිරි නැතිව අවබෝධ කළ හෙයින්, උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၂၇.

27.

---

သော ဘဂဝါ ဟိမဝတ္တ ပမာဏံအဋ္ဌမဟာနိရယာဒိ ပမာဏံ,နာဂသုပဏ္ဏဝိမာန ပမာဏံဗြဟ္မသုရာသုရလောက ပမာဏံ;

()

ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ හිමාලයේ ප්‍රමාණයද, අට මහ නිරයන්ගේ ප්‍රමාණයද, නාගයන්ගේ හා සුපර්ණයන්ගේ (ගුරුළන්ගේ) විමානවල ප්‍රමාණයද, බ්‍රහ්ම, සුර (දේව) හා අසුර ලෝකයන්ගේ ප්‍රමාණයද,

---

၂၈.

28.

---

ပံသုဇလာနိလဘုမိ ပမာဏံဒီပသဝန္တိသမုဒ္ဒ ပမာဏံ,မေရုမဟိဓရကူဋ ပမာဏံကပ္ပတရူရဝိစန္ဒ ပမာဏံ;

()

පස්, ජලය, වායුව හා පෘථිවියේ ප්‍රමාණයද, මහාද්වීපයන්ගේ, ගංගාවන්ගේ හා සාගරයේ ප්‍රමාණයද, මහාමේරු පර්වතයේ හා පර්වත කූටයන්ගේ ප්‍රමාණයද, කල්පවෘක්ෂයන්ගේ, සූර්යයාගේ හා චන්ද්‍රයාගේ ප්‍රමාණයද,

---

၂၉.

29.

---

ပစ္စယသင်္ခတဓမ္မသမုဟံဘာဇနလောကဂတံ သကလမ္ပိ,ဥဒ္ဓမဓောတိရိယံပဋိဝိဇ္ဈိလောကဝိဒူတိ ပဝုစ္စတိတသ္မာ;

()

භාජන ලෝකයට අයත්, ප්‍රත්‍යයන්ගෙන් හටගත් සකල විධ සංස්කාර ධර්ම සමූහයම උඩ, යට සහ සරස (සතර දිග) යන හැම තැනින්ම අවබෝධ කළ හෙයින්, උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

၃၀.

30.

---

လောကာလောကကရော တိလောကတိလကောသော သတ္တလောကံ ဣမံဗုဇ္ဈိတ္ထာ’နုသယာသယာဒိဝိဓိနာ သင်္ခါရလောကံ တထာ,အာဟာရာဒိပမာဏတာဒိဝိဓိနာ ဩကာသလောကံ ယတောတသ္မာ လောကဝိဒူတိ ဝုစ္စတိ ဇိနော သင်္ခါရလောက’န္တဂေါ;

()

ලෝකයට ආලෝකය ලබා දෙන, තුන් ලොවට තිලකයක් බඳු වූ, සංස්කාර ලෝකයාගේ කෙළවරට පත් වූ ඒ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ, ආශය හා අනුසය ආදී ක්‍රමයන්ගෙන් මේ සත්ත්ව ලෝකයද, එමෙන්ම සංස්කාර ලෝකයද, ආහාර ආදියේ ප්‍රමාණාත්මක බව ආදී ක්‍රමයෙන් අවකාශ ලෝකයද අවබෝධ කළ සේක. එහෙයින් උන්වහන්සේ 'ලෝකවිදූ' යැයි කියනු ලැබෙති.

---

ဣတိမေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေနိဒါနေ ဘဂဝတောလောကဝိဒူတိ နာမပညတ္တိယာ အဘိဓေယပရိဒီပေါ တေဝီသတိမောသဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවි ජනයාගේ හදවත්වලට ආනන්දය දෙන කාරණයක් වූ, මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් විරචිත ජිනවංශදීපයෙහි, සන්තිකේ නිදානයෙහි භගවතුන් වහන්සේගේ 'ලෝකවිදූ' යන නාම ප්‍රඥප්තියේ අර්ථය පැහැදිලි කිරීම නම් වූ විසිතුන්වන සර්ගයයි.

---

တံခေါ ပန ဘဝန္တံ ဂေါတမံ ဧဝံ ကလျာဏော ကိတ္တိသဒ္ဒေါ အဗ္ဘုဂ္ဂတော ဣတိပိ သော ဘဂဝါ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထီတိ.

ඒ භාග්‍යවත් ගෞතමයන් වහන්සේ පිළිබඳව මෙබඳු යහපත් කීර්ති ඝෝෂාවක් පැතිර ගියේය: 'ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මෙසේද අනුත්තරෝ පුරිසදම්මසාරථී වන සේක' යනුවෙනි.

---

၁.

1.

---

အဘာဝတော ပရမတရဿ ကဿစိဇနဿ သဂ္ဂုဏဝိသရေဟိ အတ္တနာ,သမာသနိဗ္ဗစနနယေန သော မုနိအနုတ္တရော သသိ (ရုစိရာ)’နနမ္ဗုဇော;

()

යහපත් ගුණ සමූහයෙන් තමන් වහන්සේට වඩා උතුම් වූ වෙනත් කිසිදු පුරුෂයෙකු නොමැති හෙයින්, චන්ද්‍රයා බඳු සුන්දර මුහුණක් ඇති ඒ මුණිවරයාණන් වහන්සේ ව්‍යාකරණ නීති ව්‍යුත්පත්ති ක්‍රමයෙන් ද 'අනුත්තර' (තමන්ට වඩා උතුමෙකු නැති) වන සේක.

---

၂.

2.

---

တထာဟိ သော နရဟရိ သီလသမ္ပဒါ-ဂုဏေနိ’မံ အဘိဘဝတေ သဒေဝကံ,သမာဓိနာ ဝရမတိယာ ဝိမုတ္တိယာဝိမုတ္တိဒဿနဂုဏသမ္ပဒါယပိ;

()

එසේ හෙයින්, ඒ නරශ්‍රේෂ්ඨ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ තමන් වහන්සේගේ ශීල සම්පත්තිය නමැති ගුණයෙන් ද, සමාධියෙන් ද, උතුම් ප්‍රඥාවෙන් ද, විමුක්තියෙන් ද, විමුක්ති ඥානදර්ශන ගුණ සම්පත්තියෙන් ද දෙවියන් සහිත මේ ලෝකය අභිබවා සිටින සේක.

---

၃.

3.

---

ယတော နဝိဇ္ဇတိ အဓိသီလသမ္ပဒါ-သမာဓိဓိပဘုတိဂုဏေဟိ တဿမော,ကုတောနု ဝိဇ္ဇတိ’ဟ တဒုတ္တရီတရောသိယာ တတောပျ’ယ မသမော မဟာမုတိ;

()

යම් හෙයකින් අධිශීල සම්පත්තිය, සමාධිය ආදී ගුණයන්ගෙන් උන්වහන්සේට සමාන වූවෙක් නොලැබේ ද, එසේ කල උන්වහන්සේට වඩා උතුම් වූවෙක් මෙහි කෙසේ නම් ලැබේද? එහෙයින් මේ මහා මුනිවරයාණන් වහන්සේ අසම වන සේක.

---

၄.

4.

---

နိရူပမော အသမမုနီဟိ သောမုနိယတော သမော အသမသမော သိယာ တတော,တထာဂတဿိ’ဟ ဒုတိယဿ ကဿစိအဘာဝတော အဒုတိယကော တထာဂတော;

()

අසම වූ මුනිවරුන් හා සම වූ හෙයින් ඒ මුනිවරයාණන් වහන්සේ නිරූපම වන සේක, එබැවින් 'අසමසම' වන සේක. මෙලොව දෙවැනි තථාගතවරයෙකු නොමැති බැවින් තථාගතයන් වහන්සේ අද්විතීය වන සේක.

---

၅.

5.

---

ယတော နဝိဇ္ဇတိ ပဋိမာပိ တဿမာသမော တဒါ’သမတနုသမ္ပဒါယပိ,သဟာယကော နဟိ ပဋိဝိဒ္ဓဗောဓိယာတတော ယမပ္ပဋိမ’သဟာယကော မုနိ;

()

උන්වහන්සේට සමාන වූ උපමාවක් නොමැති හෙයින් ද, අසම දේහ සම්පත්තියෙන් සමාන වන බැවින් ද, අවබෝධ කරගත් බෝධියෙහි කිසිදු සහායකයෙකු නොවූ බැවින් ද, ඒ මුනිවරයාණන් වහන්සේ අප්‍රතිම වූ ද සහාය රහිත වූ ද වන සේක.

---

၆.

6.

---

ကလေဗရေနပိ အဘိရူပဟာရိနာဂုဏေဟိ တပ္ပဋိသမပုဂ္ဂလော နဟိ,နစတ္ထိ ပါဝစနဝိဘာဂကပက္ပနေသယံ ဝိနာ ဘုဝိ ပဋိဘာဂပုဂ္ဂလော;

()

අතිශය මනහර වූ ශරීරයෙන් ද ගුණයන්ගෙන් ද උන්වහන්සේ හා සමාන පුද්ගලයෙක් නැත. ධර්ම විනය බෙදා දැක්වීමෙහි ලා උන්වහන්සේ හැර මෙලොව සමාන කළ හැකි වෙනත් පුද්ගලයෙක් ද නැත.

---

၇.

7.

---

အနညဂေါစရဝရဗောဓိသိဒ္ဓိယာသ’ဟံ သယမ္ဘုတိ ပဋိပုဂ္ဂလောနဟိ,ပဋိညမပ္ပယိတု မလံ သယံ ဝိနာ,အနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

අන්‍යයන්ට විෂය නොවන උතුම් බෝධිය සාක්ෂාත් කිරීමෙන්, උන්වහන්සේ 'මම ස්වයම්භූ වෙමි' යි ප්‍රතිඥා දීමට සමත් වූ සේක. උන්වහන්සේ හැර වෙනත් කිසිදු ප්‍රතිපුද්ගලයෙක් නැත. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၈.

8.

---

သုဒန္တပုဂ္ဂလဒမိတဗ္ဗပုဂ္ဂလေဒမေတိ သာရယတိ အဒန္တပုဂ္ဂလေ,ယတော ဇိနော ဝိနယနုပါယကောဝိဒေါအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

දමනය කිරීමේ ක්‍රමෝපායන්හි දක්ෂ වූ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ, නොදැමුණු පුද්ගලයන් දමනය කරන සේක, දැමුණු පුද්ගලයන් වඩාත් යහපතෙහි මෙහෙයවන සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၉.

9.

---

ယထာ ဟယေ မုဒုကဂုဏေခန သာရထိတထာဂတော သုဂတိကထာယ ဓမ္မိယာ,ဒမေတိ သာရယတိ တထာ တထာဂတေအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

රථ වාහකයෙකු මෘදු ගුණයෙන් අශ්වයන් දමනය කරන්නාක් මෙන්, තථාගතයන් වහන්සේ සුගතිගාමී වූ මෘදු ධර්ම කථාවෙන් විනෙය ජනයන් දමනය කරන සේක, මෙහෙයවන සේක. එබැවින් ද තථාගතයන් වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၁၀.

10.

---

ယထာ ဟယေ ဖရုသဂုဏေန သာရထိအပါယတဇ္ဇနဝိဓိနာ တထာဂတော,ဒမေတိ သာရယတိ တထာ တထာဂတေအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

රථ වාහකයෙකු රළු ක්‍රමවේදයෙන් අශ්වයන් දමනය කරන්නාක් මෙන්, තථාගතයන් වහන්සේ අපාය භය පෙන්වන රළු අවවාද ක්‍රමයන්ගෙන් විනෙය ජනයන් දමනය කරන සේක, මෙහෙයවන සේක. එබැවින් ද තථාගතයන් වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၁၁.

11.

---

အဒမ္မိယေ မုဒုဖရုသေန သာရထိယထာ’ဘိမာရယတိ တထာ တထာဂတော,ဇဟာတျ’နောဝဒိယ နစာနုသာသိယအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

අශ්ව සාරථියෙකු මෘදු හා රළු දෙවැදෑරුම් ක්‍රමයෙන් ද දමනය කළ නොහැකි අශ්වයා මරා දමන්නාක් මෙන්, තථාගතයන් වහන්සේ දමනය කළ නොහැකි පුද්ගලයාට අවවාද අනුශාසනා නොකොට අත්හැර දමන සේක (එය ආර්ය විනයෙහි මරා දැමීමකි). එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථi' වන සේක.

---

၁၂.

12.

---

ကရီ’ဘိဓာဝတိ ဒမကေန သာရိတောပုရတ္ထိမာဒိသု ဒိသမေဝ ကေဝလံ,အနုတ္တရေန ဟိ နရဒမ္မသာရထိ-ဇိနေန သာရိတပုရိသာနတာဒိသာ;

()

ඇත් දමන්නෙකු විසින් මෙහෙයවන ලද ඇතා නැගෙනහිර ආදී භෞතික දිශාවන් කරා පමණක් දිව යයි. එහෙත් අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි වූ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් මෙහෙයවන ලද පුරුෂයන්ගේ දිශාව එවැනි එකක් නොවේ.

---

၁၃.

13.

---

နိသဇ္ဇ ကတ္ထစိ သယနာသနမှိ တေဒိသာသု အဋ္ဌသု အတိသင်္ဂစာရိနော,ဝိဓာဝရေ တုရိတမနုတ္တရံ ဒိသံအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

යම් තැනක සෙනසුනක වැඩහිඳිමින්, අටදිශාවන්හි සැරිසරන සිත් ඇති ඒ මිනිසුන්ව වහාම අනුත්තර වූ දිශාව (නිර්වාණය) කරා මෙහෙයවන සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၁၄.

14.

---

ပတိဋ္ဌိတေ မုနိ’ရဓိသီလသိက္ခယာဝသီ’နုသာသိယ အဓိစိတ္တသိက္ခယာ,ယထာရဟံ ဒမယတိ ဘဗ္ဗပုဂ္ဂလေအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

මුනිවරයාණන් වහන්සේ භව්‍ය පුද්ගලයන් අධිශීල ශික්ෂාවෙහි පිහිටුවා, අධිචිත්ත ශික්ෂාවෙන් අනුශාසනා කොට, සුදුසු පරිදි දමනය කරන සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၁၅.

15.

---

သမာဟိတေ မုနိ ရဓိစိတ္တသိက္ခယာဝိပဿနာယ’ပိ သမဏေ’နုသာသိယ,ယထာရဟံ ဒမယတိ ဗောဓနာရဟေအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

අධිචිත්ත ශික්ෂාවෙන් සමාහිත වූ ශ්‍රමණයන් වහන්සේලාට විදර්ශනාවෙහි ද අනුශාසනා කොට, අවබෝධයට සුදුසු වූවන් නිසි පරිදි දමනය කරන සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၁၆.

16.

---

တထုပရူပရိ ပဋိဝေဓပတ္တိယာယထာက္ကမံ အနရိယသေက္ခပုဂ္ဂလေ,ဒမေတိ သော ဝိနယတိ လောကနာယကောအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ ()

ලෝකනාථ වූ උන්වහන්සේ, පිළිවෙළින් උත්තෝත්තර මාර්ගාවබෝධය පිණිස අනාර්ය ශේඛ්‍ය පුද්ගලයන් ක්‍රමයෙන් දමනය කරන සේක, විනයගත කරන සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၁၇.

17.

---

ဝိနေယျဗန္ဓဝမနကုန္ဒစန္ဒိမာဝိနေသိ ကောသလမဂဓာဓိပါဒယော,အနေကခတ္တိယပုရိသေ ဝိနာယကောအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

විනෙය ජනයාගේ මන නැමැති කුමුදු පිපිරවීමට සඳක් බඳු වූ නායකයාණන් වහන්සේ, කොසොල් මගධ රජුන් ආදී බොහෝ ක්ෂත්‍රිය පුරුෂයන් දමනය කළ සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၁၈.

18.

---

ကုဒိဋ္ဌိကုဉ္ဇရဟရိ ကူဋဒန္တဘုသုရာဒိဘူသုရပုရိသေ ဝိဘာဝိနောဇိနာသဘော ဝိနယိ ယတော’နုသာသိယအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

මිත්‍යා දෘෂ්ටි නමැති හස්තීන්ට සිංහයෙකු බඳු වූ, ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ කූටදන්ත වැනි බ්‍රාහ්මණයන් ද, දේව බ්‍රහ්මාදී නුවණැති පුරුෂයන් ද අවවාද කොට දමනය කළ සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၁၉.

19.

---

ဥပါလိနာမိကပမုခေ ဒုရာသဒေဝိနာယကော ဂဟပတိပဏ္ဍိတေ ပုထုဝိနေသိ သော ဥပနယနက္ခမေ ယတောအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

විනයධරයන් වහන්සේ, උපාලි ගෘහපති ඇතුළු දමනය කිරීමට අපහසු වූ බොහෝ පණ්ඩිත ගෘහපතියන් මාර්ගඵල ලැබීමට සුදුසු පරිදි දමනය කළ සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၂၀.

20.

---

အသစ္စဒိဋ္ဌိကမပိ သစ္စကဝှယံအနညဝေနယိကနိဂဏ္ဌနာယကံဝိနေသိ တပ္ပဘုတိဒိဂမ္ဗရေ ဇိနောအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

අසත්‍ය දෘෂ්ටි ඇති, අන්‍යයන් විසින් දමනය කළ නොහැකි වූ සච්චක නම් නිගණ්ඨ නායකයා ද, ඔහු ඇතුළු අනෙකුත් නිගණ්ඨයන් ද ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ දමනය කළ සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၂၁.

21.

---

ဇိနာသဘော သဘိယသုဘဒ္ဒသညိနောတပ္ပဿိနော တိမိသဘိဒေါ သဓမ္မိယာကထာယိ’တောဗဟိ သမဏေပိ သိက္ခယိအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

මෝහ අන්ධකාරය දුරු කරන ජිනර්ෂභයන් වහන්සේ, සභිය, සුභද්ද වැනි තාපසයන්ට ද, බාහිර ආගමික ශ්‍රමණයන්ට ද දහම් කථාවෙන් අවවාද කොට ශික්ෂණය කළ සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၂၂.

22.

---

ဒမေသိ သောမုနိ ဥရုဝေလကဿပ-ဂယာဒိကဿပဇဋိလာဒိကေ ယတော,ဇဋာဓရေ ဝိဇဋိတဇာလိနီဇဋောအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

තණ්හා ජාලය නමැති අවුල නිරවුල් කළ ඒ මුනිවරයාණන් වහන්සේ, ජටාධාරී වූ උරුවෙල කස්සප, ගයා කස්සප ආදී ජටිලයන් දමනය කළ සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၂၃.

23.

---

ပဟာဏသံဝရဝိနယုတ္တရော မုနိအနေကခတ္တိယသမဏေပိ သာသနေ,ဝိနေသိ သာရထိရိဝ ဥတ္တရုတ္တရိံအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

ප්‍රහාරය, සංවරය හා විනයෙහි උතුම් වූ මුනිවරයාණන් වහන්සේ, ශාසනයෙහි බොහෝ ක්ෂත්‍රියයන් හා ශ්‍රමණයන් ද දක්ෂ රථ වාහකයෙකු මෙන් වඩ වඩාත් ඉහළට හික්මවූ සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၂၄.

24.

---

မနုဿသောဏိတပိသိတာသနေဟိ သောဝိနေသိ ပီဝရဇဌရံ နိသာစရံ,သုဃောရမာနဝက မနေကရက္ခသေအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ, ()

මිනී මස් හා මිනිස් ලේ අනුභව කළ, මහත් කුසක් ඇති, අතිශය භීෂණ වූ ආලවක වැනි යක්ෂයන් ද, බොහෝ රාක්ෂසයන් ද උන්වහන්සේ දමනය කළ සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၂၅.

25.

---

ဝိနာယကော သုဝိနယိ ရာဟုနာမိကံမဟတ္တဘာဝိက မသုရာဓိပံ ယတော,သုရာဓိပပ္ပဘုတိသုရေ တထာ’သုရေအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

විනයධරයන් වහන්සේ, මහා ශරීරයක් ඇති රාහු නම් අසුරේන්ද්‍රයා ද, සක්දෙවිඳු ආදී දෙවියන් හා අසුරයන් ද මැනවින් දමනය කළ සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၂၆.

26.

---

ပဇာပတိံ နိခိလပဇာနုကမ္ပကောဗကာဘိဓာနိကမ္ပိ တုစ္ဆလဒ္ဓိကံ,ဝိနေသိ သော နဒိတရနီရဇာသနေအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

සියලු සත්වයන් කෙරෙහි අනුකම්පා ඇති උන්වහන්සේ, හිස් දෘෂ්ටි ගෙන සිටි බක බ්‍රහ්මයා ද, ප්‍රජාපතී බ්‍රහ්මයා ද දමනය කළ සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၂၇.

27.

---

ကသင်္ကုသေဟိ’ပိ အဝိနေယျကေ ယတောတိရစ္ဆဇာတိကပုရိသေ နရာသဘော,ဝိနေသိ သော တိသရဏသိလသံဝရေအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

කසවලින් හෝ හෙණ්ඩුවලින් දමනය කළ නොහැකි වූ තිරිසන් සතුන් පවා, නරශ්‍රේෂ්ඨයන් වහන්සේ තිසරණ සහිත ශීල සංවරයෙහි පිහිටුවා දමනය කළ සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၂၈.

28.

---

ကပေါလသေစနမဒကဏ္ဏစာမရံဟုတာသနာသနိရိဝဘိံသနံ ယတော,ဒမေသိ မာရဇိ ဓနပါလကုဉ္ဇရံအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

ගලායන මදදියෙන් තෙත් වූ කන් ඇති, ගින්නක් හෝ හෙණ පහරක් සේ භයානක වූ ධනපාල (නාලාගිරි) හස්තියා මාරජිත් වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ දමනය කළ සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၂၉.

29.

---

ဝိနေသိ သောမုနိ ဟိမဝန္တဝါသိနံပတာပပဇ္ဇလ မပလာလဘောဂိနံ,ခရံ ဘယင်္ကရ မရဝါလဘောဂိနံအနုတ္တရော’တိပိ နရဒမ္မသာရထိ;

()

මුනිවරයාණන් වහන්සේ හිමාලයෙහි වාසය කළ, තේජසින් බැබළුණු අපලාල නාගයා ද, රළු වූ ද භයානක වූ ද අරවාල නාගයා ද දමනය කළ සේක. එබැවින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၃၀.

30.

---

နန္ဒော’ပနန္ဒု’ရဂပတိံ မဟောဒရ-စူလောဒရောရဂပမုခေ စ နိဗ္ဗိသေ,ဓုမဿိခါ’နလသိခဘောဂီနော အကာတေနာ’ပျနုတ္တရနရဒမ္မသာရထိ;

()

දුම් හා ගිනිදැල් පිට කළ නන්දෝපනන්ද නාගරාජයා ද, මහෝදර හා චූලෝදර යන නාගයන් ද විෂ රහිත කොට දමනය කළ සේක. එමඟින් ද උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' වන සේක.

---

၃၁.

31.

---

ဒမနုပါယကောဝိဒေါ ဟိ ဗောဓနေယျဗန္ဓဝေအရိယမဂ္ဂဝီထိဘာသုရံ ဝရံ သိဝမပကုရံ,ပဋိပဒါရထေန သာရယိ ယထေဝ သာရထိပုရိသဒမ္မသာရထိတိ ဝုစ္စတေ အနုတ္တရော;

()

දමනය කිරීමේ ක්‍රමෝපායන්හි දක්ෂ වූ උන්වහන්සේ, අවබෝධය ලැබීමට සුදුසු ජනයන්ව, ආර්ය මාර්ගය නමැති වීථියෙන් බැබළෙන උතුම් වූ නිවන් පුරය කරා, රථ වාහකයෙකු මෙන් ප්‍රතිපදා නමැති රථයෙන් මෙහෙයවූ සේක. එබැවින් උන්වහන්සේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' යැයි කියනු ලැබේ.

---

ဣတိမေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒ ဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေနိဒါနေ ဘဂဝတော အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထီတိ နာမ ပညတ္တိယာ အဘိဓေယ ပရိဒီပေါ စတုဗ္ဗီသတိမောသဂ္ဂေါ.

මෙසේ මේධානාන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් සියලු කවි ජනයාගේ හෘදයන්ට ආනන්දය දීම පිණිස විරචිත 'ජිනවංශදීපය'ෙහි සන්තිකේනිදානයෙහි, භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ 'අනුත්තර පුරිසදම්මසාරථි' යන නාම ප්‍රඥප්තියේ අර්ථය විදහා දක්වන විසිහතරවන සර්ගය නිමවා ලන ලදී.

---

တံခေါ ပန ဘဝန္တံ ဂေါတမံ ဧဝံ ကလျာဏေကိတ္တိ သဒ္ဒေါ အဗ္ဘုဂ္ဂတော ဣတိပိ သောဘဂဝါ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံတိ.

ඒ භවත් ගෞතමයන් වහන්සේ කෙරෙහි මෙබඳු කල්‍යාණ කීර්ති ශබ්දයක් උස්ව පැනනැඟී තිබේ: 'ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ දෙවි මිනිසුන්ට ශාස්තෘ වන සේක' යනුවෙනි.

---

၁.

1.

---

ကန္တာရံ ခရတက္ကရံ နိရုဒကံ ကတ္တာရမောတာရိမံကန္တာရံ မိဂရာဇကုဉ္ဇရမဟာ (သဒ္ဒုလဝိက္ကီဠိတံ),ကန္တာရံ အဝတာရဘုရိဇနတံ ယော သတ္ထဝါဟော သုဓိတာရေတွာ နယတေ ဒယာပရဝသော ခေမန္တဘုမိံ ယထာ;

()

රළු සොර සතුරන්ගෙන් ගහණ වූ, ජලය රහිත වූ ද, තරණය කිරීමට අපහසු වූ ද, සිංහ, ඇත් සහ ව්‍යාඝ්‍රයන්ගෙන් ගහණ වූ ද කාන්තාරයකින්, මහා ජනයා එතෙර කරවන මහා කරුණාවෙන් පිරි නුවණැති ගැල් නායකයෙකු සෙයින් බුදුරජාණන් වහන්සේ ජනයා එතෙර කරවා නිර්භය ක්ෂේම භූමියට පමුණුවන සේක.

---

၂.

2.

---

ဣစ္စေဝံကရုဏာနိဓာနဟဒယော သံသာရဒုက္ခာတုရေသတ္တေ ဇာတိဇရာဝိကာရမရဏဿောကာဒိကန္တာရတော,တာရေတွာ ဒသသံကိလေသဂဟနာ ပါပေသိ ခေမံပုရံတသ္မာ သတ္ထုပသတ္ထကိတ္တိဝိသရော သတ္ထာ’တိ သမ္ပတ္ထရီ;

()

මෙසේ කරුණා නිධානයක් බඳු හදවතක් ඇති උන්වහන්සේ, සංසාර දුකෙන් පීඩිත සත්වයන්ව ජාති, ජරා, ව්‍යාධි, මරණ, ශෝක ආදී කතරින් එතෙර කරවා, දස කෙලෙස් නමැති ඝන වනාන්තරයෙන් මුදවා, ක්ෂේම භූමිය වූ නිවන් පුරයට පැමිණවූ සේක. එබැවින් ශාස්තෘන් වහන්සේ විසින් පසසන ලද පැතිරුණු කීර්තියක් ඇති උන්වහන්සේ 'ශාස්තෘ' යැයි ප්‍රසිද්ධ වූ සේක.

---

၃.

3.

---

အတ္ထာ’နတ္ထဝိစာရဏာ’တိစတုရော လောကုတ္တရတ္ထေန’ပိယသ္မာ သာသတိ လောကိယေန ဥဘယေန’တ္ထေနလောကံ ဣမံ,သဗြဟ္မံ သနရာမရံ သသမဏံ သဗြာဟ္မဏံ ယောဟိ သောသတ္ထာ’တွေဝ ပသတ္ထကိတ္တိနိကရော သတ္ထာရမဗ္ဘုဂ္ဂတော;

()

යහපත හා අයහපත විමසීමෙහි අතිශයින් දක්ෂ වූ උන්වහන්සේ, ලෞකික හා ලෝකෝත්තර යන දෙලොව අර්ථයෙන්ම, බ්‍රහ්මයන්, දෙවියන්, මිනිසුන්, ශ්‍රමණයන් හා බ්‍රාහ්මණයන් සහිත මේ ලෝකය අනුශාසනා කරන බැවින්, පසසන ලද කීර්ති සමූහයක් ඇති ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ 'ශාස්තෘ' යන නාමයෙන්ම උසස් කොට සලකන ලදී.

---

၄.

4.

---

ဘီတိံ ဇာတိဇရာရုဇာဒိကသိရံ နိဿာယ ဇာတံဟိ ယောသတ္ထာ သတ္ထဓရောရိဝါ’ရိဝိသရံ နိက္ခိတ္တသတ္ထော သဒါ,သတ္တာနံ တသသတေ ဝိဟိံသတိ ဓိယာ သိဒ္ဓတ္ထသာရော တတောသော သတ္ထာ’တိ ယသောသရီရသုရဘီ လောကတ္တယံ ဝျာပယီ;

()

ආයුධ දැරූ පුරුෂයෙකු සතුරු සේනාවක් නසන්නාක් මෙන්, ජාති, ජරා, ව්‍යාධි ආදිය මුල් කරගෙන උපදින්නා වූ, සත්වයන් තැතිගන්වන සිය ගණන් බිය සහ හිංසාවන්, නිරන්තරයෙන්ම අවි ආයුධ බිම තැබූ, සිද්ධාර්ථ නමැති හරයෙන් යුත් ඒ ශාස්තෘන් වහන්සේ ප්‍රඥාවෙන් නැසූ සේක. එබැවින් උන්වහන්සේ 'ශාස්තෘ' නමින් තුන් ලොව පුරා පැතිර ගිය යසස නමැති ශරීර සුවඳින් යුක්ත වූ සේක.

---

၅.

5.

---

လောကတ္ထာဘိရတော အနတ္ထဝိရတော ဇာတျာဒိကန္တာရတောဥတ္တာရေတိစ သတ္ထဝါဟသဒိသော ယော အတ္ထဓမ္မေနဝါ,သတ္တေ သာသတိ ဟိံသတီ’တိ ဇနတာသန္တာနဇာတံ ဘယံဝုတ္တာ’နွတ္ထဝသေန သောဟိဘဂဝါ သတ္ထာတိ ဝဏ္ဏီယတေ;

()

ලෝකයාගේ යහපතෙහි ඇලුනු, අයහපතින් වැළකුණු, ගැල් ගැත්තන් මෙහෙයවන ගැල්නායකයෙකු මෙන් සත්වයන්ව ජාති ආදී කතරින් එතෙර කරවන්නා වූ ද, වැඩදායක ධර්මයෙන් අනුශාසනා කරන්නා වූ ද, ජනතාවගේ සිත්හි උපදින බිය නසන්නා වූ ද, ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ අර්ථයට ගැළපෙන පරිදි 'ශාස්තෘ' යැයි වර්ණනා කරනු ලැබේ.

---

တံခေါ ပနဘဝန္တံ ဂေါတမံ ဧဝံကလျာဏေ ကိတ္တိသဒ္ဒေါ အဗ္ဘုဂ္ဂတော ဣတိပိသော ဘဂဝါ ဗုဒ္ဓေါတိ.

ඒ භවත් ගෞතමයන් වහන්සේ පිළිබඳව මෙබඳු යහපත් කීර්ති ශබ්දයක් උස්ව පැන නැඟී ඇත: 'ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මෙසේද බුද්ධ වන සේක' (ඉතිපි සෝ භගවා බුද්ධෝ).

---

၆.

6.

---

ယော သင်္ခါရဝိကာရလက္ခဏပရောသင်္ခါရပညတ္တိသုဉေယျတ္ထေသွ’နနုဿုတေသု ပုရိမံ စတ္တာရိ သစ္စာနိ’ပိ,ဗုဇ္ဈိတွာ’စရိယောပဒေသရဟိတော တတ္ထေဝ သဗ္ဗညုတံပတ္တော ဉာဏဗလေသု ပါပုဏိ ဝသီဘာဝံ သယမဘုက သယံ;

()

යම් උන්වහන්සේ කෙනෙක් සංස්කාර, විකාර, ලක්ෂණ, පරිනිර්වාණ හා ප්‍රඥප්ති යන පෙර නොඇසූ විරූ සියලු දතයුතු ධර්මයන්හි ද, පළමු කොට චතුරාර්ය සත්‍යයන් ද කිසිදු ආචාර්ය උපදේශයකින් තොරව තමන් වහන්සේම අවබෝධ කරගෙන, එහිදීම සර්වඥතා ඥානයට පැමිණ, ඥාන බලයන්හි ස්වයංභූ වසීභාවයට තමන්ම පැමිණි සේක්ද,

---

၇.

7.

---

ဗောဓေတာ’တိ ပဇာယ နိဗ္ဗစနတော သစ္စာနိ သော ဗုဇ္ဈိတာသစ္စာနီတိ’ပိ သစ္စဝါဒိ ဘဂဝါက နိဿေသဉေယျဿပိ,မတျာ ဗုဇ္ဈနသတ္တိယာ မဟတိယာ ယသ္မာ သမငက္ဂီ တတောဗုဒ္ဓေါ နာမသိယာတိ ကိတ္တိဝိသရော တမ္ဗုဒ္ဓမဗ္ဘုဂ္ဂတော;

()

සත්වයන්ට සත්‍යයන් අවබෝධ කරවන බැවින් 'අවබෝධ කරවන්නා' වන සේක. උන්වහන්සේ තමන්ම සත්‍යයන් අවබෝධ කළ බැවින් 'අවබෝධ කළ තැනැත්තා' වන සේක. සත්‍යයම පවසන බැවින් සත්‍යවාදී වන සේක. ශේෂයක් නොමැතිව දතයුතු සියල්ල තමන්ගේම වූ මහා බුද්ධි ශක්තියෙන් අවබෝධ කරගැනීමට සමත් වූ බැවින් උන්වහන්සේ 'බුද්ධ' නම් වන සේකැයි පතළ කීර්ති සමූහයක් ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ කෙරෙහි පැන නැඟුණි.

---

၈.

8.

---

ယေသံဇ ဗောဓနဝသတ္တိယာ သုမတိယာ စာ’နညနေယျော သယံဗုဒ္ဓတ္တာ စ ယထာဝိကာသပဒုမံ သော ဗုဇ္ဈနဋ္ဌေနပိ,နာနာဗုဒ္ဓဂုဏဿ ဝိဿဝနတော ဗုဒ္ဓေါတိ သုဒ္ဓေါဒနီအဗ္ဘုဂ္ဂဉ္ဆိ တိဗုဒ္ဓခေတ္တဘဝနေ တံကိတ္တိဂီတဿရော;

()

මනා ප්‍රඥාවෙන් යුතුව සත්වයන් අවබෝධ කරවීමේ ශක්තිය ඇති බැවින් ද, අන්‍යයන්ගේ මඟපෙන්වීමකින් තොරව තමන්ම බුද්ධත්වයට පත් වූ බැවින් ද, මනාව පිපුණු පියුමක් මෙන් අවබෝධ වීම යන අර්ථයෙන් ද, නන්වැදෑරුම් බුදුගුණ ප්‍රකාශ වන බැවින් ද, ඒ ශුද්ධෝදන රජුගේ පුත්‍රයාණන් වහන්සේ 'බුද්ධ' නම් වන සේකැයි තුන් බුද්ධ ක්ෂේත්‍රයෙහි උන්වහන්සේගේ කීර්ති ගීත ස්වරය පැතිර ගියේය.

---

၉.

9.

---

ရာဂဿာဓိဂတဂ္ဂမဂ္ဂမတိယာ ဒေါသဿ မောဟဿပိဆိန္နတ္တာ စ သမုလဃာတမခိလကေလသာရိဝဂ္ဂဿပိ,သော ခီဏာသဝတာယ စောပဓိပရိစ္စာဂေန ဗုဒ္ဓေါတျယံဥစ္စာရိယတိ စာရိကိတ္တိရစနာ ဝိညူဟိ ယာဝဇ္ဇပိ;

()

උතුම් වූ ආර්ය මාර්ග ප්‍රඥාවෙන් රාගය, ද්වේෂය, මෝහය මෙන්ම සමස්ත කෙලෙස් සමූහයම මුලිනුපුටා දමා සිඳලූ බැවින් ද, ආශ්‍රවයන් ක්ෂය කළ බැවින් ද, සියලු බැඳීම් අත්හළ බැවින් ද, උන්වහන්සේ 'බුද්ධ' නම් වන සේකැයි පණ්ඩිතයන් විසින් කරනු ලබන උදාර කීර්ති වර්ණනාව අද දක්වාම උස් හඬින් ගායනා කරනු ලැබේ.

---

၁၀.

10.

---

ဓမ္မဿာမိ ယထာ ပဗုဒ္ဓပုရိသော ဩက္ကန္တနိဒ္ဒက္ခယာနာဇ္ဈော’တိဏ္ဏကိလေသမိဒ္ဓဝိဓမာ ဗောဓာပိတော ကေနစိ,ဗုဒ္ဓမ္ဘောဇတိဘာနနော ဟီ ဘဂဝါ သာမံ ပဗုဒ္ဓေါ ယတောဗုဒ္ဓေါနာမသိယာတိ တဗ္ဘဝယသောဃောသော ဝိဘုသာယတေ;

()

ධර්මස්වාමී වූ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ, නිද්‍රාවෙන් අවදි වූ පුරුෂයෙකු මෙන්, කෙලෙස් නමැති මෝහ නිද්‍රාව දුරු කොට, කිසිවෙකුගේ මඟපෙන්වීමක් නොමැතිව තමන් වහන්සේම ස්වයංභූ ඥානයෙන් අවදි වූ බැවින් සහ බුද්ධ නමැති පියුමක් බඳු මුහුණක් ඇති බැවින් 'බුද්ධ' නම් වන සේකැයි පතළ කීර්ති ඝෝෂාව ලොව බබළවයි.

---

၁၁.

11.

---

ဂတျတ္ထာဝဂမတ္ထဓာတုသမတာသဗ္ဘာဝတော ဝါ ဂတောယေနေကာယနမဂ္ဂမုဂ္ဂမတိမာ ဧကော, ဟီသမ္ဗုဇ္ဈီသော,သမ္ဗောဓိံ ဇယဗောဓိမူလမုပဂေါ သတ္တုတ္တရော’နုတ္တရံဗုဒ္ဓေါတီ’ဓ ဇဂတ္တယေ နိဇယသော ယာဝဇ္ဇ ဝိဇ္ဇုမ္ဘတေ;

()

ගමන සහ අවබෝධය යන අර්ථ දෙන ධාතූන්ගේ සමානත්වය නිසා හෝ ඒකායන මාර්ගයට පැමිණි උතුම් බුද්ධියෙන් යුතුව හුදෙකලාවම ජය ශ්‍රී මහා බෝධි මූලයට පැමිණ, සත්වයන් අතර උත්තරීතර වූ, අනුත්තර වූ සම්බෝධිය අවබෝධ කරගත් බැවින් උන්වහන්සේ 'බුද්ධ' නම් වන සේකැයි තුන් ලොවෙහි උන්වහන්සේගේ යසස අද දක්වාම බබළයි.

---

၁၂.

12.

---

ခီဏတ္တာ ပရမာယ မဂ္ဂမတိယာ ဒုဗ္ဗုဒ္ဓိယာ ဗုဒ္ဓိယာလဒ္ဓတ္တာပိ ကအနုတ္တရုတ္တရဂုဏာလငက္ကာရသာမဂ္ဂိယာ,သော သမ္ဗောဓိပရာယဏော သိရိဃဏော ဗုဒ္ဓေါတိ သုဒ္ဓေါဒနီလောကမ္ဘောဓိမလင်္ကရိ နိဇယသောကလ္လောလမာလာဟိ’မံ;

()

උතුම් මාර්ග ප්‍රඥාවෙන් මෝහය ක්ෂය කළ බැවින් ද, අනුත්තර වූ උත්තම ගුණාංග නමැති ආභරණ සමූහය ඥානයෙන් ලබාගත් බැවින් ද, සම්බෝධියම පරායනය කරගත්, ඝන ශ්‍රීයෙන් යුත්, ශුද්ධෝදන රජුගේ පුත්‍රයාණන් වහන්සේ 'බුද්ධ' නමින් තමන් වහන්සේගේ යසස නමැති රළ මාලාවන්ගෙන් මේ ලෝක නමැති මහා සාගරය සැරසූ සේක.

---

၁၃.

13.

---

သမ္ဗုဒ္ဓေါ’တိ’မိနာပဒေန မုနိနော သစ္စာဝဗောဓာဝဟံဉာဏံ တပ္ပဋိဝေဓဉာဏ မနဃံ နာ’ညေဟိသာဓာရဏံ,ဗုဒ္ဓေါ’တီ’ဓ ပဒေန သတ္ထု ကရုဏာပုဗ္ဗင်္ဂမံ ဒေသနာ-ဉာဏံ ဉေယျပဒတ္ထဗောဓနကရံ ဉာဏဉ္စ ဒဿိယတေ;

()

මෙහි 'සම්බුද්ධ' යන පදයෙන් මුනිවරයාණන් වහන්සේගේ සත්‍යාවබෝධය ගෙන දෙන, අන්‍යයන් හා සාධාරණ නොවූ, අති උතුම් වූ පටිවේධ ඥානය දැක්වෙන අතර, 'බුද්ධ' යන පදයෙන් ශාස්තෘන් වහන්සේගේ මහා කරුණාව පෙරදැරි කරගත්, දතයුතු අර්ථයන් අවබෝධ කරවන්නා වූ දේශනා ඥානය දැක්වෙයි.

---

၁၄.

14.

---

တံ သဗ္ဗညုတဉာဏထောမနဝသာ သမ္မာဒိသမ္ဗုဒ္ဓိ’တိ-သဒ္ဒဿာ’ရိယမဂ္ဂကိတ္တနဝသာ ဗုဒ္ဓေါတိသဒ္ဒဿစ,ယောဂေါ’ပေ’တ္ထကတော’တျ’ဘာသိ ဝိဗုဓော သော ဓမ္မ ပါလာဘိဓောဗုဒ္ဓါနုဿတိဝဏ္ဏနာဝိဝရဏေ ဝိညာတသတ္ထာဂမော;

()

සර්වඥතා ඥානය වර්ණනා කිරීමේ වශයෙන් 'සම්මාසම්බුද්ධ' යන ශබ්දය ද, ආර්ය මාර්ගය ප්‍රකාශ කිරීමේ වශයෙන් 'බුද්ධ' යන ශබ්දය ද මෙහි යොදන ලදැයි ශාස්ත්‍රයන් මැනවින් දත්, 'ධම්මපාල' නම් වූ ඒ පණ්ඩිත මහ තෙරුන් වහන්සේ බුද්ධානුස්සති වර්ණනා විවරණයෙහි ප්‍රකාශ කළ සේක.

---

ဣတိမေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေနိဒါနေ သတ္ထာဒေဝမနုဿာနံ ဗုဒ္ဓေါတိ နာမပညတ္တီနံ အဘိဓေယ ပရိဒီပေါ ပဉ္စဝီသတိမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවි ජනයාගේ හදවත්වලට ආනන්දය දීමට හේතු වූ, මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් විරචිත ජිනවංශදීපයෙහි සන්තිකේ නිදානයෙහි එන 'ශාස්තෘ', 'දේවමනුස්සානං', 'බුද්ධ' යන නාම ප්‍රඥප්තීන්ගේ අර්ථයන් පැහැදිලි කරන විසිපස්වන සර්ගය නිමවා ලන ලදී.

---

တံခေါ ပန ဘဝန္တံ ဂေါတမံ ဧဝံ ကလျာဏေ ကိတ္တိသဒ္ဒေါ အဗ္ဘုဂ္ဂတော ဣတိပိ သောဘဂဝါ ဘဂဝါတိ.

ඒ භවත් ගෞතමයන් වහන්සේ පිළිබඳව මෙබඳු යහපත් කීර්ති ශබ්දයක් උස්ව පැන නැඟී ඇත: 'ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මෙසේද භාග්‍යවත් වන සේක' (ඉතිපි සෝ භගවා භගවාති).

---

၁.

1.

---

ကဝိဘာရတိပဒ္ဓတိဆန္ဒသိ တ-ဂ္ဂုဏထောမန (တောဋက) ဝုတျ’ဘဝိ,ဘဂဝါ’တိ ဝိဘတ္တပဒတ္ထဝတီမဓုရာ သုဏတံ သုရတံ မဓုရာ;

()

කාව්‍ය සම්ප්‍රදායෙහි ඡන්දස් ශාස්ත්‍රයට අනුව උන්වහන්සේගේ ගුණ වර්ණනා කරන 'තෝටක' වෘත්තයෙන් යුත්, විභක්ති පදයන්ගේ අර්ථයෙන් යුත්, ඇසීමට මිහිරි වූ, ඉතා ප්‍රියජනක වූ 'භගවා' යන පදය මෙසේ වෙයි:

---

၂.

2.

---

အဓိသီလသမာဓိမတိပ္ပဘုတိ-ဂုဏရာသိဝိသိဋ္ဌတရဿ တတော,ဘဂဝါ’တိ သဒေဝမနုဿပဇာ-ပဝရဿ သဂါရဝနာမ’မိဒံ;

()

අධිශීල, අධිසමාධි, අධිප්‍රඥා ආදී ගුණ සමූහයෙන් අතිශයින්ම විශිෂ්ට වූ, දෙවි මිනිසුන් සහිත සත්ව ප්‍රජාව අතර උත්තම වූ ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ උදෙසා ගෞරව සහිතව කරනු ලබන නමස්කාරයක් බඳු වූ නාමය 'භගවා' යන්නයි.

---

၃.

3.

---

ဘဂဝါဝစနေန ပဝုစ္စတိ ယောသနိရုတ္တိနယော ဝစနတ္ထဝရော,သ’ဟိ ဂါရဝသေဋ္ဌဝိသိဋ္ဌတရောဘဂဝါတိ နိမိတ္တကနာမမိဒံ;

()

නිරුක්ති ක්‍රමයට අනුව උතුම් වචනාර්ථයන්ගෙන් යුත් 'භගවා' යන වචනයෙන් යමෙක් හඳුන්වනු ලැබේද, උන්වහන්සේ ගෞරවයෙන් ශ්‍රේෂ්ඨතම හා විශිෂ්ටතම වන බැවින්, මෙය උන්වහන්සේගේ ගුණ නිමිති කොට උපන් නාමයකි.

---

၄.

4.

---

ပရိပါစိတသဉ္စိတပါရမိတာ-မိတဘာဂျ မနုတ္တရိယု’တ္တရိယံ,ယဒိ ဝိဇ္ဇတိ’မဿ အနညသမံဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

මැනවින් පිරූ, රැස් කරන ලද පාරමිතාවන්ගෙන් උපන්, අන් කිසිවෙකුට සමාන නොවන, අනුත්තර වූ උතුම් භාග්‍යයක් යමෙකු කෙරෙහි ඇත්ද, ඒ භාග්‍යය ඇති බැවින් උන්වහන්සේ 'භගවා' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၅.

5.

---

ယဒိ မာရဗလံ ပဗလံ သကလံကဒလီ ဒွိရဒေါရိဝ တာလဝနံ,အသနီ’ဝ ကိလေသမဘဉ္ဇိ တတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

හස්තියෙකු කෙසෙල් වනයක් පොඩි කරන්නාක් මෙන් ද, අකුණක් තල් වනයක් වනසන්නාක් මෙන් ද, අතිශයින් බලවත් වූ සමස්ත මාර සේනාව සහ කෙලෙස් බිඳ දැමූ බැවින්, උන්වහන්සේ 'භගවා' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၆.

6.

---

ယဒိ ဘဂ္ဂမကာ’ခိလလောဘမပါ-ခိလဒေါသမပါ’ခိလမောဟမပိ,ဝိပရီတမနောကဏဉ္စ တတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

සියලු ලෝභය ද, සියලු ද්වේෂය ද, සියලු මෝහය ද, විපරීත දෘෂ්ටීන් සහ තණ්හාවන් ද සහමුලින්ම බිඳ දැමූ බැවින්, උන්වහන්සේ 'භගවා' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၇.

7.

---

ယဒိ ကောဓု’ပနာဟ မုသုယနမ-စ္ဆရိယံ အဟိရိက္ကနိရောတ္တပနံ,အပိ မက္ခပလာသ မဘဉ္ဇိ ဘဝါ-ဘဝဒိဋ္ဌိ မနဇ္ဇဝ’မဒ္ဒဝတံ;

()

ක්‍රෝධය, උපනාහය, ඊර්ෂ්‍යාව, මත්සර්යය, අහිරිකය, අනොත්තප්පය, මක්ඛය, පලාසය, භවාභව දෘෂ්ටිය, අනජ්ජවය සහ අමද්දවය බිඳ දැමූ බැවින්;

---

၈.

8.

---

ခရဖာရုသတာ ကရဏုတ္တရိယံယဒိ မာန’ဘိမာန’ပမာဒမဒံ,သဌဖာရုသတာ ကရဏုတ္တရိယံသဌမာယမဘဉ္ဇိ’တိ မောဟဇဋံဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

කර්කශ බව, ඵාරුෂ බව, මානය, අභිමානය, ප්‍රමාදය, මදය, ශඨභාවය, මායාව සහ මෝහය නමැති අවුල් ජාලය බිඳ දැමූ බැවින්, උන්වහන්සේ 'භගවා' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၉.

9.

---

တိဝိဓာ’ကုသလံ တိဝိဓဗ္ဗိသမံတိဝိတက္ကတိမူလတိသညမပိ,တိမလံ တိပပဉ္စ မဘဉ္ဇိ တတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

ත්‍රිවිධ අකුසල මූලයන් ද, ත්‍රිවිධ දුශ්චරිතයන් ද, ත්‍රිවිධ විතර්කයන් ද, ත්‍රිවිධ සංඥාවන් ද, ත්‍රිවිධ මලයන් ද, ත්‍රිවිධ ප්‍රපංචයන් ද බිඳ දැමූ බැවින්, උන්වහන්සේ 'භගවා' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၁၀.

10.

---

စတုရောဃ စတုဗ္ဗိဓယောဂ စတု-ဗ္ဗိဓဂန္ထ စတုဗ္ဗိဓဂါဟ မပိ,စတုရာသဝဓမ္မ မဘဉ္ဇိတတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

සතර ඕඝයන් ද, සතර යෝගයන් ද, සතර ග්‍රන්ථයන් ද, සතර උපාදානයන් ද, සතර ආශ්‍රව ධර්මයන් ද බිඳ දැමූ බැවින්, උන්වහන්සේ 'භගවා' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၁၁.

11.

---

ဝိနိဗဒ္ဓ မနောခီလ နီဝရဏာ-နျ’ဘီနန္ဒနမစ္စရိယာနိ တတော,ယဒိ ပဉ္စဝိဓာနိ’ပိ ဘဂ္ဂမကာဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

පස් වැදෑරුම් චේතෝඛීලයන් ද, පංච නීවරණයන් ද, පස් වැදෑරුම් ඇලීම් සහ මත්සර්යයන් ද බිඳ දැමූ බැවින්, උන්වහන්සේ 'භගවා' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၁၂.

12.

---

ဆဝိဝါဒပဒါနိ’ပိ သတ္တဝိဓာ-နုသယေဟိ ကုသိတကဝတ္ထု’မတော,ယ မဘဉ္ဇိ’တရာတိ’ပိ အဋ္ဌဝိဓံဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

යම් හෙයකින් ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සය වැදෑරුම් විවාදපද ද, සප්තවිධ අනුසයන් ද, අට වැදෑරුම් කුසීත වස්තූන් ද, එසේම අනෙකුත් අෂ්ටවිධ (මිථ්‍යාත්වයන්) ද බිඳ දැමූ සේක් ද, එබැවින් උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၁၃.

13.

---

နဝဓာ’လယမုလ မဘဉ္ဇိ တထာဒသဓာ’ကုသလံ ဒသကမ္မပထံ,သကလာနိ ကုဒိဋ္ဌိဂတာနိ တတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

එසේම, යම් හෙයකින් නව වැදෑරුම් ආලය මූලයන් ද, දස වැදෑරුම් අකුසල් හා දස අකුසල් කර්මපථයන් ද, සියලු වැරදි දෘෂ්ටීන් ද බිඳ දැමූ සේක් ද, එබැවින් උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၁၄.

14.

---

ပရိဠာဟဒရံ ဝိဝိဓ’ဒ္ဓသတံဘဝကနေတ္တိဝိစာရ မဟဉ္ဇိ တတော,သတမတ္တသဟဿကိလေသဂတံဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

යම් හෙයකින් ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ විවිධ වූ එකසිය පනහක් (150) භව තණ්හා විචාරයන් හා දැවීම්-තැවීම් ද, සියදහසක් පමණ වූ කෙලෙසුන් ද නැසූ සේක් ද, එබැවින් උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၁၅.

15.

---

အဏိမာ လဃိမာ မဟိမာ ဝသိတာ-ပဘုတိ’ဿရိယ’ဋ္ဌဘဂေဟိ ယတော,သုဘဂေဟိ သမငက္ဂီဗ္ဘူဝ တတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

යම් හෙයකින් අණිමා, ලඝිමා, මහිමා, වසිතා ආදී වූ අෂ්ටවිධ ඓශ්චර්ය භාගයන්ගෙන් ද, ශෝභන වූ භාගයන්ගෙන් (සුභාග්‍යයන්ගෙන්) ද යුක්ත වූ සේක් ද, එබැවින් උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၁၆.

16.

---

အဏုနော နနုနော’ နနုနောကရဏံကရဏံ လဟုနော’လဟုနော အဏိမာ,လဃိမာ မဟိမာ မဟိမာကရဏံကရဏံ ဝသိတာ ဝသိတာယ တဟိံ;

()

එහි (අෂ්ට ඓශ්චර්යයන් අතර) 'අණිමා' යනු තමන් සියුම් (අණු මාත්‍ර) බවට පත් කරගැනීමයි. 'ලඝිමා' යනු සැහැල්ලු බවට පත් කරගැනීමයි. 'මහිමා' යනු ශරීරය මහත් කරගැනීමයි. 'වසිතා' යනු තමන් කැමති පරිදි සියල්ල වශී කරගැනීමේ ශක්තියයි.

---

၁၇.

17.

---

သယ မိစ္ဆိတဌာန မုပါဂမနံလဟု ဝိစ္ဆိတကာရိယသာဓနတာ,အဘိပတ္တိ ပကမျ မသေသဝသီ-ကရဏေ’သိကတာ ပရမိဿရတာ;

()

තමන් කැමති තැනකට ක්ෂණිකව පැමිණීම (ප්‍රාප්ති), සිතූ කටයුත්ත වහාම සාක්ෂාත් කරගැනීම (ප්‍රාකාම්‍ය), සියල්ල තමන් යටතට පත් කරගැනීම (ඊශිත්වය), උතුම් වූ අධිපතිභාවය (වශිත්වය) යනාදී ලක්ෂණයෝ වෙති.

---

၁၈.

18.

---

နဘသာ ပဒသာ ဂမနာဒိဝသာဝဇတော ပရိနိဋ္ဌိတကာရိယတာ,နိဇကာမ’ဝသာယိကတာတိယဟိံ-ပရမိဿရိယာချဘဂါ’ဋ္ဌဝိဓာ;

()

අහසින් යාම, පයින් යාම ආදී ගමන්වලදී සිතූ පරිදි කටයුතු සිද්ධ කරගැනීම හා තමන්ගේ කැමැත්ත පරිදි කටයුතු අවසන් කිරීම (යත්‍රකාමාවසායිතාව) ද ඇතුළුව එහි අෂ්ටවිධ පරම ඓශ්චර්යයෝ 'භාග' නමින් හැඳින්වෙති.

---

၁၉.

19.

---

စတုမဂ္ဂ စတုပ္ဖလသန္တိပဒါ-ရိယဓမ္မသမုဟဘဂေဟိ ယုတော,ဝိနလီကတပါပမလေဟိ တတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

සතර මග, සතර පල, ශාන්ත පදය (නිවන) ඇතුළු ආර්ය ධර්ම සමූහයන්ගෙන් ද, ප්‍රහීණ කරන ලද පාප මලයන්ගෙන් ද යුක්ත වූ හෙයින්, උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၂၀.

20.

---

စရဏဒိဂုဏ’တိသယာဓိဂတာ-သမကိတ္တိသရီရဘဂေတ ယုတော,ဘုဝနတ္တယဝိပ္ဖုရိတေန တတောဘဂဝါတိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

චරණ ආදී උත්කෘෂ්ට ගුණයන්ගෙන් අධිගමනය කරන ලද, තුන් ලොව පුරා පැතිරුණු අසදෘශ කීර්තිමත් ශරීර ශෝභාව (යසස) නමැති භාගයෙන් යුක්ත වූ හෙයින්, උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၂၁.

21.

---

ဇနလောစနနီဟရဏာယ နိရူ-ပမ ရူပသရီရဂတာယ တတော,နိခိလာဝယဝဿိရိယာ သဗိတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

ජනයාගේ නෙත් සිත් ඇදගන්නා සුළු, අසදෘශ වූ රූප කායකින් ද, සියලු අවයවයන්ගේ අලංකාරයෙන් හා ශ්‍රී විභූතියෙන් යුක්ත වූ හෙයින්, උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၂၂.

22.

---

အဘိပတ္ထိတ မိစ္ဆိတ မတ္တဟိတံပရသတ္တဟိတမ္ပိ သမိဇ္ဈတိ ယံ,ဣတိ တာဒိသကာမဘဂေန ယုတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

තමන් වහන්සේ පැතූ ප්‍රාර්ථනා කළ ආත්ම හිත සුවය මෙන්ම සෙසු සත්වයන්ගේ පරහිත සුවය ද යම් සේ සිද්ධ වේ ද, එවැනි කැමති දෑ ඉටුකර ගැනීමේ හැකියාව (කාම භාගය) ඇති බැවින් උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၂၃.

23.

---

ယဒနုတ္တရိယေန စ ပါရမိတာ-ဝီရိယေန ပယတ္တဘဂေန ယုတော,ဂရုဘာဝပဒပ္ပဘဝေန တတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

අනුත්තර වූ පාරමිතා වීර්යය නැමැති උත්සාහය (ප්‍රයත්න භාගය) ඇති බැවින් හා එයින් හටගත් ගුරුභාවය (ගෞරවනීය බව) ඇති බැවින්, උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၂၄.

24.

---

ပရမိဿရိယာယမဓမ္မယသော-သိရိကာမပယတ္တဘာဂါ ဆယိမေ,ယဒိ ယဿ ဇိနဿ ဘဝန္တိ တတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

පරම ඓශ්චර්යය, ධර්මය, යසස, ශ්‍රී, කාමය (කැමති දෑ සිදුවීම) සහ ප්‍රයත්නය (වීර්යය) යන මේ ෂඩ්විධ භාගයන් (භාග්‍යයන්) යම් ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ නමක කෙරෙහි පවතී ද, එබැවින් උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၂၅.

25.

---

သုဘဂေန အနညသမေန နိရူ-ပမရူပဝိလာသဘဂေန ယုတော,သတပုညသမုဇ္ဇလိတေန တတောဘဂဝါတိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

සියක් පුණ්‍ය මහිමයෙන් බැබළෙන, අන්‍යයන් හා සමාන කළ නොහැකි, අසදෘශ රූප විලාසය නැමැති ශෝභන භාගයෙන් යුක්ත වූ හෙයින්, උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၂၆.

26.

---

နိဇဓမ္မသရီရဝိဘူတိ ယထာနိဇရူပသရိရဝိဘူတိ တထာ,ဣဟ ဝုစ္စတိ ဘဂ္ဂသုဘာဂျမိတိအပိ တေဟိ သမင်္ဂိ ဇိနော ဘဂဝါ;

()

තමන් වහන්සේගේ ධර්ම ශරීරයේ විභූතිය යම් සේද, එසේම රූප ශරීරයේ විභූතිය ද වේ. මෙලොවෙහි එය (කෙලෙස්) බිඳ දැමීමක් හා සුභාග්‍යයක් යැයි කියනු ලැබේ. එම ගුණයන්ගෙන් යුක්ත බැවින් ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၂၇.

27.

---

ကုသလာဒိပဒေဟိ ဝိဘတ္တမကာ’-ယတနာဒိဝသေန စ ဗန္ဓဝသာ,ဝတ ဓမ္မသမုဟသဘာဝ မတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

කුසල් අකුසල් ආදී පදයන්ගෙන් ද, ආයතනාදී වශයෙන් ද, ධර්ම සමූහයන්ගේ ස්වභාවය විභජනය (බෙදා දක්වා) කළ හෙයින් ද, උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၂၈.

28.

---

စတုဓာ စတုဓာ စတုဓာ စတုဓာစတုသစ္စဒသော’ရိယသစ္စမ္ပိ,ဝိဘဇီ ဝိဘဇီ ဝိဘဇီ ဝိဘဇီဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

(ယမကဗန္ဓနံ)

සතර ආර්ය සත්‍යයන් දුටු ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ, ආර්ය සත්‍යයන් සතර ආකාරයකින්, සතර ආකාරයකින්, සතර ආකාරයකින්, සතර ආකාරයකින් විභජනය කළ (බෙදා දැක්වූ) හෙයින්, උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၂၉.

29.

---

ယဒိ ဒိဗ္ဗဝိဟာရ မသေဝိ ဘဇိသုရဇေဋ္ဌဝိဟာရ မနညသမံ,အရိယဉ္စဝိဟာရ မနညသမံ,အရိယဉ္စ ဝိဟာရ မသေဝိ တတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

යම් හෙයකින් උන්වහන්සේ දිව්‍ය විහාරයන් ද, අසදෘශ වූ බ්‍රහ්ම (සුරජේෂ්ඨ) විහාරයන් ද, අසදෘශ වූ ආර්ය විහාරයන් ද සේවනය කළ සේක් ද, එබැවින් උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၃၀.

30.

---

ယဒိ ကာယဝိဝေကသုခံ အဘဇီဘဇိ စိတ္တဝိဝေကသမာဓိသုခံ,ဥပဓီဟိ ဝိဝေကက မသေဝိ တတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

යම් හෙයකින් උන්වහන්සේ කායවිවේක සුඛය ද, චිත්තවිවේක සමාධි සුඛය ද, උපධිවිවේක සුඛය ද සේවනය කළ සේක් ද, එබැවින් උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၃၁.

31.

---

ဘဇိ ဝဋ္ဋဂတဉ္စ ဝိဝဋ္ဋဂတံသယ မုတ္တရိမာနုသဓမ္မ မပိ,တိဝိဓဉဟိ ဝိမောက္ခ မသေဝိ တတောဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

වෘත්තගත (සංසාරගත) සහ විවෘත්තගත (නිර්වාණගත) වූ උත්තරීතර මනුෂ්‍ය ධර්මයන් ද, ත්‍රිවිධ විමෝක්ෂයන් ද සේවනය කළ හෙයින්, උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၃၂.

32.

---

ပုနရာဂမနာဝရဏေန ဘဝေဘဝနေတ္တိသမည မိဒံ ဂမနံ,ယဒိ ဝန္တမကာ’ရိယမဂ္ဂမုခေါဘဂဝါ’တိ ပဝုစ္စတိ သော ဘဂဝါ;

()

නැවත භවයට පැමිණීම වළක්වන්නා වූ, භව නෙත්ති (තණ්හාව) නමින් හැඳින්වෙන සංසාර ගමන ආර්ය මාර්ගය මුල් කොටගෙන ප්‍රහීණ කර (වමාරා) දැමූ හෙයින්, උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' යැයි කියනු ලැබේ.

---

၃၃.

33.

---

ဘဂဝါ’တိ ဝိသိဋ္ဌ’ဘိဓာနမိမံန’စ မာတုပိတုပ္ပဘုတိဟိ ကတံ,သဟဗောဓိပဒါဓိဂမေန ဂတာတထသမ္မုတိ တဿဇိနဿ’ဘဝိ;

()

'භාග්‍යවත්' යන මේ විශිෂ්ට නාමය මෑණියන් පියණියන් ආදීන් විසින් තබන ලද්දක් නොවේ. බෝධි මූලයේදී සර්වඥතා ඥානය ලැබීමත් සමඟම ඒ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේට මේ සම්මුතිය (නම) ලැබුණේය.

---

အထမဟာနိဒ္ဒေသာဂတနယော ဝုစ္စတေ.

මෙතැන් සිට මහානිද්දේසයෙහි සඳහන් වන ක්‍රමය දක්වනු ලැබේ.

---

၃၄.

34.

---

လောကုတ္တရာယ မတိယာရာဂံ ဘဂ္ဂံ အကာသိ ဒေါသံ မောဟံ,ယသ္မာ ကဏ္ဋကမာနံကိလေသမာရံ တတောပိ ဗုဒ္ဓေါ ဗဂဝါ;

()

ලොකුත්තර ප්‍රඥාවෙන් රාගය, ද්වේෂය, මෝහය ද, කෙලෙස් කටු, මානය හා කෙලෙස් මාරයා ද බිඳ දැමූ හෙයින් ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၃၅.

35.

---

ယသ္မာ ဝိဘဇ္ဇဝါဒိဘဇိ ဝိဘဇိ ပဝိဘဇီ သဓမ္မက္ခန္ဓံ,လောကုတ္တရဉ္စ ကတဝါဘဝါနမတ္တံ တတောပိ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ;

()

යම් හෙයකින් උන්වහන්සේ විභජ්ජවාදී වූ සේක් ද, සද්ධර්ම ස්කන්ධය බෙදා වෙන් කර විභජනය කළ සේක් ද, භවයන්ගේ කෙළවර ලොකුත්තර නිවන සිද්ධ කළ සේක් ද, එබැවින් ද ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၃၆.

36.

---

ယသ္မာ ဘာဝိတကာယောဘာဝိတသိလော သဒါ သုဘာဝိတစိတ္တော,ဘာဝိတပညော သဗ္ဘိသုဘာဝနီယော တတောပိ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ;

()

යම් හෙයකින් උන්වහන්සේ වැඩූ කය ඇත්තෙක්, වැඩූ සීලයක් ඇත්තෙක්, නිතර මනා කොට වැඩූ සිතක් ඇත්තෙක් සහ වැඩූ ප්‍රඥාවක් ඇත්තෙක් වූ සේක් ද, සත්පුරුෂයන් විසින් සේවනය කළ යුතු වූ සේක් ද, එබැවින් ද ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၃၇.

37.

---

ဘဂဝါ ကဝနပတ္ထာနိပဋိသလ္လာနဗ္ဗိဟာရသာရုပ္ပာနိ,ဇနဝါတာပဂတာနိဝနာနိ သေနာသနာနိ ယော ပန္တာနိ;

()

භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මිනිස් ගැවසීමෙන් තොර වූ, විවේකීව වාසය කිරීමට සුදුසු වූ, වනගත වූ ද සෙනසුන් සේවනය කළ සේක.

---

၃၈.

38.

---

ဘုဓရကန္ဒရလေဏံဂုရုဟမူလံ ပကလာလ မဗ္ဘောကာသံ,သိဝထိကံ ဘဇိ ယသ္မာတိဏသတ္ထာရံ တတောပိ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ;

()

යම් හෙයකින් උන්වහන්සේ පර්වත ලෙන්, ගල් ගුහා, රුක්මුල්, පිදුරු ගොඩවල්, එළිමහන් තැන්, සොහොන් බිම් හා තණ ඇතිරිලි සේවනය කළ සේක් ද, එබැවින් ද ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၃၉.

39.

---

စတုဗ္ဗိဓာနံ သဒ္ဓါ-ဒေယျာနံ စီဝရာဒိသမ္ဘာရာနံ,သုဘရော ယသ္မာ ဘာဂီပရမပ္ပိစ္ဆော တတောပိ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ;

()

යම් හෙයකින් උන්වහන්සේ ශ්‍රද්ධාවෙන් දෙන සිව්පසය (චීවරාදී දෑ) පහසුවෙන් පෝෂණය කළ හැකිව, ඒවායේ කොටස්කරුවකු වෙමින්, පරම අල්පේච්ඡ වූ සේක් ද, එබැවින් ද ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၄၀.

40.

---

အတ္ထရသဿ သုဘာဂီဓမ္မရသဿ စ ယတော ဝိမုတ္တိရသဿ,အဓိသီလဿ’ဓိစိတ္တ-ဿ’ဓိပညာယစ တတောပိ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ;

()

යම් හෙයකින් උන්වහන්සේ අර්ථ රසයෙහි ද, ධර්ම රසයෙහි ද, විමුක්ති රසයෙහි ද, අධිසීල, අධිචිත්ත සහ අධිප්‍රඥාවෙහි ද සුභාගී (උරුමකරුවකු) වූ සේක් ද, එබැවින් ද ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၄၁.

41.

---

ရူပါရူပါဝစရ-ဇ္ဈာနာန စတုန္န မပက္ပမညာနမ္ပိ,ဝိဒ္ဓံသိတီဝရဏောယသ္မာ ဘာဂီ တတောပိ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ;

()

යම් හෙයකින් උන්වහන්සේ නීවරණයන් නසාදමා, සතර රූපාවචර ධ්‍යානයන්ගේ ද, සතර අරූපාවචර ධ්‍යානයන්ගේ ද, සතර අප්‍රමාණ්‍යයන්ගේ (බ්‍රහ්මවිහාරයන්ගේ) ද හිමිකරුවකු වූ සේක් ද, එබැවින් ද ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၄၂.

42.

---

အဋ္ဌန္နဉ္စဋ္ဌန္နံဝိမောက္ခဓမ္မာန မာဘိဘာယတနာနံ,အနုပုဗ္ဗဝိဟာရာနံ ဘာဂိနဝန္နံ တတောပိ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ;

()

අෂ්ට විමොක්ෂයන්ගේ ද, අෂ්ට අභිභායතනයන්ගේ ද, නව අනුපූර්ව විහාරයන්ගේ ද හිමිකරුවකු වූ හෙයින්, ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၄၃.

43.

---

ဒသကသိဏသမာပတ္တိဒသသညာဘာဝနာန မပိ ဘာဂီဝါ,အသုဘသမာပတျာ’နာ-ပါနဿတိယာ တတောပိ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ;

()

දස කසිණ සමාපත්තීන්ගේ ද, දස සංඥා භාවනාවන්ගේ ද, අසුභ සමාපත්තීන්ගේ ද, ආනාපානසතියේ ද හිමිකරුවකු වූ හෙයින්, ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၄၄.

44.

---

သမ္မပ္ပဓာန ပဘုတိ-သတိပဋ္ဌာနိ’ဒ္ဓိပါဒဓမ္မာနမ္ပိ,စတုဓာ သုဝိဘတ္တာနံဘာဂီ ယသ္မာ တတောပိ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ;

()

සතර ආකාරයකින් මනා කොට බෙදන ලද සතර සතිපට්ඨාන, සතර සම්මප්පධාන සහ සතර ඉද්ධිපාද ධර්මයන්ගේ ද හිමිකරුවකු වූ හෙයින්, ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၄၅.

45.

---

ပဉ္စန္နမ္ပိ ဗလာနံယသ္မာ ပဉ္စန္န မိန္ဒြိယာနံ ဘာဂီ,တသ္မာ ဒသဗလဓာရီဇိတိန္ဒြိသော ယော တတောပိ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ;

()

යම් හෙයකින් උන්වහන්සේ පංච බලයන්ගේ ද, පංච ඉන්ද්‍රියයන්ගේ ද හිමිකරුවකු වූ හෙයින්, දසබලධාරී වූ ද, ජිතේන්ද්‍රිය (ඉන්ද්‍රියයන් ජයගත්) වූ ද සේක් ද, එබැවින් ද ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၄၆.

46.

---

ယသ္မာ ဗောဇ္ဈင်္ဂါနံအရိယဿ’ဋ္ဌင်္ဂိကဿ မဂ္ဂဿာပိ,တထာဂတဗလာနံ ယောဘာဂိ ဒသန္နံ တတောပိ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ;

()

සප්ත බොජ්ඣංගයන්ගේ ද, ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගයේ ද, දස තථාගත බලයන්ගේ ද හිමිකරුවකු වූ හෙයින්, ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၄၇.

47.

---

စတုဝေသာရဇ္ဇာနံယဒိ စတုပဋိသမ္ဘိဒါန မဒ္ဓဘာဂီ,ဆဗုဒ္ဓဓမ္မာနမ္ပိဆဠဘိညာနံ တတောပိဗုဒ္ဓေါဘဂဝါ;

()

සතර වෛශාරද්‍යයන්ගේ ද, සතර පටිසම්භිදාවන්ගේ ද, ෂඩ් බුද්ධ ධර්මයන්ගේ ද, ෂඩභිඥාවන්ගේ ද හිමිකරුවකු වූ හෙයින්, ඒ බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවත්' නම් වන සේක.

---

၄၈.

48.

---

ဘဂဝါ’တျေ’တံ နာမံနကတံ မာတာပိတူဟိ ဘာတုဘဂိနီဟိ,သကမိတ္တာမစ္စေဟိန ဉာတိသာလောဟိတေဟိဝါ ပညတ္တံ;

()

'භාග්‍යවත්' යන මේ නාමය මෑණියන්, පියණියන්, සහෝදරයන්, සහෝදරියන්, තමන්ගේ මිතුරන්, ඇමතිවරුන් හෝ ඥාති ලේ නෑයන් විසින් පනවන ලද්දක් නොවේ.

---

၄၉.

49.

---

သမဏေဟိ ဘုသုရေဟိန ဒေဝတာဟိ စ နန ယေန ကေနစိ ရစိတံ,ဥဋ္ဌဋကိဗ္ဗိသမူလေသုဗောဓိမူလေ သုဗုဒ္ဓသမ္ဗောဓီနံ;

()

ශ්‍රමණයන් විසින් හෝ බ්‍රාහ්මණයන් විසින් හෝ දේවතාවන් විසින් හෝ වෙනත් කිසිවකු විසින් හෝ තබන ලද්දක් නොවේ. කෙලෙස් මුල් නසා දැමූ බෝධි මූලයේදී, මනා කොට අවබෝධ කරගත් සම්බුද්ධත්වය හේතුවෙන් (මේ නාමය ලැබුණේය).

---

၅၀.

50.

---

ပဋိလာဘဟေတု တေသံဘဂဝန္တာနံ အနာဝရဏဉာဏဿ,ပဝိမောက္ခန္တိကမေတံယဒိဒံ ဘဂဝါတိ သစ္ဆိကာပညတ္တိ;

()

ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේලාට අනාවරණ ඥානය ලැබීම හේතුවෙන්, 'භාග්‍යවතා' යන මෙම ප්‍රත්‍යක්ෂයෙන් කරන ලද පැනවීමක් වේ.

---

အထဋီကာဂတနယောဝုစ္စတေ.

දැන් ටීකාවෙහි සඳහන් වන ක්‍රමය කියනු ලැබේ.

---

၅၁.

51.

---

နိရတိသယာသီလာဒိ-သဂ္ဂုဏဘာဂါ အနညသာမညာ ယေယဿု’ပလဗ္ဘန္တိ တတောဘဂဝါ’တျ’ဘိဓီယတေ သဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ;

()

අන්‍යයන්ට සාධාරණ නොවූ, අතිශයින් ශ්‍රේෂ්ඨ වූ ශීලාදී සද්ගුණ කොටස් යමෙකු කෙරෙහි ලැබේද, එබැවින් උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවතා' යැයි කියනු ලැබේ. ඒ සම්මා සම්බුදුරජාණන් වහන්සේ 'භාග්‍යවතුන් වහන්සේ' ය.

---

၅၂.

52.

---

တထာဟိ သီလံ သမာဓိပညာ ဝိမုတ္တိ ဝိမုတ္တိဒဿနဉာဏံ,ဟိရိ ဩတ္တပ္ပံ သဒ္ဓံဝီရိယံ သတိ သမ္ပဇည မေတေ ဓမ္မာ;

()

එනම් ශීලය, සමාධිය, ප්‍රඥාව, විමුක්තිය, විමුක්ති ඥානදර්ශනය, හිරි (පව් කිරීමට ඇති ලැජ්ජාව), ඔත්තප්ප (පව් කිරීමට ඇති බිය), ශ්‍රද්ධාව, වීර්යය, සතිය, සම්පජඤ්ඤය යන මේ ධර්මයෝ ද;

---

၅၃.

53.

---

သီလဝိသုဒ္ဓိ စ ဒိဋ္ဌိ-ဝိသုဒ္ဓိ ကုသလာနိ တီဏိ တမ္မူလာနိ,တယော ဝိတက္ကာ သမ္မာတိဿော ဓာတွာနဝဇ္ဇသညာ တိဿော;

()

ශීල විශුද්ධිය, දිට්ඨි විශුද්ධිය, තිවිධ කුසල් මුල්, තිවිධ සම්මා සංකල්ප, ධාතු තුන, තිවිධ අනවද්‍ය සංඥාවන් ද;

---

၅၄.

54.

---

စတုသတိပဋ္ဌာနိ’ဒ္ဓိ-ပ္ပာဒါ သမ္မပ္ပဓာနဓမ္မာ စတုရော,ပဋိသမ္ဘိဒါ စတဿောစတုရော မဂ္ဂါ ဖလာနိခေါ စတ္တာရိ;

()

සතර සතිපට්ඨාන ධර්ම, සතර ඉද්ධිපාද, සතර සම්මප්පධාන ධර්ම, සතර පටිසම්භිදා, සතර මාර්ග සහ සතර ඵලයන් ද;

---

၅၅.

55.

---

စတ္တာရော, ရိယဝံသာယောနိပရိစ္ဆေဒကာနိ စတုဉာဏာနိ,စတုဝေသာရဇ္ဇာနိပဓာနိယင်္ဂါနိ ပဉ္စ ပရိမာဏာနိ;

()

සතර ආර්යවංශ, උත්පත්ති ප්‍රභේද (යෝනි) පිරිසිඳ දන්නා ඥාන සතර, සතර වෛශාරද්‍යයන්, පධානියංග (වීරිය වැඩීමේ අංග) පහ ද;

---

၅၆.

56.

---

ပဉ္စင်္ဂိကော’ပိ သမ္မာသမာဓိ ပဉ္စိန္ဒြိယာနိ ပဉ္စဗလာနိ,နိဿာရဏီယဓာတုပဉ္စဝိမုတ္တိပရိပါစနိယာ ဓမ္မာ;

()

පංචාංගික සම්මා සමාධිය, පංච ඉන්ද්‍රියයන්, පංච බලයන්, නිස්සාරණීය ධාතු පහ, විමුක්තිය මේරීමට හේතු වන ධර්ම පහ ද;

---

၅၇.

57.

---

ပဉ္စ ဝိမုတ္တာယတန-ဉာဏာနိ ဆဂါရဝါ ဆဗဟုလဝိဟာရာ,ဆာ’နုဿတိဌာနာနိနိဿာရဏိယာ ဆဓာတု ဆလဘိညာယော;

()

පංච විමුක්තායතන ඥාන, ගරුකළ යුතු කරුණු (ගාරව) හය, බහුල විහරණ හය, සදනුස්සති (අනුස්මෘති) හය, නිස්සාරණීය ධාතු හය, ෂඩභිඥාවන් ද;

---

၅၈.

58.

---

ဆဗ္ဗိဓ’နုတ္တရိယာနိဇဗ္ဗိဓနိဗ္ဗေဓဘာဂိယာ သညာယော,ဆအသာဓာရဏဉာနာ-နျ’ရိယဓနာနျ’ပရိဟာနိယာ ဓမ္မာ;

()

සවැදෑරුම් අනුත්තරියයන්, සවැදෑරුම් නිබ්බේධභාගිය සංඥාවන්, අසාධාරණ ඥාන හය, ආර්ය ධන (හත), අපරිහානීය ධර්මයන් ද;

---

၅၉.

59.

---

သပ္ပုရိသာရိယဓမ္မာဗောဇ္ဈင်္ဂါ သတ္တ သတ္တသညာ သတ္တ,ခီဏာသဝဗလကထနာသတ္တဝိဝဓာ ဒက္ခိဏရဟာနဉ္စ ကထာ;

()

සත්පුරුෂ ධර්ම හත, සප්ත බොජ්ඣංගයන්, සප්ත සංඥාවන්, ක්ෂීණාස්‍රව බල හත පිළිබඳ දේශනා, දක්ෂිණාවට (පූජාවන්ට) සුදුස්සන් පිළිබඳ සප්තවිධ කථාවන් ද;

---

၆၀.

60.

---

အဋ္ဌန္နံ ပညာနံပဋိလာဘ နိဒါနဒေသနာ သမ္မတ္တာ;

လောကသဘာဝ’စ္စဂမာအဋ္ဌ’က္ခဏဒေသနာ စ အဋ္ဌဝိမောက္ခာ;

()

ප්‍රඥා අටක් ලැබීමට හේතු වන කරුණු පිළිබඳ දේශනාව, ලෝක ස්වභාවය ඉක්මවා යාම, අෂ්ට අක්ෂණ දේශනාව සහ අෂ්ට විමොක්ෂයන් ද;

---

၆၁.

61.

---

ဝတ္ထုနျာ’ရမှာနိမဟာပုရိသတက္ကနာ’ဘိဘာယတနုတ္တိ,အဋ္ဌဝိဓာ နဝု’ပါယာမနသိကရဏမူလကာ ပဓာနျင်္ဂါနိ;

()

ආරම්භ වස්තූන් අට, මහාපුරුෂ විතර්කයන්, අභිභායතනයන්, අෂ්ටවිධ දෑ, මනසිකාරය මුල් කරගත් ප්‍රධාන වීර්ය අංග නවය ද;

---

၆၂.

62.

---

နဝ သတ္တာဝါသကထာအာဃာတပဋိဝိနယာ စ နဝ နာနတ္တာ,နဝါ’နုပုဗ္ဗဝိဟာရာနဝသညာ ဒသဝိဓာ ကုသလကမ္မပထာ;

()

නව සත්ත්වාවාස කථාවන්, ආඝාතපටිවිනය (ක්‍රෝධය සංසිඳුවන ක්‍රම) නවය, නානත්ත (විවිධත්ව) නවය, නව අනුපූර්ව විහරණයන්, නව සංඥාවන්, දස කුසල් කර්මපථයන් ද;

---

၆၃.

63.

---

ဒသ ကသိဏာယတနာနိဒသ သမ္မတ္တာနိ နာထကရဏဓမ္မာ,ဗလာနိ စာ’ရိယဝါသာမေတ္တာယေ’ကာဒသာနိသံသာ ဓမ္မာ;

()

දස කසිණායතනයන්, දස සම්මත්තයන්, නාථකරණ (පිහිට වන) ධර්මයන්, දස බලයන්, ආර්යවාසයන්, මෙත්තානිසංස (මෛත්‍රී ආනිශංස) එකොළහ ද;

---

၆၄.

64.

---

ဗာရသဓမ္မာ စက္ကာ-ကာရာ တေရသဓုတင်္ဂဓမ္မာ စေ’ပိ,စုဒ္ဒသမတ္တာ ဗုဒ္ဓိပဉ္စဒသဝိမုတ္တိပါစနီယာ ဓမ္မာ;

()

දොළොස් ආකාර ධර්ම චක්‍රය, තෙළෙස් ධුතාංග ධර්මයන්, තුදුස් වැදෑරුම් බුද්ධි (ඥාන), පසළොස් විමුක්ති පාචනීය (විමුක්තිය මේරීමට හේතු වන) ධර්මයන් ද;

---

၆၅.

65.

---

အာနာပါနဿတိယောသောဠသ သောဠသဝိဓာ’ ပရန္တပတီယာ,အဋ္ဌရသ ဗုဒ္ဓဂုဏာဧကူဏဝီသတိ ပစ္စဝေက္ခဏဗုဒ္ဓိ;

()

සොළොස් ආකාර ආනාපානසතිය, සොළොස් වැදෑරුම් අපරන්තපතීය ධර්මයන්, දහඅටක් වූ බුද්ධ ගුණයන්, දහනවයක් වූ ප්‍රත්‍යවේක්ෂණ ඥානයන් ද;

---

၆၆.

66.

---

စတုစတ္တာဠိသဝိဓာပညာဝတ္ထူ’ဒယဗ္ဗယေဉာဏာနိ,ပညာသ ကုသလဓမ္မာသတ္တာဓိကသတ္တတိပ္ပဘာဝတ္ထူနိ;

()

සතළිස් හතරක් වූ ප්‍රඥා වස්තූන් ද, උදයව්‍යය (ඇතිවීම හා නැතිවීම) දන්නා ඥානයන්, පනස් කුසල් ධර්මයන්, හැත්තෑ හතක් වූ ප්‍රභේද (ඥාන වස්තු) ද;

---

၆၇.

67.

---

စတုဝီသတိ ကောဋိလက္ခ-ပ္ပမိတ သမာပတ္တိယဉ္စရဝဇိရဉာဏံ,သမန္တပဋ္ဌာနပစ္စ-ဝေက္ခဏဉာဏာနိ ဒေသနာဉာဏာတိ;

()

විසිහතර ලක්ෂ කෝටියක් සමාපත්ති ද, වජිර ඥානය, සමන්තපට්ඨාන ප්‍රත්‍යවේක්ෂණ ඥානය, දේශනා ඥානය ද;

---

၆၈.

68.

---

သတ္တာန မနတ္တာနံဝိဘဂဉာဏာနိစာ’သယာနုသယာနံ,ဝုတ္တဝိဘာဂါ သန္တီဂုဏဘာဂါ ဘဂဝတော တတော ဘဂဝါ သော;

()

සත්ත්වයන්ගේ ඉන්ද්‍රිය පරෝපරියත්ත ඥානය ද, ආශය හා අනුශය ඥානයන් ද, මෙකී විභාගයන්ගෙන් යුත් ශාන්ත වූ ගුණ කොටස් භාග්‍යවතුන් වහන්සේ සතු වන බැවින් උන්වහන්සේ 'භාග්‍යවතුන් වහන්සේ' ය.

---

၆၉.

69.

---

မနုဿတ္တဘာဝါဒိကေ အဋ္ဌဓမ္မေသမောဓာနယိတွာ’ဟိသမ္ဗောဓိယာ ယေ,သမိဒ္ဓါ’ဓိကာရေဟိ သတ္တုတ္တမေဟိမဟာဗောဓိသတ္တေဟိ သမ္ပာဒနီယာ;

()

මනුෂ්‍ය භාවය ආදී අෂ්ට ධර්මයන් එක්තැන් කොට, උත්තරීතර වූ මහා බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේලා විසින් සම්පූර්ණ කරන ලද අධිකාරයන්ගෙන් යුතුව සම්පාදනය කළ යුතු වූ;

---

၇၀.

70.

---

အဓိဋ္ဌာနဓမ္မာဒယော ပဉ္စု’ဠာရ-ပရိစ္စာဂဓမ္မာ စတုဿင်္ဂဟာ စ,စရိယတ္တယံ ပါရမီဓမ္မရာသိဘဝတ္တျာ’ဘိသမ္ဗောဓိသမ္ဘာရဘူတာ;

()

අධිෂ්ඨාන ධර්ම ආදිය, පංච මහා පරිත්‍යාගයන්, සතර සංග්‍රහ වස්තූන්, ත්‍රිවිධ චර්යාවන්, උතුම් සම්බෝධියට උපකාරී වන (සම්භාර වූ) පාරමී ධර්ම සමූහය ද වේ;

---

၇၁.

71.

---

ပဘုတျာ’ဘိနီဟာရတော ယာဝဗောဓိအသင်္ခေယျကပ္ပာနိ စတ္တာရိ’မဿ,သလက္ခာနိ တေ ဗောဓိသမ္ဘာရဓမ္မာဘဝါ ဝုဒ္ဓိပက္ခေ ဘတာ သမ္ဘတာ’တိ;

()

අභිනීහාරයේ (ප්‍රාර්ථනාවේ) සිට බෝධිය ලබාගන්නා තෙක් සතර අසංඛ්‍ය කල්ප ලක්ෂයක් මුළුල්ලෙහි ඒ බෝධි සම්භාර ධර්මයෝ උන්වහන්සේ විසින් වැඩීම පිණිස දරන ලදහ, රැස් කරන ලදහ;

---

၇၂.

72.

---

ဘဇီယန္တိ ယာ ပုညဝန္တေဟိ လောကေပယောဂံ သမာဂမ္မ သမ္ပတ္တိယော တာ,ဘဂါနာမ ဝဋ္ဋဗ္ဗိဝဋ္ဋာနုဂါ’တိပဝုစ္စန္တိ တေသံ ဥဘိန္နံ ဘဂါနံ;

()

ලෝකයෙහි පින්වන්තයන් විසින් වීර්යය කොට භුක්ති විඳිනු ලබන යම් සම්පත්තීහු වෙත්ද, ඒවා 'භග' (භාග්‍යයන්) නම් වේ. ඒවා වෘත්තානුග (සංසාරයට අයත්) සහ විවෘත්තානුග (නිවනට අයත්) යැයි දෙවැදෑරුම් වේ.

---

၇၃.

73.

---

ပုရေ ဗောဓိတော ဗောဓိသတ္တော သမာနောဘုသံ ဗောဓိသမ္ဘာရဓမ္မေ ဝိနန္တော,ပတိဋ္ဌာသိ ယသ္မိံ ဘဂေ တေ ဝနီတိမနုဿေသု ဒေဝေသု ဥက္ကံသဘုတေ;

()

බුදුවීමට පෙර බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේව සිටියදී, බෝධි සම්භාර ධර්මයන් බොහෝ සේ වඩමින්, උතුම් වූ මනුෂ්‍යයන් හා දෙවියන් අතර යම් භාග්‍යයක් පිහිටියේද, උන්වහන්සේ එය සේවනය කළහ (ඇසුරු කළහ);

---

၇၄.

74.

---

တထာ’နညသာမညသာဟိညဈာန-ဿမာပတ္တိဘေဒဂ္ဂမဂ္ဂပ္ဖလာဒီ,ဘဂေ ဗောဓိမူလေ ဝိဝဋ္ဋာနုဂေ’ပိသယံ ဗုဒ္ဓဘုတော သမာနော ဝနီ’တိ;

()

එසේම බෝධි මූලයේදී තමන් වහන්සේම බුදු වී, අන්‍යයන්ට සාධාරණ නොවන අභිඥා, ධ්‍යාන, සමාපත්ති සහ අග්‍ර මාර්ග ඵල ආදී වූ විවෘත්තානුග (නිවනට අයත්) භාග්‍යයන් සේවනය කළහ;

---

၇၅.

75.

---

စတုဗ္ဗိသ ယေ ကောဋိလက္ခပ္ပမာဏ-သမာပတ္တိဘာဂါ ကမဟာဘာဂဓေယျော,ပရေသံ နဟိတာယ?တ္တနော ဒိဋ္ဌဓမ္မ-သုခတ္ထာယ တေ နိစ္စကပ္ပံ ဝနီတိ;

()

විසිහතර ලක්ෂ කෝටියක් පමණ වූ යම් සමාපත්ති කොටස් වෙත්ද, ඒ මහා භාග්‍යයන් උන්වහන්සේ අන්‍යයන්ගේ හිතසුව පිණිස මෙන්ම තමන් වහන්සේගේ මෙලොව සැප විහරණය (දිට්ඨධම්මසුඛ විහරණය) පිණිස ද නිරතුරුවම සේවනය කළහ;

---

၇၆.

76.

---

အဘိညေယျဓမ္မေသု ယေ ဘာဝိတဗ္ဗ-ပဟာတဗ္ဗဘာဂါ ပရိညေယျဘာဂါ,သိယုံ သစ္ဆိကာတဗ္ဗဘာဂါ ဝနီ’တိဇိနော ဘာဝနာဂေါစရာသေဝနော တေ;

()

විශිෂ්ට ඥානයෙන් දැනගත යුතු ධර්මයන් අතුරෙන්, වැඩිය යුතු කොටස්, ප්‍රහාණය කළ යුතු කොටස්, පිරිසිඳ දත යුතු කොටස් සහ ප්‍රත්‍යක්ෂ කළ යුතු කොටස් යන ඒවා ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ භාවනා අරමුණු සේවනය කිරීම් වශයෙන් ඇසුරු කළ සේක;

---

၇၇.

77.

---

အသာဓာရဏေ သေသသာဓာရဏ ယေဣမေ ဓမ္မဘာဂါ’ဓိသီလာဒိဘေဒါ,ဖလံ ယာဝတာ ဗောဓနေယျေသု သတ္ထာဝနီ ပတ္ထယီ သုပ္ပတိဋ္ဌာနုခေါတိ;

()

අසාධාරණ වූ ද පොදු වූ ද අධිශීලාදී ප්‍රභේද සහිත මේ ධර්ම කොටස්වල ඵලය, අවබෝධ කළ හැකි (බෝධනෙය්‍ය) ජනයා කෙරෙහි මැනවින් පිහිටුවනු පිණිස ශාස්තෘන් වහන්සේ ඇසුරු කළ සේක, ප්‍රාර්ථනා කළ සේක;

---

၇၈.

78.

---

အဝေစ္စပ္ပသန္တာ ဣမဿ’တ္ထိ ဒေဝ-မနုဿာ ဗဟူ ဘတ္တိယုတ္တာ တထာဟိ,အသာဓာရဏာ’နောပမာနတ္တဉာဏ-ပ္ပဘာဝါဒိတော သဗ္ဗသတ္တုတ္တမော သော;

()

උන්වහන්සේ කෙරෙහි අචල ප්‍රසාදයෙන් යුත්, භක්තිමත් වූ බොහෝ දෙවි මිනිස්සු සිටිති. මන්දයත්, අසාධාරණ වූ ද අසදෘශ වූ ද ඥාන ප්‍රභාව ආදියෙන් උන්වහන්සේ සියලු සත්ත්වයන්ට වඩා උත්තම වන බැවිනි;

---

၇၉.

79.

---

အနတ္ထာပဟာရာဒိပုဗ္ဗင်္ဂမာယဟိတတ္ထာ’ဘိနိပ္ဖာဒနေ တပ္ပရာယ,ပယောဂါဘိသမ္ပတ္တိယာ ဗောဓနေယျ-ပဇာယော’ပကာရာဝဟာယာ’မိတာယ;

()

අනර්ථයන් දුරු කිරීම ආදිය පෙරටු කොට ගත්, යහපත සලසා දීමෙහි උත්සුක වූ, වීර්ය සම්පත්තියෙන් යුතුව, අවබෝධ ඥානය ඇති කරගත හැකි (බෝධනෙය්‍ය) ප්‍රජාවට අප්‍රමාණ උපකාර සලසන සුලු වූ;

---

၈၀.

80.

---

ဝိယာမပ္ပဘာ ကေတုမာလာကုလာယဘုသံ လက္ခဏာ’သိတျနုဗျဉ္ဇနေဟိ,ဝိစိတ္တာယ ရူပိန္ဒိရာမန္ဒိရာယသမိဒ္ဓတ္တဘာဝါ’ဘိသမ္ပတ္တိယာပိ;

()

ව්‍යාමප්‍රභාවෙන් හා කේතුමාලාවෙන් ගැවසී ගත්තා වූ, දෙතිස් මහා පුරුෂ ලක්ෂණයෙන් හා අසීති අනුව්‍යංජනයෙන් අතිශයින් විසිතුරු වූ, රූප ශ්‍රීයට මන්දිරයක් බඳු වූ, පරිපූර්ණ ආත්මභාව සම්පත්තියෙන් ද යුක්ත වූ;

---

၈၁.

81.

---

ယထာဘုစ္စသီလာဒိဓမ္မုဗ္ဘဝေနဥဠာရေန လောကတ္တယဗျာပိနာပိ,သမန္နာဂတတ္တာ ကဝိသုဒ္ဓေန ကိတ္တိ-ဿရီရေန ခီရောဒဓီပဏ္ဍရေန;

()

යථාභූත වූ ශීලාදී ධර්මයන්ගෙන් පැනනැඟුණා වූ, තුන්ලොවෙහි පැතිරුණු උදාර වූ, කිරිසමුදුර සේ සුදු වූ අතිශය පිරිසිදු කීර්ති ශරීරයෙන් (කීර්ති රාවයෙන්) යුක්ත වූ;

---

၈၂.

82.

---

ဌိတတ္တာ ဝိသိဋ္ဌာသု ဥက္ကံသကောဋိံပဝိဋ္ဌာသု သန္တုဋ္ဌိတာ’ပ္ပိစ္ဆတာသု,စတုန္နံ ဝိသာရဇ္ဇဓမ္မာန မဒ္ဓါဒသန္နံ ဗလာနဉ္စ သဗ္ဘာဝတောပိ;

()

උත්කෘෂ්ට සීමාවට පැමිණි විශිෂ්ට වූ සතුට (සන්තුට්ඨිතාව) සහ අප්පිච්ඡතාවෙහි (අල්පේච්ඡතාවෙහි) පිහිටි බැවින් ද, සතර වෛශාරද්‍ය ධර්මයන්ගෙන් සහ දස බලයන්ගෙන් සැබවින්ම යුක්ත වන බැවින් ද;

---

၈၃.

83.

---

သမန္တာပသာဒါဝဟတ္တာ’ပိရူပ-ပ္ပမာဏဒိကေ ဇီဝလောကေ သုရာနံ,နရာန’ဉ္ဇလီဝန္ဒနာမာနပူဇာ-ဝိဓာနာရဟတ္တာပိ သမ္ဘတ္တိဌာနံ;

()

සෑම අතින්ම ප්‍රසාදය දනවන සුලු වූ රූප ප්‍රමාණය ආදියෙන් යුත් සත්ව ලෝකයෙහි, දෙවි මිනිසුන්ගේ දොහොත් මුදුන් දී වැඳීම්, පිදීම්, ගරුබුහුමන් හා පූජාවන්ට සුදුසු වන බැවින් ද, උන්වහන්සේ භක්තියට (ප්‍රසාදයට) කරුණක් වන සේක;

---

၈၄.

84.

---

အဝေစ္စပ္ပသာဒေနု’ပေတာ’နုသိဋ္ဌိ-ပဋိဂ္ဂါဟကာ ယေဇနာ ကေနစာပိ,မနုဿေန ဒေဝေန ဝါ ဗြဟ္မုနာ ဝါအသံဟာရိယာ ဘတ္တိ တေသံ ကဒါစိ;

()

අචල ප්‍රසාදයෙන් යුතුව උන්වහන්සේගේ අනුශාසනාවන් පිළිගන්නා යම් ජනයෙක් වෙත්ද, ඔවුන්ගේ ඒ භක්තිය (ශ්‍රද්ධාව) කිසිදු මිනිසෙකුට, දෙවියෙකුට හෝ බ්‍රහ්මයෙකුට කිසිදාක සෙලවිය නොහැක්කකි;

---

၈၅.

85.

---

ပရိစ္စဇ္ဇ တေ သာဝကာ ဇိဝိတမ္ပိဇိနံ ဓမ္မပူဇာယ ပူဇေန္တိ ဒဠှံ;

တထာဟိ’ဿ ပညတ္တသိက္ခာပဒါနိနဝီတိက္ကမန္တေ သမုဒ္ဒေါ’ဝ ဝေလံ;

()

ඒ ශ්‍රාවකයෝ තම ජීවිතය පවා පරිත්‍යාග කරමින්, ධර්ම පූජාවෙන් ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේට දැඩි සේ පූජා කරති. මන්දයත්, සාගරය වෙරළ ඉක්මවා නොයන්නා සේ, ඔවුහු උන්වහන්සේ පැනවූ ශික්ෂාපදයන් ඉක්මවා නොයති;

---

၈၆.

86.

---

ပဝုစ္စန္တိ ဘာဂါတိ ဓမ္မဿဘာဝ-ဝိဘာဂါ ဟိ တေ ခန္ဓဓာတွာဒိနာ’ပိ,အတီတာဒိရူပါဒိဘေဒေဟိ တေပိအနေကပ္ပဘေဒါ ဝိဘတ္တာ ဘဝန္တီ;

()

ධර්ම ස්වභාවයන්ගේ බෙදීම් 'භාග' (කොටස්) යැයි කියනු ලැබේ. ඒවා ස්කන්ධ, ධාතු ආදී වශයෙන් ද, අතීත ආදී රූප ආදී ප්‍රභේදයන්ගෙන් ද අනේකප්‍රකාරව බෙදා දක්වා තිබේ.

---

၈၇.

87.

---

ပပဉ္စတ္တယံ သဗ္ဗသံယောဇနာနိဇိနော ဂန္ထယောဂါ’သဝေါ’ဃော’ပဓီစ,သမုစ္ဆိဇ္ဇ မဂ္ဂေန နိဗ္ဗာနဓာတွာ-မတံ သော ပိဗန္တော ဝမီ တေ စ ဘာဂေ;

()

ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ මාර්ග ඥානයෙන් ප්‍රපංච තුන (තෘෂ්ණා, මාන, දිට්ඨි), සියලු සංයෝජන, ග්‍රන්ථ, යෝග, ආශ්‍රව, ඕඝ සහ උපධීන් සහමුලින්ම සිඳලමින්, නිර්වාණ ධාතු නමැති අමෘතය පානය කරමින් ඒ සියලු අකුසල් කොටස් වමනය කළ සේක (දුරු කළ සේක).

---

၈၈.

88.

---

ဆစက္ခာဒိဝတ္ထုနိ ဇာ’ရမ္မဏာနိဆစိတ္တာနိ ဆဗ္ဗေဒနာ ဖဿဆက္ကံ,ဆသညာ ဆတဏှာ ဆသဉ္စေတနာ ဆ-ဗ္ဗိတက္ကေ ဝိစာရေ ဆ ဘာဂေ ဝမီတိ;

()

උන්වහන්සේ චක්ඛු ආදී ಷඩ් ආයතන ද, රූපාදී ෂඩ් අරමුණු ද, ෂඩ් විඤ්ඤාණ ද, ෂඩ් වේදනා ද, ස්පර්ශ ෂට්කය ද, ෂඩ් සංඥා ද, ෂඩ් තණ්හා ද, ෂඩ් සංචේතනා ද, විතර්ක හය හා විචාර හය ද යන මේ සියලු කොටස් වමනය කළ සේක (දුරු කළ සේක).

---

၈၉.

89.

---

ယမာ’နန္ဒ စတ္တဉ္စ ဝန္တံ ဝိမုတ္တံပဟီဏံ ဝိနိဿဋ္ဌ မင်္ဂီရသဿ,န တံ ဇာတု ပစ္စေဿတီတျာ’ဘ သတ္ထာယထာဝုတ္တဘာဂေ ဝမီတွေဝမေဝ;

()

"ආනන්දයෙනි, අංගීරසයන් වහන්සේ (බුදුරජාණන් වහන්සේ) විසින් යමක් අත්හරින ලද ද, වමනය කරන ලද ද, මිදෙන ලද ද, ප්‍රහීණ කරන ලද ද, බැහැර කරන ලද ද, එය කිසි කලෙකත් නැවත උන්වහන්සේ කරා නොපැමිණෙන්නේය" යි ශාස්තෘන් වහන්සේ වදාළ සේක. උන්වහන්සේ ඉහත කී කොටස් ඒ අයුරින්ම වමනය කළ සේක.

---

၉၀.

90.

---

ဇိနော ကဏှသုက္ကေစ ဝဇ္ဇာနဝဇ္ဇေနိဟီနပ္ပဏိတေ အဓမ္မေ စ ဓမ္မေ,အသာဓာရဏေန’ ဂ္ဂမဂ္ဂါ’နနေနအပစ္စာဂမံ ပါပယီ ဥဂ္ဂိရီတိ;

()

ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ අසාධාරණ වූ ද, අග්‍ර වූ ද අර්හත් මාර්ග ඥානයෙන් කළු-සුදු (අකුසල් හා කුසල්) ධර්මයන් ද, සාවද්‍ය-නිරවද්‍ය ධර්මයන් ද, හීන-ප්‍රණීත ධර්මයන් ද, අධර්ම හා ධර්මයන් ද නැවත නොපැමිණෙන පරිදි බැහැර කළ සේක (වමනය කළ සේක).

---

၉၁.

91.

---

ပရေသဉ္စ သံသာရနိရာကရမှာသမုလ္လုမ္ပနတ္ထာယ ကုလ္လူပမံ သော,ယထာဇ္ဈာသယံ ဒေသယိတွာန ဓမ္မံပမာပေသိ တေဟာ’ပိ ဘာဂေ’တိ သဗ္ဗေ;

()

අන්‍යයන් සංසාර සාගරයෙන් ගලවා ගැනීම පිණිස උන්වහන්සේ කුල්ලක් බඳු වූ (එතෙර වීමට උපකාර වන) ධර්මය ඔවුන්ගේ අදහස් අනුව දේශනා කොට, ඔවුන් ලවා ද ඒ සියලු (ක්ලේශ) කොටස් බැහැර කරවූ සේක.

---

၉၂.

92.

---

ပုရေ ပူရယံ ပါရမီဓမ္မဇာတံမဟာဗောဓိသတ္တော သမာနော ဘဂါဗျံ,သိရိံ ဣဿရတ္တံ ယသောဟတ္ထသာရံဝမီ ဆဍ္ဎနီယံ ယထာခေဠပိဏ္ဍံ;

()

පෙර මහා බෝධිසත්ත්වව සිටියදී පාරමී ධර්මයන් පුරමින්, උන්වහන්සේ ලාභ, ශ්‍රී විභූතිය, ඊශ්වරභාවය, කීර්තිය සහ ධනය කෙළ පිඬක් මෙන් බැහැර කළ යුතු දෙයක් කොට වමනය කළ සේක (අත්හළ සේක).

---

၉၃.

93.

---

တထာဟိ’ဿ လဒ္ဓံ ပုရေ သောမနဿ-ဝှယော တေမိယော’ယောဃရော ဟတ္ထိပါလော,ကုမာရောသမာနော’ဘိနိက္ခမ္မ ဂေဟာသိရိံ ဒေဝရဇ္ဇဿိရိံ ဥဂ္ဂိရိ သော, ()

එසේ හෙයින් උන්වහන්සේ පෙර සෝමනස්ස, තේමිය, අයෝගර, හත්ථිපාල ආදී කුමාරවරුන්ව ඉපිද, ගිහිගෙයින් නික්ම මනුෂ්‍ය සැපත මෙන්ම දිව්‍ය රාජ්‍යයේ ශ්‍රී විභූතිය ද බැහැර කළ සේක (වමනය කළ සේක).

---

၉၄.

94.

---

အနေကာသု ဇာတီသု သမ္ပန္နဘောဂေါဘာဂေ လဒ္ဓဘောဂေ’ဝမေဝု’ဂ္ဂိရိတွာ,သကံ ဟတ္ထဂံ ပစ္ဆိမေ အတ္တဘာဝေအနောမဿိရိံ စက္ကဝတ္တိဿိရိမ္ပိ;

()

බොහෝ ජාතීන්හි මහා භෝග සම්පත් ලබා, ඒ ලත් සම්පත් කොටස් එසේම බැහැර කොට, තමන්ගේ අවසාන ආත්මභාවයේදී ද තමන් අතට පත් වූ උතුම් වූ ශ්‍රී සෝභා සම්පත හා සක්විති රජ සැපත ද බැහැර කළ සේක.

---

၉၅.

95.

---

စတုဒ္ဒီပိကံ ဒေဝရဇ္ဇာ’ဓိပစ္စ-သမာနာဓိပစ္စံ ယထာဘုစ္စ မုစ္စံ,ယသဉ္စာ’ပိ တတ္နိဿယံ ပဉ္စကာမေအလဂ္ဂေါ တိဏဂ္ဂါယ’ပါ မညမာနော;

()

සතර මහා දීපයන්හි ආධිපත්‍යය ද, දිව්‍ය ලෝකාධිපත්‍යයට සමාන වූ උතුම් ආධිපත්‍යය ද, ඒ ඇසුරු කළ කීර්තිය හා පංචකාම සම්පත්තිය ද තණ අග රැඳි පිනිබිඳක් මෙන් සලකා, නොඇලී බැහැර කළ සේක.

---

၉၆.

96.

---

ပဟာယာ’ ဘိဂန္တွာဘိသမ္ဗောဓိရဇ္ဇေပတိဋ္ဌာယ သဒ္ဓမ္မရာဇာ ဗဘုဝ,အသာရေ တုသာရေ’ဝ သံသာရသာရေသုဝုတ္တပ္ပကာရေ ဘဂေ သော ဝမီတိ;

()

ඒ සියලු අතහැර, උතුම් සම්බෝධි රාජ්‍යයට පැමිණ එහි පිහිටා සද්ධර්ම රාජයාණන් වහන්සේ බවට පත් වූ සේක. නිසරු වූ, බොල් වී වැනි වූ සංසාරයෙහි ඉහත සඳහන් කරන ලද (රාජ්‍ය සම්පත් ආදී) කොටස් උන්වහන්සේ වමනය කළ සේක (බැහැර කළ සේක).

---

၉၇.

97.

---

ပဝတ္တန္တိ နက္ခတ္တရူပေဟိ ဘေဟိသမံ စက္ကဝါဠာဝကာသေသု ယာတာ,တိကုဋဒ္ဒိ ကုဋဒ္ဒိ စန္ဒ’က္က နေရု-ဝိမာနာဒိသောဘာ ဘဂါ နာမ ဟောန္တိ;

()

තාරකා හා නැකත් තරු සමඟ සක්වළ අවකාශයෙහි පවත්නා වූ, තිකූට පර්වතය, මහාමේරු පර්වතය, චන්ද්‍රයා, සූර්යයා සහ දිව්‍ය විමානාදියේ පවතින සෝභා සම්පත් 'භග' (ශ්‍රී විභූතීන්) නම් වේ.

---

၉၈.

98.

---

ဇိနော တဿမင်္ဂီ ဇနောကာသလောကေဟဝေ ဆန္ဒရာဂပ္ပဟာဏေန ယေန,မဟာဗောဓိမဏ္ဍေ နိသိန္နောသမာနောဝိဘူတာဝိဘူတေ ဘာဂေ တေ ဝမီတိ;

()

සත්ත්ව ලෝකයෙහි හා අවකාශ ලෝකයෙහි ඒ සෝභා සම්පත්තියෙන් යුක්ත වූ ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ, මහා බෝධි මණ්ඩපයෙහි වැඩසිටිමින්, යම් ඡන්දරාගයක් ප්‍රහීණ කිරීමක් වී ද, ඒ මඟින් ප්‍රකට වූ හා අප්‍රකට වූ ඒ සියලු (ක්ලේශ) කොටස් වමනය කළ සේක (දුරු කළ සේක).

---

၉၉.

99.

---

သောဘာဂဝါ’တိ ဘတဝါ’တိ ဘဂေဝနီ’တိဘာဂေဝနီ’တိ အဘိပတ္ထယိ ဘတ္တဝါ’တိ,ဘာဂေဝမီ’တိ တိဘဝေသု ဘဂေဝမီ’တိအနွတ္ထတော ဟိ ဘဂဝါ ဘဂဝါ သမညော;

()

ශෝභා සම්පත් ඇත්තා යන අර්ථයෙන් 'සෝභාගවා' ද, ගුණ දරන්නා යන අර්ථයෙන් 'භතවා' ද, කොටස් ඇත්තා යන අර්ථයෙන් 'භගවනි' ද, භක්තිවන්තයා යන අර්ථයෙන් 'භත්තවා' ද, භවයන්හි කොටස් වමනය කළ (දුරු කළ) යන අර්ථයෙන් 'භාගවමී' ද, තුන් භවයෙහිම (තෘෂ්ණාදී) කොටස් බැහැර කළ යන අර්ථයෙන් 'භගේවමී' ද යන අන්වර්ථ අර්ථයන්ගෙන් උන්වහන්සේට 'භගවා' (භාග්‍යවතුන් වහන්සේ) යන නාමය ලැබුණි.

---

၁၀၀.

100.

---

ဣစ္စေဝ’မဿ အရဟာဒိဂုဏပ္ပဗန္ဓ-ပုဗ္ဗာစလု’ဗ္ဘဝယသောဝိသရောသဓီသော,ပဇ္ဇဉ္စ သဇ္ဇနမနောကုမုဒါနိ’ဝေ’ဒံစိတ္တာနိ ဗောဓယတိ ကိံ ပုရိသာဓမာနံ;

()

මෙසේ අර්හත් ආදී ගුණ සමුදාය නමැති පූර්ව පර්වතයෙන් උදා වූ, කීර්ති නමැති සඳරැස් විහිදුවන චන්ද්‍රයා බඳු වූ මේ පද්‍යය සත්පුරුෂයන්ගේ මනස නමැති කුමුදු මල් පිබිදවයි. එසේ නම් අධම පුරුෂයන්ගේ සිත් ගැන කුමන කථාද? (ඔවුන්ගේ සිත් ද පිබිදවන්නේමය).

---

ဣတိမေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒ ဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေနိဒါနေ ဘဂဝါ’တိနာမပညတ္တိယာ အဘိဓေယပရိဒီပေါ ဆဗ္ဗီသတိမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවි ජනයාගේ හදවත්වලට ආනන්දය ලබා දීමට හේතු වූ, මේධානන්ද නම් යතිවරයාණන් විසින් විරචිත ජිනවංශදීපයෙහි සන්තිකේනිදානයෙහි 'භගවා' යන නාම ප්‍රඥප්තියෙහි අර්ථය පැහැදිලි කරන විසිහයවන සර්ගයයි.

---

၁.

1.

---

ဧတ္ထ’တ္တဟိသမ္ပတ္တိပရဟိတပဋိပတ္တိတောနိဿီမာပိ ဒွိဓာ ဗုဒ္ဓဂုဏာ သင်္ဂဟိတာ ကထံ;

()

මෙහිදී, සීමාවක් නොමැති බුදුගුණයන් 'ස්වාර්ථ සිද්ධිය' (තමන් වහන්සේගේ යහපත සම්පූර්ණ වීම) සහ 'පරාර්ථ ප්‍රතිපත්තිය' (අනුන්ගේ යහපත උදෙසා ක්‍රියා කිරීම) යනුවෙන් දෙවැදෑරුම් කොට සංග්‍රහ කරන්නේ කෙසේද?

---

၂.

2.

---

တာသွ’တ္တဟိတသမ္ပတ္တိသဒ္ဓမ္မစက္ကဝတ္တိနော;

ပဟာဏသမ္ပဒါဉာဏသမ္ပဒါဘေဒတော ဒွိဓာ;

()

සද්ධර්ම චක්‍රවර්තී වූ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ඒ ස්වාර්ථ සිද්ධිය (තමන් වහන්සේගේ යහපත) ප්‍රහාණ සම්පදාව (ක්ලේශයන් ප්‍රහීණ කිරීමේ සම්පත්තිය) සහ ඥාන සම්පදාව (ප්‍රඥා සම්පත්තිය) යනුවෙන් දෙවැදෑරුම් වේ.

---

၃.

3.

---

ရူပကာယာ’နုဘာဝါသုံ တတ္ထေ’ဝ’န္တောဂဓာ ဒွိဓာ,ပရတ္ထပဋိပတ္တီ’ပိ ပယောဂါသယဘေဒတော;

()

රූපකායෙහි ආනුභාවය ද එහිම අන්තර්ගත වන අතර, පරාර්ථ ප්‍රතිපත්තිය ද පයෝග (උත්සාහය/ක්‍රියාකාරීත්වය) සහ ආශය (අදහස/කරුණාව) වශයෙන් දෙවැදෑරුම් වේ.

---

၄.

4.

---

ပယောဂေါ လာဘသက္ကာရသိလောကနိရပေက္ခိနော,ဒုက္ခူ’ပသမဏတ္ထာယ နီယျာနိကော’ပဒေသနာ;

()

පයෝගය (ක්‍රියාකාරීත්වය) නම් ලාභ, සත්කාර හා කීර්ති ප්‍රශංසා කෙරෙහි අපේක්ෂාවකින් තොරව, සත්ත්වයන්ගේ දුක සංසිඳවීම පිණිස නිවනට මඟ පෙන්වන ධර්මෝපදේශයන් දේශනා කිරීමයි.

---

၅.

5.

---

အာသယော ဒေဝဒတ္တာဒိပစ္စာမိတ္တဇနေသုပိ,ဟိတဇ္ဈာသယတာ နိစ္စံ မေတ္တာကန္တာယ ဘတ္တုနော;

()

ආශය (අදහස) නම් දේවදත්ත ආදී හතුරු ජනයා කෙරෙහි වුව ද භාග්‍යවතුන් වහන්සේ තුළ නිරන්තරයෙන් පවත්නා වූ හිතෛෂීභාවය හා මෛත්‍රී සහගත කරුණාවයි.

---

၆.

6.

---

ဣန္ဒြိယာ’ပရိပက္ကာနံဗောဓနေယျာန မနွဟံ,ပညိန္ဒြိယာဒိသမ္ပာကသမယာ’ဝဂမာဒိတော;

()

ඉන්ද්‍රියයන් නොමේරූ, අවබෝධය ලැබීමට සුදුසු සත්ත්වයන්ගේ ප්‍රඥේන්ද්‍රිය ආදිය මෝරන කාලය නුවණින් වටහාගෙන, දිනපතා (ඔවුන් සොයා වැඩම කිරීම ආදියයි).

---

၇.

7.

---

ဒေယျဓမ္မပဋိဂ္ဂါဟပ္ပဘုတီဟာ’ နုကမ္ပိယ,ပရဟိတပဋိပတျာ’သိ ပရေသံ ဟိတသာဓနံ;

()

පූජා වස්තූන් පිළිගැනීම ආදී ක්‍රියාවන් මඟින් සත්ත්වයන් කෙරෙහි අනුකම්පා කොට, පරාර්ථ ප්‍රතිපත්තියෙන් යුක්තව අන්‍යයන්ගේ යහපත සැලසීම සිදු විය.

---

၈.

8.

---

တေသံ ဂုဏဝိသေယာနံ ဝိဘာဝနဝသေနပိ,ပါဠိယံ အရဟန္တျာဒိပဒါနံ ဂဟဏံ ကထံ;

()

ඒ සුවිශේෂී ගුණාංගයන් පැහැදිලි කිරීම් වශයෙන්, පාලි පාඨයන්හි 'අරහං' ආදී පදයන් යොදාගෙන තිබෙන්නේ කෙසේද?

---

၉.

9.

---

တတ္ထာ’ရဟန္တိ ဣမိနာ ပဒေန ပရိဒီပိတာ,ပဟာဏသမ္ပဒါနာမ အတ္တနော ဟိတသမ္ပဒါ, ()

එහි 'අරහං' යන මේ පදයෙන් උන්වහන්සේගේ ස්වාර්ථ සිද්ධියට අයත් 'ප්‍රහාණ සම්පදාව' (ක්ලේශයන් ප්‍රහීණ කිරීමේ සම්පත්තිය) දක්වන ලදී.

---

၁၀.

10.

---

ပဒေဟိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ လောကဝိဒူတိ အတ္တနော,ဉာဏသမ္ပတ္တိသင်္ခါတာ နဟိတသမ္ပတ္တိ ဒီပိတာ;

()

'සම්මාසම්බුද්ධ' සහ 'ලෝකවිදූ' යන පදවලින් උන්වහන්සේගේ ස්වාර්ථ සිද්ධිය ලෙස හැඳින්වෙන 'ඥාන සම්පත්තිය' (ප්‍රඥා සම්පත්තිය) විදහා දක්වන ලදී.

---

၁၁.

11.

---

ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော’တိ’မိနာ ဒဿိတာ’တ္တနော,ဝိဇ္ဇာစရဏပ္ပဘုတိ သဗ္ဗာ’ပိ ဟိတသမ္ပဒါ;

()

'විජ්ජාචරණසම්පන්න' යන මෙයින් උන්වහන්සේගේ විද්‍යා හා චරණ ආදී වූ සියලු ස්වාර්ථ සාධක සම්පත් දක්වන ලදී.

---

၁၂.

12.

---

သုဂတော’တိ’မိနာ ဝုတ္တာ ပဋ္ဌာယပဏိဓာနတော,အတ္တနောဟိတသမ္ပတ္တိ ပရတ္ထပဋိပတ္တိစ;

()

'සුගත' යන මෙයින් ප්‍රාර්ථනා කළ තැන් සිට උන්වහන්සේගේ ස්වාර්ථ සිද්ධිය මෙන්ම පරාර්ථ ප්‍රතිපත්තිය ද ප්‍රකාශ කරන ලදී.

---

၁၃.

13.

---

သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ ပုရိသဒမ္မသာရထီ,ပရတ္ထပဋိပတျေ’ဝ ပဒဉ္စယေဟိ ဒီပိတာ;

()

'සත්ථා දේවමනුස්සානං' සහ 'පුරිසදම්මසාරථී' යන පද සමූහයෙන් පරාර්ථ ප්‍රතිපත්තියම පමණක් විදහා දක්වන ලදී.

---

၁၄.

14.

---

ပဒဉ္စယေန ဗုဒ္ဓေါတိ ဘဂဝါတိ ဝိဘာဝိတာ,ယာဝ’တ္တဟိတသမ္ပတ္တိ ပရဟိတပဋိပတ္တိ စ;

()

'බුද්ධ' සහ 'භගවා' යන පද ද්විත්වයෙන් උන්වහන්සේගේ ස්වාර්ථ සිද්ධිය මෙන්ම පරාර්ථ ප්‍රතිපත්තිය ද මනාව පැහැදිලි කරන ලදී.

---

၁၅.

15.

---

တိဓာ ဗုဒ္ဓဂုဏာ ဟေတုဖခလသတ္တော’ပကာရတော,သံခိတ္တာ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ’တိ ပဒေဟိစ;

()

හේතු, ඵල සහ සත්ත්ව උපකාර වශයෙන් තෙවැදෑරුම් වන බුදුගුණයෝ, 'අරහං' සහ 'සම්මාසම්බුද්ධ' යන පදවලින් ද සංක්ෂේපයෙන් දක්වනු ලැබෙත්.

---

၁၆.

16.

---

ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော လောကဝိဒူ’တိ’မေဟိ စ,စတူဟိ ဖခလသမ္ပတ္တိသင်္ခါတာ ကိတ္တိတာ ဂုဏာ;

()

එමෙන්ම 'විජ්ජාචරණසම්පන්න' සහ 'ලෝකවිදූ' යන මේ පද හතරෙන් (අරහං, සම්මාසම්බුද්ධ යන පද ද සමඟ) ඵල සම්පත්තිය ලෙස හැඳින්වෙන බුදුගුණයන් වර්ණනා කරන ලදී.

---

၁၇.

17.

---

ပုရိသဒမ္မသာရထိ သတ္ထာ ဒွီဟိပဒေဟိ တု,သတ္တောပကာရသမ္ပတ္တိဝသေန ဂဒိတာ ဂုဏာ;

()

එහෙත් 'පුරිසදම්මසාරථී' සහ 'සත්ථා' යන පද දෙකෙන් සත්ත්වයන්ට උපකාර කිරීමේ සම්පත්තිය වශයෙන් බුදුගුණයන් වදාරන ලදී.

---

၁၈.

18.

---

ဖလသမပတ္တိသတ္တောပကာရသမပတ္တိဘေဒတော,ဥဘော ဗုဒ္ဓဂုဏာ ဗုဒ္ဓေါ’တိ’မိနာ ပရိဒီပိတာ;

()

ඵල සම්පත්තිය සහ සත්ත්ව උපකාර සම්පත්තිය යන භේදයෙන් යුත් බුදුගුණ ද්විත්වයම 'බුද්ධ' යන මේ පදයෙන් මනාව විදහා දක්වන ලදී.

---

၁၉.

19.

---

သုဂတော ဘဂဝါ ဒွီဟိ ပဒေဟာ’ဒိစ္စဗန္ဓုနော,ဝိဘာဝိတာ ဟေတု ဖလသတ္တော’ပကာရသမ္ပဒါ;

()

ආදිච්චබන්ධු වූ (ආදිත්‍ය වංශික) බුදුරජාණන් වහන්සේගේ 'සුගත' සහ 'භගවා' යන පද දෙකෙන් හේතු සම්පත්තිය, ඵල සම්පත්තිය සහ සත්ත්ව උපකාර සම්පත්තිය යන සියල්ල පැහැදිලි කරන ලදී.

---

၂၀.

20.

---

ထီရသာရတရော’ဒါရုတ္တုင်္ဂ သဂ္ဂုဏမေရုနာ,ဂိရိရာဇာ’ပိ နီစတ္တံ ဇဂါမ ဇိနရာဇိနော;

()

ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේගේ ස්ථාවර වූ ද, සාරවත් වූ ද, උදාර හා උත්තුංග වූ ද සද්ගුණ නමැති මහාමේරු පර්වතය හා සසඳන කල, මහා පර්වත රාජයා වූ සිනේරුව පවා ඉතා කුඩා බවට (මිටි බවට) පත් වෙයි.

---

၂၁.

21.

---

တဿာ’နုပုဗ္ဗဂမ္ဘီရသမ္ပုဏ္ဏဂုဏသာဂရေ,သာဂရော’ယံ ပရိစ္ဆိန္နော ဗိန္ဒုမတ္တံ’ဝ ခါယတိ;

()

උන්වහන්සේගේ අනුක්‍රමයෙන් ගැඹුරු වූ ද, පූර්ණ වූ ද ගුණ සාගරය හමුවේ, මේ සීමා සහිත මහා සාගරය දිය බින්දුවක් මෙන් වැටහෙයි.

---

၂၂.

22.

---

ထာဝရာ’စလပတ္ထိဏ္ဏပတိဋ္ဌာဂုဏဘုမိယာ,နောပေတိ ပံသုပထဝီ ကလဘာဂမ္ပိ သတ္ထုနော;

()

ශාස්තෘන් වහන්සේගේ ස්ථාවර වූ, අචල වූ, පෘථුල වූ ද, මනාව පිහිටියා වූ ද ගුණ නමැති මහා පෘථිවිය හා සසඳන කල, මේ පස් සහිත මහපොළොව එයින් දහසයෙන් කොටසකටවත් සම නොවේ.

---

၂၃.

23.

---

စက္ကဝါဠသဟဿာနိ သမ္ဗာဓိကဠိတာနိ’ဝ,ဂုဏလေသာနုဘာဝေန ဒိဿန္တေရဝိဗန္ဓုနော;

()

සූර්ය බන්ධු වූ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ එක් ගුණ ලේසයක (ස්වල්පයක) ආනුභාවය ඉදිරියේ දහස් ගණන් සක්වළවල් පවා ඉතා පටු/සිර වූ දේ මෙන් පෙනී යයි.

---

၂၄.

24.

---

အနန္တာပရိယန္တေန ဂုဏာကာယေန သတ္ထုနော,အာကာသော’မနန္တော’ပိ အန္တဘုတော’ဝ ဂမျတေ;

()ဧဝံ ဗုဒ္ဓဂုဏာနန္တာပရိယန္တာ အစိန္တိယာ,အဝါစိယာ’နောပမေယျာ အဟောအစ္ဆရိယဗ္ဘုတာ;

()

ශාස්තෘන් වහන්සේගේ අනන්ත අපරියන්ත ගුණ සමුදාය ඉදිරියේ, අනන්ත වූ ආකාශය පවා ඒ තුළ අන්තර්ගත වූවක් බඳුය. මෙසේ බුදුගුණයෝ අනන්තයහ, අපරියන්තයහ, අචින්තයහ, වචනයෙන් කිව නොහැක්කාහ, උපමා රහිතයහ. ඒකාන්තයෙන්ම ඉතා ආශ්චර්යවත් හා අද්භූත වන්නාහ!

---

ဣတိမေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေနိဒါတေ နဝန္နမရဟာဒိဂုဏာနံ သင်္ခေပနယပရိဒီပေါ

මෙසේ සියලු කවි ජනයාගේ හදවත්වලට ආනන්දය ලබා දීමට හේතු වූ, මේධානන්ද නම් යතිවරයාණන් විසින් විරචිත ජිනවංශදීපයෙහි සන්තිකේනිදානයෙහි අරහං ආදී නව අරහාදී බුදුගුණ සංක්ෂේපයෙන් දක්වා වදාළ පරිච්ඡේදයයි (සර්ගයයි).

---

သတ္တဝီသတိမောသဂ္ဂေါ.

විසිහත්වන සර්ගය.

---

၁.

1.

---

ဓုတနိဇ္ဈရစာမရာနိလေနသိသိရေ ကူဋဘုဇေဟိ ဂိဇ္ဈကူဋေ,ဟရိဘုဓရဟာရိဒေဟဓာရိဝိဟရန္တော ကရုဏာကရော ကဒါစိ;

()

සෙලවෙන දිය ඇලි නැමැති සෙමර පවනින් සිසිල් වූ ගිජුකුළු පර්වත මුදුන්වල, රන් පර්වතයක් බඳු මනහර ශරීරයක් දරන්නා වූ, කරුණාකර වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ එක් කලෙක වැඩවසන සේක්;

---

၂.

2.

---

ဝသမာန မသေသဘိက္ခုသံဃံဣဟ ရာဇဂ္ဂဟနာမရာဇဓာနျာ,ဝရမဏ္ဍလမာလ မာနယဿုမုနိရာနန္ဒယနိန္ဒမိစ္စဝေါစ;

()

"ආනන්දය, මේ රජගහ නුවර වාසය කරන සියලු භික්ෂු සංඝයා උතුම් වූ මණ්ඩලමාලයට කැඳවාගෙන එන්නැ"යි මුනිරාජයන් වහන්සේ ආනන්ද තෙරුන්ට වදාළ සේක.

---

၃.

3.

---

ယတိ သမ္ပတိ သန္နိပါတယိတွာယတိသံဃံ ယတိရာဇမဗြုဝီ သော,ရုစိရဉ္ဇလိပူဇိတင်္ဃိကဉ္ဇောသမယံ မညထ ယဿဒါနိ ဘန္တေ;

()

එකල්හි ඒ ආනන්ද තෙරණුවෝ භික්ෂු සංඝයා රැස් කරවා, මනහර ඇඳිලි බැඳ මුනිරාජයන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් වැඳ, "ස්වාමීනී, දැන් රැස්වීමට සුදුසු කාලය යැයි සලකන සේක්වා"යි පැවසූහ.

---

၄.

4.

---

အထ ခေါ သုဂတော တတော’ဟိဂန္တွာနဝသဉ္ဈာဃနရံသိဝိပ္ပကိဏ္ဏော,ဝရမဏ္ဍလမာဠ မောတရိတ္ထရဝိ မန္ဒာရမိဝေါဒယာ’စလမှာ;

()

ඉක්බිති නව සන්ධ්‍යා මේඝයක කිරණ විහිදුවන්නා වූ සුගතයන් වහන්සේ, උදයගිරි පර්වතයෙන් බැසයන සූර්යයා මෙන්, එතැනින් වැඩම කොට උතුම් මණ්ඩලමාලයට පිවිසි සේක.

---

၅.

5.

---

တဟိ မာသနမတ္ထကေ နိသိန္နောမိဂရာဇာရိဝ ကဉ္စနာစလဂ္ဂေ,ပရိသာသု ဝိသာရဒေါ အဘာသိမုနိရာဇာ’ပရိဟာနိယေစ ဓမ္မေ;

()

ස්වර්ණ පර්වත මුදුනක සිටින සිංහ රාජයකු මෙන් එහි පනවන ලද අසුනෙහි වැඩසිටි මුනිරාජයන් වහන්සේ, පිරිස මැද විශාරදව අපරිහානිය ධර්මයන් දේශනා කළ සේක.

---

၆.

6.

---

အဘိန္ခမိယ’မ္ဗလဋ္ဌိကာယံဝိဟရန္တော ဘဂဝါ တတော ပုရမှာ,နဝပလ္လဝမဏ္ဍိတမ္ဗသာခီရိဝ’နုဗျဉ္ဇနစာရုရူပကာသော;

()

ඉන්පසු ඒ රජගහ නුවරින් නික්ම අම්බලට්ඨිකාවට වැඩම කළ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ, අළුත් දලු වලින් සැරසුණු අඹ අත්තක් මෙන් අනුව්‍යංජනයන්ගෙන් මනහර රූප ශෝභාවෙන් බබළමින් එහි වැඩ විසූ සේක.

---

၇.

7.

---

ဣတိသီလပဘာဝိတော သမာဓိသဖလော စိတ္တပဘာဝိတာ စ ပညာ,သဖလာ’တိ ပဝတ္တဓမ္မစက္ကောအထ နာလန္ဒမုပါဂမီ သသံဃော;

()

"සීලයෙන් වර්ධනය කරන ලද සමාධිය මහත් ඵල දෙයි, සමාධියෙන් වර්ධනය කරන ලද ප්‍රඥාව මහත් ඵල දෙයි" යන ධර්මය දේශනා කරමින්, උන්වහන්සේ භික්ෂු සංඝයා සමඟ නාලන්දාවට වැඩම කළ සේක.

---

၈.

8.

---

တဟိ မမ္ဗဝနေ ယထာဘိရန္တံဝိဟရန္တံ တမုပေစ္စ ထေရနာဂေါ,မကဟီတဉ္ဇလိမဉ္ဇရိက သိရေနစရဏစန္ဒ မဝန္ဒိ သာရိပုတ္တော;

()

එහි පාවාරික අඹ වනයෙහි කැමැත්තක් තාක් වැඩවසන බුදුරජාණන් වහන්සේ වෙත පැමිණි මහ තෙර නාගයකු බඳු වූ සාරිපුත්ත මහරහතන් වහන්සේ, සිරස මත දොහොත් මුදුන් දී වැඳ, උන්වහන්සේගේ චන්ද්‍රයා බඳු ශ්‍රී පාද පද්මයන් වන්දනා කළහ.

---

၉.

9.

---

သုနိသဇ္ဇ အသဇ္ဇမာနဉာဏံဘဂဝန္တံ ပစုရံ အဘိတ္ထဝန္တော,နဒိ သိဟနိဘော အဘီတဝါစံဘဂဝါ စ’ဗ္ဘနုမောဒိ ဘာသိတံ တံ;

()

එහි මැනවින් අසුන් ගෙන, අසංග (නොගැටෙන) ඥානයෙන් යුත් භාග්‍යවතුන් වහන්සේට බොහෝ සෙයින් ප්‍රශංසා කරමින්, සිංහයෙකු මෙන් නිර්භීත වචනයෙන් සිංහනාද කළහ. භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ද උන්වහන්සේගේ ඒ ප්‍රකාශය අනුමෝදන් වූ සේක.

---

၁၀.

10.

---

ကထယံ အဓိသီလစတ္တပညာ-ပဋိသညုတ္တကထံ တဟိံ ဝသိတွာ,ယတိသံဃပုရက္ခတော တတော သောအဂမာ ပါဋလိဂါမမုဂ္ဂဓီမာ;

()

එහි වැඩවසමින් අධිසීල, අධිචිත්ත, අධිප්‍රඥා පිළිබඳ ධර්ම කථා දේශනා කොට, මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ භික්ෂු සංඝයා පෙරටු කරගෙන එතැනින් පාටලීගාමයට වැඩම කළ සේක.

---

၁၁.

11.

---

မုနိ ပါဋလိဂါမုပါသကာနံအနုကမ္ပာယ သုမာပိတေ နိဝါသေ,နိဝသံ သဝဏဉ္ဇလီဟိ ပေယျံဝဓုရံ ဓမ္မသုဓာရသံ အဒါသိ;

()

පාටලීගාමයේ උපාසකවරුන් කෙරෙහි අනුකම්පාවෙන් ඔවුන් විසින් පිළියෙල කරන ලද ආවාසයෙහි වැඩවසමින්, මුනිවරයන් වහන්සේ සවන් නැමැති දොහොතින් පානය කළ හැකි වූ මධුර වූ ශ්‍රී සද්ධර්ම අමෘතය දේශනා කළ සේක.

---

၁၂.

12.

---

အစိရာပဂတေသု’ပါသကေသုဘဂဝါ ပါဋလိဂါမိကေသု တေသု,ဇနသုညနိကေတနံ အနညောပဝိသိတွာန အကာသိ သီဟသေယျံ;

()

ඒ පාටලීගාම වැසි උපාසකවරුන් නික්ම ගිය නොබෝ වේලාවකින්, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ජනශූන්‍ය වූ වාසස්ථානයකට පිවිස සිංහ සෙය්‍යාවෙන් සැතපුණු සේක.

---

၁၃.

13.

---

မဂဓာဓိပတိဿ ဘုပတိဿနဂရံ တတြ သုနိဓဝဿကာရာ,သစိဝါ တိဒသေဟိ မန္တယိတွာဝိယ တသ္မိံသမယေ သုမာပယန္တိ;

()

එකල්හි මගධේශ්වර රජුගේ සුනීධ සහ වස්සකාර යන අමාත්‍යවරු දෙදෙනා, දෙවියන් සමඟ සාකච්ඡා කරන්නාක් මෙන් එහි නගරයක් ඉදිකරමින් සිටියහ.

---

၁၄.

14.

---

အဘိပဿိယ ဒိဗ္ဗစက္ခုနာ တံဘဂဝါ’နန္ဒ မဝေါစ ဟေဿတေ’ဒံ,အရိယာ’ယတနံ ဝဏိပ္ပထော’တိနဂရံ ပါဋလိပုတ္တနာမ မဂ္ဂံ;

()

භාග්‍යවතුන් වහන්සේ දිව්‍ය චක්ෂුසින් එය දැක, "ආනන්දය, මේ නගරය 'පාටලීපුත්‍ර' නම් වූ උතුම් ආර්ය නිවාසයක්, වෙළඳ මධ්‍යස්ථානයක් බවට පත්වන්නේ යැ"යි වදාළ සේක.

---

၁၅.

15.

---

မိထုဘေဒဝသေန အဂ္ဂိတောဝါဒကတော ပါဋလိပုတ္တသညိနော ခေါ,နဂရဿ ကဒါစိ အန္တရာယာမုနိ ဝေဒေဟမုနိံ တယော’တျ’ဝေါစ;

()

පාටලීපුත්‍ර නම් වූ ඒ නගරයට කවදා හෝ ගින්නෙන් ද, ජලයෙන් ද, අන්‍යෝන්‍ය භේදයෙන් ද යන කරුණු තුනෙන් විපත්තියක් සිදුවන බව මුනිවරයන් වහන්සේ වෛදේහමුනි (ආනන්ද) තෙරුන්ට වදාළ සේක.

---

၁၆.

16.

---

တဒဟေ’ဝုပသင်္ကမိံသု ယေနဘဂဝါ တေန သုနီဓဝဿကာရာ,ဇိနပါဒကိရီဋဖုဋ္ဌသီသာအဘိသိတ္တေ’ဝ ခဏံ လသိံသု’ ဟော တေ;

()

එදිනම සුනීධ සහ වස්සකාර අමාත්‍යවරු භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වැඩසිටි තැනට පැමිණියහ. ජිනරාජයන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් වැඳීමෙන් රාජාභිෂේක ලැබුවාක් මෙන් මොහොතක් ඔවුහු බැබළුණහ.

---

၁၇.

17.

---

ထိရသာရဂုဏေန ဓမ္မရညောဓနုဒဏ္ဍေဝ ဌိတာ နတငက္ဂယဋ္ဌိ,တဒုဘော သဝိဝါ နိမန္တယိံသုသုဂတံ အဇ္ဇတနာယ ဘောဇနေန;

()

ධර්මරාජයන් වහන්සේගේ ස්ථාවර ගුණ සමුදාය ඉදිරියේ දුන්නක් මෙන් නැමුණු ශරීර ඇතිව සිටි ඒ අමාත්‍යවරු දෙදෙනා, එදින දානය සඳහා සුගතයන් වහන්සේට ඇරයුම් කළහ.

---

၁၈.

18.

---

အဓိဝါသန မဿ တေ ဝိဒတွာပဋိယတ္တေဟိ ပဏီတဘောဇနေဟိ,ဘဂဝန္တ မတပ္ပယုံ သသင်္ဂံကမလာဝါသနိဝါသဂံ သဟတ္ထာ;

()

උන්වහන්සේගේ ඉවසීම දැනගත් ඔවුහු, පිළියෙල කරන ලද ප්‍රණීත භෝජනයෙන්, භික්ෂු සංඝයා සහිත වූ භාග්‍යවතුන් වහන්සේට ස්වහස්තයෙන්ම බෙදා පූජා කළහ.

---

၁၉.

19.

---

ဘဂဝါ’ထ သုနီဓဝဿကာရေပရိဘုတ္တော အပနီတပတ္တပါဏီ,အနုမောဒိ နိပီယ ဓမ္မပါနံပစုရံ ပီတိဖုဋန္တရာ’ဘဝုံ တေ;

()

වළඳා පාත්‍රයෙන් අත් ඉවතට ගත් භාග්‍යවතුන් වහන්සේ, සුනීධ සහ වස්සකාර අමාත්‍යවරුන්ට අනුමෝදනා දම් දෙසූ සේක. ඒ ධර්ම පානයෙන් ඔවුන්ගේ සිත් තුළ මහත් වූ ප්‍රීතියක් හටගත්තේය.

---

၂၀.

20.

---

အနုယန္တဇနေဟိ ဓမ္မရညောဝဇတော ဘိက္ခုပူရက္ခတဿ တမှာ,ပုထုလောရတလေန ယံ ဝိသာလံနဂရဒွါရ မနန္တရိဗဘုဝ;

()

භික්ෂූන් වහන්සේලා පෙරටු කොටගෙන සහ මිනිසුන් පිරිවරාගෙන ධර්මරාජයන් වහන්සේ එතැනින් වැඩම කරන කල්හි, උන්වහන්සේ නික්මුණු ඒ විශාල නගර ද්වාරය;

---

၂၁.

21.

---

ဣတိ ဂေါတမဗုဒ္ဓပါဒဖုဋ္ဌံတဒိဒံ ဒွါရ မဟောသီ ဂေါတမာချံ,တဟိ မောတရိ ယတ္ထ ကာကကပေယျာမုနိ ဂင်္ဂါချသဝန္တိ တုင်္ဂဝီစိ;

()

ගෝතම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද ස්පර්ශය ලැබූ ඒ ද්වාරය 'ගෝතම ද්වාරය' නමින් ප්‍රසිද්ධ විය. ඉක්බිති මුනිවරයන් වහන්සේ කපුටන්ට පහසුවෙන් පැන් බිවිය හැකි තරම් ජලයෙන් පිරී ඉතිරී ගිය, උස් රළ පෙළින් යුත් ගංගා නම් නදිය අසලට වැඩම කළ සේක.

---

၂၂.

22.

---

ဗဟဠာ’နိလဘင်္ဂဝီစိမာလာ-လုလိတာယာ’တိ ဂဘီရနိန္နဂါယ,ယ မနင်္ဂပဘင်္ဂုရော တရိတ္ထတယိဒံ ဂေါတမတိတ္ထနာမ မာသိ;

()

චණ්ඩ මාරුතයෙන් සැලෙන රළ මාලාවන්ගෙන් යුත් ඒ ගැඹුරු නදිය, මාරයා පරාජය කළ බුදුරජාණන් වහන්සේ යම් තැනකින් එතෙර වූ සේක්ද, ඒ ස්ථානය 'ගෝතම තොටුපළ' නමින් ප්‍රසිද්ධ විය.

---

၂၃.

23.

---

သုဂတော ပရတီရဂေါ’ဃတိဏ္ဏောဇနတံ ပဿိယ သာဝကေဟိ သဒ္ဓိံ,တရဏတ္ထ မုလုမ္ပကုလ္လနာဝါပရိယေသန္တ မုဒါနဂါထ မာဟ;

()

සැඩපහරින් එතෙරව පරතෙරට වැඩම කළ සුගතයන් වහන්සේ, එතෙර වීම පිණිස පහුරු, උණ පහුරු සහ ඔරු සොයමින් සිටින මිනිසුන් දැක, ශ්‍රාවකයන් වහන්සේලා සමඟින් උදාන ගාථාවක් වදාළ සේක.

---

၂၄.

24.

---

နရသာရထိ ယေန ဘုမိကန္တာ-မကုဋာကာရကုဋီဟိ နာဝကာသော,ဥပသင်္ကမိ တေန ကောဋိဂါမောဥဒိတမ္ဘောရု ဟု’ပါဟနပ္ပိတင်္ဃီ;

()

මිනිසුන් මෙහෙයවීමේ අග්‍රසාරථි වූ, පිපුණු පියුමක් බඳු ශ්‍රී පාද ඇති බුදුරජාණන් වහන්සේ, පෘථිවි කාන්තාවගේ ඔටුන්නක් බඳු වූ නිවාසවලින් ගහණ වූ 'කෝටිගාම' නම් ගම්මානයට වැඩම කළ සේක.

---

၂၅.

25.

---

အဟမသ္မိ ပဗုဒ္ဓသစ္စဓမ္မောပုနရုပ္ပတ္တိ နစတ္ထိ မေ’တိ ဝတွာ;

တဟိ မောဝဒိ ဝါသဂေါ တိသိက္ခာ-ပဋိသံယုတ္တကထာယ ဘိက္ခုသံဃံ;

()

"මම සත්‍ය ධර්මය අවබෝධ කරගත්තෙමි, මට නැවත උපතක් නැතැ"යි වදාරමින්, එහි වැඩවසන සේක් ත්‍රිවිධ ශික්ෂාවන් (සීල, සමාධි, ප්‍රඥා) පිළිබඳ ධර්ම දේශනාවෙන් භික්ෂු සංඝයාට අවවාද කළ සේක.

---

၂၆.

26.

---

မုနိ နာတိကနာမဂါမယာတောကထိတာနန္ဒယတိန္ဒပုဋ္ဌပဉှော,ပရိဒီပယိ ဓမ္မဒပ္ပဏာချံပရိယာယံ ဂတိပစ္စဝေက္ခဏာယ;

()

ඉන්පසු 'ඤාතික' නම් ගමට වැඩම කළ මුනිවරයන් වහන්සේ, ආනන්ද තෙරුන් විසින් අසන ලද ප්‍රශ්නයකට පිළිතුරු දෙමින්, තමාගේ උපත (ගති) ප්‍රත්‍යවේක්ෂා කිරීම පිණිස 'ධර්මාදර්ශය' (ධර්ම කැඩපත) නම් වූ ධර්ම ක්‍රමය පැහැදිලි කළ සේක.

---

၂၇.

27.

---

အရဟာဒိဂုဏကရောက မဟေသိဝိဟရံ တတြပိ ဂိဉ္ဇကာနိဝါသေ,ပိဋကတ္တယသင်္ဂဟံ ဝသိနံအဓိသီလာဒိကထံ ကထေသိ ဘီယျော;

()

අරහත් ආදී ගුණයන්ට උල්පතක් වූ මහා සෘෂි වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ, එහි ගිඤ්ජකාවසථයෙහි වැඩවසමින්, සංවරශීලී භික්ෂූන්ට නැවත නැවතත් අධිසීලාදී ධර්ම කථා දේශනා කළ සේක.

---

၂၈.

28.

---

သုဂတော ပဂတော သဘိက္ခုသံဃောအထ ဝေသာလိပုရိံ ပုရီနမဂ္ဂံ,တဟိ မမ္ဗဝနေ ဝသံ ဝသိနံသတိပညာပရမံ အဘာသိ ဓမ္မံ;

()

ඉක්බිති භික්ෂු සංඝයා සමඟ නගරයන්ගෙන් උත්තම වූ වේසාලි නුවරට වැඩම කළ සුගතයන් වහන්සේ, එහි අම්බපාලි වනයෙහි වැඩවසමින්, සංවරශීලී භික්ෂූන්ට සතිපට්ඨානය හා ප්‍රඥාව පිළිබඳ උතුම් ධර්මය දේශනා කළ සේක.

---

၂၉.

29.

---

ဇိနဂန္ဓဂဇော မမ’မ္ဗပါလိ-ဂဏိကာ အမ္ဗဝနေ’နိ’ဒါနိ သုတွာ,အဘိရုယှ ပယာသိ ဘဒ္ဒယာနံကုစဘာရာတိသမိဒ္ဓဘတ္တိဘာရာ;

()

ජිනේන්ද්‍ර නැමැති ගන්ධහස්තියාණන් වහන්සේ තම අඹ වනයෙහි වැඩවසන බව ඇසූ අම්බපාලි ගණිකාව, ඉමහත් භක්තියෙන් යුතුව, මංගල රථයකට නැගී එදෙසට ගියාය.

---

၃၀.

30.

---

ဂဏိကာ’ထ ကတဉ္ဇလိနိသိန္နာဃနပီနတ္ထနဘာရရုမ္ဘီတေဝ,ကရဝိကဝိရာဝမဉ္ဇုဃောသောမဓုရံ ဓမ္မ မဘာသိ တာယ သတ္ထာ;

()

එකල්හි දොහොත් මුදුන් දී අසුන් ගත් ඒ ගණිකාවට, කරවීක පක්ෂියෙකුගේ නාදය බඳු මධුර ස්වර ඇති ශාස්තෘන් වහන්සේ මිහිරි වූ සද්ධර්මය දේශනා කළ සේක.

---

၃၁.

31.

---

ကတဘတ္တနိမန္တနာ ပသာဒံရသနာဒါမသရေဟိ ဝါဟရန္တိ,ပဝိဓာယ ပဒက္ခိဏံ မုနိန္ဒံအဂမာ ဟံသဝဓုဝ မန္ဒိရံ သာ;

()

දානමය ආරාධනය සිදුකොට, සිය පැහැදීම මිහිරි හඬින් ප්‍රකාශ කළ ඇය, මුනින්ද්‍රයන් වහන්සේ පැදකුණු කොට හංස ධේනුවක මෙන් සිය මන්දිරය බලා නික්ම ගියාය.

---

၃၂.

32.

---

အဟတာဟတနီလပီတရတ္တ-သိတမဉ္ဇိဋ္ဌဝိရာဂသာဋကေဟိ,သုနိဝတ္ထသုပါရုတာ’ဘိရူဠှာသုရပုတ္တာရိဝ ဘဒ္ဒဘဒ္ဒယာနံ;

()

අළුත් වූ ද, විසිතුරු වූ ද නිල්, කහ, රතු, සුදු සහ රෝස පැහැති වස්ත්‍රයන්ගෙන් සැරසී, මංගල රථවලට නැගුණු ඔවුහු දිව්‍ය පුත්‍රයන් මෙන් බැබළුණහ.

---

၃၃.

33.

---

အထ လိစ္ဆဝိရာဇရာဇပုတ္တာဥပသင်္ကမ္မ ပဏမ္မ ဓမ္မရညော,နခရံသိပဗန္ဓသိန္ဓုတီရေသမယုံ မဂ္ဂပရိဿမံ နိသိန္နာ;

()

ඉක්බිති ඒ ලිච්ඡවි රජවරු සහ රාජකුමාරවරු ධර්මරාජයන් වහන්සේ වෙත පැමිණ, නඛ කිරණ නදියක් බඳු වූ ශ්‍රී පාද පද්මයන් වැඳ, මාර්ග ක්ලාන්තය නිවාගනු පිණිස එක්පසෙක අසුන් ගත්හ.

---

၃၄.

34.

---

ဝိလသိံသု ကိရိဋဘိင်္ဂမာလာ-ဝိရဠာ လိစ္ဆဝိကဉ္ဇကောသရာသိ,ရဝိဗန္ဓဝဓမ္မဘာကရေနဖုဋိတာ’ဓဋ္ဌိတသိလဂန္ဓသာလိ;

()

සූර්යයා බඳු වූ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ධර්ම රශ්මියෙන් පිබිදුණු, සිල් සුවඳින් යුතු ඒ ලිච්ඡවි රාජකුමාරවරු නමැති පියුම් කැදැල්ල, ඔටුන්නෙහි වූ මල්මාලා මෙන් බැබළුණි.

---

၃၅.

35.

---

သဖလီကတဒုလ္လဘန္တဘာဝါဝိဖလီဘုတနိမန္တာနာ ဇနာ တေ,ဝိရဇင်္ဃိရဇောပိသင်္ဂမောဠီပုရ မာရူဠှရထာ တတော ပယာသုံ;

()

තමන් ලබාගත් දුර්ලභ මනුෂ්‍ය ආත්මය සාර්ථක කරගත් මුත්, (අම්බපාලි මුලින්ම ආරාධනා කළ බැවින්) තම දානමය ආරාධනය ව්‍යර්ථ වූ ඒ ලිච්ඡවිවරු, එතැනින් රථවලට නැගී නැවත නුවර බලා පිටත් වූහ.

---

၃၆.

36.

---

ဇနလောစနတောရဏာကရာဠံအဝတိဏ္ဏော ဝိမလဉ္ဇသံ သသံဃော,ဂဏိကာယ ဃရံ မဟေသိ ပါတောစရဏက္ကန္တထလမ္ဗုဇော ဇဂါမ;

()

මිනිසුන්ගේ නෙත් නැමැති තොරණින් සැරසුණු පිරිසිදු මාවත ඔස්සේ භික්ෂු සංඝයා සමඟ වැඩම කළ මහා සෘෂි වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ, උදෑසන කාලයෙහි ශ්‍රී පාද පද්මයෙන් පොළොව ස්පර්ශ කරමින් අම්බපාලි ගණිකාවගේ නිවසට වැඩම කළ සේක.

---

၃၇.

37.

---

ကတဘောဇနသင်္ဂဘာဝသာနေဂဏိကာ ပဉ္ဇလိကာ နိသဇ္ဇ ဓမ္မံ,သုနိသမ္မ သသာဝကဿ’ဒါသိသုဂတဿ’မ္ဗဝနံ သမိဒ္ဓသဒ္ဓါ;

()

දානමය පුණ්‍යකර්මය අවසානයේ දී, දොහොත් මුදුන් දී අසුන් ගෙන ධර්මය ශ්‍රවණය කළ ඒ ගණිකාව, ඉමහත් ශ්‍රද්ධාවෙන් යුතුව සිය අඹ වනය ශ්‍රාවකයන් සහිත සුගතයන් වහන්සේට පූජා කළාය.

---

၃၈.

38.

---

မုနိ ရမ္ဗဝနံ ပဋိဂ္ဂဟေတွာဝိဟရိတွာတဟိမေတ ဒေဝ ဓမ္မံ,ကထယံ အဓိသီလစိတ္တပညာ-ပရမံ ဗေဠုဝဂါမကံ ဇဂါမ;

()

ඒ අඹ වනය පිළිගත් මුනිවරයන් වහන්සේ, එහි වැඩවසමින් අධිසීල, අධිචිත්ත, අධිප්‍රඥා යන උත්තරීතර ධර්මය දේශනා කොට, එතැනින් බේලුවගාමයට වැඩම කළ සේක.

---

၃၉.

39.

---

အဟမေတ္ထ ဝသာမိ ဘိက္ခဝေ’ကောသမဏှေ’တ္တသဟာယကေဟိ တုမှေ,ဥပဂစ္ဆထ ဝဿ မဿမေသုမုနိ ဝေသာလိသမနတတောတျ’ဘာသိ;

()

"මහණෙනි, මම මෙහි වසමි. තෙපි හැමදෙනාම වේසාලිය අවට ඇති ආරාමයන්හි වස් එළඹෙන්නැ" යි මුනිවරයන් වහන්සේ වදාළ සේක.

---

၄၀.

40.

---

ဇိတမာရဗလသသ ဗေဠုဝသ္မိံအထ ဝဿုပဂတဿ ဃောရရောဂေါ,ဥဒပါဒိ စ မာရဏန္တိကာ’သုံကဋုကာ ကာယိကဝေဒနာ’တိဗာဠှာ;

()

මාර සේනාව පරාජය කළ බුදුරජාණන් වහන්සේ බෙළුව ගමෙහි වස් වසන කල්හි, උන්වහන්සේට මරණාන්තික වූ දරුණු ශාරීරික වේදනා ඇති කරමින් බලවත් රෝගයක් හටගත්තේය.

---

၄၁.

41.

---

အဓိဝါသနခန္တိပါရဂေါ သောသုခဒုက္ခေသု တုလာသမော တဒါနိ,ဘဂဝါ အဝိဟညမာနရူပေါအဓိဝါသေသိ သတော စ သမ္ပဇာနော;

()

ඉවසීමේ පරතෙරට පත්, සැප දුක දෙකෙහි ම තරාදියක් මෙන් සමසිත් ඇති භාග්‍යවතුන් වහන්සේ, කිසිසේත් කම්පා නොවී එවේලෙහි සිහි නුවණින් යුක්තව ඒ වේදනාව ඉවසා වදාළ සේක.

---

၄၂.

42.

---

အနပေက္ခိယ တာဝ ဘိက္ခုသံဃံဣဓု’ပဋ္ဌာကနိဝေဒနံ အကတွာ,အနလန္တိ မမာ’နုပါဒိသေသ-ပရိနိဗ္ဗာနပဒံ သစေ လဘေယျံ;

()

"මාගේ උපස්ථායකයන්ට නොදන්වා, භික්ෂු සංඝයා කෙරෙහි ද කිසිදු අපේක්ෂාවක් නොතබා මා දැන් අනුපාදිශේෂ පරිනිර්වාණ පදයට පැමිණීම සුදුසු නොවේ" යයි උන්වහන්සේ සිතූ සේක.

---

၄၃.

43.

---

ဝီရိယေန ပဋိပ္ပဏာမယိတွာဗလဝါ’ဗာဓ မလဗ္ဘယာပနီယံ,ပဋိသင်္ခရဏာရဟံ ဝိသေသံသမဓိဋ္ဌာယ သဇီဝိတိန္ဒြိယဿ;

()

උන්වහන්සේ බලවත් වීර්යයෙන් යුතුව ඒ දරුණු වූ ද පහසුවෙන් පහ කළ නොහැකි වූ ද රෝගය යටපත් කොට, තවදුරටත් පවත්වා ගත යුතු ජීවිත ඉන්ද්‍රියය විශේෂයෙන් අධිෂ්ඨාන කර ගත් සේක.

---

၄၄.

44.

---

ဘဂဝါ’ထ သမာဓိ မပ္ပယိတွာပဋိပဿမ္ဘိယ ဒုက္ခဝေဒနံ သော,ပဝိဟာသိ မဟာဝိပဿနာယနဟိ ဝိက္ခမှိတ ဝေဒနာ ပုနာသုံ;

()

ඉන්පසු භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ඵලසමාපත්තියට සමවැදී ඒ දුක්ඛ වේදනාව සංසිඳුවා, මහා විදර්ශනාවෙන් යුක්තව වාසය කළ සේක. යටපත් කරන ලද ඒ වේදනාවෝ නැවත හට නොගත්හ.

---

၄၅.

45.

---

ရဝိဗန္ဓု ဝိဟာရတော’ဟိဂန္တွာဗဟိဆာယာဧရဏင်္ဂဏပ္ပဒေသေ,သုနိသဇ္ဇိ သုသဇဇိတာ သနမှိပရိယုဋ္ဌာယ လဟုံ ဂိလာနဘာဝါ;

()

ආදිත්‍ය බන්ධු වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ ගිලන් බවෙන් වහා මිදී, විහාරයෙන් පිටතට වැඩම කොට, සෙවන ඇති මිදුලෙහි මනාව පනවන ලද අසුනක වැඩසිටි සේක.

---

၄၆.

46.

---

ဇိတဇာတိဇရာရုဇော နိသီဒိယဟိမာနန္ဒတပေါဓနော’ ပဂမ္မ,တဟိ မဉ္ဇလိကော မယာ သုဒိဋ္ဌံခမနီယံ တဝ သာတ မိစ္စဝေါစ;

()

ජාති, ජරා, ව්‍යාධි ජයගත් උන්වහන්සේ වැඩසිටි තැනට තපෝධන වූ ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ පැමිණ, දොහොත් මුදුන් දී වැඳ, "ස්වාමීනී, ඔබ වහන්සේට පහසුවක්, සුවයක් තිබේදැයි මම දිටිමි" යි පැවසූ සේක.

---

၄၇.

47.

---

တဝ ဗာဠှဂိလာနတာယ ဘန္တေမမ ပတ္ထင်္ဃနော ဝိယ’တ္တဘာဝေါ,သကလာပိ ဒိသာ’နုပဋ္ဌဟန္တိနပိ ဓမ္မာ ပဋိဘန္တိ မန္တိ ဝတွာ;

()

"ස්වාමීනී, ඔබ වහන්සේගේ බලවත් ගිලන් බව නිසා මාගේ මුළු ශරීරයම අප්‍රාණික වූවාක් මෙන් විය. මට සතර දිශාවන් පවා නොවැටහුණි. ධර්මය ද මනසට නොවැටහුණි" යි පවසා,

---

၄၈.

48.

---

အပိစာ’သိ မမေ’သ သာဝကာနံဟဒယဿာ’သလဝေါ နကိဉ္စိဝတွာ,ဘဂဝါ နပနာ’နုပါဒိသေသ-ပရိနိဗ္ဗာန ပဒံ ဘဇေ’တိ ဘန္တေ;

()

"එසේ වුවත්, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ භික්ෂු සංඝයා වෙනුවෙන් කිසිවක් වදාරන්නේ නැතිව, අනුපාදිශේෂ පරිනිර්වාණයට පත් නොවන සේකැයි යන සැනසිලිදායක සිතුවිල්ලක් මා සිතෙහි තිබුණේය" යි පැවසූ සේක.

---

၄၉.

49.

---

ယမနန္တရဗာဟိရံ ကရိတွာနနု စာ’နန္ဒပကာသိတော ဟိ ဓမ္မော,ဂုရုမုဋ္ဌိ တထာဂတေသု နတ္ထိဝဒ ကိံ ပတ္ထယတေ မမေ’သ သံဃော;

()

"ආනන්දය, ඇතුළත පිටත කියා වෙනසක් නොකොට මා විසින් ධර්මය දේශනා කරන ලද්දේ නොවේද? තථාගතයන් වහන්සේලා ළඟ 'ගුරු මුෂ්ටි' නැත. භික්ෂු සංඝයා මාගෙන් තවත් කුමක් බලාපොරොත්තු වන්නේද?"

---

၅၀.

50.

---

အဓုနာ’ဟ မသီတိ ဝဿိကောသ္မိပရိဇိဏ္ဏောသ္မိ တထာဂတဿ ကာယော,သကဋံဝိယ ဇဇ္ဇရံ ဇရာယဘိဒုရော ဝတ္တတိ ဝေခမိဿကေန;

()

"දැන් මම අසූ වියැති වෙමි. තථාගතයන් වහන්සේගේ කය දිරාපත් වී ඇත. දිරාපත් වූ පැරණි කරත්තයක් හුය පටි ආදියෙන් වෙළා පවත්වන්නාක් මෙන්, මේ ශරීරය ද පවතින්නේ අමාරුවෙනි."

---

၅၁.

51.

---

သနိမိတ္တကဝေဒနာနိရောဓာဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိမုတ္တိဇံ သမာဓိံ,ဝိဟရေယျ ယဒါ တဒါတ္တဘာဝေါဝယဓမ္မောပိ အတီဝဖာသုဟောတိ;

()

"නිමිති සහිත වූ සියලු වේදනාවන් නිරුද්ධ වීමෙන්, විමුක්තියෙන් උපන් අනිමිත්ත සමාධියට පැමිණ වාසය කරද්දී පමණක්, දිරායන ස්වභාවයෙන් යුත් මේ ශරීරය බෙහෙවින් සුවපහසු වෙයි."

---

၅၂.

52.

---

အဓုနာဂ မိဝ’တ္တဓမ္မဒီပါဘဝထာ’နညပရာယဏာတ္ထ တုမှေ,ဘဂဝါဝဒိ တေ’ဝ သတ္တမာ’တိသမဏာ ဘာဝိတကာယ စိတ္တပညာ;

()

"එබැවින් මහණෙනි, තෙපි තමන්ම තමන්ට පිහිට කොට, ධර්මයම තමන්ට පිහිට කොට වසව්, වෙනත් පිහිටක් නොසොයව්" යයි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ, කය, සිත හා ප්‍රඥාව වැඩූ ඒ උතුම් භික්ෂූන්ට වදාළ සේක.

---

၅၃.

53.

---

ပုနရာဂမိ တတ္ထ ဝုတ္ထဝဿောဘဂဝါ ဇေတဝနံ မဟာဝိဟာရံ,ဥပဂမ္မ တဒါနိ ဓမ္မသေနာ-ပတိ သတ္ထာရ မဝန္ဒိ သာရိပုတ္တော;

()

එහි වස් වැස නිම කළ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ නැවත ජේතවන මහා විහාරයට වැඩම කළ සේක. එකල ධර්මසේනාපති සාරිපුත්ත මහ රහතන් වහන්සේ ශාස්තෘන් වහන්සේ වෙත පැමිණ වැඳ නමස්කාර කළ සේක.

---

၅၄.

54.

---

ဝိဝိဓိဒ္ဓိဝိကုဗ္ဗဏံ ဝိဓာယယတိနာဂေါ မုနိနာ ကတာဝကာသော,တဝ ပစ္ဆိမဒဿနန္တိ ဝတွာနိဝုတော ပဉ္စသတေဟိ သတ္ထုကပ္ပော;

()

ඒ යතීන්ද්‍ර වූ සාරිපුත්ත මහ රහතන් වහන්සේ විවිධ ඍද්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන් දක්වා, බුදුරජාණන් වහන්සේගෙන් අවසර ගෙන, "ස්වාමීනී, මෙය ඔබ වහන්සේ දකින අවසන් වතාවයි" පවසා, පන්සියයක් භික්ෂූන් පිරිවරාගෙන වැඩම කළ සේක.

---

၅၅.

55.

---

အဘိနမ္မ ပဒက္ခိဏံ ကရိတွာဘဂဝန္တံ သမုပေစ္စ မာတုဂေဟံ,ဇနိတော’ဝရကေ နိပဇ္ဇက မဉ္စေပရိနိဗ္ဗာယိ တဒါ’သိ ဘူမိစာလော;

()

භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වැඳ පැදකුණු කොට, තමන් වහන්සේ උපන් මවගේ නිවසට වැඩම කර, තමන් උපන් සිරිකට ගැබෙහි ඇති ඇඳෙහි සැතපී පරිනිර්වාණයට පත් වූ සේක. එකල මහත් භූමිකම්පාවක් සිදු විය.

---

၅၆.

56.

---

အထ ကောလိတနာမထေရနာဂေါပရိနိဗ္ဗာယိ တထာ ကတာဝကာသော,ပုန ဓာတုသရီရ မပ္ပယိတွာမုနိကာရာပယိ စေတိယာနိ တေသံ;

()

ඉන්පසු කෝලිත නම් වූ මහා මුගලන් තෙරුන් වහන්සේ ද එලෙසින්ම අවසර ගෙන පරිනිර්වාණයට පත් වූ සේක. බුදුරජාණන් වහන්සේ ඔවුන් වහන්සේලාගේ ශාරීරික ධාතූන් තැන්පත් කරවා චෛත්‍යයන් කරවූ සේක.

---

၅၇.

57.

---

ဇနလောစနပီယမာနရူပေါမုနိ ဝေသာလိပုရံ ကမေန ပတွာ,သုနိဝတ္ထသုပါရုတော ကုလေသုစရိ ပိဏ္ဍာယ ကရီ’ဝ သေရိစာရီ;

()

මිනිසුන්ගේ නෙත් සිත් පිනවන රූපයක් ඇති මුනිවරයන් වහන්සේ පිළිවෙළින් වේසාලි නුවරට පැමිණ, මනාව සිවුරු හැඳ පෙරවාගෙන, නිදහසේ හැසිරෙන ඇත් රජෙකු මෙන් කුලයන් කෙරෙහි පිණ්ඩපාතය පිණිස හැසුරුණු සේක.

---

၅၈.

58.

---

ဘဂဝါ ပရိဘုတ္တပါတရာသောဘဝတာ’နန္ဒဒိဝါဝိဟာရကာမော,အထ ဂဏှ နိသီဒနန္တိ ဝတွာဂမိ စာပါလသမညစေတိယံဟိ;

()

උදෑසන පිණ්ඩපාතය වළඳා අවසන් කළ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ දිවා විහාරය පිණිස කැමැති වන සේක්, "ආනන්දය, නිසීදනය ගනුව" යි වදාරා චාපාල නම් චෛත්‍යය වෙත වැඩම කළ සේක.

---

၅၉.

59.

---

အထ ခေါ ဘဂဝါ နိသိဒိ ယေနတဒုပဋ္ဌာကဝရော’ပဂမ္မ တေန,ကတပဉ္ဇလိကော နိသိဒိ ဝတွာရမဏီယံတိ ဥဒေနစေတိယမ္ပိ;

()

එකල භාග්‍යවතුන් වහන්සේ එහි වැඩසිටි සේක. උතුම් උපස්ථායක වූ ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ උන්වහන්සේ වැඩසිටි තැනට පැමිණ, දොහොත් මුදුන් දී වැඳ වාඩි විය. එවිට භාග්‍යවතුන් වහන්සේ "ආනන්දය, උදේන චෛත්‍යය ද රමණීයය..." ආදී වශයෙන් වදාළ සේක.

---

၆၀.

60.

---

သုဂတဿ ပနီ’ဒ္ဓိပါဒဓမ္မာစတုရော ဘိက္ခု သုဘာဝိတာ သုစိဏ္ဏာ,ဗဟုလီကဠိတာ’တိ စာဟ ဘီယျောမုနိ တိဋ္ဌေယျ သစေ ခမေယျ ကပ္ပံ;

()

"ආනන්දය, යමෙකු විසින් සතර ඍද්ධිපාදයන් මනාව වඩන ලද්දාහුද, පුරුදු කරන ලද්දාහුද... තථාගතයන් වහන්සේට වුවද කැමැති නම් ආයු කල්පයක් හෝ ඊට වැඩි කාලයක් වැඩසිටිය හැකිය" යි මුනිවරයන් වහන්සේ වදාළ සේක.

---

၆၁.

61.

---

ကရုဏာပရိဘာဝိတာသယေနဇိတမာရေန တိဝါရ မတ္တမေဝံ,ဥဇုကံ မုနိနာ ကရီယမာနေဝိပုလောဘာသနိမိတ္တဇပ္ပနမှိ;

()

මාරයා ජයගත්, කරුණාවෙන් පිරි සිත් ඇති මුනිවරයන් වහන්සේ විසින් තෙවරක් ම මෙසේ සෘජුවම මහා ඕභාස නිමිත්ත දක්වනු ලැබූවත්,

---

၆၂.

62.

---

ပရိယုဋ္ဌိတမာနသော ရိဝ’ညောခရမာရေန ပမုဋ္ဌမာနသော သော,န စ တံ ပဋိဝိဇ္ဈိ နေဝ ယာစိဘဂဝါ တိဋ္ဌတု ယာဝတာ’ယုကပ္ပံ;

()

රෞද්‍ර වූ මාරයා විසින් සිත මුළා කරනු ලැබූ හෙයින්, වෙනත් කෙනෙකු මෙන් සිත විකෘති වූ ඒ ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ ඒ ඉඟිය වටහා නොගත්හ. "භාග්‍යවතුන් වහන්ස, ආයු කල්පයක් වැඩසිටින සේක්වා" යි ආරාධනා ද නොකළහ.

---

၆၃.

63.

---

ဝဇ ကင်္ခသိ ယဿဒါနိကာလံပဟိတာ’နန္ဒတပေါဓနော’တိဝတွာ,ဝသဝတ္တိဝသိကတော မုဟုတ္တံအဝိဒူရမှိ နိသီဒိ ရုက္ခမူလေ;

()

"ආනන්දය, දැන් තොප යන්නට කැමැති නම් ඊට කාලයයි" කියා පිටත් කර හරින ලද තපෝධන වූ ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ, නොදුරින් වූ එක්තරා රුක් මුලක වාඩි වූහ.

---

၆၄.

64.

---

ဥပဂဉ္ဆိယ ဗောဓနေယျ ဗန္ဓုဘဂဝါ ယေန ပမတ္တ ဗန္ဓု တေန,ဘုဇဂေါရိဝ ဘုတ္တနင်္ဂလေနအဘိမာနေန အနောနတင်္ဂယဋ္ဌိ;

()

අවබෝධය ලැබිය යුත්තන්ගේ බන්ධු වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ වෙත, ප්‍රමාද වූවන්ගේ බන්ධු වූ මාරයා, නගුලක් ගිල දැමූ නාගයෙකු මෙන් අභිමානයෙන් නොනැමුණු කෙළින් වූ සිරුරින් යුතුව පැමිණියේය.

---

၆၅.

65.

---

အဇပါလသမညိနော ကဒါစိဥရုဝေလာယ ဝဋဒ္ဒုမဿ မူလေ,ကတကိစ္စ? တယာ ကတာ ပဋိညာလိခိတာ ဝတ္တတိ စိတ္တပေါတ္ထကေ မေ;

()

"සියලු බුද්ධ කිස නිම කළ ස්වාමීනී, උරුවෙල් දනව්වේ අජපල් නුග රුක් මුලදී ඔබ වහන්සේ විසින් කරන ලද ඒ පොරොන්දුව මාගේ සිත නමැති පොතෙහි ලියැවී තිබේ."

---

၆၆.

66.

---

သမဏာ တဝ သာသနာ’ဝ တိဏ္ဏာအဓုနာ ဓမ္မဓရာ’နုဓမ္မစာရီ,ပဋိပတ္တိရတာ ဗဟုဿုတာ စသုဝိယတ္တာ သုဝိသာရဒါ ဝိနီတာ;

()

"ඔබ වහන්සේගේ ශාසනයෙහි පිහිටි ශ්‍රමණයෝ දැන් ධර්මධර වූහ, අනුධර්මචාරී වූහ, ප්‍රතිපත්තියෙහි රතු වූහ, බහුශ්‍රැත වූහ, ඉතා ව්‍යක්ත වූහ, විශාරද වූහ, මනාව හික්මුණෝ වූහ."

---

၆၇.

67.

---

ပဋိသိဒ္ဓပရပ္ပဝါဒိဝါဒါသဟဓမ္မေန သပါဋိဟာရိယံ တေ,ကထယန္တိ ကထာပယန္တိ ဓမ္မံပရိနိဗ္ဗာတု တတော ဘဝန္တျ ဝေါစ, ()

"ඔවුහු පරප්‍රවාදයන් ධර්මානුකූලව ප්‍රතික්ෂේප කරමින්, ප්‍රාතිහාර්ය සහිතව ධර්මය දේශනා කරති, දේශනා කරවති. එබැවින් භාග්‍යවතුන් වහන්සේ දැන් පරිනිර්වාණයට පත්වන සේක්වා" යි මාරයා පැවසීය.

---

၆၈.

68.

---

ပရိနိဋ္ဌိတသဗ္ဗဗုဒ္ဓကိစ္စောမုနိရေဝံ သမုဒိရိတေ တိဝါရံ,အနလန္တိ နိရာလယော ဘဝေသုတဒူ’(ပစ္ဆန္ဒသိကံ) နိသေဓနာယ;

()

සියලු බුද්ධ කෘත්‍යයන් නිම කළ, භවයන් කෙරෙහි කිසිදු ආලයයක් නැති මුනිවරයන් වහන්සේ, මාරයා විසින් තෙවරක් ම මෙසේ ඉල්ලා සිටි කල්හි, ඔහුගේ ඒ ඇවෑම වැළැක්වීම සඳහා,

---

၆၉.

69.

---

အပ္ပောဿုက္ကော သမာနော ဝိဟရတု ကလိမာ ဟော တိမာသစ္စယေနသစ္စာလောကပ္ပကာသော ဒုရိတ တမဟိဒေါ ပဉ္စတာဠိသဝဿံ;

သမ္မာ ခီဏဿိနေဟော တိဘုဝနဘဝနေ ဓမ္မရာဇပ္ပဒီပေါနိဗ္ဗာယိဿတျ’ဘာသိ တဒဟနိ ဝိဇဟဉ္စာ’ယု သင်္ခါရဝေဂံ ()

"පවිටු මාරය, තෝ අල්පෝත්සුකව (නිශ්ශබ්දව) වෙසෙන්න. මින් තෙමසක් ඇවෑමෙන් තථාගතයන් වහන්සේ පරිනිර්වාණයට පත්වන සේක." සත්‍යාලෝකය ප්‍රකාශ කළා වූ, පන්සාලිස් වසරක් මුළුල්ලේ පාප නමැති අන්ධකාරය නැසූ, තුන් ලොවෙහි ම තණ්හාව සහමුලින්ම ක්ෂය කළ, ධර්ම රාජයාණන් නමැති පහන පරිනිර්වාණයෙන් නිවී යන බව වදාරමින්, එදිනම ආයු සංස්කාර වේගය අත්හළ සේක.

---

၇၀.

70.

---

စာပါလေ စေတိယေ’ဝံ ဝိဇဟတိ သတိယာ သမ္ပဇညေနဝါယု-သင်္ကာရေ ဘူမိစာလော ဘဝိ ပဋုပဋဟာရာဝ ဂမ္ဘိရဃောသော,ဂဇ္ဇိံသု ဝိဇ္ဇုရာဇိဘုဇသတပဟဋာ သုက္ခဇိမူတဘေရိလောကော သောကန္ဓကာရေ ပရိပတိ ဇနိတော ဘိံသနော လောမဟံသော;

()

චාපාල චෛත්‍යයෙහිදී සිහි නුවණින් යුක්තව මෙසේ ආයු සංස්කාරය අත්හරින කල්හි, දරුණු බෙර නාදයක් බඳු ගැඹුරු හඬක් ඇති කරමින් මහත් භූමිකම්පාවක් සිදු විය. වියළි වලාකුළු නමැති බෙර සිය ගණන් අකුණු පහරින් ගර්ජනා කළේය. ලෝකය සෝක අන්ධකාරයෙහි වැටුණු අතර, බියකරු වූ ලොමුදැහැගැන්වීමක් ඇති විය.

---

ဣတိမေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေ နိဒါနေ ဘဂဝတော အာယုသင်္ခါရောဿဇ္ဇန ပဝတ္တိ ပရိဒီပေါ အဋ္ဌဝီသတိမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සියලු කවීන්ගේ හදවත් ප්‍රීතිමත් කරන, මෙධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් විරචිත 'ජිනවංශදීපය'ෙහි සන්තිකේ නිදානයෙහි, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ ආයු සංස්කාරය අත්හැරීමේ පුවත දක්වන විසිඅටවැනි සර්ගය නිමි.

---

၁.

1.

---

ယေနာ’နန္ဒော ဝသတိ ဘဂဝါ တေန ဂန္တွာ နိသိန္နောပါဒမ္ဘောဇေ သုမဟိယ သုဟေဗဒ္ဓမုဒ္ဓါဉ္ဇလိဟိ,ဘန္တေ သုက္ခာသတိ စ ဧလိတာ ဟိံသနော လောမဟံသောဇာတော ကသ္မာ ဝသုမတိဝဓူ သမ္ပဝေဓီတျ’ပုစ္ဆိ;

()

ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වැඩසිටි තැනට පැමිණ, ශ්‍රී පාද පද්මයන් මැනවින් නමස්කාර කොට, දොහොත් මුදුන් දී වැඳ වාඩි වී, "ස්වාමීනී, ලොමුදැහැගන්වන සුලු මේ බියකරු භූමිකම්පාව සිදු වූයේ කුමන හේතුවක් නිසාද?" යි විමසූ සේක.

---

၂.

2.

---

ဟေဋ္ဌာ’ကာသေ ဗလဝပဝနေ ဝါယမာနေ ကဒါစိဝါတဋ္ဌာ ယာ သလိလပထဝီ တဋ္ဌိတာ ပံသုဘုမိ,သင်္ကမ္ပန္တေ ယထရိဝတရိ လောလ ကလ္လောလမာလိ-မဇ္ဈောတိဏ္ဏာ ပထဝိစလနဋ္ဌာန မာနန္ဒ စေ’တံ;

()

"ආනන්දය, යට අහසෙහි බලවත් සුළඟක් හමන කල්හි, ඒ සුළඟ මත පිහිටි ජලය ද, ජලය මත පිහිටි මේ මහා පොළොව ද, රළ මාලාවන්ගෙන් කැළඹුණු මුහුදේ පාවෙන නැවක් මෙන් කම්පා වෙයි. පොළොව කම්පා වීමට ඇති පළමු හේතුව මෙයයි."

---

၃.

3.

---

အပ္ပေကစ္စေ သမဏ သမဏဗြာဟ္မဏာ အပ္ပမာဏာအာပေါသညာ သုခုမပထဝိ ဘာဝိတာ သန္တိ ယေသံ,ပတ္တာဘိညာ ပရိစိတဝသီ တေ သမာပတ္တိလာဘီကမ္ပေန္တီမံ တဒပိ ဘဝတေ ဘူမိစာလဿ ဌာနံ;

()

යම් මහණ බමුණන් තුළ අප්‍රමාණ වූ ආපෝ සංඥාව හෝ සූක්ෂ්ම පඨවි සංඥාව වඩන ලද්දේ ද, අභිඥාවන්ට පැමිණි, වසීභාවය ලත්, සමාපත්ති ලාභී වූ ඒ උතුමෝ ද මේ මහා පොළොව කම්පා කරවති. මෙය ද භූමිකම්පාවක් ඇති වීමට හේතුවකි.

---

၄.

4.

---

ဂဗ္ဘောက္ကန္တော ဘစတိ စ ယဒါ သမ္ပဇာနော သတောဝဂဗ္ဘသ္မာ နိက္ခမတိ စရိမေ အတ္တဘာဝေ တဒါပိ,သမ္ဗောဓိံ ဝါ ပုရိသနိသဟော ဗုဇ္ဈတေ ကမ္ပတေ’ယာဧတေ ဓမ္မာ သမဏ မဟတော ဘုမိစာလဿ ဟေတု;

()

යම් කලෙක බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේ සිහිනුවණින් යුක්තව මව් කුස පිළිසිඳ ගනිත් ද, අවසාන ආත්ම භවයේ දී මව් කුසින් නික්මෙත් ද, පුරුෂෝත්තමයාණන් වහන්සේ උතුම් සම්බෝධිය අවබෝධ කරගනිත් ද, එකල්හි ද මේ පොළොව කම්පා වෙයි. මහණෙනි, මහා භූමිකම්පාවක් ඇතිවීමට මේ කරුණු ද හේතු වේ.

---

၅.

5.

---

ဗုဒ္ဓေါ ဟုတွာ ဘုဝနနယနော ဓမ္မစက္ကံ ပဇာနံသံဝတ္တေတီ ဝိဇဟတိ ယဒါ စာ’ယုသင်္ခါရဝေဂံ,ကမ္ပတျေ’သာပထဝိ ဖုသတေ ခန္ဓနိဗ္ဗာနဓာတုံအာနန္ဒေ’တေ မဟတိပထဝိကမ္ပနတ္ထာယ ဟေတု;

()

ලෝකාක්ෂිය බඳු වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ ජනයා උදෙසා දම්සක් පවත්වන කල්හි ද, ආයු සංස්කාරය අත්හරින කල්හි ද, අනුපාදිශේෂ නිර්වාණ ධාතුවෙන් පිරිනිවන් පාදනා කල්හි ද මේ පොළොව කම්පා වෙයි. ආනන්දයෙනි, මහා පඨවි කම්පනය සඳහා මේවා ද හේතූහු වෙති.

---

၆.

6.

---

တဗျာသေနဗ္ဗိဂတဟဒယာ’နန္ဒမာနန္ဒထေရံအဿာသေတွာ ဥပရုပရိ သော ဒေသနံ ဝဍ္ဎယိတွာ,အာနန္ဒာ’ဟံ ကရဟစိဝသိံ ယဿ နေရဉ္ဇရာယနဇ္ဇာ တိရေ ဇိတဇလမုစဿာ’ဇပါလဿ မူလေ;

()

එම ශෝකයෙන් පීඩිත හදවත් ඇති ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේව සනසා, වඩ වඩාත් දේශනාව පතුරුවමින් උන්වහන්සේ මෙසේ වදාළ සේක: 'ආනන්දයෙනි, මම පෙර කලෙක නේරංජරා නදී තීරයෙහි මාරයා පරාජය කොට, අජපල් නුග රුක මුල වාසය කළෙමි.'

---

၇.

7.

---

တတြာ’ဂန္တွာ ဖုသတု ဘဂဝါ ခန္ဓ နိဗ္ဗာနဓာတုံဣဿာမာယာမလိနဟဒယော ပါပိမာ ဣစ္စဝေါစ,လဒ္ဓေါကာသော ပုနရပိ ကမမံ ဧဝမေဝါ’ဘိယာစိအဇ္ဇာ’သီနံ ပရမရုစိရေ ပျ’တြ စာပါလစေတျေ;

()

එහි පැමිණි ඊර්ෂ්‍යාවෙන් හා මායාවෙන් කිලිටි හදවත් ඇති පාපිෂ්ඨ මාරයා, 'භාග්‍යවතුන් වහන්සේ දැන් පිරිනිවන් පාදනා සේක්වා' යි කීය. අවස්ථාවක් ලත් ඔහු, අද දින අතිශයින් මනරම් වූ මේ චාපාල චේතී විහාරයෙහි වැඩසිටි මා වෙතින් නැවතත් එලෙසම ආරාධනා කළේය.

---

၈.

8.

---

အပ္ပောသသုကေကာ တွမိဟ ကလိမာ ဟောဟိ မာသေဟိ တီဟိခန္ဓာနံ နိဗ္ဗုတိ ဘဂဝတော ဟေဿတီ’စ္စေတမတ္ထံ,အာရောစေန္တေန ဟိ ကသတိမတာ သမပဇညေန ဘိက္ခုဩဿဋ္ဌော မေ ဇိတနမုစိနာ စာ’ယုသင်္ခါရဓမ္မော;

()

භාග්‍යවතුන් වහන්සේ විසින් 'පාපිෂ්ඨය, තෝ අල්පෝත්සුක වන්න, මෙයින් තෙමසක් ඇවෑමෙන් තථාගතයන් වහන්සේගේ පිරිනිවීම සිදුවන්නේය' යි පවසමින්, සිහිනුවණින් යුක්තව මාරයා පරදවා ආයු සංස්කාරය අත්හරින ලදී.

---

၉.

9.

---

ဧဝံ ဝုတ္တေ စရဏကမလစန္ဒ မာနန္ဒထေရောနတွာ ဘန္တေ ဗဟုဇနဟိတတ္ထာယ တိဋ္ဌာ’ယုကပ္ပံ,ဝတတိက္ခတ္တုံ ပရမကရုဏာစောဒိတော ယာစိဒါနိနာ’ယံ ကာလော ဘဝတိ သုဂတံ ယာဝနာယိ’စ္စ’ဝေါစ;

()

මෙසේ වදාළ කල්හි, ශ්‍රී පාද පද්මයන්ට නමස්කාර කළ ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ මහා කරුණාවෙන් පෙලඹී, 'ස්වාමීනී, බොහෝ දෙනාගේ හිතසුව පිණිස කල්පයක් වැඩසිටින සේක්වා' යි තෙවරක් ම අයැද සිටියහ. එවිට බුදුරජාණන් වහන්සේ 'ආනන්දය, දැන් සුගතයන් වහන්සේගෙන් එසේ අයැද සිටීමට සුදුසු කාලය නොවේ' යි වදාළ සේක.

---

၁၀.

10.

---

သမ္ဗောဓိံ တွံ ယဒိ ဘဂဝတော သဒ္ဒဟန္တော’သိ ကသ္မာနိပ္ပီဠေသီ ဒသဗလ မနုလ္လင်္ဃနီယာ’ဘိလာပံ,တသ္မိံ တသ္မိံ သတိ ဘဂဝတာ က ယမာနေ နိမိတ္တေတုမှေဝေ’တံ ဝိယ ကလိမတာ ဒုက္ကတဉ္စာ’ပရဒ္ဓံ;

()

ඉදින් ඔබ භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ සම්බෝධිය අදහන්නේ නම්, ඉක්මවිය නොහැකි දසබලධාරීන් වහන්සේගේ වචනය වෙනස් කරන්නට ඇවිටිලි කරන්නේ මන්ද? භාග්‍යවතුන් වහන්සේ විසින් ඒ ඒ අවස්ථාවල දී ඕලාරික නිමිති දක්වද්දීත් (ඔබ නිශ්ශබ්ද වූ බැවින්) මෙය ඔබගේ ම මුළාවකි, වරදකි, අතපසුවීමකි.

---

၁၁.

11.

---

ယာစေယျာသိ ယဒိ ဒသဗလံ စေ ပဋိက္ခိပ္ပ ဝါစာသတ္ထာ’ဒတ္တေ တဝ တတိယကံ ဝိပ္ပယောဂေါ ပိယေဟိ,နဏွာ’က္ခာတော သမဏ ပဋိဂစ္စေဝ မေ သင်္ခတံ ယံဇာတံ ဘူတံ အဝိပရိဏတံ တံ ကုတော’ ပေ’တ္ထ လဗ္ဘာ;

()

ඉදින් ඔබ දසබලයන් වහන්සේගෙන් අයැද සිටියේ නම්, උන්වහන්සේ දෙවරක් ප්‍රතික්ෂේප කොට තුන්වන වර පිළිගන්නට ඉඩ තිබුණි. එහෙත් ප්‍රියයන්ගෙන් වෙන්වීම ස්ථිරය. මහණෙනි, උපන්නා වූ, හටගත්තා වූ, විපරිනාමයට පත්වන යම් සංස්කාර ධර්මයක් ඇත්නම්, එය එසේ නොවේවා යි පැතීම කෙසේ නම් ලැබිය හැකිදැයි මවිසින් කලින් ම දේශනා කරන ලදී.

---

၁၂.

12.

---

ဧကံသေနာ’ဝိတထဝစသာ သစ္စသန္ဓေန စာယု-သင်္ခါရော’ ဟီယတိ ဘဂဝတာ ဝျာကတာ’နန္ဒ ဘိက္ခု,ယာသာ ဝါစာ ယထရိဝ ဆိယာမုတ္တခါဏော တထာ တံပစ္စာဂစ္ဆေ နပုနဝစနံ ဇီဝိတာရက္ခဟေတု;

()

ආනන්දයෙනි, සත්‍යවාදී වූ ඒකාන්තයෙන් ම සත්‍ය වචන ඇති භාග්‍යවතුන් වහන්සේ විසින් ආයු සංස්කාරය අත්හරින ලදී. යම් වචනයක් වදාරන ලද්දේ ද, එය නැවත ජීවිතය රැකගනු පිණිස වෙනස් කළ නොහැක්කේය.

---

၁၃.

13.

---

ဧဝံ ဝတွာ သပဒိ သုဂတော ဂန္ဓနာဂိန္ဒဂါမီယေနာရညံ ဝိပုလမလကာသာရဝေသာလိယံ သော,ကူဋာဂါရံ တဒဝသရိယာ’နန္ဒထေရေန သဒ္ဓိံဣစ္စာဘာသီ သမဏပရိသံ သန္နိပါတေဟိ သီဃံ;

()

මෙසේ වදාරා, වහාම සුගතයන් වහන්සේ මහා හස්තිරාජයකු මෙන් ගමන් කරමින්, පිරිසිදු විල් සහිත විශාල වෛශාලී නුවර කූටාගාර ශාලාවට වැඩම කළ සේක. ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ සමඟ එහි පැමිණි උන්වහන්සේ 'වහාම භික්ෂු සංඝයා රැස් කරවන්න' යි වදාළ සේක.

---

၁၄.

14.

---

ဧဝံ ဘန္တေ လပိတဝစနော သောကသလ္လေန ဝိဒ္ဓေါသောဟာ’ယသ္မာ ဝသိဂဏ မုပဋ္ဌာနသာဠာယ မာသုံ,ရာသိကတွာ မဟိတစရဏော’ပါဟနော တဿ ကာလံအာရောစေသိ ဂမိယ ဘဂဝါ ပီဌိကာယံ နိသဇ္ဇ;

()

ශෝක ශල්‍යයෙන් විදිනු ලැබූ ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ 'එසේය, ස්වාමීනී' යි පවසා, වහාම උපස්ථාන ශාලාවට භික්ෂු සංඝයා රැස් කරවා, ආසනයක වැඩසිටි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වෙත පැමිණ, සියල්ල සූදානම් බව සැළ කළහ.

---

၁၅.

15.

---

အာမန္တေတွာ သမဏပရိသံ ဗောဓိပကက္ခေ ဘဝါ မေယေတေ ဓမ္မာ သယမဓိဂတာ ဒေသိတာ သာဓုကံ ဝေါ,ဥဂ္ဂဏှိတွာ ယထရိဝ သိယာ သာသနဉ္စဒ္ဓနီယံဘာဝေတဗ္ဗာ သုပရိဟရိယာ သေဝိတဗ္ဗာ’တိ ဝတွာ;

()

භික්ෂු පිරිස අමතා, 'මවිසින් ස්වයංභූ ඥානයෙන් අවබෝධ කරගෙන ඔබට මැනවින් දේශනා කරන ලද යම් බෝධිපාක්ෂික ධර්ම කෙනෙක් ඇද්ද, මේ ශාසනය බොහෝ කල් පවතිනු පිණිස ඒවා මැනවින් ඉගෙන ගෙන, වර්ධනය කොට, නිරන්තරයෙන් ඇසුරු කළ යුතුය' යි වදාළ සේක.

---

၁၆.

16.

---

နိဗ္ဗာယိဿတျ’ဝစ ဘဂဝါ အစ္စယေနာ’စိရေနတေမာသာနံ ဘုဝနဘဝနု’ဇ္ဇောတပဇ္ဇောတရူပေါ;

တုမှေ သမ္ပာဒယထ သမဏာ အပ္ပမာဒေန သဗ္ဗေသင်္ခါရာ ယံ သမုဒယမယာ လက္ခဏဗ္ဘာဟတာ’တိ;

()

ලෝකය ඒකාලෝක කරන ප්‍රදීපයක් බඳු වූ භාග්‍යවතුන් වහන්සේ, 'නොබෝ කලකින්, තෙමසක් ඇවෑමෙන් තථාගතයන් වහන්සේ පිරිනිවන් පාන සේක. එබැවින් මහණෙනි, ඔබ සැම අප්‍රමාදව කුසල් දහම්හි යෙදෙන්න. සියලු සංස්කාරයෝ වනාහි උපදින ස්වභාවය ඇති, අනිත්‍ය ලක්ෂණයෙන් පීඩිත වූවෝ වෙති' යි වදාළ සේක.

---

၁၇.

17.

---

ပုဗ္ဗဏှေ သော ကရကိသလယာ’ဓာန’ဝိဋ္ဌာနပတ္တောပတ္တော သတ္ထာ ပစုရစရဏော စီဝရစ္ဆန္နဂန္တော,ဂတ္တောဘာသာရုဏိတပရိခါဝီထိပါကာရစက္ကံစက္ကင်္ကေဟ’င်္ကိတပဒတလဿာလိဝေသာလိနာမံ;

() (ယမကဗန္ဓနံ)

පෙරවරුවෙහි සිවුරු පෙරවා, පාත්‍රය සුරතින් ගෙන, ශ්‍රී දේහය සිවුරෙන් වසාගත්, රෝද සලකුණෙන් (චක්‍ර ලක්ෂණයෙන්) සරසන ලද ශ්‍රී පාද පද්ම ඇති ශාස්තෘන් වහන්සේ වෛශාලී නුවරට පිඬු පිණිස වැඩම කළ සේක.

---

၁၈.

18.

---

အာဟိဏ္ဍိတွာ တဟိ မနုဃရံ ပိဏ္ဍ မနွေသမာနောပစ္ဆာဘတ္တံ ဘုဝနနယနော လောစနိန္ဒီဝရေဟိ,တံ ဝေသာလိံ ဒွိရဒဂတိမာ’နန္ဒ နာဂါပလောကံဩလောကေတွာ ဣဒ မဝစ မေ ပစ္ဆိမံ ဒဿန’န္တိ;

()

එහි ගෙපිළිවෙලින් පිඬු පිණිස හැසිර, දන් වැළඳීමෙන් පසු ලෝකනේත්‍ර වූ, ඇතෙකුගේ ගමනක් වැනි ගමනක් ඇති බුදුරජාණන් වහන්සේ නිල් මහනෙල් බඳු නෙත් යුගලින්, හස්ති රාජයෙකු මෙන් මුළු සිරුරම හරවා වෛශාලී නුවර දෙස බලා, 'ආනන්දයෙනි, මෙය මා වෛශාලී නුවර බලන අවසාන වතාවයි' යි වදාළ සේක.

---

၁၉.

19.

---

တမ္ဘာဌာနာ နယနသုဘဂံ သေဝိတော သာဝကေဟိဘဏ္ဍဂ္ဂါမာဋဝိ မဝသဋော ဒိဋ္ဌိဝါဒီဘသီဟော,နိစ္ဆာရေတွာ သရသမဓုရံ ဓမ္မဂမ္ဘီရဃောသံတဏှာခီဏာ မမပုနဘဝေါ ဘိက္ခဝေ နတ္ထျ’ဘာသိ;

()

නෙත් පිනවන සුලු ඒ ස්ථානයෙන් පිටත්ව ශ්‍රාවකයන් වහන්සේලා සමඟින් භණ්ඩගාමයට වැඩම කළ, මිත්‍යාදෘෂ්ටිකයන් නැමති ඇතන් මර්දනය කරන සිංහයෙකු බඳු වූ බුදුජාණන් වහන්සේ, මිහිරි හා ගම්භීර වූ ධර්ම හඬ පතුරුවමින්, 'මහණෙනි, මාගේ තණ්හාව ක්ෂය විය, මට නැවත උපතක් නැත' යි වදාළ සේක.

---

၂၀.

20.

---

တိဿော သိက္ခာ ပရိဟရထ ဝေါ သာဓုကံ ဘိက္ခဝေ’တိဧဝံ ဝတွာ မတိဘဂဝတိဘတ္တုဘူတော သယမ္ဘု,တမှာဂါမာ ပုနရုပဂမီ ဟတ္ထိဂါမ’မ္ဗဂါမံဇမ္ဗုဂ္ဂါမံ ဝမိတဂမနော ဟတ္ထိဝိက္ကန္တိဂန္တာ;

()

'මහණෙනි, ත්‍රිවිධ ශික්ෂාවන් මැනවින් පුරුදු කරන්න' යි වදාළ, මහා ප්‍රඥාවෙන් යුත් ස්වයංභූ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ, එතැන් සිට හස්ති රාජයෙකුගේ ලීලාවෙන් යුතුව හත්ථිගාමය, අම්බගාමය සහ ජම්බුගාමය කරා පිළිවෙලින් වැඩම කළ සේක.

---

၂၁.

21.

---

ပတွာ ဘောဂါယတန မနသော ဘောဂနာမံ သုဘိက္ခံနိဗ္ဘောဂေါ သော နဂရမပရံ ဘာရတိဘတ္တုရူပေါ,စိတ္တာဘောဂံ ကုရုထ သမဏာ သာဓုကံတံ သုဏာထဒေသိဿာမီ’တျ’ဝဒိ စတုရော ဝေါ ဥဠာရာပဒေသေ;

()

ඉන්පසු සශ්‍රීක වූ භෝගනගරය වෙත පැමිණි, තණ්හා රහිත වූ, ධර්මයට අධිපති වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ භික්ෂූන් අමතා, 'මහණෙනි, මනාව සිත යොමු කරමින් හොඳින් සවන් දෙන්න, මම ඔබට මහා අපදේස (මහා නිර්දේශ) සතරක් දේශනා කරන්නෙමි' යි වදාළ සේක.

---

၂၂.

22.

---

ဧသော ဓမ္မော ဘဝတိ ဝိနယော သာသနံ သတ္ထု စေဒံအဗ္ဘညာတံ ဝတ ဘဂဝတော သမ္မုခါ မေ သုတန္တိ,သက္ခီကတွာ ယဒိ ဝဒတိ မံ ဘိက္ခဝေ ကောစိ ဘိက္ခုနာဒတဗ္ဗံ တဒဓိဝစနံ နပ္ပဋိက္ကောသိတဗ္ဗံ;

()

'මහණෙනි, යම් භික්ෂුවක් පැමිණ, 'මේ ධර්මයයි, මේ විනයයි, මේ ශාස්තෘ ශාසනයයි, මම මෙය භාග්‍යවතුන් වහන්සේගෙන් මුහුණට මුහුණ ලා අසා දැනගත්තෙමි' යි පවසන්නේ නම්, ඔහුගේ ඒ වචන වහාම පිළි නොගත යුතුය; ප්‍රතික්ෂේප ද නොකළ යුතුය.'

---

၂၃.

23.

---

ပက္ခိတ္တာနံ မမ တိပိဋကေ တပ္ပဒဗျဉ္ဇနာနံယံယံဌာနံ အဝတရတိ သံဒိဿတေ နိဒ္ဓမေတ္ထ,ဂန္တဗ္ဗံ ဝေါ သုဂဟိတမိဒံ ဘာသိတံ ဘိက္ခုနောတိ

මවිසින් දේශනා කරන ලද ත්‍රිපිටකයෙහි පද හා ව්‍යඤ්ජනයන් සමඟ සසඳා බලා, ඒවා සූත්‍රයන්හි බස්නේ ද, විනයෙහි පෙනෙන්නේ ද, එවිට 'මේ භික්ෂුව විසින් මැනවින් ග්‍රහණය කරන ලද බුද්ධ භාෂිතයෙකැ' යි පිළිගත යුතුය.

---

---

ဆဍ္ဍေတဗ္ဗံ ကဝစနမိတရံ ဒုဂ္ဂဟီတန္တိ နော စေ;

()

ඉදින් ඒවා (සූත්‍ර හා විනය සමඟ) නොසැසඳෙන්නේ නම්, 'මේ වැරදි ලෙස වටහාගත් දෙයකැ' යි සලකා ප්‍රතික්ෂේප කළ යුතුය.

---

၂၄.

24.

---

အာဝါသေ ယော ဝိဟရတိ မဟာဘိက္ခုသင်္ဂေါ အမုတြထေရာ ဘိက္ခူ တိပိဋကဓရာ ထေရဝံသဒ္ဓဇာ ယေ,ယွာဘိညာတော ပဋိဗလတရော ဘိက္ခု ဝါ သမ္မုခါ မေတေသံ တေသံ ဣဒမဝဂတံ သုဂ္ဂဟီတတ္တိ ဝုတ္တေ;

()

එසේම යම් ආවාසයක මහා භික්ෂු සංඝයා වාසය කරති ද, එහි ත්‍රිපිටකධර, ථෙරවංශයට ධජයක් බඳු වූ මහ තෙරුන් වහන්සේලා වෙති ද, නැතහොත් ප්‍රකට වූ, දක්ෂ වූ යම් භික්ෂුවක් වෙතින් 'මා මෙය අසා දැනගත්තේය' යි පවසන්නේ නම්,

---

၂၅.

25.

---

ဩတာရေတွာ တဒပိ ဝိနယေ သတ္ထု သုတ္တာဘိဓမ္မေသံသန္ဒန္တံ ယဒိပန ပဋိဂ္ဂဏှိတဗ္ဗံကတ န နောစေ,စတ္တာရော မေ ဣတိဝိဘဇိတေ နိပ္ပဒေသာပဒေသေဓာရေယျာထ’ဗြုဝိ မုနိ ရနာဓာနဂါဟီ သဒါ ဝေါ;

()

එසේ වදාළ දේ ද ශාස්තෘන් වහන්සේගේ සූත්‍ර, විනය හා අභිධර්මය සමඟ සසඳා බලා, ඉදින් සැසඳේ නම් පිළිගත යුතුය, නොසැසඳේ නම් ප්‍රතික්ෂේප කළ යුතුය. කිසිදා වැරදි දැඩිව ග්‍රහණය නොකරන මුනිවරයාණන් වහන්සේ 'මහණෙනි, මේ මහා අපදේස සතර නිරන්තරයෙන් ධාරණය කරගන්න' යි වදාළ සේක.

---

၂၆.

26.

---

ပတွာ ပါဝါပုရဝရ မထော’ရောပိတက္ခန္ဓဘာရောအမ္ဗာရညေ ဝိဟရတိ မမံ ဓမ္မရာဇာတိ သုတွာ,တိဗ္ဗစ္ဆန္ဒော ဇဝနမတိနော ဒဿနဿာဒနမှိစုန္ဒော ဂန္တွာ စရဏကမလံ ဝန္ဒိ ကမ္မာရပုတ္တော;

()

ඉන්පසු උතුම් පාවා නුවරට වැඩම කොට, අත්හළ ආයු සංස්කාර ඇති ධර්මරාජයන් වහන්සේ අඹ වනයෙහි වැඩවසන බව අසා, උන්වහන්සේ දැකීමේ දැඩි කැමැත්තෙන් හා ශ්‍රද්ධාවෙන් යුතුව එහි පැමිණි කම්මාරපුත්ත වූ චුන්ද තරුණයා ශ්‍රී පාද පද්මයන් වැඳ වැටුණේය.

---

၂၇.

27.

---

သမ္မာဓမ္မဿဝဏပသုတော ဧကမန္တံ နိသိန္နောသောတာပန္နော ပဌမဒိဝသေ ဒဿနေနေဝသတ္ထု,ဗုဒ္ဓံ ပညာဘဂဝတိပတိံ သွတနာယာ’ဘိယာစံစန္ဒော ပုဗ္ဗာစလမိဝ ဃရံ ပါဝိသိ စုန္ဒနာမော;

()

ශාස්තෘන් වහන්සේගේ ප්‍රථම දර්ශනයෙන්ම සෝතාපන්න වූ, සද්ධර්ම ශ්‍රවණයෙහි නිරතව එකත්පසක හිඳ ප්‍රඥාවන්තයන්ගේ අධිපති වූ බුදුරජාණන් වහන්සේට පසුදින දානය සඳහා ආරාධනා කළ චුන්ද නම් උපාසකයා, චන්ද්‍රයා පෙරදිග පර්වතයට ඇතුළු වන්නාක් මෙන් (තම) නිවසට පිවිසියේය.

---

၂၈.

28.

---

သမ္ပာဒေတွာဂဟပတိ ဗဟုံ တာယရတျာ’ဝသာနေခဇ္ဇံ ဘောဇ္ဇံ သုမဓုတရံ သူကရံ မဒ္ဒဝမ္ပိ,ပက္ခိတ္တောဇံ ပစုရဝိဘဝေါ ဉာပယီ ဓမ္မရညောကာလော ဘန္တေ’တရဟိ ဘဂဝါ နိဋ္ဌိတံ ဘောဇနန္တိ;

()

ඒ රාත්‍රිය අවසානයෙහි මහා වෛභව සම්පන්න ඒ ගෘහපතියා ඉතා මිහිරි වූ බොහෝ ඛාද්‍ය භෝජ්‍ය ද, ඕජාව මුසු කළ සූකර මද්දවය ද පිළියෙල කරවා, "භාග්‍යවතුන් වහන්ස, භෝජනය සූදානම් ය, දැන් එයට සුදුසු කාලය යි" කියා ධර්මරාජයන් වහන්සේට සැළකර සිටියේය.

---

၂၉.

29.

---

သာလက္ခန္ဓာယတဘုဇယုဂေါ မုဂ္ဂဝဏ္ဏံ ဂဟေတွာပတ္တံ ပတ္တတ္ထဝိကပိဟိတံ ပက္ကနိဂြောဓဝဏ္ဏံ,အစ္ဆာဒေတွာ ပရိဝုတဝသိ စီဝရံ ပံသုကူလံပါသာဒဗ္ဘန္တရ မဘိရုဟီ တဿ သောဝဏ္ဏဝဏ္ဏော;

()

සල් කඳක් බඳු දිගු බාහු යුගලක් ඇති, පාංශුකූල සිවුර පෙරවාගෙන පිරිවර සහිතව වැඩසිටි, රන්වන් පැහැති දේහයක් ඇති බුදුරජාණන් වහන්සේ, පාත්‍ර කවරයකින් වැසුණු, ඉදුණු නුග ගෙඩියක පැහැය ඇති මුං පැහැති පාත්‍රය සුරතින් ගෙන ඔහුගේ මන්දිරය තුළට වැඩම කළ සේක.

---

၃၀.

30.

---

ဗာလာဒိစ္စောရိ’ဝ ဒသဗလော တာဝ ပုဗ္ဗာစလဂ္ဂေပညတ္တသ္မိံ ရတနခဝိတေ ဘဒ္ဒပီဌေ နိသဇ္ဇ,အာမန္တေတွာ ဇိတဓနပတိံ စုန္ဒမာဒိစ္စဗန္ဓုသတ္ထာရံ တွံ ပရိဝိသိမိနာ မဒ္ဒဝေနာတျ’ဘာသိ;

()

පෙරදිග පර්වත මුදුනෙහි බබළන තරුණ සූර්යයා මෙන්, පණවන ලද රත්නාලංකෘත භද්‍ර පීඨයෙහි වැඩසිටි දසබලයන් වහන්සේ වූ ආදිච්චබන්ධු බුදුරජාණන් වහන්සේ, ධනය ජයගත් චුන්ද අමතා, "චුන්ද, තෝ මට මේ සූකර මද්දවයෙන් සලකන්න (බෙදන්න)" යැයි වදාළ සේක.

---

၃၁.

31.

---

သန္တပ္ပေတွာ သုဂတပမုခံ ဘိက္ခုသံဃံ သဟတ္ထာမံသံ သောဗ္ဘေ နိခဏိယ တတော သတ္ထုဘုတ္တာဝသေသံ,ဘတျာ ဓမ္မဿဝဏနိရတံ ဗောဓယိတွာပယာသိပူရော ပင်္ကေရုဟမိဝ ဇိနော စုန္ဒကမ္မာရပုတ္တံ;

()

සියතින්ම බුදුපාමොක් මහ සඟන දානයෙන් පිනවා, ඉන්පසු ශාස්තෘන් වහන්සේ වැළඳූ ඉතිරි සූකර මද්දවය වළක වළලා, භක්තියෙන් යුතුව ධර්ම ශ්‍රවණයෙහි නිරත වූ, පුබුදු වූ නෙළුම් මලක් බඳු වූ ඒ චුන්ද කර්මාරපුත්‍රයාව ධර්මාවබෝධය කරවා ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේ එතැනින් නික්ම වැඩම කළ සේක.

---

၃၂.

32.

---

ဗာဠှာဗာဓော ဗလဝကဋုကာ ဝေဒနာ တဿ ဘတ္တံဘုတ္တာဝိဿာ’ဘဝိ ဘဂဝတော ရတ္တပက္ခန္ဒိကာ’သိ,ဝိက္ခမ္ဘေတွာ တမပိ သတိမာ သမ္ပဇာနော’ဝိဒူရေမဂ္ဂေါတိဏ္ဏော မုနိ ရုပဂမီရုက္ခမူလံ ကိလန္တော;

()

ඒ දානය වැළඳූ පසු භාග්‍යවතුන් වහන්සේට ලේ අතීසාරය (රක්තාතිසාරය) නම් වූ බලවත් වූ ද කටුක වූ ද වේදනා දෙන දැඩි රෝගාබාධයක් හටගත්තේය. සිහි නුවණින් යුතුව ඒ වේදනාව මැඩපවත්වාගත් මුනිවරයාණෝ, මහත් සේ විඩාවට පත්ව මාර්ගයෙන් බැස නුදුරෙහි වූ එක්තරා රුක් මුලකට වැඩම කළ සේක.

---

၃၃.

33.

---

ပညာပေတွာ စတုဂုဏမုပဋ္ဌာကထေရော အဒါသိယံ သံဃာဋိံ နရဟရိ တဟိံ ဝိဿမတ္တော နိသဇ္ဇ,ဂန္တွာ’နန္ဒာ’ဟရ သရဘသံ တွံ ပိပါသာတုရဿပါနီယျံ မေ နိခိလဒရထာ နိဗ္ဗုတဿေတျ’ဘာသီ;

()

උපස්ථායක ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ සඟළ සිවුර සිවුගුණ කොට පණවා දුන් පසු, නරශ්‍රේෂ්ඨ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ එහි සුවසේ වැඩසිට, "ආනන්දය, වහා ගොස් පිපාසයෙන් පෙළෙන මට පැන් ගෙනෙන්න, මාගේ සියලු කෙලෙස් දැවිලි සන්සිඳී ඇතත් (කායික පිපාසය සන්සිඳුවනු පිණිස පැන් අවශ්‍යය)" යැයි වදාළ සේක.

---

၃၄.

34.

---

ယသ္မာ ဘတ္တေ သကဋသတသဉ္စာရသမ္ဘိန္နမဂ္ဂါဂေါရူပါနံ ဝိဂဠိတဋီ သိင်္ဂသံဃဋ္ဋဏေန,စက္ကစ္ဆိန္နာ ကလလကလုသီဘုတသန္တတ္တဝါရိနာလံ ပါတုံ သလိလမဓုနာ ကုန္နဒိ သန္ဒတေ’ဓ;

()

"ස්වාමීනී, සිය ගණන් ගැල් ගමන් කිරීමෙන් බිඳී ගිය මඟෙහි, ගවයන්ගේ කුර පහරින් හා අං ගැටීමෙන් මෙන්ම රෝදවලට කැපී මඩ වී කැළඹුණු, උණුසුම් වූ ජලය ඇති මේ කුඩා නදිය දැන් පැන් පානය කිරීමට සුදුසු නොවන සේ ගලා බසී."

---

၃၅.

35.

---

အစ္စာသန္နေ ကကုဓဝိဋပီမူလသံသဋ္ဌကုလာဝါတက္ခိတ္တာ’မလဇလကဏာ သာတသိတောဒပုဏ္ဏာ,သက္ကာ ဘန္တေ သဝတိ ကကုဓာသိန္ဓု ဂတ္တာနိ သီကိံကာတုံ ပါတုံ ဓရဏိရမဏိ ဗဒ္ဓဟာရာဘိရာမာ;

()

"ස්වාමීනී, ඉතා ආසන්නයෙහි කුඹුක් රුක් මුල්වල වැදෙමින් ගලන, සුළඟින් විසිරෙන නිර්මල ජල බිඳුවලින් යුත්, මිහිරි සිසිල් පැණින් පිරුණු, පොළොව නමැති කාන්තාව පැළඳි මුතු මාලයක් මෙන් මනහර වූ 'කකුධා' නම් නදිය ගලා බසී. එහි පැන් පානය කිරීමට මෙන්ම ශරීරය සිසිල් කර ගැනීමට ද (නෑමට ද) හැකිය."

---

၃၆.

36.

---

ဧဝံ ဝုတ္တေ ပုန ဘဂဝတာ စောဒိတော ပတ္တဟတ္ထောပတွာ’နန္ဒော ကလလဝိသမံ ကုန္နဒီတိတ္ထမာသုံ,နေတွာ သိတောဒက မလုလိတံ နိမ္မလံ သန္ဒမာနံဉတော ဘန္တေ ပိဝတု ဘဂဝါ’တျာ’ဟ ဗုဒ္ဓါနုဘာဝေါ;

()

මෙසේ පැවසූ කල්හි, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ විසින් නැවතත් මෙහෙයවනු ලැබූ ආනන්ද තෙරණුවෝ පාත්‍රය අතැතිව මඩ සහිත වූ ඒ කුඩා නදියේ තොටුපළට වහා ළඟා වූහ. එහිදී බුද්ධානුභාවයෙන් නොකැලඹුණු, ඉතා පිරිසිදු සිසිල් පැන් ගලා යනු දැක, "භාග්‍යවතුන් වහන්ස, බුද්ධානුභාවය දකිනු මැනව! භාග්‍යවතුන් වහන්සේ මෙම පැන් වළඳන සේක්වා!" යැයි පැවසූහ.

---

၃၇.

37.

---

တသ္မိံကာလေ သမိတတသိဏံ ရုက္ခမူလေ နိသိန္နံနံ ဒိသွာန’င်္ကုသနိသိတဓီ ပုက္ကုသော ကမလ္လပုတ္တော,ပဗျာကာသိက ပဋုတရသမာပတ္တိယာကိတ္တနေနအာဠာရဿာ’ဓိကဝုပသမေ အတ္တနော’ဘိပ္ပသာဒံ;

()

ඒ අවස්ථාවෙහි, රුක් මුලක වැඩසිටි තෘෂ්ණාව සන්සිඳුවූ බුදුරජාණන් වහන්සේ දැක, තියුණු බුද්ධියක් ඇති මල්ල රජුගේ පුත්‍රයෙකු වූ පුක්කුස, තම ආචාර්ය වූ ආළාරකාලාමයන්ගේ ප්‍රණීත සමාපත්ති විහරණය වර්ණනා කරමින්, ඔහුගේ සන්සුන් පැවැත්ම කෙරෙහි තමන් තුළ ඇති පැහැදීම ප්‍රකාශ කළේය.

---

၃၈.

38.

---

ဂဇ္ဇန္တိသွာ’သနိသု ပရိတော နိစ္ဆရန္တီသု ဇာတုဝိဇ္ဇုမ္မာလာသု စ ဂလဂလာယန္တိယာ ဝုဋ္ဌိယာဟံ,သညိဘုတော နနု ခဖသမာပတ္တိယာ သန္တဝိတ္တောနာ’ဿောသိံ ဘော သုတိကဋုရဝံ နာဒ္ဒသံ ရူပဝါဟ;

()

"ස්වාමීනී, දිනක් හාත්පසින් හෙණ හඬ පතුරවමින් අකුණු සැර වදිද්දී, මහා වර්ෂාවක් ධාරානිපාතව ඇද හැලෙද්දී, සන්සුන් සිත් ඇති ආළාරකාලාමයන් ශාන්ත සමාපත්තියට සමවැදී සිටි බැවින්, ඒ කන් බිහිරි කරවන මහා ශබ්දය නෑසුවේය, එහි ගමන් කළ රූප ද නොදුටුවේය."

---

၃၉.

39.

---

ဝုတ္တံ သုတွာ’မတရသဟီရံ ဥဒ္ဓရိတွာန ဓီမာသဒ္ဓါဗီဇံ ပနိဟိတ ကမထာ’ဠာရကာလာမခေတ္တေ,ယေဘုယျေနာ’သမစုပသမေ သိင်္ဂီဝဏ္ဏေ ပသန္နောဒတွာ ဗုဒ္ဓံ သရဏ မဂမာ သာဋကံ သိင်္ဂီဝဏ္ဏံ;

()

ඒ වචනය අසා, මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ අමෘත රස නමැති කිරි දහර ගලවමින්, ආළාරකාලාම නමැති කෙතෙහි (පුක්කුසගේ සිතෙහි) වපුරා තිබූ ශ්‍රද්ධා බීජය රෝපණය කළ සේක. බුදුරජාණන් වහන්සේගේ අසමසම වූ ඒ ශාන්ත ගුණයට හා රන්වන් පැහැති දේහයට බෙහෙවින් පැහැදුණු ඔහු, රන්වන් පැහැති සළු යුගලක් පූජා කොට බුදුන් සරණ ගියේය.

---

၄၀.

40.

---

တတ္တင်္ဂါရောဒရမိဝ တမင်္ဂီရသင်္ဂေါပနီတံဝတ္ထံ ဝီတစ္စိက မဘိနဝံ သိင်္ဂိဝဏ္ဏံ ရရာဇ,ပစ္ဆာ ပစ္စုတ္တရိယ ကကုဓာသိန္ဓု မဇ္ဈောဂဟေတွာအမ္ဗာရညံ တဟိ မဝတရီ သကျသိဟော သသံဃော;

()

අංගීරස වූ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශරීරයට පැළඳවූ ඒ අලුත් රන්වන් සළුව, ගිනිදැල් නැතිව රත්ව බැබළෙන ගිනි අඟුරු ගොඩක් මෙන් අතිශයින් බැබළුණේය. ඉන්පසු ශාක්‍යසිංහ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ මහා සංඝයා වහන්සේ සමඟ කකුධා නදියට බැස ස්නානය කොට, එහි වූ අඹ වනයට වැඩම කළ සේක.

---

၄၁.

41.

---

သံဃာဋိံ ပတ္ထရိယ သဟသာ စုန္ဒထေရေန မဉ္စေပညတ္တသ္မိံ သပဒိ သမဓိဋ္ဌာယ ဝုဋ္ဌာနသညံ,အစ္စဓာယာ’ဓိကကိလမထော သော သတော သမ္ပဇညောပါဒေ ပါဒံ ဘဝဘယဘိဒေါ သီဟသေယျံ အကာသိ;

()

චුන්දක තෙරුන් වහන්සේ විසින් වහා පණවන ලද යහනෙහි සඟළ සිවුර එලා, නැගී සිටීමේ අදිටනින් යුතුව, දැඩි විඩාව සන්සිඳුවනු පිණිස, සිහි නුවණින් යුත්, භව භය නැසූ බුදුරජාණන් වහන්සේ වම් පය මත දකුණු පය තබා දකුණු ඇලයෙන් සිංහ සෙය්‍යාවෙන් සැතපුණු සේක.

---

၄၂.

42.

---

အာမန္တေတွာ နိရဝဓိဒယော ထေရ မာနန္ဒနာမံဒွေ မေ လဒ္ဓါ သမသမဖလာ ပိဏ္ဍပါတာ ဝိသိဋ္ဌာ,သန္ဒေဟော ယော ကရဘဝိ သိယာ စုန္ဒကမ္မာရပုတ္တ-ဿေ’ဝံ ဝတွာ ပရိဟရတု တဉ္စာဟ မေ အစ္စယေန;

()

අපරිමිත දයාවෙන් යුත් බුදුරජාණන් වහන්සේ ආනන්ද තෙරුන් අමතා මෙසේ වදාළ සේක: "මා ලැබූ පිණ්ඩපාතයන් අතරින් සමාන ආනිශංස ඇති, ඉතා උතුම් පිණ්ඩපාත දාන දෙකක් ඇත. චුන්ද කර්මාරපුත්‍රයා කෙරෙහි යම් කිසිවෙකුට සැකයක් හෝ චෝදනාවක් ඇති වේ නම්, මාගේ ඇවෑමෙන් පසු එය මෙසේ කියා වළක්වන්න."

---

၄၃.

43.

---

တမှာ ခီဏာသဝပရိဝုတော ဘုရိပညော ဟိရည-ဝတျာ နဇ္ဇာ ဝိဇနပဝနံ ပါရိမေ တိရဘာဂေ,ဖုလ္လံ သာလဗ္ဗန မဝသရီ ကောသိဏာရာန မဂ္ဂံမလ္လာနံ သော သုရဝနသိရိံ ရာဇဓာနျာ’ဝိဒူရေ;

()

ඉන්පසු මහා ප්‍රඥාවන්ත බුදුරජාණන් වහන්සේ රහතන් වහන්සේලා පිරිවරාගෙන, හිරණ්‍යවතී නදියේ එතෙර පිහිටි ජනශූන්‍ය වනයට ද, මල්ල රජවරුන්ගේ අගනුවරට නුදුරින් පිහිටි, දිව්‍ය උයනක් බඳු සිරි ඇති, පිපී ගිය සල් ගස්වලින් හෙබි කුසිනාරා නුවර උපවර්තන සල් වනයට වැඩම කළ සේක.

---

၄၄.

44.

---

အာနန္ဒေနာ’ နဓိဝရဝစော စောဒိတေနော’ ပစာရေပညန္တသ္မိံ တထဏယမကဿာလရုက္ခန္တရာဠေမဉ္စေ ပညာသတိပရိမုခေါ ဥတ္တရာဓာနသီသေကတွာ ပါဒေါပရိပဒ မနုဋ္ဌာနသေယျံအကာသော ()

අනුත්තර වූ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ වචනයෙන් මෙහෙයවනු ලැබූ ආනන්ද තෙරුන් විසින් සල් උයනෙහි යමක සල් ගස් දෙක අතර පණවන ලද මංචකයෙහි, උතුරට හිස ලා, සිහි නුවණින් යුතුව, වම් පය මත දකුණු පය තබා, නැවත නොනැගිටින සෙය්‍යාවෙන් (පරිනිර්වාණ සෙය්‍යාවෙන්) සැතපුණු සේක.

---

၄၅.

45.

---

သိတစ္ဆာယာ ဝိဂဠိတရဇောဓူသရာ သဗ္ဗဖာလိ-ဖုလ္လာ ဘန္တီ ဇဋိတဝိဋပက္ခန္ဓမူလာ’ ညမညံ,သင်္ကိဏ္ဏာလီ သပဒိ ယမကဿာလသာလာ ဝိသာလာဒိဿန္တေ’ဝံ ဝကုလတိလကာ’သောကစမ္ပေယျသာခီ;

()

සිසිල් සෙවණ ඇති, ධූලි රහිත වූ, මුළුමනින්ම මලින් බර වූ, අතු සහ කඳන් එකිනෙකා වෙළී පැවති ඒ විශාල වූ යමක සල් ගස් මෙන්ම, මුහුණමල්, තිලක, අසෝක, සහ චම්පා වැනි විවිධ වෘක්ෂ ලතාවෝ ද එකෙණෙහිම මලින් බර වී බැබළුණහ.

---

၄၆.

46.

---

နစ္စံ ဂီတံ ဝိဝိဓတုရိယံ ဝတ္တတေ’ဒါနိ ဒိဗ္ဗံဒိဗ္ဗံ စုဏ္ဏံ မလယဇမယံ ဒိဗ္ဗမန္ဒာရဝါနိ,ပဿာ’နန္ဒဗ္ဗိကစယမကဿာလပုပ္ဖာနျ’ကာလေသမူဇာယေ’ဝဟိ ဘဂဝတော အန္တလိက္ခာ ပတန္တိ;

()

"ආනන්දය, දැන් දිව්‍යමය නර්තන, ගීත හා විවිධ තූර්ය නාදයන් පැවැත්වේ. දිව්‍යමය සඳුන් සුණු ද, දිව්‍යමය මදාරා මල් ද, අකාලයෙහි පිපුණු යමක සල් මල් ද, භාග්‍යවතුන් වහන්සේට පූජා පිණිස අහසින් ඇද හැලෙන අයුරු බලන්න."

---

၄၇.

47.

---

ဧတေ ဗြဟ္မာမရနရဖဏီ စာမရစ္ဆတ္တဟတ္ထာမာလာမာလာဂုဠပရိမလဏ္ဍုပဒီပဒ္ဓဇေဟိ,ဆန္နံ တာဠာဝစရဘဇိတံ မင်္ဂလာဂါရဘုတံဇာတိက္ခေတ္တံ နနု ဘဂဝတော ကေဝလံ ပူဇနာယ;

()

සෙමෙර සලමින් හා ශ්වේතච්ඡත්‍ර දරා සිටින මේ බ්‍රහ්මයන්, දෙවියන්, මිනිසුන් හා නාගයන්, මල්දම්, සුවඳ සුණු, පහන් සහ ධජ පතාකාවලින් සරසා, තූර්ය වාදකයන්ගෙන් ගැවසී ගත්, මංගල මන්දිරයක් බඳු වූ මේ භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ පරිනිර්වාණ භූමිය මුළුමනින්ම පූජා පවත්වනු පිණිස සූදානම් කර ඇත.

---

၄၈.

48.

---

အာနန္ဒေ’ဝံ သတိပိ ဘဂဝါ တာဝတာ သက္ကတောဝါသမ္မာ တေသံ နစဂရုကတော နမာနိတော ပူဇိတောဝါ,ယော ခေါ ဓမ္မံ စရတိ သမဏော’ ပါသကော ဝါ’နုဓမ္မံဘတျာ သော မံ ပရမဝိဓာနာ ကမာနယေ ပူဇယေတိ;

()

"එසේ වුවත් ආනන්දය, එපමණකින් තථාගතයන් වහන්සේට නිවැරදි ලෙස සත්කාර කරන ලද්දේ හෝ ගරු කරන ලද්දේ හෝ බහුමාන කරන ලද්දේ හෝ පූජා කරන ලද්දේ හෝ නොවේ. යම් මහණෙකු හෝ මෙහෙණක හෝ උපාසකයෙකු හෝ උපාසිකාවක හෝ ධර්මානුධර්ම ප්‍රතිපදාවෙහි හැසිරෙන්නේ නම්, භක්තියෙන් යුතුව උතුම්ම ප්‍රතිපත්ති පූජාවෙන් මා පුදන්නේ ඔහුමය."

---

၄၉.

49.

---

အမှေ တသ္မာတိဟ ပဋိပဒံ သုဋ္ဌု ဓမ္မာနုဓမ္မံသမ္ပာဒေမာ’တျ’ဝစ မုနိ ဝေါ သိက္ခိတဗ္ဗဉှိ ဧဝံ,ဓမ္မာဿာမိံ သပဒိ ပုရတော ဝီဇမာနော သမာနောဟတ္ထိစ္ဆာပေါ ယထရိဝ ဌီတော ထေရနာဂေါ’ပဝါနော;

()

"එබැවින් 'අපි ධර්මානුධර්ම ප්‍රතිපදාව මැනවින් සම්පූර්ණ කරමු' කියා ඔබලා විසින් හික්මිය යුතුය" යි මුනිවරයාණෝ වදාළ සේක. එවේලෙහි ධර්මස්වාමීන් වහන්සේ ඉදිරියෙහි පවන් සලමින් සිටි උපවාණ තෙරණුවෝ, මහා ඇතෙකු ඉදිරියෙහි සිටින ඇත් පැටවෙකු මෙන් නිසලව නැවතී සිටියහ.

---

၅၀.

50.

---

မလ္လာနံ ခေါ နဂရဝရတော ယာဝတာ သာလဒါယံရာသိဘူတာ’သုရသုရဝရဗြဟ္မရာဇူဟိ ယသ္မာ,ဒဋ္ဌုံ ဗုဒ္ဓံ ဒသဗလဓရံ ခိတ္တဝါလဂ္ဂကောဋိ-မတ္တဋ္ဌာနေ ဒသဒသဟိ ဝါ နတ္ထျ’ဖုဋ္ဌပ္ပဒေသော;

()

මල්ල රජවරුන්ගේ උත්තම නුවර පටන් සල් උයන දක්වා වූ මුළු ප්‍රදේශයම, රැස්වූ අසුරයන්, ශ්‍රේෂ්ඨ දේවතාවන් හා බ්‍රහ්ම රාජයන්ගෙන් පිරී පැවතියේය. දසබලධාරී බුදුරජාණන් වහන්සේ දැකගනු පිණිස, වලිග කෙඳි අගක් තැබීමට තරම් වූ කුඩා ඉඩක පවා දස දෙනෙකු බැගින් රැස්ව සිටි බැවින්, දෙවියන්ගෙන් නොපිරුණු කිසිදු ස්ථානයක් නොවීය.

---

၅၁.

51.

---

ကန္ဒန္တီနံ ပကိရိယ သကေ ကေသပါသေ စ ဗာဟာပဂ္ဂဏဟိတွာ သိရသိ ပထဝိသညိနီဒေဝတာနံ,ဈာယန္တီနံ ဘုဝိပရိပတန္တီန မုဇ္ဈာယိနီနံဒေန္တော’ကာသံ အပနယိ ပရဉ္စေဠှကေနော’ပဝါနံ;

()

තමන්ගේ කෙස්කලඹ ලිහාගෙන, දෑත් ඔසවා හිස මත තබාගෙන හඬන්නා වූ, පොළොවෙහි පෙරළෙමින් ශෝක වන්නා වූ, (රාගය පහ නොකළ) පෘථිවිසංඥී දේවතාවුන් වහන්සේලාට (භාග්‍යවතුන් වහන්සේව දැකීමට) ඉඩ ප්‍රස්ථාව සලසා දෙනු පිණිස, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ තමන් ඉදිරියේ පවන් සලමින් සිටි උපවාන තෙරුන් වහන්සේව එතැනින් ඉවත් කළ සේක.

---

၅၂.

52.

---

သင်္ခါရာနံ ခယဝယ မနာဂါမိနော ဝီတရာဂါဒေဝဗြဟ္မာ သုမရိယ ယထေဝိ’န္ဒခီလာစလဋ္ဌာ,နာမှေ ဘန္တေ’တရဟီ ဝိယ ဝေါ အစ္စယေနာတျ’ဝေါစုံပဿိဿာမာ’ယတိ မိဂ မနောဘာဝနီယေပိ ဘိက္ခူ;

()

සංස්කාරයන්ගේ ක්ෂය වීම හා වැනසී යාම සිහිපත් කරමින්, වීතරාගී වූ (අනාගාමී ආදී) දේවතාවෝ සහ බ්‍රහ්මයෝ ඉන්ද්‍රඛීලයක් මෙන් නොසැලී සිටියහ. "ස්වාමීනි, භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ඇවෑමෙන් පසුව, මනෝභාවනීය වූ (සිත දියුණු කළා වූ) භික්ෂූන් වහන්සේලා දැක බලා ගැනීමට අපට මෙලෙස අවස්ථාවක් නොලැබෙන්නේය" යි (ආනන්ද තෙරණුවෝ පැවසූහ).

---

၅၃.

53.

---

ဇာတဋ္ဌာနပ္ပဘုတိက မိဓာနန္ဒဌာနံ စတုက္ကံပုညက္ခေတ္တံ ဘုဝိ ဘဂဝတော သဗ္ဘိသံဝေဇနိယံ,အဒ္ဓါ သဒ္ဓါဝိသဒဟဒယာ သာဓဝေါ စာရိကာယံအာဟိဏ္ဍန္တာ ပဝုရကုသလံ တတြပတွာ ဝိဏန္တိ;

()

ආනන්දය, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ උපන් ස්ථානය ආදී වූ මේ සතර ස්ථානයෝ ලෝකයෙහි සත්පුරුෂයන්ට සංවේගය උපදවන ස්ථානයෝ වෙති. ශ්‍රද්ධාවෙන් පහන් වූ සිත් ඇති සත්පුරුෂයෝ චාරිකාවේ හැසිරෙමින් එම ස්ථාන කරා පැමිණ මහත් වූ කුසල් රැස් කරගන්නාහුය.

---

၉ ၅၄.

---

ပုဋ္ဌဿေဝံ ကထမပိ မယံ မာတုဂါမေသု ဘန္တေဝတ္တိဿာမာ’တျမိတမတိမာ’ နန္ဒထေရဿ’ဘာသိ,တန္နိဇ္ဈာနံ တဒဘိလပနံ မာကရောထာတိ တုမှေဧဝံသန္တေ သတိပရိမုခါ ဟောထ ဆဒွါရရက္ခာ;

()

"ස්වාමීනි, අප මාතෘගාමීන් (ස්ත්‍රීන්) කෙරෙහි කෙසේ පිළිපැදිය යුතුදැයි" අප්‍රමාණ ප්‍රඥා ඇති ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ විමසූ කල්හි, "ඔවුන් දෙස නොබලන්න, ඔවුන් සමඟ කතා නොකරන්න, එසේ කතා කිරීමට සිදු වුවහොත් සිහිය පෙරදැරි කරගෙන සදොර ආරක්ෂා කරගන්න" යැයි භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වදාළ සේක.

---

၅၅.

55.

---

ပုဋ္ဌဿေဝံ မယ မုတုသမုဋ္ဌာနရူပါဝသိဋ္ဌေဝတ္တေယျာမှေ တဝနိရုပမေ ရူပကာယေ ကထန္နု,မာခေါ တုမှေ ဘဝထ မုနိနော ဒေဟပူဇာဝိဓာနေသချာပါရာ ဥပရိ ဃဋထာ’ဟာ’သဝါနံ ခယေတိ;

()

"ස්වාමීනි, ඔබවහන්සේගේ අසදෘශ වූ ශරීරයේ ඉතිරි වන ධාතූන් වහන්සේලා කෙරෙහි අප කෙසේ කටයුතු කළ යුතුදැයි" විමසූ කල්හි, "තථාගතයන් වහන්සේගේ ශරීර පූජා කටයුතු පිළිබඳව ඔබලා උත්සාහවත් නොවන්න, තමන්ගේ යහපත පිණිස ආශ්‍රවයන් ක්ෂය කිරීමෙහිම නිරත වන්න" යැයි මුනිඳුන් වදාළ සේක.

---

၅၆.

56.

---

သံဝိဇ္ဇန္တေ ဘဂဝတိ ဣဓာနန္ဒ ဘီယျောပသန္နာရူပီဗြဟ္မာမရပဘုတယော ခတ္တိယဗြာဟ္မဏာ ယေ,သက္ကစ္စံ တေ ယထရိဝ ဇနာ စက္ကဝတ္တိဿရီရေသဗျာပါရာ နရဟရိသရိရောပဟာရေ သိယုန္တိ;

()

"ආනන්දය, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ කෙරෙහි අතිශයින්ම පැහැදුණා වූ බ්‍රහ්මයන්, දේවතාවන් මෙන්ම ක්ෂත්‍රිය හා බ්‍රාහ්මණ ආදී ලෞකික ජනයාද වෙති. ඔවුහු සක්විති රජෙකුගේ ශරීරයට උපහාර දක්වන්නාක් මෙන් ඉතා ගෞරවයෙන් තථාගතයන් වහන්සේගේ ශ්‍රී දේහයට අවසන් බුහුමන් දක්වනු ඇත."

---

၅၇.

57.

---

စတ္တာရော မေ ဗဟုဇနဟိတာ ဗုဒ္ဓပစ္စေကဗုဒ္ဓါယသ္မာ မဂ္ဂပ္ဖလသုခမုဒါ သာဝကာ စက္ကဝတ္တီ,ရာဇာ ပူဇာဝိဓိသုမဟိယာ ဟောန္တိ ထူပါရဟေ’ဝတသ္မာ ထူပေါ မမပိ ဘဝတာ’နန္ဒသိင်္ဃာဋကမှိ;

()

"බහුජන හිතසුව පිණිස ක්‍රියා කළ සම්මා සම්බුදුරජාණන් වහන්සේ, පසේබුදුරජාණන් වහන්සේ, මඟපල නිවන් සුව ලැබූ ශ්‍රාවකයන් වහන්සේ සහ සක්විති රජ යන මොවුන් සතර දෙනා මහා පූජාවන්ට සුදුසු වූ ස්තූප තැනීමට සුදුස්සෝ (ථූපාරහ) වෙති. එබැවින් ආනන්දය, මා වෙනුවෙන්ද සතරමං සන්දියක ස්තූපයක් කළ යුතුය."

---

၅၈.

58.

---

ဧဝံ ဝုတ္တေ သရိယ တမုရောတောမရိဘူတသောကောထေရာနန္ဒော ပဝိသိယ နိရာလမ္ဗဓမ္မော ဝိဟာရံ,အာလမ္ဗိတွာ ဝိလပိယ ဗဟုံ အဂ္ဂလတ္ထမ္ဘသီသေသတ္ထာ သေခေ ကဠိတကရုဏာပါင်္ဂဘင်္ဂေါ ပရောဒိ;

()

මෙසේ වදාළ කල්හි, හෘදයට හෙල්ලකින් ඇනුණාක් වැනි මහත් ශෝකයකින් යුත් ආනන්ද තෙරණුවෝ, අසරණ බවට පත්ව විහාරයට වැදී, දොර අගුල රඳවන කුළුණෙහි හිස තබාගෙන, "අභිසේක නොලත් සේඛ වූ මා කෙරෙහි මහා කරුණාවක් දැක්වූ ශාස්තෘන් වහන්සේ පිරිනිවන් පානා සේකැ"යි බොහෝ සේ හඬා වැලපුණහ.

---

၅၉.

59.

---

အာမန္တေတွာ တမနဓိဝရော ပုဉ္ဆမကာနဿုဓာရံထေရံ မာခေါဝိလပိ အလ မာနန္ဒ မာသောစိ ဟေဝံ,သင်္ခါရာနံ ကထမိဟ လဘေ နိစ္စတံ နိဗ္ဗိကာရံအက္ခာတံ မေ နနု ပိယဇနဗ္ဗိပ္ပယောဂေါ သိယာတိ;

()

අසදෘශ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ ආනන්ද තෙරුන්ව කැඳවා, උන්වහන්සේගේ කඳුළු පිසදමමින්, "ආනන්දය, හඬන්න එපා, ශෝක වෙන්න එපා. මේ සංස්කාරයන් කෙරෙහි නිත්‍ය බවක්, වෙනස් නොවන බවක් කෙසේ නම් ලබන්නද? ප්‍රියයන්ගෙන් වෙන්වීම සිදුවන බව මා කලින්ම ප්‍රකාශ කර නැද්ද?" යැයි වදාළ සේක.

---

၆၀.

60.

---

မေတ္တာပုဗ္ဗေန ဟိ စိရတရံ ကာယကမ္မေန ဝါစာ-ကမ္မေနာ’ယံ ဂုဏမဏိမနောကမ္မုနာ ဘိက္ခဝေ မံ;

သက္ကစ္စံ သန္နိစိတကုသလောပစ္စုပဋ္ဌာသိ တသ္မာအာတာပီ သော တွမသိ နိပပကော ဟေသိ ခီဏာသဝေါတိ;

()

"මහණෙනි, මේ ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ මෙත් සිතින් යුත් කාය කර්මයෙන්, වාග් කර්මයෙන් හා මනඃකර්මයෙන් මට ඉතා ගෞරවයෙන් උපස්ථාන කළහ. උන්වහන්සේ මහත් වූ පින් රැස් කරගෙන ඇත. එබැවින් ආනන්දය, ඔබද කෙලෙස් තවන වීරිය ඇතිව, නුවණැතිව කටයුතු කර වහාම ආශ්‍රවක්ෂය කළ රහතන් වහන්සේ නමක් වන්න" යැයි වදාළ සේක.

---

၆၁.

61.

---

ဆာယာမညေ စိရ မနုစရံ သေယျထာ’နန္ဒဘိက္ခူ-ပဋ္ဌာကော မေ ဘဝတိ သုတဝါ နာဂတာတိတကာနံ,သမ္ဗုဒ္ဓါနံ ဘဂဝတ မုပဋ္ဌာယကာ စေ’တဒဂ္ဂါဣစ္စာ’ဟေ’တပ္ပရမသမဏာယေဝ ဟေဿန္တျ’ဟေသုံ;

()

"සෙවනැල්ල මෙන් මා පසුපස ආ ආනන්ද භික්ෂුව මාගේ උපස්ථායකයා විය. ඔහු බහුශ්‍රුතය. අතීතයේ වැඩසිටි බුදුරජාණන් වහන්සේලාටද, අනාගතයේ පහළ වන බුදුරජාණන් වහන්සේලාටද මෙවැනි අග්‍ර උපස්ථායකයන් වහන්සේලා සිටින අතර, ඔවුන් අතරෙන් මොහු උත්තම මහණෙක්ම වන්නේය" යි වදාළ සේක.

---

၆၂.

62.

---

သံဝဏ္ဏေသိ နိရဝဓိဂုဏော ဥက္ခိပန္တော’ဝ မေရုံသင်္ခေါဘေန္တော ဝိယ ဇလနိဓိံ ပတ္ထရန္တော’ဝ ဘုမိံ,ဝိတ္ထာရေန္တော ဝိယ ရဝိပထံ သံဃမဇ္ဈေ ဌိတဿအာနန္ဒဿု’တ္တရိတရဂုဏံ အဗ္ဘုတစ္ဆေရဘူတံ;

()

සීමාවක් නැති ගුණ ඇති භාග්‍යවතුන් වහන්සේ, මහා මේරු පර්වතය ඔසවන්නාක් මෙන්ද, මහා සාගරය කැළඹුවාක් මෙන්ද, පොළොව පතුරුවන්නාක් මෙන්ද, සූර්ය මාර්ගය විශාල කරන්නාක් මෙන්ද, මහා සඟ මැද සිටි ආනන්ද තෙරුන්ගේ ඒ උත්තරීතර වූද, අද්භූත වූද, ආශ්චර්යවත් වූද ගුණාංග වර්ණනා කළ සේක.

---

၆၃.

63.

---

ဟိတွာ သာခါနဂရ မနလံဇင်္ဂလံ ဣဿရာနံဝါသဋ္ဌာနံ တဒိတရပုရံ သဗ္ဗသမ္ပတ္တိသာရံ,ပတွာ ရာဇဂ္ဂဟပဘုတိကံ နာထ နိဗ္ဗာယတူတိဧဝံ ဝုတ္တေ မုနိ ရဝစ မာဟေဝမာနန္ဒဝေါစ;

()

"ස්වාමීනි, මහා ධනවත් ශ්‍රේෂ්ඨයන් වෙසෙන, සියලු සම්පත්වලින් සාරවත් වූ රජගහනුවර ආදී වෙනත් මහා නගර තිබියදී, මේ කුඩා ශාඛා නගරයක් වූ කැලෑබද ප්‍රදේශයෙහි පිරිනිවන් නොපානු මැනවැ"යි ආනන්ද තෙරුන් පැවසූ කල්හි, මුනිඳාණන් වහන්සේ "ආනන්දය, එසේ නොකියන්න" යැයි වදාළ සේක.

---

၆၄.

64.

---

ပုဗ္ဗေ ဒိဗ္ဗောပမသုခ ဝိဓာ’နန္ဒ’ဟံ စက္ကဝတ္တိ-ရာဇာ ဟုတွာ စိရ မနုဘဝိံ ဓမ္မိကော ဓမ္မရာဇာ,မလ္လာနံ ခေါ တဒဟနိ ကုသာဝတျ’ယံ ရာဇဓာနိအာသိ လက္ခိဝသတိ ရလကာရာဇဓာနီ’ဝ ဖီတာ;

()

"ආනන්දය, මම පෙර ආත්මයක ධාර්මික වූ ධර්මරාජ වූ සක්විති රජෙකු වී, දිව්‍යමය සැපයට සමාන සැපතක් දීර්ඝ කාලයක් මෙහි අනුභව කළෙමි. මල්ල රජවරුන්ගේ මේ කුසිනාරා නුවර එකල දේවපුරයක් බඳු වූ, සශ්‍රීක වූ 'කුසාවතී' නම් රාජධානිය විය."

---

၆၅.

65.

---

ဂါမက္ခေတ္တေ ဇိတရိပုရဏော ကောသိဏာရာန မသ္မိံသာလာရညေ ဇိနကရိဝရော မာရကဏ္ဌိရဝေန,ယာမေ အဇ္ဇာဟနိ ရဇနိယာ ပစ္ဆိမေ ဟညတေ’တိဝါသေဋ္ဌာနံ ပဟိဏိ ယတိမာရောစနတ္ထံ တမတ္ထံ;

()

සතුරන් ජයගත්, උතුම් ඇතෙකු බඳු වූ ජිනරාජයන් වහන්සේ, මේ කුසිනාරා නුවර සල් උයනෙහිදී මාරයා පරාජය කරමින්, "අද රාත්‍රියේ පැමිණෙන පශ්චිම යාමයෙහි තථාගතයන් වහන්සේ පිරිනිවන් පානා සේකැ"යි වාසෙට්ඨ ගෝත්‍රික මල්ල රජවරුන්ට දැනුම් දීම පිණිස ආනන්ද තෙරුන්ව පිටත් කර හැරිය සේක.

---

၆၆.

66.

---

သန္ထာဂါရေ မဟတိပရိသာ ကိဉ္စိကမ္မံ ပဋိစ္စရာသိဘူတာ ယတိဝရဝစောစောဒိတာ မုစ္ဆိတာသိ,ဥယျာနံ တေ ပဝိသိယ တဒါ မလ္လပုတ္တာ စ မလ္လာဝျာပဇ္ဇိံသူ ကသိရနိကရာဝါရပါရေ နိမုဂ္ဂါ;

()

කිසියම් රාජකාරියක් සඳහා සන්ථාගාරයට රැස්ව සිටි මහා සේනාව, මුනිවරයාගේ (ආනන්ද තෙරුන්ගේ) වචන අසා සිහිමුර්ඡා වූහ. එකල මල්ල රජවරු සහ ඔවුන්ගේ පුත්‍රයෝ සල් උයනට පිවිස, ඉමහත් ශෝක සාගරයක ගිලී වැලපෙන්නට වූහ.

---

၆၇.

67.

---

ယံနူနာဟံ နရပတိကုလံ ဧကမေကံ ဂဟေတွာဝန္ဒာပေယျံ စရဏကမလဒွန္ဒ မင်္ဂီရသဿ,ဣစ္စာနန္ဒော ယတိ သပရိသော ပုတ္တဒါရေဟိသဒ္ဓိံဣတ္ထန္နာမော ပဏမတိ ဇိနံ မလ္လရာဇာတိ ဝတွာ;

()

"මම එක් එක් රාජ පවුල වෙන වෙනම ගෙන හැර දක්වා අංගීරස බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශ්‍රී පාද පද්මයන් වැන්දවුවහොත් මැනැවැ"යි සිතූ ආනන්ද තෙරණුවෝ, "ස්වාමීනි, අසවල් මල්ල රජතුමා තම අඹුදරුවන් සහ පිරිස සමඟ ජිනරාජයන් වහන්සේ වඳින්නේය" යි පවසමින් ඔවුන්ව වැන්දවූහ.

---

၆၈.

68.

---

မလ္လာနဉ္စာဟရိယ ပဌမေယေဝ ယာမေ ရဇနျာဝန္ဒာပေသိ သကလပရိသံ တေနုပါယေန ဗုဒ္ဓံ,သုတွာ ဝိဒွါ ဘဂဝတ မနုဋ္ဌာနသေယျပ္ပဝတ္တိံသာဠာရညံ အဝသရိ ပရိဗ္ဗာဇကော ယော သုဘဒ္ဒေါ;

()

ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ ඒ උපායෙන් රාත්‍රියේ ප්‍රථම යාමය තුළදීම මුළු මල්ල පිරිස ලවා බුදුරජාණන් වහන්සේ වැන්දවූහ. එකල්හි භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ පිරිනිවන් මංචකය පිළිබඳ පුවත ඇසූ ඥානවන්ත වූ සුභද්‍ර නම් පරිබ්‍රාජකයා සල් උයන වෙත පැමිණියේය.

---

၆၉.

69.

---

ဩကာသံ မေ ဒဒထ သမဏံ ဂေါတမံ ပုစ္ဆနာယကင်္ခါဓမ္မံ ပဇဟိတု မိဓာနန္ဒပတ္တော ဟမသ္မိ,ဝုတ္တေ သတ္ထာ ကိလမတိ အလံဟာဝုသော မာ ဝိဟညိဝတွာ’နန္ဒော ဘဂဝတိ ဒယာစောဒိတော ဝါရယီ တံ;

()

"මා තුළ ඇති සැක දුරු කරගනු පිණිස ශ්‍රමණ ගෞතමයන් වහන්සේගෙන් ප්‍රශ්න ඇසීමට මට අවසර දෙනු මැනැවැ"යි සුභද්‍ර පැවසූ විට, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ කෙරෙහි උපන් කරුණාවෙන් පෙලඹුණු ආනන්ද තෙරණුවෝ, "ඇවැත්නි සුභද්‍ර, එයින් වැළකෙන්න, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ වෙහෙසට පත්ව සිටින සේකැ"යි පවසමින් ඔහුව වැළැක්වූහ.

---

၇၀.

70.

---

လဒ္ဓေါကာသော ဒသဗလဒယာဇာလဗဒ္ဓေါ သုဘဒ္ဒေါအညာပေခေါ ပဝိသိယ တဟိံ တဗ္ဗိဟေသာနပေက္ခော,ပဉှံ ပုစ္ဆိ တဒုပနယနေ ကောဝိဒေါ’ဘာသိဓမ္မံဝိတ္ထာရေန္တော အရိယဝိနယေ ပုဂ္ဂလေ သုပ္ပတိဋ္ဌေ;

()

(භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ අවසරය පිට) දසබලයන් වහන්සේගේ මහා කරුණා දැලට හසු වූ සුභද්‍ර, උන්වහන්සේට වෙහෙසක් නොකිරීමේ අදහසින් යුතුව ඇතුළු වී ප්‍රශ්න විමසීය. සත්ත්වයන් දමනය කිරීමෙහි දක්ෂ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ ආර්ය විනයෙහි මැනවින් පිහිටි පුද්ගලයන් පිළිබඳව විස්තර කරමින් ධර්මය දේශනා කළ සේක.

---

၇၁.

71.

---

ပဗ္ဗဇ္ဇိတွာ ဘဂဝတိ သယံ ဘိက္ခုဘာဝါဘိသိတ္တောသင်္ခါရာနံ ခယဝယ မထော ဘာဝယိတွာ သုဘဒ္ဒေါ,ဝိဒ္ဓံသေတွာ သကလကလုသံ သတ္ထုပစ္စက္ခဘုတောဥန္နာဒေတွာ ပရိသမရဟံ ပစ္ဆိမောသာဝကောသိ;

()

භාග්‍යවතුන් වහන්සේගෙන් පැවිද්ද හා උපසම්පදාව ලබා ගත් සුභද්‍ර, සංස්කාරයන්ගේ ඇතිවීම හා නැතිවීම මෙනෙහි කරමින් සියලු කෙලෙසුන් නසා, ශාස්තෘන් වහන්සේ ඉදිරියේදීම රහත් බවට පත් වී, මහා සඟ මැද බැබළුණු අවසන් ශ්‍රාවකයා (පශ්චිම ශ්‍රාවකයා) බවට පත් විය.

---

၇၂.

72.

---

ပညတ္တော ယော ဘဝတိ ဝိနယော ဒေသိတော ယောစ ဓမ္မောသော ဝေါ သတ္ထာ ပရမသရဏော’တျာ’ဟ မေ အစ္စယေန,ထေရေ ဘိက္ခူ တဒိတရဝသီ ဂါရဝံ ဝေါဟရန္တုဘန္တေ ဝတွာ ပရိဟရထ ဝေါ သာဒရာသပ္ပတိဿာ;

()

"මාගේ ඇවෑමෙන් පසුව, මා විසින් දේශනා කරන ලද ධර්මය හා පනවන ලද විනය ඔබලාගේ ශාස්තෘවරයා වන්නේය. එසේම තෙරණුවරුන් විසින් නවක භික්ෂූන්ට නමින් ඇමතිය යුතු අතර, නවකයන් විසින් වැඩිහිටි තෙරණුවරුන්ට 'ස්වාමීනි' (භන්තේ) යනුවෙන් ගෞරව සම්ප්‍රයුක්තව ඇමතිය යුතුය" යි වදාළ සේක.

---

၇၃.

73.

---

ပစ္စက္ခော နော ဘဝိ ဒသဗလော ပုစ္ဆိတုံ သမ္မုခါ တံနာသက္ခိမှာ မယမိဒမိတီ မာဟုဝတ္ထာနုတာပါ,မုတ္တေ တုဏှီဘဝိ ဝသိဂဏောကိဉ္စိ ဗုဒ္ဓေစဓမ္မေသံဃေ မဂ္ဂေ ဝိမတိ ယဒိဝေါ ဘိက္ခဝေ ပုစ္ဆထာတိ;

()

"භාග්‍යවතුන් වහන්සේ අප ඉදිරියෙහිම වැඩසිටි සේක් මුත්, අපට මේ මේ කරුණු විමසීමට නොහැකි වූයේය' කියා පසුව පසුතැවිලි නොවන්න. මහණෙනි, බුදුන් කෙරෙහි හෝ, දහම් කෙරෙහි හෝ, සඟුන් කෙරෙහි හෝ, මඟ කෙරෙහි හෝ යම් සැකයක් පවතී නම් දැන් විමසන්න" යැයි වදාළ කල්හි, සංවර වූ භික්ෂු සංඝයා නිහඬව සිටියහ.

---

၇၄.

74.

---

ယသ္မာ ခန္ဓေ ပဇဟတိ ဇိနော ဘိက္ခဝေ ဘန္ဒဒါနိအာမန္တေမီ နိယတဘဒုရာ သဗ္ဗသင်္ခါရဓမ္မာ,သမ္ပာဒေထာ’တျ’မိတမတိမာ အပ္ပမာဒေန တုမှေပဗျာကာသိ ဘဂဝတ မယံ ပစ္ဆိမာဟောတိဝါစာ;

()

"මහණෙනි, දැන් මම ඔබලා අමතමි. සියලු සංස්කාර ධර්මයෝ විනාශ වන සුළුය. නොපමාව කුසල් දහම් සම්පූර්ණ කරන්න" යනු අප්‍රමාණ ප්‍රඥා ඇති භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ අවසාන බුද්ධ දේශනාව (පශ්චිම වාචාව) විය.

---

၇၅.

75.

---

ရူပါရူပါဝစရကိရိယဇ္ဈာနသညာနိရောဓ-သင်္ခါတာ ယာ နဝဝိဓသမာပတ္တိယော တာ’နုလောမံ,နိဿီမမှောနိဓိနိဘဂုဏော မာရသင်္ဂါမသူရောဗုဒ္ဓေါ နာရာယနဗလဓရော သော သမာပဇ္ဇိ တာဝ;

()

සීමාවක් නැති ගුණ සමුදායකට හිමිකම් කීවා වූ, මාර සංග්‍රාමය ජයගත් වීරයෙකු බඳු වූ, නාරායණ බලය දැරූ බුදුරජාණන් වහන්සේ, රූපාවචර, අරූපාවචර සහ සංඥානිරෝධය (සංඥාවේදන නිරෝධය) නම් වූ නවවිධ අනුපූර්ව සමාපත්තීන්ට අනුලෝම වශයෙන් පිළිවෙළින් සම වැදුණු සේක.

---

၇၆.

76.

---

တံ တံ ဈာနံ မုနိ ပဋိသမာပဇ္ဇမာနော နိရောဓာသမ္မာ ပစ္စုဋ္ဌဟိယ ပဌမဇ္ဈာနဝေါသာန မာပ,တံ တံ ဈာနံ ပုနရနုသမာပဇ္ဇမာနော စတုတ္ထ-ရူပဇ္ဈာနု’ဋ္ဌဟိယ ဝိဂတာသေသသင်္ခါရဓမ္မော;

()

මුණිවර වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ ඒ ඒ ධ්‍යානයන්ට පිළිවෙළින් සමවදිමින්, නිරෝධ සමාපත්තියෙන් මැනවින් නැගී සිට පළමු වන ධ්‍යානය දක්වා අනුලෝම වශයෙන් ද, නැවත ඒ ඒ ධ්‍යානයන්ට ප්‍රතිලෝම වශයෙන් සමවදිමින් සතරවන රූපාවචර ධ්‍යානයෙන් නැගී සිට, සියලු සංස්කාර ධර්මයන් ඉක්මවා ගිය සේක.

---

၇၇.

77.

---

သ္နေဟပရိက္ခယဇာတောပဇ္ဇောတော ဝိယ တိလောကမဏိပဇ္ဇောတော,ဗုဒ္ဓေါနိရုပဓိသေသ-ပရိနိဗ္ဗုတိယာ သယမ္ဘု ပရိနိဗ္ဗာယိ;

()

තෙල් සහ වැටි ක්ෂය වීමෙන් නිවී යන පහනක් මෙන්, තුන් ලොවට මැණික් පහනක් බඳු වූ, ස්වයම්භූ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේ අනුපදිශේෂ පරිනිර්වාණ ධාතුවෙන් පිරිනිවී වදාළ සේක.

---

၇၈.

78.

---

သမ္ပတိ ဒေဝမနုဿ-ပဇာယ သဒ္ဓိံ ပရောဒမာနာယ ဘုသံ,သောကေနိ’ဝ သင်္ကမ္ပိသဟဿရာဝေန’ယံ မဟာပထဝီ;

()

එකල්හි හඬා වැලපෙන දෙව් මිනිස් සමූහයා සමඟින්, දැඩි ශෝකයෙන් මෙන් මේ මහා පෘථිවිය දහස් සංඛ්‍යාත මහා හඬක් නංවමින් කම්පා වූවාය.

---

၇၉.

79.

---

ဝိပ္ဖုရိတဝိဇ္ဇုရာဇိ-ဒဏ္ဍာဟတမေဃဒုန္ဒုဘီဖလိတာ’သုံ,ကဒလိဝနံ ဝိယ နာဂေါနိပ္ပီဠေသိ အသေသလောကံ သောကော;

()

විදුලි වැල් විහිදෙමින් අකුණු සැර වැදුණු වලාකුළු නමැති බෙර හඬ පැතිර ගියේය. මහා ඇතකු කෙසෙල් වනයක් පොඩි කර දමන්නාක් මෙන්, ශෝකය විසින් මුළු ලෝකයම පෙළා දමන ලදී.

---

၈၀.

80.

---

ဇာတိက္ခေတ္တံ ခေတ္တံဝိယ သမ္ဗာဓံ ဆဏေဟိ တေသံတေသံ,ဝိဇနောကာသာ’ ကာသာလောကေ မင်္ဂလနိမိတ္တဇာတံ ဇာတံ;

() (ယမကဗန္ဓနံ)

(යමක බන්ධනයකි) උන්වහන්සේගේ ජාති ක්ෂේත්‍රය (උත්පත්ති භූමිය) එකල්හි පැමිණි ඒ ඒ දේව සමූහයන්ගෙන් අවකාශයක් නොමැති තරමට පිරී ගියේය. ජනයාගෙන් තොර වූ ආකාශය ද පිරී ගිය අතර, ලෝකයෙහි සියලු මංගල නිමිති පහව ගියේය.

---

ဣတိမေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါနနိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေ နိဒါနေ တထာဂတ ပရိနိဗ္ဗာနပ္ပဝတ္တိ ပရိဒီပေါ ဧကူနတိံသတိမော သဂ္ဂေါ.

මෙසේ සකල කවි ජනයාගේ හෘදයන්ට ආනන්දය දනවන, මේධානන්ද නම් යතීන්ද්‍රයන් වහන්සේ විසින් රචිත ‘ජිනවංශදීප’ නම් කාව්‍යයෙහි සන්තිකේ නිදානයෙහි තථාගතයන් වහන්සේගේ පරිනිර්වාණ ප්‍රවෘත්තිය දක්වන විසි නවවන සර්ගයයි.

---

ပရိနိဗ္ဗုတေ ဘဂဝတိ သဟပရိနိဗ္ဗာနာ ဗြဟ္မာသဟမ္ပတိ ဣမံ ဂါထံ အဘာသိ.

භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවී වදාළ කල්හි, පරිනිර්වාණය හා සමගම සහම්පතී මහා බ්‍රහ්මයා මේ ගාථාව ප්‍රකාශ කළේය.

---

သဗ္ဗေဝနိက္ခိပိဿန္တိ ဘူတာ လောကေ သမုဿယံယထာ ဧတာဒိသော သတ္ထာ လောကေ အပ္ပဝိပုဂ္ဂလော,တထာဂတော ဗလပ္ပတ္တော သမ္ဗုဒ္ဓေါ ပရိနိဗ္ဗုတောတိ;

ලෝකයෙහි අසදෘශ පුද්ගල වූ, දසබලධාරී වූ, සම්මා සම්බුදු වූ යම් බඳු ශාස්තෘන් වහන්සේ නමක් පිරිනිවී වදාළ සේක් ද, එලෙසම ලෝකයෙහි සියලු සත්වයෝ තමන්ගේ ශරීරය (කඳවුර) අත්හැර දමන්නාහ.

---

ပရိနိဗ္ဗုတေ ဘဂဝတိ သဟပရိနိဗ္ဗာနာသက္ကော ဒေဝါနမိန္ဒော ဣမံ ဂါထံ အဘာသိ.

භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවී වදාළ කල්හි, පරිනිර්වාණය හා සමගම දේවේන්ද්‍ර වූ ශක්‍රයා මේ ගාථාව ප්‍රකාශ කළේය.

---

အနိစ္စာ ဝတသင်္ကာရာ ဥပ္ပာဒ ဝယဓမ္မိနော,ဥပ္ပဇ္ဇိတွာ နိရုဇ္ဈန္တိ တေသံဝူပသမော သုခေါတိ;

හේතූන්ගෙන් හටගත් සියලු සංස්කාරයෝ ඒකාන්තයෙන්ම අනිත්‍යයහ. ඉපදීම හා විනාශ වීම ස්වභාව කොට ඇත්තාහ. ඉපිද නිරුද්ධ වන්නාහ. එම සංස්කාරයන්ගේ සංසිඳීම (නිවන) උතුම් සුවය වන්නේය.

---

ပရိနိဗ္ဗုတေ ဘဂဝတိ သဟပရိနိဗ္ဗာနာ အာယသ္မာ အနုရုဒ္ဓေါ ဣမာ ဂါထာယော အဘာသိ.

භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවී වදාළ කල්හි, පරිනිර්වාණය හා සමගම ආයුෂ්මත් අනුරුද්ධ මහරහතන් වහන්සේ මෙම ගාථාවන් ප්‍රකාශ කළ සේක.

---

နာဟုအဿာသပဿာသော ဌိတ စိတ္တဿ တာဒိတောအနေဇာသန္တိ မာရဗ္ဘ သောကာလမကရီ မုနိ,အသလ္လီနေန စိတ္တေန ဝေဒနံ အဇ္ဈဝါသယိပဇ္ဇောတဿေဝ နိဗ္ဗာနံ ဝိမောက္ခော စေတသော အဟူဟိ;

ස්ථිර සිත ඇති, තැතිගැනීම් රහිත වූ, ශාන්තිය (නිවන) අරමුණු කොට ගත් මුණිවරයාණන් වහන්සේගේ ආශ්වාස ප්‍රශ්වාසයෝ නොපැවතුණාහ. උන්වහන්සේ නොසැලෙන සිතින් යුතුව වේදනාවන් ඉවසා වදාළ සේක. පහනක් නිවී යාම මෙන් උන්වහන්සේගේ සිතේ මිදීම (පරිනිර්වාණය) සිදුවිය.

---

ပရိနိဗ္ဗုတေ ဘဂဝတိ သဟပရိနိဗ္ဗာနာ အာယသ္မာ အာနန္ဒော ဣမံ ဂါထံ အဘာသိ.

භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවී වදාළ කල්හි, පරිනිර්වාණය හා සමගම ආයුෂ්මත් ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ මේ ගාථාව ප්‍රකාශ කළ සේක.

---

တဒါသိယံ ဟိံသနကံ တဒါသိလောမဟံသနံ,သဗ္ဗာကာရဝရူပေတေ သမ္ဗုဒ္ဓေ ပရိနိဗ္ဗုတေတိ;

සියලු ආකාරයෙන් උතුම් ගුණයෙන් සමන්විත වූ සම්මා සම්බුදුරජාණන් වහන්සේ පිරිනිවී වදාළ ඒ මොහොතෙහි, මහත් භීතියක් මෙන්ම ලොමුදැහැගැන්වීමක් ඇතිවිය.

---

၁.

1.

---

လောကတ္တယေကနယနောမုနိခိပ္ပမေဝပဂ္ဂယှမုဒ္ဓနိဘုဇေ ပရိနိဗ္ဗုတောတိ,ကန္ဒိံသု တာဝ ဝိလပိံသု ဝိဝဋ္ဋယိံသုအာဝဋ္ဋယိံသု ပပတိံသု မဝီတရာဂီ;

()

තුන් ලොවට එකම ඇසක් බඳු වූ මුණිවරයාණන් වහන්සේ වහාම පිරිනිවී වදාළ සේකැයි අසා, කෙලෙසුන් කෙරෙන් නොමිදුණු (පෘථග්ජන) භික්ෂූහු දෑත් හිස මත තබාගෙන හඬා වැලපුණාහ; විලාප තැබූහ; බිම පෙරළුණාහ; ඒ මේ අත කැරකුණාහ; බිම ඇද වැටුණාහ.

---

၂.

2.

---

အဿာသယံ ဝသိဂဏံ သမလံ သသောကံရတျာဝသေသ မထ ဓမ္မကထာယ ထေရော,တံ ဝီတိနာမယိ နိရုဒ္ဓတမော’နုရုဒ္ဓေါအာနန္ဒထေရသုဟဒေါ ဟဒယင်္ဂမာယ;

()

ඉක්බිති මෝහන්ධකාරය දුරු කළ අනුරුද්ධ මහරහතන් වහන්සේ, ශෝකයෙන් පීඩිත වූ සංවරශීලී භික්ෂු සංඝයා සහ තමන්ගේ මිත්‍ර ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ හෘදයාංගම ධර්ම කථාවෙන් සනසමින්, රාත්‍රියෙහි ඉතිරි කොටස ගෙවා දැමූ සේක.

---

၃.

3.

---

မလ္လာန မဂ္ဂနဂရံ ကုသိဏာရ မိဒ္ဓံအာရောစနာယ ပရိနိဗ္ဗုတဘာဝ မဿ,အာနန္ဒထေရ မနိရုဒ္ဓယသော သရီရောပါဟေသိ အတ္တဒုတိယံ အနုရုဒ္ဓထေရော;

()

ඉක්බිති අප්‍රතිහත කීර්තියක් ඇති අනුරුද්ධ තෙරුන් වහන්සේ, භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ පරිනිර්වාණය සැළ කිරීම පිණිස මල්ල රජවරුන්ගේ සමෘද්ධිමත් නගරය වූ කුසිනාරාවට, තවත් කෙනෙකු සමඟ ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේව පිටත් කර යැවූ සේක.

---

၄.

4.

---

မလ္လာ တဒတ္ထပသုတာ သမယေန တေနယတြာ’ဘိသန္နိပတိတာ ပတိမတ္တယန္တိ,ထေရောပန’တ္တဒုတိယော တမုပေစ္စ သန္ထာ-ဂါရံ တမတ္ထ မဘိဝေဒယိ သောကဒီနော;

()

ඒ අවස්ථාවෙහි මල්ල රජවරු කිසියම් රාජකාරියක් සඳහා සන්ථාගාරයට රැස්ව සිටියහ. තවත් කෙනෙකු සමඟ එතැනට වැඩම කළ ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේ, ශෝකයෙන් බරිතව ඒ පුවත ඔවුන්ට ප්‍රකාශ කළ සේක.

---

၅.

5.

---

ထေရဿ တဿ သုနိယမက္မ သမလ္လပုတ္တာမလ္လာ သမလ္လသုဏိသာ ဘုဝိက မလ္လဆာယာ,ကန္ဒိံသု တာဝ ပပတိံသု ပရိဒ္ဒဝိံသုဓမ္မိလ္လဝေလ္လိတဘုဇာ’ဟတသောကသလ္လာ;

()

ඒ තෙරුන් වහන්සේගේ වචනය අසා මල්ල රජවරු ද, ඔවුන්ගේ පුත්‍රයෝ ද, ලේලියෝ ද, බිසවුන් ද ශෝක නමැති හී සරයෙන් පහර ලද්දාක් මෙන් වී, කේත කලාප ලිහී ගිය කෙස්වැටි ඇතිව දෑත් වනමින් හඬා වැලපුණාහ; බිම ඇද වැටුණාහ; විලාප තැබූහ.

---

၆.

6.

---

နာနာဝိဓာနိ တုရိယာနိ သုဂန္ဓမာလံအာဒါယ ပဉ္စသတဒုဿယုဂါနိ မလ္လာ,ယေနာ’သိ တဿသုဂတဿု’တုဇံ သရီရံတံ သာဠဒါယ မုပဝတ္တန မောသရိံသု;

()

මල්ල රජවරු නොයෙක් ආකාරයේ තුර්ය භාණ්ඩ ද, සුවඳ මල් ද, වස්ත්‍ර යුගල පන්සියයක් ද රැගෙන, සුගතයන් වහන්සේගේ ශරීරය තිබූ උපවත්තන සල් වනය කරා පැමිණියහ.

---

၇.

7.

---

တေ ဂန္ဓဓူပကုသုမေဟိ စ နစ္စဂီတ-ဝဇ္ဇေဟိ ဆတ္တမဏိဝိဇနိစာမရေဟိ,စေလဗ္ဗိတာန နဝမဏ္ဍလမာဠကာဒိံကတွာန ဆာဟမကရိံသု သရီရပူဇံ;

()

ඔවුහු සුවඳ දුම් මල්වලින් ද, නැටුම්, ගැයුම් හා වැයුම්වලින් ද, ධජ, කුඩ, චාමර හා පවන්පත්වලින් ද උපහාර දක්වමින්, වස්ත්‍ර වියන් සහ නව මණ්ඩප ආදිය සාදවා දින හයක් මුළුල්ලේ ශරීර පූජාව පැවැත්වූහ.

---

၈.

8.

---

ပမောက္ခမလ္လပုရိသာ’ဋ္ဌနဟာတသီသာဂန္ဓောဒကေန သုနိဝတ္ထသုပါရုတတ္တာ,မုတ္တာမဏီဟိ ခစိတာယ တထာဂတဿဂတ္တံ သုဝဏ္ဏသိဝိကာယ နိရောပိတံ တံ;

()

හිස සෝදා නාගත්, සුවඳ පැණින් ස්නානය කළ, මැනවින් සළු හැඳ පෙරවාගත් ප්‍රධාන මල්ල වීරයන් අටදෙනෙකු විසින්, මුතු මැණික් ඔබ්බවන ලද රන් දෝලාවක තථාගතයන් වහන්සේගේ ශ්‍රී දේහය තැන්පත් කරන ලදී.

---

၉.

9.

---

စာလေတု မပ္ပမပိ သတ္တမဝါသရမှိပုစ္ဆိံသု ထေရ မနုရုဒ္ဓ မသယှ ကိန္တိ,သော ဒိဗ္ဗစက္ခုမတိယာ’မိတဒေဝတာနံပဗျာကရိ ပရိဝိတက္က မဝေစ္စ ထေရော;

()

සත්වන දිනයෙහි එය ස්වල්පයක්වත් සෙලවීමට නොහැකි වූ කල්හි, "මෙහි හේතුව කුමක්ද?" කියා ඔවුහු අනුරුද්ධ තෙරුන් වහන්සේගෙන් විමසූහ. දිවැස් ඇති ඒ තෙරුන් වහන්සේ අප්‍රමාණ දෙවියන්ගේ අදහස වටහාගෙන එය පැහැදිලි කර දුන් සේක.

---

၁၀.

10.

---

နိဿေသမာနုသိကဒိဗ္ဗမဟာမဟေဟိတံဝိဂ္ဂဟံ ဘဂဝတော’ဘိမဟီယမာနံ,ဥက္ခိပ္ပ တာသမနုဝတ္တကမကလ္လဘူပါဂန္တွာန ဥတ္တရဒိသာယ ပုရဿု’ဒီစိံ;

()

දෙව් මිනිස් සියලු මහා පූජෝපහාරයන්ගෙන් පිදුම් ලබන භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ඒ ශ්‍රී දේහය, මල්ල රජවරුන් විසින් ඔසවාගෙන, දේවතාවන්ගේ කැමැත්ත පරිදි නගරයේ උතුරු දෙසින් ඇතුළු වී උතුරු දෙසට ගෙන යන ලදී.

---

၁၁.

11.

---

မဇ္ဈေနမဇ္ဈ ကမဟိနီဘရု မုတ္တရေနဒွါရေန တဿနဂရဿ ပဝေသယိတွာ,သုတွာန ဗန္ဓုလပဇာပတိမလ္လိကာ တံဒွါရေ ဌိတာ’ထနဝကောဝိဓာနဗ္ဗယာယ;

()

නගරයේ උතුරු ද්වාරයෙන් ඇතුළු කර, නගරය මධ්‍යයෙන් වැඩම කරවද්දී, බන්ධුල සේනාපතිගේ බිරිඳ වූ මල්ලිකාව ඒ බව අසා, අලුත් පූජාවක් කිරීම සඳහා දොරටුව අසල රැඳී සිටියාය.

---

၁၂.

12.

---

ဓောတာယ ဂန္ဓသလိလေန မဟာလတာဗျ-ဘုသာယ သတ္တရတနေဟိ သမုဇ္ဇလာယ,အင်္ဂီရသဿ သတပုညဝီလာသစိတ္တံဆာဒေသိ ဂတ္တ မတုလံ ကဠိတာဝကာသာ;

()

ඇය සුවඳ පැණින් සෝදන ලද, සප්ත රත්නයෙන් බැබළෙන 'මහලතා' ප්‍රසාධන අභරණයෙන්, සියක් පින්වලින් ශෝභමාන වූ අංගීරසයන් වහන්සේගේ (බුදුරජාණන් වහන්සේගේ) ඒ අසදෘශ ශ්‍රී දේහය අවස්ථාවක් ලබා වසා සැරසුවාය.

---

၁၃.

13.

---

မလ္လာန မဂ္ဂနဂရဿ ပုရတ္ထိမာယံသံဝိဇ္ဇတေ မကုဋဗန္ဓနစေတိယံ ယံ,ဒေဟံ တိလောကသရဏဿ ပုရတ္ထိမေနဒွါရေန နိက္ခမိယ တတြ သမပ္ပယိံသု;

()

මල්ල රජවරුන්ගේ නගරයට නැගෙනහිර දෙසින් යම් මකුටබන්ධන නම් චෛත්‍යස්ථානයක් වී ද, නැගෙනහිර ද්වාරයෙන් නික්ම ගොස්, තුන් ලොවට සරණ වූ බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශ්‍රී දේහය එහි තැන්පත් කළහ.

---

၁၄.

14.

---

သာ ယာဝသန္ဓိသမလာ နဂရီ တဒါနိမန္ဒာရဝေဟိ ပိဟိတာ’ဘဝိ ဆန္နုမတ္တံ,ပုစ္ဆိံသု သတ္ထု ပဋိပဇ္ဇန မတ္တဘာဝေအာနန္ဒထေရ မထ ဘုမိဘုဇာ ကထန္တိ;

()

එකල්හි ඒ මුළු නගරයම දණක් පමණ උසට මදාරා මල්වලින් වැසී ගියේය. ඉක්බිති රජවරු ආනන්ද තෙරුන් වහන්සේගෙන්, "ස්වාමීනී, ශාස්තෘන් වහන්සේගේ ශ්‍රී දේහය පිළිබඳව අප කෙසේ කටයුතු කළ යුතුද?" කියා විමසූහ.

---

၁၅.

15.

---

ဒေဟေ ယထေဝ ပဋိပဇ္ဇတိ စက္ကဝတ္တိ-ရညော တထေဝ ပဋိပဇ္ဇထ ဗုဒ္ဓဒေဟေ,ဣစ္စာဟ သော ဘဂဝတော’တုဇရူပကာယံတေ ဝေဌယုံ အဟတကာသိကသာဋကေဟိ;

()

"සක්විති රජෙකුගේ ශරීරය පිළිබඳව යම් සේද, එලෙසම බුදුරජාණන් වහන්සේගේ ශ්‍රී දේහය පිළිබඳව ද කටයුතු කළ යුතුය" කියා උන්වහන්සේ වදාළ සේක. එවිට ඔවුහු භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ශ්‍රී දේහය අලුත් කසී සළුවලින් වෙළූහ.

---

၁၆.

16.

---

ကပ္ပာသပဋ္ဋဝိဟတေဟိပိ ဝေဌယိံသုကတွာန ပဉ္စသတဒုဿယုဂေဟိ ဧဝံ,ပက္ခိပ္ပ တေလပရိပုဏ္ဏသုဝဏ္ဏဒေါဏျာအညာ’ယသာယ ပဋိကုဇ္ဇိယ ဒေါဏိယာ တေ;

()

පන්සියයක් වස්ත්‍ර යුගලවලින් එසේ වෙළා, පසුව පදම් කළ කපු පුළුන්වලින් ද වෙළා, තෙල් පිරවූ රන් දෙණක (රන් මංජුසාවක) තැන්පත් කර, වෙනත් යකඩ මංජුසාවකින් එය වැසූහ.

---

၁၇.

17.

---

ဂတ္တံ ဇိနဿ စိတကံ ကတစိတ္တကမ္မံမာလာလတာဝိလသိတံ သတဟတ္ထမုစ္စံ,ဝီသာဓိကံ အဂရုစန္ဒနဒါရုက ပုဏ္ဏံအာရောပယိံသု သိရိယာ ဇိတဝေဇယန္တံ;

()

ඔවුහු විසිතුරු චිත්‍ර කර්මාන්තයෙන් යුත්, මල්දමින් විසිතුරු කරන ලද, එකසිය විසි රියනක් උස් වූ, අගිල් සහ සඳුන් දරින් පිරවූ, ශ්‍රී සෝභමාන වෛජයන්ත ප්‍රාසාදය ද පරදවන සුළු සෑයක (චිතකයක) ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේගේ ශ්‍රී දේහය තැන්පත් කළහ.

---

၁၈.

18.

---

ပါဝါယ မလ္လနဂရံ ကုသိဏာရနာမံဂန္တာ မဟာပဘုတိကဿပထေရနာဂေါ,ဘိက္ခူဟိ ပဉ္စသတိကေဟိ ပထောက္ကမိတွာရုက္ခဿ မူလ မုပဂမ္မ ခဏံ နိသီဒိ;

()

පාවා නුවර සිට කුසිනාරා මල්ල දේශය බලා වඩින්නා වූ මහා කාශ්‍යප තෙරුන් වහන්සේ, පන්සියයක් භික්ෂූන් වහන්සේලා සමඟ මඟින් බැස, එක්තරා රුක් මුලකට වැඩම කර මොහොතක් වැඩසිටි සේක.

---

၁၉.

19.

---

အဒ္ဓါနမဂ္ဂ မထခေါ ပဋိပဇ္ဇိ တမှာမန္ဒာရဝံ ကုသုမ မညတရော ဂဟေတွာ,အာဇီဝကော တ မဟိပဿိယ ကဿပါချောဇာနာသိ ဂေါတမ မနန္တဇိနန္တျပုစ္ဆိ;

()

එකල්හි එක්තරා ආජීවකයෙක් මදාරා මලක් ද රැගෙන ඒ දීර්ඝ මාර්ගයෙහි ගමන් කරනු දැක, කාශ්‍යප තෙරුන් වහන්සේ ඔහුගෙන්, "ඇවැත්නි, ඔබ අපගේ ශාස්තෘ වූ අනන්තජින ගෞතමයන් වහන්සේ ගැන දන්නේද?" කියා විමසූ සේක.

---

၂၀.

20.

---

အာမာဝုသော ဘဂဝတော ပရိနိဗ္ဗုတဿဟောန္တျ’ဇ္ဇ သန္တဒိဝသာတိ တတောမယေဒံ,မန္ဒာရဝံ ကုသုမ မာဟရိတန္တိ ဝုတ္တေကန္ဒိံသု ကေစိ ဝိလပိံသု အဝီတရာဂါ;

()

"එසේය ඇවැත්නි, භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවී වදාළ අදට දින හතක් වෙයි. මා මේ මදාරා මල රැගෙන ආවේ එබැවිනි" යි පැවසූ කල්හි, කෙලෙසුන් කෙරෙන් නොමිදුණු ඇතැම් භික්ෂූහු හඬා වැලපුණාහ; විලාප තැබූහ.

---

၂၁.

21.

---

တာယ’စ္ဆိ ဘိက္ခုပရိသာယ သုဘဒ္ဒဗုဍ္ဎ-ပဗ္ဗဇ္ဇိတော သပဒိ သတ္ထရိ ဗဒ္ဓဝေရော,ယော ဒုဗ္ဗစော ယတိ မဟာသမဏေန တေနမုတ္တာ မယံဟိ ယဒုပဒ္ဒုတကာယဝါစာ;

()

එම භික්ෂු පිරිස අතර මහලු වියේදී පැවිදි වූ, ශාස්තෘන් වහන්සේ කෙරෙහි වහා වෛර බැඳගත්, අකීකරු වූ සුභද්‍ර නම් මහලු පැවිද්දෙක් සිටියේය. ඔහු, "අප දැන් ඒ මහා ශ්‍රමණයාගෙන් මිදුණෙමු. උන්වහන්සේ අපගේ කය හා වචනය පාලනය කරමින් අපට පීඩා කළහ" යි පැවසීය.

---

၂၂.

22.

---

ဣစ္ဆာမ ယံဇ မယ မိဒါနိကရောမ တံယံနေစ္ဆာမ’ဒါနိ နကရောမ မယံ တတောမာ,သောဝိတ္ထ မာစဝိလပိတ္ထ’ လမာဝုသောတိဝတွာ ပဟာရ မဒဒီ ဇိနဓမ္မစက္ကေ;

()

"දැන් අප කැමති දෙයක් කරමු; අකමැති දෙයක් නොකරමු. එබැවින් ඇවැත්නි, ශෝක නොකරන්න, නොවැළපෙන්න, එයින් පලක් නැත" යි පවසමින් හෙතෙම බුදු සසුන නැමැති ජින ධර්ම චක්‍රයට පහරක් ගැසුවේය.

---

၂၃.

23.

---

မလ္လာ နရိန္ဒမကုဋငက္ကိတပါဒပီဌာ’-လိမ္ပေတု မဿ စတုရော စိတ မပ္ပသယှ,ပုစ္ဆိံသု ထေရ မနုရုဒ္ဓ မိ’တဗြုဝိ သောပတ္တေ’ဓ ပဇ္ဇလတိ ကဿပထေရသီဟေ;

()

රජවරුන්ගේ ඔටුන්නලින් ස්පර්ශ වූ පාදපීඨ ඇති මල්ල රජවරු සතර දෙනෙක් ඉතා ආයාසයෙන් වුවද චිතකය දැල්වීමට අපොහොසත් වූහ. ඔවුහු අනුරුද්ධ තෙරුන් වහන්සේගෙන් ඒ පිළිබඳව විමසූහ. එවිට උන්වහන්සේ, "මහා කාශ්‍යප සිංහ තෙරුන් වහන්සේ මෙහි වැඩම කළ පසු චිතකය දැල්වෙනු ඇත" යි වදාළහ.

---

၂၄.

24.

---

ဓမ္မာဂဒေန ဟတသောကဟဒေဟိ ယေနဘိက္ခူဟိ သတ္ထုစိတကော ဝသိကဿပဝှော,တေနော’ပသင်္ကမိ သုဘဒ္ဒကထံ သသီသေသုက္ခာသနီ’ဝု’ရသိ သတ္တိ’ဝ မညမာနော;

()

ධර්ම නැමැති ඖෂධයෙන් සැනසුණු සිත් ඇති භික්ෂූන් වහන්සේලා සමඟ මහා කාශ්‍යප තෙරුන් වහන්සේ ශාස්තෘන් වහන්සේගේ චිතකය වෙත පැමිණියහ. මඟදී ඇසුණු සුභද්‍රගේ වචන තම හිස මත පතිත වූ වියළි හෙණ පහරක් හෝ පපුවට වැදුණු හෙල්ලක් මෙන් සලකමින් උන්වහන්සේ එහි වැඩම කළහ.

---

၂၅.

25.

---

ကတွာ ပဒက္ခိဏ မဓိဋ္ဌဟိ သော စတုတ္ထ-ဇ္ဈာနုဋ္ဌိတော ဘဂဝတော စိတကံ တိဝါရံ,ဗဒ္ဓဉ္ဇလီ သိရသိ ထေရဝရဿ ဘေတွာတံ သုပက္ပတိဋ္ဌိတပဒါနိ ပတိဋ္ဌဟိံသု;

()

මහා කාශ්‍යප තෙරුන් වහන්සේ භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ චිතකය වටා තෙවරක් ප්‍රදක්ෂිණා කොට, සිව්වන ධ්‍යානයෙන් නැගී සිට අධිෂ්ඨාන කළහ. එවිට, ශාස්තෘන් වහන්සේගේ සුවිනීතව පිහිටි ශ්‍රී පාද යුගලය චිතකය හා සළු පටල බිඳගෙන අවුත්, දොහොත් මුදුන් දී සිටි උත්තම තෙරුන් වහන්සේගේ හිස මත පිහිටියේය.

---

၂၆.

26.

---

ထေရာသဟဿ ကရတာမရသေဟိ သတ္ထုပါဒံသုမာလိ ဝိဟိတာဟိနိပစ္စကာရော,ဩမုဇ္ဇိ ဂန္ဓဝိတကာပရသာဂရမှိလောကောစ တပ္ပဘဝ သောကဃနန္ဓကာရေ;

()

දහසක් තෙරුන් වහන්සේලා තම පියුම් බඳු දොහොත් මුදුනින් සූර්යයා බඳු වූ ශාස්තෘ ශ්‍රී පාද යුගල වන්දනා කළ කල්හි, ඒ ශ්‍රී පාද යුගලය නැවත සුවඳ දර සෑ සාගරය තුළටම පිවිසියේය. මුළු ලෝකයම එම වියෝවෙන් උපන් ගන අඳුරෙහි ගිලී ගියේය.

---

၂၇.

27.

---

ထေရေနစာဟိနမိတေ စိတကော သမန္တာသမ္ပဇ္ဇလိတ္ထ သယမေဝု’တုဇတ္တဘာဝေ,ဒဍ္ဎေ ဇိနဿ မသိဝါ နပိဆာရိကာသိသာရီရိကဋ္ဌီဝိသရော’ဘယထာဝသိဋ္ဌော;

()

තෙරුන් වහන්සේ වන්දනා කර අවසන් වූ වහාම, චිතකය තෙමේම හාත්පසින් ඇවිළී ගියේය. ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේගේ ශ්‍රී දේහය දැවී ගිය පසු දැලි හෝ අළු ඉතිරි නොවූ අතර, ශාරීරික ධාතු සමූහය පමණක් ඉතිරි විය.

---

၂၈.

28.

---

သတ္တေဝ နာဘိဝကိရိံသု လလာဋဂီဝါဓာတွက္ခကဋ္ဌိ မုနိနော စတုဒန္တဓာတူ,သိဒ္ဓတ္ထခဏ္ဍကတတဏ္ဍုလမုဂ္ဂမတ္တာသေသာ ပဘာယပိ တိဓာ ပကိရိံသု ဓာတု;

()

මුනිඳුන්ගේ නළල් ධාතුව, අකු ධාතු ද්වය සහ සතර දළදා වහන්සේලා යන සප්ත මහා ධාතූන් වහන්සේලා නොවිසිරී (එක්තැන්ව) පැවතුණහ. සෙසු ධාතූන් වහන්සේලා අබ පියලි, සිඳුණු සහල් ඇට හා මුං පියලි ප්‍රමාණයෙන් යුක්තව පැහැයෙන්ද තෙවැදෑරුම්ව විසිරී පැවතුණහ.

---

၂၉.

29.

---

နိဗ္ဗာပယိံသု စိတကာနလ မန္တလိက္ခာနိက္ခမ္မ စာမရမနောဟရ နီရဓာရာ,သာဠဒ္ဒုမေဟိ သလိလာနိ တထာ သမန္တာမလ္လာ သုဂန္ဓပရိဝါသိတဝါရိနာပိ;

()

අහසින් සිත්කළු සෙමර වැනි වැසි දිය දහරා නික්මී චිතකාග්නිය නිවා දැමීය. එමෙන්ම හාත්පස වූ සල් ගස්වලින්ද දිය වැගිරුණු අතර, මල්ල රජවරුද සුවඳ පැනින් එය නිවා දැමූහ.

---

၃၀.

30.

---

ဩလမ္ဗမာနမဏိဒါမသုဝဏ္ဏဒါမံစိတ္တဗ္ဗိတာနမထဗန္ဓိယမလ္လဘူပါကတွာ သုဂန္ဓပရိဘဏ္ဍ မုဠာရသန္ထာ-ဂါရေ သုသန္ထရိယ ကောဇဝကမ္ဗလာနိ;

()

මල්ල රජවරු එල්ලා වැටෙන මිණිදම් හා රන්දම්වලින් යුත් සිත්කළු වියනක් බැඳ, උදාර වූ සන්ථාගාර ශාලාවෙහි සුවඳ පිරිබඩ ගා, එහි අනර්ඝ ඇතිරිලි හා කම්බල පලස් මැනවින් අතුළහ.

---

၃၁.

31.

---

တဋ္ဌာနတော ကမကုဋဗန္ဓနနာမသာဠံယာဝဉ္ဇသံ ရဇတကဉ္စနတောရဏေဟိ,လာဇာဒိနာ ကဒလိပုဏ္ဏဃဋေဟိ ဒီပ-ဓူပဒ္ဓဇေဟိ ပရိတော ပတိမဏ္ဍယိတွာ;

()

ඒ ස්ථානයේ සිට මකුටබන්ධන නම් සල් උයන දක්වා වූ මඟ රන් රිදී තොරණින්ද, විලඳ ආදියෙන්ද, කෙසෙල් ගස් හා පුන්කලස්වලින්ද, පහන්, සුවඳ දුම් හා ධජ පතාකවලින්ද හාත්පස අලංකාර කොට;

---

၃၂.

32.

---

တံ သတ္ထုဓာတုပရိပုဏ္ဏ သုဝဏ္ဏဒေါဏိံမလ္လာန မဂ္ဂပုရ မာဟရိယု’ဿဝေဟိ,သေတာတပတ္တလသိတေ သရဘာသနမှိမုတ္တာမဏီဟိ ခစိတေ တဟိ မပ္ပယိတွာ;

()

Shasthrun වහන්සේගේ ධාතූන්ගෙන් පිරුණු ඒ රන් දෝණාව මල්ල රජවරුන්ගේ ප්‍රධාන නුවරට මහත් උත්සවශ්‍රීයෙන් වැඩම කරවා, ශ්වේතච්ඡත්‍රයකින් බැබළෙන, මුතු මැණික් ඔබ්බවන ලද සිංහාසනයක් මත තැන්පත් කළහ.

---

၃၃.

33.

---

ကုမ္ဘေန ကုမ္ဘ မုပဟစ္စ ဂဠံ ဂဠေနစက္ကေန စက္က မုပဟစ္စ ဘုဇံ ဘုဇေန,ရက္ခံ ဝိဓာယ စတုရင်္ဂိနိယာ သမန္တာသေနာယ ဟေမကဝစေဟိ ဂဝစ္ဆိကံဝ;

()

රන් සන්නාහ ලෑ පිරිසෙන් යුතු සිව් රඟ සේනාව ලවා, එකිනෙකට ගැටෙන සේ කුම්භයෙන් කුම්භයද, ගෙලෙන් ගෙලද, රථ රෝදයෙන් රෝදයද, බාහුවෙන් බාහුවද ළං කොට තබමින්, දැලැසක් මෙන් හාත්පසින් දැඩි ආරක්ෂාවක් සැලසූහ.

---

၃၄.

34.

---

ကတွေဝမေဝ ဓနုရာဝရဏဉ္စ သတ္တိ-ဟတ္ထေဟိ ပဉ္ဇရ မနန္တဇိနဿဓာတူ,သမ္မာနယိံသု သုမဟိံသု သုသာဓုကီဠံကီဠိံသု သတ္တဒိဝသံ သဟနာဂရေဟိ;

()

මේ අයුරින්ම දුනු මණ්ඩලවලින්ද, අතින් ගත් හෙල්ලවලින්ද ධාතූන් වහන්සේලා වටා කූඩුවක් මෙන් ආවරණයක් සලසා, අනන්ත ජිනේන්ද්‍රයන් වහන්සේගේ ධාතූන් වහන්සේලාට සකස් කොට පූජා පවත්වමින් නුවර වැසියන් සමඟ සත් දිනක් මුළුල්ලේ මහත් උත්සව පැවැත්වූහ.

---

၃၅.

35.

---

သုတွာန ဘုပတိ တမတ္ထ မဇာတသတ္တုသတ္ထာဟိ ခတ္တိယကုလပ္ပဘဝေါ အဟမ္ပိ,သာရီရဘာဂ မရဟာမ မယမ္ပိ တသ္မာပါဟေသိ ဒူတ မထ မလ္လနရာဓိပါနံ;

()

ඒ පුවත ඇසූ අජාතසත්තු රජතුමා, "භාග්‍යවතුන් වහන්සේද ක්ෂත්‍රිය වංශිකයෙකි, මමද ක්ෂත්‍රිය වංශිකයෙක් වෙමි. එබැවින් අපිද ශාරීරික ධාතු කොටසක් ලැබීමට සුදුස්සෝ වෙමු" යි පවසා මල්ල රජවරුන් වෙත දූතයෙකු පිටත් කර හැරියේය.

---

၃၆.

36.

---

ဝေသာလိကာ ပစုရလိစ္ဆဝိဘုဘုဇာ စသကျာဓိပါ ကပိလဝတ္ထုပုရာဓိဝါသီ,ဘူပါ’လ္လကပ္ပဝိဇိတေ ဗုလယာစ ရာမ-ဂါမမှိ ကောလိယမဟီပတယော တထေဝ;

()

විශාලා මහනුවර බොහෝ ලිච්ඡවි රජවරුද, කිඹුල්වත් පුර වැසි ශාක්‍ය රජවරුද, අල්ලකප්ප රටෙහි බුලි රජවරුද, එමෙන්ම රාමග්‍රාමයේ කෝලිය රජවරුද;

---

၃၇.

37.

---

ယော ဝေဌဒီပနဂရေ ဓရဏီသုရော သောပါဝေယျကာ စ မဟိပါ ပဟိဏိံသု တေသံ;

ပစ္စေကဒူတပုရိသေ စတုရင်္ဂိနီဟိသေနာဟိ တေပိ နိဝုတာ’ဘိမုခီဘဝိံသု;

()

වේඨදීප นුවර බ්‍රාහ්මණයාද, පාවා නුවර මල්ල රජවරුද ඒ මල්ල රජවරුන් වෙත තම තමන්ගේ දූතයන් යැවූහ. ඔවුහුද සිව් රඟ සේනාවන් පිරිවරාගෙන එහි පැමිණියහ.

---

၃၈.

38.

---

အာဂမ္မ ယေန ဘဂဝါ သယမေဝ ဂါမ-က္ခေတ္တော’ပဝတ္တနဝနေ ပရိနိဗ္ဗုတော နော,ဒဿာမ နော’တိ ဇိနဓာတုလဝမ္ပိ မလ္လာပါဟေသု မုန္နတိမနာ ပဋိသာသနာနိ;

()

එවිට මානයෙන් උදම් වූ මල්ල රජවරු, "භාග්‍යවතුන් වහන්සේ පිරිනිවන් පෑවේ අපේම ගම් පියසෙහි වූ උපවත්තන සල් උයනේ බැවින්, අපි ජින ධාතූන්ගෙන් බිඳක් හෝ නොදෙන්නෙමු" යි පෙරළා පණිවිඩ යැවූහ.

---

၃၉.

39.

---

သာ ရာဇဓာနိ နိဇရာဇပုရက္ခတာဟိသင်္ဂါမသူရစတုရင်္ဂိနိဝါဟိနီဟိ,ယုဒ္ဓါယ ဗဒ္ဓကလဟာဟိ ခဏံဇဂါမဝေလာတိဝတ္တပလယမ္ဗုဓိနိဗ္ဗိသေသံ;

()

එම රාජධානිය, තම තමන්ගේ රජවරුන් පෙරටු කරගත්, යුදෙහි ශූර වූ සිව් රඟ සේනාවන්ගෙන්ද, යුද්ධයට සැරසුණු කලහකාරී ජනයාගෙන්ද පිරී ගොස්, සීමාව ඉක්මවා ගිය මහා ප්‍රලය සාගරයක් බඳු විය.

---

၄၀.

40.

---

ယော ဒေါဏဘုသုရသုဓီ ဘဝိ ဇမ္ဗုဒီပေရာဇူဟိ ပူဇိတပဒေါ သုနိသမ္မကာရီ,သော ဒေါဏဂဇ္ဇနမကာ ကပရိသံ ဝိနေန္တောဒွေဘာဏဝါရမိတ မာဟဝကေဠိသဇ္ဇံ;

()

දඹදිව රජුන්ගේ වැඳුම් පිදුම් ලැබූ, นුවණැති දෝණ නම් බ්‍රාහ්මණ තෙමේ යුද වැදීමට සැරසී සිටි ඒ පිරිස සන්සුන් කරමින්, භාණවාර දෙකක් පමණ වූ "දෝණ ගර්ජනාව" (ප්‍රකාශය) කළේය.

---

၄၁.

41.

---

သုတွာ’နုသာသန မထာစရိယဿ တဿသဗ္ဗေ သမဂ္ဂနိရတာ ဝသုဓာဓိနာထာ,အတ္ထာယ နော ဝိဘဇထာ’တိ သမေန တုမှေဓာတူန မဋ္ဌပဋိဝိံသက မဗြုဝိံသု;

()

ඒ ආචාර්යවරයාගේ අනුශාසනාව අසා සමඟියට පත් වූ සියලු රජවරු, "එසේ නම් අපගේ යහපත පිණිස ධාතූන් වහන්සේලා සමාන කොටස් අටකට බෙදා දෙන්න" යි පැවසූහ.

---

၄၂.

42.

---

ခီဏာသဝေါ ဟိ သရဘူ စိတကေန ဂီဝါ-ဓာတုံ သမာဟရိယ လောကဟိတာယ ယတ္ထ,လင်္ကာယ ဘာတိ မဟိယင်္ဂဏထူပရာဇာတသ္မိံ သမပ္ပယိ သုဘေ မဏိထူပဂဗ္ဘေ;

()

ලෝක සත්ත්වයාගේ හිතසුව පිණිස සරභූ නම් රහතන් වහන්සේ චිතකයෙන් ග්‍රීවා ධාතුව රැගෙන වැඩම කරවා, ලංකාද්වීපයේ මහියංගණ ස්තූප රාජයා බැබළෙන සුභදායක මැණික් ස්තූප ගර්භයෙහි තැන්පත් කළහ.

---

၄၃.

43.

---

ခေမဝှယော စိတကတော ဝသိ ဝါမဒါဌာ-ဓာတုံ သမဂ္ဂဟိယ’ ဒါသိ ကလိင်္ဂရညော,ဒေါဏောဒွိဇော ဘရိယ ဓာတုဝိဘာဂသဇ္ဇောဝေဌန္တရေ နိဒဟိ ဒက္ခိဏဒန္တဓာတုံ;

()

ඛේම නම් රහතන් වහන්සේ චිතකයෙන් වම් දළදා වහන්සේ රැගෙන කාලිංග රජුට දුන්හ. දෝණ බ්‍රාහ්මණයා ධාතු බෙදීමට සූදානම් වන අතරතුර දකුණු දළදා වහන්සේ තම හිස් ජටාව තුළ සඟවා ගත්තේය.

---

၄၄.

44.

---

ဒါဌံ ဇဋာရဇတစေတိယဂံ ဒွိဇဿတံ ဒက္ခိဏက္ခက မပါဟရိ ဒေဝရာဇာ,ဒေါဏော သုဝဏ္ဏမယဒေါဏိမဝါပုရိတွာတေသံ ဝိဘဇ္ဇ သမဘာဂမဒါသိဓာတု;

()

සුරෙන්ද්‍රයා (ශක්‍ර දේවේන්ද්‍රයා) බ්‍රාහ්මණයාගේ ජටාවෙහි තිබූ එම දළදා වහන්සේ සහ දකුණු අකු ධාතුන් වහන්සේවද එතැනින් රැගෙන ගියේය. ඉන්පසු දෝණ බ්‍රාහ්මණයා රන් දෝණාව විවෘත කොට ධාතූන් වහන්සේලා සමාන කොටස්වලට බෙදා ඔවුන්ට දුන්නේය.

---

၄၅.

45.

---

တေ ဘုဘုဇာ သကသကေဝိသယေ ဝိဓာယသမ္ပူဇယိံသု ဇိနဓာတုနိဓာနထူပေအင်္ဂါရ မာဟရိယ မောရိယခတ္တိယာ’ထဒေါဏောပိ ဟေမမယကုမ္ဘ မကံသု ထုပေ;

()

ඒ රජවරු තම තමන්ගේ රාජ්‍යයන්හි ජින ධාතූන් වහන්සේලා තැන්පත් කර ස්තූප කරවා වන්දනා කළහ. මෞර්ය වංශික ක්ෂත්‍රියයෝ චිතකයේ අඟුරු රැගෙන ගොස් අඟුරු ස්තූපයද, දෝණ බ්‍රාහ්මණයා රන් කුම්භය තැන්පත් කර කුම්භ ස්තූපයද කළහ.

---

၄၆.

46.

---

ဒိသွာန တဿပမဟာဝသိ တတ္ထတတ္ထဓာတွန္တရာယ မထ ဂဏှိယ ရာမဂါမေ,အညတြ ဒေါဏ မိတဓာတု မဇာတသတ္တု-ရညော ထိရံ နိဒဟိတုံ ပဒဒါသိ ဓာတု;

()

මහා කාශ්‍යප මහ රහතන් වහන්සේ අනාගතයේදී ධාතූන් වහන්සේලාට පැමිණිය හැකි අනතුර දැක, රාමග්‍රාමයේ ධාතූන් හැර සෙසු ස්ථානවලින් ධාතූන් වහන්සේලා එක් රැස් කොට, සුරක්ෂිතව තැන්පත් කරනු පිණිස අජාතසත්තු රජතුමාට ලබා දුන්හ.

---

၄၇.

47.

---

အဋ္ဌ’ဌ ဝဍ္ဎိတကရဏ္ဍကထူပဂဗ္ဘေပက္ခိပ္ပဘုမိပတိ ဓာတုမဟာနိဓာနံ,သော ထေရနာဂသရဏော ပဝိဓာသိ ဝါဠ-သံဃာဋယန္တ မိဟ ယောဇယိ ဒေဝရာဇာ;

()

ඒ මහරජතුමා ධාතුන් වහන්සේලා අට බැගින් වූ කරඬු හා ස්තූප ගර්භයන් තුළ බහා මහා ධාතු නිධානයක් කළේය. මහා කාශ්‍යප තෙරුන් වහන්සේගේ සහ දේවේන්ද්‍රයාගේ උපදෙස් පරිදි යන්ත්‍රගත දරුණු රැකවලුන් එහි ආරක්ෂාව සඳහා යොදවන ලදී.

---

၄၈.

48.

---

ရာဇာ အသောကဝိဒိတော သိရိဇမ္ဗုဒီပေတမှာ သမာဟရိယ သတ္ထု သရီရဓာတု,ကာရာပယီ စတုရသိတိသဟဿထူပေဓီမာ မဟိန္ဒဝသိ ဒီပမိမံ တဒါ’ပ;

()

සිරි ජම්බුද්වීපයෙහි අශෝක නමින් ප්‍රකට වූ රජතුමා එම මහා නිධානයෙන් ශාස්තෘන් වහන්සේගේ ශාරීරික ධාතූන් ගෙන අසූහාරදහසක් ස්තූප කරවූයේය. ඉන්පසු ප්‍රඥාවන්ත මහින්ද මහරහතන් වහන්සේ ලංකා ද්වීපයට වැඩම කළහ.

---

၄၉.

49.

---

ဒေဝါနမာဒိပိယတိဿနရာဓိပေနထူပေ ဝိဓာယ ဇိနဓာတစိဟပတ္တမတ္တာ,ဝိတ္ထာရိတာ ပဏိဟိတာ ဇယဗောဓိသာခါ-ဝါမေတရက္ခကသိလာမယပတ္တဓာတု;

()

දේවානම්පියතිස්ස මහ රජතුමා විසින් (ථූපාරාම ආදී) ස්තූප කරවා, ජින ධාතූන් වහන්සේලාද, ශ්‍රී මහා බෝධීන් වහන්සේගේ ජය ශ්‍රී මහා බෝධි ශාඛාවද මෙහි පිහිටුවන ලදී. තවද වම් අකු ධාතුව හා පාත්‍ර ධාතුවද මෙහි වැඩම කරවන ලදී.

---

၅၀.

50.

---

နတ္တာ ပန’ဿ အဘယော ဇလိတုဂ္ဂတေဇောယော ဒုဋ္ဌဂါမိနိ ရဏမ္ဗုဓိပါရဂါမီ,ရာဇာ’နုရာဓနဂရေ နဂရာဓိရာဇေကတွာန လင်္ကမကလင်္ကမကာသိရဇ္ဇံ;

()

උන්වහන්සේගේ මුණුපුරු වූ, දිලිසෙන තේජස් ඇති, සංග්‍රාම සාගරයෙන් එතෙර වූ දුටුගැමුණු රජතුමා අනුරාධපුර උත්තම නගරයෙහි සිට මුළු ලංකාද්වීපයම එක්සේසත් කොට රාජ්‍යය කළේය.

---

၅၁.

51.

---

လင်္ကင်္ဂနာယ ကုစမဏ္ဍလနိဗ္ဗိသေသံသောဝဏ္ဏမာလိ မတုလံ ရတနုဇ္ဇလန္တံ,သော ထုပရာဇ မကရိ ထိရ မပ္ပယိတွာဓာတုပ္ပဗန္ဓ မဘိနိမ္မိတဗုဒ္ဓရူပံ;

()

හෙතෙම ලංකා කාන්තාවගේ පියයුරු මණ්ඩලයක් බඳු වූ, රත්නයෙන් බැබළෙන, අසදෘශ වූ ස්වර්ණමාලි මහා සෑ රජුන් කරවා, එහි ධාතූන් වහන්සේලා හා මනාව නිර්මාණය කරන ලද බුද්ධ රූපයක්ද ස්ථිරව තැන්පත් කළේය.

---

၅၂.

52.

---

သာရီရိကေဟိ’တရထုပဝရေဟိ လင်္ကာ-ဘုမိတ္ထိ မောဠိမဏိ ကဉ္စနမာလိနာမသဂ္ဂါပဝဂ္ဂသုခဒေါ ဝရ ထူပရာဇာသော ယာဝ ဓာတုပရိနိဗ္ဗုတိယာ ဝိဘာတု;

()

ශාරීරික ධාතූන් වහන්සේලා තැන්පත් කර ඇති අනෙකුත් උතුම් ස්තූපයන් අභිබවා යන්නා වූ, ලක්පොළොව නමැති කාන්තාවගේ හිසෙහි පැළඳි කිරුළක් බඳු වූ, ස්වර්ග මෝක්ෂ සැපත ලබා දෙන්නා වූ ‘කංචනමාලී’ (රුවන්වැලිසෑය) නම් වූ ඒ උත්තම ස්තූප රාජයාණන් වහන්සේ ධාතු පරිනිර්වාණය දක්වාම බැබළෙත්වා!

---

၅၃.

53.

---

ဣဒ္ဓါနုဘာဝ မဓိကိစ္စ ဇိနဿ ဓာတု-ကာယော’ပဟာရရဟိတော ဂရုကာရဌာနံ,ပတွာ တဟိံတဟိ မထန္တရဓာနကာလေယော သင်္ကမိဿတိ’ဟ ကဉ္စနမာလိထုပံ;

()

ජිනරාජයාණන් වහන්සේගේ සෘද්ධි ප්‍රාතිහාර්යයන්ගේ ආනුභාවයෙන් යුත්, පූජා සත්කාරයන්ගෙන් තොරව ඒ ඒ තැන්වල ගෞරවාදරයට පාත්‍ර වී පැවති ඒ ධාතු සමූහය, (ශාසන) අතුරුදන් වන සමයෙහි ඒ ඒ ස්ථානවලින් මෙහි ඇති කංචනමාලී මහා ස්තූපයට වැඩම කරන්නේය.

---

၅၄.

54.

---

သော နာဂဒီပမုပဂမ္မ တတောဝိဓာတု-လောကာ စ နာဂဘဝနာ တိဒသာလယမှာ,နိက္ခမ္မ နိမ္မိတ နိရူပမဗုဒ္ဓရူပေါရာသိ ဘဝိဿတိ သုမဏ္ဍိတ ဗောဓိမဏ္ဍေ;

()

ඒ ධාතූන් වහන්සේලා නාගදීපයට වැඩම කර, එතැනින් මනුෂ්‍ය ලෝකයෙන් ද, නාග භවනින් ද, තව්තිසා දෙව්ලොවින් ද නික්මී අවුත්, මනාව සරසන ලද බෝධි මණ්ඩපයෙහි උපමා රහිත වූ, මවන ලද බුද්ධ රූපයකින් එක් රැස් වන්නාහ.

---

၅၅.

55.

---

ဗုဒ္ဓါနုဘာဝပဘဝါ’ဘိနဝဂ္ဂိဇာလာ-မာလာဟိ ပဇ္ဇလိတဓာတုမယတ္တဘာဝေ,တာဝါနု’မတ္တမပိ ဒိဿတိ နာဝသေသံကတွာန ဓာတုပရိနိဗ္ဗုတိ ဟေဿတေဝ;

()

බුද්ධානුභාවයෙන් හටගත් අභිනව ගිනිදැල් මාලාවන්ගෙන් ඒ ධාතුමය බුද්ධ ශරීරය දැවී යන කල්හි, අබ ඇටයක තරම් වූ හෝ කිසිදු ධාතු කොටසක් ඉතිරි නොවී පෙනෙන්නට තිබේ. මේ අයුරින් (ධාතූන් වහන්සේලාගේ) ධාතු පරිනිර්වාණය සිද්ධ වන්නේමය.

---

၅၆.

56.

---

ဗုဒ္ဓါပဒါန မရဟာဒိဂုဏဝဒါတံဘတျာ ပုနပ္ပုန မိမံ သရတံ သတံ ဘော,စိတ္တံ ကိလေသပရိယုဋ္ဌိတ မုဇ္ဇုဘူတံအဒ္ဓါ သုဓန္တကနကံဝ ဝိသုဒ္ဓိမေတိ;

()

පින්වත්නි, අර්හත් ආදී ගුණයන්ගෙන් පරිපූර්ණ වූ මේ බුද්ධාපදානය භක්තියෙන් යුතුව නැවත නැවතත් සිහිපත් කරන සත්පුරුෂයන්ගේ කෙලෙසුන්ගෙන් වෙලී තිබුණු සිත, මනාව පිරිසිදු කරන ලද රන් මෙන් ඒකාන්තයෙන්ම ඍජු බවටත්, පිරිසිදු බවටත් පත් වෙයි.

---

၅၇.

57.

---

စိတ္တောဇုတာယပိ ဝိတက္ကဝိစာရဓမ္မာဝတ္တန္တိ သတ္ထုဂုဏသဉ္စယဂေါစရာ’ထ,သံဇာယတေ ပဝုရပီတိ စ ကာယစိတ္တ-ပဿဒ္ဓိ နိဒ္ဒရထတာယ သုခံ သမာဓိ;

()

සිතේ ඍජු බව නිසාම, ශාස්තෘන් වහන්සේගේ අනන්ත ගුණ සමූහය අරමුණු කරගත් විතර්ක විචාර ධර්මයෝ උපදිති. ඉන්පසු මහත් වූ ප්‍රීතිය ද, කායික හා මානසික සංසිඳීම ද උපදින අතර, ක්ලමථයක් (විඩාවක්) නොමැති බැවින් සුඛය හා සමාධිය ද ඇති වෙයි.

---

၅၈.

58.

---

ဂမ္ဘီရတာယ တဒဓီနဂုဏဏ္ဏဝဿနိဒ္ဓုတနီဝရဏတော ပဝိဝေကဘူတံ,ဆာယေထ ဈာနမုပစာရ မထာ’ဓိဂစ္ဆေတပ္ပာဒကံ အရိယမ္ဂ ဖခလဉ္စ ယောဂီ;

()

ඒ බුදුගුණ නමැති සාගරයේ ඇති ගැඹුරු බව නිසාම, නීවරණයන් ප්‍රහීණ වීමෙන් විවේකී බවට පත් වූ සිතැති යෝගී තැනැත්තේ උපචාර සමාධිය හෝ ධ්‍යානය ලබා ගන්නේය. එසේම එය පදනම් කරගෙන ආර්ය මාර්ගය හා ඵලය ද අවබෝධ කරගන්නේය.

---

၅၉.

59.

---

တဿာ’တိစာရုစရိတဿရဏာနုယုတ္တောဟောတေဝဝ သတ္ထရိ သဂါရဝသပက္ပတိဿော,သဒ္ဓိန္ဒြိယာဒိ ပရိဏာမဂတော’ဓိဂစ္ဆေပီတိပ္ပမောဒဗဟုလော ကုသလော’ဘိသန္ဒံ;

()

ඒ භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ අතිශයින්ම සුන්දර වූ චරිතාපදානය සිහිපත් කිරීමෙහි යෙදෙන තැනැත්තේ ශාස්තෘන් වහන්සේ කෙරෙහි අතිශයින්ම ගෞරව සම්ප්‍රයුක්ත හා යටහත් පහත් වෙයි. ඔහු ශ්‍රද්ධින්ද්‍රිය ආදී ඉන්ද්‍රියයන් මුහුකුරා යාමෙන්, ප්‍රීති ප්‍රමෝදයෙන් පිරී ගියේ, කුසල් දහම්හි අභිවෘද්ධිය ලබා ගන්නේය.

---

၆၀.

60.

---

သတ္ထုဿ စေတိယဃရံဝ တဒတ္တဘာဝေါပူဇာရဟော စ ဘယဘေရဝဒုက္ခသယှော,လဇ္ဇိ စ ဘီရု လဘတေ သဟဝါသသညံသဂ္ဂါပဝဂ္ဂဝိဘဝဿ ဘဝေယျ ဘာဂီ;

()

ඔහුගේ එම ආත්මභාවය ශාස්තෘන් වහන්සේගේ චෛත්‍ය ගෘහයක් බඳු වෙයි. පිදීමට සුදුස්සෙක් ද, භය භේරවයන් හා දුක් ඉවසන්නෙක් ද වෙයි. පාපයට ලැජ්ජා ඇතිව, පාපයට බිය ඇතිව, බුදුරජාණන් වහන්සේ සමඟ වෙසෙන්නාක් බඳු හැඟීමක් ලබන ඔහු, ස්වර්ග මෝක්ෂ සම්පත්තියෙහි කොටස්කරුවෙකු ද වන්නේය.

---

၆၁.

61.

---

လင်္ကာယ လက္ခပတိဂါမဝရမှိ ခေတ္တာ-ရာမာဓိပေန ဂုဏဘုသဏဘုသိတေန,ဝိချာတနိမ္မလယသောဝိသရေန ဝလ္လိ-ဂါမုဗ္ဘဝေန ပရိသာဝစရက္ခမေန;

()

ශ්‍රී ලංකාද්වීපයේ ලක්ඛපති (ලක්ෂපති) නම් උතුම් ග්‍රාමයෙහි කෙත් වතු හා ආරාමයන්ට අධිපති වූ, ගුණාභරණයෙන් සැරසුණු, පිරිසිදු කීර්තියෙන් හා විශාරදත්වයෙන් ප්‍රසිද්ධ වූ, වල්ලිගාමයෙන් (වැලිගමෙන්) උපත ලැබූ, සභා මධ්‍යයෙහි හැසිරීමට දක්ෂ වූ;

---

၆၂.

62.

---

ထေရေနု’ပါယစတုရေန ဘဒတ္တသံဃာ-နန္ဒာဘိဓေန ဂရုနာ ဂရုဘာဝဂေန,သိဿောရသော’ပနယနေန နိဇံဝ နေတ္တံရက္ခံ ဝိဓာယ မဘိဝုဒ္ဓိယ မပ္ပိတော ယော;

()

උපක්‍රමශීලී වූ ද, ගෞරවනීය වූ ද, භදන්ත ‘සංඝානන්ද’ යන නාමයෙන් යුත්, තමන්ගේම ඇසක් මෙන් (ශිෂ්‍යයා) ආරක්ෂා කොට, ඔහුගේ අභිවෘද්ධිය උදෙසා කැප කරමින් ළයට ගත් ශිෂ්‍යයෙකු ලෙස තබා ගත්තා වූ ඒ ගුරු දේවයන් වහන්සේ විසින්;

---

၆၃.

63.

---

ယော ဇီဝိတမ္ပိ နိရပေက္ခိယ တမ္ဗပဏ္ဏီ-ဒီပံ တိဝါရ မဝတိဏ္ဏ မိမံ ဝသီဟိ,မုတ္တာမဏီဟိ ခစိတေန နမဟဂ္ဃသိဒ္ဓဂီ-စင်္ဂေါဋကေန မဟိတုံ ဇိနဒန္တဓာတုံ;

()

යමෙක් තමාගේ ජීවිතය කෙරෙහි ද අපේක්ෂාවක් නොතබා, මුතු මැණික් ඔබ්බවන ලද, අතිශය වටිනා සිද්ධිදායක කරඬුවකින් ජින දන්ත ධාතූන් වහන්සේ පිදීම පිණිස, සංවරශීලී තපස්වීන් වහන්සේලා සමඟ ලක්දිවට තෙවරක්ම පැමිණියේද;

---

၆၄.

64.

---

သိက္ခာဂရုံ ဝဇိရနာမ ဝိဟာရသာမိံရာဇာဓိရာဇဂုရုလဉ္ဆဓရံ ယတိန္ဒံ,ကတွာနု’ပဇ္ဈမုပသမ္ပာဒမာပ ဓမ္မ-မဇ္ဈေတု မောတရိယ ရမ္မမရမ္မရဋ္ဌံ;

()

ශික්ෂාවන්හි ගරු කරන්නා වූ, ‘වජිර’ නම් විහාරාධිපති වූ, රාජාධිරාජගුරු යන නාම මුද්‍රාව දැරූ ඒ යතිවරයාණන් වහන්සේ උපාධ්‍යායයන් වහන්සේ කොට උපසම්පදාව ලබා, රමණීය වූ අරමණ (බුරුම) දේශයට වැඩම කර ධර්මය හදාරා;

---

၆၅.

65.

---

သံဝဍ္ဎိတံ ပိတုပဒါဓိဂတေန မေဏ္ဍုနရညာ ပသီဒိယ ကုသဂ္ဂဓိယာ သကာယ,သိဿံ အသေသပရိယတ္တိဓရဿ ဉေယျ-ဓမ္မာဘိဝံသဝိဒိတဿ’ပိ သံဃရညော;

()

තම පියාණන්ගේ තනතුරට පත් වූ මින්දොන් රජතුමා විසින් තමන්ගේ තීක්ෂණ බුද්ධිය නිසාම පහදවා ගත්තා වූ ද, සකල පර්යාප්ති ධර්මය දැරූ, ‘ඥෙය්‍යධම්මාභිවංශ’ නමින් ප්‍රකට වූ සංඝරාජයන් වහන්සේගේ ශිෂ්‍යයා වූ ද;

---

၆၆.

66.

---

သံဇယုတ္တဘာဏကကုမာရဘိဝံသနာမံရာဇာဓိရာဇဂရုလဉ္ဆဓရံ သုဓီရံ,ထေရာသဘံ သုပဋိပတ္တိဂရုံ ဂရုံ ယောနိဿာယ ဓမ္မဝိနယေ ပဋုတံ ဇဂါမ;

()

‘සංජයුත්තභාණක කුමාරාභිවංශ’ යන නාමය දැරූ, රාජාධිරාජගුරු මුද්‍රාවෙන් පිදුම් ලැබූ, මහා ප්‍රඥාවන්ත වූ, සුපටිපන්න ගුණයෙන් අගතැන්පත් වූ, ගෞරවනීය ස්ථවිර ශ්‍රේෂ්ඨයන් වහන්සේ ඇසුරු කරමින් ධර්ම විනයෙහි නිපුණත්වයට පත් වූයේද;

---

၆၇.

67.

---

လက္ခီသရေ မောရဋုနာမပုရေ သုရမ္မေဇာတေန ဣဿရဇနာယနနမှိ ဇာတျာ,ဝဿဋ္ဌတိံသပရိမာဏဝယောဂုဏေနပါသာဏဒူရပုရဂေါစရဂါမိကေန;

()

රමණීය වූ මොරටුව නම් පුරවරයේ, ශ්‍රේෂ්ඨ වංශවත් පවුලක උපත ලබා, වයසින් තිස්අටක් වූ ද, ගල්කිස්ස නගරය නිපුණ ගෝචර ග්‍රාමයක් කොට ඇත්තා වූ;

---

၆၈.

68.

---

တေနာ’ဘယာဒိကရုဏာရတနာဘိဓာနာ-ရာမာဓိပေန ဂဏွာစကာဘာဝဂေန,သံသုဒ္ဓဗုဒ္ဓဂုဏာဒီပနတပ္ပရေနသံသာရသာဂရသမုတ္တရဏာသယေန;

()

අභය කරුණාරත්න නමැති ආරාමාධිපති වූ ද, ගණවාචක (ධර්ම දේශක) ධුරය දැරූ ද, පිරිසිදු බුදුගුණ ප්‍රකාශ කිරීමෙහි ඇලුම් කළා වූ ද, සංසාර සාගරයෙන් එතෙර වීමේ අභිලාෂය ඇත්තා වූ ද;

---

၆၉.

69.

---

ပီတိပ္ပမောဒဇနနံ သမဏေန မေဓာ-နန္ဒာဘိဓေန ကဝိနာ ကဝိကုဉ္ဇရာနံ,အာဒိစ္စဗန္ဓုဇိနရာဇဂုဏပ္ပဗန္ဓ-သုဒ္ဓါပဒါနပရိဒီပကထာသရီရံ;

()

මහා කවීන් අතර හස්තිරාජයෙකු බඳු වූ, ‘මේධානන්ද’ නම් වූ ශ්‍රමණයාණන් වහන්සේ විසින් ප්‍රීති ප්‍රමෝදය ජනනය කරවන්නා වූ, ආදිච්චබන්ධු වූ ජිනරාජයාණන් වහන්සේගේ ගුණ සමූහය හා පිරිසිදු ජීවිත කතාව විස්තර කරන;

---

၇၀.

70.

---

သဒ္ဒါနုသာသနိ’တိဟာသနိဃဏ္ဋုဆန္ဒော-လင်္ကာရသာရ မဘိဓမ္မကထာဂဘီရံ,သဂ္ဂါပဝဂ္ဂသုခဒံ သမတိံသသဂ္ဂံဝျာချာသမေတ မနုရူပ ပဒပ္ပယောဂံ;

()

ව්‍යවහාරික භාෂා ශාස්ත්‍ර, ඉතිහාස, නිඝණ්ඩු, ඡන්දස් හා අලංකාරයන්ගේ සාරය ඇතුළත් වූ, ගැඹුරු අභිධර්ම කථාවලින් යුක්ත වූ, ස්වර්ග මෝක්ෂ සැපත ලබා දෙන්නා වූ, පරිච්ඡේද තිහකින් (සර්ග තිහකින්) සමන්විත වූ, ව්‍යාඛ්‍යාන සහිත වූ ද, සුදුසු පද යෝජනා ඇති;

---

၇၁.

71.

---

ဒွိသဟဿဗန္ဓသမာကုလံ ဇိနဝံသဒီပမနာကုလံရစိတံ သမာပ သမာပနံ ပရမံပဗန္ဓသိရောမဏိံ,သုဘမာဃမာသိကဝါသရေ နိရုပဒ္ဒဝေန တထာဂတေပရိနိဗ္ဗုတေ ဒွိသဟဿသဋ္ဌိစတုဿတောဒယဟာယတေ;

()

ගාථා දෙදහසකින් සමන්විත වූ ද, කිසිදු අවුලකින් තොර වූ ද, උත්තම ග්‍රන්ථ කිරුළක් බඳු වූ ද මෙම ‘ජිනවංශදීපය’ ලියා නිම කරන ලද්දේ, තථාගතයන් වහන්සේගේ පරිනිර්වාණයෙන් වර්ෂ දෙදහස් හාරසිය හැටක් (2460) සපිරුණු සුබ වූ මාඝ මාසයේ දිනකදීය.

---

ဣတိ မေဓာနန္ဒာဘိဓာနေန ယတိနာ ဝိရစိတေ သကလကဝိဇန ဟဒယာနန္ဒဒါန နိဒါနေ ဇိနဝံသဒီပေ သန္တိကေနိဒါနေ ဘဂဝတော ဓာတုပရိနိဗ္ဗာနပ္ပဝတ္တိပရိဒီပေါ တိံသတိမောသဂ္ဂေါ.

සියලු කවීන්ගේ හදවත් ප්‍රීතියට පත් කරන, මේධානන්ද නම් යතිවරයාණන් වහන්සේ විසින් රචිත ‘ජිනවංශදීපය’ ග්‍රන්ථයේ සන්තිකේනිදානයෙහි, භාග්‍යවතුන් වහන්සේගේ ධාතු පරිනිර්වාණ ප්‍රවෘත්තිය දක්වන තිස්වන සර්ගය මෙසේ නිමා වේ.

---

သာတိရေကော သန္တိကေနိဒါနဘာဂေါ တတိယော.

අතිරේකයන් සහිත වූ තෙවන සන්තිකේනිදාන භාගය මෙයින් නිමාවේ.