1 นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส
Verehrung dem Erhabenen, dem Würdigen, dem vollkommen Selbst-Erwachten.
จูฬคนฺถวํสปาฬิ
Die kleine Chronik der Texte (Cūḷaganthavaṃsa)
๑. ปิฏกตฺตยปริจฺเฉโท
1. Die Einteilung der drei Körbe (Piṭakattayapariccheda)
นมสฺเสตฺวาน สมฺพุทฺธํ, อคฺควํสวรํวรํ;
นตฺวาน ธมฺมํ พุทฺธชํ, สงฺฆญฺจาปินิรงฺคณํ.
Nachdem ich dem vollkommen Erwachten, dem Allerhöchsten der edlen Ahnenreihe, meine Ehrerbietung erwiesen habe, und nachdem ich mich vor der vom Buddha geborenen Lehre sowie vor der makellosen Gemeinschaft verneigt habe,
คนฺถวํสมฺปิ นิสฺสาย, คนฺถวํสํ ปกถิสฺสํ;
ติเปฏกสมาหารํ, สาธุนํ ชงฺฆทาสกํ.
werde ich, mich auf die Chronik der Texte stützend, die Chronik der Texte darlegen, welche eine Zusammenfassung des Tipiṭaka ist und den Guten als treuer Wegbegleiter dient.
วิมติโนทนมารมฺภํ, ตํ เม สุณาถ สาธโว;
สพฺพมฺปิ พุทฺธวจนํ, วิมุตฺติ จ สเหตุกํ.
Als Werk zur Vertreibung der Zweifel – hört mir zu, ihr Guten! – das gesamte Buddhawort, samt der Befreiung und ihrer Ursache.
โหติ เอกวิธํเยว, ติวิธํ ปิฏเกน จ;
ตญฺจ สพฺพมฺปิ เกวลํ, ปญฺจวิธํ นิกายโต.
Es ist fürwahr von einerlei Art, dreifach nach Körben (Piṭaka) und all dieses gänzlich fünffach nach Sammlungen (Nikāya).
องฺคโต จ นววิธํ, ธมฺมกฺขนฺธคณนโต;
จตุราสีติ สหสฺส, ธมฺมกฺขนฺธปเภทนนฺติ.
Und neunfach nach Gliedern (Aṅga) und nach der Zählung der Lehr-Einheiten (Dhammakkhandha): vierundachtzigtausend Abteilungen von Lehr-Einheiten.
กถํ ปิฏกโต ปิฏกญฺหิ ติวิธํ โหติ?
Wie verhält es sich nach Körben? Der Korb ist in der Tat dreifach.
วินยปิฏกํ, อภิธมฺมปิฏกํ สุตฺตนฺตปิฏกนฺติ. ตตฺถ กตมํ วินย ปิฏกํ? ปาราชิกกณฺฑํ, ปาจิตฺติยกณฺฑํ, มหาวคฺคกณฺฑํ, จุลฺลวคฺคกณฺฑํ, ปริวารกณฺฑนฺติ. อิมานิ กณฺฑานิ วินยปิฏกํ นาม.
Der Korb der Ordensregeln (Vinayapiṭaka), der Korb der höheren Lehre (Abhidhammapiṭaka) und der Korb der Lehrreden (Suttantapiṭaka). Was ist darin der Korb der Ordensregeln? Das Buch über die schwersten Vergehen (Pārājikakaṇḍa), das Buch über die Sühnevergehen (Pācittiyakaṇḍa), das Buch der großen Abteilung (Mahāvaggakaṇḍa), das Buch der kleinen Abteilung (Cullavaggakaṇḍa) und das Buch des Anhangs (Parivārakaṇḍa). Diese Bücher werden der Korb der Ordensregeln genannt.
กตมํ อภิธมฺมปิฏกํ? ธมฺมสงฺคณี-ปกรณํ, วิภงฺค-ปกรณํ, ธาตุกถา-ปกรณํ, ปุคฺคลปญฺญตฺติ-ปกรณํ, กถาวตฺถุ-ปกรณํ, ยมก-ปกรณํ, ปฏฺฐาน-ปกรณนฺติ. อิมานิ สตฺต ปกรณานิ อภิธมฺมปิฏกํ นาม. กตมํ สุตฺตนฺตปิฏกํ? สีลกฺขนฺธวคฺคาทิกํ, อวเสสํ พุทฺธวจนํ สุตฺตนฺตปิฏกํ นาม.
Was ist der Korb der höheren Lehre (Abhidhammapiṭaka)? Das Buch 'Einteilung der Phänomene' (Dhammasaṅgaṇī-pakaraṇa), das Buch 'Analysen' (Vibhaṅga-pakaraṇa), das Buch 'Diskussion über die Elemente' (Dhātukathā-pakaraṇa), das Buch 'Beschreibung der Personen' (Puggalapaññatti-pakaraṇa), das Buch 'Streitpunkte' (Kathāvatthu-pakaraṇa), das Buch 'Die Paare' (Yamaka-pakaraṇa) und das Buch 'Die Bedingungsbeziehungen' (Paṭṭhāna-pakaraṇa). Diese sieben Bücher werden Korb der höheren Lehre genannt. Was ist der Korb der Lehrreden (Suttantapiṭaka)? Beginnend mit der Abteilung über die Tugendgruppe (Sīlakkhandhavagga), wird das übrige Buddhawort Korb der Lehrreden genannt.
กถํ นิกายโต? นิกายา ปญฺจ วิธา โหนฺติ. ทีฆนิกาโย, มชฺฌิมนิกาโย, สํยุตฺตนิกาโย, องฺคุตฺตรนิกาโย, ขุทฺทกนิกาโยติ.
Wie verhält es sich nach Sammlungen (Nikāya)? Die Sammlungen sind fünffach: die Längere Sammlung (Dīghanikāya), die Mittlere Sammlung (Majjhimanikāya), die Gruppierte Sammlung (Saṃyuttanikāya), die Angereihte Sammlung (Aṅguttaranikāya) und die Kleine Sammlung (Khuddakanikāya).
ตตฺถ กตโม ทีฆ-นิกาโย? สีลกฺขนฺธวคฺโค, มหาวคฺโค, ปาถิกวคฺโคติ, อิเม ตโย วคฺคา ทีฆนิกาโย นาม. อิเมสุ ตีสุ วคฺเคสุ, จตุตึส วคฺคานิ จ โหนฺติ. [จตุตึเสว สุตฺตนฺตา, สีลกฺขนฺธวคฺคาทิกา, ยสฺส ภวนฺติ โส เยว ทีฆนิกาย นาม โหติ.]
Was ist darin die Längere Sammlung (Dīghanikāya)? Die Abteilung über die Tugendgruppe (Sīlakkhandhavaggo), die Große Abteilung (Mahāvaggo) und die Pāthika-Abteilung (Pāthikavaggo) – diese drei Abteilungen werden Dīghanikāya genannt. In diesen drei Abteilungen gibt es vierunddreißig [Lehrreden]. [Genau vierunddreißig Lehrreden, beginnend mit der Abteilung über die Tugendgruppe, sind darin enthalten; was diese besitzt, das eben wird Dīghanikāya genannt.]
กตโม มชฺฌิมนิกาโย? มูลปณฺณาโส, มชฺฌิมปณฺณาโส, อุปริปณฺณาโสติ, อิเม ตโย ปณฺณาสา มชฺฌิมนิกาโย นาม. อิเมสุ ตีสุ ปณฺณาเสสุ ทฺเวปญฺญาสาธิก-สุตฺต-สตานิ โหนฺติ [ทิยฑฺฒสตสุตฺตนฺตา, ทฺวิ สุตฺตํ ยสฺส สนฺติโส, มชฺฌิมนิกาโย นาโม มูลปณฺณาสมาทิ โหติ.]
Was ist die Mittlere Sammlung (Majjhimanikāya)? Die ersten fünfzig (Mūlapaṇṇāso), die mittleren fünfzig (Majjhimapaṇṇāso) und die oberen fünfzig (Uparipaṇṇāso) – diese drei Fünfzigergruppen werden Majjhimanikāya genannt. In diesen drei Fünfzigergruppen gibt es einhundertzweiundfünfzig Lehrreden. [Einhundertundzweiundfünfzig Lehrreden sind darin vorhanden; was mit der ersten Fünfzigergruppe beginnt, das wird Majjhimanikāya genannt.]
กตโม สํยุตฺตนิกาโย? สคาถาวคฺโค, นิทานวคฺโค, ขนฺธกวคฺโค, สฬายตนวคฺโค, มหาวคฺโคติ, อิเม ปญฺจ วคฺคา สํยุตฺตนิกาโย นาม. อิเมสุ ปญฺจสุ วคฺเคสุ ทฺวาสฏฺฐิสุตฺตสตฺตสตาธิกสตฺต-สุตฺตสหสฺสานิ โหนฺติ. [ทฺวาสฏฺฐิ-สตฺต-สตานิ, สตฺตสหสฺสกานิ จ.] สุตฺตานิ ยสฺส โหนฺติ โส, สคาถาทิกวคฺคโก, สํยุตฺตนิกาโย นาโม เวทิตพฺโพ จ วิญฺญูนาติ.
Was ist die Gruppierte Sammlung (Saṃyuttanikāya)? Die Abteilung mit Versen (Sagāthāvaggo), die Abteilung der Ursachen (Nidānavaggo), die Abteilung der Daseinsgruppen (Khandhakavaggo), die Abteilung der sechs Sinnesgebiete (Saḷāyatanavaggo) und die Große Abteilung (Mahāvaggo) – diese fūnf Abteilungen werden Saṃyuttanikāya genannt. In diesen fūnf Abteilungen gibt es siebentausendsiebenhundertzweiundsechzig Lehrreden. [Siebentausend und siebenhundertzweiundsechzig Lehrreden.] Was diese Lehrreden besitzt, beginnend mit der Abteilung mit Versen, das soll von den Weisen als Saṃyuttanikāya verstanden werden.
กตโม องฺคุตฺตรนิกาโย? เอกฺกนิปาโต, ทุกฺกนิปาโต, ติกฺกนิปาโต, จตุกฺกนิปาโต, ปญฺจกนิปาโต, ฉกฺกนิปาโต, สตฺตกนิปาโต, อฏฺฐกนิปาโต, นวกนิปาโต, ทสกนิปาโต, เอกาทสนิปาโตติ, อิเม เอกาทส นิปาตา องฺคุตฺตรนิกาโย นาม. อิเมสุ เอกาทส นิปาเตสุ สตฺต-ปญฺญาส-ปญฺจ-สตาธิกนว-สุตฺต-สหสฺสานิ โหนฺติ. [นวสุตฺตสหสฺสานิ, ปญฺจสตมตฺตานิ จ, สตฺตปญฺญาสาธิกานิ, สุตฺตานิ ยสฺส โหนฺติ โส, องฺคุตฺตรนิกาโยติ, เอกฺกนิปาตกาทิโกติ.]
Was ist die Angereihte Sammlung (Aṅguttaranikāya)? Das Einer-Buch (Ekkanipāto), das Zweier-Buch (Dukkanipāto), das Dreier-Buch (Tikkanipāto), das Vierer-Buch (Catukkanipāto), das Fünfer-Buch (Pañcakanipāto), das Sechser-Buch (Chakkanipāto), das Siebener-Buch (Sattakanipāto), das Achter-Buch (Aṭṭhakanipāto), das Neuner-Buch (Navakanipāto), das Zehner-Buch (Dasakanipāto) und das Elfer-Buch (Ekādasanipāto) – diese elf Bücher werden Aṅguttaranikāya genannt. In diesen elf Büchern gibt es neuntausendfünfhundertsiebenundfünfzig Lehrreden. [Neuntausend Lehrreden und rund fünfhundert, vermehrt um siebenundfünfzig; was diese Lehrreden besitzt, beginnend mit dem Einer-Buch, das ist als Aṅguttaranikāya bekannt.]
กตโม ขุทฺทกนิกาโย? ขุทฺทกปาโฐ, ธมฺมปทํ, อุทานํ, อิติวุตฺตกํ, สุตฺตนิปาโต, วิมานวตฺถุ, เปตวตฺถุ, เถรกถา, เถรีกถา, ชาตกํ, มหานิทฺเทโส, ปฏิสมฺภิทามคฺโค, อปทานํ, พุทฺธวํโส, จริยาปิฏกํ, วินยปิฏกํ, อภิธมฺมปิฏกนฺติ. อิเมสุ สตฺตรสสุ คนฺเถสุ อเนกานิ สุตฺต-สหสฺสานิ โหนฺติ. [อเนกานิ สุตฺต-สหสฺสานิ, นิทฺทิฏฺฐานิ มเหสินา, นิกาเย ปญฺจเม อิเม, ขุทฺทเก อิติ วิสุเตติ.]
Was ist die Kleine Sammlung (Khuddakanikāya)? Die kurzen Stücke (Khuddakapāṭho), die Worte der Lehre (Dhammapadaṃ), die feierlichen Aussprüche (Udānaṃ), das 'So wurde es gesagt' (Itivuttakaṃ), die Sammlung der Lehrreden (Suttanipāto), die Geschichten von den Götterpalästen (Vimānavatthu), die Geschichten von den Hungergeistern (Petavatthu), die Erzählungen der Älteren (Therakathā), die Erzählungen der Älterinnen (Therīkathā), die Wiedergeburtsgeschichten (Jātakaṃ), die große Worterklärung (Mahāniddeso), der Weg der Analyse (Paṭisambhidāmaggo), die Lebensbeschreibungen (Apadānaṃ), die Chronik der Buddhas (Buddhavaṃso), der Korb der Verhaltensweisen (Cariyāpiṭakaṃ), der Korb der Ordensregeln (Vinayapiṭakaṃ) und der Korb der höheren Lehre (Abhidhammapiṭakaṃ). In diesen siebzehn Werken gibt es viele tausend Lehrreden. [Viele tausend Lehrreden wurden vom Großen Seher verkündet; in dieser fünften Sammlung, die als die Kleine (Khuddaka) bekannt ist.]
กถํ องฺคโต องฺคหิ นว วิธํ โหติ? สุตฺตํ, เคยฺยํ, เวยฺยากรณํ, คาถา, อุทานํ, อิติวุตฺตกํ, ชาตกํ, อพฺภุตธมฺมํ, เวทลฺลนฺติ, นวปฺปเภทํ โหติ. ตตฺถ อุภโต วิภงฺคนิทฺเทสขนฺธกปริวารา, สุตฺตนิปาเต, มงฺคลสุตฺต, รตนสุตฺต, ตุวฏฺฏกสุตฺตานิ. อญฺญมฺปิ สุตฺตนามกํ ตถาคตวจนํ, สุตฺตนฺติ เวทิตพฺพํ. สพฺพํ สคาถกํ เคยฺยนฺติ เวทิตพฺพํ. วิเสสนสํยุตฺตเก สกโลปิ สคาถกวคฺโค, สกลํ อภิธมฺมปิฏกํ นิคาถกญฺจ สุตฺตยญฺจ อญฺญมฺปิ อฏฺฐหิ องฺเคหิ อสงฺคหิตํ พุทฺธวจนํ ตํ เวยฺยากรณนฺติ เวทิตพฺพํ. ธมฺมปทํ, เถรกถา, เถรีกถา, สุตฺตนิปาเต, โน สุตฺตนามิกา สุทฺธิกคาถา, คาถาติ เวทิตพฺพา. โสมนสฺส ญาณมยิกคาถา ปฏิก-สํยุตฺตา ทฺเว อสีติสุตฺตนฺตา อุทานนฺติ เวทิตพฺพา. วุตฺตญฺเหตํ ภควตาติอาทินยปฺปวตฺตา ทสุตฺตรสตสุตฺตนฺตา, อิติวุตฺตกนฺติ เวทิตพฺพา. อปณฺณกชาตกาทีนิ ปญฺญาสาทิกานิ. ปญฺจชาตกสตานิ, ชาตกนฺติ เวทิตพฺพํ. จตฺตาโร เม ภิกฺขเว อจฺฉริยา อภูตธมฺมา, อานนฺเทติอาทินยปฺปวตฺตา สพฺเพปิ อจฺฉริย อภูตธมฺมปฏิสํยุตฺตา สุตฺตนฺตา อภูตธมฺมนฺติ เวทิตพฺพา. จุลฺลเวทลฺล, มหาเวทลฺล, สมฺมาทิฏฺฐิ, สกฺกปญฺห, สงฺขารภาชนิย, มหาปุณฺณมสุตฺตนฺตาทโย สพฺเพปิ เวทญฺจ ตุฏฺฐิญฺจ ลทฺธา [ปุจฺฉ] ลทฺธา ปุจฺฉิตสุตฺตนฺตา, เวทลฺลนฺติ เวทิตพฺพา. กตมานิ จตุราสีติ ธมฺมกฺขนฺธสหสฺสานิ ทุชานานิ, จตุราสีติ ธมฺมกฺขนฺธสหสฺสานิ สเจ วิตฺถาเรน กถิสฺสํ อติปปญฺโจ ภวิสฺสติ. ตสฺมา นย วเสน กถิสฺสามิ. เอกํ วตฺถุ, เอโก ธมฺมกฺขนฺโธ, เอกํ นิทานํ เอโก ธมฺมกฺขนฺโธ, เอกํ ปญฺหา ปุจฺฉนฺตํ เอโก ธมฺมกฺขนฺโธ, เอกํ ปญฺหา วิสชฺชนํ เอโก ธมฺมกฺขนฺโธ, จตุราสีติ ธมฺมกฺขนฺธสหสฺสานิ เกน ภาสิตานิ, กตฺถ ภาสิตานิ, กทา ภาสิตานิ, กมารพฺภ ภาสิตานิ, กิมตฺถํ ภาสิตานิ, เกน ธาริตานิ, เกนาภตานิ, กิมตฺถํ ปริยาปุณิตพฺพานิ. ตตฺรายํ วิสชฺชนา, เกน ภาสิตานีติ? พุทฺธานุ พุทฺเธหิ ภาสิตานิ. กตฺถ ภาสิตานีติ? เทเวสุ จ มานุสฺเสสุ จ, ภาสิตานิ. กทา ภาสิตานีติ? ภควโต ธรมานกาเล เจว ปจฺฉิมกาเล จ ภาสิตานิ. กตมารพฺภ ภาสิตานีติ? ปญฺจวคฺคิยาทิเก เวเนยฺย พนฺธเว อารพฺภ ภาสิตานีติ. กิมตฺถํ ภาสิตานีติ? ติวชฺชญฺจ อวชฺชญฺจ ญตฺวา วชฺชํ ปหาย อวชฺเช ปฏิปตฺติตฺวา นิพฺพานปริยนฺเต. ทิฏฺฐ-ธมฺมิกสมฺปรายิกตฺเถ สมฺปาปุณิตุํ.
Wie ist es nach seinen Gliedern neunfach gegliedert? Es ist neunfach unterteilt in: Lehrrede (Sutta), Deklamation (Geyya), Erläuterung (Veyyākaraṇa), Strophen (Gāthā), Feierliche Aussprüche (Udāna), Wie-es-gesagt-wurde (Itivuttaka), Geburtsgeschichten (Jātaka), Wunderbare Phänomene (Abbhutadhamma) und Analysen (Vedalla). Darunter sind die beiden Vibhaṅgas, die Erklärungen (Niddesa), die Abschnitte (Khandhaka) und das Beiwerk (Parivāra) sowie im Suttanipāta das Maṅgala-Sutta, das Ratana-Sutta und das Tuvaṭṭaka-Sutta zu verstehen. Auch jedes andere Wort des Vollendeten, das den Namen „Sutta“ trägt, ist als Lehrrede (Sutta) zu verstehen. Alles, was mit Strophen versehen ist, ist als Deklamation (Geyya) zu verstehen. Die gesamte Strophen-Abteilung (Sagāthāvagga) im Saṃyuttanikāya, der gesamte Abhidhammapiṭaka, das, was keine Strophen enthält, sowie das sonstige Wort des Buddha, das nicht in den anderen acht Gliedern enthalten ist, ist als Erläuterung (Veyyākaraṇa) zu verstehen. Das Dhammapada, die Theragāthā, die Therīgāthā und jene reinen Strophen im Suttanipāta, die nicht den Namen „Sutta“ tragen, sind als Strophen (Gāthā) zu verstehen. Die zweiundachtzig Lehrreden, die mit Strophen voller Freude und Erkenntnis verbunden sind, sind als Feierliche Aussprüche (Udāna) zu verstehen. Die einhundertzehn Lehrreden, die mit der Formel „Dies wurde in der Tat vom Erhabenen gesagt“ beginnen, sind als Wie-es-gesagt-wurde (Itivuttaka) zu verstehen. Die fünfhundert Geburtsgeschichten, beginnend mit dem Apaṇṇaka-Jātaka und den anderen in den fünfzig Abschnitten, sind als Geburtsgeschichten (Jātaka) zu verstehen. Alle jene Lehrreden, die mit außergewöhnlichen und wunderbaren Phänomenen zu tun haben, wie jene, die beginnen mit „Diese vier wunderbaren und erstaunlichen Dinge, ihr Mönche, gibt es an Ānanda...“, sind als Wunderbare Phänomene (Abbhutadhamma) zu verstehen. Die Lehrreden wie das Culla-Vedalla, das Mahā-Vedalla, das Sammādiṭṭhi-Sutta, das Sakkapañha-Sutta, das Saṅkhārabhājaniya-Sutta, das Mahāpuṇṇama-Sutta und alle anderen Lehrreden, in denen durch Fragen und Antworten Wissen und Freude erlangt werden, sind als Analysen (Vedalla) zu verstehen. Welches sind die vierundachtzigtausend Lehrabschnitte, die schwer zu erkennen sind? Wenn ich diese vierundachtzigtausend Lehrabschnitte im Detail erklären würde, gäbe es eine allzu große Weitschweifigkeit. Daher werde ich sie gemäß der Methode erklären. Eine Begebenheit ist ein Lehrabschnitt; ein Anlass ist ein Lehrabschnitt; eine gestellte Frage ist ein Lehrabschnitt; die Beantwortung einer Frage ist ein Lehrabschnitt. Von wem wurden die vierundachtzigtausend Lehrabschnitte verkündet, wo wurden sie verkündet, wann wurden sie verkündet, in Bezug auf wen wurden sie verkündet, zu welchem Zweck wurden sie verkündet, von wem wurden sie bewahrt, von wem wurden sie überliefert, und zu welchem Zweck sollten sie gelernt werden? Hier ist die Antwort darauf: Von wem wurden sie verkündet? Sie wurden von den Buddhas und den nachfolgenden Erleuchteten verkündet. Wo wurden sie verkündet? Unter Göttern und Menschen wurden sie verkündet. Wann wurden sie verkündet? Zu Lebzeiten des Erhabenen sowie auch in der späteren Zeit wurden sie verkündet. In Bezug auf wen wurden sie verkündet? Sie wurden in Bezug auf die zu bekehrenden Gefährten verkündet, beginnend mit der Gruppe der fünf Mönche. Zu welchem Zweck wurden sie verkündet? Damit man das Tadelnswerte und das Untadelige erkennt, das Tadelnswerte aufgibt, sich im Untadeligen übt, um schließlich das Nibbāna zu erreichen und das Wohl im gegenwärtigen und im zukünftigen Leben zu erlangen.
เกน ธาริตานีติ? อนุพุทฺเธหิ เจว สิสฺสานุสิสฺเสหิ จ ธาริตานิ. เกนา ภตานีติ? อาจริย ปรํปเรหิ อาภตานิ. กิมตฺถํ ปริยาปุณิตพฺพานีติ? วชฺชญฺจ อวชฺชญฺจ ญตฺวา วชฺชํ ปหาย อวชฺเช ปฏิปตฺติตฺวา นิพฺพานปริยนฺเต ทิฏฺฐธมฺมิกสมฺปรายิกตฺเถ, สํปาปุณิตุํ, ยเทวํ ตาย นิพฺพานปริยนฺเต ทิฏฺฐธมฺมิกสมฺปรายิกตฺเถ สาธิกานิ โหนฺติ. เตว ตตฺถ เกหิ อปฺปมตฺเตน ปริยาปุณิตพฺพานิ ธาเรตพฺพานิ ธาเรตพฺพานิ วาเจตพฺพานิ สชฺฌายํ กาตพฺพานีติ [อิติ จุลฺลคนฺถวํเส ปิฏกตฺตย ทีปโก นาม ปฐโม ปริจฺเฉโท.]
Von wem wurden sie bewahrt? Sie wurden sowohl von den nachfolgenden Erleuchteten als auch von der Nachfolge der Schüler und deren Schülern bewahrt. Von wem wurden sie überliefert? Sie wurden durch die Nachfolge der Lehrer überliefert. Zu welchem Zweck sollten sie gelernt werden? Damit man das Tadelnswerte und das Untadelige erkennt, das Tadelnswerte aufgibt, sich im Untadeligen übt, um schließlich das Nibbāna zu erreichen und das Wohl im gegenwärtigen und im zukünftigen Leben zu erlangen; da sie auf diese Weise dazu führen, das Wohl im gegenwärtigen und im zukünftigen Leben bis hin zum Nibbāna zu verwirklichen. Daher sollten sie dort von jenen mit Eifer gelernt, bewahrt, bewahrt, gelehrt und rezitiert werden. [So endet das erste Kapitel namens „Die Erläuterung der drei Körbe“ in der Kleinen Chronik der literarischen Werke (Cullaganthavaṃsa).]
๒. คนฺถการกาจริย-ปริจฺเฉโท
2. Das Kapitel über die Lehrer, die Verfasser von Werken waren
อาจริโย ปน อตฺถิ. โปราณาจริยา อตฺถิ, อฏฺฐกถาจริยา อตฺถิ, คนฺถการกาจริยา อตฺถิ, ติวิธนามิกาจริยา. กตเม โปราณาจริยา? ปฐมสงฺคายนายํ ปญฺจสตา ขีณาสวา ปญฺจนฺนํ นิกายานํ นามญฺจ อตฺถญฺจ อธิปฺปายญฺจ ยทญฺจ พฺยญฺชน โสธนญฺจ อวเสสํ กิจฺจํ กรึสุ. ทุติยสงฺคายนายํ สตฺตสตา ขีณาสวา เตสํเยว สทฺทตฺถาทิกํ กิจฺจํ ปุน กรึสุ. ตติยสงฺคายนายํ สหสฺสมตฺตา ขีณาสวา เตสํเยว สทฺทตฺถาทิกํ กิจฺจํ ปุน กรึสุ. อิจฺเจวํ ทฺเวสตาธิกา ทฺเวสหสฺส ขีณาสวา มหากจฺจายนํ ฐเปตฺวา อวเสสา โปราณาจริยา นาม. เย โปราณาจริยา เตเยว อฏฺฐกถาจริยา นาม. กตเม คนฺถการกาจริยา? มหาอฏฺฐกถิกาเปภทอเนกาจริยา คนฺถการกาจริยา นาม. กตเม ติวิธ นามาจริยา มหากจฺจายโน ติวิธนามํ. กตเม คนฺถา มหากจฺจายเนน กตา? กจฺจายนคนฺโถ, มหานิรุตฺติคนฺโถ, จุลฺลนิรุตฺติคนฺโถ, ยมกคนฺโถ, เนตฺติคนฺโถ, เปฏโกปเทสคนฺโถติ, อิเม ฉ คนฺถา มหากจฺจายเนน กตา. กตเม อเนกาจริเยน กตา คนฺถา? มหาปจฺจริกาจริโย มหาปจฺจริยํ นาม คนฺถํ อกาสิ. มหากุรุนฺทิกาจริโย กุรุนฺทิ นาม คนฺถํ อกาสิ. อญฺญตโร อาจริโย มหาปจฺจริย คนฺถสฺส อฏฺฐกถํ อกาสิ. อญฺญตโร อาจริโย กุรุนฺทิ คนฺถสฺส อฏฺฐกถํ อกาสิ, มหาพุทฺธโฆสา นามจริโย วิสุทฺธิมคฺโค ทีฆนิกายสฺส สุมงฺคลวิลาสนิ นาม อฏฺฐกถา, มชฺฌิมนิกายสฺส ปปญฺจสูทนี นาม อฏฺฐกถา, สํยุตฺตนิกายสฺส สารตฺถปฺปกาสินี นาม อฏฺฐกถา, องฺคุตฺตรนิกายสฺส มโนรถปูรณี นาม อฏฺฐกถา, ปญฺจวินย คนฺถานํ สมนฺตปาสาทิกา นาม อฏฺฐกถา, สตฺตนฺนํ อภิธมฺมคนฺถานํ ปรมตฺถกถา นาม อฏฺฐกถา, ปาติโมกฺข สํขาตาย มาติกาย กงฺขาวิตรณีติ วิสุทฺธิ นาม อฏฺฐกถา, ธมฺมปทสฺส อฏฺฐกถา, ชาตกสฺส อฏฺฐกถา, ขุทฺทกปาฐสฺส อฏฺฐกถา, สุตฺตนิปาตสฺส อฏฺฐกถา, อปทานสฺส อฏฺฐกถาติ, อิเม เตรส คนฺเถ อกาสิ. พุทฺธทตฺโตนามาจริโย วินย วินิจฺฉโย, อุตฺตรวินิจฺฉโย, อภิธมฺมาวตาโร, พุทฺธวํสสฺส มธุรตฺถวิลาสินี นาม อฏฺฐกถาติ, อิเม จตฺตาโร คนฺเถ อกาสิ. อานนฺโทนามาจริยา สตฺตาภิธมฺมคนฺถฏฺฐกถาย มูฏีกํ นาม ฏีกํ อกาสิ. ธมฺมปาลาจริโย เนตฺติปฺปกรณฏฺฐกถา, อิติวุตฺตกฏฺฐกถา, อุทานฏฺฐกถา, จริยาปิฏกฏฺฐกถา, เถรกถฏฺฐกถา, เถรีกถฏฺฐกถา, วิมานวตฺถุสฺส วิมลวิลาสินิ นาม อฏฺฐกถา, เปตวตฺถุสฺส วิมลวิลาสินิ นาม อฏฺฐกถา, วิสุทฺธิมคฺคสฺส ปรมตฺถมญฺชูสา นาม ฏีกา, ทีฆนิกายสฺส อฏฺฐกถาทีนํ จตุนฺนํ อฏฺฐกถานํ ลีนตฺถปฺปกาสนิ นาม ฏีกา, ชาตกฏฺฐกถาย ลีนตฺถปฺปกาสนิ นาม ฏีกา, เนตฺติปกรณฏฺฐกถาย ฏีกา, พุทฺธวํสฏฺฐกถาย ปรมตฺถทีปนี นาม ฏีกา, อภิธมฺมฏฺฐกถายฏีกา ลีนตฺถวณฺณนา นาม อนุฏีกาติ อิเม จุทฺทส มตฺเต คนฺเถ อกาสิ.
Es gibt jedoch Lehrer. Es gibt die alten Lehrer (Porāṇācariyā), es gibt die Lehrer der Kommentare (Aṭṭhakathācariyā), es gibt die Lehrer, die Verfasser von Büchern sind (Ganthakārakācariyā), und die Lehrer mit dreifachem Namen (Tividhanāmikācariyā). Wer sind die alten Lehrer? Beim ersten Konzil verrichteten fünfhundert Triebversiegte (Khīṇāsavā) das Werk des Bereinigens von Namen, Bedeutung, Absicht, Formulierung und Buchstaben der fünf Nikāyas sowie die übrigen Aufgaben. Beim zweiten Konzil verrichteten siebenhundert Triebversiegte erneut das Werk, das die Bedeutung der Wörter und so weiter eben jener betrifft. Beim dritten Konzil verrichteten etwa tausend Triebversiegte erneut das Werk, das die Bedeutung der Wörter und so weiter eben jener betrifft. Somit werden diese zweitausendzweihundert Triebversiegten, ausgenommen Mahākaccāyana, die alten Lehrer genannt. Diejenigen, die die alten Lehrer sind, sind eben auch die Lehrer der Kommentare. Wer sind die Lehrer, die Verfasser von Büchern sind? Die Verfasser des Mahā-Aṭṭhakathā, Pebhada und zahlreiche andere Lehrer werden als die Verfasser von Büchern bezeichnet. Wer sind die Lehrer mit dem dreifachen Namen? Mahākaccāyana ist derjenige mit dem dreifachen Namen. Welche Bücher wurden von Mahākaccāyana verfasst? Das Kaccāyana-Buch, das Mahānirutti-Buch, das Cullanirutti-Buch, das Yamaka-Buch, das Netti-Buch und das Peṭakopadesa-Buch – diese sechs Bücher wurden von Mahākaccāyana verfasst. Welche Bücher wurden von verschiedenen anderen Lehrern verfasst? Der Lehrer der Mahāpaccarī verfasste das Buch namens Mahāpaccarī. Der Lehrer der Mahākurundī verfasste das Buch namens Kurundī. Ein gewisser Lehrer verfasste den Kommentar zum Mahāpaccarī-Buch. Ein gewisser Lehrer verfasste den Kommentar zum Kurundī-Buch. Der namhafte Lehrer Mahābuddhaghosa verfasste diese dreizehn Bücher: den Visuddhimagga, den Kommentar zum Dīghanikāya namens Sumaṅgalavilāsinī, den Kommentar zum Majjhimanikāya namens Papañcasūdanī, den Kommentar zum Saṃyuttanikāya namens Sāratthappakāsinī, den Kommentar zum Aṅguttaranikāya namens Manorathapūraṇī, den Kommentar zu den fünf Vinaya-Büchern namens Samantapāsādikā, den Kommentar zu den sieben Abhidhamma-Büchern namens Paramatthakathā, den Kommentar namens Kaṅkhāvitaraṇī (auch bekannt als Visuddhi) zur Mātikā, die als Pātimokkha bezeichnet wird, den Kommentar zum Dhammapada, den Kommentar zum Jātaka, den Kommentar zum Khuddakapāṭha, den Kommentar zum Suttanipāta und den Kommentar zum Apadāna. Der Lehrer namens Buddhadatta verfasste diese vier Bücher: den Vinayavinicchaya, den Uttaravinicchaya, den Abhidhammāvatāra und den Kommentar zum Buddhavaṃsa namens Madhuratthavilāsinī. Der Lehrer namens Ānanda verfasste den Unterkommentar namens Mūlaṭīkā zum Kommentar der sieben Abhidhamma-Bücher. Der Lehrer Dhammapāla verfasste diese ungefähr vierzehn Bücher: den Kommentar zum Netti-Pakaraṇa, den Kommentar zum Itivuttaka, den Kommentar zum Udāna, den Kommentar zum Cariyāpiṭaka, den Kommentar zum Theragāthā, den Kommentar zum Therīgāthā, den Kommentar zum Vimānavatthu namens Vimalavilāsinī, den Kommentar zum Petavatthu namens Vimalavilāsinī, den Unterkommentar zum Visuddhimagga namens Paramatthamañjūsā, den Unterkommentar zu den vier Kommentaren wie dem Kommentar zum Dīghanikāya namens Līnatthappakāsinī, den Unterkommentar zum Jātaka-Kommentar namens Līnatthappakāsinī, den Unterkommentar zum Kommentar des Netti-Pakaraṇa, den Unterkommentar zum Buddhavaṃsa-Kommentar namens Paramatthadīpanī und den ergänzenden Unterkommentar (Anuṭīkā) zum Abhidhamma-Kommentar namens Līnatthavaṇṇanā.
ทฺเว ปุพฺพาจริยานามา จริยานิรุตฺติ มญฺชูสํ นาม จุลฺลนิรุตฺติ ฏีกญฺจ มหานิรุตฺติ สงฺเขปญฺจ อกํสุ. มหาวชิรพุทฺธินามาจริโย วินยคณฺฐินาม ปกรณํ อกาสิ. ทีปงฺกรสงฺขาโต วิมลพุทฺธิ นามาจริโย มุขมตฺตทีปนี นามกํ นฺยาสปฺปกรณํ อกาสิ. จุลฺลวชิรพุทฺธิ นามาจริโย อตฺถพฺยาขฺยานํ นาม ปกรณํ อกาสิ.
Zwei frühere Lehrer verfassten den Unterkommentar zum Cullanirutti namens Niruttimañjūsā und die Zusammenfassung des Mahānirutti. Der Lehrer namens Mahāvajirabuddhi verfasste das Werk namens Vinayagaṇṭhi. Der auch als Dīpaṅkara bekannte Lehrer namens Vimalabuddhi verfasste das Nyāsa-Werk namens Mukhamattadīpanī. Der Lehrer namens Cullavajirabuddhi verfasste das Werk namens Atthabyākhyāna.
ทีปงฺกโร นามาจริโย รูปสิทฺธิ ปกรณํ, รูปสิทฺธิ ฏีกํ, สมฺปปญฺจ สุตฺตญฺเจติ ติวิธํ ปกรณํ อกาสิ. อานนฺทาจริยสฺส เชฏฺฐสิสฺโส ธมฺมปาโล นามาจริโย สจฺจสงฺเขปํ นาม ปกรณํ อกาสิ. กสฺสโป นามาจริโย โมหวิจฺเฉทนี, วิมติจฺเฉทนี, ทสพุทฺธวํโส, อนาคตวํโสติ, จตุวิธํ ปกรณํ อกาสิ.
Der Lehrer namens Dīpaṅkara verfasste das dreifache Werk: das Rūpasiddhi-Werk, den Rūpasiddhi-Unterkommentar und das Sampapañcasutta. Der älteste Schüler des Lehrers Ānanda, ein Lehrer namens Dhammapāla, verfasste das Werk namens Saccasaṅkhepa. Der Lehrer namens Kassapa verfasste das vierfache Werk: die Mohavicchedanī, die Vimaticchedanī, das Dasabuddhavaṃsa und das Anāgatavaṃsa.
มหานาโม นามาจริโย, สทฺธมฺมปกาสนี นาม ปฏิสมฺภิทามคฺคสฺส อฏฺฐกถํ อกาสิ. ทีปวํโส, ถูปวํโส, โพธิวํโส, จูลวํโส, มหาวํโส, ปฏิสมฺภิทามคฺคฏฺฐกถา คณฺฐิ เจติ อิเม ฉ คนฺถา มหานามาจริ วิสุํ วิสุํ กตา.
Der Lehrer namens Mahānāma verfasste den Kommentar zum Paṭisambhidāmagga namens Saddhammapakāsanī. Das Dīpavaṃsa, das Thūpavaṃsa, das Bodhivaṃsa, das Cūlavaṃsa, das Mahāvaṃsa und das Paṭisambhidāmagga-Aṭṭhakathā-Gaṇṭhi – diese sechs Bücher wurden vom Lehrer Mahānāma einzeln verfasst.
นโว มหานาโม นามาจริโย นวํ มหาวํส นาม ปกรณํ อกาสิ. อุปเสโน นามาจริโย สทฺธมฺมปชฺโชติกํ นาม มหานิทฺเทสสฺส อฏฺฐกถํ อกาสิ. โมคฺคลาโน นามาจริโย โมคฺคลานพฺยากรณํ นาม ปกรณํ อกาสิ. สงฺฆรกฺขิโต นามาจริโย, สุโพธาลงฺการํ นาม ปกรณํ อกาสิ. วุตฺโตทยกาโร นามาจริโย วุตฺโตทยํ นาม ปกรณํ อกาสิ. ธมฺมสิริ นามาจริโย ขุทฺทกสิกฺขํ นาม ปกรณํ อกาสิ. ปุราณขุทฺทสิกฺขาย ฏีกา, มูลสิกฺขา เจติ, อิเม ทฺเว คนฺถา ทฺเวหาจริเยหิ วิสุํ วิสุํ กตา.
Der neuere Lehrer namens Mahānāma verfasste das Werk namens Neues Mahāvaṃsa. Der Lehrer namens Upasena verfasste den Kommentar zum Mahāniddesa namens Saddhammapajjotikā. Der Lehrer namens Moggalāna verfasste das grammatikalische Werk namens Moggalāna-Byākaraṇa. Der Lehrer namens Saṅgharakkhita verfasste das Werk namens Subodhālaṅkāra. Der Lehrer Vuttodayakāra verfasste das Werk namens Vuttodaya. Der Lehrer namens Dhammasiri verfasste das Werk namens Khuddasikkhā. Der Unterkommentar zur alten Khuddasikkhā und das Mūlasikkhā – diese zwei Bücher wurden von zwei Lehrern einzeln verfasst.
อนุรุทฺโธ นามาจริโย ปรมตฺถวินิจฺฉยํ, นามรูปปริจฺเฉทํ, อภิธมฺมตฺถสงฺคหํ เจติ ติวิธํ ปกรณํ อกาสิ. เขโม นามาจริโย เขมํ นาม ปกรณํ อกาสิ. สาริปุตฺโต นามาจริโย วินยฏฺฐกถาย สารตฺถทีปนี นาม ฏีกํ; วินยสงฺคหปกรณํ, วินยสงฺคหสฺสฏีกํ; องฺคุตฺตรฏฺฐกถาย สารตฺถมญฺชูสํ นาม นวํ ฏีกํ; ปญฺจิกา ฏีกญฺเจติ, อิเม ปญฺจ คนฺเถ อกาสิ. พุทฺธนาโค นามาจริโย วินยตฺถมญฺชูสํ นาม กงฺขาวิตรณียา ฏีกํ อกาสิ. นโว โมคฺคลาโน นามาจริโย อภิธานปฺปทีปิกํ นาม ปกรณํ อกาสิ. วาจิสฺสโร นามาจริโย มหาสามิ นาม สุโพธาลงฺการสฺส ฏีกา, วุตฺโตทย วิวรณํ, สุมงฺคลปฺปสาทนิ นาม ขุทฺทสิกฺขาย ฏีกา; สมฺพนฺธจินฺตา, สมฺพนฺธจินฺตาย ฏีกา; พาลาวตาโร, โมคฺคลานพฺยากรณสฺส ปญฺจิกาย ฏีกา; โยควินิจฺฉโย, วินยวินิจฺฉยสฺส ฏีกา, อุตฺตรวินิจฺฉยสฺส ฏีกา, นามรูป-ปริจฺเฉทสฺส วิภาโค, สทฺทตฺถสฺส ปทรูปวิภาวนํ; เขมสฺส ปกรณสฺส ฏีกา, สีมาลงฺกาโร, มูลสิกฺขาย ฏีกา, รูปวิภาโค, ปจฺจยสงฺคโห, สจฺจสงฺเขปสฺส ฏีกา เจติ, อิเม อฏฺฐารส คนฺเถ อกาสิ.
Der Lehrer namens Anuruddha verfasste eine dreifache Abhandlung: den Paramatthavinicchaya, den Nāmarūpapariccheda und den Abhidhammatthasaṅgaha. Der Lehrer namens Khema verfasste die Abhandlung namens Khema. Der Lehrer namens Sāriputta verfasste diese fünf Bücher: den Unterkommentar zum Vinaya-Kommentar namens Sāratthadīpanī, die Vinayasaṅgaha-Abhandlung, den Unterkommentar zum Vinayasaṅgaha, den neuen Unterkommentar zum Aṅguttara-Kommentar namens Sāratthamañjūsā und den Pañcikā-Unterkommentar. Der Lehrer namens Buddhanāga verfasste den Unterkommentar zur Kaṅkhāvitaraṇī namens Vinayatthamañjūsā. Der jüngere Lehrer namens Moggalāna verfasste die Abhandlung namens Abhidhānappadīpikā. Der Lehrer namens Vācissara verfasste diese achtzehn Bücher: den Unterkommentar zum Subodhālaṅkāra namens Mahāsāmi, die Vuttodaya-Erklärung, den Unterkommentar zur Khuddasikkhā namens Sumaṅgalappasādanī, die Sambandhacintā, den Unterkommentar zur Sambandhacintā, den Bālāvatāra, den Unterkommentar zur Pañcikā der Moggalāna-Grammatik, den Yogavinicchaya, den Unterkommentar zum Vinayavinicchaya, den Unterkommentar zum Uttaravinicchaya, die Aufteilung des Nāmarūpapariccheda, die Erklärung der Wortformen der Wortbedeutung (Saddatthapadarūpavibhāvana), den Unterkommentar zur Abhandlung des Khema, den Sīmālaṅkāra, den Unterkommentar zur Mūlasikkhā, den Rūpavibhāga, den Paccayasaṅgaha und den Unterkommentar zum Saccasaṅkhepa.
สุมงฺคโล นามาจริโย อภิธมฺมาวตารสฺสฏีกํ, อภิธมฺมตฺถสงฺคหสฺสฏีกญฺจ ทุวิธํ ปกรณํ อกาสิ. พุทฺธปิโย นามาจริโย สารตฺถสงฺคหํ นาม ปกรณํ อกาสิ. ธมฺมกิตฺติ นามาจริโย ทนฺตธาตุ ปกรณํ อกาสิ. เมธงฺกโร นามาจริโย ชินจริตํ นาม ปกรณํ อกาสิ. พุทฺธรกฺขิโต นามาจริโย ชินลงฺการํ, ชินลงฺการสฺส ฏีกญฺจาติ ทุวิธํ ปกรณํ อกาสิ. อุปติสฺโส นามาจริโย อนาคตวํสสฺส อฏฺฐกถํ อกาสิ.
Der Lehrer namens Sumaṅgala verfasste eine zweifache Abhandlung: den Unterkommentar zum Abhidhammāvatāra und den Unterkommentar zum Abhidhammatthasaṅgaha. Der Lehrer namens Buddhapiya verfasste die Abhandlung namens Sāratthasaṅgaha. Der Lehrer namens Dhammakitti verfasste die Abhandlung über die Zahnreliquie. Der Lehrer namens Medhaṅkara verfasste die Abhandlung namens Jinacarita. Der Lehrer namens Buddharakkhita verfasste eine zweifache Abhandlung: den Jinalaṅkāra und den Unterkommentar zum Jinalaṅkāra. Der Lehrer namens Upatissa verfasste den Kommentar zum Anāgatavaṃsa.
กงฺขาวิตรณียา ลีนตฺถปฺปกาสินิ, นิสนฺเทโห, ธมฺมานุสารณี, เญยฺยาสนฺตติ, เญยฺยาสนฺตติยา ฏีกา, สุมตาทาวตาโร, โลกปญฺญตฺติ ปกรณํ, ตถาคตุปฺปตฺติ ปกรณํ, นลาฏธาตุ วณฺณนา, สีหฬวตฺถุ, ธมฺมทีปโก, ปฏิปตฺติสงฺคโห, วิสุทฺธิมคฺคณฺฐิ, อภิธมฺมคณฺฐิ, เนตฺติปกรณคณฺฐิ, วิสุทฺธิมคฺคจุลฺลนวฏีกา, โสตพฺพมาลินี, ปสาทชนนี, โอกาสโลโก, สุโพธาลงฺการสฺส นว ฏีกา เจติ, อิเม วีสติ คนฺถา วีสตาจริเยหิ วิสุํ วิสุํ กตา.
Diese zwanzig Bücher wurden von zwanzig verschiedenen Lehrern jeweils einzeln verfasst: der Unterkommentar zur Kaṅkhāvitaraṇī namens Līnatthappakāsinī, der Nisandeha, die Dhammānusāraṇī, die Ñeyyāsantati, der Unterkommentar zur Ñeyyāsantati, der Sumatādāvatāra, die Lokapaññatti-Abhandlung, die Tathāgatuppatti-Abhandlung, die Beschreibung der Stirnbeinreliquie (Nalāṭadhātuvaṇṇanā), das Sīhaḷavatthu, der Dhammadīpako, der Paṭipattisaṅgaha, der Visuddhimaggagaṇṭhi, der Abhidhammagaṇṭhi, der Nettipakaraṇagaṇṭhi, der kleine neue Unterkommentar zum Visuddhimagga (Visuddhimaggacullanavaṭīkā), die Sotabbamālinī, die Pasādajananī, der Okāsaloko und der neue Unterkommentar zum Subodhālaṅkāra.
สทฺธมฺมสิริ นามาจริโย สทฺทตฺถเภทจินฺตา นาม ปกรณํ อกาสิ. เทโว นามาจริโย สุมน กูฏวณฺณนํ นาม ปกรณํ อกาสิ. จุลฺลพุทฺธโฆโส นามาจริโย โสตตฺถกินิทานํ นาม ปกรณํ อกาสิ. รฏฺฐปาโล นามาจริโย มธุรสงฺคาหณีกิตฺติ นาม ปกรณํ อกาสิ. สุภูตจนฺโท นามาจริโย ลิงฺคตฺถวิวรณ-ปกรณํ อกาสิ. อคฺควํโส นามาจริโย สทฺทนีติ ปกรณํ นาม อกาสิ. วชิรพุทฺธิ นามาจริโย มหาฏีกํ นาม นฺยาสปกรณฏีกํ อกาสิ. คุณสาคโร นามาจริโย มุขมตฺตสารํ, มุขมตฺตสารสฺส ฏีกญฺจ ทุวิธํ ปกรณํ อกาสิ. อภโย นามาจริโย สทฺทตฺถเภทจินฺตาย มหาฏีกํ อกาสิ. ญาณสาคโร นามาจริโย ลิงฺคตฺถวิวรณปฺปกาสนํ นาม ปกรณํ อกาสิ. อญฺญตโร อาจริโย คูฬตฺถฏีกํ, พาลปฺปโพธนญฺจ ทุวิธํ ปกรณํ อกาสิ. อญฺญตโร อาจริโย สทฺทตฺถ-เภทจินฺตาย มชฺฌิมฏีกํ อกาสิ. อุตฺตโม นามาจริโย พาลาวตารฏีกํ, ลิงฺคตฺถวิวรณฏีกญฺจ ทุวิธํ ปกรณํ อกาสิ. อญฺญตโร อาจริโย สทฺทตฺถเภทจินฺตาย นว-ฏีกํ อกาสิ. เอโก อมจฺโจ อภิธานปฺปทีปิกายฏีกํ, คณฺฐิปกรณสฺส ทณฺฑีปฺปกรณสฺส มาคธภูตํ ฏีกํ, โกลทฺธชนสฺส สกฏภาสาย กตฏีกญฺจ ติวิธํ ปกรณํ อกาสิ. ธมฺมเสนาปติ นามาจริโย การิกํ, เอติมาสปิทีปนี, มโนหารญฺจ ติวิธํ ปกรณํ อกาสิ. อญฺญตโร อาจริโย การิกาย ฏีกํ อกาสิ. อญฺญตโร อาจริโย เอติมาสปิทีปิกาย ฏีกํ อกาสิ.
Der Lehrer namens Saddhammasiri verfasste die Abhandlung namens Saddatthabhedacintā. Der Lehrer namens Deva verfasste die Abhandlung namens Sumanakūṭavaṇṇanā. Der Lehrer namens Cullabuddhaghosa verfasste die Abhandlung namens Sotatthakīnidāna. Der Lehrer namens Raṭṭhapāla verfasste die Abhandlung namens Madhurasaṅgāhaṇīkitti. Der Lehrer namens Subhūtacanda verfasste die Liṅgatthavivaraṇa-Abhandlung. Der Lehrer namens Aggavaṃsa verfasste die Abhandlung namens Saddanīti. Der Lehrer namens Vajirabuddhi verfasste den großen Unterkommentar namens Nyāsapakaraṇa-Unterkommentar (Nyāsapakaraṇaṭīkā). Der Lehrer namens Guṇasāgara verfasste eine zweifache Abhandlung: den Mukhamattasāra und den Unterkommentar zum Mukhamattasāra. Der Lehrer namens Abhaya verfasste den großen Unterkommentar zur Saddatthabhedacintā. Der Lehrer namens Ñāṇasāgara verfasste die Abhandlung namens Liṅgatthavivaraṇappakāsana. Ein anderer Lehrer verfasste eine zweifache Abhandlung: den Gūḷattha-Unterkommentar und das Bālappabodhana. Ein anderer Lehrer verfasste den mittleren Unterkommentar zur Saddatthabhedacintā. Der Lehrer namens Uttama verfasste eine zweifache Abhandlung: den Unterkommentar zum Bālāvatāra und den Unterkommentar zum Liṅgatthavivaraṇa. Ein anderer Lehrer verfasste den neuen Unterkommentar zur Saddatthabhedacintā. Ein Minister verfasste eine dreifache Abhandlung: den Unterkommentar zur Abhidhānappadīpikā, den in der Māgadhī-Sprache verfassten Unterkommentar zur Gaṇṭhi-Abhandlung und zur Daṇḍī-Abhandlung, und den in Sanskrit (Sakaṭabhāsā) verfassten Unterkommentar für das Volk von Koladdha. Der Lehrer namens Dhammasenāpati verfasste eine dreifache Abhandlung: die Kārikā, die Etimāsapidīpanī und das Manohāra. Ein anderer Lehrer verfasste den Unterkommentar zur Kārikā. Ein anderer Lehrer verfasste den Unterkommentar zur Etimāsapidīpikā.
อญฺญตโร อาจริโย สทฺทพินฺทุ นาม ปกรณํ อกาสิ. สทฺธมฺมคุรุ นามาจริโย สทฺทวุตฺติปฺปกาสกํ นาม ปกรณํ อกาสิ. สาริปุตฺโต นามาจริโย สทฺทวุตฺติปฺปกาสกสฺส ฏีกํ อกาสิ. อญฺญตโร อาจริโย กจฺจายนสารํ นาม ปกรณํ กจฺจายนสารสฺส ฏีกญฺจ ทุวิธํ ปกรณํ อกาสิ. นโว เมธงฺกโร นามาจริโย โลกทีปกสารํ นาม ปกรณํ อกาสิ. อคฺคปณฺฑิโต นามาจริโย โลกุปฺปตฺติ นาม ปกรณํ อกาสิ. จีวโร นามาจริโย ชงฺฆทาสกสฺส ฏีกํ อกาสิ. มาติกตฺถทีปนี, อภิธมฺมตฺถสงฺคหวณฺณนา, สีมาลงฺการสฺสฏีกา, วินยสมุฏฺฐานทีปนี ฏีกา, คณฺฐิ สาโร, ปฏฺฐานคณนา นโย, สุตฺตนิทฺเทโส, ปาติโมกฺโข, เจติ, อิเม อฏฺฐ คนฺเถ สทฺธมฺมโชติปาลาจริโย อกาสิ. วิมลพุทฺธิ นามาจริโย อภิธมฺม-ปนฺนรสฏฺฐานํ นาม ปกรณํ อกาสิ. นโว วิมลพุทฺธิ นามาจริโย สทฺทสารตฺถชาลินี, สทฺทสารตฺถชาลินิยา ฏีกา, วุตฺโตทย ฏีกา, ปรมตฺถมญฺชูสา นาม อภิธมฺมสงฺคหฏีกาย อนุฏีกา ทสคณฺฐิวณฺณนา, มาคธภูตาวิทคฺคมุขมณฺฑนฏีกา เจติ อิเม ฉ คนฺเถ อกาสิ. อญฺญตโร อาจริโย ปญฺจปกรณฏีกาย นวานุฏีกํ อกาสิ. อริยวํโส นามาจริโย อภิธมฺมสงฺคห-ฏีกาย [ปรมตฺถ] มณิสารมญฺชูสํ นาม นวานุฏีกํ อกาสิ. อภิธมฺมตฺถสงฺคหสฺส ฏีกา, เปฏโกปเทสสฺส ฏีกา, จตุภาณวารสฺส อฏฺฐกถา, มหาสารปกาสนี, มหาทีปนี, สารตฺถทีปนี คติ ปกรณํ, หตฺถสาโร, ภุมฺมสงฺคโห, ภุมฺมนิทฺเทโส, ทสวตฺถุกายวิรติฏีกา, โชตนา นิรุตฺติ, วิภตฺติกถา, กจฺจายนวิวรณา, สทฺธมฺมมาลินี, ปญฺจคติ วณฺณนา, พาลจิตฺตปโพธนํ, ธมฺมจกฺกสุตฺตสฺส นวฏฺฐกถา, ทนฺตธาตุ ปกรณสฺส ฏีกา เจติ, อิเม วีสติ คนฺถา นานาจริเยหิ กตา, อญฺญานิ ปน ปกรณานิ อตฺถิ.
Ein gewisser Lehrer verfasste das Werk namens Saddabindu. Ein Lehrer namens Saddhammaguru verfasste das Werk namens Saddavuttippakāsaka. Ein Lehrer namens Sāriputta verfasste den Kommentar (Ṭīkā) zum Saddavuttippakāsaka. Ein gewisser Lehrer verfasste ein zweifaches Werk, nämlich das Werk namens Kaccāyanasāra und den Kommentar (Ṭīkā) zum Kaccāyanasāra. Ein Lehrer namens der neue Medhaṅkara verfasste das Werk namens Lokadīpakasāra. Ein Lehrer namens Aggapaṇḍita verfasste das Werk namens Lokuppatti. Ein Lehrer namens Cīvara verfasste den Kommentar (Ṭīkā) zum Jaṅghadāsaka. Diese acht Bücher verfasste der Lehrer Saddhammajotipāla: Mātikatthadīpanī, Abhidhammatthasaṅgahavaṇṇanā, Sīmālaṅkāra-ṭīkā, Vinayasamuṭṭhānadīpanī-ṭīkā, Gaṇṭhisāra, Paṭṭhānagaṇanānaya, Suttaniddesa und Pātimokkha. Ein Lehrer namens Vimalabuddhi verfasste das Werk namens Abhidhamma-pannarasaṭṭhāna. Ein Lehrer namens der neue Vimalabuddhi verfasste diese sechs Bücher: Saddasāratthajālinī, den Kommentar (Ṭīkā) zur Saddasāratthajālinī, den Vuttodaya-Kommentar (Ṭīkā), den Unterkommentar (Anuṭīkā) zum Abhidhammasaṅgaha-Kommentar namens Paramatthamañjūsā, die Dasagaṇṭhivaṇṇanā und den Māgadhabhūtāvidaggamukhamaṇḍana-Kommentar (Ṭīkā). Ein gewisser Lehrer verfasste einen neuen Unterkommentar (Anuṭīkā) zum Pañcapakaraṇa-Kommentar (Pañcapakaraṇa-ṭīkā). Ein Lehrer namens Ariyavaṃsa verfasste den neuen Unterkommentar (Anuṭīkā) namens [Paramattha-]Maṇisāramañjūsā zum Abhidhammasaṅgaha-Kommentar. Diese zwanzig Bücher wurden von verschiedenen Lehrern verfasst: der Kommentar (Ṭīkā) zum Abhidhammatthasaṅgaha, der Kommentar (Ṭīkā) zum Peṭakopadesa, der Kommentar (Aṭṭhakathā) zum Catubhāṇavāra, die Mahāsārapakāsanī, die Mahādīpanī, das Sāratthadīpanīgati-Werk, der Hatthasāra, der Bhummasaṅgaha, der Bhummaniddesa, der Dasavatthukāyavirati-Kommentar (Ṭīkā), die Jotanānirutti, die Vibhattikathā, die Kaccāyanavivaraṇā, die Saddhammamālinī, die Pañcagativaṇṇanā, das Bālacittapabodhana, der neue Kommentar (Aṭṭhakathā) zum Dhammacakkasutta und der Kommentar (Ṭīkā) zum Dantadhātupakaraṇa; und es gibt noch andere Werke.
กตมานิ สทฺธมฺโม ปายโน, พาลปฺปโพธนปกรณสฺส ฏีกา จ, ชินาลงฺการปกรณสฺส นวฏีกา จ, ลิงฺคตฺถวิวรณํ, ลิงฺควินิจฺฉโย; ปาติโมกฺขวิวรณํ, ปรมตฺถกถาวิวรณํ, สมนฺตปาสาทิกา วิวรณํ, จตุภาณวารฏฺฐกถา วิวรณํ, อภิธมฺมตฺถสงฺคหวิวรณํ, สจฺจสงฺเขปวิวรณํ, สทฺทตฺถเภทจินฺตาวิวรณํ, สทฺทวุตฺติวิวรณํ, กจฺจายนสารวิวรณํ, อภิธมฺมตฺถสงฺคหสฺส ฏีกา วิวรณํ, มหาเวสฺสนฺตราชาตกสฺส วิวรณํ, สกฺกาภิมตํ, มหาเวสฺสนฺตรชาตกสฺส นวฏฺฐกถา, ปฐม สํโพธิ, โลกเนตฺติ จ, พุทฺธโฆสาจริยนิทานํ มิลินฺทปญฺหา วณฺณนา, จตุรา รกฺขา, จตุรกฺขาย อฏฺฐกถา, สทฺทวุตฺติปกรณสฺส นวฏีกา, อิจฺเจวํ ปญฺจวีสติ ปมาณานิ ปกรณานิ ลงฺโก ทีปาทีสุฏฺฐาเนสุ ปณฺฑิเตหิ กตานิ อเหสุํ, สมฺพุทฺเธคาถา จ, นรเทว นาม คาถา จ, ทาตเว จีรตฺติ คาถา จ, วีสติ โอวาทคาถา จ, ทานสตฺตริ, สีลสตฺตริ, สปฺปาทานวณฺณนา, อนนฺตพุทฺธวนฺทนคาถา จ, อฏฺฐวีสติ พุทฺธวนฺทนคาถา จ, อตีตานาคตปจฺจุปฺปนฺนวนฺทนคาถา จ, อสีติมหาสาวกวนฺทนคาถา จ, นวหารคุณวณฺณนา จาติ, อิเม พุทฺธปณาม-คาถาทิกา คาถา โย ปณฺฑิเตหิ ลงฺกาทีปาทิสุฏฺฐาเนสุ กตา อเหสุํ [อิติ จุลฺลคนฺถวํเส คนฺถการกาจริย ทีปโก นาม ทุติโย ปริจฺเฉโท]
Welche sind diese? Saddhammopāyana, der Kommentar (Ṭīkā) zum Bālappabodhana-Werk, der neue Kommentar (Ṭīkā) zum Jinālaṅkāra-Werk, das Liṅgatthavivaraṇa, das Liṅgavinicchaya, das Pātimokkhavivaraṇa, das Paramatthakathāvivaraṇa, das Samantapāsādikāvivaraṇa, das Catubhāṇavāra-aṭṭhakathā-vivaraṇa, das Abhidhammatthasaṅgahavivaraṇa, das Saccasaṅkhepavivaraṇa, das Saddatthabhedacintāvivaraṇa, das Saddavuttivivaraṇa, das Kaccāyanasāravivaraṇa, das Abhidhammatthasaṅgaha-ṭīkā-vivaraṇa, das Mahāvessantarajātaka-vivaraṇa, das Sakkābhimata, der neue Kommentar (Aṭṭhakathā) zum Mahāvessantarajātaka, die Paṭhamasambodhi, die Lokanetti, das Buddhaghosācariya-nidāna, die Milindapañha-vaṇṇanā, die Caturārakkhā, der Kommentar (Aṭṭhakathā) zur Caturārakkhā und der neue Kommentar (Ṭīkā) zum Saddavuttipakaraṇa – auf diese Weise wurden diese fünfundzwanzig bedeutenden Werke von Gelehrten auf der Insel Laṅkā und an anderen Orten verfasst. Und die Sambuddha-Strophen (gāthā), die Strophen namens Naradeva, die Strophen über das langlebige Spenden (dātave cīratti gāthā), die zwanzig Ermahnungsstrophen (ovādagāthā), die siebzig Strophen über das Geben (dānasattari), die siebzig Strophen über die Tugend (sīlasattari), die Sappādānavaṇṇanā, die Strophen der Verehrung der unendlichen Buddhas, die Strophen der Verehrung der achtundzwanzig Buddhas, die Strophen der Verehrung der Buddhas der Vergangenheit, Zukunft und Gegenwart, die Strophen der Verehrung der achtzig großen Jünger und die Navahāraguṇavaṇṇanā – diese Strophen, beginnend mit der Verehrung des Buddha, wurden von Gelehrten auf der Insel Laṅkā und an anderen Orten verfasst. [Dies ist das zweite Kapitel namens „Die Darlegung der Buchautoren-Lehrer“ im Culla-Ganthavaṃsa.]
๓. อาจริยานํ สญฺชาตฏฺฐานปริจฺเฉโท
3. Kapitel über die Herkunftsorte der Lehrer
อาจริเยสุ จ อตฺถิ ชมฺพุทีปิกาจริยา อตฺถิ, ลงฺกาทีปิกาจริยา. กตเม ชมฺพุทีปิกาจริยา? กตเม ลงฺกาทีปิกาจริยา? มหากจฺจายโน ชมฺพุทีปิกาจริโย โส หิ อวนฺติรฏฺเฐ อุชฺเชนี นคเร จนฺทปชฺโชตสฺส นาม รญฺโญ ปุโรหิโต หุตฺวา กามานํ อาทีนวํ ทิสฺวา, ฆราวาสํ ปหาย สตฺถุสาสเน ปพฺพชฺชิตฺวา เหฏฺฐา วุตฺตปฺปกาเร คนฺเถ อกาสิ. มหาอฏฺฐกถาจริโย ชมฺพุทีปิโก, มหาปจฺจริกาจริโย, มหากุรุนฺทิกาจริโย, อญฺญตโร อาจริยา ทฺเวติ อิเม จ ภูวาจริยา. ลงฺกาทีปิกาจริยา นาม เต กิร พุทฺธโฆสาจริยสฺส ปูเร ภูตาจริเย กาเล อเหสุํ. มหาพุทฺธโฆสาจริโย ชมฺพุทีปิโก. โส กิร มคธรฏฺเฐ โฆสกคาเม รญฺโญ ปุโรหิตสฺส เกสิ นาม พฺราหฺมณสฺส ปุตฺโต, สตฺถุสาสเน ปพฺพชฺชิตฺวา ลงฺกาทีปํ คโต เหฏฺฐา วุตฺตปฺปกาเร คนฺเถ อกาสิ.
Unter den Lehrern gibt es Lehrer aus Jambudīpa und Lehrer von der Insel Laṅkā. Wer sind die Lehrer aus Jambudīpa? Wer sind die Lehrer von der Insel Laṅkā? Mahākaccāyana war ein Lehrer aus Jambudīpa. Er war nämlich der Hauspriester des Königs namens Caṇḍapajjota in der Stadt Ujjenī im Land Avanti; als er das Elend der Sinnenlüste sah, verließ er das Hausleben, empfing die Ordination in der Lehre des Meisters und verfasste die oben erwähnten Werke. Der Verfasser der Großen Kommentare (Mahāaṭṭhakathā) stammte aus Jambudīpa, ebenso der Verfasser des Mahāpaccarī-Kommentars, der Verfasser des Mahākurundī-Kommentars und zwei andere Lehrer – diese waren frühere Lehrer. Was die Lehrer von der Insel Laṅkā betrifft, so lebten sie, wie man sagt, in der Zeit der früheren Lehrer vor dem Lehrer Buddhaghosa. Der große Lehrer Buddhaghosa stammte aus Jambudīpa. Er war, wie man sagt, der Sohn des Brahmanen namens Kesi, des Hauspriesters des Königs im Dorf Ghosaka im Land Magadha. Nachdem er in der Lehre des Meisters ordiniert worden war, ging er zur Insel Laṅkā und verfasste die oben erwähnten Werke.
พุทฺธทตฺตาจริโย, อานนฺทาจริโย, ธมฺมปาลาจริโย, ทฺเว พุพฺพาจริโย, มหาวชิร-พุทฺธาจริโย, จุลฺลวชิร-พุทฺธาจริโย, วิมลพุทฺธสงฺขาโต ทีปงฺกราจริโย, จุลฺลทีปงฺกราจริโย, จุลฺลธมฺมปาลาจริโย, กสฺสปาจริโยติ อิเม เอกาทสจริยา ชมฺพุทีปิกา เหฏฺฐา วุตฺตปกาเร คนฺเถ อกํสุ. มหานามาจริโย, อญฺญตราจริยา, จุลฺลมหานามาจริโย, อุปเสนาจริโย, โมคฺคลานาจริโย, สงฺฆรกฺขิตาจริโย, วุตฺโตทยการาจริโย, ธมฺมสิราจริโย, อญฺญตรา ทฺวาจริยา, อนุรุทฺธาจริโย, เขมาจริโย, สาริปุตฺตาจริโย, พุทฺธนาคาจริโย, จุลฺลโมคฺคลานาจริโย, วาจิสฺสวาจริโย, สุมงฺคลาจริโย, พุทฺธปิยาจริโย, ธมฺมกิตฺติ อาจริโย เมธงฺกราจริโย, พุทฺธรกฺขิตาจริโย, อุปติสฺสา จริโย, อญฺญตรา วีสตาจริยา, สทฺธมฺมสิราจริโย, เทวาจริโย, จุลฺลพุทฺธโฆสาจริโย, สาริปุตฺตาจริโย, รฏฺฐปาลาจริโยติ อิเม ทฺเว ปญฺญาสาจริยา ลงฺกาทีปิกาจริยา นาม. สุภูตจนฺทาจริโย, อคฺควํสาจริโย, นโว วชิรพุทฺธาจริโย, คุณสาคราจริโย, อภยาจริโย, ญาณสาคราจริโย, อญฺญตรา ทฺวาจริยา, อุตฺตมาจริโย, อญฺญตโร อาจริโย, อญฺญตโร มหามจฺโจ, ธมฺมเสนาปตาจริโย, อญฺญตรา ตโย อาจริยา, สทฺธมฺมคุรุ อาจริโย, สาริปุตฺตาจริโย, อญฺญตโร เอกา อาจริโย, เมธงฺกราจริโย, อคฺคปณฺฑิตาจริโย, จีวราจริโย, สทฺธมฺมโชติปาลาจริโย, วิมลพุทฺธาจริโยติ อิเม เตวีสติ อาจริยา ชมฺพุทีปิกา เหฏฺฐา วุตฺตปฺปกาเร คนฺเถ ปุกฺกาม สงฺขาเต อริมทฺทน นคเร อกํสุ.
Der Lehrer Buddhadatta, der Lehrer Ānanda, der Lehrer Dhammapāla, zwei frühere Lehrer, der Lehrer Mahāvajirabuddhi, der Lehrer Cullavajirabuddhi, der als Vimalabuddhi bekannte Lehrer Dīpaṅkara, der Lehrer Culladīpaṅkara, der Lehrer Culladhammapāla und der Lehrer Kassapa – diese elf Lehrer aus Jambudīpa verfassten die oben erwähnten Werke. Der Lehrer Mahānāma, andere Lehrer, der Lehrer Cullamahānāma, der Lehrer Upasena, der Lehrer Moggallāna, der Lehrer Saṅgharakkhita, der Lehrer, welcher das Vuttodaya verfasste, der Lehrer Dhammasiri, zwei andere Lehrer, der Lehrer Anuruddha, der Lehrer Khema, der Lehrer Sāriputta, der Lehrer Buddhanāga, der Lehrer Cullamoggallāna, der Lehrer Vācissara, der Lehrer Sumaṅgala, der Lehrer Buddhapiya, der Lehrer Dhammakitti, der Lehrer Medhaṅkara, der Lehrer Buddharakkhita, der Lehrer Upatissa, zwanzig andere Lehrer, der Lehrer Saddhammasiri, der Lehrer Deva, der Lehrer Cullabuddhaghosa, der Lehrer Sāriputta und der Lehrer Raṭṭhapāla – diese zweiundfünfzig Lehrer sind als die Lehrer von Laṅkādīpa bekannt. Der Lehrer Subhūtacanda, der Lehrer Aggavaṃsa, der neue Lehrer Vajirabuddhi, der Lehrer Guṇasāgara, der Lehrer Abhaya, der Lehrer Ñāṇasāgara, zwei andere Lehrer, der Lehrer Uttama, ein anderer Lehrer, ein anderer hoher Minister, der Lehrer Dhammasenāpati, drei andere Lehrer, der Lehrer Saddhammaguru, der Lehrer Sāriputta, ein weiterer einzelner Lehrer, der Lehrer Medhaṅkara, der Lehrer Aggapaṇḍita, der Lehrer Cīvara, der Lehrer Saddhammajotipāla und der Lehrer Vimalabuddhi – diese dreiundzwanzig Lehrer aus Jambudīpa verfassten die oben erwähnten Werke in der Stadt Arimaddana, die als Pukkāma bekannt ist.
นโววิมลพุทฺธาจริโย ชมฺพุทีปิโก เหฏฺฐา วุตฺตปฺปกาเร คนฺเถ ปํยนคเร อกาสิ. อญฺญตราจริโย อริยวํสาจริโยติ อิเม ทฺวาจริยา ชมฺพุทีปิกา เหฏฺฐา วุตฺตปฺปกาเร คนฺเถ อติ [นวิ] ปุเร อกํสุ, อญฺญตรา วีสตาจริยา ชมฺพุทีปิกา เหฏฺฐา วุตฺตปฺปกาเร คนฺเถ กิญฺจิ ปุราทิฆเร อกํสุ.
Der neue Lehrer Vimalabuddhi aus Jambudīpa verfasste die oben erwähnten Werke in der Stadt Paṃya. Ein gewisser anderer Lehrer und der Lehrer Ariyavaṃsa – diese zwei Lehrer aus Jambudīpa verfassten die oben erwähnten Werke in der Stadt Ati (Navipura); zwanzig andere Lehrer aus Jambudīpa verfassten die oben erwähnten Werke in Häusern in Städten wie Kiñcipura und anderen.
[อิติ จุลฺลคนฺถวํเส อาจริยานํ สญฺชาตฏฺฐาน ทีปโก นาม ตติโย ปริจฺเฉโท.]
[Dies ist das dritte Kapitel in der Kleinen Chronik der Schriften, das die Entstehungsorte der Lehrer darlegt.]
๔. อายายกาจริย-ปริจฺเฉโท
4. Das Kapitel über die Lehrer, die auf Bitte hin Schriften verfassten
คนฺถา ปน สิยา อายาจเนน อาจริเยหิ กตา, สิยา อนายาจเนน อาจริเยหิ กตา. กตเม คนฺถา อายาจเนน, กตเม อนายาจเนน กตา? มหากจฺจายน คนฺโถ, มหาอฏฺฐกถา คนฺโถ, มหาปจฺจริย คนฺโถ, มหากุรุนฺทิ คนฺโถ, มหาปจฺจริยคนฺถสฺส อฏฺฐกถา คนฺโถ, มหากุรุนฺทิ คนฺถสฺส อฏฺฐกถา คนฺโถติ. อิเมหิ ฉ คนฺเถหิ อตฺตโน มติยา สาสนุคฺคหนตฺถาย สทฺธมฺมฐิติยา กตา.
Die Schriften wurden nun entweder auf Bitte hin von den Lehrern verfasst oder ohne Bitte von den Lehrern verfasst. Welche Schriften wurden auf Bitte hin verfasst und welche ohne Bitte? Das Werk des Mahākaccāyana, das Große Kommentarwerk, das Mahāpaccariya-Werk, das Mahākurundi-Werk, das Kommentarwerk zum Mahāpaccariya-Werk und das Kommentarwerk zum Mahākurundi-Werk – diese sechs Schriften wurden aus eigener Einsicht zur Unterstützung der Lehre und für das Fortbestehen des wahren Dhamma verfasst.
ก. พุทฺธโฆสาจริย-คนฺถทีปนา
A. Erläuterung der Werke des Lehrers Buddhaghosa
พุทฺธโฆสาจริย คนฺเถสุ ปน วิสุทฺธิมคฺโค, สงฺฆปาเลน นาม สงฺฆเถเรน อายาจิเตน พุทฺธโฆสาจริเยน กโต. ทีฆนิกายสฺส อฏฺฐกถา คนฺโถ ทาฐา นาเมน สงฺฆเถเรน อายาจิเตน พุทฺธโฆสาจริเยน กโต. มชฺฌิมนิกายสฺส อฏฺฐกถา คนฺโถ พุทฺธมิตฺตนาเมน เถเรน อายาจิเตน พุทฺธโฆสาจริเยน กโต. สํยุตฺตนิกายสฺส อฏฺฐกถา คนฺโถ โชติปาเลน นาม เถเรน อายาจิเตน พุทฺธโฆสาจริเยน กโต. องฺคุตฺตรนิกายสฺส อฏฺฐกถา คนฺโถ ภทฺทนฺตา นาม เถเรน สหอาชีวเกน อุปาสเกน จ อายาจิเตน พุทฺธโฆสาจริเยน กโต. สมนฺตปาสาทิกา นาม อฏฺฐกถา คนฺโถ พุทฺธสิริ นาเมน เถเรน อายาจิเตน พุทฺธโฆสาจริเยน กโต. สตฺตนฺนํ อภิธมฺม-คนฺถานํ อฏฺฐกถา คนฺโถ จุลฺลพุทฺธโฆเสน ภิกฺขุนา อายาจิเตน พุทฺธโฆสาจริเยน กโต. ธมฺมปทสฺสอฏฺฐกถา คนฺโถ กุมารกสฺสปนาเมน เถเรน อายาจิเตน พุทฺธโฆสาจริเยน กโต. ชาตกสฺสอฏฺฐกถา คนฺโถ อตฺถทสฺสี, พุทฺธมิตฺต, พุทฺธปิยเทว สงฺขาเตหิ ตีหิ เถเรหิ อายาจิเตน พุทฺธโฆสาจริเยน กโต. ขุทฺทกปาฐสฺส อฏฺฐกถา คนฺโถ, สุตฺตนิปาตสฺส อฏฺฐกถา คนฺโถ อตฺตโน มติยา พุทฺธโฆสาจริเยน กโต. อปทานสฺส อฏฺฐกถา คนฺโถ ปญฺจนิกาย วิญฺญูหิ ปญฺจหิ เถเรหิ อายาจิเตน พุทฺธโฆสาจริเยน กโต.
Unter den Werken des Lehrers Buddhaghosa wurde der Visuddhimagga vom Lehrer Buddhaghosa auf Bitte des Saṅghathera namens Saṅghapāla verfasst. Das Kommentarwerk zum Dīghanikāya wurde vom Lehrer Buddhaghosa auf Bitte des Saṅghathera namens Dāṭhā verfasst. Das Kommentarwerk zum Majjhimanikāya wurde vom Lehrer Buddhaghosa auf Bitte des Thera namens Buddhamitta verfasst. Das Kommentarwerk zum Saṃyuttanikāya wurde vom Lehrer Buddhaghosa auf Bitte des Thera namens Jotipāla verfasst. Das Kommentarwerk zum Aṅguttaranikāya wurde vom Lehrer Buddhaghosa auf Bitte des Thera namens Bhaddanta und des Laienanhängers namens Sahaājīvaka verfasst. Das Kommentarwerk namens Samantapāsādikā wurde vom Lehrer Buddhaghosa auf Bitte des Thera namens Buddhasiri verfasst. Das Kommentarwerk zu den sieben Abhidhamma-Büchern wurde vom Lehrer Buddhaghosa auf Bitte des Mönchs Cullabuddhaghosa verfasst. Das Kommentarwerk zum Dhammapada wurde vom Lehrer Buddhaghosa auf Bitte des Thera namens Kumārakassapa verfasst. Das Kommentarwerk zum Jātaka wurde vom Lehrer Buddhaghosa auf Bitte der drei Theras namens Atthadassī, Buddhamitta und Buddhapiyadeva verfasst. Das Kommentarwerk zum Khuddakapāṭha und das Kommentarwerk zum Suttanipāta wurden vom Lehrer Buddhaghosa aus eigener Initiative verfasst. Das Kommentarwerk zum Apadāna wurde vom Lehrer Buddhaghosa auf Bitte von fünf Theras verfasst, die Kenner der fünf Nikāyas waren.
พุทฺธโฆสาจริย-คนฺถทีปนา นิฏฺฐิตา.
Die Erläuterung der Werke des Lehrers Buddhaghosa ist abgeschlossen.
ข. พุทฺธทตฺตาจริย-คนฺถทีปนา
B. Erläuterung der Werke des Lehrers Buddhadatta
พุทฺธตฺตาจริย คนฺเถสุ ปน วินย-วินิจฺฉยคนฺโถ อตฺตโน สิสฺเสน พุทฺธสีเหน นาม เถเรน อายาจิเตน พุทฺธตฺตาจริยา กโต. อุตฺตร-วินิจฺฉยคนฺโถ สงฺฆปาเลน นาเมน เถเรน อายาจิเตน พุทฺธทตฺตาจริเยน กโต. อภิธมฺมาวตาโร นาม คนฺโถ อตฺตโน สิสฺเสน สุมติ เถเรน อายาจิเตน พุทฺธทตฺตาจริเยน กโต. พุทฺธวํสสฺส อฏฺฐกถา คนฺโถ เตเนว พุทฺธสีหนาม เถเรน อายาจิเตน พุทฺธทตฺตาจริเยน กโต.
Unter den Werken des Lehrers Buddhadatta wurde das Vinayavinicchaya-Werk vom Lehrer Buddhadatta auf Bitte seines eigenen Schülers, des Thera namens Buddhasīha, verfasst. Das Uttaravinicchaya-Werk wurde vom Lehrer Buddhadatta auf Bitte des Thera namens Saṅghapāla verfasst. Das Werk namens Abhidhammāvatāra wurde vom Lehrer Buddhadatta auf Bitte seines eigenen Schülers, des Thera Sumati, verfasst. Das Kommentarwerk zum Buddhavaṃsa wurde vom Lehrer Buddhadatta auf Bitte ebendieses Thera namens Buddhasīha verfasst.
พุทฺธทตฺตาจริย-คนฺถทีปนา นิฏฺฐิตา.
Die Erläuterung der Werke des Lehrers Buddhadatta ist abgeschlossen.
อภิธมฺมกถาย มูลฏีกา นาม ฏีกา คนฺโถ พุทฺธมิตฺตา นาม เถเรน อายาจิเตน อานนฺทาจริเยน กโต.
Das Unterkommentar-Werk namens Mūlaṭīkā zur Abhidhamma-Erläuterung wurde vom Lehrer Ānanda auf Bitte des Thera namens Buddhamitta verfasst.
ค. ธมฺมปาลาจริเยน-คนฺถทีปนา
C. Erläuterung der Werke des Lehrers Dhammapāla
เนตฺติปกรณสฺส อฏฺฐกถา คนฺโถ ธมฺมรกฺขิต นาม เถเรน อายาจิเตน ธมฺมปาลาจริเยน กโต. อิติวุตฺตกอฏฺฐกถา คนฺโถ, อุทานอฏฺฐกถา คนฺโถ, จริยาปิฏกอฏฺฐกถา คนฺโถ, เถรกถาอฏฺฐกถา คนฺโถ, เถริกถาอฏฺฐกถา คนฺโถ, วิมานวตฺถุอฏฺฐกถา คนฺโถ, เปตวตฺถุอฏฺฐกถา คนฺโถ, อิเม สตฺต คนฺถา อตฺตโน มติยา ธมฺมปาลาจริเยน กโต. วิสุทฺธิมคฺคฏีกา คนฺโถ ทาฐา นาเมน นาม เถเรน อายาจิเตน ธมฺมปาลาจริเยน กโต, ทีฆนิกาย-อฏฺฐกถาทีนํ จตุนฺนํ อฏฺฐกถานํ ฏีกา คนฺโถ, อภิธมฺมฏฺฐกถาย อนุฏีกา คนฺโถ, เนตฺติปกรณฏฺฐกถาย ฏีกา คนฺโถ, พุทฺธวํสฏฺฐกถาย ฏีกา คนฺโถ, ชาตกฏฺฐกถาย ฏีกา คนฺโถ เจติ อิเม ปญฺจ คนฺถา อตฺตโน มติยา ธมฺมปาลาจริเยน กโต.
Das Buch mit dem Kommentar zum Nettipakaraṇa wurde von dem Lehrer Dhammapāla verfasst, auf Bitten des Thera namens Dhammarakkhita. Das Buch mit dem Kommentar zum Itivuttaka, das Buch mit dem Kommentar zum Udāna, das Buch mit dem Kommentar zum Cariyāpiṭaka, das Buch mit dem Kommentar zu den Theragāthā, das Buch mit dem Kommentar zu den Therīgāthā, das Buch mit dem Kommentar zum Vimānavatthu und das Buch mit dem Kommentar zum Petavatthu – diese sieben Bücher wurden von dem Lehrer Dhammapāla aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch mit dem Unterkommentar zum Visuddhimagga wurde von dem Lehrer Dhammapāla verfasst, auf Bitten des Thera namens Dāṭhā. Das Buch mit dem Unterkommentar zu den vier Kommentaren, beginnend mit dem Kommentar zum Dīghanikāya, das Buch mit dem Zusatz-Unterkommentar zum Abhidhamma-Kommentar, das Buch mit dem Unterkommentar zum Nettipakaraṇa-Kommentar, das Buch mit dem Unterkommentar zum Buddhavaṃsa-Kommentar und das Buch mit dem Unterkommentar zum Jātaka-Kommentar – diese fünf Bücher wurden von dem Lehrer Dhammapāla aus eigener Erkenntnis verfasst.
ธมฺมปาลาจริย-คนฺถทีปนา นิฏฺฐิตา.
Die Darlegung der Werke des Lehrers Dhammapāla ist abgeschlossen.
นิรุตฺติมญฺชูสา นาม จุลฺลนิรุตฺติฏีกา คนฺโถ, มหานิรุตฺติสงฺเขโป นาม คนฺโถ จ อตฺตโน มติยา ปุพฺพาจริเยหิ วึสุ กโต.
Das Buch namens Niruttimañjūsā, ein kleiner Unterkommentar zur Grammatik, und das Buch namens Mahāniruttisaṅkhepa wurden von früheren Lehrern einzeln aus eigener Erkenntnis verfasst.
ปญฺจ วินยปกรณานํ วินยคณฺฐิ นาม คนฺโถ อตฺตโน มติยา มหาวชิรพุทฺธาจริเยน กโต. นฺยาสสงฺขาโต มุขมตฺตทีปนี นาม คนฺโถ อตฺตโน มติยา วิมลพุทฺธิ อาจริเยน กโต. อตฺถพฺยกฺขฺยาโน นาม คนฺโถ อตฺตโน มติยา จุลฺลวชิรพุทฺธาจริเยน กโต. รูปสิทฺธิ ตสฺส จ คนฺถสฺส ฏีกา คนฺโถ สพฺพ ปญฺจสุตฺตญฺจ อตฺตโน มติยา ทีปงฺกราจริเยน กโต. สจฺจสงฺเขโป นาม คนฺโถ อตฺตโน มติยา จุลฺลธมฺมปาลาจริเยน กโต. โมหจฺเฉทนี คนฺโถ, วิมติจฺเฉทนี คนฺโถ, ทส พุทฺธวํโส, อนาคตวํโส จ. อตฺตโน มติยา กสฺสปาจริเยน กโต. ปฏิสมฺภิทามคฺคสฺส อฏฺฐกถา คนฺโถ มหานาเมน อุปาสเกน อายาจิเตน มหานามาจริเยน กโต. ทีปวํโส, ถูปวํโส, โพธิวํโส, จุลฺลวํโส, โปราณวํโส, มหาวํโส จาติ อิเม ฉ คนฺถา อตฺตโน มติยา มหานามาจริเยหิ วิสุํ กตา. นโว มหาวํสคนฺโถ อตฺตโน มติยา จุลฺลมหานามาจริเยน กโต. สทฺธมฺมปชฺโชติกา นาม มหานิทฺเทสสฺส อฏฺฐกถา คนฺโถ เทเวน เถเรน อายาจิเตน อุปเสนาจริเยน กโต. โมคฺคลานพฺยากรณคนฺเถ อตฺตโน มติยา โมคฺคลานาจริเยน กโต. สุโพธาลงฺการ นาม คนฺโถ อตฺตโน มติยา สงฺฆรกฺขิตาจริเยน กโต. วุตฺโตทย คนฺโถ อตฺตโน มติยา วุตฺโตทยการาจริเยน กโต. ขุทฺทสิกฺขา นาม คนฺโถ อตฺตโน มติยา ธมฺมสิราจริเยน กโต. โปราณขุทฺทสิกฺขา ฏีกา จ มูลสิกฺขา จาติ, อิเม ทฺเว คนฺเถ อตฺตโน มติยา อญฺญตเรหิ ทฺวิหาจริเยหิ วึสุ กตา.
Das Buch namens Vinayagaṇṭhi zu den fünf Vinaya-Abhandlungen wurde von dem Lehrer Mahāvajirabuddhi aus eigener Erkenntnis verfasst. Das als Nyāsa bekannte Buch namens Mukhamattadīpanī wurde von dem Lehrer Vimalabuddhi aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch namens Atthabyakkhyāna wurde von dem Lehrer Cullavajirabuddhi aus eigener Erkenntnis verfasst. Die Rūpasiddhi, das Buch mit dem Unterkommentar zu diesem Werk und das gesamte Pañcasutta wurden von dem Lehrer Dīpaṅkara aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch namens Saccasaṅkhepa wurde von dem Lehrer Culla-Dhammapāla aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch Mohacchedanī, das Buch Vimaticchedanī, das Dasabuddhavaṃsa und das Anāgatavaṃsa wurden von dem Lehrer Kassapa aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch mit dem Kommentar zum Paṭisambhidāmagga wurde von dem Lehrer Mahānāma verfasst, auf Bitten des Laienanhängers namens Mahānāma. Das Dīpavaṃsa, das Thūpavaṃsa, das Bodhivaṃsa, das Cullavaṃsa, das Porāṇavaṃsa und das Mahāvaṃsa – diese sechs Bücher wurden von den Lehrern namens Mahānāma einzeln aus eigener Erkenntnis verfasst. Das neue Mahāvaṃsa-Buch wurde von dem Lehrer Culla-Mahānāma aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch namens Saddhammapajjotikā, der Kommentar zum Mahāniddesa, wurde von dem Lehrer Upasena verfasst, auf Bitten des Thera namens Deva. Das Buch über die Moggalāna-Grammatik wurde von dem Lehrer Moggalāna aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch namens Subodhālaṅkāra wurde von dem Lehrer Saṅgharakkhita aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch Vuttodaya wurde von dem Lehrer Vuttodayakāra aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch namens Khuddasikkhā wurde von dem Lehrer Dhammasiri aus eigener Erkenntnis verfasst. Der alte Unterkommentar zur Khuddasikkhā und die Mūlasikkhā – diese zwei Bücher wurden von zwei anderen Lehrern einzeln aus eigener Erkenntnis verfasst.
ปรมตฺถวินิจฺฉยํ นาม คนฺโถ สงฺฆรกฺขิเตน เถเรน อายาจิเตน อนุรุทฺธาจริเยน กโต. นามรูป-ปริจฺเฉโท นาม คนฺโถ อตฺตโน มติยา อนุรุทฺธาจริเยน กโต. อภิธมฺมตฺถสงฺคหํ นาม คนฺโถ นมฺม นาเมน อุปาสเกน อายาจิเตน อนุรุทฺธาจริเยน กโต. เขโม นาม คนฺโถ อตฺตโน มติยา เขมาจริเยน กโต. สารตฺถทีปนี นาม วินยฏฺฐกถาย ฏีกา คนฺโถ, วินยสงฺคหํ, วินยสงฺคหสฺส ฏีกา คนฺโถ, องฺคุตฺตรฏฺฐกถาย นโว ฏีกา คนฺโถติ อิเม จตฺตาโร คนฺถา ปรกฺกมพาหุ นาเมน ลงฺกาทีปิสฺสเรน รญฺญา อายาจิเตน สาริปุตฺตาจริเยน กโต. สกฏสทฺทสตฺถสฺส ปญฺจิกาย ฏีกา คนฺโถ อตฺตโน มติยา สาริปุตฺตาจริเยน กโต. กงฺขาวิตรณิยา วินยตฺถมญฺชูสา นาม ฏีกา คนฺโถ สุเมธา นามเถเรน อายาจิเตน พุทฺธนาคาจริเยน กโต. อภิธานปฺปทีปิโก นาม คนฺโถ อตฺตโน มติยา จูลโมคฺคลานาจริเยน กโต. สุโพธาลงฺการสฺส มหาสามิ นาม ฏีกา, วุตฺโตทย วิวรณญฺจาติ อิเม ทฺเว คนฺถา อตฺตโน มติยา วาจิสฺสเรน กตา. ขุทฺทสิกฺขาย สุมงฺคลปฺปสาทนิ นาม นโว ฏีกา คนฺโถ สุมงฺคเลน อายาจิเตน นวาจิสฺสเรน กโต. สมฺพนฺธจินฺตาฏีกา พาลาวตาโร, โมคฺคลานพฺยากรณสฺส ฏีกา จาติ อิเม ตโย คนฺถา, สุมงฺคล, พุทฺธมิตฺต, มหากสฺสป สงฺขาเตหิ ตีหิ เถเรหิ จ, ธมฺมกิตฺติ นาม อุปาสเกน, วานิชฺชา ภาตุ อุปาสเกน จ อายาจิเตน วาจิสฺสเรน กโต. นามรูปปริจฺเฉทสฺส วิภาโค, สทฺทตฺถสฺส ปทรูป-วิภาวนํ, เขมปกรณสฺส ฏีกา, สีมาลงฺกาโร, มูลสิกฺขาย ฏีกา, รูปวิภาโค, ปจฺจยสงฺคโห จาติ อิเม สตฺต คนฺถา อตฺตโน มติยา วาจิสฺสเรน กตา. สจฺจสงฺเขปสฺส ฏีกา คนฺโถ สาริปุตฺต-นาเมน เถเรน อายาจิเตน วาจิสฺสเรน กโต. อภิธมฺมาวตารสฺส ฏีกา, อภิธมฺมตฺถสงฺคหสฺส ฏีกา จาติ อิเม ทฺเว คนฺถา อตฺตโน มติยา สุมงฺคลาจริเยน กตา. สารตฺถสงฺคหํ นาม คนฺโถ อตฺตโน มติยา พุทฺธปฺปิเยน กโต ทนฺตธาตุวณฺณนา นาม ปกรณํ
Das Buch namens Paramatthavinicchaya wurde von dem Lehrer Anuruddha verfasst, auf Bitten des Thera namens Saṅgharakkhita. Das Buch namens Nāmarūpapariccheda wurde von dem Lehrer Anuruddha aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch namens Abhidhammatthasaṅgaha wurde von dem Lehrer Anuruddha verfasst, auf Bitten des Laienanhängers namens Namma. Das Buch namens Khema wurde von dem Lehrer Khema aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch namens Sāratthadīpanī, welches der Unterkommentar zum Vinaya-Kommentar ist, das Vinayasaṅgaha, das Buch mit dem Unterkommentar zum Vinayasaṅgaha und das Buch mit dem neuen Unterkommentar zum Aṅguttara-Kommentar – diese vier Bücher wurden von dem Lehrer Sāriputta verfasst, auf Bitten des Königs namens Parakkamabāhu, des Herrschers der Insel Laṅkā. Das Buch mit dem Unterkommentar zur Pañcikā der Sanskrit-Grammatik wurde von dem Lehrer Sāriputta aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch namens Vinayatthamañjūsā, der Unterkommentar zur Kaṅkhāvitaraṇī, wurde von dem Lehrer Buddhanāga verfasst, auf Bitten des Thera namens Sumedha. Das Buch namens Abhidhānappadīpikā wurde von dem Lehrer Cūla-Moggalāna aus eigener Erkenntnis verfasst. Der Unterkommentar zum Subodhālaṅkāra namens Mahāsāmi und die Erklärung zum Vuttodaya – diese zwei Bücher wurden von Vācissara aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch mit dem neuen Unterkommentar zur Khuddasikkhā namens Sumaṅgalappasādanī wurde von dem neuen Vācissara verfasst, auf Bitten von Sumaṅgala. Der Unterkommentar zur Sambandhacintā, der Bālāvatāra und der Unterkommentar zur Moggalāna-Grammatik – diese drei Bücher wurden von Vācissara verfasst, auf Bitten der drei Theras namens Sumaṅgala, Buddhamitta und Mahākassapa sowie des Laienanhängers namens Dhammakitti und des Laienanhängers, der der Bruder eines Kaufmanns war. Die Aufteilung des Nāmarūpapariccheda, die Padarūpavibhāvanā zur Wortbedeutung, der Unterkommentar zum Khemapakaraṇa, das Sīmālaṅkāra, der Unterkommentar zur Mūlasikkhā, das Rūpavibhāgo und das Paccayasaṅgaho – diese sieben Bücher wurden von Vācissara aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch mit dem Unterkommentar zum Saccasaṅkhepa wurde von Vācissara verfasst, auf Bitten des Thera namens Sāriputta. Der Unterkommentar zum Abhidhammāvatāra und der Unterkommentar zum Abhidhammatthasaṅgaha – diese zwei Bücher wurden von dem Lehrer Sumaṅgala aus eigener Erkenntnis verfasst. Das Buch namens Sāratthasaṅgaha wurde von Buddhappiya aus eigener Erkenntnis verfasst, ebenso wie das Werk namens Dantadhātuvaṇṇanā.
ลงฺกาทีปิสฺสรสฺส รญฺโญ เสนาปตินา อายาจิเตน ธมฺมกิตฺตินามาจริเยน กตํ. ชินจริตํ นาม ปกรณํ อตฺตโน มติยา เมธงฺกราจริเยน กตํ. ชินาลงฺกาโร, ชินาลงฺการสฺส ฏีกา อตฺตโน มติยา พุทฺธรกฺขิตาจริเยน กโต. อมตธรสฺส นาม อนาคตวํสสฺส อตฺตโน มติยา อฏฺฐกถา อุปติสฺสาจริเยน กตา. กงฺขาวิตรณียา ลีนตฺถปกาสินี, นิสนฺเทโห, ธมฺมานุสารณี, เญยฺยา-สนฺตติ, เญยฺยา-สนฺตติยา ฏีกา, สุมตาวตาโร, โลกปญฺญตฺติ ปกรณํ, ตถาคตุปฺปตฺติ ปกรณํ, นลาฏธาตุวณฺณนา, สีหฬวตฺถุ, ธมฺมทีปโก ปฏิปตฺติ สงฺคโห, วิสุทฺธิมคฺคสฺส คณฺฐิ, อภิธมฺมคณฺฐิ, เนตฺติปกรณคณฺฐิ, วิสุทฺธิมคฺคจูล-นวฏีกา, โสตพฺพมาลินี, ปสาทชนนี, โอกสฺสโลโก, สุโพธาลงฺการสฺส นว ฏีกา เจติ, อิเม วีสติ คนฺถา อตฺตโน มติยา วีสตาจริเยหิ วึสุ วึสุ กตา.
Das [zuvor genannte Werk] wurde vom Lehrer namens Dhammakitti verfasst, der vom General des Königs, des Herrschers der Insel Lanka, darum gebeten worden war. Das Werk namens Jinacarita wurde vom Lehrer Medhaṅkara aus eigener Einsicht verfasst. Der Jinālaṅkāra sowie der Unterkommentar (Ṭīkā) zum Jinālaṅkāra wurden vom Lehrer Buddharakkhita aus eigener Einsicht verfasst. Der Kommentar (Aṭṭhakathā) zum Anāgatavaṃsa namens Amatadhara wurde vom Lehrer Upatissa aus eigener Einsicht verfasst. Die Līnatthapakāsinī zur Kaṅkhāvitaraṇī, der Nisandeha, die Dhammānusāraṇī, die Ñeyyā-santati, der Unterkommentar (Ṭīkā) zur Ñeyyā-santati, der Sumatāvatāra, das Werk Lokapaññatti, das Werk Tathāgatuppatti, die Nalāṭadhātuvaṇṇanā, das Sīhaḷavatthu, der Dhammadīpako, der Paṭipattisaṅgaha, das Glossar (Gaṇṭhi) zum Visuddhimagga, das Abhidhammagaṇṭhi, das Nettipakaraṇagaṇṭhi, der neue kleine Unterkommentar zum Visuddhimagga (Visuddhimaggacūla-navaṭīkā), die Sotabbamālinī, die Pasādajananī, der Okāsaloka sowie der neue Unterkommentar (Ṭīkā) zum Subodhālaṅkāra – diese zwanzig Werke wurden von zwanzig Lehrern jeweils einzeln aus eigener Einsicht verfasst.
สทฺทตฺถ เภทจินฺตา นาม ปกรณํ อตฺตโน มติยา สทฺธมฺมสิรินามาจริเยน กตํ. สุมน-กูฏวณฺณนํ นาม ปกรณํ, ราหุลา นาม เถเรน อายาจิเตน วาจิสฺสเรนเทวเถเรน กตํ. โสตตฺถ กึ มหานิทานํ นาม ปกรณํ อตฺตโน มติยา จุลฺลพุทฺธโฆสาจริเยน กตํ. มธุรสงฺคาหนิ นาม ปกรณํ อตฺตโน มติยา รฏฺฐปาลาจริเยน กตํ. ลิงฺคตฺถวิวรณํ นาม ปกรณํ อตฺตโน มติยา สุภูตจนฺทาจริเยน กตํ. สทฺทนีติปกรณํ อตฺตโน มติยา อคฺควํสาจริเยน กตํ. นฺยาสปกรณสฺส มหาฏีกา นาม ฏีกา อตฺตโน มติยา วชิรพุทฺธาจริเยน กตา. มุขมตฺตสาโร อตฺตโน มติยา คุณสาคราจริเยน กโต. มุขมตฺตสารสฺส ฏีกา สุตสมฺปนฺน นาเมน ธมฺมราชิโน คุรุนา สงฺฆเถเรน อายาจิเตน คุณสาคราจริเยน กตา. สทฺทตฺถเภทจินฺตาย มหาฏีกา อตฺตโน มติยา อภยาจริเยน กตา. ลิงฺคตฺถวิวรณปฺปกาสกํ นาม ปกรณํ อตฺตโน มติยา ญาณสาคราจริเยน กตํ. คุฬฺหตฺถสฺส ฏีกา พาลปฺปโพธนญฺจ ทุวิธํ ปกรณํ อตฺตโน มติยา อญฺญตราจริเยน กตํ. สทฺทตฺถเภทจินฺตาย มชฺฌิมฏีกา อตฺตโน มติยา อญฺญตราจริเยน กตา. พาลาวตารสฺส ฏีกา, ลิงฺคตฺถวิวรณา ฏีกา จ อตฺตโน มติยา อุตฺตมาจริเยน กตา. สทฺทตฺถเภทจินฺตาย นว ฏีกา อตฺตโน มติยา อญฺญตราจริเยน กตา. อภิธานปฺปทีปิกาย ฏีกา ทณฺฑีปกรณสฺส มคฆ-ภูตา ฏีกา จาติ ทุวิธา ฏีกาโย อตฺตโน มติ, สีหสูร นาม รญฺโญ เอเกน อมจฺเจน กตา. โกลทฺธชนสฺสฏีกา ปาสาทิเกน นาม เถเรน อายาจิเตน เตเนว มหามจฺเจน กตา. การิกํ นาม ปกรณํ ญาณคมฺภีรนาเมน ภิกฺขุนา อายาจิเตน ธมฺมเสนาปตาจริเยน กตํ. เอติมาสมิทีปนี [วา เอติมาสมิทีปิกา] นาม ปกรณํ มโนหารญฺจ อตฺตโน มติยา เตเนว ธมฺมเสนาปตาจริเยน กตํ. การิกาย ฏีกา อตฺตโน มติยา อญฺญตราจริเยน กตา. เอติมาสมิทีปิกาย ฏีกา อตฺตโน มติยา อญฺญตราจริเยน กตา.
Das Werk namens Saddatthabhedacintā wurde vom Lehrer namens Saddhammasiri aus eigener Einsicht verfasst. Das Werk namens Sumanakūṭavaṇṇana wurde vom Thera Vācissaradeva verfasst, der vom Thera namens Rāhula darum gebeten worden war. Das Werk namens Sotatthakī-mahānidāna wurde vom Lehrer Culla-Buddhaghosa aus eigener Einsicht verfasst. Das Werk namens Madhurasaṅgaha wurde vom Lehrer Raṭṭhapāla aus eigener Einsicht verfasst. Das Werk namens Liṅgatthavivaraṇa wurde vom Lehrer Subhūtacanda aus eigener Einsicht verfasst. Das Werk Saddanīti wurde vom Lehrer Aggavaṃsa aus eigener Einsicht verfasst. Der große Unterkommentar (Mahāṭīkā) zum Nyāsapakaraṇa wurde vom Lehrer Vajirabuddha aus eigener Einsicht verfasst. Der Mukhamattasāra wurde vom Lehrer Guṇasāgara aus eigener Einsicht verfasst. Der Unterkommentar (Ṭīkā) zum Mukhamattasāra wurde vom Lehrer Guṇasāgara verfasst, der vom Sangha-Thera namens Sutasampanna, dem Lehrer des Königs des Dharma, darum gebeten worden war. Der große Unterkommentar (Mahāṭīkā) zur Saddatthabhedacintā wurde vom Lehrer Abhaya aus eigener Einsicht verfasst. Das Werk namens Liṅgatthavivaraṇappakāsaka wurde vom Lehrer Ñāṇasāgara aus eigener Einsicht verfasst. Die beiden Werke, nämlich der Unterkommentar (Ṭīkā) zum Guḷhattha und das Bālappabodhana, wurden von einem gewissen Lehrer aus eigener Einsicht verfasst. Der mittlere Unterkommentar (Majjhimaṭīkā) zur Saddatthabhedacintā wurde von einem gewissen Lehrer aus eigener Einsicht verfasst. Der Unterkommentar (Ṭīkā) zum Bālāvatāra und der Unterkommentar (Ṭīkā) zum Liṅgatthavivaraṇa wurden vom Lehrer Uttama aus eigener Einsicht verfasst. Der neue Unterkommentar (Nava Ṭīkā) zur Saddatthabhedacintā wurde von einem gewissen Lehrer aus eigener Einsicht verfasst. Die beiden Unterkommentare, nämlich der Unterkommentar (Ṭīkā) zur Abhidhānappadīpikā und der im Magadhi-Dialekt verfasste Unterkommentar zum Daṇḍīpakaraṇa, wurden aus eigener Einsicht von einem Minister des Königs namens Sīhasūra verfasst. Der Unterkommentar (Ṭīkā) zum Koladdhajana wurde von eben diesem großen Minister verfasst, der vom Thera namens Pāsādika darum gebeten worden war. Das Werk namens Kārikā wurde vom Lehrer Dhammasenāpati verfasst, der von einem Mönch namens Ñāṇagambhīra darum gebeten worden war. Das ansprechende Werk namens Etimāsamidīpanī [oder Etimāsamidīpikā] wurde von eben diesem Lehrer Dhammasenāpati aus eigener Einsicht verfasst. Der Unterkommentar (Ṭīkā) zur Kārikā wurde von einem gewissen Lehrer aus eigener Einsicht verfasst. Der Unterkommentar (Ṭīkā) zur Etimāsamidīpikā wurde von einem gewissen Lehrer aus eigener Einsicht verfasst.
สทฺทพินฺทุปกรณํ อตฺตโน มติยา ธมฺมราชสฺส คุรุนา อญฺญตราจริเยน กตํ. สทฺทวุตฺติปฺปกาสกํ นาม ปกรณํ อญฺญตเรน ภิกฺขุนา อายาจิเตน สทฺธมฺมคุรุ นามาจริเยน กตํ. สทฺทวุตฺติปฺปกาสกสฺส ฏีกา อตฺตโน มติยา สาริปุตฺตาจริเยน กตา.
Das Werk Saddabindu wurde aus eigener Einsicht von einem gewissen Lehrer verfasst, der der Lehrer des Königs des Dharma war. Das Werk namens Saddavuttippakāsaka wurde vom Lehrer namens Saddhammaguru verfasst, der von einem gewissen Mönch darum gebeten worden war. Der Unterkommentar (Ṭīkā) zum Saddavuttippakāsaka wurde vom Lehrer Sāriputta aus eigener Einsicht verfasst.
กจฺจายน สาโร จ กจฺจายนสารสฺส ฏีกา จาติ ทุวิธํ ปกรณํ อตฺตโน มติยา อญฺญตราจริเยน กตํ. โลกทีปกสารํ นาม ปกรณํ อตฺตโน มติยา นเวนเมธงฺกราจริเยน กตํ. โลกุปฺปตฺติปกรณํ อตฺตโน มติยา อคฺคปณฺฑิตาจริเยน กตํ. ชงฺฆทาสกสฺส ฏีกา ภูตา มคธฏีกา อตฺตโน มติยา จีวราจริเยน กตา. มาติกตฺถทีปนี, อภิธมฺมตฺถสงฺคหวณฺณนา, สีมาลงฺการสฺสฏีกา, คณฺฐิสาโร, ปฏฺฐานคณนานโย จาติ อิเม ปญฺจ ปกรณานิ อตฺตโน มติยา สทฺธมฺมโชติปาลาจริเยน กตานิ. สงฺเขปวณฺณนา ปรกฺกมพาหุ-นาเมน ชมฺพุทีปิสฺสเรน รญฺโญ อายาจิเต เตเนว สทฺธมฺมโชติปาลาจริเยน กตา. กจฺจายนสฺส สุตฺตนิทฺเทโส อตฺตโน สิสฺเสน ธมฺมจารินา เถเรน อายาจิเตน สทฺธมฺมโชติปาลาจริเยน กโต. วินยสมุฏฺฐานทีปนี นาม ปกรณํ, อตฺตโน คุรุนา สงฺฆเถเรน อายาจิเตน สทฺธมฺม-โชติปาลาจริเยน กตํ.
Die beiden Werke, nämlich der Kaccāyanasāra und der Unterkommentar (Ṭīkā) zum Kaccāyanasāra, wurden von einem gewissen Lehrer aus eigener Einsicht verfasst. Das Werk namens Lokadīpakasāra wurde vom neuen Lehrer Medhaṅkara aus eigener Einsicht verfasst. Das Werk Lokuppatti wurde vom Lehrer Aggapaṇḍita aus eigener Einsicht verfasst. Der in Magadhi verfasste Unterkommentar, der den Unterkommentar (Ṭīkā) zum Jaṅghadāsaka darstellt, wurde vom Lehrer Cīvara aus eigener Einsicht verfasst. Diese pfünf Werke, nämlich die Mātikatthadīpanī, die Abhidhammatthasaṅgahavaṇṇanā, der Unterkommentar (Ṭīkā) zum Sīmālaṅkāra, der Gaṇṭhisāra und der Paṭṭhānagaṇanānaya, wurden vom Lehrer Saddhammajotipāla aus eigener Einsicht verfasst. Die Saṅkhepavaṇṇanā wurde von eben diesem Lehrer Saddhammajotipāla verfasst, der vom König Parakkamabāhu, dem Herrscher von Jambudīpa, darum gebeten worden war. Der Suttaniddesa zum Kaccāyana wurde vom Lehrer Saddhammajotipāla verfasst, der von seinem eigenen Schüler, dem Thera Dhammacārī, darum gebeten worden war. Das Werk namens Vinayasamuṭṭhānadīpanī wurde vom Lehrer Saddhammajotipāla verfasst, der von seinem eigenen Lehrer, dem Sangha-Thera, darum gebeten worden war.
สตฺตปกรณานิ ปน เตน ปุกฺกามนคเร กตานิ. สงฺเขปวณฺณนาว ลงฺกาทีเป กตา. อภิธมฺม-ปนฺนรสฏฺฐานวณฺณานํ นาม ปกรณํ อตฺตโน มติยา นเวน-วิมลพุทฺธาจริเยน กตา. สทฺทสารตฺถชาลินี นาม ปกรณํ อตฺตโน มติยา นเวน-วิมลพุทฺธาจริเยน กตํ. สทฺทสารตฺถ-ชาลินิยา ฏีกา, ปํยนคเร รญฺโญ คุรุนา สงฺฆราเชน อายาจิเตน เตเนว นเวน วิมลพุทฺธาจริเยน กตา. วุตฺโตทยสฺส ฏีกา, อภิธมฺมสงฺคหสฺส ฏีกาย ปรมตฺถมญฺชูสา นาม อนุฏีกา, ทสคณฺฐิวณฺณนํ นาม ปกรณํ, มคธภูตวิทคฺคมุขมณฺฑนิยาฏีกา จาติ อิมานิ จตฺตาริ ปกรณานิ อตฺตโน มติยา เตเนว นเวน วิมลพุทฺธาจริเยน กตานิ.
Diese sieben Werke wurden jedoch von ihm in der Stadt Pukkāma verfasst. Lediglich die Saṅkhepavaṇṇanā wurde auf der Insel Lanka verfasst. Das Werk namens Abhidhammapannarasaṭṭhānavaṇṇanā wurde vom neuen Lehrer Vimalabuddha aus eigener Einsicht verfasst. Das Werk namens Saddasāratthajālinī wurde vom neuen Lehrer Vimalabuddha aus eigener Einsicht verfasst. Der Unterkommentar (Ṭīkā) zur Saddasāratthajālinī wurde von eben diesem neuen Lehrer Vimalabuddha verfasst, der vom Sangharāja, dem Lehrer des Königs in der Stadt Paṃya, darum gebeten worden war. Diese vier Werke, nämlich der Unterkommentar (Ṭīkā) zum Vuttodaya, der weitere Unterkommentar (Anuṭīkā) namens Paramatthamañjūsā zum Unterkommentar des Abhidhammasaṅgaha, das Werk namens Dasagaṇṭhivaṇṇanā und der in Magadhi verfasste Unterkommentar zur Vidaggamukhamaṇḍanī, wurden von eben diesem neuen Lehrer Vimalabuddha aus eigener Einsicht verfasst.
ปญฺจปกรณฏีกาย นวานุฏีกา อตฺตโน มติยา อญฺญตโร จริเยน กตา. อภิธมฺมสงฺคหสฺส นวฏีกา อตฺตโน มติยา อญฺญตราจริเยน กตา. อภิธมฺมตฺถสงฺคหฏีกาย [มณิ] มญฺชูสา [มณิสารมญฺชูสา] นาม นวานุฏีกา อตฺตโน มติยา อริยวํสาจริเยน กตา.
Der neue weitere Unterkommentar (Navānuṭīkā) zum Unterkommentar der Fünf Abhandlungen (Pañcapakaraṇaṭīkā) wurde von einem gewissen Lehrer aus eigener Einsicht verfasst. Der neue Unterkommentar (Navaṭīkā) zum Abhidhammasaṅgaha wurde von einem gewissen Lehrer aus eigener Einsicht verfasst. Der neue weitere Unterkommentar (Navānuṭīkā) namens Maṇisāramañjūsā zum Unterkommentar (Ṭīkā) des Abhidhammatthasaṅgaha wurde vom Lehrer Ariyavaṃsa aus eigener Einsicht verfasst.
เปฏโกปเทสสฺส ฏีกา อตฺตโน มติยา อุทุมฺพรินามาจริเยน ปุกฺกามนคเร กตา. จตุภาณวารสฺส อฏฺฐกถา, มหาสารปกาสินิ, มหาทีปนี, สารตฺถทีปนี, คติปกรณํ, หตฺถาสาโร, ภุมฺมสงฺคโห, ภุมฺมนิทฺเทโส, ทสวตฺถุกายวิรติฏีกา, โจทนานิรุตฺติ, วิภตฺติกถา, สทฺธมฺมมาลินิ, ปญฺจคติวณฺณนา, พาลจิตฺต-ปโพธนํ, ธมฺมจกฺกสุตฺตสฺส นวฏฺฐกถา, ทนฺตธาตุ-ปกรณสฺส ฏีกา จ สทฺธมฺโมปายโน พาลปฺปโพธนฏีกา จ, ชินาลงฺการสฺส นวฏีกา จ, ลิงฺคตฺถ-วิวรณํ, ลิงฺคตฺถ-วินิจฺฉโย, ปาติโมกฺขวิวรณํ, ปรมตฺถกถาวิวรณํ, สมนฺตปาสาทิกวิวรณํ, จตุภาณวารฏฺฐกถา วิวรณํ, อภิธมฺมสงฺคหวิวรณํ, สจฺจสงฺเขปวิวรณํ, สทฺทตฺถเภทจินฺตาวิวรณํ, สทฺทวุตฺติวิวรณํ, กจฺจายนสารวิวรณํ, กจฺจายนวิวรณํ, อภิธมฺมสงฺคหสฺสฏีกาวิวรณํ, มหาเวสฺสนฺตรชาตกสฺส วิวรณํ, สกฺกาภิมตํ, มหาเวสฺสนฺตรชาตกสฺส นวฏฺฐกถา, ปฐม-สมฺโพธิ จ โลกเนตฺติ, พุทฺธโฆสาจริยนิทานํ, มิลินฺท-ปญฺโห วณฺณนา, จตุรารกฺขา, จตุรารกฺขายอฏฺฐกถา, สทฺทวุตฺติปฺปกรณสฺส นวฏีกา จาติ อิมานิ, ติจตฺตาลีส ปกรณานิ อตฺตโน มติยา สาสนสฺส ชาติยา สทฺธมฺมสฺส ฐิติยา จ ลงฺกาทีปาทีสุ วึสุ วึสุ กตานิ.
Der Unterkommentar (ṭīkā) zum Peṭakopadesa wurde von dem Lehrer namens Udumbara aus eigener Einsicht in der Stadt Pukkāma verfasst. Der Kommentar zu den vier Rezitationsabschnitten, die Mahāsārapakāsinī, die Mahādīpanī, die Sāratthadīpanī, das Gatipakaraṇa, der Hatthasāra, der Bhummasaṅgaha, der Bhummaniddesa, der Dasavatthukāyavirati-Unterkommentar, die Codanānirutti, die Vibhattikathā, die Saddhammamālinī, die Pañcagativaṇṇanā, das Bālacittapabodhana, der neue Kommentar zum Dhammacakkasutta, der Unterkommentar zum Dantadhātupakaraṇa und das Saddhammopāyana, der Bālappabodhana-Unterkommentar, der neue Unterkommentar zum Jinālaṅkāra, das Liṅgatthavivaraṇa, der Liṅgatthavinicchaya, das Pātimokkhavivaraṇa, das Paramatthakathāvivaraṇa, das Samantapāsādikavivaraṇa, das Catubhāṇavāraaṭṭhakathāvivaraṇa, das Abhidhammasaṅgahavivaraṇa, das Saccasaṅkhepavivaraṇa, das Saddatthabhedacintāvivaraṇa, das Saddavuttivivaraṇa, das Kaccāyanasāravivaraṇa, das Kaccāyanavivaraṇa, das Abhidhammasaṅgahaṭīkāvivaraṇa, die Erklärung zum Mahāvessantarajātaka, das Sakkābhimata, der neue Kommentar zum Mahāvessantarajātaka, die Paṭhamasambodhi und die Lokanetti, das Buddhaghosācariyanidāna, die Milindapañha-Erklärung (Milindapañha-vaṇṇanā), die Caturārakkhā, der Kommentar zur Caturārakkhā und der neue Unterkommentar zum Saddavutti-Pakaraṇa – diese dreiundvierzig Werke wurden aus eigener Einsicht zum Gedeihen der Lehre und für den dauerhaften Bestand der wahren Lehre auf der Insel Laṅkā und anderen Orten von den jeweiligen Verfassern verfasst.
สมฺพุทฺเธ คาถา จ…เป… นวหารคุณวณฺณนา จาติ อิเม พุทฺธปณามาทิกา คาถาโย. อตฺตโน อตฺตโน พุทฺธคุณปกาสนตฺถาย อตฺตโน จ ปเร จ อนนฺตปญฺญาปวตฺตนตฺถาย จ ปณฺฑิเตหิ ลงฺกาทีปาทีสุ วึสุ วึสุ กตา.
Die Strophen über den vollkommen Erwachten (Sambuddhe-gāthā) … [und so weiter] … und die Erklärung der Qualitäten der neun Modi (Navahāraguṇavaṇṇanā) – dies sind Strophen zur Verehrung des Buddha und anderes. Um die Tugenden des Buddha gemäß dem jeweiligen eigenen Verständnis zu verkünden und um das Entfalten unendlicher Weisheit bei sich selbst und bei anderen zu fördern, wurden sie von Gelehrten auf der Insel Laṅkā und an anderen Orten einzeln verfasst.
[อิติ จุลฺล-คนฺถวํเส อายาจกาจริยทีปโก นาม จตุตฺโถ ปริจฺเฉโท.]
[Hier endet das vierte Kapitel im Culla-Ganthavaṃsa, genannt ‚Die Darlegung der Lehrer, die auf Einladung wirkten‘.]
๕. ปกิณฺณก-ปริจฺเฉโท
5. Das Kapitel über Vermischtes
นามํ อาโรปนํ โปตฺถกํ คนฺถการสฺส จ. เลขํเลขาปนญฺเจว, วทามิ ตทนนฺตรนฺติ. ตตฺถ จตุราสีติยา ธมฺมกฺขนฺธสหสฺสานิ ปิฏก, นิกายงฺค, วคฺค, นิปาตาทิกํ นามํ, เกนาโรปิตํ, กตฺถ อาโรปิตํ, กทา อาโรปิตํ, กิมตฺถํ อาโรปิตนฺติ? ตตฺรายํ ปิวิสชฺชนาเกน อาโรปิตนฺติ ปญฺจสตขีณาสเวหิ อาโรปิตํ. เตหิ สพฺพพุทฺธวจนํ สงฺคายนฺติ, อิทํ ปิฏกํ, อยํ นิกาโย, อิทํ องฺคํ, อยํ วคฺโค, อยํ นิปาโตติ. เอวมาทิกํ นามํ อาโรเปนฺติ. กตฺถ อาโรปิตนฺติ? ราชคเห เวภารปพฺพตสฺส ปาเท ธมฺมมณฺฑปฺเป อาโรปิตํ. กทา อาโรปิตนฺติ? ภควโต ปรินิพฺพุเต ปฐมสงฺคายนกาเล อาโรปิตํ. กิมตฺถํ อาโรปิตนฺติ? ธมฺมกฺขนฺธานํ โวหารสุขตฺถาย สุขธารณตฺถาย จ อาโรปิตํ. สงฺคีติกาเล ปญฺจสตา ขีณาสวา เตสญฺจ ธมฺมกฺขนฺธานํ นาม วคฺคนิปาตโต. อิมสฺส ธมฺมกฺขนฺธสฺส อยํ นาโม โหตุ, อิมสฺส จ ปกรณสฺส อยํ นาโมติ, อพฺรวุํ สพฺพํ นามาทิกํ กิจฺจํ อกํสุ. เต ขีณาสวา, ยทิ นามาทิกํ กิจฺจํ อกตํ น สุปากตํ ตสฺมา โวหารสุขตฺถายนามาทิกํ กิจฺจํ กตํ อนาคเต ปนตฺถาย นามาทิกํ ปวตฺติตํ อสญฺชาตนาโม น สุฏฺฐุ ปากโต สพฺพโส ภเวติ. ธมฺมกฺขนฺธานํ นาม ทีปนา นิฏฺฐิตา.
Die Namensgebung, das Aufschreiben in Büchern, die Buchautoren, das Schreiben und Schreibenlassen – darüber werde ich im Folgenden sprechen. Hierbei stellt sich die Frage: Von wem, wo, wann und wozu wurde den vierundachtzigtausend Abschnitten der Lehre (dhammakkhandha) der Name Piṭaka, Nikāya, Aṅga, Vagga, Nipāta usw. verliehen? Hier ist die Antwort auf die Frage ‚Von wem wurde er verliehen?‘: Er wurde von fünfhundert triebversiegten Heiligen (Arhats) verliehen. Während sie das gesamte Buddha-Wort rezitierten, verliehen sie ihm solche Namen wie: ‚Dies ist ein Piṭaka, dies ist ein Nikāya, dies ist ein Glied (Aṅga), dies ist ein Kapitel (Vagga), dies ist eine Sammlung (Nipāta).‘ Wo wurde er verliehen? Er wurde in Rājagaha am Fuße des Vebhāra-Berges in der Dhamma-Halle verliehen. Wann wurde er verliehen? Er wurde zur Zeit des ersten Konzils nach dem Parinibbāna des Erhabenen verliehen. Wozu wurde er verliehen? Er wurde verliehen, um den sprachlichen Gebrauch der Lehrabschnitte zu erleichtern und ihr Behalten mühelos zu machen. Zur Zeit des Konzils legten die fünfhundert triebversiegten Heiligen die Namen der Lehrabschnitte nach Kapiteln und Sammlungen fest. Sie sprachen: ‚Dieser Lehrabschnitt soll diesen Namen tragen, und dieses Werk soll jenen Namen tragen‘, und so führten sie das gesamte Werk der Namensgebung durch. Jene triebversiegten Heiligen dachten sich: ‚Wenn das Werk der Namensgebung ungetan bleibt, wird die Lehre nicht leicht verständlich sein‘; darum wurde das Werk der Namensgebung durchgeführt, um den Gebrauch zu erleichtern, und für den Nutzen der Zukunft wurde die Namensgebung in Gang gesetzt. Denn ein namenloses Ding wird keineswegs auf irgendeine Weise weithin bekannt. Die Erläuterung der Namensgebung der Lehrabschnitte ist abgeschlossen.
จตุราสีติ ธมฺมกฺขนฺธสหสฺสานิ เกน โปตฺถเก อาโรปิตานิ, กทา อาโรปิตานิ, กิมตฺถํ อาโรปิตานีติ. ตตฺรายํ วิสชฺชนา เกนาโรปิตานิติ? ขีณาสวมหานาเคหิ อาโรปิตานิ. กตฺถ อาโรปิตานีติ? ลงฺกาทีเป อาโรปิตานิ. กทา อาโรปิตานีติ? สทฺธาติสฺสสฺสราชิโน ปุตฺตสฺส วฏฺฏคามนิ ราชสฺส กาเล อาโรปิตานิ. กิมตฺถํ อาโรปิตานีติ? ธมฺมกฺขนฺธานํ อวิธํสนตฺถาย สทฺธมฺมฏฺฐิติยา จ อาโรปิตานิ.
Von wem wurden die vierundachtzigtausend Abschnitte der Lehre in Büchern aufgezeichnet, wo wurden sie aufgezeichnet, wann wurden sie aufgezeichnet und wozu wurden sie aufgezeichnet? Hier ist die Antwort auf die Frage ‚Von wem wurden sie aufgezeichnet?‘: Sie wurden von den großen Elefanten unter den triebversiegten Heiligen aufgezeichnet. Wo wurden sie aufgezeichnet? Sie wurden auf der Insel Laṅkā aufgezeichnet. Wann wurden sie aufgezeichnet? Sie wurden zur Zeit des Königs Vaṭṭagāmaṇi, des Sohnes des Königs Saddhātissa, aufgezeichnet. Wozu wurden sie aufgezeichnet? Sie wurden aufgezeichnet, um den Verfall der Lehrabschnitte zu verhindern und für den Fortbestand der wahren Lehre.
ธรมาโน หิ ภควา, อมฺหากํ สุคโตธีโร;
นิกาเย ปญฺจเทเสติ, ยาว นิพฺพานคมนา.
Denn solange der Erhabene, unser weiser Sugata, lebte, lehrte er die fūnf Sammlungen (Nikāyas), bis zu seinem Eingang ins Nibbāna.
สพฺเพปิ เต ภิกฺขุ อาทิ, มนสา วจสาหาโร;
สพฺเพ จ วาจุคฺคตา โหนฺติ, มหาปญฺญาสติวรา.
Und all jene Mönche der Anfangszeit trugen sie im Geist und durch das Wort; sie alle beherrschten sie auswendig, gesegnet mit hervorragender großer Weisheit und Achtsamkeit.
นิพฺพูเต โลกนาถมฺหิ, ตโต วสฺสสตํ ภเว;
อริยานริยา จาปิ จ, สพฺเพ วาจุคฺคตา ธุวํ.
Als der Weltenhort erloschen war, beherrschten danach ein Jahrhundert lang sowohl die Edlen als auch die Nicht-Edlen sie alle gewiss auswendig.
ตโต ปรํ อฏฺฐรสํ, ทฺวิสตํวสฺส คณนํ;
สพฺเพ ปุถุชฺชนา เจว, อริยา จ สพฺเพปิเต.
Danach, für eine Zeitspanne von zweihundertachtzehn Jahren, trugen sie alle, sowohl die Weltlinge als auch die Edlen,
มนสาวจสาเยว, วาจุคฺคตาว สพฺพทา;
ทุฏฺฐคามณิรญฺโญ จ, กาเล วาจุคฺคตา ธุวํ.
stets im Geiste und im Wort, nur auswendig; und auch zur Zeit des Königs Duṭṭhagāmaṇi beherrschten sie sie gewiss auswendig.
อริยานริยาปิ จ, นิกาเย ธารณาสทา;
ตโต ปรมฺหิ ราชา จ, ตโต จุโต จ ตุสิเต.
Sowohl die Edlen als auch die Nicht-Edlen behielten die Sammlungen stets im Gedächtnis. Danach schied jener König dahin und wurde im Tusita-Himmel wiedergeboren.
อุปฺปชฺชิ เทว โลเก โส, เทเวหิ ปริวาริโต;
สทฺธา ติสฺโสติ นาเมน, ตสฺส กนิฏฺฐโก หิโต.ตโต ลทฺธรฏฺโฐ โหติ, พุทฺธสาสนปาลโก.
Er wurde in der Götterwelt geboren, umgeben von Göttern. Sein jüngerer, ihm wohlgesinnter Bruder namens Saddhātissa erlangte daraufhin die Herrschaft über das Reich und wurde ein Hüter der Lehre des Buddha.
ตทา กาเล ภิกฺขู อาสุํ, สพฺเพ วาจุคฺคตา สทา;
นิกาเย ปญฺจเวเธว, ยาว รญฺโญ จ ธารณา;
ตโต จุโต โส ราชา จ, ตุสฺสีเต อุปปชฺชติ;
เทวโลเกฏฺฐิโต สนฺโต, ตทา วาจุคฺคตา ตโต.
Zu jener Zeit beherrschten alle Mönche die fūnf Arten von Sammlungen stets auswendig, solange die Herrschaft des Königs währte. Nachdem auch dieser König dahingeschieden war, wurde er im Tusita-Himmel geboren. Während er in der Götterwelt weilte, beherrschten sie die Texte weiterhin auswendig.
ตสฺส ปุตฺตาปิ อเหสุํ, อเนกา วรชฺชํ คตา;
อนุกฺกเมน จุตเต, เทวโลกํ คตา ธุวํ;
ตทาปิเต สพฺเพ ภิกฺขู, วาจุคฺคตาว สพฺพทา;
นิกาเย ปญฺจวิเธว, ธารณาวสติมตา.
Auch seine Söhne waren zahlreich und gelangten nacheinander zur königlichen Würde. Nach und nach schieden sie dahin und gingen gewiss in die Götterwelt ein. Doch auch zu jener Zeit beherrschten alle jene achtsamen Mönche die fūnf Arten von Sammlungen stets auswendig im Gedächtnis.
ตโต ปรํ โปตฺถเกสุ, นิกายา ปญฺจ ปิฏฺฐิตา;
ตทา อฏฺฐกถา ฏีกา, สพฺเพ คนฺถา โปตฺถเก คตา;
สพฺเพ โปตฺเถสุ เย คนฺถา, ปาฬิ อฏฺฐกถา ฏีกา;
สํฏฺฐิตาสํ ฐิตา โหนฺติ, สพฺเพปิ โน น สนฺติเต.
Danach wurden die fūnf Sammlungen in Büchern niedergeschrieben; damals wurden auch die Kommentare, Unterkommentare und alle literarischen Werke in Büchern festgehalten. Alle Werke, die in Büchern existieren – der Pāli-Text, die Kommentare und die Unterkommentare –, blieben fest etabliert; keines von ihnen ist verloren gegangen.
ตทา เต โปตฺถเกเยว, นิกายา ปิฐิตา ขิลา;
ตทา อฏฺฐกถาทีนิ, ภวนฺตีติ วทนฺติ จ.
Damals wurden eben in jenen Büchern alle Sammlungen vollständig niedergeschrieben; und man sagt, dass damals auch die Kommentare und die anderen Werke entstanden.
ปริหาโร ปณฺฑิเตหิ วตฺตพฺโพว;
ลงฺกาทีปสฺส รญฺโญว, สทฺธา ติสฺสสฺส ราชิโน.ปุตฺตโก ลงฺกาทีปสฺส, อิสฺสโร ธมฺมิโก วโร;
ตทา ขีณาสวา สพฺเพ, โอโลเกนฺติ อนคเต.
Eine Erklärung muss von den Weisen dargelegt werden: Der Sohn des Königs der Insel Laṅkā, des Königs Saddhātissa, war der gerechte und edle Herrscher der Insel Laṅkā. Zu jener Zeit blickten alle triebversiegten Heiligen in die Zukunft.
ขีณาสวา ปสฺสนฺติ เต, ทุปญฺเญว ปุถุชฺชเน;
สพฺเพปิ เต ภิกฺขู อาสุํ, พหุํตรา ปุถุชฺชนา;
น สกฺขิสฺสนฺติ เต ปญฺจ, นิกาเย วาจุคฺคตํ อิติ;
โปตฺถเกสุ สพฺเพ ปญฺจ, อาโรเปนฺติ ขีณาสวา.
Diejenigen, deren Triebe versiegt sind (Arahants), sahen sie, die törichten Weltlinge; alle jene Mönche waren größtenteils Weltlinge. „Sie werden nicht in der Lage sein, die fünf Sammlungen (Nikāyas) auswendig zu bewahren“ – in diesem Sinne schrieben die Arahants alle fünf (Sammlungen) in Büchern nieder.
สทฺธมฺมฏฺฐิติ จิรตฺตาย, ชนานํ ปุญฺญตฺถาย จ;
ตโต ปฏฺฐายเต สพฺเพ, นิกายา โหนฺติ โปตฺถเก;
อฏฺฐกถา ฏีกา สพฺเพ, เต โหนฺติ โปตฺถเกฏฺฐิตา.
Für das lange Fortbestehen der wahren Lehre und zum Heile der Menschen existieren von jener Zeit an alle Nikāyas in Büchern; auch alle Kommentare und Unterkommentare sind in Büchern festgehalten.
ตโต ปฏฺฐายเต สพฺเพ, ภิกฺขุ อาทิ มหาคณา;
โปตฺถเกสุ ฐิเตเยว, สพฺเพ ปสฺสนฺติ สพฺพทา.
Von jener Zeit an sehen (lesen) alle Mönche und die großen Scharen sie stets, da sie in Büchern bewahrt sind.
[โปตฺถเก อาโรปน ทีปกา นิฏฺฐิตา.]
[Die Erläuterung über das Aufschreiben in Büchern ist abgeschlossen.]
โย โกจิ ปณฺฑิโต ธีโร, อฏฺฐกถาทิกํ คนฺถํ กโรติ วา การาเปติ วา, ตสฺส อนนฺตโก โหติ ปุญฺญสํจโย, อนนฺตโก โหติ ปุญฺญานิสํโส. จตุราสีติ เจติยสหสฺส กรณสทิโส, จตุราสีติ พุทฺธรูปสหสฺส กรณสทิโส, จตุราสีติ โพธิรุกฺขสหสฺสโรปนสทิโส, จตุราสีติ วิหารสหสฺส กรณสทิโส, โย จ พุทฺธวจนมญฺชูสํ กโรติ วา การาเปติ วา, โย จ พุทฺธวจนํ มณฺฑนํ กโรติ วา การาเปติ วา, โย จ พุทฺธวจนํ เลขํ กโรติ วา การาเปติ วา, โย จ โปตฺถกํ วา, โย จ โปตฺถกมูลํ วา, เทติ วา ทาเปติ วา, โย จ เตลํ วา จุณฺณํ วา, ธญฺญํ วา โปตฺถกภญฺชนตฺถาย ยํ กิญฺจิ นิตฺถํ วา โปตฺถกฉิทฺเท อาวุนตฺถาย, ยํ กิญฺจิ สุตฺตํ วา กฏฺฐผลกทฺวยํ วา โปตฺถกํ ปุฏนตฺถาย ยํ กิญฺจิ วตฺถํ วา, โปตฺถก-พนฺธนตฺถาย, ยํ กิญฺจิ โยตฺตํ วา โปตฺถกลาป ปูฏนตฺถาย ยํ กิญฺจิ ถวิกํ เทติ วา ทาเปติ วา.
Welch weiser und standhafter Mensch auch immer ein Werk wie einen Kommentar oder Ähnliches verfasst oder verfassen lässt, dessen Anhäufung von Verdienst ist unendlich, dessen Segen des Verdienstes ist unendlich. Es gleicht dem Errichten von vierundachtzigtausend Schreinen (Cetiyas), dem Herstellen von vierundachtzigtausend Buddha-Statuen, dem Pflanzen von vierundachtzigtausend Bodhi-Bäumen und dem Bau von vierundachtzigtausend Klöstern; und wer eine Schatulle für das Wort des Buddha herstellt oder herstellen lässt, wer das Wort des Buddha schmückt oder schmücken lässt, wer das Wort des Buddha schreibt oder schreiben lässt, und wer ein Buch oder die Mittel für ein Buch gibt oder geben lässt, und wer Öl, Pulver oder Getreide zur Pflege von Büchern gibt oder geben lässt, oder irgendeine Nadel, um Fäden durch die Buchlöcher zu fädeln, oder irgendeinen Faden, oder zwei hölzerne Buchdeckel, oder irgendein Tuch zum Einwickeln des Buches, oder irgendeine Schnur zum Binden des Buches, oder irgendeinen Beutel zum Verpacken des Buchbündels gibt oder geben lässt.
โย จ หริตาเลน วา มโนสิลาย วา, สุวณฺเณน วา รชเตน วา โปตฺถกมณฺฑนํ วา กฏฺฐผลกมณฺฑนํ วา กโรติ วา การาเปติ วา, ตสฺส อนนฺตโก โหติ ปุญฺญสํจโย, อนนฺตโก โหติ ปุญฺญานิสํโส. จตุราสีติ เจติยสหสฺส กรณสทิโส, จตุราสีติ วิหารสหสฺส กรณสทิโส.
Und wer ein Buch oder die hölzernen Buchdeckel mit Auripigment, Realgar, Gold oder Silber schmückt oder schmücken lässt, dessen Anhäufung von Verdienst ist unendlich, dessen Segen des Verdienstes ist unendlich. Es gleicht der Errichtung von vierundachtzigtausend Schreinen und dem Bau von vierundachtzigtausend Klöstern.
ภเว นิพฺพตฺตมาโน โส, สีลคุณมุปาคตา;
มหา เตโช สทา โหติ, สีหนาโท วิสารโท.
Wiedergeboren im Dasein, ausgestattet mit den Tugendeigenschaften, ist er stets von großer Macht und voller Vertrauen wie ein Löwenruf.
อายุวณฺณพลุปฺเปโต, ธมฺมกาโม ภเว สทฺทา;
เทวมนุสฺสโลเกสุ, มเหสกฺโข อนามโย.
Ausgestattet mit langem Leben, Schönheit und Kraft, ist er stets der Lehre (Dhamma) zugetan; in den Welten der Götter und Menschen ist er von großem Einfluss und frei von Krankheit.
ภเว นิพฺพตฺตมาโน โส, ปญฺญวา สุสมาหิโต;
อธิปจฺจ ปริวาโร, สพฺพสุขาธิ คจฺฉติ.
Wiedergeboren im Dasein, ist er weise und wohlgesammelt; ausgestattet mit Machtstellung und Gefolgschaft erlangt er alles Glück.
สทฺโทหีริมา วทญฺญู, สํวิคฺค มานโส ภเว;
องฺคปจฺจงฺค สมฺปนฺโน, อาโรห ปริณาหวา.
Er wird voller Vertrauen, Schamgefühl und Großzügigkeit sein, bewegt von geistiger Dringlichkeit; ausgestattet mit vollendeten Gliedern, von vollkommenem Wuchs und Statur.
สพฺเพ สตฺตาปิ โย โลเก, สพฺพตฺถ ปูชิตาภเว;
เทวมนุสฺส สญฺจโร, มิตฺตสหาย ปาลิโต.
Er wird von allen Wesen in der Welt überall verehrt werden, wandelt unter Göttern und Menschen, beschützt von Freunden und Gefährten.
เทวมนุสฺส สมฺปตฺตึ, อนุโภติ ปุนปฺปุนํ;
อรหตฺต ผลํ ปตฺโต, นิพฺพานํ ปาปุณิสฺสติ.
Er erfährt immer wieder das Glück der Götter und Menschen; nachdem er die Frucht der Arhatschaft erlangt hat, wird er das Nibbāna erreichen.
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส, อภิญฺญา ฉพฺพิเธ วเร;
วิโมกฺเข อฏฺฐเก เสฏฺเฐ, คมิสฺสติ อนาคเต.
In der Zukunft wird er die vier analytischen Wissensarten, die sechs hervorragenden höheren Geisteskräfte und die acht edlen Befreiungen erlangen.
ตสฺมาหิ ปณฺฑิโต โปโส, สํปสฺสํ หิต มตฺตโน;
กาเรยฺย สาม คนฺเถ จ, อญฺเญ จาปิ การาปเย.
Darum sollte ein weiser Mensch, der sein eigenes Wohl im Auge hat, selbst Bücher verfassen und auch andere dazu veranlassen.
โปตฺถเก จ ฐิเต คนฺเถ, ปาฬิ อฏฺฐกถาทิเก;
ธมฺมมญฺชูสา คนฺเถ จ, เลขํ กเร การาปเย.
Und er sollte Bücher schreiben oder schreiben lassen, welche die Pāli-Texte, Kommentare und Ähnliches enthalten, sowie Bücher, die als Schatullen des Dhamma dienen.
โปตฺถกํ โปตฺถกมูลญฺจ, เตสํ จุลฺลถูสมฺปิ จ;
ปิโลติกาทิกํ สุตฺตํ, กฏฺฐผลทฺวยมฺหิ จ.
Ein Buch oder die Mittel für ein Buch, selbst einen winzigen Beitrag dafür, ein Tuch, einen Faden sowie zwei hölzerne Buchdeckel,
ธมฺมพนฺธนตฺถาย จ, ยํ กิญฺจิ มหคฺฆํ วตฺถํ;
ธมฺมพนฺธนโยตฺตญฺจ, ยํ กิญฺจิ ถวิกมฺปิ จ.
und zum Einbinden der Lehre jedes kostbare Tuch, und jede Schnur zum Binden der Lehre, sowie jede Tasche.
ทเทยฺย ธมฺมเขตฺตมฺหิ, วิปฺปสฺสนฺเนน เจตสา;
อญฺโญ จาปิ ทชฺชาเปยฺย, มิตฺตสหายพนฺธเวติ.
Dies sollte man auf dem Feld des Dhamma mit reinem Herzen geben, und man sollte auch andere dazu veranlassen zu geben – Freunde, Gefährten und Verwandte.
คนฺถากรเลขเลขาปนานิสํส ทีปนา นิฏฺฐิตา.
Die Erläuterung über den Segen des Schreibens und Schreibenlassens von Büchern ist abgeschlossen.
[อิติ จูลคนฺถวํเส ปกิณฺณกทีปโก นาม ปญฺจโม ปริจฺเฉโท.]
[Hier endet das fünfte Kapitel namens „Erläuterung des Vermischten“ im Cūlaganthavaṃsa.]
โสหํ หํสารฏฺฐ ชาโต, นนฺตปญฺโญติ วิสฺสุโตสทฺธา สีล วีรปฺเปโต, ธมฺมรสํ คเวสโน.
Ich, der ich im Haṃsa-Reich geboren wurde, bekannt als Nandapañña, ausgestattet mit Glauben, Tugend und Tatkraft, der ich nach dem Geschmack des Dhamma strebe,
โสหํ ตโต คนฺตฺวา จิมํ, ชิน นวํ ยํ ปูรํ;
สพฺพ ธมฺมํ วิจินนฺโต, วีสติ วสฺสมาคโต.
ich ging von dort zu dieser neuen Stadt des Siegers (Chiang Mai), erforschte die gesamte Lehre und erreichte zwanzig Jahre [des Alters oder der Ordination].
สพฺพ ธมฺมํ วิสฺเสชฺเชนฺโต, กิกาเร เนว ภิกฺขุโน;
ฉ วสฺสานํ คณํ ภิตฺวา, กามานํ อภิมทฺทนํ.
Die gesamte Lehre darlegend, stets zum Nutzen der Mönche wirkend, nach sechs Jahren die Gruppe verlassend, um die sinnlichen Begierden zu bezwingen,
สนฺติ สภา จ นิพฺพานํ, คเวสิญฺจ ปุนปฺปุนํ;
วสนฺโตหํ, วนารมฺมํ, ปิฏกตฺตย สงฺคหํ;
คนฺถวํสํ อิมํ ขุทฺทํ, อริยสงฺฆทาสกนฺติ.
suchte ich immer wieder den Frieden und das Nibbāna; während ich in der Waldeinsamkeit lebte, verfasste ich, der Diener des edlen Saṅgha, dieses kurze Ganthavaṃsa, eine Zusammenfassung der drei Piṭakas.
อิติ ปาโมชฺชตฺถาย อรญฺญวาสินา, นนฺทปญฺญาจริเยน กโต จูฬคนฺถวํโส นิฏฺฐิโต.
Hier endet das von dem im Walde lebenden Lehrer Nandapañña zur Erbauung verfasste Cūḷaganthavaṃsa.
ธมฺมวฏํสกนาเมน วิสุโต เถโร, ยํ ปกรณํ ลิกฺขิตํ ตํ ปริปุณฺณํ เตน ปุญฺเญน ตํ ปิฏกํ ปริสิปฺปํ ปรินิฏฺฐิตํ.
Der unter dem Namen Dhammavaṭaṃsaka bekannte Thera hat dieses Werk niedergeschrieben, und es ist vollendet. Durch dieses Verdienst möge die Beherrschung des Piṭaka und aller Lehrkünste vollkommen verwirklicht werden.
มเมว สิสฺสสมูหานญฺจ ปริสิปฺปํ ปรินิฏฺฐิตํ. ตเว สิสฺสานู สิสฺสานิ จ, ปริสิปฺปํ ปรินิฏฺฐิตํ.
Ebenso möge die Beherrschung der Künste für meine eigene Schülerschaft sowie für deine Schüler und deren Schüler vollkommen verwirklicht werden.
จูฬคนฺถวํโส นิฏฺฐิโต.
Das Cūḷaganthavaṃsa ist abgeschlossen.