နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ

ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น

ဝိနယပိဋက

พระวินัยปิฎก

သံဂါယနဿ ပုစ္ဆာ ဝိဿဇ္ဇနာ

การถามตอบในการสังคายนา

ဩကာသ ဒါနကထာ

เรื่องการให้โอกาส

သုဏာတု [Pg.1] မေ ဘန္တေ သံဃော, မဟတီ အယံ ပရိသာ, ဧဝရူပါယ ပရိသာယ န သုကရာ သဗ္ဗသော ကထံ သာဝေတုံ, တသ္မာ အာယသ္မတော စ ဇဝနတ္ထေရဿ ပခုက္ကူနဂရဝါသိနော အာယသ္မတော စ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသဿ တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိကဿ ဝိနယပုစ္ဆနဘာရဉ္စ ဝိနယဝိဿဇ္ဇန ဘာရဉ္စ အာဝဟိတုံ ဩကာသံ ဒမ္မိ, ကရောထ တုမှေ အာဝုသော ဆဋ္ဌသံဂီတိပုဗ္ဗင်္ဂမာနိ ဝိနယပုစ္ဆန ဝိနယဝိဿဇ္ဇန ကိစ္စာနိ ယထာဓမ္မံ ယထာဝိနယံ.

ท่านผู้เจริญ ขอพระสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า บริษัทนี้ใหญ่ การที่จะให้กล่าวเรื่องทั้งหมดแก่บริษัทเห็นปานนี้ไม่ใช่ทำได้ง่าย เพราะฉะนั้น ข้าพเจ้าจึงให้โอกาสแก่ท่านพระชวนเถระ ผู้อยู่ในเมืองปะคุกกู และท่านพระวิจิตรสาราภิวังสะ ผู้ทรงพระไตรปิฎก ธรรมภัณฑาคาริก เพื่อรับภาระการถามวินัยและภาระการตอบวินัย ขอท่านทั้งหลายผู้เป็นบุรพภาคของการสังคายนาครั้งที่ ๖ จงกระทำกิจคือการถามวินัยและการตอบวินัยตามธรรมตามวินัยเถิด

အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ [Pg.2] ဘဒန္တဇဝန မဟာထေရေန

โดยพระมหาเถระภทันตะชวนะ อัครมหาบัณฑิต

ဌပိတာ

ตั้งไว้แล้ว

ပုစ္ဆက သမ္မုတိ ဉာတ္တိ

ญัตติการสมมติผู้ถาม

သုဏာတု မေ ဘန္တေ သံဃော, ယဒိ သံဃဿ ပတ္တကလ္လံ, အဟံ အာယသ္မန္တံ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသံ တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိကံ ဝိနယံ ပုစ္ဆေယျံ.

ท่านผู้เจริญ ขอพระสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า ถ้าความพร้อมเพรียงของสงฆ์ถึงพร้อมแล้ว ข้าพเจ้าพึงถามวินัยกับท่านพระวิจิตรสาราภิวังสะ ผู้ทรงพระไตรปิฎก ธรรมภัณฑาคาริก

တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက

ผู้ทรงพระไตรปิฎก ธรรมภัณฑาคาริก

ဘဒန္တဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသေန

โดยพระภทันตะวิจิตรสาราภิวังสะ

ဌပိတာ ဝိဿဇ္ဇက သမ္မုတိ ဉာတ္တိ

ญัตติการสมมติผู้ตอบ ตั้งไว้แล้ว

သုဏာတု မေ ဘန္တေ သံဃော, ယဒိ သံဃဿ ပတ္တကလ္လံ, အဟံ အာယသ္မတာ ဇဝနတ္ထေရေန သံဃနာယက မဟာထေရဿ ပဋိနိဓိဘူတေန ဝိနယံ ပုဋ္ဌော ဝိဿဇ္ဇေယျံ.

ท่านผู้เจริญ ขอพระสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า ถ้าความพร้อมเพรียงของสงฆ์ถึงพร้อมแล้ว ข้าพเจ้าอันท่านพระชวนเถระ ผู้เป็นผู้แทนของพระมหาเถระสังฆนายก ถามวินัยแล้ว พึงตอบ

ပဌမ ပါရာဇိက သိက္ခာပုစ္ဆာ

การถามสิกขาบทปาราชิกที่ ๑

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.3] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ ဇာနတာ ပဿတာ အရဟတာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ပဌမံ ပါရာဇိကံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาราชิกที่ ๑ ที่พระผู้มีพระภาคผู้ทรงรู้ ทรงเห็น เป็นพระอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น ทรงบัญญัติไว้ บัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

ตอบ – ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่เมืองเวสาลี

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใครจึงบัญญัติ

ဝိဿဇ္ဇနာ – သုဒိန္နံ ဘန္တေ ကလန္ဒပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ.

ตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงปรารภสุทินกลันทบุตรจึงบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – ကိသ္မိံ အာဝုသော ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သုဒိန္ဒော ဘန္တေ ကလန္ဒပုတ္တော ပုရာဏဒုတိယိကာယ မေထုနံ ဓမ္မံ ပဋိသေဝိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ตอบ – ท่านผู้เจริญ สุทินกลันทบุตรเสพเมถุนธรรมกับภรรยาเก่า ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ အာဝုသော တတ္ထ ပညတ္တိ အနုပညတ္တိ အနုပ္ပန္နပညတ္တိ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ในสิกขาบทนั้น มีบัญญัติ อนุบัญญัติ อนุปปันนบัญญัติหรือไม่

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဧကာ ဘန္တေ ပညတ္တိ ဒွေ အနုပညတ္တိယော, အနုပ္ပန္နပညတ္တိ တသ္မိံ နတ္ထိ.

ตอบ – ท่านผู้เจริญ มีบัญญัติ ๑ อนุบัญญัติ ๒ ในสิกขาบทนั้นไม่มีอนุปปันนบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – သဗ္ဗတ္ထပညတ္တိနုခေါ [Pg.4] အာဝုသော ပဒေသပညတ္တိနုခေါ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ เป็นสัพพัตถบัญญัติ หรือเป็นปเทสบัญญัติ

ဝိဿဇ္ဇနာ – သဗ္ဗတ္ထပညတ္တိ ဘန္တေ.

ตอบ – ท่านผู้เจริญ เป็นสัพพัตถบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – သာဓာရဏပညတ္တိနုခေါ အာဝုသော အသာဓာရဏပညတ္တိနုခေါ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ เป็นสาธารณบัญญัติ หรือเป็นอสาธารณบัญญัติ

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဓာရဏပညတ္တိ ဘန္တေ.

ตอบ – ท่านผู้เจริญ เป็นสาธารณบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – ဧကတောပညတ္တိနုခေါ အာဝုသော ဥဘတောပညတ္တိနုခေါ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ เป็นเอกโตบัญญัติ หรือเป็นอุภโตบัญญัติ

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဥဘတောပညတ္တိ ဘန္တေ.

ตอบ – ท่านผู้เจริญ เป็นอุภโตบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – ပဉ္စန္နံ အာဝုသော ပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသာနံ ကတ္ထောဂဓံ ကတ္ထ ပရိယာပန္နံ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ในปาติโมกขุทเทส ๕ อย่าง สงเคราะห์เข้าในที่ไหน จัดเข้าในที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – နိဒါနောဂဓံ [Pg.5] ဘန္တေ နိဒါနပရိယာပန္နံ.

ตอบ – ท่านผู้เจริญ สงเคราะห์เข้าในนิทาน จัดเข้าในนิทาน

ပုစ္ဆာ – ကတမေန အာဝုသော ဥဒ္ဒေသေန ဥဒ္ဒေသံ အာဂစ္ဆတိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การยกขึ้นแสดงนั้น ย่อมมาด้วยการยกขึ้นแสดงข้อไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒုတိယေန ဘန္တေ ဥဒ္ဒေသေန ဥဒ္ဒေသံ အာဂစ္ဆတိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ การยกขึ้นแสดงนั้น ย่อมมาด้วยการยกขึ้นแสดงข้อที่สอง.

ပုစ္ဆာ – စတုန္နံ အာဝုသော ဝိပတ္တီနံ ကတမာ ဝိပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในวิบัติ ๔ อย่าง วิบัติข้อไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သီလဝိပတ္တိ ဘန္တေ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ คือ สีลวิบัติ.

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော ဝိပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ วิบัติคืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အသံဝရော ဘန္တေ ဝိပတ္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ การไม่สำรวม คือ วิบัติ.

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော သမ္ပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สมบัติคืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သံဝရော ဘန္တေ သမ္မတ္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ การสำรวม คือ สมบัติ.

ပုစ္ဆာ – ကာ [Pg.6] အာဝုသော ပဋိပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปฏิปทาคืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – န ဧဝရူပံ ကရိဿာမီတိ ယာဝဇီဝံ အာပါဏကောဋိကံ သမာဒါယ သိက္ခတိ သိက္ခာပဒေသု, အယံ ဘန္တေ ပဋိပတ္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ การที่ภิกษุสมาทานศึกษาในสิกขาบททั้งหลายว่า 'เราจักไม่ทำอย่างนี้' ตลอดชีวิตจนกว่าจะสิ้นลมหายใจ นี้คือปฏิปทา.

ပုစ္ဆာ – ကတိ အာဝုသော အတ္ထဝသေ ပဋိစ္စ ဘဂဝတာ ပဌမံ ပါရာဇိကံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอาศัยประโยชน์กี่อย่าง จึงทรงบัญญัติปฐมปาราชิก?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒသ ဘန္တေ အတ္ထဝသေ ပဋိစ္စ ဘဂဝတာ ပဌမံ ပါရာဇိကံ ပညတ္တံ, ၁ - သံဃသုဋ္ဌုတာယ, ၂ - သံဃဖာသုတာယ, ၃ - ဒုမ္မင်္ကူနံ ပုဂ္ဂလာနံ နိဂ္ဂဟာယ, ၄ - ပေသလာနံ ဘိက္ခူနံ ဖာသုဝိဟာရာယ, ၅ - ဒိဋ္ဌဓမ္မိကာနံ အာသဝါနံ သံဝရာယ, ၆ - သမ္ပရာယိကာနံ အာသဝါနံ ပဋိဃာတာယ, ၇ - အပ္ပသန္နာနံ ပသာဒါယ, ၈ - ပသန္နာနံ ဘိယျောဘာဝါယ, ၉ - သဒ္ဓမ္မဋ္ဌိတိယာ, ၁၀ - ဝိနယာနုဂ္ဂဟာယ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอาศัยประโยชน์ ๑๐ อย่าง จึงทรงบัญญัติปฐมปาราชิก คือ ๑. เพื่อความดีงามแห่งสงฆ์ ๒. เพื่อความผาสุกแห่งสงฆ์ ๓. เพื่อข่มบุคคลผู้เก้อยาก ๔. เพื่อความอยู่ผาสุกแห่งภิกษุผู้มีศีลเป็นที่รัก ๕. เพื่อป้องกันอาสวะอันจะพึงเกิดในปัจจุบัน ๖. เพื่อกำจัดอาสวะอันจะพึงเกิดในสัมปรายภพ ๗. เพื่อความเลื่อมใสของบุคคลที่ยังไม่เลื่อมใส ๘. เพื่อความเลื่อมใสยิ่งขึ้นของบุคคลที่เลื่อมใสแล้ว ๙. เพื่อความตั้งมั่นแห่งพระสัทธรรม ๑๐. เพื่ออนุเคราะห์พระวินัย.

ပုစ္ဆာ – ကေ [Pg.7] အာဝုသော သိက္ခန္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครศึกษาอยู่?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သေက္ခာစ ဘန္တေ ပုထုဇ္ဇနကလျာဏကာစ သိက္ခန္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระเสกขะและปุถุชนผู้มีกัลยาณธรรม ศึกษาอยู่.

ပုစ္ဆာ – ကေ အာဝုသော သိက္ခိတသိက္ခာ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครเป็นผู้ศึกษาแล้ว?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အရဟန္တော ဘန္တေ သိက္ခိတသိက္ခာ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระอรหันต์เป็นผู้ศึกษาแล้ว.

ပုစ္ဆာ – ကတ္ထ အာဝုသော ဌိတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ตั้งอยู่ ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သိက္ခာကာမေသု ဘန္တေ ဌိတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ตั้งอยู่ในผู้ใคร่การศึกษา.

ပုစ္ဆာ – ကေ အာဝုသော ဓာရေန္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครทรงไว้?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယေသံ ဘန္တေ ဝတ္တတိ တေ ဓာရေန္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ผู้ใดมีการปฏิบัติเป็นไปอยู่ ผู้นั้นทรงไว้.

ပုစ္ဆာ – ကဿ [Pg.8] အာဝုသော ဝစနံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เป็นพระดำรัสของใคร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတော ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า.

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ นำมาด้วยใคร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ นำมาด้วยการสืบต่อกันมา.

သံဂါယနတ္ထာယ သံဃဿ ဉာပနံ

การประกาศให้สงฆ์ทราบเพื่อการสังคายนา

သုဏာတု မေ ဘန္တေ သံဃော အဟံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဝိစိတ္ထသာရာဘိဝံသံ တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိကံ ပဌမဿ ပါရာဇိကဿ နိဒါနမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, ပုဂ္ဂလမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, ဝတ္ထုမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, ပညတ္တိ အနုပညတ္တိအာဒီနိပိ ပုစ္ဆိံ, ပုဋ္ဌော ပုဋ္ဌောစ သော အာယသ္မာဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသော ဝိဿဇ္ဇေသိ, ဣတိဟိဒံ ဘန္တေ ပဌမံ ပါရာဇိက သိက္ခာပဒံ နိမ္မလံ သုပရိသုဒ္ဓံ တဿေဝ ဘဂဝတော ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ, တသ္မာ ယထာပုရေ မဟာကဿပါဒယော မဟာထေရဝရာ ပေါရာဏသံဂီတိကာရာ ဗြဟ္မစရိယ သင်္ခါတဿ ဗုဒ္ဓသာသနဿ စိရဋ္ဌိတိယာ ဗဟုဇနဟိတာယ ဗဟုဇနသုခါယ လောကာနုကမ္ပာယ အတ္ထာယ ဟိတာယ သုခါယ ဒေဝမနုဿာနံ ဓမ္မဝိနယံ သင်္ဂါယိံသုစေဝ အနုသင်္ဂါယိံသုစ, ဧဝမေဝ မယမ္ပိ ဒါနိ သဗ္ဗေဝ ဆဋ္ဌသံဂီတိမဟာဓမ္မသဘာပရိယာပန္နာ ဣဒံ ပဌမ ပါရာဇိက သိက္ခာပဒံ ဧကတောသဇ္ဈာယနဝသေန သံဂါယေယျာမ.

ท่านผู้เจริญ ขอสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า ข้าพเจ้าได้ถามท่านพระวิจิตตสาราภิวังสะ ผู้ทรงพระไตรปิฎก ผู้เป็นธรรมภัณฑาคาริก ซึ่งมูลเหตุแห่งปฐมปาราชิกบ้าง ซึ่งบุคคลบ้าง ซึ่งวัตถุบ้าง ซึ่งบัญญัติและอนุบัญญัติเป็นต้นบ้าง ท่านพระวิจิตตสาราภิวังสะนั้น เมื่อข้าพเจ้าถามแล้วๆ ก็ได้วิสัชนาแล้ว ท่านผู้เจริญ ปฐมปาราชิกสิกขาบทนี้ เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้นแล ปราศจากมลทิน บริสุทธิ์ดีแล้ว เพราะฉะนั้น มหาเถระผู้ประเสริฐทั้งหลายมีพระมหากัสสปะเป็นต้น ผู้ทำสังคายนาแต่ก่อน ได้สังคายนาและอนุสังคายนาพระธรรมวินัย เพื่อความตั้งมั่นแห่งพระพุทธศาสนาอันนับว่าพรหมจรรย์ เพื่อประโยชน์เกื้อกูลแก่ชนเป็นอันมาก เพื่อความสุขแก่ชนเป็นอันมาก เพื่ออนุเคราะห์โลก เพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย ฉันใด บัดนี้ พวกเราทั้งหมดผู้เข้าอยู่ในมหาสังคายนาธรรมสภาครั้งที่ ๖ นี้ ก็พึงสังคายนาปฐมปาราชิกสิกขาบทนี้ โดยวิธีสวดพร้อมกันฉันนั้นเถิด.

ရေဝတာဘိ ပဏ္ဍိတဓဇ သာသနဝံသ မဟာဓမ္မရာဇဂုရုနော

ของพระเรวตาภิปัณฑิตธชะ ศาสนวงศ์ มหาธรรมราชครู

အဘိဓဇမဟာရဋ္ဌဂုရုနောစ သံဃနာယက မဟာထေရဿ

และของพระอภิธชมหารัฏฐะคุรุ สังฆนายกมหาเถระ

ဩကာသ ဒါနကထာ

เรื่องการให้โอกาส

သုဏာတု [Pg.10] မေ ဘန္တေ သံဃော, မဟတီ အယံ ပရိသာ, ဧဝရူပါယ ပရိသာယ န သုကရာ သဗ္ဗသော ကထံ သာဝေတုံ, တသ္မာ အာယသ္မတောစ သောဘနဿ သာသနရိ သာရာမာဓိဝါသိနော အာယသ္မတောစ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသဿ တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိကဿ ဝိနယပုစ္ဆနဘာရဉ္စ ဝိနယဝိဿဇ္ဇနဘာရဉ္စ အာဝဟိတုံ ဩကာသံ ဒမ္မိ, ကရောထ တုမှေ အာဝုသော ဆဋ္ဌသံဂီတိပုဗ္ဗင်္ဂမာနိ ဝိနယပုစ္ဆန ဝိနယဝိဿဇ္ဇန ကိစ္စာနိ ယထာဓမ္မံ ယထာဝိနယံ.

ท่านผู้เจริญ ขอสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า บริษัทนี้ใหญ่ การที่จะให้กล่าวถ้อยคำทั้งหมดแก่บริษัทเห็นปานนี้ ไม่ใช่ทำได้ง่าย เพราะฉะนั้น ข้าพเจ้าจึงให้โอกาสแก่ท่านพระโสภณะ ผู้อยู่ในเสนาสนะชื่อสารามะ และแก่ท่านพระวิจิตตสาราภิวังสะ ผู้ทรงพระไตรปิฎก ผู้เป็นธรรมภัณฑาคาริก เพื่อรับภาระการถามวินัยและภาระการตอบวินัย ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ท่านทั้งหลายจงทำกิจคือการถามวินัยและการตอบวินัย อันเป็นเบื้องต้นแห่งสังคายนาครั้งที่ ๖ ตามธรรม ตามวินัยเถิด.

အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒန္တ သောဘနတ္ထေရေန

โดยพระอัคคมหาบัณฑิต ภัททันตะโสภณเถระ

ဌပိတာ ပုစ္ဆက သမ္မုတိ ဉာတ္တိ

ญัตติสมมติผู้ถามที่ตั้งไว้แล้ว

သုဏာတု မေ ဘန္တေ သံဃော, ယဒိ သံဃဿ ပတ္တကလ္လံ, အဟံ အာယသ္မန္တံ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသံ တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိကံ ဝိနယံ ပုစ္ဆေယျံ.

ขอพระสงฆ์ผู้เจริญจงฟังข้าพเจ้า ถ้าความพร้อมเพรียงของสงฆ์ถึงพร้อมแล้ว ข้าพเจ้าจะพึงถามวินัยกับพระผู้มีอายุวิจิตรสาราภิวังสะ ผู้ทรงพระไตรปิฎก ผู้เป็นพระธรรมภัณฑาคาริก

တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိက

ผู้ทรงพระไตรปิฎก ผู้เป็นพระธรรมภัณฑาคาริก

ဘဒန္တဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသေန

โดยพระภัททันตะวิจิตรสาราภิวังสะ

ဌပိတာ ဝိဿဇ္ဇက သမ္မုတိ ဉာတ္တိ

ญัตติสมมติผู้ตอบที่ตั้งไว้แล้ว

သုဏာတု [Pg.11] မေ ဘန္တေ သံဃော, ယဒိသံဃဿ ပတ္တကလ္လံ, အဟံ အာယသ္မတာ သောဘနတ္ထေရေန သံဃနာယက မဟာထေရဿ ပဋိနိဓိဘူတေန ဝိနယံ ပုဋ္ဌော ဝိဿဇ္ဇေယျံ.

ขอพระสงฆ์ผู้เจริญจงฟังข้าพเจ้า ถ้าความพร้อมเพรียงของสงฆ์ถึงพร้อมแล้ว ข้าพเจ้าถูกพระผู้มีอายุโสภณเถระ ผู้เป็นตัวแทนของพระมหาเถระผู้เป็นสังฆนายก ถามวินัยแล้ว จะพึงตอบ

ဒုတိယ ပါရာဇိက သိက္ခာပုစ္ဆာ

คำถามสิกขาบทปาราชิกที่สอง

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.12] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ ဇာနတာ ပဿတာ အရဟတာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ဒုတိယံ ပါရာဇိကံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น ผู้ทรงรู้ ผู้ทรงเห็น ผู้เป็นพระอรหันต์ ผู้เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงบัญญัติปาราชิกที่สองไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำตอบ – พระผู้เป็นเจ้า ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ.

คำถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใครจึงบัญญัติ

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဓနိယံ ဘန္တေ ကုမ္ဘကာရပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ.

คำตอบ – พระผู้เป็นเจ้า ทรงปรารภธนิยกุมภการบุตรจึงบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – ကိသ္မိံ အာဝုသော ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဓနိယော ဘန္တေ ကုမ္ဘကာရပုတ္တော ရညော ဒါရူနိ အဒိန္နံ အာဒိယိ, တသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – พระผู้เป็นเจ้า ธนิยกุมภการบุตรได้ถือเอาฟืนของพระราชาที่เขาไม่ได้ให้ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ [Pg.13] အာဝုသော တတ္ထ ပညတ္တိ အနုပညတ္တိ အနုပ္ပန္နပညတ္တိ.

คำถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ ในสิกขาบทนั้นมีบัญญัติ อนุบัญญัติ อนุปปันนบัญญัติหรือไม่

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဧကာ ဘန္တေ ပညတ္တိ ဧကာ အနုပညတ္တိ အနုပ္ပန္နပညတ္တိ တသ္မိံ နတ္ထိ.

คำตอบ – พระผู้เป็นเจ้า มีบัญญัติหนึ่ง มีอนุบัญญัติหนึ่ง อนุปปันนบัญญัติในสิกขาบทนั้นไม่มี

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော တတ္ထ မူလပညတ္တိ.

คำถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ บัญญัติที่เป็นมูลในสิกขาบทนั้นคืออะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယော ပန ဘိက္ခု အဒိန္နံ ထေယျသင်္ခါတံ အာဒိယေယျ, ယထာရူပေ အဒိန္နာဒါနေ ရာဇာနော စောရံ ဂဟေတွာ ဟနေယျုံဝါ ဗန္ဓေယျုံဝါ ပဗ္ဗာဇေယျုံဝါ စောရောသိ ဗာလောသိ မုဠှောသိ ထေနောသီတိ တထာရူပံ ဘိက္ခု အဒိန္နံ အာဒိယမာနော အယမ္ပိ ပါရာဇိကော ဟောတိ အသံဝါသောတိ အယံ ဘန္တေ တတ္ထ မူလပညတ္တိ.

คำตอบ – พระผู้เป็นเจ้า อนึ่ง ภิกษุใดถือเอาของที่เจ้าของไม่ได้ให้ ด้วยอาการแห่งขโมย จากอาการแห่งการถือเอาของที่เจ้าของไม่ได้ให้เช่นใด ที่พระราชาทั้งหลายจับโจรได้แล้ว พึงประหารบ้าง พึงจองจำบ้าง พึงเนรเทศบ้าง (ด้วยบริภาษว่า) "เจ้าเป็นโจร เจ้าเป็นคนพาล เจ้าเป็นคนหลง เจ้าเป็นขโมย" ภิกษุผู้ถือเอาของที่เจ้าของไม่ได้ให้เห็นปานนั้น แม้รูปนี้ก็เป็นปาราชิก หาสังวาสมิได้ นี้คือบัญญัติที่เป็นมูลในสิกขาบทนั้น

ပုစ္ဆာ – ကာ [Pg.14] အာဝုသော တတ္ထ အနုပညတ္တိ.

คำถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ อนุบัญญัติในสิกขาบทนั้นคืออะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဂါမာဝါ အရညာဝါတိ အယံ ဘန္တေ တတ္ထ အနုပညတ္တိ.

คำตอบ – พระผู้เป็นเจ้า ในบ้านก็ดี ในป่าก็ดี นี้คืออนุบัญญัติในสิกขาบทนั้น

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော တတ္ထ ပရိပုဏ္ဏပညတ္တိ.

คำถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ บัญญัติที่บริบูรณ์ในสิกขาบทนั้นคืออะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယော ပန ဘိက္ခု ဂါမာဝါ အရညာဝါ အဒိန္နံ ထေယျသင်္ခါတံ အာဒိယေယျ, ကထာရူပေ အဒိန္နာဒါနေ ရာဇာနော စောရံ ဂဟေတွာ ဟနေယျုံဝါ ဗန္ဓေယျုံဝါ ပဗ္ဗာဇေယျုံဝါ စောရောသိ ဗာလောသိ မူဠှောသိ ထေနောသီတိ တထာရူပံ ဘိက္ခု အဒိန္နံ အာဒိယမာနော အယမ္ပိ ပါရာဇိကော ဟောတိ အသံဝါသောတိ အယံ ဘန္တေ တတ္ထ ပရိပုဏ္ဏပညတ္တိ.

คำตอบ – พระผู้เป็นเจ้า อนึ่ง ภิกษุใดถือเอาของที่เจ้าของไม่ได้ให้ ด้วยอาการแห่งขโมย จากบ้านก็ดี จากป่าก็ดี จากอาการแห่งการถือเอาของที่เจ้าของไม่ได้ให้เช่นใด ที่พระราชาทั้งหลายจับโจรได้แล้ว พึงประหารบ้าง พึงจองจำบ้าง พึงเนรเทศบ้าง (ด้วยบริภาษว่า) "เจ้าเป็นโจร เจ้าเป็นคนพาล เจ้าเป็นคนหลง เจ้าเป็นขโมย" ภิกษุผู้ถือเอาของที่เจ้าของไม่ได้ให้เห็นปานนั้น แม้รูปนี้ก็เป็นปาราชิก หาสังวาสมิได้ นี้คือบัญญัติที่บริบูรณ์ในสิกขาบทนั้น

ပုစ္ဆာ – သဗ္ဗတ္ထပညတ္တိ [Pg.15] နုခေါ အာဝုသော ပဒေသပညတ္တိနုခေါ.

คำถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ เป็นสัพพัตถบัญญัติหรือ เป็นปเทสบัญญัติหรือ

ဝိဿဇ္ဇနာ – သဗ္ဗတ္ထပညတ္တိ ဘန္တေ.

คำตอบ – พระผู้เป็นเจ้า เป็นสัพพัตถบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – သာဓာရဏပညတ္တိနုခေါ အာဝုသော အသာဓာရဏပညတ္တိ နုခေါ.

คำถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ เป็นสาธารณบัญญัติหรือ เป็นอสาธารณบัญญัติหรือ

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဓာရဏပညတ္တိ ဘန္တေ.

คำตอบ – พระผู้เป็นเจ้า เป็นสาธารณบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – ဧကတောပညတ္တိနုခေါ အာဝုသော ဥဘတောပညတ္တိနုခေါ.

คำถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ เป็นเอกโตบัญญัติหรือ เป็นอุภโตบัญญัติหรือ

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဥဘတောပညတ္တိ ဘန္တေ.

คำตอบ – พระผู้เป็นเจ้า เป็นอุภโตบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – တသ္မိံ [Pg.16] အာဝုသော ဒုတိယ ပါရာဇိကေ အဒိန္နံ အာဒိယန္တော ကတိ အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ ဝိဘဇိတွာ ဝိဿဇ္ဇေဟိ.

คำถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ ในปาราชิกที่สองนั้น ผู้ถือเอาของที่เจ้าของมิได้ให้ ต้องอาบัติเท่าไร จงจำแนกตอบ

ဝိဿဇ္ဇနာ – အဒိန္နံ ဘန္တေ အာဒိယန္တော တိဿော အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ, ပဉ္စ မာသကံဝါ အတိရေက ပဉ္စ မာသကံဝါ အဂ္ဃနကံ အဒိန္နံ ထေယျသင်္ခါတံ အာဒိယတိ အာပတ္တိ ပါရာဇိကဿ, ဦနပဉ္စမာသကံဝါ အတိရေကမာသကံဝါ အဒိန္နံ ထေယျသင်္ခါတံ အာဒိယတိ အာပတ္တိ ထုလ္လစ္စယဿ, မာသကံဝါ ဦနမာသကဝါ အဂ္ဃနကံ အဒိန္နံ ထေယျသင်္ခါတံ အာဒိယတိ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ, အဒိန္နံ ဘန္တေ အာဒိယန္တော ဣမာ တိဿော အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ.

คำตอบ – พระผู้เป็นเจ้า ผู้ถือเอาของที่เจ้าของไม่ได้ให้ ต้องอาบัติ ๓ อย่าง คือ ถือเอาของที่เจ้าของไม่ได้ให้ ด้วยอาการแห่งขโมย มีราคา ๕ มาสก หรือเกิน ๕ มาสก ต้องอาบัติปาราชิก ถือเอาของที่เจ้าของไม่ได้ให้ ด้วยอาการแห่งขโมย มีราคาหย่อนกว่า ๕ มาสก แต่เกิน ๑ มาสก ต้องอาบัติถุลลัจจัย ถือเอาของที่เจ้าของไม่ได้ให้ ด้วยอาการแห่งขโมย มีราคา ๑ มาสก หรือหย่อนกว่า ๑ มาสก ต้องอาบัติทุกกฏ พระผู้เป็นเจ้า ผู้ถือเอาของที่เจ้าของไม่ได้ให้ ต้องอาบัติ ๓ อย่างเหล่านี้

ပုစ္ဆာ – ကေသံ [Pg.17] အာဝုသော အနာပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ความไม่เป็นอาบัติมีแก่บุคคลเหล่าไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒသန္နံ ဘန္တေ ပုဂ္ဂလာနံ အနာပတ္တိ, သကသညိဿ, ဝိဿာသဂ္ဂါဟေန ဂဏှန္တဿ, တာဝကာလိကံ ဂဏှန္တဿ, ပေတပရိဂ္ဂဟံ ဂဏှန္တဿ, တိရစ္ဆာနဂတပရိဂ္ဂဟံ ဂဏှန္တဿ, ပံသုကူလသညိဿ, ဥမ္မတ္တကဿ, ခိတ္တစိတ္တဿ, ဝေဒနာဋ္ဋဿ, အာဒိကမ္မိကဿာတိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ความไม่เป็นอาบัติมีแก่บุคคล ๑๐ จำพวก คือ ผู้สำคัญว่าเป็นของตน, ผู้ถือเอาด้วยความวิสาสะ, ผู้ถือเอาชั่วคราว, ผู้ถือเอาของที่เปรตครอบครอง, ผู้ถือเอาของที่สัตว์เดรัจฉานครอบครอง, ผู้สำคัญว่าเป็นผ้าบังสุกุล, ผู้วิกลจริต, ผู้มีจิตฟุ้งซ่าน, ผู้มีเวทนาบีบคั้น, และผู้เป็นอาทิกัมมิกะ.

ပုစ္ဆာ – ပဉ္စန္နံ အာဝုသော ပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသာနံ ကတ္ထောဂဓံ ကတ္ထပရိယာပန္နံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาติโมกขุทเทส ๕ อย่าง สงเคราะห์เข้าในอะไร จัดเป็นส่วนแห่งอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – နိဒါနောဂဓံ ဘန္တေ နိဒါနပရိယာပန္နံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ สงเคราะห์เข้าในนิทาน จัดเป็นส่วนแห่งนิทาน.

ပုစ္ဆာ – ကတမေန [Pg.18] အာဝုသော ဥဒ္ဒေသေန ဥဒ္ဒေသံ အာဂစ္ဆတိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาติโมกขุทเทสนี้ มาด้วยอุเทศอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒုတိယေန ဘန္တေ ဥဒ္ဒေသေန ဥဒ္ဒေသံ အာဂစ္ဆတိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ มาด้วยอุเทศที่ ๒.

ပုစ္ဆာ – စတုန္နံ အာဝုသော ဝိပတ္တီနံ ကတမာ ဝိပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในวิบัติ ๔ อย่าง วิบัติอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သီလဝိပတ္တိ ဘန္တေ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ สีลวิบัติ.

ပုစ္ဆာ – သတ္တန္နံ အာဝုသော အာပတ္တိက္ခန္ဓာနံ ကတမော အာပတ္တိက္ခန္ဓော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในอาบัติขันธ์ ๗ อย่าง อาบัติขันธ์อะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပါရာဇိကာပတ္တိက္ခန္ဓော ဘန္တေ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ปาราชิกาปัตติขันธ์.

ပုစ္ဆာ – ဆန္နံ အာဝုသော အာပတ္တိသမုဋ္ဌာနာနံ ကတိဟိ သမုဋ္ဌာနေဟိ သမုဋ္ဌာတိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในอาบัติสมุฏฐาน ๖ อย่าง อาบัติเกิดขึ้นด้วยสมุฏฐานเท่าไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – တီဟိ ဘန္တေ သမုဋ္ဌာနေဟိ သမုဋ္ဌာတိ, သိယာ ကာယတောစ စိတ္တတောစ သမုဋ္ဌာတိ, န ဝါစာတော, သိယာ ဝါစာတောစ

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ อาบัติเกิดขึ้นด้วยสมุฏฐาน ๓ อย่าง คือ บางคราวเกิดขึ้นทางกายและใจ ไม่เกิดขึ้นทางวาจา บางคราวเกิดขึ้นทางวาจาและ

စိတ္တတောစ [Pg.19] သမုဋ္ဌာတိ, န ကာယတော, သိယာ ကာယတောစ ဝါစာတောစ စိတ္တတောစ သမုဋ္ဌာတိ.

ใจ ไม่เกิดขึ้นทางกาย บางคราวเกิดขึ้นทางกาย ทางวาจา และทางใจ.

ပုစ္ဆာ – စတုန္နံ အာဝုသော အဓိကရဏာနံ ကတမံ အဓိကရဏံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในอธิกรณ์ ๔ อย่าง อธิกรณ์อะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာပတ္တာဓိကရဏံ ဘန္တေ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ อาปัตตาธิกรณ์.

ပုစ္ဆာ – သတ္တန္နံ အာဝုသော သမထာနံ ကတိဟိ သမထေဟိ သမ္မတိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในสมถะ ๗ อย่าง อธิกรณ์ระงับด้วยสมถะเท่าไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒွိဟိ ဘန္တေ သမထေဟိ သမ္မတိ သမ္မုခါဝိနယေနစ ပဋိညာတ ကရဏေနစ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ระงับด้วยสมถะ ๒ อย่าง คือ ด้วยสัมมุขาวินัย และด้วยปฏิญญาตกรณะ.

ပုစ္ဆာ – ကော [Pg.20] အာဝုသော တတ္ထ ဝိနယော, ကော တတ္ထ အဘိဝိနယော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในอธิกรณ์นั้น วินัยอะไร อภิวินัยอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပညတ္တိ ဘန္တေ ဝိနယော ဝိဘတ္တိ အဘိဝိနယော.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ บัญญัติเป็นวินัย วิภัตติเป็นอภิวินัย.

ပုစ္ဆာ – ကိံအာဝုသော တတ္ထ ပါတိမောက္ခံ ကိံ တတ္ထ အဓိပါတိမောက္ခံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในอธิกรณ์นั้น ปาติโมกข์อะไร อธิปาติโมกข์อะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပညတ္တိ ဘန္တေ ပါတိမောက္ခံ, ဝိဘတ္တိ အဓိပါတိမောက္ခံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ บัญญัติเป็นปาติโมกข์ วิภัตติเป็นอธิปาติโมกข์.

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော ဝိပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ วิบัติอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အသံဝရော ဘန္တေ ဝိပတ္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ อสังวรเป็นวิบัติ.

ပုစ္ဆာ – ကာ [Pg.21] အာဝုသော သမ္ပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สัมปัตติอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သံဝရော ဘန္တေ သမ္ပတ္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ สังวรเป็นสัมปัตติ.

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော ပဋိပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปฏิปัตติอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – န ဧဝရူပံ ကရိဿာမီတိ ယာဝဇီဝံ အာပါဏကောဋိကံ သမာဒါယ သိက္ခတိ သိက္ခာပဒေသု အယံ ဘန္တေ တတ္ထ ပဋိပတ္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ การที่ภิกษุสมาทานศึกษาในสิกขาบททั้งหลายว่า 'เราจักไม่ทำอย่างนี้' ตลอดชีวิตจนกว่าจะสิ้นลมหายใจ นี้เป็นปฏิปัตติในอธิกรณ์นั้น.

ပုစ္ဆာ – ကတိ အာဝုသော အတ္ထဝသေ ပဋိစ္စ ဘဂဝတာ ဒုတိယံ ပါရာဇိကံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอาศัยประโยชน์เท่าไร จึงทรงบัญญัติปาราชิกที่ ๒?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒသ ဘန္တေ အတ္ထဝသေ ပဋိစ္စ ဘဂဝတာ ဒုတိယံ ပါရာဇိကံ ပညတ္တံ. သံဃသုဋ္ဌုတာယ သံဃဖာသုတာယ ဒုမ္မင်္ကူနံ ပုဂ္ဂလာနံ နိဂ္ဂဟာယ ပေသလာနံ ဘိက္ခူနံ ဖာသုဝိဟာရာယ ဒိဋ္ဌဓမ္မိကာနံ အာသဝါနံ သံဝရာယ သမ္ပရာယိကာနံ အာသဝါနံ ပဋိဃာတာယ အပ္ပသန္နာနံ ပသာဒါယ ပသန္နာနံ ဘိယျောဘာဝါယ သဒ္ဓမ္မဋ္ဌိတိယာ ဝိနယာနုဂ္ဂဟာယ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอาศัยประโยชน์ ๑๐ อย่าง จึงทรงบัญญัติปาราชิกที่ ๒ คือ เพื่อความดีงามแห่งสงฆ์ เพื่อความผาสุกแห่งสงฆ์ เพื่อข่มบุคคลผู้เก้อยาก เพื่อความอยู่ผาสุกของภิกษุผู้รักใคร่ในสิกขา เพื่อป้องกันอาสวะอันจะพึงเกิดในปัจจุบัน เพื่อกำจัดอาสวะอันจะพึงเกิดในสัมปรายภพ เพื่อความเลื่อมใสของบุคคลที่ยังไม่เลื่อมใส เพื่อความเลื่อมใสยิ่งขึ้นของบุคคลที่เลื่อมใสแล้ว เพื่อความตั้งมั่นแห่งพระสัทธรรม เพื่ออนุเคราะห์พระวินัย.

ပုစ္ဆာ – ကော [Pg.22] အာဝုသော သိက္ခန္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครชื่อว่าผู้ศึกษา?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သေက္ခာစ ဘန္တေ ပုထုဇ္ဇနကလျာဏကာစ သိက္ခန္တိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระเสขะทั้งหลายและปุถุชนผู้มีกัลยาณธรรมทั้งหลาย ย่อมศึกษา.

ပုစ္ဆာ – ကေ အာဝုသော သိက္ခိတသိက္ခာ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ใครเป็นผู้ศึกษาแล้วซึ่งสิกขา.

ဝိဿဇ္ဇနာ – အရဟန္တော ဘန္တေ သိက္ခိတသိက္ခာ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระอรหันต์ทั้งหลายเป็นผู้ศึกษาแล้วซึ่งสิกขา.

ပုစ္ဆာ – ကတ္ထ [Pg.23] အာဝုသော ဌိတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ตั้งอยู่ ณ ที่ไหน.

ဝိဿဇ္ဇနာ – သိက္ခာကာမေသု ဘန္တေ ဌိတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ตั้งอยู่ในผู้ใคร่สิกขาทั้งหลาย.

ပုစ္ဆာ – ကေ အာဝုသော ဓာရေန္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ใครทรงไว้.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယေသံ ဘန္တေ ဝတ္တတိ တေ ဓာရေန္တိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาเป็นไปแก่ชนเหล่าใด ชนเหล่านั้นย่อมทรงไว้.

ပုစ္ဆာ – ကဿ အာဝုသော ဝစနံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย เป็นพระดำรัสของใคร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတာ ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္မုဒ္ဓဿ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า.

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော [Pg.24] အာဘတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ใครนำมา.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ นำมาโดยลำดับ.

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ နု ခေါ အာဝုသော တတ္ထ ဥပနေတဗ္ဗံ ဝါ အပနေတဗ္ဗံ ဝါ အက္ခရပဒပစ္စာဘဋ္ဌံ ဝါ ဝိရဒ္ဓပဒဗျဉ္ဇနံ ဝါ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ในที่นั้นมีอยู่หรือหนอ ซึ่งพึงเพิ่มเข้า หรือพึงถอนออก หรือซึ่งอักษรบทกลับกัน หรือซึ่งบทพยัญชนะผิดพลาด.

ဝိဿဇ္ဇနာ – နတ္ထိ ဘန္တေ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ไม่มี.

‘‘သံဂါယနတ္ထာယ သံဃဿ ဉာပနံ’’

“การบอกให้สงฆ์ทราบเพื่อการสังคายนา”

သုဏာတု [Pg.25] မေ ဘန္တေ သံဃော အဟံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသ တိပိဋကဓရဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိကံ ဒုတိယဿ ပါရာဇိကဿ နိဒါနမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, ပုဂ္ဂလမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, ဝတ္ထုမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, ပညတ္တိမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, အနုပညတ္တိမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, အာပတ္တိမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, အနာပတ္တိမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, အညာနိပိ ဤဒိသာနိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗဋ္ဌာနာနိ အနေကာနိ ပုစ္ဆိံ, ပုဋ္ဌော ပုဋ္ဌောစ သော အာယသ္မာ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသော ဝိဿဇ္ဇေသိ. ဣတိ ဟိဒံ ဘန္တေ ဣဒံ ဒုတိယံ ပါရာဇိက သိက္ခာပဒံ နိမ္မလံ, သုပရိသုဒ္ဓံ, တဿေဝ ဘဂဝတော ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ, တသ္မာ ယထာ ပုရေ မဟာကဿ ပါဒယော မဟာထေရဝရာ ပေါရာဏသံဂီတိကာရာ ဗြဟ္မစရိယသင်္ခါတဿ ဗုဒ္ဓသာသနဿ စိရဋ္ဌိတိယာ, ဗဟုဇနဟိတာယ, ဗဟုဇနသုခါယ လောကာနုကမ္ပာယ အတ္ထာယ, ဟိတာယ, သုခါယ, ဒေဝမနုဿာနံ ဓမ္မဝိနယံ သင်္ဂါယိံသုစေဝ အနုသင်္ဂါယိံသုစ, ဧဝမေဝ မယမ္ပိ ဒါနိ သဗ္ဗေဝ ဆဋ္ဌသံဂီတိမဟာဓမ္မသဘာပရိယာပန္နာ ဣဒံ ဒုတိယ ပါရာဇိက သိက္ခာပဒံ ဧကတော ဂဏသဇ္ဈာယံ ကတွာ သမဂ္ဂါ သမ္မောဒမာနာ ဟုတွာ သင်္ဂါယေယျာမ.

ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ขอสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ข้าพเจ้าได้ถามท่านพระวิจิตรสาราภิวังสะ ผู้ทรงพระไตรปิฎก ผู้เป็นธรรมภัณฑาคาริก ถึงนิทานแห่งปาราชิกสิกขาบทที่ ๒ ได้ถามแม้ซึ่งบุคคล ได้ถามแม้ซึ่งวัตถุ ได้ถามแม้ซึ่งบัญญัติ ได้ถามแม้ซึ่งอนุบัญญัติ ได้ถามแม้ซึ่งอาบัติ ได้ถามแม้ซึ่งอนาบัติ ได้ถามแม้ซึ่งฐานะที่ควรถามอื่น ๆ เช่นนี้อีกเป็นอันมาก ท่านพระวิจิตรสาราภิวังสะนั้น เมื่อถูกถามแล้ว ๆ ก็ได้วิสัชนา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เพราะเหตุนั้น ปาราชิกสิกขาบทที่ ๒ นี้ ปราศจากมลทิน บริสุทธิ์ดีแล้ว เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้นนั่นแล เพราะฉะนั้น เหมือนอย่างในกาลก่อน พระมหาเถระผู้ประเสริฐทั้งหลายมีพระมหากัสสปะเป็นประธาน ผู้ทำสังคายนา ได้สังคายนาและสวดซ้อมสังคายนาพระธรรมวินัยไว้แล้ว เพื่อความตั้งมั่นแห่งพระพุทธศาสนาอันนับว่าพรหมจรรย์ให้ดำรงอยู่ตลอดกาลนาน เพื่อประโยชน์แก่ชนเป็นอันมาก เพื่อความสุขแก่ชนเป็นอันมาก เพื่ออนุเคราะห์โลก เพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย แม้พวกเราทั้งหมดในบัดนี้ ผู้เข้าประชุมในมหาธรรมสภาสังคายนาครั้งที่ ๖ นี้ พึงสังคายนาปาราชิกสิกขาบทที่ ๒ นี้ กระทำซึ่งการสวดเป็นหมู่พร้อมกัน เป็นผู้พร้อมเพรียงกัน ยินดีร่วมกัน.

တတိယ ပါရာဇိက သိက္ခာပုစ္ဆာ

คำถามปาราชิกสิกขาบทที่ ๓

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.27] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ (ပ) သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန တတိယံ ပါရာဇိကံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ปาราชิกสิกขาบทที่ ๓ ใด อันพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น ทรงบัญญัติไว้ ณ ที่ไหน.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ เมืองเวสาลี.

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ทรงปรารภใครจึงบัญญัติ.

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမ္ဗဟုလေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงปรารภภิกษุเป็นอันมากจึงบัญญัติ.

ပုစ္ဆာ – ကိသ္မိံ အာဝုသော ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ทรงบัญญัติไว้ในวัตถุอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခု အညမညံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุเป็นอันมากได้ปลงชีวิตของกันและกัน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในวัตถุนั้น.

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ [Pg.28] နုခေါ အာဝုသော တတ္ထ ပညတ္တိ အနုပညတ္တိ အနုပ္ပန္နပညတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ในที่นั้นมีอยู่หรือหนอ ซึ่งบัญญัติ อนุบัญญัติ อนุปปันนบัญญัติ.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဧကာ ဘန္တေ ပညတ္တိ, ဧကာ အနုပညတ္တိ, အနုပ္ပန္နပညတ္တိ တသ္မိံ နတ္ထိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ มีบัญญัติหนึ่ง มีอนุบัญญัติหนึ่ง อนุปปันนบัญญัติในที่นั้นไม่มี.

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော တတ္ထ မူလပညတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย อะไรเป็นมูลบัญญัติในที่นั้น.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယောပန ဘိက္ခု သဉ္စိစ္စ မနုဿဝိဂ္ဂဟံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေယျ, သတ္ထဟာရကံဝါဿ ပရိယေသေယျ အယမ္ပိ ပါရာဇိကော ဟောတိ အသံဝါသောတိ အယံ ဘန္တေ တတ္ထ မူလပညတ္တိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ก็ภิกษุใดแกล้งปลงชีวิตมนุษย์เสีย หรือแสวงหาศัสตราให้แก่เขา แม้นี้ก็เป็นปาราชิก ไม่ใช่ผู้ร่วมอยู่ด้วย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ นี้เป็นมูลบัญญัติในที่นั้น.

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော တတ္ထ အနုပညတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย อะไรเป็นอนุบัญญัติในที่นั้น.

ဝိဿဇ္ဇနာ – မရဏဝဏ္ဏံ ဝါ သံဝဏ္ဏေယျ မရဏာယ ဝါ သမာဒပေယျ အမ္ဘောပုရိသ ကိံ တုယှိမိနာ ပါပကေန ဒုဇ္ဇီဝိတေန မတန္တေ ဇီဝိတာ

คำตอบ – หรือพรรณนาคุณแห่งความตาย หรือชักชวนเพื่อความตายว่า ดูก่อนบุรุษผู้เจริญ ประโยชน์อะไรด้วยชีวิตอันชั่วช้าเลวทรามของท่านนี้ ความตายของท่าน... กว่าชีวิต

သေယျာတိ [Pg.29] ဣတိ စိတ္တမနော စိတ္တသင်္ကပ္ပော အနေကပရိယာယေန မရဏဝဏ္ဏံ ဝါ သံဝဏ္ဏေယျ မရဏာယ ဝါ သမာဒပေယျာတိ အယံ ဘန္တေ တတ္ထ အနုပညတ္တိ.

คำตอบ – ประเสริฐกว่า ดังนี้ มีใจอย่างนั้น มีความดำริอย่างนั้น โดยปริยายเป็นอันมาก หรือพรรณนาคุณแห่งความตาย หรือชักชวนเพื่อความตาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ นี้เป็นอนุบัญญัติในที่นั้น.

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော တတ္ထ ပရိပုဏ္ဏပညတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย อะไรเป็นปริปุณณบัญญัติในที่นั้น.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယော ပန ဘိက္ခု သဉ္စိစ္စ မနုဿဝိဂ္ဂဟံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေယျ, သတ္ထဟာရကံဝါဿ ပရိယေသေယျ, မရဏဝဏ္ဏံ ဝါ သံဝဏ္ဏေယျ, မရဏာယ ဝါ သမာဒပေယျ, အမ္ဘော ပုရိသ ကိံ တုယှိမိနာ ပါပကေန ဒုဇ္ဇီဝိတေန မတန္တေ ဇီဝိတာ သေယျောတိ ဣတိ စိတ္တမနော စိတ္တသင်္ကပ္ပော အနေကပရိယာယေန မရဏဝဏ္ဏံဝါ သံဝဏ္ဏေယျ, မရဏာယ ဝါ သမာဒပေယျ, အယမ္ပိ ပါရာဇိကော ဟောတိ အသံဝါသောတိ အယံ ဘန္တေ တတ္ထ ပရိပုဏ္ဏပညတ္တိ.

การตอบ — ภิกษุใดจงใจปลงชีวิตมนุษย์ หรือแสวงหาศัสตราอันจะนำความตายมาให้แก่เขา หรือพรรณนาคุณแห่งความตาย หรือชักชวนเพื่อความตายว่า ‘แน่ะนาย จะประโยชน์อะไรแก่ท่านด้วยชีวิตอันชั่วช้าลามกนี้ ท่านตายเสียดีกว่าอยู่’ ดังนี้ เธอมีจิตอย่างนี้ มีความดำริอย่างนี้ พรรณนาคุณแห่งความตาย หรือชักชวนเพื่อความตาย โดยอเนกปริยาย แม้ภิกษุนี้ก็เป็นปาราชิก หาสังวาสมิได้ ท่านขอรับ นี้เป็นบทบัญญัติที่สมบูรณ์ในสิกขาบทนั้น

ပုစ္ဆာ – သဗ္ဗတ္ထပညတ္တိ [Pg.30] နုခေါ အာဝုသောပဒေသပညတ္တိ နုခေါ.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ บทบัญญัตินั้นเป็นสัพพัตถบัญญัติ หรือเป็นปเทสบัญญัติ

ဝိဿဇ္ဇနာ – သဗ္ဗတ္ထပညတ္တိ ဘန္တေ.

การตอบ — ท่านขอรับ เป็นสัพพัตถบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – သာဓာရဏပညတ္တိနုခေါ အာဝုသော အသာဓာရဏပညတ္တိ နုခေါ.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ บทบัญญัตินั้นเป็นสาธารณบัญญัติ หรือเป็นอสาธารณบัญญัติ

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဓာရဏပညတ္တိ ဘန္တေ.

การตอบ — ท่านขอรับ เป็นสาธารณบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – ဧကတောပညတ္တိ [Pg.31] နုခေါ အာဝုသော ဥဘတောပညတ္တိ နုခေါ.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ บทบัญญัตินั้นเป็นเอกโตบัญญัติ หรือเป็นอุภโตบัญญัติ

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဥဘတောပညတ္တိ ဘန္တေ.

การตอบ — ท่านขอรับ เป็นอุภโตบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – တသ္မိံ အာဝုသော တတိယ ပါရာဇိကေ သဉ္စိစ္စ မနုဿဝိဂ္ဂဟံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေန္တော ကတိ အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ ในปาราชิกสิกขาบทที่ ๓ นั้น เมื่อจงใจปลงชีวิตมนุษย์ ต้องอาบัติเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သဉ္စိဿ ဘန္တေ မနုဿဝိဂ္ဂဟံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေန္တော တိဿော အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ, မနုဿံ ဩဒိဿ ပပါတံ ခဏတိ ပပတိတွာ မရိဿတီတိ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ, ပပတိတေ ဒုက္ခာ ဝေဒနာ ဥပ္ပဇ္ဇတိ အာပတ္တိ ထုလ္လစ္စယဿ, မရတိ အာပတ္တိ ပါရာဇိကဿ, သဉ္စိစ္စ ဘန္တေ မနုဿဝိဂ္ဂဟံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေန္တော ဣမာ တိဿော အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ.

การตอบ — ท่านขอรับ เมื่อจงใจปลงชีวิตมนุษย์ ต้องอาบัติ ๓ คือ ขุดหลุมพรางเจาะจงมนุษย์ด้วยหมายว่า ‘เขาตกลงไปจักตาย’ ดังนี้ ต้องอาบัติทุกกฏ เมื่อตกลงไปแล้วเกิดทุกขเวทนา ต้องอาบัติถุลลัจจัย เมื่อตาย ต้องอาบัติปาราชิก ท่านขอรับ เมื่อจงใจปลงชีวิตมนุษย์ ต้องอาบัติ ๓ นี้

ပုစ္ဆာ – ကေသံ [Pg.32] အာဝုသော အနာပတ္တိ.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ ใครบ้างไม่ต้องอาบัติ

ဝိဿဇ္ဇနာ – သတ္တန္နံ ဘန္တေ ပုဂ္ဂလာနံ အနာပတ္တိ, အသဉ္စိစ္စ မာရေန္တဿ, အဇာနန္တဿ, န မရဏာဓိပ္ပာယဿ, ဥမ္မတ္တကဿ, ခိတ္တစိတ္တဿ, ဝေဒနာဋ္ဋဿ, အာဒိကမ္မိကဿ.

การตอบ — ท่านขอรับ บุคคล ๗ จำพวกไม่ต้องอาบัติ คือ ๑. ผู้ไม่จงใจ ๒. ผู้ไม่รู้ ๓. ผู้ไม่ได้ประสงค์จะให้ตาย ๔. ผู้บ้า ๕. ผู้มีจิตฟุ้งซ่าน ๖. ผู้กระสับกระส่ายเพราะเวทนา ๗. ผู้เป็นต้นบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – ပဉ္စန္နံ အာဝုသော ပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသာနံ ကတ္ထောဂဓံ ကတ္ထ ပရိယာပန္နံ.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ ในปาติโมกขุทเทส ๕ สิกขาบทนี้สงเคราะห์เข้าในไหน จัดเข้าในไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – နိဒါနောဂဓံ ဘန္တေ နိဒါနပရိယာပန္နံ.

การตอบ — ท่านขอรับ สงเคราะห์เข้าในนิทาน จัดเข้าในนิทาน

ပုစ္ဆာ – ကတမေန [Pg.33] အာဝုသော ဥဒ္ဒေသေန ဥဒ္ဒေသံ အာဂစ္ဆတိ.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทนี้มาสู่อุเทศด้วยอุเทศไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒုတိယေန ဘန္တေ ဥဒ္ဒေသေန ဥဒ္ဒေသံ အာဂစ္ဆတိ.

การตอบ — ท่านขอรับ มาสู่อุเทศด้วยอุเทศที่ ๒

ပုစ္ဆာ – စတုန္နံ အာဝုသော ဝိပတ္တီနံ ကတမာ ဝိပတ္တိ.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ ในวิบัติ ๔ สิกขาบทนี้เป็นวิบัติอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သီလဝိပတ္တိ ဘန္တေ.

การตอบ — ท่านขอรับ เป็นสีลวิบัติ

ပုစ္ဆာ – သတ္တန္နံ အာဝုသော အာပတ္တိက္ခန္ဓာနံ ကတမော အာပတ္တိက္ခန္ဓော.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ ในอาบัติขันธ์ ๗ สิกขาบทนี้เป็นอาบัติขันธ์อะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပါရာဇိကာပတ္တိက္ခန္ဓော ဘန္တေ.

การตอบ — ท่านขอรับ เป็นปาราชิกาบัติขันธ์

ပုစ္ဆာ – ဆန္နံ အာဝုသော အာပတ္တိသမုဋ္ဌာနာနံ ကတိဟိ သမုဋ္ဌာနေဟိ သမုဋ္ဌာတိ.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ ในอาบัติสมุฏฐาน ๖ สิกขาบทนี้เกิดด้วยสมุฏฐานเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆန္နံ ဘန္တေ အာပတ္တိသမုဋ္ဌာနာနံ တီဟိ သမုဋ္ဌာနေဟိ သမုဋ္ဌာတိ, သိယာ ကာယတောစ စိတ္တတောစ သမုဋ္ဌာတိ, န ဝါစတော[Pg.34], သိယာ ဝါစတောစ စိတ္တတောစ သမုဋ္ဌာတိ, န ကာယတော, သိယာ ကာယတောစ ဝါစတောစ စိတ္တတောစ သမုဋ္ဌာတိ.

การตอบ — ท่านขอรับ ในอาบัติสมุฏฐาน ๖ สิกขาบทนี้เกิดด้วยสมุฏฐาน ๓ คือ บางทีเกิดทางกายกับจิต มิใช่เกิดทางวาจา บางทีเกิดทางวาจากับจิต มิใช่เกิดทางกาย บางทีเกิดทางกายทางวาจากับจิต

ပုစ္ဆာ – စတုန္နံ အာဝုသော အဓိကရဏာနံ ကတမံ အဓိကရဏံ.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ ในอธิกรณ์ ๔ สิกขาบทนี้เป็นอธิกรณ์อะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာပတ္တာဓိကရဏံ ဘန္တေ.

การตอบ — ท่านขอรับ เป็นอาปัตตาธิกรณ์

ပုစ္ဆာ – သတ္တန္နံ [Pg.35] အာဝုသော သမထာနံ ကတိဟိ သမထေဟိ သမ္မတိ.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ ในสมถะ ๗ สิกขาบทนี้ระงับด้วยสมถะเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သတ္တာနံ ဘန္တေ သမထာနံ ဒွီဟိ သမထေဟိ သမ္မတိ, သမ္မုခါ ဝိနယေနစ ပဋိညာတကရဏေနစ.

การตอบ — ท่านขอรับ ในสมถะ ๗ สิกขาบทนี้ระงับด้วยสมถะ ๒ คือ ด้วยสัมมุขาวินัย ๑ ด้วยปฏิญญาตกรณะ ๑

ပုစ္ဆာ – ကော တတ္ထ အာဝုသော ဝိနယော ကော တတ္ထ အဘိဝိနယော.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ ในสิกขาบทนั้น อะไรเป็นวินัย อะไรเป็นอภิวินัย

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပညတ္တိ ဘန္တေ ဝိနယော ဝိဘတ္တိ အဘိဝိနယော.

การตอบ — ท่านขอรับ บทบัญญัติเป็นวินัย บทวิภังค์เป็นอภิวินัย

ပုစ္ဆာ – ကိံ အာဝုသော တတ္ထ ပါတိမောက္ခံ ကိံ အဓိပါတိမောက္ခံ.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ ในสิกขาบทนั้น อะไรเป็นปาติโมกข์ อะไรเป็นอธิปาติโมกข์

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပညတ္တိ ဘန္တေ ပါတိမောက္ခံ ဝိဘတ္တိ အဓိပါတိမောက္ခံ.

การตอบ — ท่านขอรับ บทบัญญัติเป็นปาติโมกข์ บทวิภังค์เป็นอธิปาติโมกข์

ပုစ္ဆာ – ကာ [Pg.36] အာဝုသော ဝိပတ္တိ.

การถาม — ท่านผู้มีอายุ วิบัติคืออะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အသံဝရော ဘန္တေ ဝိပတ္တိ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน ความไม่สำรวมเป็นวิบัติ.

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော သမ္ပတ္တိ.

ปุฉา – ท่านผู้มีอายุ ความถึงพร้อมคืออะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – သံဝရော ဘန္တေ သမ္ပတ္တိ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน ความสำรวมเป็นความถึงพร้อม.

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော တတ္ထ ပဋိပတ္တိ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ ปฏิปทาในเรื่องนั้นคืออะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – န ဧဝရူပံ ကရိဿာမီတိ ယာဝဇီဝံ အာပါဏကောဋိကံ သမာဒါယ သိက္ခတိ သိက္ခာပဒေသု အယံ ဘန္တေ တတ္ထ ပဋိပတ္တိ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน การที่ภิกษุสมาทานศึกษาในสิกขาบททั้งหลายว่า เราจักไม่ทำอย่างนี้ ตลอดชีวิตจนสิ้นลมหายใจ นี้เป็นปฏิปทาในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ကတိ [Pg.37] အာဝုသော အတ္ထဝသေ ပဋိစ္စ ဘဂဝတာ တတိယံ ပါရာဇိကံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอาศัยประโยชน์กี่อย่าง จึงทรงบัญญัติปาราชิกที่ ๓.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒသ ဘန္တေ အတ္ထဝသေ ပဋိစ္စ ဘဂဝတာ တတိယံ ပါရာဇိကံ ပညတ္တံ သံဃသုဋ္ဌုတာယ သံဃဖာသုတာယ (ပ) ဝိနယာနုဂ္ဂဟာယ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน พระผู้มีพระภาคทรงอาศัยประโยชน์ ๑๐ อย่าง จึงทรงบัญญัติปาราชิกที่ ๓ เพื่อความดีงามแห่งสงฆ์ เพื่อความผาสุกแห่งสงฆ์ (ฯลฯ) เพื่ออนุเคราะห์พระวินัย.

ပုစ္ဆာ – ကေ [Pg.38] အာဝုသော သိက္ခန္တိ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ ใครศึกษาอยู่.

ဝိဿဇ္ဇနာ – သေက္ခာစ ဘန္တေ ပုထုဇ္ဇနကလျာဏကာစ သိက္ခန္တိ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน พระเสกขะและปุถุชนผู้มีกัลยาณธรรมศึกษาอยู่.

ပုစ္ဆာ – ကေ အာဝုသော သိက္ခိတသိက္ခာ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ ใครเป็นผู้ศึกษาแล้ว.

ဝိဿဇ္ဇနာ – အရဟန္တော ဘန္တေ သိက္ခိတသိက္ခာ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน พระอรหันต์เป็นผู้ศึกษาแล้ว.

ပုစ္ဆာ – ကတ္ထ အာဝုသော ဌိတံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทนี้ตั้งอยู่ ณ ที่ไหน.

ဝိဿဇ္ဇနာ – သိက္ခာကာမေသု ဘန္တေ ဌိတံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน สิกขาบทนี้ตั้งอยู่ในผู้ใคร่ศึกษา.

ပုစ္ဆာ – ကေ အာဝုသော ဓာရေန္တိ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ ใครทรงไว้.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယေသံ ဘန္တေ ဝတ္တတိ တေ ဓာရေန္တိ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน ผู้ใดมีสิกขาบทนี้เป็นไปอยู่ ผู้นั้นทรงไว้.

ပုစ္ဆာ – ကဿ [Pg.39] အာဝုသော ဝစနံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ เป็นพระดำรัสของใคร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတော ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า.

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ ใครนำมา.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน นำมาโดยลำดับ.

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိနုခေါ အာဝုသော တတ္ထ ကိဉ္စိ ဥပနေတဗ္ဗံ ဝါ အပနေတဗ္ဗံ ဝါ အက္ခရပဒပစ္စာဘဋ္ဌံ ဝါ ဝိရဒ္ဓပဒဗျဉ္ဇနံ ဝါ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ ในสิกขาบทนั้น มีอะไรที่ควรเพิ่ม หรือควรลด หรืออักษรบทกลับกัน หรือพยัญชนะบทผิดพลาดบ้างหรือไม่.

ဝိဿဇ္ဇနာ – နတ္ထိ ဘန္တေ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน ไม่มี.

သံဂါယနတ္ထာယ သံဃဿ ဉာပနံ

การบอกให้สงฆ์ทราบเพื่อการสังคายนา

သုဏာတု [Pg.40] မေ ဘန္တေ သံဃော, အဟံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသံ တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိကံ တတိယဿ ပါရာဇိကဿ နိဒါနမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, ပုဂ္ဂလမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, ဝတ္ထုမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, ပညတ္တိမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, အနုပညတ္တိမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, အာပတ္တိမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, အနာပတ္တိမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, အညာနိပိ ဧဝရူပါနိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗဋ္ဌာနာနိ အနေကာနိ ပုစ္ဆိံ, ပုဋ္ဌော ပုဋ္ဌောစ သော အာယသ္မာ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသော ဝိဿဇ္ဇေသိ, ဣတိဟိဒံ ဘန္တေ တတိယပါရာဇိကသိက္ခာပဒံ နိမ္မလံ သုပရိသုဒ္ဓံ တဿေဝ ဘဂဝတော ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္မုဒ္ဓဿ, တသ္မာ ယထာ ပုရေ မဟာကဿပါဒယော မဟာထေရဝရာ ပေါရာဏသံဂီတိကာရာ ဗြဟ္မစရိယသင်္ခါတဿ ဗုဒ္ဓသာသနဿ စိရဋ္ဌိတိယာ ဗဟုဇနဟိတာယ ဗဟုဇနသုခါယ လောကာနုကမ္ပာယ အတ္ထာယ ဟိတာယ သုခါယ ဒေဝမနုဿာနံ ဓမ္မဝိနယံ သင်္ဂါယိံသုစေဝ အနုသင်္ဂါယိံသုစ, ဧဝမေဝ မယမ္ပိ ဒါနိ သဗ္ဗေဝ ဆဋ္ဌသံဂီတိမဟာဓမ္မသဘာပရိယာပန္နာ ဣဒံ တတိယပါရာဇိကသိက္ခာပဒံ ဧကတော ဂဏသဇ္ဈာယံ ကတွာ သမဂ္ဂါ သမ္မောဒမာနာ ဟုတွာ သံဂါယေယျာမ.

ขอพระสงฆ์ผู้เจริญจงฟังข้าพเจ้า ข้าแต่ท่าน ข้าพเจ้าได้ถามท่านพระวิจิตรสาราภิวังสะ ผู้ทรงพระไตรปิฎก ผู้เป็นขุนคลังแห่งพระธรรม ถึงมูลเหตุแห่งปาราชิกที่ ๓ บุคคล วัตถุ การบัญญัติ อนุบัญญัติ อาบัติ อนาบัติ และฐานะที่ควรสอบถามอื่น ๆ อีกเป็นอันมาก ท่านพระวิจิตรสาราภิวังสะนั้น เมื่อถูกถามแล้ว ๆ ก็ได้วิสัชนาแล้ว ข้าแต่ท่าน เพราะเหตุนี้ สิกขาบทปาราชิกที่ ๓ นี้จึงบริสุทธิ์ผุดผ่อง เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้นเอง เพราะฉะนั้น เหมือนอย่างที่พระมหาเถระผู้ประเสริฐมีพระมหากัสสปะเป็นต้น ผู้ทำสังคายนาครั้งก่อน ได้สังคายนาและสังคายนาซ้ำพระธรรมวินัย เพื่อความตั้งมั่นแห่งพระพุทธศาสนาอันนับว่าพรหมจรรย์ เพื่อประโยชน์เกื้อกูลแก่ชนเป็นอันมาก เพื่อความสุขแก่ชนเป็นอันมาก เพื่ออนุเคราะห์โลก เพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย ฉันใด บัดนี้ พวกเราทั้งหมดผู้เข้าอยู่ในมหาสังคีติธรรมสภาครั้งที่ ๖ นี้ ก็จงสังคายนาสิกขาบทปาราชิกที่ ๓ นี้ โดยทำสังคายนาเป็นหมู่พร้อมกัน เป็นผู้พร้อมเพรียงกัน ยินดีร่วมกัน ฉันนั้นเถิด.

စတုတ္ထ ပါရာဇိက သိက္ခာပုစ္ဆာ

การสอบถามสิกขาบทปาราชิกที่ ๔

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.42] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ ဇာနတာ ပဿတာ…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန စတုတ္ထံ ပါရာဇိကံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ ปาราชิกที่ ๔ ที่พระผู้มีพระภาคผู้ทรงรู้ ทรงเห็น (ฯลฯ) ผู้เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น ทรงบัญญัติไว้ ณ ที่ไหน.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน ทรงบัญญัติไว้ ณ เมืองเวสาลี.

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใครจึงบัญญัติ.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝဂ္ဂုမုဒါတီရိယေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน ทรงปรารภภิกษุชาววัคคุมุทาติระจึงบัญญัติ.

ပုစ္ဆာ – ကိသ္မိံ အာဝုသော ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝဂ္ဂုမုဒါတီရိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဂိဟီနံ အညမညဿ ဥတ္တရိမနုဿဓမ္မဿ ဝဏ္ဏံ ဘာသိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่าน ภิกษุชาววัคคุมุทาติระได้กล่าวสรรเสริญคุณอุตตริมนุสสธรรมของกันและกันแก่พวกคฤหัสถ์ ข้าแต่ท่าน ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ [Pg.43] အာဝုသော တတ္ထ ပညတ္တိ အနုပညတ္တိ အနုပ္ပန္နပညတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในข้อนั้นมีบัญญัติ อนุบัญญัติ และอนุปปันนบัญญัติหรือไม่?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဧကာ ဘန္တေ ပညတ္တိ ဧကာ အနုပညတ္တိ အနုပ္ပန္နပညတ္တိ တသ္မိံ နတ္ထိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ในข้อนั้นมีบัญญัติหนึ่ง อนุบัญญัติหนึ่ง อนุปปันนบัญญัติไม่มี.

ပုစ္ဆာ – ကတမာ အာဝုသော တတ္ထ မူလပညတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในข้อนั้นอะไรคือมูลบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယော ပန ဘိက္ခု အနဘိဇာနံ ဥတ္တရိမနုဿဓမ္မံ ဥတ္တရိမနုဿဓမ္မံ အတ္တုပနာယိကံ အလမရိယဉာဏဒဿနံ သမုဒါစရေယျ, ဣတိဇာနာမိ ဣတိပဿာမီတိ, တတော အပရေန သမယေန သမနုဂ္ဂါဟီယ မာနောဝါ အသမနုဂ္ဂါဟီယ မာနောဝါ အာပန္နော ဝိသုဒ္ဓါပေက္ခော ဧဝံ ဝဒေယျ အဇာနမေဝံ အာဝုသော အဝစံ ဇာနာမိ အပဿံ ပဿာမိ တုစ္ဆံ မုသာဝိလပိန္တိ အယမ္ပိ ပါရာဇိကော ဟောတိ အသံဝါသောတိ အယံ ဘန္တေ တတ္ထ မူလပညတ္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ก็ภิกษุใดไม่รู้แจ้งอุตตริมนุสสธรรม อันน้อมเข้ามาในตน ญาณทัสสนะอันเป็นอริยะอย่างพอเพียง พึงโอ้อวดว่า "เรารู้ดังนี้ เราเห็นดังนี้" ครั้นต่อมาภายหลัง ถูกผู้อื่นสอบสวนอยู่ก็ดี ไม่ถูกผู้อื่นสอบสวนอยู่ก็ดี เป็นผู้ต้องอาบัติแล้ว มุ่งความบริสุทธิ์ พึงกล่าวอย่างนี้ว่า "ท่านผู้มีอายุ เราไม่รู้ก็กล่าวว่ารู้ ไม่เห็นก็กล่าวว่าเห็น เราได้พล่ามเพ้อไปเปล่าๆ เป็นคำเท็จ" ภิกษุนี้ก็เป็นปาราชิก ไม่ต้องอยู่ร่วม นี้คือมูลบัญญัติในข้อนั้น.

ပုစ္ဆာ – ကတမာ [Pg.44] အာဝုသော တတ္ထ အနုပညတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในข้อนั้นอะไรคืออนุบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အညတြ အဓိမာနာတိ အယံ ဘန္တေ တတ္ထ အနုပညတ္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ คำว่า "เว้นจากความสำคัญตนผิด" นี้คืออนุบัญญัติในข้อนั้น.

ဟောန္တိ ယေ တေ အာနန္ဒ ဘိက္ခူ အဒိဋ္ဌေ ဒိဋ္ဌသညိနော အပတ္တေ ပတ္တသညိနော အနဓိဂတေ အဓိဂတသညိနော အသစ္ဆိကတေ သစ္ဆိကတသညနော အဓိမာနေန အညံ ဗျာကရောန္တိ, တဉ္စ ခေါ ဧတံ အဗ္ဗောဟာရိကံ.

ภิกษุทั้งหลายเหล่านั้นแล อานนท์ ผู้สำคัญว่าเห็นในสิ่งที่ยังไม่เห็น สำคัญว่าได้ในสิ่งที่ยังไม่ได้ สำคัญว่าบรรลุในสิ่งที่ยังไม่บรรลุ สำคัญว่าทำให้แจ้งในสิ่งที่ยังไม่ทำให้แจ้ง ย่อมพยากรณ์อุตตริมนุสสธรรมด้วยความสำคัญตนผิด และข้อนั้นไม่เป็นอันพยากรณ์.

ပုစ္ဆာ – ကတမာ [Pg.45] အာဝုသော တတ္ထ ပရိပုဏ္ဏပညတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในข้อนั้นอะไรคือปริปุณณบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယောပန ဘိက္ခု အနဘိဇာနံ ဥတ္တရိမနုဿဓမ္မံ အတ္တုပနာယိကံ အလမရိယဉာဏဒဿနံ သမုဒါစရေယျ, ဣတိ ဇာနာမိ ဣတိ ပဿာမီတိ, တတော အပရေန သမယေန သမနုဂ္ဂါဟီယမာနောဝါ အသမနုဂ္ဂါဟီယမာနောဝါ အာပန္နော ဝိသုဒ္ဓါပေက္ခော ဧဝံ ဝဒေယျ အဇာနမေဝံ အာဝုသော အဝစံဇာနာမိ အပဿံ ပဿာမိ တုစ္ဆံ မုသာ ဝိလပိန္တိ, အညတြ အဓိမာနာ အယမ္ပိ ပါရာဇိကော ဟောတိ အသံဝါသောတိ အယံ ဘန္တေ တတ္ထ ပရိပုဏ္ဏ ပညတ္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ก็ภิกษุใดไม่รู้แจ้งอุตตริมนุสสธรรม อันน้อมเข้ามาในตน ญาณทัสสนะอันเป็นอริยะอย่างพอเพียง พึงโอ้อวดว่า "เรารู้ดังนี้ เราเห็นดังนี้" ครั้นต่อมาภายหลัง ถูกผู้อื่นสอบสวนอยู่ก็ดี ไม่ถูกผู้อื่นสอบสวนอยู่ก็ดี เป็นผู้ต้องอาบัติแล้ว มุ่งความบริสุทธิ์ พึงกล่าวอย่างนี้ว่า "ท่านผู้มีอายุ เราไม่รู้ก็กล่าวว่ารู้ ไม่เห็นก็กล่าวว่าเห็น เราได้พล่ามเพ้อไปเปล่าๆ เป็นคำเท็จ" เว้นจากความสำคัญตนผิด ภิกษุนี้ก็เป็นปาราชิก ไม่ต้องอยู่ร่วม นี้คือปริปุณณบัญญัติในข้อนั้น.

ပုစ္ဆာ – သဗ္ဗတ္ထပညတ္တိ [Pg.46] နုခေါ အာဝုသော ပဒေသပညတ္တိ နုခေါ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เป็นสัพพัตถบัญญัติ หรือปเทสบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သဗ္ဗတ္ထပညတ္တိ ဘန္တေ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ เป็นสัพพัตถบัญญัติ.

ပုစ္ဆာ – သာဓာရဏပညတ္တိ နုခေါ အာဝုသော အသာဓာရဏပညတ္တိနုခေါ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เป็นสาธารณบัญญัติ หรืออสาธารณบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဓာရဏပညတ္တိ ဘန္တေ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ เป็นสาธารณบัญญัติ.

ပုစ္ဆာ – ဧကတောပညတ္တိ နုခေါ အာဝုသော ဥဘတော ပညတ္တိ နုခေါ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เป็นเอกโตบัญญัติ หรืออุภโตบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဥဘတောပညတ္တိ ဘန္တေ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ เป็นอุภโตบัญญัติ.

ပုစ္ဆာ – တသ္မိံ [Pg.47] အာဝုသော စတုတ္ထ ပါရာဇိကေ အသန္တံ အဘူတံ ဥတ္တရိမနုဿဓမ္မံ ဥလ္လပန္တော ကတိ အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ, ဝိဘဇိတွာ ဝိဿဇ္ဇေဟိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในปาราชิกสิกขาบทที่ ๔ ผู้โอ้อวดอุตตริมนุสสธรรมที่ไม่มีอยู่ ไม่เป็นจริง ต้องอาบัติกี่อย่าง ขอท่านจงจำแนกตอบ.

ဝိဿဇ္ဇနာ – တသ္မိံ ဘန္တေ စတုတ္ထပါရာဇိကေ အသန္တံ အဘူတံ ဥတ္တရိမနုဿဓမ္မံ ဥလ္လပန္တော တိဿော အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ, အသန္တံ အဘူတံ ဥတ္တရိမနုဿဓမ္မံ ဥလ္လပတိ အာပတ္တိပါရာဇိကဿ, ယော တေ ဝိဟာရေ ဝသတိ သော ဘိက္ခု အရဟာတိ ဘဏတိ ပဋိဝိဇာနန္တဿ အာပတ္တိ ထုလ္လစ္စယဿ, အပ္ပဋိဝိဇာနန္တဿ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ, ဥတ္တရိမနုဿဓမ္မံ ဘန္တေ ဥလ္လပန္တော ဣမာ တိဿော အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ในปาราชิกสิกขาบทที่ ๔ ผู้โอ้อวดอุตตริมนุสสธรรมที่ไม่มีอยู่ ไม่เป็นจริง ต้องอาบัติ ๓ อย่าง คือ โอ้อวดอุตตริมนุสสธรรมที่ไม่มีอยู่ ไม่เป็นจริง ต้องอาบัติปาราชิก, กล่าวว่า "ภิกษุใดอยู่ในวิหารของท่าน ภิกษุนั้นเป็นพระอรหันต์" แก่ผู้รู้แจ้ง ต้องอาบัติถุลลัจจัย, แก่ผู้ไม่รู้แจ้ง ต้องอาบัติทุกกฏ. ท่านผู้เจริญ ผู้โอ้อวดอุตตริมนุสสธรรม ต้องอาบัติ ๓ อย่างเหล่านี้.

ပုစ္ဆာ – ကေသံ [Pg.48] အာဝုသော အနာပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ แก่บุคคลเหล่าไหนไม่เป็นอาบัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆန္နံ ဘန္တေ ပုဂ္ဂလာနံ အနာပတ္တိ အဓိမာနေန ဘဏန္တဿ အနုလ္လပနာဓိပ္ပာယဿ ဥမ္မတ္တကဿ ခိတ္တစိတ္တဿ ဝေဒနာဋ္ဋဿ အာဒိကမ္မိကဿ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ แก่บุคคล ๖ จำพวกไม่เป็นอาบัติ คือ ผู้กล่าวด้วยความสำคัญตนผิด ผู้ไม่มีเจตนาจะโอ้อวด ผู้เป็นบ้า ผู้มีจิตฟุ้งซ่าน ผู้กระสับกระส่ายเพราะเวทนา ผู้เป็นต้นบัญญัติ.

ပုစ္ဆာ – ပဉ္စန္နံ [Pg.49] အာဝုသော ပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသာနံ ကတ္ထောဂဓံ ကတ္ထ ပရိယာပန္နံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในปาติโมกขุทเทส ๕ อย่าง สงเคราะห์เข้าในที่ไหน นับเนื่องในที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – နိဒါနောဂဓံ ဘန္တေ နိဒါနပရိယာပန္နံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ สงเคราะห์เข้าในนิทาน นับเนื่องในนิทาน.

ပုစ္ဆာ – ကတမေန အာဝုသော ဥဒ္ဒေသေန ဥဒ္ဒေသံ အာဂစ္ဆတိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ด้วยอุเทศข้อไหน ย่อมมาสู่อุเทศ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒုတိယေန ဘန္တေ ဥဒ္ဒေသေန ဥဒ္ဒေသံ အာဂစ္ဆတိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ด้วยอุเทศข้อที่ ๒ ย่อมมาสู่อุเทศ.

ပုစ္ဆာ – စတုန္နံ အာဝုသော ဝိပတ္တီနံ ကတမာ ဝိပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในวิบัติ ๔ อย่าง เป็นวิบัติข้อไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သီလဝိပတ္တိ ဘန္တေ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ เป็นสีลวิบัติ.

ပုစ္ဆာ – သတ္တန္နံ [Pg.50] အာဝုသော အာပတ္တိက္ခန္ဓာနံ ကတမော အာပတ္တိက္ခန္ဓော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในอาบัติขันธ์ ๗ อย่าง เป็นอาบัติขันธ์ข้อไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပါရာဇိကာပတ္တိက္ခန္ဓော ဘန္တေ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ เป็นปาราชิกาปัตติขันธ์.

ပုစ္ဆာ – ဆန္နံ အာဝုသော အာပတ္တိသမုဋ္ဌာနာနံ ကတိဟိ သမုဋ္ဌာနေဟိ သမုဋ္ဌာတိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในอาบัติสมุฏฐาน ๖ อย่าง ย่อมเกิดขึ้นด้วยสมุฏฐานกี่อย่าง?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆန္နံ ဘန္တေ အာပတ္တိသမုဋ္ဌာနာနံ တီဟိ သမုဋ္ဌာနေဟိ သမုဋ္ဌာတိ, သိယာ ကာယတောစ စိတ္တတောစ သမုဋ္ဌာတိ, န ဝါစတော, သိယာ ဝါစတောစ စိတ္တတောစ သမုဋ္ဌာတိ, န ကာယတော, သိယာ ကာယတောစ ဝါစတောစ စိတ္တတောစ သမုဋ္ဌာတိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ในอาบัติสมุฏฐาน ๖ อย่าง ย่อมเกิดขึ้นด้วยสมุฏฐาน ๓ อย่าง คือ บางคราวเกิดขึ้นทางกายและใจ ไม่ใช่ทางวาจา, บางคราวเกิดขึ้นทางวาจาและใจ ไม่ใช่ทางกาย, บางคราวเกิดขึ้นทางกาย ทางวาจา และทางใจ.

ပုစ္ဆာ – စတုန္နံ [Pg.51] အာဝုသော အဓိကရဏာနံ ကတမံ အဓိကရဏံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในอธิกรณ์ ๔ อย่าง เป็นอธิกรณ์ข้อไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာပတ္တာဓိကရဏံ ဘန္တေ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ อธิกรณ์คืออาบัติ.

ပုစ္ဆာ – သတ္တန္နံ အာဝုသော သမထာနံ ကတိဟိ သမထေဟိ သမ္မတိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สมถะ ๗ อย่าง ย่อมระงับด้วยสมถะเท่าไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သတ္တန္နံ ဘန္တေ သမထာနံ ဒွီဟိ သမထေဟိ သမ္မတိ, သမ္မုခါဝိနယေနစ ပဋိညာတကရဏေနစ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ สมถะ ๗ อย่าง ย่อมระงับด้วยสมถะ ๒ อย่าง คือด้วยสัมมุขาวินัย และด้วยปฏิญญาตกรณะ.

ပုစ္ဆာ – ကော တတ္ထ အာဝုသော ဝိနယော, ကော တတ္ထ အဘိဝိနယော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ วินัยในที่นั้นคืออะไร อภิวินัยในที่นั้นคืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပညတ္တိ ဘန္တေ ဝိနယော, ဝိဘတ္တိ အဘိဝိနယော.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ บัญญัติคือวินัย วิภัตติคืออภิวินัย.

ပုစ္ဆာ – ကိံ [Pg.52] အာဝုသော တတ္ထ ပါတိမောက္ခံ, ကိံ အဓိပါတိမောက္ခံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาติโมกข์ในที่นั้นคืออะไร อธิปาติโมกข์คืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပညတ္တိ ဘန္တေ ပါတိမောက္ခံ, ဝိဘတ္တိ အဓိပါတိမောက္ခံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ บัญญัติคือปาติโมกข์ วิภัตติคืออธิปาติโมกข์.

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော ဝိပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ วิบัติคืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အသံဝရော ဘန္တေ ဝိပတ္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ความไม่สำรวมคือวิบัติ.

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော သမ္ပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สมบัติคืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သံဝရော ဘန္တေ သမ္ပတ္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ความสำรวมคือสมบัติ.

ပုစ္ဆာ – ကာ [Pg.53] အာဝုသော တတ္ထ ပဋိပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปฏิปทาในที่นั้นคืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – န ဧဝရူပံ ကရိဿာမီတိ ယာဝဇီဝံ အာပါဏကောဋိကံ သမာဒါယ သိက္ခတိ သိက္ခာပဒေသု အယံ ဘန္တေ တတ္ထ ပဋိပတ္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ การที่ภิกษุสมาทานศึกษาในสิกขาบททั้งหลายว่า “เราจักไม่ทำอย่างนี้” ตลอดชีวิตจนกว่าชีวิตจะหาไม่ นี้คือปฏิปทาในที่นั้น.

ပုစ္ဆာ – ကတိ အာဝုသော အတ္ထဝသေ ပဋိစ္စ ဘဂဝတာ စတုတ္ထံ ပါရာဇိကံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติปาราชิกสิกขาบทที่ ๔ อาศัยอำนาจประโยชน์เท่าไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒသ ဘန္တေ အတ္ထဝသေ ပဋိစ္စ ဘဂဝတာ စတုတ္ထံ ပါရာဇိကံ ပညတ္တံ, သံဃသုဋ္ဌုတာယ သံဃဖာသုတာယ…ပေ… ဝိနယာနုဂ္ဂဟာယ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติปาราชิกสิกขาบทที่ ๔ อาศัยอำนาจประโยชน์ ๑๐ อย่าง คือเพื่อความดีแห่งสงฆ์ เพื่อความผาสุกแห่งสงฆ์…(ละไว้)…เพื่ออนุเคราะห์วินัย.

ပုစ္ဆာ – ကေ [Pg.55] အာဝုသော သိက္ခန္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครศึกษาอยู่?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သေက္ခာစ ဘန္တေ ပုထုဇ္ဇနကလျာဏကာစ သိက္ခန္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทั้งพระเสกขะและปุถุชนผู้มีกัลยาณธรรม ศึกษาอยู่.

ပုစ္ဆာ – ကေ အာဝုသော သိက္ခိတသိက္ခာ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครเป็นผู้ศึกษาแล้ว?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အရဟန္တော ဘန္တေ သိက္ခိတသိက္ခာ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระอรหันต์ทั้งหลายเป็นผู้ศึกษาแล้ว.

ပုစ္ဆာ – ကတ္ထ အာဝုသော ဌိတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ตั้งอยู่แล้วในที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သိက္ခာကာမေသု ဘန္တေ ဌိတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ตั้งอยู่แล้วในผู้ใคร่ศึกษา.

ပုစ္ဆာ – ကေ အာဝုသော ဓာရေန္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครทรงไว้?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယေသံ ဘန္တေ ဝတ္တတိ တေ ဓာရေန္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ผู้ใดประพฤติอยู่ ผู้นั้นทรงไว้.

ပုစ္ဆာ – ကဿ [Pg.56] အာဝုသော ဝစနံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เป็นพระดำรัสของใคร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတော ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคเจ้า ผู้เป็นพระอรหันต์ ตรัสรู้เองโดยชอบ.

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครนำมา?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ นำมาโดยลำดับสืบๆ กันมา.

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ နုခေါ အာဝုသော တတ္ထ ကိဉ္စိ ဥပနေတဗ္ဗံ ဝါ အပနေတဗ္ဗံ ဝါ အက္ခရပဒပစ္စာဘဋ္ဌံ ဝါ ဝိရဒ္ဓပဒဗျဉ္ဇနံ ဝါ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในที่นั้นมีอะไรที่ควรเพิ่ม หรือควรลด หรือที่กลับอักษรบท หรือที่ผิดบทพยัญชนะบ้างหรือหนอ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – နတ္ထိ ဘန္တေ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ไม่มี.

သံဃာဒိသေသ သိက္ခာပုစ္ဆာ

คำถามสิกขาว่าด้วยสังฆาทิเสส.

၁. သုက္ကဝိဿဋ္ဌိသံဃာဒိသေသ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. การถามสิกขาบทสังฆาทิเสสว่าด้วยการทำอสุจิให้เคลื่อน

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.57] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ ဇာနတာ ပဿတာ အရဟတာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ဥပက္ကမိတွာ အသုစိံ မောစေန္တဿ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ สังฆาทิเสสที่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าผู้ทรงรู้ทรงเห็นพระองค์นั้น ทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้พยายามทำอสุจิให้เคลื่อน บัญญัติไว้ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တော.

ตอบ – บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ขอรับ

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ပညတ္တော.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ บัญญัติปรารภใคร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ သေယျသကံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော.

ตอบ – บัญญัติปรารภท่านพระเสยยสกะ ขอรับ

ပုစ္ဆာ – ကိသ္မိံ အာဝုသော ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ บัญญัติในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မာ ဘန္တေ သေယျသကော ဟတ္ထေန ဥပက္ကမိတွာ အသုစိံ မောစေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ตอบ – ท่านพระเสยยสกะ ขอรับ พยายามทำอสุจิให้เคลื่อนด้วยมือ บัญญัติในเรื่องนั้น ขอรับ

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ [Pg.59] အာဝုသော တတ္ထ ပညတ္တိ အနုပညတ္တိ အနုပ္ပန္နပညတ္တိ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ในสิกขาบทนั้นมีบัญญัติ อนุบัญญัติ อนุปปันนบัญญัติหรือไม่?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဧကာ ဘန္တေ ပညတ္တိ, ဧကာ အနုပညတ္တိ, အနုပ္ပန္နပညတ္တိ တသ္မိံ နတ္ထိ.

ตอบ – มีบัญญัติหนึ่ง ขอรับ มีอนุบัญญัติหนึ่ง ในสิกขาบทนั้นไม่มีอนุปปันนบัญญัติ

ပုစ္ဆာ – ကတမာ အာဝုသော တတ္ထ မူလပညတ္တိ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ บัญญัติเดิมในสิกขาบทนั้นคืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သဉ္စေတနိကာ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ သံဃာဒိသေသောတိ အယံ ဘန္တေ တတ္ထ မူလပညတ္တိ.

ตอบ – “เจตนาทำอสุจิให้เคลื่อน เป็นสังฆาทิเสส” นี้คือบัญญัติเดิมในสิกขาบทนั้น ขอรับ

ပုစ္ဆာ – ကတမာ ပနာဝုသော တတ္ထ အနုပညတ္တိ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ก็อนุบัญญัติในสิกขาบทนั้นคืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အညတြ သုပိနန္တာတိ အယံ ဘန္တေ တတ္ထ အနုပညတ္တိ.

ตอบ – “เว้นจากฝัน” นี้คืออนุบัญญัติในสิกขาบทนั้น ขอรับ

ပုစ္ဆာ – ကတမာ [Pg.60] ပနာဝုသော တတ္ထ ပရိပုဏ္ဏပညတ္တိ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ก็บัญญัติที่บริบูรณ์ในสิกขาบทนั้นคืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သဉ္စေတနိကာ သုက္ကဝိဿဋ္ဌိ အညတြသုပိနန္တာ သံဃာဒိသောတိ အယံ ဘန္တေ တတ္ထ ပရိပုဏ္ဏပညတ္တိ.

ตอบ – “เจตนาทำอสุจิให้เคลื่อน เว้นจากฝัน เป็นสังฆาทิเสส” นี้คือบัญญัติที่บริบูรณ์ในสิกขาบทนั้น ขอรับ

ပုစ္ဆာ – သာဓာရဏ ပညတ္တိနုခေါ အာဝုသော အသာဓာရဏ ပညတ္တိနုခေါ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ เป็นบัญญัติทั่วไป หรือเป็นบัญญัติไม่ทั่วไป?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အသာဓာရဏပညတ္တိ ဘန္တေ.

ตอบ – เป็นบัญญัติไม่ทั่วไป ขอรับ

ပုစ္ဆာ – တတ္ထ အာဝုသော ဥပက္ကမိတွာ အသုစိံ မောစေန္တော ကတိ အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ในสิกขาบทนั้น ภิกษุผู้พยายามทำอสุจิให้เคลื่อน ต้องอาบัติเท่าไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဥပက္ကမိတွာ ဘန္တေ အသုစိံ မောစေန္တော တိဿော အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ, စေတေတိ ဥပက္ကမတိ မုစ္စတိ အာပတ္တိ

ตอบ – ภิกษุผู้พยายามทำอสุจิให้เคลื่อน ขอรับ ต้องอาบัติ ๓ อย่าง คือ เจตนา พยายาม และอสุจิเคลื่อน ต้องอาบัติ

သံဃာဒိသေသဿ[Pg.61], စေတေတိ ဥပက္ကမတိ န မုစ္စတိ အာပတ္တိ ထုလ္လစ္စယဿ, ပယောဂေ ဒုက္ကဋံ.

สังฆาทิเสส, เจตนา พยายาม แต่อสุจิไม่เคลื่อน ต้องอาบัติถุลลัจจัย, ในขณะพยายาม ต้องอาบัติทุกกฏ

ပုစ္ဆာ – ကေသံ အာဝုသော အနာပတ္တိ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครบ้างไม่ต้องอาบัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆန္နံ ဘန္တေ အနာပတ္တိ သုပိနန္တေန မောစေန္တဿ န မောစနာဓိပ္ပာယဿ ဥမ္မတ္တကဿ ခိတ္တစိတ္တဿ ဝေဒနာဋ္ဋဿ အာဒိကမ္မိကဿ ဣမေသံ ခေါ ဘန္တေ ဆန္နံ အနာပတ္တိ.

ตอบ – ๖ จำพวก ขอรับ ไม่ต้องอาบัติ คือ ผู้ทำอสุจิให้เคลื่อนด้วยความฝัน ผู้ไม่มีความประสงค์จะทำอสุจิให้เคลื่อน ผู้เป็นบ้า ผู้มีจิตฟุ้งซ่าน ผู้มีเวทนาบีบคั้น ผู้เป็นต้นบัญญัติ ๖ จำพวกนี้แล ขอรับ ไม่ต้องอาบัติ

ပုစ္ဆာ – ပဉ္စန္နံ [Pg.62] အာဝုသော ပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသာနံ ကတမေန ဥဒ္ဒေသေန ဥဒ္ဒေသံ အာဂစ္ဆတိ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ในปาติโมกขุทเทส ๕ อย่าง สิกขาบทนี้มาในอุเทศไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပဉ္စန္နံ ဘန္တေ ပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသာနံ တတိယေန ဥဒ္ဒေသေန ဥဒ္ဒေသံ အာဂစ္ဆတိ.

ตอบ – ในปาติโมกขุทเทส ๕ อย่าง ขอรับ สิกขาบทนี้มาในอุเทศที่ ๓

ပုစ္ဆာ – စတုန္နံ အာဝုသော ဝိပတ္တီနံ ကတမာ ဝိပတ္တိ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ในวิบัติ ๔ อย่าง เป็นวิบัติอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – စတုန္နံ ဘန္တေ ဝိပတ္တီနံ သီလဝိပတ္တိ.

ตอบ – ในวิบัติ ๔ อย่าง ขอรับ เป็นสีลวิบัติ

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော ဝိပတ္တိ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ วิบัติคืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အသံဝရော ဘန္တေ ဝိပတ္တိ.

ตอบ – ความไม่สำรวม ขอรับ คือวิบัติ

ပုစ္ဆာ – ကာ [Pg.63] အာဝုသော သမ္ပတ္တိ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ สมบัติคืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သံဝရော ဘန္တေ သမ္ပတ္တိ.

ตอบ – ความสำรวม ขอรับ คือสมบัติ

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော ပဋိပတ္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การปฏิบัติคืออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – န ဧဝ ရူပံ ကရိဿာမီတိ ယာဝဇီဝံ အာပါဏကောဋိကံ သမာဒါယ သိက္ခတိ သိက္ခာပဒေသု အယံ ဘန္တေ ပဋိပတ္တိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การปฏิบัติคือการสมาทานศึกษาในสิกขาบททั้งหลายว่า 'เราจักไม่ทำอย่างนี้' ตลอดชีวิต ตลอดที่สุดแห่งลมหายใจ.

ပုစ္ဆာ – ကတိ အာဝုသော အတ္ထဝသေ ပဋိစ္စ ဘဂဝတာ ဥပက္ကမိတွာ အသုစိံ မောစေန္တဿ သံဃာဒိသေသော ပညတ္တော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติสังฆาทิเสสแก่ภิกษุผู้พยายามทำอสุจิให้เคลื่อน เพราะอาศัยอำนาจประโยชน์กี่อย่าง?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒသ [Pg.64] ဘန္တေ အတ္ထဝသေ ပဋိစ္စ ဘဂဝတာ ဥပက္ကမိတွာ အသုစိံ မောစေန္တဿ သံဃာဒိသေသော ပညတ္တော သံဃသုဋ္ဌုတာယ…ပေ… ဝိနယာနုဂ္ဂဟာယ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติสังฆาทิเสสแก่ภิกษุผู้พยายามทำอสุจิให้เคลื่อน เพราะอาศัยอำนาจประโยชน์ ๑๐ อย่าง เพื่อความรับรองว่าดีแห่งสงฆ์...ฯลฯ...เพื่ออนุเคราะห์พระวินัย.

ပုစ္ဆာ – ကတ္ထ အာဝုသော ဌိတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ข้อนั้นตั้งอยู่ ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သိက္ခာကာမေသု ဘန္တေ ဌိတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ข้อนั้นตั้งอยู่ในผู้ใคร่การศึกษา.

ပုစ္ဆာ – ကေ အာဝုသော ဓာရေန္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครทรงจำไว้?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယေသံ ဘန္တေ ဝတ္တတိ တေ ဓာရေန္တိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ผู้ใดประพฤติ (ตามสิกขาบทนั้น) ผู้นั้นทรงจำไว้.

ပုစ္ဆာ – ကဿ [Pg.65] အာဝုသော ဝစနံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เป็นพระดำรัสของใคร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတော ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า.

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครนำมา?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ นำมาโดยลำดับสืบต่อกันมา.

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ နုခေါ အာဝုသော တတ္ထ သနိဒါနေ သပဒဘာဇနီယေ သဝိနီတဝတ္ထုကေ ဥပနေတဗ္ဗံ ဝါ အပနေတဗ္ဗံ ဝါ အက္ခရပဒပစ္စာဘဋ္ဌံ ဝါ ဝိရဒ္ဓပဒဗျဉ္ဇနံ ဝါ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในสิกขาบทนั้น อันมีนิทาน มีบทภาชนีย์ มีวินีตวัตถุ มีอะไรที่ควรเพิ่ม ควรลด หรืออักษรและบทที่กลับกัน หรือบทและพยัญชนะที่ผิดพลาดบ้างหรือไม่?

သံဂါယနတ္ထာယ သံဃဿ ဉာပနံ

การประกาศให้สงฆ์ทราบเพื่อการสังคายนา

သုဏာတု [Pg.66] မေ ဘန္တေ သံဃော အာယသ္မန္တံ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသံ တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိကံ ပဌမဿ သံဃာဒိသေသ သိက္ခာပဒဿ နိဒါနမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, ပုဂ္ဂလမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, ဝတ္ထုမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, ပညတ္တိမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, အနုပညတ္တိမ္ပိ ပုစ္ဆိ, အာပတ္တိမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, အနာပတ္တိမ္ပိ ပုစ္ဆိံ, အညာနိပိ ဧဝရူပါနိ အနေကာနိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗဋ္ဌာနာနိ ပုစ္ဆိံ, ပုဋ္ဌော ပုဋ္ဌော စ သော အာယသ္မာ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသော ဝိဿဇ္ဇေသိ, ဣတိဟိဒံ ဘန္တေ ပဌမ သံဃာဒိသေသ သိက္ခာပဒံ သပရိဝါရံ နိမ္မလံ သုပရိသုဒ္ဓံ တဿေဝ ဘဂဝတော ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ. တသ္မာ ယထာပုရေ မဟာကဿပါဒယော မဟာထေရဝရာ ပေါရာဏသံဂီတိကာရာ ဗြဟ္မစရိယဿ စိရဋ္ဌိတိယာ ဗဟုဇနဟိတာယ ဗဟုဇနသုခါယ လောကာနုကမ္ပာယ အတ္ထာယ ဟိတာယ သုခါယ ဒေဝမနုဿာနံ [Pg.67] ဓမ္မဝိနယံ သံဂါယိံသုစေဝ အနုသံဂါယိံသုစ, ဧဝမေဝ မယမ္ပိ သဗ္ဗေဝ ဆဋ္ဌသံဂီတိမဟာဓမ္မသဘာ ပရိယာပန္နာ ဣဒံ ပဌမံ သံဃာဒိသေသ သိက္ခာပဒံ နိဒါနတော ပဋ္ဌာယ ဧကစ္စာနံ ဝစသာ သဇ္ဈာယဝသေန ဧကစ္စာနံ မနသာ မနသိကရဏဝသေနစ ဧကတော ဂဏသဇ္ဈာယံ ကတွာ သံဂါယေယျာမ.

ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ขอพระสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า ข้าพเจ้าได้ถามท่านพระวิจิตรสาราภิวังสะ ผู้ทรงพระไตรปิฎก ผู้เป็นขุนคลังแห่งพระธรรม ถึงนิทาน บุคคล วัตถุ การบัญญัติ อนุบัญญัติ อาบัติ และอนาบัติ ของสิกขาบทสังฆาทิเสสที่ ๑ และได้ถามถึงฐานะที่ควรถามอื่น ๆ อีกเป็นอันมาก ท่านพระวิจิตรสาราภิวังสะนั้น เมื่อถูกถามแล้ว ๆ ก็ได้วิสัชนาแล้ว เพราะเหตุนั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทสังฆาทิเสสที่ ๑ นี้ พร้อมด้วยบริวาร เป็นของปราศจากมลทิน บริสุทธิ์อย่างยิ่ง เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้นแล เพราะฉะนั้น พวกเราทั้งหมดผู้เข้าประชุมในมหาธรรมสภาสังคายนาครั้งที่ ๖ นี้ พึงสังคายนาสิกขาบทสังฆาทิเสสที่ ๑ นี้ ตั้งแต่นิทานเป็นต้น โดยการสาธยายด้วยวาจาของบางท่าน และโดยการมนสิการด้วยใจของบางท่าน ทำการสาธยายเป็นหมู่พร้อมกัน เหมือนอย่างที่พระมหาเถระผู้ประเสริฐมีพระมหากัสสปะเป็นต้น ผู้ทำสังคายนาครั้งก่อน ได้สังคายนาและสังคายนาตามพระธรรมวินัย เพื่อความตั้งมั่นแห่งพรหมจรรย์ เพื่อประโยชน์ เพื่อความสุขแก่ชนเป็นอันมาก เพื่ออนุเคราะห์โลก เพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย ฉะนั้น.

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.68] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန မာတုကာမေန သဒ္ဓိံ ကာယသံသဂ္ဂံ သမာပဇ္ဇန္တဿ စ, မာတုဂါမံ ဒုဋ္ဌုလ္လာဟိ ဝါစာဟိ ဩဘာသန္တဿ စ, မာတုဂါမဿ သန္တိကေ အတ္တကာမ ပါရိစရိယာယ ဝဏ္ဏံ ဘာသန္တဿ စ, သဉ္စရိတ္တံ သမာပဇ္ဇန္တဿ စ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สังฆาทิเสสที่พระผู้มีพระภาค...ฯลฯ...สัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้ต้องกายสังสรรคกับมาตุคาม, ผู้พูดเคาะมาตุคามด้วยวาจาชั่วหยาบ, ผู้กล่าวสรรเสริญการบำเรอความใคร่ของตนในสำนักมาตุคาม, และผู้ต้องอาบัติเพราะการชักสื่อนั้น ทรงบัญญัติไว้ ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တော.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ เมืองสาวัตถี.

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.69] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ပညတ္တော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใครจึงบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ ဥဒါယိတ္ထေရံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงปรารภท่านพระอุทายีเถระจึงบัญญัติ.

ပုစ္ဆာ – ကိသ္မိံ အာဝုသော ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥဒါယိတ္ထေရော မာတုဂါမေန သဒ္ဓိံ ကာယသံသဂ္ဂံ သမာပဇ္ဇိ, အာယသ္မာယေဝ ဘန္တေ ဥဒါယိတ္ထေရော မာတုဂါမံ ဒုဋ္ဌုလ္လာဟိ ဝါစာဟိ ဩဘာသိ, အာယသ္မာယေဝ ဘန္တေ ဥဒါယိတ္ထေရော မာတုဂါမဿ သန္တိကေ အတ္တကာမ ပါရိစရိယာယ ဝဏ္ဏံ အဘာသိ, အာယသ္မာယေဝ ဘန္တေ ဥဒါယိတ္ထေရော သဉ္စရိတ္တံ သမာပဇ္ဇိံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุทายีเถระได้ต้องกายสังสรรคกับมาตุคาม, ท่านพระอุทายีเถระนั่นแหละได้พูดเคาะมาตุคามด้วยวาจาชั่วหยาบ, ท่านพระอุทายีเถระนั่นแหละได้กล่าวสรรเสริญการบำเรอความใคร่ของตนในสำนักมาตุคาม, ท่านพระอุทายีเถระนั่นแหละได้ต้องอาบัติเพราะการชักสื่อ, ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น.

၆. ကုဋိကာရ သံဃာဒိသေသ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. คำถามสิกขาบทสังฆาทิเสสว่าด้วยการสร้างกุฎี

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.70] တေန အာဝုသော…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန သညာစိကာယ ကုဋိံ ကာရာပေန္တဿ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สังฆาทิเสสที่พระผู้มีพระภาค...ฯลฯ...สัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้สร้างกุฎีด้วยการขอเอาเองนั้น ทรงบัญญัติไว้ ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာဠဝိယံ ဘန္တေ ပညတ္ထော.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ เมืองอาฬวี.

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ပညတ္တော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใครจึงบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာဠဝိကေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงปรารภภิกษุชาวอาฬวีจึงบัญญัติ.

ပုစ္ဆာ – ကိသ္မိံ [Pg.71] အာဝုသော ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာဠဝိကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သညာစိကာယော ကုဋိယော ကာရာပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุชาวอาฬวีได้สร้างกุฎีด้วยการขอเอาเอง, ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น.

၇. ဝိဟာရကာရ သံဃာဒိသေသ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๗. คำถามสิกขาบทสังฆาทิเสสว่าด้วยการสร้างวิหาร

ပုစ္ဆာ – ယံ တေန အာဝုသော…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန မဟလ္လကံ ဝိဟာရံ ကာရာပေန္တဿ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สังฆาทิเสสที่พระผู้มีพระภาค...ฯลฯ...สัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้สร้างวิหารใหญ่ (เกินประมาณ) นั้น ทรงบัญญัติไว้ ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကောသမ္ဗိယံ ဘန္တေ.

ตอบ – ที่เมืองโกสัมพี พระเจ้าข้า

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.72] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ပညတ္တော.

ถาม – อาวุโส ทรงบัญญัติเพราะปรารภใคร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ ဆန္နတ္ထေရံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော.

ตอบ – ทรงบัญญัติเพราะปรารภท่านพระฉันนะเถระ พระเจ้าข้า

ပုစ္ဆာ – ကိသ္မိံ အာဝုသော ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ถาม – อาวุโส ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မာ ဘန္တေ ဆန္နော ဝိဟာရဝတ္ထုံ သောဓေန္တော အညတရံ စေတိယရုက္ခံ ဆေဒါပေသိ ဂါမပူဇိတံ နိဂမပူဇိတံ နဂရ ပူဇိတံ ဇနပဒပူဇိတံ ရဋ္ဌပူဇိတံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ตอบ – พระเจ้าข้า ท่านพระฉันนะ เมื่อทำความสะอาดที่ตั้งวิหาร ได้ให้ตัดต้นไม้ที่ชาวบ้านบูชา ชาวนิคมบูชา ชาวเมืองบูชา ชาวชนบทบูชา ชาวรัฐบูชา ซึ่งเป็นเจดีย์ต้นหนึ่ง พระเจ้าข้า ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

၈-၉. ဒုဋ္ဌဒေါသ သံဃာဒိသေသ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๘-๙. สิกขาบทถามสังฆาทิเสสว่าด้วยความประทุษร้ายด้วยโทสะ

ပုစ္ဆာ – ယံ တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ဘိက္ခုံ အမူလကေန ပါရာဇိကေန ဓမ္မေန အနုဒ္ဓံသေန္တဿ စ, ဘိက္ခုံ အညဘာဂိယဿ အဓိကရဏဿ ကိဉ္စိဒေသံ လေသမတ္တံ ဥပါဒါယ ပါရာဇိကေန ဓမ္မေန အနုဒ္ဓံသေန္တဿ စ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော.

ถาม – อาวุโส สังฆาทิเสสที่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น…เป… ทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้โจทภิกษุด้วยธรรมอันเป็นปาราชิกไม่มีมูล และแก่ภิกษุผู้โจทภิกษุด้วยธรรมอันเป็นปาราชิกโดยอ้างเลศเพียงเล็กน้อยแห่งอธิกรณ์ส่วนอื่น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ [Pg.73] ဘန္တေ ပညတ္တော.

ตอบ – ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ พระเจ้าข้า

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ถาม – อาวุโส ทรงบัญญัติเพราะปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – မေတ္တိယဘူမဇကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော, မေတ္တိယဘူမဇကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာယသ္မန္တံ ဒဗ္ဗံ မလ္လပုတ္တံ အမူလကေန ပါရာဇိကေန ဓမ္မေန အနုဒ္ဓံသေသုံ, တေယေဝ ဘန္တေ မေတ္တိယဘူမဇကာ ဘိက္ခူ အာယသ္မန္တံ ဒဗ္ဗံ မလ္လပုတ္တံ အညဘာဂိယဿ အဓိကရဏဿ ကိဉ္စိဒေသံ လေသမတ္တံ ဥပါဒါယ ပါရာဇိကေန ဓမ္မေန အနုဒ္ဓံသေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ, ပညတ္တော.

ตอบ – ทรงบัญญัติเพราะปรารภภิกษุพวกเมตติยะและภุมมชกะ พระเจ้าข้า ภิกษุพวกเมตติยะและภุมมชกะ พระเจ้าข้า ได้โจทท่านพระทัพพมัลลบุตรด้วยธรรมอันเป็นปาราชิกไม่มีมูล ภิกษุพวกเมตติยะและภุมมชกะเหล่านั้นเอง พระเจ้าข้า ได้โจทท่านพระทัพพมัลลบุตรด้วยธรรมอันเป็นปาราชิกโดยอ้างเลศเพียงเล็กน้อยแห่งอธิกรณ์ส่วนอื่น พระเจ้าข้า ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

၁၀. သံဃဘေဒက သံဃာဒိသေသ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑๐. สิกขาบทถามสังฆาทิเสสว่าด้วยผู้ทำลายสงฆ์

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.74] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန သံဃဘေဒကဿ ဘိက္ခုနော ယာဝတတိယံ သမနုဘာသနာယ အပ္ပဋိနိဿဇ္ဇန္တဿ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော.

ถาม – อาวุโส สังฆาทิเสสที่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น…เป… ทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้ทำลายสงฆ์ เมื่อถูกสวดประกาศให้เลิกประพฤติอย่างนั้นถึงสามครั้งแล้วไม่เลิก ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ပညတ္တော.

ตอบ – ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ พระเจ้าข้า

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.75] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္ထော.

ถาม – อาวุโส ทรงบัญญัติเพราะปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒေဝဒတ္တံ ဘန္တေ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော.

ตอบ – ทรงบัญญัติเพราะปรารภพระเทวทัต พระเจ้าข้า

ဒေဝဒတ္တော ဘန္တေ သမဂ္ဂဿ သံဃဿ ဘေဒါယ ပရက္ကမိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

พระเทวทัต พระเจ้าข้า ได้พยายามเพื่อทำลายสงฆ์ที่สามัคคีกัน พระเจ้าข้า ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

၁၁. ဘေဒါနုဝတ္တက သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑๑. สิกขาบทถามว่าด้วยผู้ประพฤติตามผู้ทำลายสงฆ์

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.77] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ဘေဒါနုဝတ္တကာနံ ဘိက္ခူနံ ယာဝတတိယံ သမနုဘာသနာယ အပ္ပဋိနိဿဇ္ဇန္တာနံ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော.

ถาม – อาวุโส สังฆาทิเสสที่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น…เป… ทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้ประพฤติตามผู้ทำลายสงฆ์ เมื่อถูกสวดประกาศให้เลิกประพฤติอย่างนั้นถึงสามครั้งแล้วไม่เลิก ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ပညတ္တော.

ตอบ – ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ พระเจ้าข้า

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ถาม – อาวุโส ทรงบัญญัติเพราะปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမ္ဗဟုလေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဒေဝဒတ္တဿ သံဃာဘေဒါယ ပရက္ကမန္တဿ အနုဝတ္တကာ အဟေသုံ ဝဂ္ဂဝါဒကာ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ตอบ – ทรงบัญญัติเพราะปรารภภิกษุจำนวนมาก พระเจ้าข้า ภิกษุจำนวนมาก พระเจ้าข้า ได้เป็นผู้ประพฤติตาม เป็นผู้กล่าวเป็นพวกของพระเทวทัตผู้พยายามเพื่อทำลายสงฆ์ พระเจ้าข้า ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

၁၂. ဒုဗ္ဗစ, သံဃာဒိသေသ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑๒. สิกขาบทถามสังฆาทิเสสว่าด้วยภิกษุว่ายาก

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.78] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ဒုဗ္ဗစဿ ဘိက္ခုနော ယာဝတတိယံ သမနုဘာသနာယ အပ္ပဋိနိဿဇ္ဇန္တဿ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော.

ถาม – อาวุโส สังฆาทิเสสที่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น…เป… ทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้ว่ายาก เมื่อถูกสวดประกาศให้เลิกประพฤติอย่างนั้นถึงสามครั้งแล้วไม่เลิก ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကောသမ္ဗိယံ ဘန္တေ ပညတ္တော.

ตอบ – ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองโกสัมพี พระเจ้าข้า

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.79] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ถาม – อาวุโส ทรงบัญญัติเพราะปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ ဆန္နံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဆန္နော ဘိက္ခူဟိ သဟဓမ္မိကံ ဝုစ္စမာနော အတ္တာနံ အဝစနီယံ အကာသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ตอบ – ทรงบัญญัติเพราะปรารภท่านพระฉันนะ พระเจ้าข้า ท่านพระฉันนะ พระเจ้าข้า เมื่อถูกภิกษุทั้งหลายกล่าวสอนตามธรรมแล้ว ได้ทำตนให้เป็นผู้ว่ากล่าวไม่ได้ พระเจ้าข้า ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

၁၃. ကုလဒူသက သံဃာဒိသေသ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑๓. สิกขาบทถามสังฆาทิเสสว่าด้วยผู้ประทุษร้ายตระกูล

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.80] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ကုလဒူသကဿ ဘိက္ခုနော ယာဝတတိယံ သမနုဘာသနာယ အပ္ပဋိနိဿဇ္ဇန္တဿ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော.

ถาม – อาวุโส สังฆาทิเสสที่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น…เป… ทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้ประทุษร้ายตระกูล เมื่อถูกสวดประกาศให้เลิกประพฤติอย่างนั้นถึงสามครั้งแล้วไม่เลิก ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.81] ဘန္တေ ပညတ္တော.

ตอบ – ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองสาวัตถี พระเจ้าข้า

ပုစ္ဆာ – ကံ အာရဗ္ဘ အာဝုသော ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ถาม – อาวุโส ทรงบัญญัติเพราะปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အဿဇိ ပုနဗ္ဗသုကေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော, အဿဇိပုနဗ္ဗသုကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သံဃေန ပဗ္ဗာဇနီယကမ္မကတာ ဆန္ဒဂါမိတာ ဒေါသဂါမိတာ မောဟဂါမိတာ ဘယဂါမိတာ ပါပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภภิกษุพวกอัสสชิและปุนัพพสุกะ ภิกษุพวกอัสสชิและปุนัพพสุกะเหล่านั้นถูกสงฆ์ลงปัพพาชนียกรรมแล้ว ได้ถึงอคติเพราะความชอบใจ ถึงอคติเพราะความขัดเคือง ถึงอคติเพราะความหลง ถึงอคติเพราะความกลัว ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

အနိယတ သိက္ခာပုစ္ဆာ

อนิยตสิกขาบทคำถาม

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.85] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ပဌမော စ အနိယတော ဒုတိယော စ အနိယတော ကတ္ထ ပညတ္တော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อนิยตสิกขาบทที่ ๑ และอนิยตสิกขาบทที่ ๒ ที่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้นทรงบัญญัติไว้ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တော.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ ဥဒါယိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥဒါယီ မာတုဂါမေန သဒ္ဓိံ ဧကောဧကာယ ရဟော ပဋိစ္ဆန္နေ အာသနေ အလံကမ္မနိယေ နိသဇ္ဇံ ကပ္ပေသိ, တသ္မိဉ္စ ဝတ္ထုသ္မိံ, အာယသ္မာယေဝ ဘန္တေ ဥဒါယီ မာတုဂါမေန သဒ္ဓိံ ရဟော နိသဇ္ဇံ အကာသိ, တသ္မိဉ္စ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภท่านพระอุทายี ท่านพระอุทายีได้สำเร็จการนั่งในที่ลับ คือในอาสนะที่กำบังพอจะทำการได้กับมาตุคามสองต่อสอง ในเรื่องนั้นประการหนึ่ง และท่านพระอุทายีนั้นเองได้สำเร็จการนั่งในที่ลับกับมาตุคาม ในเรื่องนั้นอีกประการหนึ่ง ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

ပုစ္ဆာ – ကဿ [Pg.86] အာဝုသော ဝစနံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เป็นพระดำรัสของใคร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတော ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครนำมา

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ นำมาโดยลำดับ

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ နုခေါ အာဝုသော ဧတ္ထ ကောစိပိ ဝိရဒ္ဓဒေါသော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในสิกขาบทนี้ มีใครมีความผิดพลาดบ้างหรือไม่

ဝိဿဇ္ဇနာ – နတ္ထိ ဘန္တေ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ไม่มี

သံဂါယနတ္ထာယ သံဃဿဉာပနံ

การบอกให้สงฆ์ทราบเพื่อการสังคายนา

သုဏာတု [Pg.87] မေ ဘန္တေ သံဃော, အဟံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသံ တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိကံ ပဌမ ဒုဋ္ဌဒေါသ သိက္ခာပဒတော ပဋ္ဌာယ ပုစ္ဆိတဗ္ဗာနိ အနေကာနိ ဌာနာနိ ပုစ္ဆိံ, သော စ အာယသ္မာ ပုဋ္ဌော ပုဋ္ဌော ဝိဿဇ္ဇေတိ, ဣတိဟိဒံ ဘန္တေ သဗ္ဗံ သိက္ခာပဒံ နိမ္မလံ သုပရိသုဒ္ဓံ တဿေဝ ဘဂဝတော ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ, တသ္မာ ယထာပုရေ မဟာကဿပါဒယော မဟာထေရဝရာ ပေါရာဏသံဂီတိကာရာ ဗြဟ္မစရိယဿ စိရဋ္ဌိတိယာ ဗဟုဇနဟိတာယ ဗဟုဇနသုခါယ လောကာနုကမ္ပာယ အတ္ထာယ ဟိတာယ သုခါယ ဒေဝမနုဿာနံ သံဂါယိံသုစေဝ အနုသံဂါယိံသုစ, ဧဝမေဝ မယမ္ပိ ဒါနိ သဗ္ဗေဝ ဆဋ္ဌသံဂီတိ မဟာဓမ္မသဘာပရိယာပန္နာ ဣမာနိ သိက္ခာပဒါနိ ဧကတော ဂဏသဇ္ဈာယံ ကတွာ သံဂါယေယျာမ.

ท่านผู้เจริญ ขอสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า ข้าพเจ้าได้ถามท่านพระวิจิตรสาราภิวังสะ ผู้ทรงพระไตรปิฎก ผู้เป็นพระธรรมภัณฑาคาริก ถึงฐานะหลายประการที่ควรจะถาม ตั้งแต่ปฐมทุฏฐโทสสิกขาบทเป็นต้นไป และท่านผู้มีอายุนั้น เมื่อถูกถามแล้วๆ ก็ตอบ ท่านผู้เจริญ ด้วยเหตุนี้ สิกขาบททั้งหมดนี้จึงไม่มีมลทิน บริสุทธิ์อย่างยิ่ง เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้นเอง เพราะฉะนั้น เหมือนอย่างที่พระมหาเถระผู้ประเสริฐมีพระมหากัสสปะเป็นต้น ผู้ทำสังคายนาครั้งก่อน ได้สังคายนาและอนุสังคายนาไว้ เพื่อความตั้งมั่นแห่งพรหมจรรย์ เพื่อประโยชน์เกื้อกูลแก่ชนหมู่มาก เพื่อความสุขแก่ชนหมู่มาก เพื่ออนุเคราะห์โลก เพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย พวกเราทั้งหมดผู้เข้าประชุมในมหาธรรมสภาสังคายนาครั้งที่ ๖ นี้ ก็พึงสังคายนาสิกขาบทเหล่านี้ โดยทำคณสัชฌายะร่วมกันเถิด

နိဿဂ္ဂိပါစိတ္တိယ

นิสสัคคิยปาจิตตีย์

၁. စီဝရဝဂ္ဂ ၁. ပဌမကထိန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. จีวรวรรค ๑. ปฐมกฐินสิกขาบทคำถาม

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.89] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန အတိရေကစီဝရံ ဒသာဟံ အတိက္ကာမေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ นิสสัคคิยปาจิตตีย์ที่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้นทรงบัญญัติไว้ สำหรับภิกษุผู้เก็บอติเรกจีวรไว้เกิน ๑๐ วัน ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงเวสาลี

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အတိရေကစီဝရံ ဓာရေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นได้เก็บอติเรกจีวรไว้ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၁. စီဝရဝဂ္ဂ ၂. ဥဒေါသိတ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. จีวรวรรค ๒. อุโทสิตสิกขาบทคำถาม

ပုစ္ဆာ – ဧကရတ္တံ [Pg.90] အာဝုသော တိစိဝရေန ဝိပ္ပဝသန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ นิสสัคคิยปาจิตตีย์ที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ สำหรับภิกษุผู้อยู่ปราศจากไตรจีวรแม้คืนเดียว ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမ္ဗဟုလေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခူနံ ဟတ္ထေ စီဝရံ နိက္ခိပိတွာ သန္တရုတ္တရေန ဇနပဒစာရိကံ ပက္ကမိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภภิกษุหลายรูป ภิกษุหลายรูปเหล่านั้นฝากจีวรไว้ในมือของภิกษุทั้งหลายแล้ว มีเพียงสบงและจีวรหลีกไปจาริกในชนบท ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၁. စီဝရဝဂ္ဂ ၃. တတိယကထိန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. จีวรวรรค ๓. ตติยกฐินสิกขาบทคำถาม

ပုစ္ဆာ – အကာလစီဝရံ [Pg.91] အာဝုသော ပဋိဂ္ဂဟေတွာ မာသံ အတိက္ကာမေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ นิสสัคคิยปาจิตตีย์ที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ สำหรับภิกษุผู้รับผ้าอากาลจีวรแล้วเก็บไว้เกิน ๑ เดือน ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမ္ဗဟုလေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အကာလစီဝရံ ပဋိဂ္ဂဟေတွာ မာသံ အတိက္ကာမေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภภิกษุหลายรูป ภิกษุหลายรูปเหล่านั้นได้รับผ้าอากาลจีวรแล้วเก็บไว้เกิน ๑ เดือน ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၁. စီဝရဝဂ္ဂ ၄. ပုရာဏစီဝရ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. จีวรวรรค ที่ ๔ ปุราณจีวรสิกขาปุจฉา (สิกขาบทว่าด้วยจีวรเก่า)

ပုစ္ဆာ – အညာတိကာယ [Pg.92] အာဝုသော ဘိက္ခုနိယာ ပုရာဏစီဝရံ ဓောဝါပေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติสิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์ แก่ภิกษุผู้ให้ภิกษุณีผู้ไม่ใช่ญาติซักจีวรเก่า ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

ตอบ — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ ဥဒါယိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥဒါယီ အညာတိကာယ ဘိက္ခုနိယာ ပုရာဏစီဝရံ ဓောဝါပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ตอบ — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภท่านพระอุทายี ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุทายีให้ภิกษุณีผู้ไม่ใช่ญาติซักจีวรเก่า ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၁. စီဝရဝဂ္ဂ ၅. စီဝရပဋိဂ္ဂဟဏ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. จีวรวรรค ที่ ๕ จีวรปฏิคคหณสิกขาปุจฉา (สิกขาบทว่าด้วยการรับจีวร)

ပုစ္ဆာ – အညာတိကာယ [Pg.93] အာဝုသော ဘိက္ခုနိယာ ဟတ္ထတော စီဝရံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติสิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์ แก่ภิกษุผู้รับจีวรจากมือของภิกษุณีผู้ไม่ใช่ญาติ ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

ตอบ — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงราชคฤห์

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ ဥဒါယိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥဒါယီ အညာတိကာယ ဘိက္ခုနိယာ ဟတ္ထတော စီဝရံ ပဋိဂ္ဂဟေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ตอบ — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภท่านพระอุทายี ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุทายีรับจีวรจากมือของภิกษุณีผู้ไม่ใช่ญาติ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၁. စီဝရဝဂ္ဂ ၆. အညာတကဝိညတ္တိ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. จีวรวรรค ที่ ๖ อัญญากวิญญัตติสิกขาปุจฉา (สิกขาบทว่าด้วยการขอจีวร)

ပုစ္ဆာ – အညာတကံ [Pg.95] အာဝုသော ဂဟပတိံဝါ ဂဟတာနိံဝါ စီဝရံ ဝိညာပေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติสิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์ แก่ภิกษุผู้ขอจีวรต่อคฤหบดีหรือคฤหปตานีผู้ไม่ใช่ญาติ ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

ตอบ — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော အညာတကံ သေဋ္ဌိပုတ္တံ စီဝရံ ဝိညာပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ตอบ — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภท่านพระอุปนันทะศากยบุตร ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุปนันทะศากยบุตรขอจีวรต่อบุตรเศรษฐีผู้ไม่ใช่ญาติ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၁. စီဝရဝဂ္ဂ ၇. တတုတ္တရိ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. จีวรวรรค ที่ ๗ ตตุตตริสิกขาปุจฉา (สิกขาบทว่าด้วยการขอจีวรยิ่งกว่านั้น)

ပုစ္ဆာ – အညာတကံ [Pg.96] အာဝုသော ဂဟပတိံ ဝါ ဂဟပတာနိံ ဝါ တတုတ္တရိ စီဝရံ ဝိညာပေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติสิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์ แก่ภิกษุผู้ขอจีวรยิ่งกว่านั้นต่อคฤหบดีหรือคฤหปตานีผู้ไม่ใช่ญาติ ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

ตอบ — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ န မတ္တံ ဇာနိတွာ ဗဟုမ္ပိ စီဝရံ ဝိညာပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ตอบ — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภพวกภิกษุฉัพพัคคีย์ ท่านผู้เจริญ พวกภิกษุฉัพพัคคีย์ไม่รู้จักประมาณ ขอจีวรแม้เป็นอันมาก ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

ပုစ္ဆာ – ပုဗ္ဗေ [Pg.97] အပ္ပဝါရိတဿ အာဝုသော အညာတကံ ဂဟပတိံ ဝါ ဂဟတာနိံ ဝါ ဥပသင်္ကမိတွာ စီဝရေ ဝိကပ္ပံ အာပဇ္ဇန္တဿ စ အညာတကေ ဂဟပတိကေ ဥပသင်္ကမိတွာ စီဝရေ ဝိကပ္ပံ အာပဇ္ဇန္တဿ စ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติสิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์ แก่ภิกษุผู้ที่เขาไม่ได้ปวารณาไว้ก่อน เข้าไปหาคฤหบดีหรือคฤหปตานีผู้ไม่ใช่ญาติแล้วกำหนดจีวร และแก่ภิกษุผู้เข้าไปหาคฤหบดีผู้ไม่ใช่ญาติทั้งหลายแล้วกำหนดจีวร ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

ตอบ — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော ပုဗ္ဗေ အပ္ပဝါရိတော အညာတကံ ဂဟပတိကံ ဥပသင်္ကမိတွာ စီဝရေ ဝိကပ္ပံ အာပဇ္ဇိ. သောယေဝ ဘန္တေ အာယသ္မာ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော ပုဗ္ဗေ အပ္ပဝါရိတော အညာတကေ ဂဟပတိကေ ဥပသင်္ကမိတွာ စီဝရေ ဝိကပ္ပံ အာပဇ္ဇိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ตอบ — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภท่านพระอุปนันทะศากยบุตร ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุปนันทะศากยบุตรที่เขาไม่ได้ปวารณาไว้ก่อน เข้าไปหาคฤหบดีผู้ไม่ใช่ญาติแล้วกำหนดจีวร ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุปนันทะศากยบุตรนั้นเองที่เขาไม่ได้ปวารณาไว้ก่อน เข้าไปหาคฤหบดีผู้ไม่ใช่ญาติทั้งหลายแล้วกำหนดจีวร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၁. စီဝရဝဂ္ဂ ၁၀. ရာဇ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. จีวรวรรค ที่ ๑๐ ราชสิกขาปุจฉา (สิกขาบทว่าด้วยพระราชา)

ပုစ္ဆာ – အတိရေကတိက္ခတ္တုံ အာဝုသော စောဒနာယ အတိရေက ဆက္ခတ္တုံ ဌာနေန စီဝရံ အဘိနိပ္ဖာဒေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติสิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์ แก่ภิกษุผู้ยังจีวรให้สำเร็จด้วยการเตือนเกิน ๓ ครั้ง ด้วยการยืนเกิน ๖ ครั้ง ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

ตอบ — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.99] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော ဥပါသကေန အဇ္ဇဏှော ဘန္တေ အာဂမေဟီတိ ဝုစ္စမာနော နာဂမေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ตอบ — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภท่านพระอุปนันทะศากยบุตร ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุปนันทะศากยบุตรถูกอุบาสกกล่าวว่า "ท่านผู้เจริญ วันนี้โปรดรอก่อน" ดังนี้แล้วไม่รอ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၂. ကောသိယဝဂ္ဂ, ၁. ကောသိယ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. โกสิยวรรค ที่ ๑ โกสิยสิกขาปุจฉา (สิกขาบทว่าด้วยไหม)

ပုစ္ဆာ – ကောသိယမိဿကံ အာဝုသော သန္ထကံ ကာရာပေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติสิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ให้ทำสันถัตเจือด้วยไหมไว้ ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာဠဝိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ เมืองอาฬวี.

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.100]၀ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘန္တေ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ကောသိယကာရကေ ဥပသင်္ကမိတွာ ဧဝမဟံသု ဗဟူ အာဝုသော ကောသကာရကေ ပစထ အမှာကမ္ပိ ဒဿထ မယမ္ပိ ဣစ္ဆာမ ကောသိယမိဿကံ သန္တကံ ကာတုန္တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ทรงบัญญัติไว้ ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เข้าไปหาพวกช่างทำไหมแล้วกล่าวอย่างนี้ว่า 'ท่านผู้มีอายุ พวกท่านจงต้มตัวดักแด้จำนวนมาก จงแบ่งให้พวกเราบ้าง พวกเราก็ปรารถนาจะทำสันถัตเจือด้วยไหม' ดังนี้ ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

၂. ကောသိယဝဂ္ဂ ၂. သုဒ္ဓကာဠက သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. โกสิยวรรคที่ ๒. สิกขาบทถามเรื่องขนแกะดำล้วน

ပုစ္ဆာ – သုဒ္ဓကာဠကာနံ အာဝုသော ဧဠကလောမာနံ သန္ထတံ ကာရာပေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติสิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ให้ทำสันถัตด้วยขนแกะดำล้วนไว้ ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ ပညတ္ထံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ เมืองเวสาลี.

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.101] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သုဒ္ဓကာဠကာနံ ဧဠကလောမာနံ သန္ထတံ ကာရာပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ทรงบัญญัติไว้ ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ให้ทำสันถัตด้วยขนแกะดำล้วน ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

၂. ကောသိယဝဂ္ဂ ၃. ဒွေဘာဂ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. โกสิยวรรคที่ ๓. สิกขาบทถามเรื่องสองส่วน

ပုစ္ဆာ – အနာဒိယိတွာ အာဝုသော တုလံ ဩဒါတာနံ တုလံ ဂေါစရိယာနံ နဝံ သန္ထတံ ကာရာပေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติสิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ให้ทำสันถัตใหม่ โดยไม่ถือเอาขนแกะขาวส่วนหนึ่ง ขนแกะสีสวาดส่วนหนึ่งไว้ ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ เมืองสาวัตถี.

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.102] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ထောကံယေဝ ဩဒါတံ အန္တေ အာဒိယိတွာ တထေဝ သုဒ္ဓကာဠကာနံ ဧဠကလောမာနံ သန္ထတံ ကာရာပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ทรงบัญญัติไว้ ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ถือเอาขนแกะขาวเพียงเล็กน้อยที่ชาย แล้วให้ทำสันถัตด้วยขนแกะดำล้วนอย่างนั้น ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

၂. ကောသိယဝဂ္ဂ ၄. ဆဗ္ဗဿ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. โกสิยวรรคที่ ๔. สิกขาบทถามเรื่องหกปี

ပုစ္ဆာ – ယံ တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန အနုဝဿံ ကာရာပေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น…เป…ทรงบัญญัติสิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ให้ทำทุกปีไว้ ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ เมืองสาวัตถี.

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.103] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမ္ဗဟုလေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အနုဝဿံ သန္ထတံ ကာရာပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ทรงบัญญัติไว้ ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากให้ทำสันถัตทุกปี ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ကဿ အာဝုသော ဝစနံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เป็นพระดำรัสของใคร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတော ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า.

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครนำมา?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ นำมาโดยลำดับสืบต่อกันมา.

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ [Pg.104] နုခေါ အာဝုသော ဧတ္ထ ကောစိ ဝိရဒ္ဓဒေါသော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในที่นี้มีใครทำผิดพลาดบ้างหรือไม่?

ဝိဿဇ္ဇနာ – နတ္ထိ ဘန္တေ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ไม่มี.

သံဂါယနတ္ထာယ သံဃဿ ဉာပနံ

การบอกให้สงฆ์ทราบเพื่อการสังคายนา

သုဏာတု မေ ဘန္တေ သံဃော, အဟံ အာယသ္မန္တံ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသံ တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိကံ ဣမေသံ နိဿဂ္ဂိယပါစိတ္တိယသိက္ခာပဒါနံ ယာဝ ဆဗ္ဗဿသိက္ခာပဒံ နိဒါနာဒီနိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗာနိ အနေကာနိ ဌာနာနိ ပုစ္ဆိံ, ပုဋ္ဌောပုဋ္ဌော စ သော အာယသ္မာ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသော ဝိဿဇ္ဇေသိ, ဣတိဟိဒံ ဘန္တေ ဣမာနိ သိက္ခာပဒါနိ နိမ္မလာနိ သုပရိသုဒ္ဓါနီ တဿေဝ ဘဂဝတော ဝစနာနိ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ, တသ္မာ ယထာပုရေ မဟာကဿပါဒယော မဟာထေရဝရာ ပေါရာဏသံဂီတိကာရာ ဗြဟ္မစရိယဿ စိရဋ္ဌိတိယာ ဗဟုဇနဟိတာယ ဗဟုဇနသုခါယ လောကာနုကမ္ပာယ အတ္ထာယ ဟိတာယ သုခါယ ဒေဝမနုဿာနံ ဓမ္မဝိနယံ သံဂါယိံသု စေဝ အနုသံဂါယိံသု စ, ဧဝမေဝ မယမ္ပိ ဒါနိ သဗ္ဗေဝ ဆဋ္ဌသံဂီတိ မဟာဓမ္မသဘာ ပရိယာပန္နာ ဆဗ္ဗဿ နိဿဂ္ဂိယ သိက္ခာပဒတော ပဋ္ဌာယ ဣမာနိ နိဿဂ္ဂိယသိက္ခာပဒါနိ ဧကတော ဂဏသဇ္ဈာယံ ကတွာ သံဟာယေယျာမ.

ท่านผู้เจริญ ขอพระสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า ข้าพเจ้าได้ถามท่านพระวิจิตรสาราภิวังสะ ผู้ทรงพระไตรปิฎก ผู้เป็นธรรมภัณฑาคาริก ถึงฐานะหลายประการมีนิทานเป็นต้นที่ควรจะถามแห่งสิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์เหล่านี้ จนถึงสิกขาบทเรื่องหกปี ท่านพระวิจิตรสาราภิวังสะนั้น เมื่อข้าพเจ้าถามแล้วถามอีกก็ได้ตอบแล้ว ท่านผู้เจริญ ด้วยเหตุนี้ สิกขาบทเหล่านี้จึงบริสุทธิ์ผุดผ่อง เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้นเอง เพราะฉะนั้น เหมือนอย่างที่พระมหาเถระผู้ประเสริฐมีพระมหากัสสปะเป็นต้น ผู้ทำสังคายนาครั้งก่อน ได้สังคายนาและสังคายนาซ้ำซึ่งพระธรรมวินัย เพื่อความตั้งมั่นแห่งพรหมจรรย์ เพื่อประโยชน์เกื้อกูลแก่ชนเป็นอันมาก เพื่อความสุขแก่ชนเป็นอันมาก เพื่ออนุเคราะห์โลก เพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย ฉันใด บัดนี้ พวกเราทั้งหมดผู้เข้าประชุมในมหาธรรมสภาสังคายนาครั้งที่ ๖ นี้ ก็จงสังคายนาสิกขาบทนิสสัคคิยะเหล่านี้ ตั้งแต่นิสสัคคิยสิกขาบทเรื่องหกปีเป็นต้นไป โดยทำคณสาธยายพร้อมกันเถิด.

၂. ကောသိယဝဂ္ဂ ၅. နိသီဒနသန္ထတ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. โกสิยวรรคที่ ๕. สิกขาบทถามเรื่องผ้าปูนั่ง

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.105] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန အနာဒိယိတွာ ပုရာဏသန္ထတဿ သာမန္တာ သုဂတဝိဒတ္တိံ နဝံ နိသီဒနသန္ထတံ ကာရာပေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น…เป…ทรงบัญญัติสิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ให้ทำผ้าปูนั่งใหม่ โดยไม่ถือเอาจากสันถัตเก่าขนาดสุคตคืบหนึ่งโดยรอบไว้ ณ ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ เมืองสาวัตถี.

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.106] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမ္ဗဟုလေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သန္ထတာနိ ဥဇ္ဈိတွာ အာရညိကံ ပိဏ္ဍပါတိကင်္ဂံ ပံသုကူလကင်္ဂံ သမာဒိယိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านขอรับ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติปรารภภิกษุจำนวนมาก ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นสละเครื่องลาดทั้งหลายแล้ว สมาทานธุดงค์คือการอยู่ป่า ธุดงค์คือการเที่ยวบิณฑบาต และธุดงค์คือการถือผ้าบังสุกุลเป็นวัตร สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล ท่านขอรับ

၂. ကောသိယဝဂ္ဂ ၆. ဧဠကလောမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. โกสิยวรรคที่ ๖. คำถามสิกขาบทว่าด้วยขนแกะ

ပုစ္ဆာ – ဧဠကလောမာနိ အာဝုသော ပဋိဂ္ဂဟေတွာ တိယောဇနံ အတိက္ကာမေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์ว่าด้วยการรับขนแกะแล้วนำไปให้ล่วงเลย ๓ โยชน์ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านขอรับ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.107] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အညတရံ ဘန္တေ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု ဧဠကလောမာနိ ပဋိဂ္ဂဟေတွာ တိယောဇနံ အတိက္ကာမေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านขอรับ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ภิกษุรูปหนึ่งนั้นรับขนแกะแล้วนำไปให้ล่วงเลย ๓ โยชน์ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล ท่านขอรับ

၂. ကောသိယဝဂ္ဂ ၇. ဧဠကလောမဓောဝါပန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. โกสิยวรรคที่ ๗. คำถามสิกขาบทว่าด้วยการให้ซักขนแกะ

ပုစ္ဆာ – အညာတိကာယ [Pg.108] အာဝုသော ဘိက္ခုနိယာ ဧဠကလောမာနိ ဓောဝါပေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์ว่าด้วยการให้ภิกุณีผู้ไม่ใช่ญาติซักขนแกะ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သက္ကေသု ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านขอรับ ทรงบัญญัติไว้ในแคว้นสักกะ

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အညာတိကာဟိ ဘိက္ခူနီဟိ ဧဠကလောမာနိ ဓောဝါပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านขอรับ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นให้ภิกษุณีผู้ไม่ใช่ญาติซักขนแกะ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล ท่านขอรับ

၂. ကောသိယဝဂ္ဂ ၈. ရူပိယ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. โกสิยวรรคที่ ๘. คำถามสิกขาบทว่าด้วยเงินทอง

ပုစ္ဆာ – ရူပိယံ [Pg.109] အာဝုသော ပဋိဂ္ဂဏှန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์ว่าด้วยการรับเงินทอง พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านขอรับ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော ရူပိယံ ပဋိဂ္ဂဟေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านขอรับ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติปรารภท่านพระอุปนันทศากยบุตร ท่านพระอุปนันทศากยบุตรรับเงินทอง สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล ท่านขอรับ

ပုစ္ဆာ – ကထံ [Pg.110] အာဝုသော တတ္ထ ပဋိပဇ္ဇန္တော ရူပိယံ ပဋိဂ္ဂဏှာတိ နာမ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ภิกษุประพฤติอย่างไรในเรื่องนั้น จึงชื่อว่ารับเงินทอง?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သယံ ဘန္တေ ဂဏှာတိ, အညံ ဝါ ဂဏှာပေသိ, ဣဒံ အယျဿ ဟောတူတိ ဥပနိက္ခိတ္တံ သာဒိယတိ, ဧဝံ ခေါ ဘန္တေ ပဋိပဇ္ဇန္တော ဘိက္ခု ရူပိယံ ပဋိဂ္ဂဏှာတိ နာမ.

คำเฉลย – ท่านขอรับ ภิกษุรับเอง หรือให้ผู้อื่นรับ หรือยินดีเงินทองที่เขานำมาวางไว้ให้ว่า ‘สิ่งนี้จงเป็นของพระคุณเจ้า’ ภิกษุประพฤติอย่างนี้แล ท่านขอรับ จึงชื่อว่ารับเงินทอง

ပုစ္ဆာ – ကထံ အာဝုသော တတ္ထ ပဋိပဇ္ဇန္တော ဘိက္ခု ရူပိယံ န ပဋိဂ္ဂဏှာတိ နာမ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ภิกษุประพฤติอย่างไรในเรื่องนั้น จึงชื่อว่าไม่รับเงินทอง?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယထာ [Pg.111] ဘန္တေ ရာဇသိက္ခာပဒေ ယထာ စ ဘန္တေ မေဏ္ဍကသိက္ခာပဒေ အာဂစ္ဆတိ, တထာ ဘန္တေ ပဋိပဇ္ဇန္တော ဘိက္ခု ရူပိယံ န ပဋိဂ္ဂဏှာတိနာမ.

คำเฉลย – ท่านขอรับ ภิกษุประพฤติอย่างที่มาในราชสิกขาบท และอย่างที่มาในเมณฑกสิกขาบท ภิกษุประพฤติอย่างนั้นแล ท่านขอรับ จึงชื่อว่าไม่รับเงินทอง

၂. ကောသိယဝဂ္ဂ ၉. ရူပိယသံဝေါဟာရ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. โกสิยวรรคที่ ๙. คำถามสิกขาบทว่าด้วยการแลกเปลี่ยนเงินทอง

ပုစ္ဆာ – ရူပိယသံဝေါဟာရံ [Pg.112] အာဝုသော သမာပဇ္ဇန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์ว่าด้วยการแลกเปลี่ยนเงินทอง พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านขอรับ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ နာနပ္ပကာရကံ ရူပိယသံဝေါဟာရံ သမာပဇ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านขอรับ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นทำการแลกเปลี่ยนเงินทองหลายชนิด สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล ท่านขอรับ

၂. ကောသိယဝဂ္ဂ, ၁၀. ကယဝိက္ကယ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. โกสิยวรรคที่ ๑๐. คำถามสิกขาบทว่าด้วยการซื้อขาย

ပုစ္ဆာ – နာနပ္ပကာရကံ အာဝုသော ကယဝိက္ကယံ အာပဇ္ဇန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์ว่าด้วยการทำการซื้อขายหลายชนิด พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านขอรับ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော ပရိဗ္ဗာဇကေန သဒ္ဓိ ကယဝိက္ကယံ သမာပဇ္ဇိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติเพราะปรารภท่านพระอุปนันทะศากยบุตร ท่านพระอุปนันทะศากยบุตรผู้มีอายุได้ทำการซื้อขายกับปริพาชก ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

ပုစ္ဆာ – ကထံ အာဝုသော တတ္ထ ပဋိပဇ္ဇန္တော ဘိက္ခု ကယဝိက္ကယံ သမာပဇ္ဇတိနာမ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ ภิกษุประพฤติอย่างไรในเรื่องนั้น จึงชื่อว่าทำการซื้อขาย

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဣမိနာ ဣမံ ဒေဟိ ဣမိနာ ဣမံ အာဟရ ဣမိနာ ဣမံ ပရိဝတ္တေဟိ ဣမိနာ ဣမံ စေတာမေဟီတိ အဇ္ဈာစရတိ, ဧဝံ ခေါ ဘန္တေ ပဋိပဇ္ဇန္တော ကယဝိက္ကယံ သမာပဇ္ဇတိနာမ.

เฉลย — ภิกษุประพฤติล่วงละเมิดว่า ‘จงให้สิ่งนี้ด้วยสิ่งนี้ จงนำสิ่งนี้มาด้วยสิ่งนี้ จงแลกเปลี่ยนสิ่งนี้ด้วยสิ่งนี้ จงซื้อสิ่งนี้ด้วยสิ่งนี้’ ท่านผู้เจริญ ภิกษุประพฤติอย่างนี้แล จึงชื่อว่าทำการซื้อขาย

ပုစ္ဆာ – ကထံ [Pg.114] အာဝုသော တတ္ထ ပဋိပဇ္ဇန္တော ဘိက္ခု န ကယဝိက္ကယံ သမာပဇ္ဇတိနာမ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ ภิกษุประพฤติอย่างไรในเรื่องนั้น จึงชื่อว่าไม่ทำการซื้อขาย

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယော ဘန္တေ အဂ္ဃံ ပုစ္ဆတိ, ယော စ ဘန္တေ ကပ္ပိယကာရကဿ အာစိက္ခတိ, ယော စ ဘန္တေ အမှာကဉ္စ ဣဒံ အတ္ထိ အမှာကဉ္စ ဣမိနာ စ ဣမိနာ စ အတ္ထောတိ ဘဏတိ, ဧဝံ ခေါ ဘန္တေ ပဋိပဇ္ဇန္တော ဘိက္ခု န ကယဝိက္ကယံ သမာပဇ္ဇတိနာမ.

เฉลย — ท่านผู้เจริญ ภิกษุใดถามราคา ภิกษุใดบอกแก่กัปปิยการก ภิกษุใดกล่าวว่า ‘สิ่งนี้ของพวกเรามีอยู่ และพวกเรามีความต้องการด้วยสิ่งนี้และสิ่งนี้’ ท่านผู้เจริญ ภิกษุประพฤติอย่างนี้แล จึงชื่อว่าไม่ทำการซื้อขาย

၃. ပတ္တဝဂ္ဂ, ၁. ပတ္တ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. ปัตตวรรค, 1. ปัตตสิกขาปุจฉา (คำถามสิกขาบทว่าด้วยบาตร)

ပုစ္ဆာ – အတိရေကပတ္တံ အာဝုသော ဒသာဟံ အတိက္ကာမေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ นิสสัคคิยปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ให้บาตรเกินกำหนดล่วง 10 วัน ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

เฉลย — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.115] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติเพราะปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အတိရေကပတ္တံ ဓာရေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติเพราะปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทรงไว้ซึ่งบาตรเกินกำหนด ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၅၁၄ ၃. ပတ္တဝဂ္ဂ, ၂. ဦနပဉ္စဗန္ဓန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๕๑๔ ๓. ปัตตวรรค, 2. อูนะปัญจพันธนสิกขาปุจฉา (คำถามสิกขาบทว่าด้วยบาตรที่มีรอยซ่อมไม่ถึง 5 แห่ง)

ပုစ္ဆာ – ဦနပဉ္စဗန္ဓနေန ပတ္တေန အညံ နဝံ ပတ္တံ စေတာပေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

ถาม — นิสสัคคิยปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ขอแลกเอาบาตรใหม่ใบอื่นด้วยบาตรที่มีรอยซ่อมไม่ถึง 5 แห่ง ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – သက္ကေသု ဘန္တေ ပညတ္တံ.

เฉลย — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในแคว้นสักกะ

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.116] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติเพราะปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အပ္ပမတ္တကေနပိ ဘိန္နေန အပ္ပမတ္တကေနပိ ခဏ္ဍေန ဝိလိခိတမတ္တေနပိ ဗဟူ ပတ္တေ ဝိယျာပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติเพราะปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์ขอแลกเอาบาตรเป็นอันมากด้วยบาตรที่แตกเพียงเล็กน้อย บิ่นเพียงเล็กน้อย หรือเพียงแค่มีรอยขีดข่วน ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

န ဘိက္ခဝေ ပတ္တော ဝိညာပေတဗ္ဗော, ယော ဝိညာပေယျ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ.

ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุไม่พึงขอร้องบาตร ภิกษุใดขอร้อง ต้องอาบัติทุกกฏ

၃. ပတ္တဝဂ္ဂ ၃. ဘေသဇ္ဇ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. ปัตตวรรค 3. เภสัชชสิกขาปุจฉา (คำถามสิกขาบทว่าด้วยเภสัช)

ပုစ္ဆာ – ဘေသဇ္ဇာနိ [Pg.117] အာဝုသော ပဋိဂ္ဂဟေတွာ သတ္တာဟံ အတိက္ကာမေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ นิสสัคคิยปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้รับเภสัชแล้วให้ล่วง 7 วัน ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

เฉลย — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติเพราะปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမ္ဗဟုလေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘေသဇ္ဇာနိ ပဋိဂ္ဂဟေတွာ သတ္တာဟံ အတိက္ကာမေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติเพราะปรารภภิกษุหลายรูป ภิกษุหลายรูปรับเภสัชแล้วให้ล่วง 7 วัน ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၃. ပတ္တဝဂ္ဂ ၄. ဝဿိကသာဋိက သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. ปัตตวรรค 4. วัสสิกสาฏิกสิกขาปุจฉา (คำถามสิกขาบทว่าด้วยผ้าอาบน้ำฝน)

ပုစ္ဆာ – အတိရေကမာသေ [Pg.118] သေသေ ဂိမာနေ အာဝုသော ဝဿိကသာဋိကစီဝရံ ပရိယေသန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ นิสสัคคิยปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้แสวงหาผ้าอาบน้ำฝน เมื่อฤดูร้อนยังเหลือเกิน 1 เดือน ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

เฉลย — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.119] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติเพราะปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အတိရေကမာသေ သေသေ ဂိမှာနေ ဝဿိကသာဋိကစီဝရံ ပရိယေသိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติเพราะปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์แสวงหาผ้าอาบน้ำฝน เมื่อฤดูร้อนยังเหลือเกิน 1 เดือน ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၃. ပတ္တဝဂ္ဂ ၅. စီဝရအစ္ဆိန္ဒန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. ปัตตวรรค 5. จีวรอัจฉินทนสิกขาปุจฉา (คำถามสิกขาบทว่าด้วยการชิงจีวร)

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုဿ အာဝုသော သာမံ စီဝရံ ဒတွာ ကုပိတေန အနတ္တမနေန အစ္ဆိန္ဒန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ นิสสัคคิยปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ให้จีวรแก่ภิกษุด้วยตนเองแล้ว โกรธขัดใจ ชิงเอาคืน ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

เฉลย — ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.120] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติเพราะปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော ဘိက္ခုဿ သာမံ စီဝရံ ဒတွာ ကုပိတော အနတ္တမနော အစ္ဆိန္ဒိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภท่านพระอุปนันทะศากยบุตร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุปนันทะศากยบุตรให้จีวรแก่ภิกษุด้วยตนเองแล้ว โกรธ ไม่พอใจ ชิงเอาคืนมา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

၃. ပတ္တဝဂ္ဂေါ, ၆. သုတ္တဝိညတ္တိ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. ปัตตวรรคที่ ๖. สุตตวิญญัตติสิกขาบทคำถาม

ပုစ္ဆာ – သာမံ အာဝုသော သုတ္တံ ဝိညာပေတွာ တန္တဝါယေဟိ စီဝရံ ဝါယာပေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ภิกษุขอเส้นด้ายด้วยตนเองแล้วให้ช่างหูกทอจีวร ต้องนิสสัคคิยปาจิตตีย์ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์

ပုစ္ဆာ – ကံ အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သာမံ သုတ္တံ ဝိညာပေတွာ တန္တဝါယေဟိ စီဝရံ ဝါယာပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ขอเส้นด้ายด้วยตนเองแล้วให้ช่างหูกทอจีวร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

၃. ပတ္တဝဂ္ဂ, ၇. မဟာပေသကာရ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. ปัตตวรรคที่ ๗. มหาเปสการสิกขาบทคำถาม

ပုစ္ဆာ – ပုဗ္ဗေ [Pg.122] အပ္ပဝါရိတဿ အာဝုသော အညာတကဿ ဂဟပတိကဿ တန္တဝါယေ ဥပသင်္ကမိတွာ စီဝရေ ဝိကပ္ပံ အာပဇ္ဇန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ภิกษุไม่ได้ปวารณาไว้ก่อน เข้าไปหาช่างหูกของคฤหบดีผู้ไม่ใช่ญาติ แล้วสั่งให้ทำจีวรตามใจตน ต้องนิสสัคคิยปาจิตตีย์ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိ ယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.123] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မန္တံ ဘန္တေ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော ပုဗ္ဗေ အပ္ပဝါရိတော အညာတကဿ ဂဟပတိကဿ တန္တဝါယေ ဥပသင်္ကမိတွာ စီဝရေ ဝိကပ္ပံ အာပဇ္ဇိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภท่านพระอุปนันทะศากยบุตร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุปนันทะศากยบุตรไม่ได้ปวารณาไว้ก่อน เข้าไปหาช่างหูกของคฤหบดีผู้ไม่ใช่ญาติ แล้วสั่งให้ทำจีวรตามใจตน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

၃. ပတ္တဝဂ္ဂေါ, ၈. အစ္စေကစီဝရ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. ปัตตวรรคที่ ๘. อัจเจกจีวรสิกขาบทคำถาม

ပုစ္ဆာ – အစ္စေက စီဝရံ အာဝုသော ပဋိဂ္ဂဟေတွာ စီဝရကာလသမယံ အတိက္ကာမေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ภิกษุรับอัจเจกจีวรแล้ว ให้ล่วงเลยกาลจีวรไป ต้องนิสสัคคิยปาจิตตีย์ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.124] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမ္ဗဟုလေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အစ္စေကစီဝရံ ပဋိဂ္ဂဟေတွာ စီဝရကာလသမယံ အတိက္ကာမေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปรับอัจเจกจีวรแล้ว ให้ล่วงเลยกาลจีวรไป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

၃. ပတ္တဝဂ္ဂေါ, ၉. သာသင်္က သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. ปัตตวรรคที่ ๙. สาสังกสิกขาบทคำถาม

ပုစ္ဆာ – တိဏ္ဏံ အာဝုသော စီဝရာနံ အညတရံ စီဝရံ အန္တရဃရေ နိက္ခိပိတွာ အတိရေကဆာရတ္တံ ဝိပ္ပဝသန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ภิกษุเก็บจีวรผืนใดผืนหนึ่งในบรรดาไตรจีวรไว้ในบ้าน แล้วอยู่ปราศจากจีวรนั้นเกิน ๖ ราตรี ต้องนิสสัคคิยปาจิตตีย์ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.125] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမ္ဗဟုလေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ တိဏ္ဏံ စီဝရာနံ အညတရံ စီဝရံ အန္တရဃရေ နိက္ခိပိတွာ အတိရေကဆာရတ္တံ ဝိပ္ပဝသိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปเก็บจีวรผืนใดผืนหนึ่งในบรรดาไตรจีวรไว้ในบ้าน แล้วอยู่ปราศจากจีวรนั้นเกิน ๖ ราตรี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

၃. ပတ္တဝဂ္ဂေါ, ၁၀. ပရိဏတ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. ปัตตวรรคที่ ๑๐. ปริณตสิกขาบทคำถาม

ပုစ္ဆာ – ယံ တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ ပဿတာ အရဟတာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ဇာနံ သံဃိကံ လာဘံ အတ္ထနော ပရိဏာမေန္တဿ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ภิกษุรู้อยู่ น้อมลาภที่เขาน้อมไปเพื่อสงฆ์แล้วมาเพื่อตน ต้องนิสสัคคิยปาจิตตีย์ ซึ่งพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้นทรงเห็นอยู่ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี

ပုစ္ဆာ – ကံ [Pg.126] အာဝုသော အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ทรงบัญญัติปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဇာနံ သံဃိကံ လာဘံ ပရိဏတံ အတ္တနော ပရိဏာမေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์รู้อยู่ น้อมลาภที่เขาน้อมไปเพื่อสงฆ์แล้วมาเพื่อตน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဇာနံ [Pg.127] အာဝုသော သံဃိကံ လာဘံ ပရိဏတံ အတ္တနော ပရိဏာမေန္တော, ကတိ အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ภิกษุรู้อยู่ น้อมลาภที่เขาน้อมไปเพื่อสงฆ์แล้วมาเพื่อตน ต้องอาบัติกี่อย่าง?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဇာနံ ဘန္တေ သံဃိကံ လာဘံ ပရိဏတံ အတ္တနော ပရိဏာမေန္တော ဒွေ အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ, ပရိဏာမေတိ ပယောဂေ ဒုက္ကဋံ, ပရိဏာမိတေ နိဿဂ္ဂိယံ ပါစိတ္တိယံ, ဇာနံ ဘန္တေ သံဃိကံ လာဘံ ပရိဏတံ အတ္တနော ပရိဏာမေန္တော ဣမာ ဒွေ အာပတ္တိယော အာပဇ္ဇတိ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรู้อยู่ น้อมลาภที่เขาน้อมไปเพื่อสงฆ์แล้วมาเพื่อตน ต้องอาบัติ ๒ อย่าง คือ เมื่อกำลังน้อมไป ต้องอาบัติทุกกฏ เมื่อน้อมไปแล้ว ต้องนิสสัคคิยปาจิตตีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรู้อยู่ น้อมลาภที่เขาน้อมไปเพื่อสงฆ์แล้วมาเพื่อตน ต้องอาบัติ ๒ อย่างนี้

ပုစ္ဆာ – ကဿ [Pg.128] အာဝုသော ဝစနံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ คำนี้เป็นของใคร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတော ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ คำนี้เป็นของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครนำมา?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิ่งนี้ถูกนำมาโดยลำดับสืบต่อกันมา.

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ နုခေါ အာဝုသော တတ္ထ ကောစိပိ ဝိရဒ္ဓဒေါသော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในเรื่องนั้นมีข้อผิดพลาดบกพร่องประการใดอยู่บ้างหรือหนอ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – နတ္ထိ ဘန္တေ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ไม่มี.

သံဂါယနတ္ထာယ ဉာပနံ

การประกาศให้ทราบเพื่อการสังคายนา

သုဏာတု [Pg.129] မေ ဘန္တေ သံဃော, အဟံ ဘန္တေ ဣမေသံ သောဠသန္နံ နိဿဂ္ဂိယပါစိတ္တိယသိက္ခာပဒါနံ နိဒါနာဒီနိ အနေကာနိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗာနိ အာယသ္မန္တံ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသံ တိပိဋကဓရ ဓမ္မဘဏ္ဍာဂါရိကံ ပုစ္ဆိံ, သော စ ပုဋ္ဌော ပုဋ္ဌော ဝိဿဇ္ဇေတိ, ဣတိဟိဒံ ဘန္တေ သိက္ခာပဒသဉ္ဇာတံ နိမ္မလံ သု ပရိသုဒ္ဓံ တဿေဝ ဘဂဝတော ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ, တသ္မာ ယထာ ပုရေ မဟာကဿပါဒယော မဟာထေရ ဝရာ ပေါရာဏသံဂီတိကာရာ ဗြဟ္မစရိယသင်္ခါတဿ ဗုဒ္ဓသာသနဿ စိရဋ္ဌိတိယာ ဗဟုဇနဟိတာယ ဗဟုဇနသုခါယ လောကာနုကမ္ပာယ အတ္ထာယ ဟိတာယ သုခါယ ဒေဝမနုဿာနံ ဓမ္မဝိနယံ သံဂါယိံသုစေဝ အနုသံဂါယိံသုစ, ဧဝမေဝ မယမ္ပိ ဒါနိ ဆဋ္ဌသံဂီတိ မဟာဓမ္မသဘာပရိယာပန္နာ ဣမာနိ သိက္ခာပဒါနိ ယထာနုပ္ပတ္တဋ္ဌာနတော ပဋ္ဌာယ ဧကတော ဂဏသဇ္ဈာယံ ကတွာ သံဂါယေယျာမ.

ข้าแต่พระสงฆ์ผู้เจริญ ขอสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ข้าพเจ้าได้ถามเรื่องมีนิทานเป็นต้นอันควรสอบถามหลายประการของสิกขาบทนิสสัคคิยปาจิตตีย์ ๑๖ สิกขาบทเหล่านี้ กับท่านพระวิจิตรสาราภิวังสะ ผู้ทรงพระไตรปิฎก ผู้เป็นธรรมภัณฑาคาริก และท่านนั้นถูกถามแล้วๆ ก็วิสัชนา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ด้วยเหตุนี้ สิกขาบทที่เกิดขึ้นนี้จึงปราศจากมลทิน บริสุทธิ์ผุดผ่อง เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้นนั่นเอง เพราะฉะนั้น เช่นเดียวกับที่พระมหาเถระผู้ประเสริฐทั้งหลายมีพระมหากัสสปะเป็นต้น ผู้ทำสังคายนาในกาลก่อน ได้สังคายนาและอนุสังคายนาพระธรรมวินัย เพื่อความตั้งมั่นยั่งยืนแห่งพระพุทธศาสนาอันนับว่าพรหมจรรย์ เพื่อประโยชน์แก่ชนหมู่มาก เพื่อความสุขแก่ชนหมู่มาก เพื่ออนุเคราะห์โลก เพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย แม้พวกเราผู้เข้าประชุมในมหาธรรมสภาแห่งการสังคายนาครั้งที่ ๖ ในบัดนี้ ก็พึงกระทำคณะสัชฌายะพร้อมกันแล้วสังคายนาสิกขาบทเหล่านี้ ตั้งแต่ต้นตามลำดับที่ได้รับมา.

ပါစိတ္တိယပါဠိ

ปาจิตตียบาลี

၁. မုသာဝါဒဝဂ္ဂ, ၁. မုသာဝါဒ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. มุสาวาทวรรค, 1. มุสาวาทสิกขาบทปุจฉา

ပုစ္ဆာ – ယံ တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ ဇာနတာ ပဿတာ အရဟတာ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန သမ္ပဇာနမုသာဝါဒေ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์ที่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น ผู้ทรงรู้ ผู้ทรงเห็น ทรงบัญญัติไว้ในเพราะสัมปชานมุสาวาท ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ, ဟတ္ထကံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဟတ္ထကော ဘန္တေ သကျပုတ္တော တိတ္ထိယေဟိ သဒ္ဓိံ သလ္လပန္တော အဝဇာနိတွာ ပဋိဇာနာတိ ပဋိဇာနိတွာ အဝဇာနာတိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภหัตถกศากยบุตร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ หัตถกศากยบุตรเมื่อสนทนากับพวกเดียรถีย์ ปฏิเสธแล้วกลับยอมรับ ยอมรับแล้วกลับปฏิเสธ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล.

၁. မုသာဝါဒဝဂ္ဂေါ, ၂-၃. ဩမသဝါဒ, ပေသုည သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. มุสาวาทวรรค, 2-3. โอมาสวาทสิกขาบท และเปสุญญสิกขาบทปุจฉา

ပုစ္ဆာ – ဩမသဝါဒေ ပါစိတ္တိယဉ္စ အာဝုသော ဘိက္ခုပေသုညေ ပါစိတ္တိယဉ္စ ဘဂဝတာ ကတ္ထပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์ในโอมาสวาท และปาจิตตีย์ในเปสุญญะของภิกษุ พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.132] ဘန္တေ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခူဟိ သဒ္ဓိံ ဘဏ္ဍန္တာ ဩမသိံသု တသ္မိံစ ဝတ္ထုသ္မိံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခူနံ ဘဏ္ဍနဇာတာနံ ကလဟဇာတာနံ ဝိဝါဒါပန္နာနံ ပေသုညံ ဥပသံဟရိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เมื่อทะเลาะกับภิกษุทั้งหลาย ได้พูดเสียดสี (โอมาสวาท) ในเรื่องนั้น และข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ได้นำคำส่อเสียดไปบอกแก่ภิกษุทั้งหลายผู้เกิดการทะเลาะวิวาทกัน บัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล.

၁. မုသာဝါဒဝဂ္ဂ, ၄. ပဒသောဓမ္မ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. มุสาวาทวรรค, 4. ปทโสธรรมสิกขาบทปุจฉา

ပုစ္ဆာ – အနုပသမ္ပန္နံ အာဝုသော ပဒသော ဝါစေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้สอนธรรมโดยบทแก่ผู้ไม่เป็นอุปสัมบัน บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဥပါသကေ ပဒသော ဓမ္မံ ဝါစေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ได้สอนธรรมโดยบทแก่พวกอุบาสก บัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล.

၁. မုသာဝါဒဝဂ္ဂေါ ၅. သဟသေယျ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. มุสาวาทวรรค, 5. สหเสยยสิกขาบทปุจฉา

ပုစ္ဆာ – အနုပသမ္ပန္နေန အာဝုသော ဥတ္တရိဒိရတ္တတိရတ္တံ သဟသေယျံ ကပ္ပေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံအာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้นอนร่วมกับผู้ไม่เป็นอุปสัมบันเกิน ๒-๓ คืน บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာဠဝိယံ ဘန္တေ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အနုပသမ္ပန္နေန သဟသေယျံ ကပ္ပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่เมืองอาฬวี ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากได้นอนร่วมกับผู้ไม่เป็นอุปสัมบัน บัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล.

ပုစ္ဆာ – ကေသံ [Pg.134] အာဝုသော ဧတ္ထ အနုပသမ္ပန္နေန သဟသေယျံ ကပ္ပေန္တာနမ္ပိ အနာပတ္တိ ဟောတိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ในเรื่องนี้ การนอนร่วมกับผู้ไม่เป็นอุปสัมบันของบุคคลเหล่าไหนจึงไม่ต้องอาบัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဧကာဒသန္နံ ဘန္တေ ပုဂ္ဂလာနံ အနုပသမ္ပန္နေန သဟသေယျံ ကပ္ပေန္တာနံ အနာပတ္တိ, ဒွေတိဿော ရတ္တိယော ဝသတီ, ဦနကဒွေ တိဿော ရတ္တိယော ဝသတိ, ဒွေရတ္တိယော ဝသိတွာ တတိယာယရတ္တိယာ ပုရာရုဏာ နိက္ခမိတွာ ပုန ဝသတိ, သဗ္ဗစ္ဆန္နေ သဗ္ဗအပရိစ္ဆန္နေ, သဗ္ဗပရိစ္ဆန္နေ သဗ္ဗအစ္ဆန္နေ, ယေဘုယျေန အစ္ဆန္နေ ယေဘုယျေန အပရိစ္ဆန္နေ, အနုပသမ္ပန္နေ နိပန္နေ ဘိက္ခု နိသီဒတိ, ဘိက္ခုနိပန္နေ အနုပသမ္ပန္နော နိသီဒတိ, ဥဘောဝါ နိသီဒန္တိ, ဥမ္မတ္တကဿ, အာဒိကမ္မိကဿ, ဣမေသံခေါ ဘန္တေ ဧကာဒသန္နံ ပုဂ္ဂလာနံ အနုပသမ္ပန္နေန သဟသေယျံ ကပ္ပေန္တာနံ အနာပတ္တိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การนอนร่วมกับผู้ไม่เป็นอุปสัมบันของบุคคล ๑๑ จำพวก ไม่เป็นอาบัติ คือ (๑) ผู้อยู่ ๒-๓ คืน (๒) ผู้อยู่ไม่ถึง ๒-๓ คืน (๓) ผู้อยู่ ๒ คืนแล้ว ออกไปก่อนอรุณขึ้นในคืนที่ ๓ แล้วกลับมาอยู่ใหม่ (๔) ในที่มุงทั้งหมดแต่ไม่กั้นทั้งหมด (๕) ในที่กั้นทั้งหมดแต่ไม่มุงทั้งหมด (๖) ในที่มุงเป็นส่วนมากและไม่กั้นเป็นส่วนมาก (๗) เมื่อผู้ไม่เป็นอุปสัมบันนอน ภิกษุนั่ง (๘) เมื่อภิกษุนอน ผู้ไม่เป็นอุปสัมบันนั่ง (๙) หรือนั่งทั้งสองฝ่าย (๑๐) ภิกษุผู้วิกลจริต (๑๑) ภิกษุต้นบัญญัติ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การนอนร่วมกับผู้ไม่เป็นอุปสัมบันของบุคคล ๑๑ จำพวกเหล่านี้แล ไม่เป็นอาบัติ.

၁. မုသာဝါဒဝဂ္ဂေါ, ၆. ဒုတိယ သဟသေယျ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. มุสาวาทวรรค, 6. ทุติยสหเสยยสิกขาบทปุจฉา

ပုစ္ဆာ – မာတုဂါမေန [Pg.135] အာဝုသော သဟသေယျံ ကပ္ပေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้นอนร่วมกับมาตุคาม บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ အနုရုဒ္ဓံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ အနုရုဒ္ဓေါ မာတုဂါမေန သဟသေယျံ ကပ္ပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภท่านพระอนุรุทธะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอนุรุทธะได้นอนร่วมกับมาตุคาม บัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล.

၁. မုသာဝါဒဝဂ္ဂေါ, ၇. ဓမ္မဒေသနာ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. มุสาวาทวรรค, 7. ธัมมเทสนาสิกขาบทปุจฉา

ပုစ္ဆာ – မာတုဂါမဿ [Pg.136] အာဝုသော ဥတ္တရိ ဆပ္ပဉ္စဝါစာဟိ ဓမ္မံ ဒေသေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้แสดงธรรมแก่มาตุคามเกิน ๕-๖ คำ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဥဒါယိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥဒါယီ မာတုဂါမဿ ဓမ္မံဒေသေတိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภท่านพระอุทายี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุทายีได้แสดงธรรมแก่มาตุคาม บัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล.

၁. မုသာဝါဒဝဂ္ဂေါ, ၈. ဘူတာရောစန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. มุสาวาทวรรค, 8. ภูตาโรจนสิกขาบทปุจฉา

ပုစ္ဆာ – အနုပသမ္ပန္နဿ [Pg.137] အာဝုသော ဥတ္တရိမနုဿဓမ္မံ ဘူတံ အာရောစေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้บอกอุตตริมนุสสธรรมอันเป็นจริงแก่ผู้ไม่เป็นอุปสัมบัน บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ ဝဂ္ဂုမုဒါတီရိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဝဂ္ဂုမုဒါတီရိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဂိဟီနံ အညမညဿ ဥတ္တရိမနုဿဓမ္မဿ ဝဏ္ဏံ ဘာသိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ ณ กรุงเวสาลี ปรารภภิกษุผู้อยู่ริมฝั่งแม่น้ำวัคคุมุทา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุผู้อยู่ริมฝั่งแม่น้ำวัคคุมุทาได้กล่าวสรรเสริญอุตตริมนุสสธรรมของกันและกันแก่คฤหัสถ์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၁. မုသာဝါဒဝဂ္ဂေါ, ၉. ဒုဋ္ဌုလ္လာရောစန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. มุสาวาทวรรค สิกขาบทที่ ๙ ปุจฉาเรื่องการบอกอาบัติชั่วหยาบ

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုဿ [Pg.138] အာဝုသော ဒုဋ္ဌုလ္လာပတ္တိံ အနုပသမ္ပန္နဿ အာရောစေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุบอกอาบัติชั่วหยาบแก่ผู้ที่ยังไม่ได้รับอุปสมบท บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခုဿ ဒုဋ္ဌုလ္လာပတ္တိံ အနုပသမ္ပန္နဿ အာရောစေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ได้บอกอาบัติชั่วหยาบของภิกษุแก่ผู้ที่ยังไม่ได้รับอุปสมบท ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၁. မုသာဝါဒဝဂ္ဂေါ, ၁၀. ပထဝီခဏန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. มุสาวาทวรรค สิกขาบทที่ ๑๐ ปุจฉาเรื่องการขุดดิน

ပုစ္ဆာ – ပထဝိံခဏန္တဿ [Pg.139] အာဝုသော ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุขุดดิน บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာဠဝိယံ ဘန္တေ အာဠဝိကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာဠဝိကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ပထဝိံခဏိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ ณ เมืองอาฬวี ปรารภภิกษุชาวอาฬวี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุชาวอาฬวีได้ขุดดิน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၂. ဘူတဂါမဝဂ္ဂေါ, ၁. ဘူတဂါမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. ภูตคามวรรค สิกขาบทที่ ๑ ปุจฉาเรื่องภูตคาม

ပုစ္ဆာ – ဘူတဂါမပါတဗျတာယ [Pg.140] ပါစိတ္တိယံ အာဝုသော ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติไว้เพราะทำลายภูตคาม บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာဠဝိယံ ဘန္တေ အာဠဝိကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာဠဝိကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ရုက္ခံ ဆိန္ဒိံ သု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ ณ เมืองอาฬวี ปรารภภิกษุชาวอาฬวี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุชาวอาฬวีได้ตัดต้นไม้ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၂. ဘူတဂါမဝဂ္ဂ, ၂. အညဝါဒက သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. ภูตคามวรรค สิกขาบทที่ ๒ ปุจฉาเรื่องการพูดบิดพลิ้ว

ပုစ္ဆာ – အညဝါဒကေ ဝိဟေသကေ ပါစိတ္တိယံ အာဝုသော ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติไว้เพราะพูดบิดพลิ้วและเบียดเบียน บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကောသမ္ဗိယံ [Pg.141] ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဆန္နံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဆန္နော သံဃမဇ္ဈေ အာပတ္တိယာ အနုယုဉ္ဇီယမာနော အညေနညံ ပဋိစရိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ ณ เมืองโกสัมพี ปรารภท่านพระฉันนะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระฉันนะถูกสอบสวนด้วยอาบัติในท่ามกลางสงฆ์ ได้พูดบิดพลิ้วไปเรื่องอื่น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၂. ဘူတဂါမဝဂ္ဂ, ၃. ဥဇ္ဈာပနက သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. ภูตคามวรรค สิกขาบทที่ ๓ ปุจฉาเรื่องการติเตียน

ပုစ္ဆာ – ဥဇ္ဈာပနကေ ခိယျနကေ ပါစိတ္တိယံ အာဝုသော ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติไว้เพราะติเตียนและเยาะเย้ย บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ မေတ္တိယဘူမဇကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, မေတ္တိယဘူမဇကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာယသ္မန္တံ ဒဗ္ဗံ မလ္လပုတ္တံ ဘိက္ခူ ဥဇ္ဈာပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ ณ กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุเมตติยภูมิชกะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุเมตติยภูมิชกะได้ติเตียนท่านพระทัพพมัลลบุตร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၂. ဘူတဂါမဝဂ္ဂ, ၄. ပဌမ သေနာသန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. ภูตคามวรรค สิกขาบทที่ ๔ ปุจฉาเรื่องเสนาสนะ (ครั้งที่ ๑)

ပုစ္ဆာ – သံဃိကံ [Pg.142] အာဝုသော မဉ္စံဝါ ပီဌံဝါ ဘိသိံဝါ ကောစ္ဆံဝါ အဇ္ဈောကာသေ သန္ထရိတွာ အနုဒ္ဓရိတွာ အနာပုစ္ဆာ ပက္ကမန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุปูลาดเตียงก็ดี ตั่งก็ดี ฟูกก็ดี ม้านั่งสานก็ดี ของสงฆ์ไว้ในที่แจ้งแล้วไม่เก็บงำ ไม่บอกลาแล้วหลีกไป บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သံဃိကံ သေနာသနံ အဇ္ဈောကာသေ သန္ထရိတွာ အနုဒ္ဓရိတွာ အနာပုစ္ဆာ ပက္ကမိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปได้ปูลาดเสนาสนะของสงฆ์ไว้ในที่แจ้งแล้วไม่เก็บงำ ไม่บอกลาแล้วหลีกไป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၂. ဘူတဂါမဝဂ္ဂ, ၅. ဒုတိယ သေနာသန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. ภูตคามวรรค สิกขาบทที่ ๕ ปุจฉาเรื่องเสนาสนะ (ครั้งที่ ๒)

ပုစ္ဆာ – သံဃိကေ [Pg.143] အာဝုသော ဝိဟာရေ သေယျံ သန္ထရိတွာ အနုဒ္ဓရိတွာ အနာပုစ္ဆာ ပက္ကမန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุปูลาดที่นอนในวิหารของสงฆ์แล้วไม่เก็บงำ ไม่บอกลาแล้วหลีกไป บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သတ္တရသဝဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သတ္တရသဝဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သံဃိကေ ဝိဟာရေ သေယျံ သန္ထရိတွာ အနုဒ္ဓရိတွာ အနာပုစ္ဆာ ပက္ကမိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุสัตตรสวัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุสัตตรสวัคคีย์ได้ปูลาดที่นอนในวิหารของสงฆ์แล้วไม่เก็บงำ ไม่บอกลาแล้วหลีกไป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ကဿ [Pg.144] အာဝုသော ဝစနံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ ถ้อยคำนี้เป็นของใคร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတာ ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ถ้อยคำนี้เป็นของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ ใครนำมา

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ นำมาโดยลำดับ

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ [Pg.145] နုခေါ အာဝုသော ဧတ္ထ ကောစိပိ ဝိရဒ္ဓဒေါသော.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ มีใครผิดพลาดในที่นี้บ้างไหม

ဝိဿဇ္ဇနာ – နတ္ထိ ဘန္တေ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ไม่มี

သံဃဿ ဉာပနံ

การประกาศให้สงฆ์ทราบ

သုဏာတု မေ ဘန္တေ သံဃော, အဟံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဝိစိတ္တသာရာဘိဝံသံ ဣမေသံ ပန္နရသန္နံ သိက္ခာပဒါနံ နိဒါနာဒီနိ ပုစ္ဆိတဗ္ဗာနိ အနေကာနိ ဌာနာနိ ပုစ္ဆိံ, သော စ ပုဋ္ဌော ပုဋ္ဌော ဝိဿဇ္ဇေတိ, ဣတိ ဟိဒံ ဘန္တေ နိမ္မလံ သုပရိသုဒ္ဓံ တဿေဝ ဘဂဝတော ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ, တသ္မာ ယထာပုရေ မဟာကဿပါဒယော မဟာထေရဝရာ ပေါရာဏသံဂီတိကာရာ ဗြဟ္မစရိယဿ စိရဋ္ဌိတိယာ ဗဟုဇနဟိတာယ ဗဟုဇနသုခါယ လောနုကမ္ပာယ အတ္ထာယ ဟိတာယ သုခါယ ဒေဝမနုဿာနံ ဓမ္မဝိနယံ သံဂါယိံသုစေဝ အနုသံဂါယိံသုစ, ဧဝမေဝ မယမ္ပိ ဒါနိ ဆဋ္ဌသံဂီတိမဟာဓမ္မသဘာ ပရိယာပန္နာ ယထာနုပ္ပဋ္ဌာနတော ပဋ္ဌာယ ဣမာနိ သိက္ခာပဒါနိ ဧကတော ဂဏသဇ္ဈာယံ ကတွာ သံဂါယေယျာမ.

ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ขอสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า ข้าพเจ้าได้ถามท่านพระวิจิตรสาราภิวังสะถึงมูลเหตุเป็นต้นของสิกขาบท ๑๕ เหล่านี้ และในหลายประการที่ควรจะถาม และท่านนั้นเมื่อถูกถามแล้วๆ ก็วิสัชนา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ด้วยเหตุนี้ ถ้อยคำนี้จึงบริสุทธิ์ผุดผ่อง เป็นพระพุทธพจน์ของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้นเอง เพราะฉะนั้น เหมือนอย่างที่พระมหาเถระผู้ประเสริฐมีพระมหากัสสปะเป็นต้น ผู้ทำสังคายนาครั้งก่อน ได้สังคายนาและอนุสังคายนาพระธรรมวินัย เพื่อความตั้งมั่นแห่งพรหมจรรย์ เพื่อประโยชน์ เพื่อความสุขแก่ชนหมู่มาก เพื่ออนุเคราะห์โลก เพื่อประโยชน์ เพื่อเกื้อกูล เพื่อความสุขแก่เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย พวกเราผู้เข้าประชุมในมหาธรรมสภาสังคายนาครั้งที่ ๖ นี้ ก็พึงสังคายนาสิกขาบทเหล่านี้โดยการสวดเป็นหมู่พร้อมกัน ตามลำดับที่ตั้งไว้

၂. ဘူတဂါမဝဂ္ဂ, ၆. အနုပခဇ္ဇ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. หมวดภูตคาม สิกขาบทที่ ๖ ว่าด้วยการเข้าไปนอนเบียด

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.146] တေန အာဝုသော…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန သံဃိကေ ဝိဟာရေ ဇာနံ ပုဗ္ဗုပဂတံ ဘိက္ခုံ အနုပခဇ္ဇ သေယျံ ကပ္ပေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส สิกขาบทที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงบัญญัติไว้ว่า ภิกษุรู้อยู่ว่าภิกษุมาถึงก่อนแล้วเข้าไปนอนเบียดในวิหารของสงฆ์ เป็นปาจิตตีย์นั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ထေရေ ဘိက္ခူ အနုပခဇ္ဇ သေယျံ ကပ္ပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ได้เข้าไปนอนเบียดภิกษุผู้เถระ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၂. ဘူတဂါမဝဂ္ဂ, ၇. နိကဍ္ဎန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. ภูตคามวรรค สิกขาบทที่ ๗ ว่าด้วยการขับไล่

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုံ [Pg.147] အာဝုသော ကုပိတေန အနတ္တမနေန သံဃိကာ ဝိဟာရာ နိက္ကဍ္ဎေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส สิกขาบทที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติไว้ว่า ภิกษุผู้โกรธ ไม่พอใจ ขับไล่ภิกษุออกจากวิหารของสงฆ์ เป็นปาจิตตีย์นั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ကုပိတာ အနတ္တမနာ ဘိက္ခူ သံဃိကာဝိဟာရာ နိက္ကဍ္ဎိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์โกรธ ไม่พอใจ ได้ขับไล่ภิกษุออกจากวิหารของสงฆ์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၂. ဘူတဂါမဝဂ္ဂ, ၈. ဝေဟာသကုဋိ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. ภูตคามวรรค สิกขาบทที่ ๘ ว่าด้วยกุฏิชั้นลอย

ပုစ္ဆာ – ဥပရိဝေဟာသကုဋိယာ အာဝုသော အာဟစ္စပါဒကံ မဉ္စံဝါ ပီဌံဝါ အဘိနိသီဒန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส สิกขาบทที่ทรงบัญญัติไว้ว่า ภิกษุนั่งทับเตียงหรือตั่งมีเท้ากระทบพื้นบนกุฏิชั้นลอย เป็นปาจิตตีย์นั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.148] ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု သံဃိကေ ဝိဟာရေ ဥပရိဝေဟာသ ကုဋိယာ အာဟစ္စပါဒကံ မဉ္စံ သဟသာ အဘိနိသီဒိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งได้นั่งทับเตียงมีเท้ากระทบพื้นบนกุฏิชั้นลอยในวิหารของสงฆ์โดยพลัน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၂. ဘူတဂါမဝဂ္ဂ, ၉. မဟလ္လကဝိဟာရ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. ภูตคามวรรค สิกขาบทที่ ๙ ว่าด้วยวิหารใหญ่

ပုစ္ဆာ – ဒွတ္တိ ပရိယာယေ အာဝုသော အဓိဋ္ဌဟိတွာ တတုတ္တရိ အဓိဋ္ဌဟန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส สิกขาบทที่ทรงบัญญัติไว้ว่า ภิกษุอธิษฐาน (กำหนด) การซ่อมแซมวิหารสองหรือสามชั้นแล้ว ยังอธิษฐานเกินกว่านั้น เป็นปาจิตตีย์นั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကောသမ္ဗိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဆန္နတ္ထေရံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဆန္ဒော ကတပရိယောသိတံ ဝိဟာရံ ပုနပ္ပုနံ ဆာဒါပေသိ ပုနပ္ပုနံ လေပါပေသိ, အတိဘာရိတော ဝိဟာရော ပရိပတိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงโกสัมพี ปรารภท่านพระฉันนะเถระ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระฉันนะได้ให้มุงหลังคาและฉาบทา (วิหาร) ที่ทำเสร็จแล้วซ้ำแล้วซ้ำเล่า วิหารนั้นจึงหนักเกินไปและพังลง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၂. ဘူတဂါမဝဂ္ဂ, ၁၀. သပ္ပာဏက သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. ภูตคามวรรค สิกขาบทที่ ๑๐ ว่าด้วยน้ำมีสัตว์

ပုစ္ဆာ – ဇာနံ [Pg.149] အာဝုသော သပ္ပာဏကံ ဥဒကံ တိဏံဝါ မတ္တိကံဝါ သိဉ္စန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส สิกขาบทที่ทรงบัญญัติไว้ว่า ภิกษุรู้อยู่ว่าน้ำมีสัตว์ รดหญ้าหรือดิน เป็นปาจิตตีย์นั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာဠဝိယံ ဘန္တေ အာဠဝိကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာဠဝိကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဇာနံ သပ္ပာဏကံ ဥဒကံ တိဏမ္ပိ မတ္တိကမ္ပိ သိဉ္စိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองอาฬวี ปรารภภิกษุชาวอาฬวี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุชาวอาฬวีรู้อยู่ว่าน้ำมีสัตว์ ได้รดหญ้าและดิน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၃. ဩဝါဒဝဂ္ဂ, ၁. ဩဝါဒ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. โอวาทวรรค สิกขาบทที่ ๑ ว่าด้วยการโอวาท

ပုစ္ဆာ – အသမ္မတေန [Pg.150] အာဝုသော ဘိက္ခုနိယော ဩဝဒန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส สิกขาบทที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติไว้ว่า ภิกษุผู้ไม่ได้รับสมมติ โอวาทภิกษุณี เป็นปาจิตตีย์นั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အသမ္မတာ ဘိက္ခုနိယော ဩဝဒိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ผู้ไม่ได้รับสมมติ ได้โอวาทภิกษุณี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၃. ဩဝါဒဝဂ္ဂ, ၂. အတ္ထင်္ဂတ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. โอวาทวรรค สิกขาบทที่ ๒ ว่าด้วยเวลาอาทิตย์อัสดง

ပုစ္ဆာ – အတ္ထင်္ဂတေ အာဝုသော သူရိယေ ဘိက္ခုနိယော ဩဝဒန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส สิกขาบทที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติไว้ว่า เมื่ออาทิตย์อัสดงแล้ว โอวาทภิกษุณี เป็นปาจิตตีย์นั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ စူဠပန္ထကံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ စူဠပန္ထကော အတ္ထင်္ဂတေ သူရိယေ ဘိက္ခုနိယော ဩဝဒိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภท่านพระจูฬปันถกะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระจูฬปันถกะได้โอวาทภิกษุณีเมื่ออาทิตย์อัสดงแล้ว ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၃. ဩဝါဒဝဂ္ဂ, ၃-၄. ဘိက္ခုနုပဿယ, အာမိသ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. โอวาทวรรค สิกขาบทที่ ๓-๔ ว่าด้วยที่อยู่ของภิกษุณี และว่าด้วยอามิส

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုနုပဿယံ [Pg.151] အာဝုသော ဥပသင်္ကမိတွာ ဘိက္ခုနိယော ဩဝဒန္တဿစ အာမိသဟေတု ထေရာ ဘိက္ခူ ဘိက္ခုနိယော ဩဝဒန္တီတိ ဘဏန္တဿစ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส สิกขาบทที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติไว้ว่า ภิกษุเข้าไปยังที่อยู่ของภิกษุณีแล้วโอวาทภิกษุณี และกล่าวว่า ภิกษุผู้เถระโอวาทภิกษุณีเพราะเหตุอามิส เป็นปาจิตตีย์นั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘိက္ခုနုပဿယံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဘိက္ခုနိယော ဩဝဒန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ဘန္တေ သက္ကေသု ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခုနုပဿယံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဘိက္ခုနိယော ဩဝဒိံသု, အာမိသဟေတု ထေရာ ဘိက္ခူ ဘိက္ခုနိယော ဩဝဒန္တီတိ ဘဏန္တဿ ပါစိတ္တိယံ သာဝတ္ထိယံ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာမိသဟေတု ထေရာ ဘိက္ခူ [Pg.152] ဘိက္ခုနိယော ဩဝဒန္တီတိ ဘဏိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทว่าด้วยภิกษุเข้าไปยังที่อยู่ของภิกษุณีแล้วโอวาทภิกษุณี เป็นปาจิตตีย์นั้น ทรงบัญญัติไว้ที่แคว้นสักกะ ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ได้เข้าไปยังที่อยู่ของภิกษุณีแล้วโอวาทภิกษุณี ส่วนสิกขาบทว่าด้วยภิกษุกล่าวว่า ภิกษุผู้เถระโอวาทภิกษุณีเพราะเหตุอามิส เป็นปาจิตตีย์นั้น ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ได้กล่าวว่า ภิกษุผู้เถระโอวาทภิกษุณีเพราะเหตุอามิส ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၃. ဩဝါဒဝဂ္ဂ, ၅. စီဝရဒါန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. โอวาทวรรค สิกขาบทที่ ๕ ว่าด้วยการให้จีวร

ပုစ္ဆာ – အညာတိကာယ [Pg.153] အာဝုသော ဘိက္ခုနိယာ စီဝရံ ဒေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส สิกขาบทที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติไว้ว่า ภิกษุให้จีวรแก่ภิกษุณีผู้ไม่ใช่ญาติ เป็นปาจิตตีย์นั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု အညာတိကာယ ဘိက္ခုနိယာ စီဝရံ အဒါသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งได้ให้จีวรแก่ภิกษุณีผู้ไม่ใช่ญาติ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၃. ဩဝါဒဝဂ္ဂ, ၆. စီဝရသိဗ္ဗန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. โอวาทวรรค สิกขาบทที่ ๖ ว่าด้วยการเย็บจีวร

ပုစ္ဆာ – အညာတိကာယ အာဝုသော ဘိက္ခုနိယာ စီဝရံ သိဗ္ဗေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส สิกขาบทที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติไว้ว่า ภิกษุเย็บจีวรให้ภิกษุณีผู้ไม่ใช่ญาติ เป็นปาจิตตีย์นั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဥဒါယိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥဒါယီ အညာတိကာယ ဘိက္ခုနိယာ စီဝရံ သိဗ္ဗေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภท่านพระอุทายี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุทายีได้เย็บจีวรให้ภิกษุณีผู้ไม่ใช่ญาติ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၃. ဩဝါဒဝဂ္ဂ, ၇. သံဝိဓာန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. โอวาทวรรค สิกขาบทที่ ๗ ปุจฉาสิกขาบทว่าด้วยการนัดหมาย

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုနယာ [Pg.154] အာဝုသော သဒ္ဓိံ သံဝိဓာယ ဧကဒ္ဓါနမဂ္ဂံ ပဋိပဇ္ဇန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้นัดหมายกันแล้วเดินทางไกลสายเดียวกันกับภิกษุณีไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခုနီဟိ သဒ္ဓိံ သံဝိဓာယ ဧကဒ္ဓါနမဂ္ဂံ ပဋိပဇ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์นัดหมายกันแล้วได้เดินทางไกลสายเดียวกันกับพวกภิกษุณี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၃. ဩဝါဒဝဂ္ဂ, ၈. နာဝါဘိရုဟန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. โอวาทวรรค สิกขาบทที่ ๘ ปุจฉาสิกขาบทว่าด้วยการขึ้นเรือ

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုနိယာ [Pg.155] အာဝုသော သဒ္ဓိံ သံဝိဓာယ ဧကံ နာဝံ အဘိရုဟန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้นัดหมายกันแล้วขึ้นเรือลำเดียวกันกับภิกษุณีไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခူနီဟိ သဒ္ဓိံ သံဝိဓာယ ဧကံ နာဝံ အဘိရုဟိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์นัดหมายกันแล้วได้ขึ้นเรือลำเดียวกันกับพวกภิกษุณี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၃. ဩဝါဒဝဂ္ဂ, ၉. ပရိပါစိတ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. โอวาทวรรค สิกขาบทที่ ๙ ปุจฉาสิกขาบทว่าด้วยของเคี้ยวของฉันที่ภิกษุณีสั่งให้เขาปรุง

ပုစ္ဆာ – ဇာနံ အာဝုသော ဘိက္ခုနိပရိပါစိတံ ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้รู้อยู่ ฉันบิณฑบาตที่ภิกษุณีสั่งให้เขาปรุงไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဒေဝဒတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဒေဝဒတ္တော ဘန္တေ ဇာနံ ဘိက္ခုနိပရိပါစိတံ ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภพระเทวทัต ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระเทวทัตรู้อยู่ได้ฉันบิณฑบาตที่ภิกษุณีสั่งให้เขาปรุง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၃. ဩဝါဒဝဂ္ဂ, ၁၀. ရဟောနိသဇ္ဇ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. โอวาทวรรค สิกขาบทที่ ๑๐ ปุจฉาสิกขาบทว่าด้วยการนั่งในที่ลับ

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုနိယာ [Pg.156] သဒ္ဓိံ အာဝုသော ဧကော ဧကာယ ရဟော နိသဇ္ဇံ ကပ္ပေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้สำเร็จการนั่งในที่ลับสองต่อสองกับภิกษุณีไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဥဒါယိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥဒါယီ ဘိက္ခုနိယာ သဒ္ဓိံ ဧကော ဧကာယ ရဟော နိသဇ္ဇံ ကပ္ပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภท่านพระอุทายี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุทายีได้สำเร็จการนั่งในที่ลับสองต่อสองกับภิกษุณี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၄. ဘောဇနဝဂ္ဂ, ၁. အာဝသထပိဏ္ဍ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. โภชนวรรค สิกขาบทที่ ๑ ปุจฉาสิกขาบทว่าด้วยอาวสถบิณฑบาต

ပုစ္ဆာ – တတုတ္တရိ [Pg.157] အာဝုသော အာဝသထပိဏ္ဍံ ဘုဉ္ဇန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ฉันอาวสถบิณฑบาตยิ่งกว่านั้นไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အနုဝသိတွာ အနုဝသိတွာ အာဝသထပိဏ္ဍံ ပရိဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์พักอยู่แล้วพักอยู่อีกฉันอาวสถบิณฑบาต ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၄. ဘောဇနဝဂ္ဂ, ၂. ဂဏဘောဇန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. โภชนวรรค สิกขาบทที่ ๒ ปุจฉาสิกขาบทว่าด้วยคณะโภชน์

ပုစ္ဆာ – ဂဏဘောဇနေ ပါစိတ္တိယံ အာဝုသော ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติปาจิตตีย์ในเพราะคณะโภชน์ไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဒေဝဒတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဒေဝဒတ္တော ဘန္တေ သပရိသော ကုလေသု ဝိညာပေတွာ ဘုဉ္ဇိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภพระเทวทัต ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระเทวทัตพร้อมด้วยบริวารออกปากขอในตระกูลทั้งหลายแล้วฉัน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၄. ဘောဇနဝဂ္ဂ ၃. ပရမ္ပရဘောဇန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. โภชนวรรค สิกขาบทที่ ๓ ปุจฉาสิกขาบทว่าด้วยปรัมปรโภชน์

ပုစ္ဆာ – ပရမ္ပရ [Pg.158] ဘောဇနေ ပါစိတ္တိယံ အာဝုသော ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติปาจิตตีย์ในเพราะปรัมปรโภชน์ไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အညတြ နိမန္တိတာ အညတြ ဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงเวสาลี ทรงปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปรับนิมนต์ไว้ในที่แห่งหนึ่งแล้วไปฉันในที่อีกแห่งหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၄. ဘောဇနဝဂ္ဂ, ၄. ကာဏမာတု သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. โภชนวรรค สิกขาบทที่ ๔ ปุจฉาสิกขาบทว่าด้วยมารดาของนางกาณา

ပုစ္ဆာ – ဒွတ္တိပတ္တပူရံ [Pg.159] ပူဝံ ပဋိဂ္ဂဟေတွာ တတုတ္တရိ ပဋိဂ္ဂဏှန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้รับขนมเต็ม ๒-๓ บาตรแล้วรับยิ่งกว่านั้นไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ န မတ္တံ ဇာနိတွာ ပူဝံ ပဋိဂ္ဂဟေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปไม่รู้ประมาณรับขนม ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ကဿ အာဝုသော ဝစနံ.

คำถาม — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ คำนี้เป็นพระดำรัสของใคร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတော ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

คำถาม — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ใครนำสืบกันมา

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ นำสืบกันมาโดยลำดับ

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ နုခေါ အာဝုသော ဧတ္ထ ကောစိပိ ဝိရဒ္ဓဒေါသော.

คำถาม — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ในเรื่องนี้มีความผิดพลาดคลาดเคลื่อนบ้างหรือไม่

ဝိဿဇ္ဇနာ – နတ္ထိ ဘန္တေ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ไม่มี

၄. ဘောဇနဝဂ္ဂ, ၅. ပဌမပဝါရဏာ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. โภชนวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๕ ว่าด้วยการปวารณาครั้งแรก

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.160] တေန သာဝုသော…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ဘုတ္တာဝိနာ ပရိဝါတေန အနတိရိတ္တံ ခါဒနီယံဝါ ဘောဇနီယံဝါ ဘုဉ္ဇန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ ในเพราะการฉันของขบเคี้ยวหรือของฉันอันไม่เป็นเดน (ของภิกษุ) ผู้ฉันแล้ว ห้ามภัตแล้ว ที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้า... พระองค์นั้นทรงบัญญัติไว้ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘုတ္တာဝီ ပဝါရိတာ အညတြ ဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปฉันแล้ว ห้ามภัตแล้ว ได้ฉัน (อีก) ในที่อื่น บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ

၄. ဘောဇနဝဂ္ဂ, ၆. ဒုတိယ ပဝါရဏာ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. โภชนวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๖ ว่าด้วยการปวารณาครั้งที่สอง

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုံ [Pg.161] အာဝုသော ဘုတ္တာဝိံ ပဝါရိတံ အနတိရိတ္တေန ခါဒနီယေန ဘောဇနီယေန အဘိဟဋ္ဌုံ ပဝါရေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ ในเพราะการนำของขบเคี้ยวหรือของฉันอันไม่เป็นเดน เข้าไปปวารณาภิกษุผู้ฉันแล้ว ห้ามภัตแล้ว บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု ဘိက္ခုံ ဘုတ္တာဝိံ ပဝါရိတံ အနတိရိတ္တေန ဘောဇနီယေန အဘိဟဋ္ဌုံ ပဝါရေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งได้นำของฉันอันไม่เป็นเดน เข้าไปปวารณาภิกษุผู้ฉันแล้ว ห้ามภัตแล้ว บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ

၄. ဘောဇနဝဂ္ဂ, ၇. ဝိကာလဘောဇန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. โภชนวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๗ ว่าด้วยการฉันอาหารในเวลาวิกาล

ပုစ္ဆာ – ဝိကာလေ အာဝုသော ခါဒနီယံ ဝါ ဘောဇနီယံ ဝါ ဘုဉ္ဇန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ ในเพราะการฉันของขบเคี้ยวหรือของฉันในเวลาวิกาล บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သတ္တရသဝဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သတ္တရသဝဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဝိကာလေ ဘောဇနံ ဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุพวก ๑๗ รูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุพวก ๑๗ รูปได้ฉันอาหารในเวลาวิกาล บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ

၄. ဘောဇနဝဂ္ဂ, ၈. သန္နိဓိကာရက သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. โภชนวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๘ ว่าด้วยการทำการสะสม

ပုစ္ဆာ – သန္နိဓိကာရကံ အာဝုသော ခါဒနီယံ ဝါ ဘောဇနီယံ ဝါ ဘုဉ္ဇန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ ในเพราะการฉันของขบเคี้ยวหรือของฉันที่ทำการสะสมไว้ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဗေလဋ္ဌသီသံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဗေလဋ္ဌသီသော သန္နိဓိကာရကံ ဘောဇနံ ဘုဉ္ဇိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภท่านพระเบลัฏฐสีสะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระเบลัฏฐสีสะได้ฉันอาหารที่ทำการสะสมไว้ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ

၄. ဘောဇနဝဂ္ဂ, ၉. ပဏီတဘောဇန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. โภชนวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๙ ว่าด้วยอาหารประณีต

ပုစ္ဆာ – ပဏီတ ဘောဇနာနိ အာဝုသော အတ္တနော အတ္ထာယ ဝိညာပေတွာ ဘုဉ္ဇန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ ในเพราะการขออาหารประณีตเพื่อประโยชน์แก่ตนเองแล้วฉัน บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.163] ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ပဏီတဘောဇနာနိ အတ္တနော အတ္ထာယ ဝိညာပေတွာ ဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ได้ขออาหารประณีตเพื่อประโยชน์แก่ตนเองแล้วฉัน บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ

၄. ဘောဇနဝဂ္ဂ, ၁၀. ဒန္တပေါန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. โภชนวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๑๐ ว่าด้วยไม้สีฟัน

ပုစ္ဆာ – အဒိန္နံ အာဝုသော မုခဒွါရံ အာဟာရံ အာဟရန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ ในเพราะการนำอาหารที่ยังไม่ได้ให้เข้าทางปาก บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု အဒိန္နံ မုခဒွါရံ အာဟာရံ အာဟရိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงเวสาลี ปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งได้นำอาหารที่ยังไม่ได้ให้เข้าทางปาก บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ

၅. အစေလကဝဂ္ဂ, ၁. အစေလက သိက္ခာပုစ္ဆာ

๕. อเจลกวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๑ ว่าด้วยอเจลก

ပုစ္ဆာ – အစေလကဿဝါ [Pg.164] အာဝုသော ပရိဗ္ဗာဇကဿဝါ ပရိဗ္ဗာဇိကာယဝါ သဟတ္ထာ ခါဒနီယံဝါ ဘောဇနီယံဝါ ဒေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ ในเพราะการให้ของขบเคี้ยวหรือของฉันด้วยมือแก่ชีเปลือย หรือปริพาชก หรือปริพาชิกา บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ အာနန္ဒံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ အာနန္ဒော အညတရိဿာ ပရိဗ္ဗာဇိကာယ ဧကံ မညမာနော ဒွေ ပူဝေ အဒါသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงเวสาลี ปรารภท่านพระอานนท์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอานนท์สำคัญว่า (ขนม) ชิ้นเดียว ได้ให้ขนม ๒ ชิ้นแก่ปริพาชิกาคนหนึ่ง บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ

၅. အစေလကဝဂ္ဂ, ၂. ဥယျောဇန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๕. อเจลกวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๒ ว่าด้วยการไล่ไป

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုံ [Pg.165] ဧဟာဝုသော ဂါမံဝါ နိဂမံဝါ ပိဏ္ဍာယ ပဝိသိဿာမာတိ တဿ ဒါပေတွာဝါ အဒါပေတွာဝါ ဥယျောဇေန္တဿ အာဝုသော ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ ในเพราะการชวนภิกษุว่า 'มาเถิดอาวุโส เราจักเข้าไปบิณฑบาตยังหมู่บ้านหรือนิคม' แล้วให้ภิกษุนั้นได้ (อาหาร) หรือไม่ให้ได้ก็ตาม แล้วไล่ไป บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော ဘိက္ခု ဧဟာဝုသော ဂါမံ ပိဏ္ဍာယ ပဝိသိဿာမာတိ တဿ အဒါပေတွာ ဥယျောဇေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภท่านพระอุปนันทศากยบุตร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุปนันทศากยบุตรชวนภิกษุว่า 'มาเถิดอาวุโส เราจักเข้าไปบิณฑบาตยังหมู่บ้าน' แล้วไม่ให้ภิกษุนั้นได้ (อาหาร) แล้วไล่ไป บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ

၅. အစေလကဝဂ္ဂ, ၃. သဘောဇန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๕. อเจลกวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๓ ว่าด้วยการนั่งในตระกูลที่มีอาหาร

ပုစ္ဆာ – သဘောဇနေ ကုလေ အနုပခဇ္ဇ နိသဇ္ဇံ ကပ္ပေန္တဿ အာဝုသော ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ ในเพราะการนั่งแทรกเข้าไปในตระกูลที่มีอาหาร บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.166] ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော သဘောဇနေ ကုလေ အနုပခဇ္ဇ နိသဇ္ဇံ ကပ္ပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภท่านพระอุปนันทศากยบุตร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุปนันทศากยบุตรนั่งแทรกเข้าไปในตระกูลที่มีอาหาร บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ

၅. အစေလကဝဂ္ဂ ၄-၅. ရဟောပဋိစ္ဆန္န, ရဟောနိသဇ္ဇ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๕. อเจลกวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๔-๕ ว่าด้วยการนั่งในที่ลับกำบัง และการนั่งในที่ลับสองต่อสอง

ပုစ္ဆာ – မာတုဂါမေန သဒ္ဓိံ ရဟော ပဋိစ္ဆန္နေ အာသနေ နိသဇ္ဇံ ကပ္ပေန္တဿစ အာဝုသော မာတုဂါမေန သဒ္ဓိံ ဧကော ဧကာယ ရဟော နိသဇ္ဇံ ကပ္ပေန္တဿစ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ ในเพราะการนั่งในที่ลับกำบังกับมาตุคาม และในเพราะการนั่งในที่ลับสองต่อสองกับมาตุคาม บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော မာတုဂါမေန သဒ္ဓိံ ရဟော ပဋိစ္ဆန္နေ အာသနေ နိသဇ္ဇံ ကပ္ပေသိ, မာတုဂါမေန သဒ္ဓိံ ဧကော ဧကာယ ရဟော နိသဇ္ဇံ ကပ္ပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภท่านพระอุปนันทศากยบุตร ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุปนันทศากยบุตรนั่งในที่ลับคือที่กำบังกับมาตุคาม และนั่งในที่ลับสองต่อสองกับมาตุคาม ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၅. အစေလကဝဂ္ဂ, ၆. စာရိတ္တ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๕. อเจลกวรรค คำถามสิกขาบทที่ 6 ว่าด้วยการเที่ยวไป

ပုစ္ဆာ – နိမန္တိတေန [Pg.167] အာဝုသော သဘတ္တေန သန္တံ ဘိက္ခုံ အနာပုစ္ဆာ ပုရေဘတ္တံဝါ ပစ္ဆာဘတ္တံဝါ ကုလေသု စာရိတ္တံ အာပဇ္ဇန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส ภิกษุผู้ได้รับนิมนต์พร้อมด้วยภัตแล้ว ไม่บอกลาภิกษุที่มีอยู่ เที่ยวไปในสกุลก่อนภัตหรือหลังภัต ต้องอาบัติปาจิตตีย์ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော နိမန္တိတော သဘတ္တော သမာနော ပုရေဘတ္တံ ပစ္ဆာဘတ္တံ ကုလေသု စာရိတ္တံ အာပဇ္ဇိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ปรารภท่านพระอุปนันทศากยบุตร ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุปนันทศากยบุตรได้รับนิมนต์พร้อมด้วยภัตแล้ว เที่ยวไปในสกุลก่อนภัตหรือหลังภัต ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၅. အစေလကဝဂ္ဂ, ၇. မဟာနာမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๕. อเจลกวรรค คำถามสิกขาบทที่ 7 ว่าด้วยเรื่องพระเจ้ามหานามะ

ပုစ္ဆာ – တတုတ္တရိ အာဝုသော ဘေသဇ္ဇံ ဝိညာပေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส ภิกษุผู้ขอเภสัชยิ่งกว่านั้น ต้องอาบัติปาจิตตีย์ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သက္ကေသု [Pg.168] ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ မဟာနာမေန သက္ကေန အဇ္ဇဏှော ဘန္တေ အာဂမေတာတိ ဝုစ္စမာနာ နာဂမေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในแคว้นสักกะ ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ถูกเจ้าศากยะพระนามว่ามหานามะตรัสว่า 'ท่านผู้เจริญ วันนี้ขอจงรออยู่ก่อน' ดังนี้แล้ว ไม่รออยู่ ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၅. အစေလကဝဂ္ဂ ၈-၉-၁၀. ဥယျုတ္တသေနာ စသော သိက္ခာပုစ္ဆာ

๕. อเจลกวรรค คำถามสิกขาบทที่ 8-9-10 ว่าด้วยเรื่องกองทัพที่ยกออกไปเป็นต้น

ပုစ္ဆာ – ဥယျုတ္တံ အာဝုသော သေနံ ဒဿနာယ ဂစ္ဆန္တဿ စ အတိရေကတိရတ္တံ သေနာယ ဝသန္တဿ စ ဥယျောဓိကံ ဂစ္ဆန္တဿ စ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส ภิกษุผู้ไปเพื่อดูซึ่งกองทัพที่ยกออกไป 1 อยู่ในกองทัพเกินกว่า 3 คืน 1 และไปสู่ที่เขารบกัน 1 ต้องอาบัติปาจิตตีย์ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဥယျုတ္တံ သေနံ ဒဿနာယ အဂမံသု, တေယေဝ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ အတိရေကတိရတ္တံ သေနာယ ဝသိံသု, တေယေဝ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ ဥယျောဓိကံ အဂမံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ได้ไปเพื่อดูซึ่งกองทัพที่ยกออกไป ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นเองได้อยู่ในกองทัพเกินกว่า 3 คืน ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นเองได้ไปสู่ที่เขารบกัน ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၆. သုရာပါနဝဂ္ဂ, ၁. သုရာပါန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. สุราปานวรรค คำถามสิกขาบทที่ 1 ว่าด้วยการดื่มสุรา

ပုစ္ဆာ – သုရာမေရယပါနေ [Pg.169] အာဝုသော ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส ในการดื่มสุราและเมรัย ต้องอาบัติปาจิตตีย์ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကောသမ္ဗိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ သာဂတံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ သာဂတော မဇ္ဇံ ပိဝိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงโกสัมพี ปรารภท่านพระสาคตะ ท่านผู้เจริญ ท่านพระสาคตะดื่มน้ำเมา ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၆. သုရာပါနဝဂ္ဂ, ၂. အင်္ဂုလိပတောဒက သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. สุราปานวรรค คำถามสิกขาบทที่ 2 ว่าด้วยการจี้ด้วยนิ้วมือ

ပုစ္ဆာ – အင်္ဂုလိပတောဒကေ [Pg.170] အာဝုသော ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส ในการจี้ด้วยนิ้วมือ ต้องอาบัติปาจิตตีย์ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခုံ အင်္ဂုလိပတောဒကေန ဟာသေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์จี้ภิกษุด้วยนิ้วมือให้หัวเราะ ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၆. သုရာပါနဝဂ္ဂ, ၃. ဟသဓမ္မ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. สุราปานวรรค คำถามสิกขาบทที่ 3 ว่าด้วยการเล่นน้ำ

ပုစ္ဆာ – ဥဒကေ ဟသဓမ္မေ အာဝုသော ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส ในการเล่นน้ำ ต้องอาบัติปาจิตตีย์ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သတ္တရသဝဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သတ္တရသဝဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အစိရဝတိယာ နဒိယာ ဥဒကေ ကီဠိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุสัตตรสวัคคีย์ ท่านผู้เจริญ ภิกษุสัตตรสวัคคีย์เล่นน้ำในแม่น้ำอจิรวดี ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၆. သုရာပါနဝဂ္ဂ, ၄. အနာဒရိယ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. สุราปานวรรค คำถามสิกขาบทที่ 4 ว่าด้วยความไม่เอื้อเฟื้อ

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယ [Pg.171] အာဝုသော ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส ในความไม่เอื้อเฟื้อ ต้องอาบัติปาจิตตีย์ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကောသမ္ဗိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဆန္နံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဆန္နော အာပတ္တိယာ အနုယုဉ္ဇိယမာနော အနာဒရိယံ အကာသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงโกสัมพี ปรารภท่านพระฉันนะ ท่านผู้เจริญ ท่านพระฉันนะถูกสอบสวนด้วยอาบัติอยู่ แสดงความไม่เอื้อเฟื้อ ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၆. သုရာပါနဝဂ္ဂ, ၅. ဘိံသာပန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. สุราปานวรรค คำถามสิกขาบทที่ 5 ว่าด้วยการหลอกให้กลัว

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုံ [Pg.172] ဘိံသာပေန္တဿ အာဝုသော ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส ภิกษุผู้หลอกภิกษุให้กลัว ต้องอาบัติปาจิตตีย์ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခုံ ဘိံသာပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์หลอกภิกษุให้กลัว ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၆. သုရာပါနဝဂ္ဂ, ၆. ဇောတိက သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. สุราปานวรรค คำถามสิกขาบทที่ 6 ว่าด้วยการผิงไฟ

ပုစ္ဆာ – ဇောတိံ အာဝုသော သမာဒဟိတွာ ဝိသိဗ္ဗေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส ภิกษุผู้ก่อไฟเองเพื่อจะผิง ต้องอาบัติปาจิตตีย์ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂ္ဂေသု ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဇောတိံ သမာဒပေတွာ ဝိသိဗ္ဗေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในแคว้นภัคคะ ปรารภภิกษุหลายรูป ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปให้ผู้อื่นก่อไฟเพื่อจะผิง ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၆. သုရာပါနဝဂ္ဂ, ၇. နဟာန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. สุราปานวรรค คำถามสิกขาบทที่ 7 ว่าด้วยการอาบน้ำ

ပုစ္ဆာ – ဩရေနဒ္ဓမာသံ [Pg.173] အာဝုသော နဟာယန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — อาวุโส ภิกษุผู้อาบน้ำในเมื่อยังไม่ถึงกึ่งเดือน ต้องอาบัติปาจิตตีย์ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ရာဇာနမ္ပိ ပဿိတွာ န မတ္တံ ဇာနိတွာ နဟာယိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเห็นแม้พระราชาแล้ว ไม่รู้จักประมาณอาบน้ำ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ကဿ [Pg.174] အာဝုသော ဝစနံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ เป็นพระดำรัสของใคร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတော ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ ใครนำสืบมา

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ นำสืบกันมาโดยลำดับ

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ နုခေါ အာဝုသော ဧတ္ထ ကောစိပိ ဝိရုဒ္ဓဒေါသော.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ ในเรื่องนี้มีข้อขัดแย้งที่เสียหายบ้างหรือไม่

ဝိဿဇ္ဇနာ – နတ္ထိ ဘန္တေ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ไม่มี

သုဏာတု မေ ဘန္တေ သံဃော…ပေ… သံဂါယေယျာမ.

ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ขอสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า ...เปฯ... เราพึงสังคายนา

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.175] တေန အာဝုသော…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန အနာဒိယိတွာ တိဏ္ဏံ ဒုဗ္ဗဏ္ဏကရဏာနံ အညတရံ ဒုဗ္ဗဏ္ဏကရဏံ နဝံ စီဝရံ ပရိဘုဉ္ဇန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น ...เปฯ... ทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้ไม่ถือเอาเครื่องทำให้เสียสี ๓ อย่าง อย่างใดอย่างหนึ่ง แล้วใช้สอยจีวรใหม่ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အတ္တနော စီဝရံ န သဉ္ဇာနိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากจำจีวรของตนไม่ได้ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၆. သုရာပါနဝဂ္ဂ, ၁၀. စီဝရအပနိဓာန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. สุราปานวรรค สิกขาบทที่ ๑๐ ปุจฉาเรื่องการซ่อนจีวร

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုဿ အာဝုသော ပတ္တံ ဝါ စီဝရံ ဝါ နိသီဒနံ ဝါ သူစိဃရံ ဝါ ကာယဗန္ဓနံ ဝါ အပနိဓေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้ซ่อนบาตร จีวร ผ้านิสีทนะ กล่องเข็ม หรือประคดเอวของภิกษุ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.176] ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခူနံ ပတ္တမ္ပိ စီဝရမ္ပိ အပနိဓေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ซ่อนแม้บาตร แม้จีวรของภิกษุทั้งหลาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၇. သပ္ပာဏကဝဂ္ဂ, ၁. သဉ္စိစ္စ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๗. สัปปาณกวรรค สิกขาบทที่ ๑ ปุจฉาเรื่องการแกล้งฆ่าสัตว์

ပုစ္ဆာ – သဉ္စိစ္စ အာဝုသော ပါဏံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้แกล้งพรากสัตว์จากชีวิต ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဥဒါယိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥဒါယီ သဉ္စိစ္စ ပါဏံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภท่านพระอุทายี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุทายีแกล้งพรากสัตว์จากชีวิต ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၇. သပ္ပာဏကဝဂ္ဂ, ၂. သပ္ပာဏက သိက္ခာပုစ္ဆာ

๗. สัปปาณกวรรค สิกขาบทที่ ๒ ปุจฉาเรื่องน้ำมีสัตว์

ပုစ္ဆာ – ဇာနံ [Pg.177] အာဝုသော သပ္ပာဏကံ ဥဒကံ ပရိဘုဉ္ဇန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้รู้อยู่ว่าน้ำมีสัตว์แล้วบริโภค ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဇာနံ သပ္ပာဏကံ ဥဒကံ ပရိဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์รู้อยู่ว่าน้ำมีสัตว์แล้วบริโภค ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၇. သပ္ပာဏကဝဂ္ဂ, ၆. ထေယျသတ္ထ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๗. สัปปาณกวรรค สิกขาบทที่ ๖ ปุจฉาเรื่องกองโจร

ပုစ္ဆာ – ဇာနံ အာဝုသော ထေယျသတ္ထေန သဒ္ဓိံ သံဝိဓာယ ဧကဒ္ဓါနမဂ္ဂံ ပဋိပဇ္ဇန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้รู้อยู่ ชักชวนกันแล้วเดินทางไกลสายเดียวกันกับกองโจร ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု ဇာနံ ထေယျသတ္ထေန သဒ္ဓိံ သံဝိဓာယ ဧကဒ္ဓါနမဂ္ဂံ ပဋိပဇ္ဇိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งรู้อยู่ ชักชวนกันแล้วเดินทางไกลสายเดียวกันกับกองโจร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၇. သပ္ပာဏကဝဂ္ဂ, ၇. သံဝိဓာန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๗. สัปปาณกวรรค สิกขาบทที่ ๗ ปุจฉาเรื่องการชักชวน

ပုစ္ဆာ – မာတုဂါမေန [Pg.178] သဒ္ဓိံ အာဝုသော သံဝိဓာယ ဧကဒ္ဓါနမဂ္ဂံ ပဋိပဇ္ဇန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้ชักชวนกันแล้วเดินทางไกลสายเดียวกันกับมาตุคาม ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု မာတုဂါမေန သဒ္ဓိံ သံဝိဓာယ ဧကဒ္ဓါနမဂ္ဂံ ပဋိပဇ္ဇိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งชักชวนกันแล้วเดินทางไกลสายเดียวกันกับมาตุคาม ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၈. သဟဓမ္မိကဝဂ္ဂ, ၁. သဟဓမ္မိက သိက္ခာပုစ္ဆာ

๘. สหธรรมิกวรรค สิกขาบทที่ ๑ ปุจฉาเรื่องสหธรรมิก

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခူဟိ အာဝုသော သဟဓမ္မိကံ ဝုစ္စမာနေန န တာဝါဟံ အာဝုသော ဧတသ္မိံ သိက္ခာပဒေ သိက္ခိဿာမိ, ယာဝ န အညံ ဘိက္ခုံ ဗျတ္တံ ဝိနယဓရံ ပရိပုစ္ဆိဿာမီတိ ဘဏန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้ถูกภิกษุทั้งหลายว่ากล่าวอยู่โดยชอบธรรม แล้วกล่าวอย่างนี้ว่า "ท่านผู้มีอายุ ผมจะยังไม่ศึกษาในสิกขาบทนี้ จนกว่าจะได้สอบถามภิกษุอื่นผู้ฉลาด ผู้ทรงวินัย" ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကောသမ္ဗိယံ [Pg.179] ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဆန္နံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဆန္နော ဘိက္ခူဟိ သဟဓမ္မိကံ ဝုစ္စမာနော န တာဝါဟံ အာဝုသော ဧတသ္မိံ သိက္ခာပဒေ သိက္ခိဿာမိ, ယာဝ န အညံ ဘိက္ခုံ ဗျတ္တံ ဝိနယဓရံ ပရိပုစ္ဆိဿာမီတိ ဘဏိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงโกสัมพี ปรารภท่านพระฉันนะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระฉันนะถูกภิกษุทั้งหลายว่ากล่าวอยู่โดยชอบธรรม แล้วกล่าวอย่างนี้ว่า "ท่านผู้มีอายุ ผมจะยังไม่ศึกษาในสิกขาบทนี้ จนกว่าจะได้สอบถามภิกษุอื่นผู้ฉลาด ผู้ทรงวินัย" ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၈. သဟဓမ္မိကဝဂ္ဂ, ၂. ဝိလေခန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๘. สหธรรมิกวรรค สิกขาบทที่ ๒ ปุจฉาเรื่องการทำความรำคาญ

ပုစ္ဆာ – ဝိနယံ ဝိဝဏ္ဏေန္တဿ အာဝုသော ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้ติเตียนพระวินัย ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဝိနယံ ဝိဝဏ္ဏေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทั้งหลายกล่าวติเตียนพระวินัย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၈. သဟဓမ္မိကဝဂ္ဂ, ၃. မောဟန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๘. สหธรรมิกวรรค สิกขาบทที่ ๓ ว่าด้วยการแกล้งทำให้หลง

ပုစ္ဆာ – မောဟနကေ [Pg.180] အာဝုသော ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ในการแกล้งทำให้หลง บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ မောဟေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทั้งหลายแกล้งทำให้หลง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုဿ [Pg.181] အာဝုသော ကုပိတေန အနတ္တမနေန ပဟာရံ ဒေန္တဿ စ တလသတ္တိကံ ဥဂ္ဂိရန္တဿ စ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้โกรธ ไม่พอใจ ให้การประหาร และเงื้อฝ่ามือ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ကုပိတာ အနတ္တမနာ သတ္တရသဝဂ္ဂိယာနံ ဘိက္ခူနံ ပဟာရံ အဒံသု, တလသတ္တိကဉ္စ ဥဂ္ဂိရိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทั้งหลายโกรธ ไม่พอใจ ได้ให้การประหารแก่ภิกษุพวก ๑๗ และได้เงื้อฝ่ามือ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၈. သဟဓမ္မိကဝဂ္ဂ, ၇. သဉ္စိစ္စ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๘. สหธรรมิกวรรค สิกขาบทที่ ๗ ว่าด้วยการแกล้งให้เกิดความรังเกียจ

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုဿ အာဝုသော သဉ္စိစ္စ ကုက္ကုစ္စံ ဥပဒဟန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้แกล้งให้เกิดความรังเกียจ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခူနံ သဉ္စိစ္စ ကုက္ကုစ္စံ ဥပဒဟိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทั้งหลายแกล้งให้ภิกษุทั้งหลายเกิดความรังเกียจ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၈. သဟဓမ္မိကဝဂ္ဂ, ၈. ဥပဿုတိ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๘. สหธรรมิกวรรค สิกขาบทที่ ๘ ว่าด้วยการแอบฟัง

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခူနံ [Pg.182] အာဝုသော ဘဏ္ဍနဇာတာနံ ကလဟဇာတာနံ ဝိဝါဒါ ပန္နာနံ ဥပဿုတိံ တိဋ္ဌန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ยืนแอบฟังภิกษุทั้งหลายผู้เกิดการทะเลาะกัน เกิดการวิวาทกัน ถึงการแก่งแย่งกัน บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခူနံ ဘဏ္ဍနဇာတာနံ ကလဟ ဇာတာနံ ဝိဝါဒါပန္နာနံ ဥပဿုတိံ တိဋ္ဌဟိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทั้งหลายยืนแอบฟังภิกษุทั้งหลายผู้เกิดการทะเลาะกัน เกิดการวิวาทกัน ถึงการแก่งแย่งกัน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၈. သဟဓမ္မိကဝဂ္ဂ, ၉. ကမ္မပဋိဗာဟန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๘. สหธรรมิกวรรค สิกขาบทที่ ๙ ว่าด้วยการคัดค้านกรรม

ပုစ္ဆာ – ဓမ္မိကာနံ အာဝုသော ကမ္မာနံ ဆန္ဒံ ဒတွာ ပစ္ဆာ ခီယနဓမ္မံ အာပဇ္ဇန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ให้ฉันทะในกรรมอันเป็นธรรมแล้ว ภายหลังกลับติเตียน บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.183] ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဓမ္မိကာနံ ကမ္မာနံ ဆန္ဒံ ဒတွာ ပစ္ဆာ ခီယနဓမ္မံ အာပဇ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทั้งหลายให้ฉันทะในกรรมอันเป็นธรรมแล้ว ภายหลังกลับติเตียน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၈. သဟဓမ္မိကဝဂ္ဂ ၁၀. ဆန္ဒံ အဒတွာဂမန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๘. สหธรรมิกวรรค สิกขาบทที่ ๑๐ ว่าด้วยการไม่ให้ฉันทะแล้วหลีกไป

ပုစ္ဆာ – သံဃေ အာဝုသော ဝိနိစ္ဆကထာယ ဝတ္တမာနာယ ဆန္ဒံ အဒတွာ ဥဋ္ဌာယာသနာ ပက္ကမန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ไม่ให้ฉันทะแล้วลุกจากอาสนะหลีกไป เมื่อสงฆ์กำลังวินิจฉัยเรื่องราว บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယော ဘိက္ခု သံဃေ ဝိနိစ္ဆယကထာယ ဝတ္တမာနာယ ဆန္ဒံ အဒတွာ ဥဋ္ဌာယာသနာ ပက္ကာမိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุรูปใดรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์รูปหนึ่ง เมื่อสงฆ์กำลังวินิจฉัยเรื่องราว ไม่ให้ฉันทะแล้วลุกจากอาสนะหลีกไป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၈. သဟဓမ္မိကဝဂ္ဂ, ၁၂. ပရိဏာမန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๘. สหธรรมิกวรรค สิกขาบทที่ ๑๒ ว่าด้วยการน้อมลาภสงฆ์ไปเพื่อบุคคล

ပုစ္ဆာ – ဇာနံ [Pg.184] အာဝုသော သံဃိကံ လာဘံ ပရိဏတံ ပုဂ္ဂလဿ ပရိဏာမေန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้รู้อยู่ น้อมลาภที่เขาน้อมไปเพื่อสงฆ์แล้วไปเพื่อบุคคล บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဇာနံ သံဃိကံ လာဘံ ပရိဏတံ ပုဂ္ဂလဿ ပရိဏာမေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทั้งหลายรู้อยู่ น้อมลาภที่เขาน้อมไปเพื่อสงฆ์แล้วไปเพื่อบุคคล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၉. ရတနဝဂ္ဂ, ၁. အန္တေပုရ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๙. รตนวรรค สิกขาบทที่ ๑ ว่าด้วยการเข้าไปในพระราชวัง

ပုစ္ဆာ – ပုဗ္ဗေ အပ္ပဋိသံဝိဒိတေန အာဝုသော ရညော အန္တေပုရံ ပဝိသန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ไม่ได้บอกกล่าวไว้ก่อน เข้าไปในพระราชวังของพระราชา บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.185] ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ အာနန္ဒံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ အာနန္ဒော ပုဗ္ဗေ အပ္ပဋိသံဝိဒိတော ရညော အန္တေပုရံ ပါဝိသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภท่านพระอานนท์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอานนท์ไม่ได้บอกกล่าวไว้ก่อน เข้าไปในพระราชวังของพระราชา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၉. ရတနဝဂ္ဂ, ၂. ရတန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๙. รตนวรรค สิกขาบทที่ ๒ ว่าด้วยรัตนะ

ပုစ္ဆာ – ရတနံ အာဝုသော ဥဂ္ဂဏှန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้เก็บรัตนะ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု ရတနံ ဥဂ္ဂဟေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุรูปใดรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งเก็บรัตนะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၉. ရတနဝဂ္ဂ, ၃. ဝိကာလဂါမပ္ပဝိသန သိက္ခာပုစ္ဆာ

๙. รตนวรรค สิกขาบทที่ ๓ ว่าด้วยการเข้าไปในบ้านในเวลาวิกาล

ပုစ္ဆာ – သန္တံ [Pg.186] အာဝုသော ဘိက္ခုံ အနာပုစ္ဆာ ဝိကာလေ ဂါမံ ပဝိသန္တဿ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – อาวุโส อาบัติปาจิตตีย์แก่ภิกษุผู้ไม่บอกลาภิกษุที่มีอยู่ เข้าไปในบ้านในเวลาวิกาล บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သန္တံ ဘိက္ခုံ အနာပုစ္ဆာ ဝိကာလေ ဂါမံ ပဝိသိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทั้งหลายไม่บอกลาภิกษุที่มีอยู่ เข้าไปในบ้านในเวลาวิกาล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပါဋိဒေသနီယ

ปาฏิเทสนียะ

၃. တတိယပါဋိဒေသနီ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. ปาฏิเทสนียะ สิกขาบทที่ ๓

ပုစ္ဆာ – သေက္ခသမ္မတေသု [Pg.187] အာဝုသော ကုလေသု ခါဒနီယံ ဝါ ဘောဇနီယံ ဝါ သဟတ္ထာ ပဋိဂ္ဂဟေတွာ ဘုဉ္ဇန္တဿ ပါဋိဒေသနီယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาฏิเทสนียะที่ภิกษุรับของเคี้ยวหรือของฉันด้วยมือของตนเองในตระกูลที่สมมติว่าเป็นเสขะแล้วฉันนั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ နမတ္တံ ဇာနိတွာ ပဋိဂ္ဂဟေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุจำนวนมาก ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นไม่รู้ประมาณแล้วรับ (ของเคี้ยวของฉัน) ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

သေခိယကဏ္ဍ

เสขิยกัณฑ์

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ [Pg.188] အာဝုသော ပဋိစ္စ ပုရတော ဝါ ပစ္ဆတော ဝါ ဩလမ္ဗေန္တေန နိဝါသေန္တဿစ ပါရုပန္တဿစ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุนุ่งผ้าหรือห่มผ้าปล่อยชายผ้าห้อยลงข้างหน้าหรือข้างหลังเพราะไม่เอื้อเฟื้อนั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ပုရတော စ ပစ္ဆတော စ ဩလမ္ဗန္တာ နိဝါသေသုံစေဝ ပါရုပိံသုစ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นนุ่งและห่มผ้าปล่อยชายผ้าห้อยลงข้างหน้าและข้างหลัง ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ အာဝုသော ပဋိစ္စ ကာယံ ဝိဝရိတွာ အန္တရဃရေ ဂစ္ဆန္တဿ စ နိသီဒန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุเปิดกายเข้าไปในละแวกบ้านหรือนั่งในละแวกบ้านเพราะไม่เอื้อเฟื้อนั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂီယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ကာယံ ဝိဝရိတွာ အန္တရဃရေ ဂစ္ဆိံသု စေဝ နိသီဒိံသုစ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นเปิดกายเข้าไปในละแวกบ้านและนั่งในละแวกบ้าน ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ [Pg.189] အာဝုသော ပဋိစ္စ ဟတ္ထံ ဝါ ပါဒံ ဝါ ကီဠာပေန္တေန အန္တရဃရေ ဂစ္ဆန္တဿ စ နိသီဒန္တဿ စ, တဟံ တဟံ ဩလောကေန္တေန အန္တရဃရေ ဂစ္ဆန္တဿ စ နိသီဒန္တဿ စ, ဥက္ခိတ္တကာယ အန္တရဃရေ ဂစ္ဆန္တဿ စ နိသီဒန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุแกว่งมือหรือแกว่งเท้าเข้าไปในละแวกบ้านหรือนั่งในละแวกบ้าน, ที่ภิกษุเหลียวดูไปทั่วทิศเข้าไปในละแวกบ้านหรือนั่งในละแวกบ้าน, ที่ภิกษุยกกายเข้าไปในละแวกบ้านหรือนั่งในละแวกบ้านเพราะไม่เอื้อเฟื้อนั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဟတ္ထမ္ပိ ပါဒမ္ပိ ကီဠာပေန္တာ တဟံ တဟံပိ ဩလောကေန္တာ အန္တရဃရေ ဂစ္ဆိံသုစေဝ နိသီဒိံသု စ, တေယေဝ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ ဥက္ခိတ္တကာယ အန္တရဃရေ ဂစ္ဆိံသုစေဝ နိသီဒိံသုစ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นแกว่งมือและแกว่งเท้า เหลียวดูไปทั่วทิศเข้าไปในละแวกบ้านและนั่งในละแวกบ้าน ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นนั่นแหละยกกายเข้าไปในละแวกบ้านและนั่งในละแวกบ้าน ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ [Pg.190] အာဝုသော ပဋိစ္စ ဥဇ္ဇဂ္ဃိကာယ ဝါ ဥစ္စာသဒ္ဒံ မဟာသဒ္ဒံ ကရောန္တေန ဝါ အန္တရဃရေ ဂစ္ဆန္တဿစ နိသီဒန္တဿစ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุหัวเราะคิกคักหรือทำเสียงดังเอะอะเข้าไปในละแวกบ้านหรือนั่งในละแวกบ้านเพราะไม่เอื้อเฟื้อนั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ မဟာဟသိတံ ဟသန္တာ စ ဥစ္စာသဒ္ဒံ မဟာသဒ္ဒံ ကရောန္တာ စ အန္တရဃရေ ဂစ္ဆိံသုစေဝ နိသီဒိံသုစ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นหัวเราะเสียงดังและทำเสียงดังเอะอะเข้าไปในละแวกบ้านและนั่งในละแวกบ้าน ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ အာဝုသော ပဋိစ္စ ကာယပ္ပစာလကံ ဝါ ဗာဟုပ္ပ စာလကံ ဝါ သီသပ္ပစာလကံ ဝါ ခမ္ဘကတေန ဝါ ဩဂုဏ္ဌိတေန ဝါ အန္တရဃရေ ဂစ္ဆန္တဿ စ နိသီဒန္တဿ စ ဥက္ကုဋိကာယ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุไกวกาย ไกวแขน ไกวศีรษะ หรือเท้าสะเอว หรือคลุมศีรษะเข้าไปในละแวกบ้านหรือนั่งในละแวกบ้าน หรือนั่งยองๆ ในละแวกบ้านเพราะไม่เอื้อเฟื้อนั้น ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ကာယပ္ပစာလကံ ဗာဟုပ္ပစာလကံ သီသပ္ပစာလကံ ကရောန္တာ စ ခမ္ဘီကတာ စ ဩဂုဏ္ဌိတာ စ အန္တရဃရေ ဂစ္ဆိံသုစေဝ နိသီဒိံသုစ, ဥက္ကုဋိကာယစ အန္တရဃရေ ဂစ္ဆိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นไกวกาย ไกวแขน ไกวศีรษะ เท้าสะเอว และคลุมศีรษะเข้าไปในละแวกบ้านและนั่งในละแวกบ้าน และนั่งยองๆ เข้าไปในละแวกบ้าน ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ [Pg.191] အာဝုသော ပဋိစ္စ ပလ္လတ္ထိကာယ အန္တရဃရေ နိသိန္နဿ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุนั่งรัดเข่าในละแวกบ้านเพราะไม่เอื้อเฟื้อนั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ပလ္လတ္ထိကာယ အန္တရဃရေ နိသီဒိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นนั่งรัดเข่าในละแวกบ้าน ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ [Pg.192] အာဝုသော ပဋိစ္စ အသက္ကစ္စံ ပိဏ္ဍပါတံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တဿ စ တဟံ တဟံ ဩလောကေန္တေန ပိဏ္ဍပါတံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တဿစ သူပညေဝ ဗဟုံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တဿစ ထူပီကတံ ပိဏ္ဍပါတံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တဿစ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุรับบิณฑบาตโดยไม่เอื้อเฟื้อ, ที่ภิกษุเหลียวดูไปทั่วทิศรับบิณฑบาต, ที่ภิกษุรับแกงมากเกินไป, ที่ภิกษุรับบิณฑบาตพูนขึ้นไปเพราะไม่เอื้อเฟื้อนั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အသက္ကစ္စံ ပိဏ္ဍပါတံ ပဋိဂ္ဂဟေသုံ, တဟံ တဟံ ဩလောကေန္တာ ပိဏ္ဍပါတံ ပဋိဂ္ဂဟေသုံ, သူပညေဝ ဗဟုံ ပဋိဂ္ဂဟေသုံ, ထူပီကတံ ပိဏ္ဍပါတံ ပဋိဂ္ဂဟေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นรับบิณฑบาตโดยไม่เอื้อเฟื้อ, เหลียวดูไปทั่วทิศรับบิณฑบาต, รับแกงมากเกินไป, รับบิณฑบาตพูนขึ้นไป ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ [Pg.193] အာဝုသော ပဋိစ္စ အာသက္ကစ္စံ ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇန္တဿစ တဟံ တဟံ ဩလောကေန္တန ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇန္တဿ စ တဟံ တဟံ ဩမသိတွာ ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇန္တဿ စ သူပညေဝ ဗဟုံ ဘုဉ္ဇန္တဿ စ ထူပကတော ဩမဒ္ဒိတွာ ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇန္တဿ စ သူပံ ဝါ ဗျဉ္ဇနံ ဝါ ဩဒနေန ပဋိစ္ဆာဒေန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุฉันบิณฑบาตโดยไม่เอื้อเฟื้อ, ที่ภิกษุเหลียวดูไปทั่วทิศฉันบิณฑบาต, ที่ภิกษุฉันขุดให้เป็นหลุม, ที่ภิกษุฉันแกงมากเกินไป, ที่ภิกษุฉันขยี้ลงจากยอด, ที่ภิกษุปิดบังแกงหรือกับข้าวด้วยข้าวสุกเพราะไม่เอื้อเฟื้อนั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အသက္ကစ္စံ ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇိံသု, တဟံ တဟံ ဩလောကေန္တာ ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇိံသု, တေယေဝ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ တဟံ တဟံ ဩမသိတွာ ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇိံသု, တေယေဝ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ ဗဟုံ သူပံ ဘုဉ္ဇိံသု, တေယေဝ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ ထူပကတော ဩမဒ္ဒိတွာ ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇိံသု, တေယေဝ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ သူပမ္ပိ ဗျဉ္ဇနမ္ပိ ဩဒနေန ပဋိစ္ဆာဒေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นฉันบิณฑบาตโดยไม่เอื้อเฟื้อ ฉันบิณฑบาตพลางเหลียวดูไปข้างโน้นข้างนี้ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นนั่นแหละฉันบิณฑบาตขุดให้พรุนในที่นั้นๆ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นนั่นแหละฉันแกงมากเกินไป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นนั่นแหละขยี้บิณฑบาตแต่ยอดลงมาฉัน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นนั่นแหละเอาข้าวสุกปิดแกงบ้างกับข้าวบ้าง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ [Pg.194] အာဝုသော ပဋိစ္စ သူပံဝါ ဩဒနံဝါ အဂိလာနေန အတ္တနော အတ္ထာယ ဝိညာပေတွာ ဘုဉ္ဇန္တဿ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุผู้ไม่เป็นไข้ขอแกงก็ดีข้าวสุกก็ดีเพื่อประโยชน์แก่ตนเองแล้วฉันเพราะความไม่เอื้อเฟื้อนั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သူပမ္ပိ ဩဒနမ္ပိ အတ္တနော အတ္ထာယ ဝိညာပေတွာ ဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นขอทั้งแกงทั้งข้าวสุกเพื่อประโยชน์แก่ตนเองแล้วฉัน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ အာဝုသော ပဋိစ္စ ဥဇ္ဈာနသညိနာ ပရေသံ ပတ္တံ ဩလောကေန္တဿ စ အတိမဟန္တံ ကဗဠံ ကရောန္တဿ စ ဒီဃံ အာလောပံ ကရောန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุมีความสำคัญในการเพ่งโทษมองดูบาตรของผู้อื่นก็ดี ที่ภิกษุทำคำข้าวให้ใหญ่เกินไปก็ดี ที่ภิกษุทำคำข้าวให้ยาวเกินไปก็ดี เพราะความไม่เอื้อเฟื้อนั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.195] ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဥဇ္ဈာနသညိနော ပရေသံ ပတ္တံ ဩလောကေသုံ, တေယေဝ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ အတိမဟန္တံ ကဗဠံ ကရိံသု, တေယေဝ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ ဒီဃံ အာလောပံ ကရိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นมีความสำคัญในการเพ่งโทษได้มองดูบาตรของผู้อื่น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นนั่นแหละได้ทำคำข้าวให้ใหญ่เกินไป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นนั่นแหละได้ทำคำข้าวให้ยาวเกินไป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ အာဝုသော ပဋိစ္စ အနာဟဋေ ကဗဠေ မုခဒွါရံ ဝိဝရန္တဿ စ ဘုဉ္ဇမာနေ သဗ္ဗံ ဟတ္ထံ မုခေ ပက္ခိပန္တဿ စ သကဗဠေန မုခေန ဗျာဟရန္တဿ စ ပိဏ္ဍုက္ခေပကံ ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇန္တဿ စ ကဗဠာဝစ္ဆေဒကံ ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇန္တဿ စ အဝဂဏ္ဍကာရကံ ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇန္တဿ စ ဟတ္ထနိဒ္ဓုနကံ သိတ္ထာဝကာရကံ ဇိဝှာနိစ္ဆာရကံ စပုစပုကာရကံ ပိဏ္ဍပါတံ ဘုဉ္ဇန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุอ้าปากรอคำข้าวที่ยังมาไม่ถึงก็ดี เมื่อฉันอยู่สอดมือทั้งมือเข้าปากก็ดี พูดขณะมีคำข้าวอยู่ในปากก็ดี ฉันบิณฑบาตโดยโยนคำข้าวเข้าปากก็ดี ฉันบิณฑบาตโดยกัดคำข้าวก็ดี ฉันบิณฑบาตทำแก้มให้ตุ่ยก็ดี ฉันบิณฑบาตพลางสะบัดมือก็ดี ฉันบิณฑบาตพลางทำเมล็ดข้าวให้ตกก็ดี ฉันบิณฑบาตพลางแลบลิ้นก็ดี ฉันบิณฑบาตทำเสียงดังจั๊บๆ ก็ดี เพราะความไม่เอื้อเฟื้อนั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အနာဟဋေ ကဗဠေ မုခဒွါရံ ဝိဝရိံသု, ဘုဉ္ဇမာနာ သဗ္ဗံ ဟတ္ထံ မုခေ ပက္ခိပိံသု, သကဗဠေန မုခေန ဗျာဟရိံသု, ပိဏ္ဍုက္ခေပကံ ဘုဉ္ဇိံသု, ကဗဠာဝစ္ဆေဒကံ ဘုဉ္ဇိံသု, အဝဂဏ္ဍကာရကံ ဘုဉ္ဇိံသု, ဟတ္ထနိဒ္ဓုနကံ သိတ္ထာဝကာရကံ ဇိဝှာနိစ္ဆာရကံ [Pg.196] စပုစပုကာရကံ ဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นได้อ้าปากรอคำข้าวที่ยังมาไม่ถึง เมื่อฉันอยู่ได้สอดมือทั้งมือเข้าปาก ได้พูดขณะมีคำข้าวอยู่ในปาก ได้ฉันโดยโยนคำข้าวเข้าปาก ได้ฉันโดยกัดคำข้าว ได้ฉันทำแก้มให้ตุ่ย ได้ฉันพลางสะบัดมือ ได้ฉันพลางทำเมล็ดข้าวให้ตก ได้ฉันพลางแลบลิ้น ได้ฉันทำเสียงดังจั๊บๆ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ အာဝုသော ပဋိစ္စ သုရုသုရုကာရကံ ဘုဉ္ဇန္တဿစ ဟတ္ထနိလ္လေဟကံဝါ ပတ္တနိလ္လေဟကံ ဝါ ဩဋ္ဌနိလ္လေဟကံ ဝါ ဘုဉ္ဇန္တဿ စ သာမိသေန ဟတ္ထေန ပါနီယထာလကံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တဿ စ သသိတ္ထကံ ပတ္တဓောဝနံ အန္တရဃရေ စဍ္ဍေန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุฉันทำเสียงดังซูดๆ ก็ดี ฉันเลียมือก็นดี ฉันเลียบาตรก็ดี ฉันเลียริมฝีปากก็ดี รับภาชนะน้ำด้วยมือที่เปื้อนอาหารก็ดี เทน้ำล้างบาตรที่มีเมล็ดข้าวลงในละแวกบ้านก็ดี เพราะความไม่เอื้อเฟื้อนั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သုရု သုရုကာရကံ ဘန္တေ ဘုဉ္ဇန္တဿ ဒုက္ကဋံ ကောသမ္ဗိယံ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သုရုသုရုကာရကံ ခီရံ ပိဝိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ. ဟတ္ထနိလ္လေဟကံ [Pg.197] ဘုဉ္ဇန္တဿ စ ပတ္တနိလ္လေဟကံ ဘုဉ္ဇန္တဿ စ ဩဋ္ဌနိလ္လေဟကံ ဘုဉ္ဇန္တဿ ဒုက္ကဋံ သာဝတ္ထိယံ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဟတ္ထနိလ္လေဟကံ ဘုဉ္ဇိံသု, ပတ္တနိလ္လေဟကံ ဘုဉ္ဇိံသု, ဩဋ္ဌနိလ္လေဟကံ ဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุฉันทำเสียงดังซูดๆ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงโกสัมพี ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นได้ดื่มนมทำเสียงดังซูดๆ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น อาบัติทุกกฏที่ภิกษุฉันเลียมือก็นดี ฉันเลียบาตรก็ดี ฉันเลียริมฝีปากก็ดี ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นได้ฉันเลียมือก็นดี ฉันเลียบาตรก็ดี ฉันเลียริมฝีปากก็ดี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

သာမိသေန ဟတ္ထေန ပါနီယထာလကံ ပဋိဂ္ဂဏှန္တဿ စ သသိတ္ထကံ ပတ္တဓောဝနံ အန္တရဃရေ ဆဍ္ဍေန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ဘဂ္ဂေသု ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခူ သာမိသေန ဟတ္ထေန ပါနီယထာလကံ ပဋိဂ္ဂဟေသုံ, တေယေဝ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခူ သသိတ္ထကံ ပတ္တဓောဝနံ အန္တရဃရေ ဆဍ္ဍေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

อาบัติทุกกฏที่ภิกษุรับภาชนะน้ำด้วยมือที่เปื้อนอาหารก็ดี เทน้ำล้างบาตรที่มีเมล็ดข้าวลงในละแวกบ้านก็ดี ทรงบัญญัติไว้ในแคว้นภัคคะ ปรารภภิกษุจำนวนมาก ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นได้รับภาชนะน้ำด้วยมือที่เปื้อนอาหาร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นนั่นแหละได้เทน้ำล้างบาตรที่มีเมล็ดข้าวลงในละแวกบ้าน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ [Pg.198] အာဝုသော ပဋိစ္စ ဆတ္တပါဏိဿ ဓမ္မံ ဒေသေန္တဿ စ ဒဏ္ဍပါဏိဿ ဝါ သတ္ထပါဏိဿ ဝါ အာဝုဓပါဏိဿ ဝါ ဓမ္မံ ဒေသေန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่ภิกษุแสดงธรรมแก่คนมีร่มในมือก็ดี แสดงธรรมแก่คนมีไม้เท้าในมือก็ดี มีศัสตราในมือก็ดี มีอาวุธในมือก็ดี เพราะความไม่เอื้อเฟื้อนั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဆတ္တပါဏိဿ ဒဏ္ဍပါဏိဿ သတ္ထပါဏိဿ အာဝုဓပါဏိဿ ဓမ္မံ ဒေသေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นได้แสดงธรรมแก่คนมีร่มในมือ มีไม้เท้าในมือ มีศัสตราในมือ มีอาวุธในมือ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ အာဝုသော ပဋိစ္စ ပါဒုကာရုဠှဿ စ ဥပဟနာရုဠှဿ စ ယာနဂတဿ စ သယနဂတဿ စ ဓမ္မံ ဒေသေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบททุกกฏที่ทรงบัญญัติไว้เพราะความไม่เอื้อเฟื้อ คือ แสดงธรรมแก่คนสวมรองเท้าบ้าง, สวมเกือกบ้าง, อยู่ในยานบ้าง, อยู่บนที่นอนบ้าง ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน? ปรารภใคร? ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ပါဒုကာရုဠှဿ ဥပဟနာရုဠှဿ ယာနဂတဿ သယနဂတဿ ဓမ္မံ ဒေသေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ ณ พระเชตวัน กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้น ได้แสดงธรรมแก่คนสวมรองเท้า, สวมเกือก, อยู่ในยาน, อยู่บนที่นอน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ [Pg.199] အာဝုသော ပဋိစ္စ ပလ္လတ္ထိကာယ နိသိန္နဿ စ ဝေဌိတသီသဿ စ ဩဂုဏ္ဌိတသီသဿ စ ဆမာယံ နိသီဒိတွာ အာသနေ နိသိန္နဿ စ နီစေ အာသနေ နိသီဒိတွာ ဥစ္စေ အာသနေ နိသိန္နဿ စ ဌိတေန နိသိန္နဿ စ ပစ္ဆတော ဂစ္ဆန္တေန ပုရတော ဂစ္ဆန္တဿ စ ဥပ္ပထေန ဂစ္ဆန္တေန ပထေန ဂစ္ဆန္တဿ စ ဓမ္မံ ဒေသေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบททุกกฏที่ทรงบัญญัติไว้เพราะความไม่เอื้อเฟื้อ คือ แสดงธรรมแก่คนนั่งรัดเข่าบ้าง, คนโพกศีรษะบ้าง, คนคลุมศีรษะบ้าง, ตนเองนั่งบนพื้นแล้วแสดงธรรมแก่คนนั่งบนอาสนะบ้าง, ตนเองนั่งบนอาสนะต่ำแล้วแสดงธรรมแก่คนนั่งบนอาสนะสูงบ้าง, ตนเองยืนแล้วแสดงธรรมแก่คนนั่งบ้าง, ตนเองเดินตามหลังแล้วแสดงธรรมแก่คนเดินข้างหน้าบ้าง, ตนเองเดินนอกทางแล้วแสดงธรรมแก่คนเดินในทางบ้าง ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน? ปรารภใคร? ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေဝ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ပလ္လတ္ထိကာယ နိသိန္နဿ စ ဝေဌိတသီသဿ စ ဩဂုဏ္ဌိတသီသဿ စ ဆမာယံ နိသီဒိတွာ အာသနေ နိသိန္နဿ စ နီစေ အာသနေ နိသီဒိတွာ ဥစ္စေ အာသနေ နိသိန္နဿ စ ဌိတာနိသိန္နဿ စ ပစ္ဆတော ဂစ္ဆန္တာ ပုရတော ဂစ္ဆန္တဿ စ ဥပ္ပထေန ဂစ္ဆန္တာ ပထေန ဂစ္ဆန္တဿ စ ဓမ္မံ ဒေသေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ ณ พระเชตวัน กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นแล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้น ได้แสดงธรรมแก่คนนั่งรัดเข่า, คนโพกศีรษะ, คนคลุมศีรษะ, ตนเองนั่งบนพื้นแล้วแสดงธรรมแก่คนนั่งบนอาสนะ, ตนเองนั่งบนอาสนะต่ำแล้วแสดงธรรมแก่คนนั่งบนอาสนะสูง, ตนเองยืนแล้วแสดงธรรมแก่คนนั่ง, ตนเองเดินตามหลังแล้วแสดงธรรมแก่คนเดินข้างหน้า, ตนเองเดินนอกทางแล้วแสดงธรรมแก่คนเดินในทาง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล

ပုစ္ဆာ – အနာဒရိယံ [Pg.200] အာဝုသော ပဋိစ္စ ဌိတေန ဥစ္စာရံ ဝါ ပဿာဝံ ဝါ ကရောန္တဿ စ ဟရိတေ ဝါ ဥဒကေ ဝါ ဥစ္စာရံ ဝါ ပဿာဝံ ဝါ ခေဠံ ဝါ ကရောန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบททุกกฏที่ทรงบัญญัติไว้เพราะความไม่เอื้อเฟื้อ คือ ยืนถ่ายอุจจาระหรือปัสสาวะบ้าง, ถ่ายอุจจาระหรือปัสสาวะหรือบ้วนน้ำลายลงในของเขียวหรือในน้ำบ้าง ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน? ปรารภใคร? ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေဝ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဌိတာ ဥစ္စာရမ္ပိ ပဿာဝမ္ပိ အကံသု, တေယေဝ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခူ ဟရိတေပိ ဥဒကေပိ ဥစ္စာရမ္ပိ ပဿာဝမ္ပိ ခေဠမ္ပိ အကံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ ณ พระเชตวัน กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นแล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้น ได้ยืนถ่ายอุจจาระและปัสสาวะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เหล่านั้นแล ได้ถ่ายอุจจาระและปัสสาวะและบ้วนน้ำลายลงในของเขียวและในน้ำ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล

ဘိက္ခုနီဝိဘင်္ဂ

ภิกขุนีวิภังค์

၅. ပဉ္စမ ပါရာဇိက သိက္ခာပုစ္ဆာ

๕. ปุจฉาสิกขาบทปาราชิกที่ ๕

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုနီနံ [Pg.202] အာဝုသော ပဉ္စမ ပါရာဇိကံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทปาราชิกที่ ๕ ของภิกญุณี ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน? ปรารภใคร? ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သုန္ဒရီနန္ဒံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သုန္ဒရီနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ အဝဿုတာ အဝဿုတဿ ပုရိသပုဂ္ဂလဿ ကာယသံသဂ္ဂံ သာဒိယိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ ณ พระเชตวัน กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีสุนทรีนันทา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีสุนทรีนันทาผู้กำหนัด ได้ยินดีการถูกต้องกายกับบุรุษผู้กำหนัด ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล

ဘိက္ခုနီဝိဘင်္ဂ, သံဃာဒိသေသ သိက္ခာပုစ္ဆာ

ภิกขุนีวิภังค์, ปุจฉาสิกขาบทสังฆาทิเสส

ပုစ္ဆာ – ဥဿယဝါဒိကာယ အာဝုသော ဘိက္ခုနိယာ အဍ္ဍံ ကရောန္တိယာ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทสังฆาทิเสสที่ภิกษุณีผู้ชอบก่อความอื้อฉาวทำคดี ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน? ปรารภใคร? ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ တုလ္လနန္ဒံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော, ထုလ္လနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ဥဿယဝါဒိကာ ဝိဟရိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ ณ พระเชตวัน กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีถุลลนันทา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีถุลลนันทาเป็นผู้ชอบก่อความอื้อฉาวอยู่ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล

ပုစ္ဆာ – စောရိံ [Pg.203] အာဝုသော ဝုဋ္ဌာပေန္တိယာ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทสังฆาทิเสสที่ภิกษุณีให้หญิงโจรบวช ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน? ปรารภใคร? ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ထုလ္လနန္ဒံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော, ထုလ္လနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ စောရိံ ဝုဋ္ဌာပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ ณ พระเชตวัน กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีถุลลนันทา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีถุลลนันทาให้หญิงโจรบวช ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล

ပုစ္ဆာ – ဧကာယ [Pg.204] အာဝုသော ဂါမန္တရံ ဂစ္ဆန္တိယာ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทสังฆาทิเสสที่ภิกษุณีไปสู่ระหว่างบ้านรูปเดียว ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน? ปรารภใคร? ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော, အညတရာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ဧကာ ဂါမန္တရံ ဂစ္ဆိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ ณ พระเชตวัน กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีรูปใดรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีรูปใดรูปหนึ่งไปสู่ระหว่างบ้านรูปเดียว ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล

ပုစ္ဆာ – အဝဿုတာယ အာဝုသော ဘိက္ခုနိယာ အဝဿုတဿ ပုရိသပုဂ္ဂလဿ ဟတ္ထတော ခါဒနီယံဝါ ဘောဇနီယံဝါ သဟတ္ထာ ပဋိဂ္ဂဟေတွာ ဘုဉ္ဇန္တဿ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทสังฆาทิเสสที่ภิกษุณีผู้กำหนัด รับของเคี้ยวหรือของฉันจากมือของบุรุษผู้กำหนัดด้วยมือของตนเองแล้วฉัน ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน? ปรารภใคร? ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သုန္ဒရီနန္ဒံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော, သုန္ဒရီနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ အဝဿုတာ အဝဿုတဿ ပုရိသပုဂ္ဂလဿ [Pg.205] ဟတ္ထတော အာမိသံ ပဋိဂ္ဂဟေသိ တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ ณ พระเชตวัน กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีสุนทรีนันทา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีสุนทรีนันทาผู้กำหนัด รับอามิสจากมือของบุรุษผู้กำหนัด ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล

ပုစ္ဆာ – ကုပိတာယ အာဝုသော အနတ္တမနာယ ဘိက္ခုနိယာ ယာဝတတိယံ သမနုဘာသန္တိယာ န ပဋိနိသဇ္ဇန္တိယာ သံဃာဒိသေသော ကတ္ထ ပညတ္တော, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ สิกขาบทสังฆาทิเสสที่ภิกษุณีผู้โกรธ ไม่พอใจ เมื่อสงฆ์สวดสมนุภาสน์อยู่จนถึงครั้งที่สาม ก็ยังไม่ยอมสละคืน ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน? ปรารภใคร? ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ စဏ္ဍကာဠိံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တော, စဏ္ဍကာဠီ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ကုပိတာ အနတ္တမနာ ဧဝံ အဘဏိ, ဗုဒ္ဓံ ပစ္စာစိက္ခာမိ, ဓမ္မံ ပစ္စာစိက္ခာမိ, သံဃံ ပစ္စာစိက္ခာမိ, သိက္ခံ ပစ္စာစိက္ခာမိ, ကိန္နုမာဝ သမဏိယော ယာ သမဏိယော သကျဓီတရော, သန္တညာပိ သမဏိယော လဇ္ဇိနိယော ကုက္ကုစ္စိကာ သိက္ခာကာမာ, တာသာဟံ သန္တိကေ ဗြဟ္မစရိယံ စရိဿာမီတိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တော.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ ณ พระเชตวัน กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีจัณฑกาลี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีจัณฑกาลีโกรธ ไม่พอใจ ได้กล่าวอย่างนี้ว่า ‘ดิฉันขอปฏิเสธพระพุทธเจ้า ดิฉันขอปฏิเสธพระธรรม ดิฉันขอปฏิเสธพระสงฆ์ ดิฉันขอปฏิเสธสิกขาบท สมณะเหล่านี้ที่เป็นธิดาของพระศากยะเท่านั้นหรือที่เป็นสมณะ ยังมีสมณะเหล่าอื่นผู้มีความละอาย มีความรังเกียจ มีความใคร่ในการศึกษา ดิฉันจักประพฤติพรหมจรรย์ในสำนักของสมณะเหล่านั้น’ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สิกขาบทนี้ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล

ပုစ္ဆာ – ကဿ [Pg.206] အာဝုသော ဝစနံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ คำนี้เป็นของใคร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတော ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ ใครนำมา?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ นำสืบๆ กันมา

ပုစ္ဆာ – အတ္ထိ နုခေါ အာဝုသော ဧတ္ထ ကောစိပိ ဝိရဒ္ဓဒေါသော.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ในเรื่องนี้มีใครมีความผิดพลาดบ้างไหม

ဝိဿဇ္ဇနာ – နတ္ထိ ဘန္တေ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ไม่มี

ဘိက္ခုနီ ဝိဘင်္ဂပါစိတ္တိယ

ภิกขุนีวิภังค์ ปาจิตตีย์

၁. လသုဏဝဂ္ဂ, ၁. ပဌမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. ลสุณวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๑

ပုစ္ဆာ – ယံ [Pg.207] တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန လက္ခဏံ ခါဒန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีฉันกระเทียม ซึ่งพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น...ฯลฯ...ทรงบัญญัติไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ထုလ္လနန္ဒံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ထုလ္လနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ န မတ္တံ ဇာနိတွာ ဗဟုံ လသုဏံ ဟရာပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีถุลลนันทา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีถุลลนันทาไม่รู้ประมาณ ให้เขานำกระเทียมมามาก ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၁. လသုဏဝဂ္ဂ, ၆. ဆဋ္ဌ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. ลสุณวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๖

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုဿ အာဝုသော ဘုဉ္ဇမာနဿ အန္နေန ဝါ ပါနေန ဝါ ဝိဓူပနေန ဝါ ဥပတိဋ္ဌန္တိယာ ဘိက္ခုနိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีคอยปรนนิบัติภิกษุผู้กำลังฉันด้วยข้าว น้ำ หรือพัด ทรงบัญญัติไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.208] ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ဘိက္ခုဿ ဘုဉ္ဇမာနဿ ပါနီယေန ဝိဓူပနေန စ ဥပတိဋ္ဌတိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีรูปหนึ่งคอยปรนนิบัติภิกษุผู้กำลังฉันด้วยน้ำและพัด ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၁. လသုဏဝဂ္ဂ, ၈. အဋ္ဌမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. ลสุณวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๘

ပုစ္ဆာ – ဥစ္စာရံဝါ အာဝုသော ပဿာဝံဝါ သင်္ကာရံဝါ ဝိဃာသံဝါ ထိရောကုဋ္ဋေ ဆဍ္ဍေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีทิ้งอุจจาระ ปัสสาวะ ขยะ หรือเดนอาหารลงบนกำแพงที่มั่นคง ทรงบัญญัติไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ဥစ္စာရံ တိရောကုဋ္ဋေ ဆဍ္ဍေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีรูปหนึ่งทิ้งอุจจาระไปนอกฝา ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၁. လသုဏဝဂ္ဂ, ၁၀. ဒသမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. ลสุณวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๑๐

ပုစ္ဆာ – နစ္စံ [Pg.209] ဝါ အာဝုသော ဂီတံ ဝါ ဝါဒိတံ ဝါ ဒဿနာယ ဂစ္ဆန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีไปดูการฟ้อนรำ การขับร้อง หรือการประโคมดนตรี ทรงบัญญัติไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော နစ္စမ္ပိ ဂီတမ္ပိ ဝါဒိတမ္ပိ ဒဿနာယ အဂမံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีฉัพพัคคีย์ได้ไปดูการฟ้อนรำ การขับร้อง และการประโคมดนตรี ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုပန [Pg.210] အာဝုသော နစ္စံ ဝါ ဂီတံ ဝါ ဝါဒိတံ ဝါ ဒဿနာယ ဂစ္ဆန္တော ကံ နာမ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇတိ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ก็ภิกษุไปดูการฟ้อนรำ การขับร้อง หรือการประโคมดนตรี ต้องอาบัติชื่ออะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒုက္ကဋံ ဘန္တေ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇတိ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ต้องอาบัติทุกกฏ

၁. ပဌမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๑. คำถามสิกขาบทที่ ๑

ပုစ္ဆာ – ရတ္တန္ဓကာရေ အာဝုသော အပဒီပေ ပုရိသေန သဒ္ဓိံ ဧကေနေကာယ သန္တိဋ္ဌန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์ที่ภิกษุณียืนอยู่กับบุรุษสองต่อสองในที่มืดกลางคืนที่ไม่มีแสงประทีป ทรงบัญญัติไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ရတ္တန္ဓကာရေ အပဒီပေ ပုရိသေန သဒ္ဓိံ ဧကေနေကာ သန္တိဋ္ဌိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีรูปหนึ่งยืนอยู่กับบุรุษสองต่อสองในที่มืดกลางคืนที่ไม่มีแสงประทีป ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၂. အန္ဓကာရဝဂ္ဂ, ၂-၃. ဒုတိယ, တတိယ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. อันธการวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๒ และที่ ๓

ပုစ္ဆာ – ပဋိစ္ဆန္နေ [Pg.211] ဝါ အာဝုသော ဩကာသေ အဇ္ဈောကာသေ ဝါ ပုရိသေန သဒ္ဓိံ ဧကေနေကာယ သန္တိဋ္ဌန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์ที่ภิกษุณียืนอยู่กับบุรุษสองต่อสองในที่ลับตาหรือในที่แจ้ง ทรงบัญญัติไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ပဋိစ္ဆန္နေ ဩကာသေ အဇ္ဈောကာသေ စ ပုရိသေန သဒ္ဓိံ ဧကေနေကာ သန္တိဋ္ဌိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีรูปหนึ่งยืนอยู่กับบุรุษสองต่อสองในที่ลับตาและในที่แจ้ง ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၂. အန္ဓကာရဝဂ္ဂ, ၈. အဋ္ဌမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. อันธการวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๘

ပုစ္ဆာ – ဒုဂ္ဂဟိတေန အာဝုသော ဒူပဓာရိတေန ပရံ ဥဇ္ဈာပေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีเพ่งโทษผู้อื่นด้วยเรื่องที่ถือเอาผิด ด้วยเรื่องที่พิจารณาผิด ทรงบัญญัติไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ဒုဂ္ဂဟိတေန ဒူပဓာရိတေန ပရံ ဥဇ္ဈာပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีรูปหนึ่งเพ่งโทษผู้อื่นด้วยเรื่องที่ถือเอาผิด ด้วยเรื่องที่พิจารณาผิด ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၂. အန္ဓကာရဝဂ္ဂ, ၉. နဝမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. อันธการวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๙

ပုစ္ဆာ – အတ္တာနံ [Pg.212] ဝါ အာဝုသော ပရံ ဝါ နိရယေန ဝါ ဗြဟ္မစရိယေန ဝါ အဘိသပန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – ท่านผู้มีอายุ ปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีแช่งตนเองหรือผู้อื่นด้วยนรกหรือด้วยพรหมจรรย์ ทรงบัญญัติไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ စဏ္ဍကာဠိံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, စဏ္ဍကာဠီ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ အတ္တာနမ္ပိ ပရမ္ပိ နိရယေနပိ ဗြဟ္မစရိယေနပိ အဘိသပိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีจัณฑกาลี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีจัณฑกาลีแช่งทั้งตนเองทั้งผู้อื่นด้วยนรกบ้าง ด้วยพรหมจรรย์บ้าง ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၂. အန္ဓကာရဝဂ္ဂ, ၁၀. ဒသမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๒. อันธการวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๑๐

ပုစ္ဆာ – အတ္တာနံ [Pg.213] အာဝုသော ဝဓိတွာ ဝဓိတွာ ရောဒန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีตีตนเองแล้วร้องไห้ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ စဏ္ဍကာဠိံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, စဏ္ဍကာဠီ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ဘိက္ခုနီဟိ သဒ္ဓိံ ဘဏ္ဍိတွာ အတ္တာနံ ဝဓိတွာ ဝဓိတွာ ရောဒိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีจัณฑกาลี ภิกษุณีจัณฑกาลีทะเลาะกับภิกษุณีทั้งหลายแล้วตีตนเองแล้วร้องไห้ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၃. နဂ္ဂဝဂ္ဂ, ၃. တတိယ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. นัคควรรค สิกขาปุจฉาที่ ๓

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုနိယာ [Pg.214] အာဝုသော စီဝရံ ဝိသိဗ္ဗေတွာ ဝါ ဝိသိဗ္ဗာပေတွာ ဝါ နေဝ သိဗ္ဗေန္တိယာ န သိဗ္ဗာပနာယ ဥဿုက္ကံ ကရောန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีเลาะจีวรเอง หรือให้ผู้อื่นเลาะแล้ว ไม่เย็บเอง ไม่ขวนขวายเพื่อการเย็บ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ထုလ္လနန္ဒံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ထုလ္လနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ဘိက္ခုနိယာ စီဝရံ ဝိသိဗ္ဗာပေတွာ နေဝ သိဗ္ဗေသိ န သိဗ္ဗာပနာယ ဥဿုက္ကံ အကာသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีถุลลนันทา ภิกษุณีถุลลนันทาให้เลาะจีวรของภิกษุณีแล้ว ไม่เย็บเอง ไม่ขวนขวายเพื่อการเย็บ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၃. နဂ္ဂဝဂ္ဂ, ၈. အဋ္ဌမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๓. นัคควรรค สิกขาปุจฉาที่ ๘

ပုစ္ဆာ – အဂါရိကဿ [Pg.215] ဝါ အာဝုသော ပရိဗ္ဗာဇကဿ ဝါ ပရိဗ္ဗာဇိကာယ ဝါ သမဏစီဝရံ ဒေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีให้จีวรของสมณะแก่คฤหัสถ์ หรือแก่ปริพาชก หรือแก่ปริพาชิกา บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ထုလ္လနန္ဒံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ထုလ္လနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ အဂါရိကဿ သမဏစီဝရံ အဒါသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีถุลลนันทา ภิกษุณีถุลลนันทาให้จีวรของสมณะแก่คฤหัสถ์ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၄. တုဝဋ္ဋဝဂ္ဂ, ၁-၂. ပဌမ, ဒုတိယ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. ตุวัฏฏวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๑-๒

ပုစ္ဆာ – ဒွိန္နံ အာဝုသော ဘိက္ခုနီနံ ဧကမဉ္စေ ဝါ ဧကတ္ထရဏပါဝုရဏေ ဝါ တုဝဋ္ဋေန္တီနံ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีสองรูปนอนบนเตียงเดียวกัน หรือนอนร่วมเครื่องลาดและเครื่องห่มเดียวกัน บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော ဒွေ ဧကမဉ္စေ တုဝဋ္ဋေသုံ, ဧကတ္ထရဏပါဝုရဏေ တုဝဋ္ဋေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีหลายรูป ภิกษุณีหลายรูปนอนบนเตียงเดียวกันสองรูป นอนร่วมเครื่องลาดและเครื่องห่มเดียวกัน บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၄. တုဝဋ္ဋဝဂ္ဂ, ၃. တတိယ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. ตุวัฏฏวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๓

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုနိယာ [Pg.216] အာဝုသော သဉ္စိစ္စ အဖာသုံ ကရောန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีแกล้งทำความไม่สบายแก่ภิกษุณี บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ထုလ္လနန္ဒံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ထုလ္လနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ဘိက္ခုနိယာ သဉ္စိစ္စ အဖာသုံ အကာသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีถุลลนันทา ภิกษุณีถุลลนันทาแกล้งทำความไม่สบายแก่ภิกษุณี บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၄. တုဝဋ္ဋဝဂ္ဂ, ၄. စတုတ္ထ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. ตุวัฏฏวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๔

ပုစ္ဆာ – ဒုက္ခိတံ [Pg.217] အာဝုသော သဟဇီဝိနိံ နေဝ ဥပဋ္ဌေန္တိယာ န ဥပဋ္ဌာပနာယ ဥဿုက္ကံ ကရောန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีไม่พยาบาลสหชีวินีผู้ป่วยไข้เอง และไม่ขวนขวายเพื่อการพยาบาล บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ထုလ္လနန္ဒံယေဝ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ထုလ္လနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ဒုက္ခိတံ သဟဇီဝိနိံ နေဝဥပဋ္ဌေသိ န ဥပဋ္ဌာပနာယ ဥဿုက္ကံ အကာသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีถุลลนันทาเท่านั้น ภิกษุณีถุลลนันทาไม่พยาบาลสหชีวินีผู้ป่วยไข้เอง และไม่ขวนขวายเพื่อการพยาบาล บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၄. တုဝဋ္ဋဝဂ္ဂ, ၅. ပဉ္စမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. ตุวัฏฏวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๕

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုနိယာ [Pg.218] အာဝုသော ဥပဿယံ ဒတွာ ကုပိတာယ အနတ္တမနာယ နိက္ကဍ္ဎန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีให้ที่พักแล้ว โกรธ ไม่พอใจ ขับไล่ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ထုလ္လနန္ဒံယေဝ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ထုလ္လနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ဘိက္ခုနိယာ ဥပဿယံ ဒတွာ ကုပိတာ အနတ္တမနာ နိက္ကဍ္ဎိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีถุลลนันทาเท่านั้น ภิกษุณีถุลลนันทาให้ที่พักแก่ภิกษุณีแล้ว โกรธ ไม่พอใจ ขับไล่ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၄. တုဝဋ္ဋဝဂ္ဂ, ၆. ဆဋ္ဌ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. ตุวัฏฏวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๖

ပုစ္ဆာ – သံသဋ္ဌာယ [Pg.219] အာဝုသော ဘိက္ခုနိယာ ယာဝတတိယံ သမနုဘာသနာယ န ပဋိနိဿဇ္ဇန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีผู้คลุกคลี อันสงฆ์สวดประกาศห้ามจนครบ ๓ ครั้งแล้วไม่สละคืน บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ စဏ္ဍကာဠိံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, စဏ္ဍကာဠီ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ သံသဋ္ဌာ ဝိဟရိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีจัณฑกาลี ภิกษุณีจัณฑกาลีคลุกคลีอยู่ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၄. တုဝဋ္ဋဝဂ္ဂ, ၇-၈. သတ္တမ အဋ္ဌမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. ตุวัฏฏวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๗-๘

ပုစ္ဆာ – အန္တောရဋ္ဌေ [Pg.220] ဝါ အာဝုသော တိရောရဋ္ဌေ ဝါ သာသင်္ကသမ္မတေ သပ္ပဋိဘယေ အသတ္ထိကာယ စာရိကံ စရန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีเที่ยวจาริกไปโดยไม่มีเพื่อน ในภายในรัฐก็ดี ในภายนอกรัฐก็ดี ที่สมมติว่ามีภัย น่าหวาดกลัว บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော အန္တောရဋ္ဌေပိ တိရောရဋ္ဌေပိ သာသင်္ကသမ္မတေ သပ္ပဋိဘယေ အသတ္ထိကာယော စာရိကံ စရိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีหลายรูป ภิกษุณีหลายรูปเที่ยวจาริกไปโดยไม่มีเพื่อน ทั้งในภายในรัฐและในภายนอกรัฐ ที่สมมติว่ามีภัย น่าหวาดกลัว บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၄. တုဝဋ္ဋဝဂ္ဂ, ၉. နဝမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. ตุวัฏฏวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๙

ပုစ္ဆာ – အန္တောဝဿံ အာဝုသော စာရိကံ စရန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีเที่ยวจาริกไปในระหว่างพรรษา บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော အန္တောဝဿံ စာရိကံ ပက္ကမိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุณีหลายรูป ภิกษุณีหลายรูปจาริกไปในระหว่างพรรษา บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၄. တုဝဋ္ဋဝဂ္ဂ, ၁၀. ဒသမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๔. ตุวัฏฏวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๑๐

ပုစ္ဆာ – ဝဿံ [Pg.221] ဝုဋ္ဌာယ အာဝုသော ဘိက္ခုနိယာ စာရိကံ န ပက္ကမန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ดูก่อนอาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีผู้จำพรรษาแล้วไม่เที่ยวจาริกไป บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘံ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော ဝဿံဝုဋ္ဌာ စာရိကံ န ပက္ကမိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุณีเป็นอันมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีเป็นอันมากจำพรรษาแล้วไม่เที่ยวจาริกไป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ကဿ [Pg.222] အာဝုသော ဝစနံ.

ปุจฉา – ดูก่อนอาวุโส คำของใคร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတော ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

ปุจฉา – ดูก่อนอาวุโส ใครนำมา

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ ဝစနံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เป็นคำที่สืบต่อกันมา

သုဏာတု မေ ဘန္တေ သံဃော…ပေ… သံဂါယေယျာမ.

ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ขอสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า... (ละไว้)... พึงสังคายนา

၅. စိတ္တာဂါရဝဂ္ဂ, ၁. ပဌမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๕. จิตตาคารวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๑

ပုစ္ဆာ – ယံ တေန အာဝုသော ဘဂဝတာ…ပေ… သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေန ရာဇာဂါရံ ဝါ စိတ္တာဂါရံ ဝါ အာရာမံ ဝါ ဥယျာနံ ဝါ ပေါက္ခရဏိံ ဝါ ဒဿနာယ ဂစ္ဆန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ดูก่อนอาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีไปเพื่อดูเรือนหลวงก็ดี เรือนเขียนภาพก็ดี อารามก็ดี อุทยานก็ดี สระโบกขรณีก็ดี ที่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น... (ละไว้)... บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.223] ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော ရာဇာဂါရမ္ပိ စိတ္တာဂါရမ္ပိ ဒဿနာယ ဂစ္ဆိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีฉัพพัคคีย์ไปเพื่อดูเรือนหลวงก็ดี เรือนเขียนภาพก็ดี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၅. စိတ္တာဂါရဝဂ္ဂ, ၄. စတုတ္ထ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๕. จิตตาคารวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๔

ပုစ္ဆာ – ဂိဟိဝေယျာဝစ္စံ အာဝုသော ကရောန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ดูก่อนอาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีผู้กระทำการขวนขวายของคฤหัสถ์ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယောဂိဟိ ဝေယျာဝစ္စံ အကံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีเป็นอันมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีเป็นอันมากกระทำการขวนขวายของคฤหัสถ์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၅. စိတ္တာဂါရဝဂ္ဂ, ၆. ဆဋ္ဌ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๕. จิตตาคารวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๖

ပုစ္ဆာ – အဂါရိကဿ [Pg.224] ဝါ အာဝုသော ပရိဗ္ဗာဇကဿ ဝါ ပရိဗ္ဗာဇိကာယ ဝါ သဟတ္ထာ ခါဒနီယံ ဘောဇနီယံ ဒေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ดูก่อนอาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีให้ของเคี้ยวของฉันด้วยมือของตน แก่คฤหัสถ์ก็ดี แก่ปริพาชกก็ดี แก่ปริพาชิกาก็ดี บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ထုလ္လနန္ဒံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ထုလ္လနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ အဂါရိကဿ သဟတ္ထာ ခါဒနီယမ္ပိ ဘောဇနီယမ္ပိ အဒါသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีชื่อถุลลนันทา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีถุลลนันทาให้ของเคี้ยวก็ดี ของฉันก็ดี แก่คฤหัสถ์ด้วยมือของตน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၅. စိတ္တာဂါရဝဂ္ဂ, ၉-၁၀. နဝမ, ဒသမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๕. จิตตาคารวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๙-๑๐

ပုစ္ဆာ – တိရစ္ဆာနဝိဇ္ဇံ အာဝုသော ပရိယာပုဏန္တိယာ စ ဝါစေန္တိယာ စ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ดูก่อนอาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีเรียนเดรัจฉานวิชาและสอนเดรัจฉานวิชา บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော တိရစ္ဆာနဝိဇ္ဇံ ပရိယာပုဏိံသုစေဝ ဝါစေသုဉ္စ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีฉัพพัคคีย์ทั้งเรียนและสอนเดรัจฉานวิชา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခု [Pg.225] ပန အာဝုသော တာဒိသံ တိရစ္ဆာနဝိဇ္ဇံ ပရိယာပုဏန္တော စ ဝါစေန္တော စ ကိံ နာမ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇတိ.

ปุจฉา – ดูก่อนอาวุโส ก็ภิกษุเรียนเดรัจฉานวิชาเช่นนั้นและสอนเดรัจฉานวิชาเช่นนั้น ต้องอาบัติชื่ออะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒုက္ကဋံ ဘန္တေ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇတိ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ต้องอาบัติทุกกฏ

၆. အာရာမဝဂ္ဂ, ၁. ပဌမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. อารามวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๑

ပုစ္ဆာ – ဇာနံ အာဝုသော သဘိက္ခုကံ အာရာမံ အနာပုစ္ဆာ ပဝိသန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ดูก่อนอาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีรู้อยู่ ไม่บอกลาแล้วเข้าไปในอารามที่มีภิกษุอยู่ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော အာရာမံ အနာပုစ္ဆာ ပဝိသိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีเป็นอันมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีเป็นอันมากไม่บอกลาแล้วเข้าไปในอาราม ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၆. အာရာမဝဂ္ဂ, ၂. ဒုတိယ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. อารามวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๒

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုံ [Pg.226] အာဝုသော အက္ကောသန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ดูก่อนอาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีด่าภิกษุ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော အာယသ္မန္တံ ဥပါလိံ အက္ကောသိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงเวสาลี ปรารภภิกษุณีฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีฉัพพัคคีย์ด่าท่านพระอุบาลี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၆. အာရာမဝဂ္ဂ, ၃. တတိယ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. อารามวรรค สิกขาปุจฉาที่ ๓

ပုစ္ဆာ – စဏ္ဍိကတာယ [Pg.227] အာဝုသော ဂဏံ ပရိဘာသန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ดูก่อนอาวุโส อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีด่าหมู่ด้วยความดุร้าย บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ထုလ္လနန္ဒံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ထုလ္လနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ စဏ္ဍိကတာယ ဂဏံ ပရိဘာသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีชื่อถุลลนันทา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุณีถุลลนันทาด่าหมู่ด้วยความดุร้าย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

၆. အာရာမဝဂ္ဂ, ၅. ပဉ္စမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. อารามวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๕

ပုစ္ဆာ – ကုလံ [Pg.228] အာဝုသော မစ္ဆရာယန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีผู้ริษยาตระกูล บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ကုလံ မစ္ဆရာယိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีรูปใดรูปหนึ่ง ภิกษุณีรูปใดรูปหนึ่ง ท่านผู้เจริญ ได้ริษยาตระกูล บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၆. အာရာမဝဂ္ဂ, ၆. ဆဋ္ဌ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. อารามวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๖

ပုစ္ဆာ – အဘိက္ခုကေ [Pg.229] အာဝုသော အာဝါသေ ဝဿံ ဝသန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีจำพรรษาในอาวาสที่ไม่มีภิกษุ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော အဘိက္ခုကေ အာဝါသေ ဝဿံ ဝသိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีเป็นอันมาก ภิกษุณีเป็นอันมาก ท่านผู้เจริญ ได้จำพรรษาในอาวาสที่ไม่มีภิกษุ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၆. အာရာမဝဂ္ဂ, ၇. သတ္တမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. อารามวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๗

ပုစ္ဆာ – ဝဿံ [Pg.230] ဝုဋ္ဌာယ အာဝုသော ဘိက္ခုနိယာ ဥဘတောသံဃေ တီဟိ ဌာနေဟိ န ပဝါရေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีผู้จำพรรษาแล้ว ไม่ปวารณาในสงฆ์สองฝ่ายด้วยฐานะ ๓ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော ဝဿံ ဝုဋ္ဌာ ဘိက္ခုသံဃံ န ပဝါရေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีเป็นอันมาก ภิกษุณีเป็นอันมาก ท่านผู้เจริญ จำพรรษาแล้ว ไม่ได้ปวารณาในภิกษุสงฆ์ บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၆. အာရာမဝဂ္ဂ, ၈. အဋ္ဌမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. อารามวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๘

ပုစ္ဆာ – ဩဝါဒါယ ဝါ အာဝုသော သံဝါသာယ ဝါ နဂစ္ဆန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีผู้ไม่ไปเพื่อโอวาทหรือเพื่ออยู่ร่วม บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သက္ကေသု ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော ဩဝါဒံ နဂစ္ဆိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ในแคว้นสักกะ ปรารภภิกษุณีฉัพพัคคีย์ ภิกษุณีฉัพพัคคีย์ ท่านผู้เจริญ ไม่ได้ไปเพื่อโอวาท บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၆. အာရာမဝဂ္ဂ, ၉. နဝမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๖. อารามวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๙

ပုစ္ဆာ – ဥပေါသထမ္ပိ [Pg.231] အာဝုသော န ပုစ္ဆန္တိယာ ဩဝါဒမ္ပိ န ယာစန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีผู้ไม่สอบถามอุโบสถและไม่ขอโอวาท บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော ဥပေါသထံ န ပုစ္ဆိံသု, ဩဝါဒမ္ပိ န ယာစိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีเป็นอันมาก ภิกษุณีเป็นอันมาก ท่านผู้เจริญ ไม่ได้สอบถามอุโบสถและไม่ได้ขอโอวาท บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၇. ဂဗ္ဘိနီဝဂ္ဂ, ၁-၂. ပဌမ, ဒုတိယ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๗. คัพภินีวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๑, ๒

ပုစ္ဆာ – ဂဗ္ဘိနိံ ဝါ အာဝုသော ပါယန္တိံ ဝါ ဝုဋ္ဌာပေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีผู้ให้หญิงมีครรภ์หรือหญิงให้นมบุตรบวช บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.232] ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော ဂဗ္ဘိနိံ ဝုဋ္ဌာပေသုံ, ပါယန္တိံ ဝုဋ္ဌာပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีเป็นอันมาก ภิกษุณีเป็นอันมาก ท่านผู้เจริญ ได้ให้หญิงมีครรภ์บวช ได้ให้หญิงให้นมบุตรบวช บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၇. ဂဗ္ဘိနီဝဂ္ဂ, ၃. တတိယ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๗. คัพภินีวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๓

ပုစ္ဆာ – ဒွေ ဝဿာနိ အာဝုသော ဆသု ဓမ္မေသု အသိက္ခိတသိက္ခံ သိက္ခမာနံ ဝုဋ္ဌာပေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีผู้ให้สิกขมานาผู้ยังไม่ได้ศึกษาสิกขาในธรรม ๖ ประการตลอด ๒ ปีบวช บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော ဒွေ ဝဿာနိ ဆသု ဓမ္မေသု အသိက္ခိတသိက္ခံ သိက္ခမာနံ ဝုဋ္ဌာပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีเป็นอันมาก ภิกษุณีเป็นอันมาก ท่านผู้เจริญ ได้ให้สิกขมานาผู้ยังไม่ได้ศึกษาสิกขาในธรรม ๖ ประการตลอด ๒ ปีบวช บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၈. ကုမာရီဘူတဝဂ္ဂ, ၉. နဝမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๘. กุมารีภูตวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๙

ပုစ္ဆာ – ပုရိသသံသဋ္ဌံ [Pg.233] အာဝုသော ကုမာရကသံသဋ္ဌံ စဏ္ဍိံ သောကာဝါသံ သိက္ခမာနံ ဝုဋ္ဌာပေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีผู้ให้สิกขมานาผู้คลุกคลีกับบุรุษ คลุกคลีกับเด็กหนุ่ม เป็นคนดุร้าย เป็นที่อยู่แห่งความเศร้าโศกบวช บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ထုလ္လနန္ဒံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ထုလ္လနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ ပုရိသသံသဋ္ဌံ ကုမာရကသံသဋ္ဌံ စဏ္ဍိံ သောကာဝါသံ စဏ္ဍကာဠိံ သေက္ခမာနံ ဝုဋ္ဌာပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีถุลลนันทา ภิกษุณีถุลลนันทา ท่านผู้เจริญ ได้ให้สิกขมานาผู้คลุกคลีกับบุรุษ คลุกคลีกับเด็กหนุ่ม เป็นคนดุร้าย เป็นที่อยู่แห่งความเศร้าโศก เป็นคนดุร้ายและผิวดำบวช บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၈. ကုမာရီဘူတဝဂ္ဂ, ၁၀. ဒသမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๘. กุมารีภูตวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๑๐

ပုစ္ဆာ – မာတာပိတူဟိ [Pg.234] ဝါ အာဝုသော သာမိကေန ဝါ အနနုညာတံ သိက္ခမာနံ ဝုဋ္ဌာပေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีผู้ให้สิกขมานาที่มารดาบิดาหรือสามีไม่อนุญาตบวช บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ထုလ္လနန္ဒံ ဘိက္ခုနိံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ထုလ္လနန္ဒာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနီ မာတာပိတူဟိပိ သာမိကေနပိ အနနုညာတံ သိက္ခမာနံ ဝုဋ္ဌာပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีถุลลนันทา ภิกษุณีถุลลนันทา ท่านผู้เจริญ ได้ให้สิกขมานาที่มารดาบิดาและสามีไม่อนุญาตบวช บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၉. ဆတ္တုပါဟနဝဂ္ဂ, ၁-၂. ပဌမ, ဒုတိယ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๙. ฉัตตุปาหนวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๑, ๒

ပုစ္ဆာ – ဆတ္တုပါဟနံ အာဝုသော ဓာရေန္တိယာ စ ယာနေန ယာယန္တိယာ စ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติปาจิตตีย์ที่ภิกษุณีผู้กั้นร่มและสวมรองเท้า และผู้ไปด้วยยาน บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร บัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော ဆတ္တုပါဟနံ ဓာရေသုံ, ယာနေန ယာယိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ท่านผู้เจริญ บัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีฉัพพัคคีย์ ภิกษุณีฉัพพัคคีย์ ท่านผู้เจริญ ได้กั้นร่มและสวมรองเท้า ได้ไปด้วยยาน บัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ท่านผู้เจริญ

၉. ဆတ္တုပါဟနဝဂ္ဂ, ၄. စတုတ္ထ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๙. ฉัตตุปาหนวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๔

ပုစ္ဆာ – ဣတ္ထာလင်္ကာရံ [Pg.235] အာဝုသော ဓာရေန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส ภิกษุณีผู้ทรงเครื่องประดับของสตรี ต้องอาบัติปาจิตตีย์ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော ဣတ္ထာလင်္ကာရံ ဓာရေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – พระเจ้าข้า ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีฉัพพัคคีย์ พระเจ้าข้า ภิกษุณีฉัพพัคคีย์ทรงเครื่องประดับของสตรี ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น พระเจ้าข้า

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခု ပန အာဝုသော ပုရိသာလင်္ကာရံ ဓာရေန္တော ကိံ နာမ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇေယျ.

คำถาม – อาวุโส ถ้าภิกษุทรงเครื่องประดับของบุรุษ จะต้องอาบัติชื่ออะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒုက္ကဋံ ဘန္တေ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇေယျ.

คำเฉลย – พระเจ้าข้า จะต้องอาบัติทุกกฏ

၉. ဆတ္တုပါဟနဝဂ္ဂ, ၅. ပဉ္စမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๙. ฉัตตุปาหนวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๕

ပုစ္ဆာ – ဂန္ဓဝဏ္ဏကေန [Pg.236] အာဝုသော နဟာယန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส ภิกษุณีผู้สรงน้ำด้วยของหอมและเครื่องประทินผิว ต้องอาบัติปาจิตตีย์ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော ဂန္ဓဝဏ္ဏကေန နဟာယိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – พระเจ้าข้า ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีฉัพพัคคีย์ พระเจ้าข้า ภิกษุณีฉัพพัคคีย์สรงน้ำด้วยของหอมและเครื่องประทินผิว ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น พระเจ้าข้า

၉. ဆတ္တုပါဟနဝဂ္ဂ, ၁၁. ဧကာဒသမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๙. ฉัตตุปาหนวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๑๑

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုဿ အာဝုသော ပုရတော အနာပုစ္ဆာ အာသနေ နိသီဒန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส ภิกษุณีผู้ไม่ไต่ถามนั่งบนอาสนะต่อหน้าภิกษุ ต้องอาบัติปาจิตตีย์ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော ဘိက္ခုဿ ပုရတော အနာပုစ္ဆာ အာသနေ နိသီဒိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – พระเจ้าข้า ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีเป็นอันมาก พระเจ้าข้า ภิกษุณีเป็นอันมากไม่ไต่ถามนั่งบนอาสนะต่อหน้าภิกษุ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น พระเจ้าข้า

၉. ဆတ္တုပါဟနဝဂ္ဂ, ၁၂. ဒွါဒသမ သိက္ခာပုစ္ဆာ

๙. ฉัตตุปาหนวรรค คำถามสิกขาบทที่ ๑๒

ပုစ္ဆာ – အနောကာသကတံ [Pg.237] အာဝုသော ဘိက္ခုံ ပဉှံ ပုစ္ဆန္တိယာ ပါစိတ္တိယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส ภิกษุณีผู้ถามปัญหาภิกษุผู้ยังไม่ให้โอกาส ต้องอาบัติปาจิตตีย์ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော အနောကာသကတံ ဘိက္ခုံ ပဉှံ ပုစ္ဆိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – พระเจ้าข้า ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีเป็นอันมาก พระเจ้าข้า ภิกษุณีเป็นอันมากถามปัญหาภิกษุผู้ยังไม่ให้โอกาส ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น พระเจ้าข้า

ပုစ္ဆာ – သပ္ပိံ ဝါ အာဝုသော တေလံ ဝါ မဓုံ ဝါ ဖာဏိတံ ဝါ မစ္ဆံ ဝါ မံသံ ဝါ ခီရံ ဝါ ဒဓိံ ဝါ ဝိညာပေတွာ ဘုဉ္ဇန္တိယာ ပါဋိဒေသနီယံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส ภิกษุณีผู้ขอเนยใส น้ำมัน น้ำผึ้ง น้ำอ้อย ปลา เนื้อ นม หรือนมส้ม แล้วฉัน ต้องอาบัติปาฏิเทสนียะ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘိက္ခုနိယော အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခုနိယော သပ္ပိမ္ပိ တေလမ္ပိ မဓုမ္ပိ ဖာဏိတမ္ပိ မစ္ဆမ္ပိ မံသမ္ပိ ခီရမ္ပိ ဒဓိမ္ပိ ဝိညာပေတွာ ဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – พระเจ้าข้า ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุณีฉัพพัคคีย์ พระเจ้าข้า ภิกษุณีฉัพพัคคีย์ขอเนยใส น้ำมัน น้ำผึ้ง น้ำอ้อย ปลา เนื้อ นม และนมส้ม แล้วฉัน ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น พระเจ้าข้า

ပုစ္ဆာ – စတုန္နံ [Pg.238] အာဝုသော ဝိပတ္တီနံ ကတမာ ဝိပတ္တိ.

คำถาม – อาวุโส ในวิบัติ ๔ อย่าง เป็นวิบัติอย่างไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာစာရဝိပတ္တိ ဘန္တေ.

คำเฉลย – พระเจ้าข้า เป็นอาจารวิบัติ

ပုစ္ဆာ – ဆန္နံ အာဝုသော အာပတ္တိသမုဋ္ဌာနာနံ ကတိဟိ သမုဋ္ဌာနေဟိ သမုဋ္ဌာတိ.

คำถาม – อาวุโส บรรดาสมุฏฐานแห่งอาบัติ ๖ อย่าง ย่อมเกิดด้วยสมุฏฐานเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – စတူဟိ ဘန္တေ သမုဋ္ဌာနေဟိ သမုဋ္ဌာတိ, သိယာ ကာယတော သမုဋ္ဌာတိ, နဝါစတော နစိတ္တတော, သိယာ ကာယတော စ ဝါစတော စ သမုဋ္ဌာတိ, နစိတ္တတော, သိယာ ကာယတော စ စိတ္တတော စ သမုဋ္ဌာတိ, နဝါစတော, သိယာ ကာယတော စ ဝါစတော စ စိတ္တတော စ သမုဋ္ဌာတိ, ဣမေဟိ ဘန္တေ စတူဟိ သမုဋ္ဌာနေဟိ သမုဋ္ဌာတိ.

คำเฉลย – พระเจ้าข้า ย่อมเกิดด้วยสมุฏฐาน ๔ อย่าง คือ บางทีเกิดจากกาย ไม่เกิดจากวาจา ไม่เกิดจากจิต บางทีเกิดจากกายและวาจา ไม่เกิดจากจิต บางทีเกิดจากกายและจิต ไม่เกิดจากวาจา บางทีเกิดจากกาย วาจา และจิต พระเจ้าข้า ย่อมเกิดด้วยสมุฏฐาน ๔ อย่างนี้

ပုစ္ဆာ – ကာ [Pg.239] အာဝုသော ဝိပတ္တိ.

คำถาม – อาวุโส วิบัติคืออะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အသံဝရော ဘန္တေ ဝိပတ္တိ.

คำเฉลย – พระเจ้าข้า ความไม่สำรวมเป็นวิบัติ

ပုစ္ဆာ – ကာ အာဝုသော သမ္ပတ္တိ.

คำถาม – อาวุโส สมบัติคืออะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သံဝရော ဘန္တေ သမ္ပတ္တိ.

คำเฉลย – พระเจ้าข้า ความสำรวมเป็นสมบัติ

ပုစ္ဆာ – ကာ [Pg.240] အာဝုသော ပဋိပတ္တိ.

คำถาม – อาวุโส ปฏิบัติคืออะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – န ဧဝရူပံ ကရိဿာမီတိ ယာဝဇီဝံ အာပါဏကောဋိကံ သမာဒါယ သိက္ခတိ သိက္ခာပဒေသု, အယံ ဘန္တေ ပဋိပတ္တိ.

คำเฉลย – พระเจ้าข้า การสมาทานว่า ‘เราจักไม่ทำอย่างนี้’ แล้วสมาทานศึกษาในสิกขาบททั้งหลายตลอดชีวิตจนกว่าชีวิตจะหาไม่ นี้เป็นปฏิบัติ พระเจ้าข้า

ပုစ္ဆာ – ကဿ အာဝုသော ဝစနံ.

คำถาม – อาวุโส เป็นพระดำรัสของใคร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတော ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

คำเฉลย – พระเจ้าข้า เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

คำถาม – อาวุโส ใครนำสืบกันมา

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

คำเฉลย – พระเจ้าข้า นำสืบกันมาโดยลำดับ

သုဏာတု မေ ဘန္တေ သံဃော…ပေ… သံဂါယေယျာမ.

ภันเต ขอพระสงฆ์จงฟังข้าพเจ้า…เป…เราพึงสังคายนา.

မဟာဝဂ္ဂပါဠိ

มหาวรรคบาลี

သံဂါယနဿ ပုစ္ဆာ ဝိဿဇ္ဇနာ

ปุจฉาวิสัชนาแห่งการสังคายนา

ပုစ္ဆာ – ဥဘတော [Pg.1] ဝိဘင်္ဂါနန္တရံ အာဝုသော ပေါရာဏကေဟိ သံဂီတိကာရမဟာထေရေဟိ ကံ နာမ ပါဝစနံ သံဂီတံ.

ปุจฉา – อาวุโส หลังจากอุภโตวิภังค์แล้ว พระมหาเถระผู้ทำสังคายนาแต่โบราณได้สังคายนาพระธรรมวินัยชื่ออะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဥဘတော ဝိဘင်္ဂါနန္တရံ ဘန္တေ ပေါရာဏကေဟိ သံဂီတိကာရမဟာထေရေဟိ ခန္ဓကာ သံဂီတာ.

วิสัชนา – ภันเต หลังจากอุภโตวิภังค์แล้ว พระมหาเถระผู้ทำสังคายนาแต่โบราณได้สังคายนาขันธกะทั้งหลาย.

ပုစ္ဆာ – တေ ပန အာဝုသော ခန္ဓကာ ဝဂ္ဂဘေဒေန ကတိဝိဓာ.

ปุจฉา – อาวุโส ก็ขันธกะเหล่านั้น โดยการจำแนกเป็นวรรคมีกี่อย่าง?

ဝိဿဇ္ဇနာ – တေ [Pg.2] ပန ဘန္တေ ခန္ဓကာ ဒုဝိဓာ ဝဂ္ဂဘေဒေန မဟာဝဂ္ဂေါ စူဠဝဂ္ဂေါတိ.

วิสัชนา – ภันเต ก็ขันธกะเหล่านั้น โดยการจำแนกเป็นวรรคมี ๒ อย่าง คือ มหาวรรคและจูฬวรรค.

ပုစ္ဆာ – မဟာဝဂ္ဂေ အာဝုသော ကတိ ခန္ဓကာ ပရိယာပန္နာ.

ปุจฉา – อาวุโส ในมหาวรรคมีขันธกะสงเคราะห์เข้าแล้วเท่าไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – မဟာဝဂ္ဂေ ဘန္တေ ဒသခန္ဓကာ ပရိယာပန္နာ, သေယျထိဒံ, မဟာခန္ဓကော ဥပေါသထက္ခန္ဓကော ဝဿူပနာယိကက္ခန္ဓကော ပဝါရဏာက္ခန္ဓကော စမ္မက္ခန္ဓကော ဘေသဇ္ဇက္ခန္ဓကော ကထိနက္ခန္ဓကော စီဝရက္ခန္ဓကော စမ္ပေယျက္ခန္ဓကော ကောသမ္ဗကက္ခန္ဓကောတိ.

วิสัชนา – ภันเต ในมหาวรรคมีขันธกะสงเคราะห์เข้าแล้ว ๑๐ ขันธกะ คือ มหาขันธกะ อุโบสถขันธกะ วัสสูปนายิกขันธกะ ปวารณาขันธกะ จัมมขันธกะ เภสัชชขันธกะ กฐินขันธกะ จีวรขันธกะ จัมเปยยขันธกะ โกสัมพกขันธกะ.

ပုစ္ဆာ – မဟာခန္ဓကေ အာဝုသော ဗဟူ ကထာယော, ကတမာ တာသံ အာဒိကထာ.

ปุจฉา – อาวุโส ในมหาขันธกะมีเรื่องราวมาก เรื่องไหนเป็นเรื่องแรกในเรื่องเหล่านั้น?

ဝိဿဇ္ဇနာ – မဟာခန္ဓကေ ဘန္တေ ဗောဓိကထာ အာဒိ.

วิสัชนา – ภันเต ในมหาขันธกะ โพธิกถาเป็นเรื่องแรก.

မဟာခန္ဓက

มหาขันธกะ

မဟာဗောဓိပုစ္ဆာ

มหาโพธิปุจฉา

ပုစ္ဆာ – တသ္မာတိဟ [Pg.3] အာဝုသော တတော ပဋ္ဌာယ တံ ပုစ္ဆိဿာမိ, ဘဂဝါ အာဝုသော ပဌမာဘိသမ္ဗုဒ္ဓကာလေ ကတ္ထ ကီဝစီရံ ကေနာကာရေန ဝိဟာသိ.

ปุจฉา – อาวุโส เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าจักถามท่านตั้งแต่นั้นเป็นต้นไปว่า อาวุโส พระผู้มีพระภาคในกาลที่ตรัสรู้พร้อมเฉพาะเป็นครั้งแรก ประทับอยู่ที่ไหน นานเท่าไร ด้วยอาการอย่างไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝါ ဘန္တေ ပဌမာဘိသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဗောဓိရုက္ခမူလေ သတ္တာဟံ ဧကပလ္လင်္ကေန ဝိဟာသိ ဝိမုတ္တိသုခံ ပဋိသံဝေဒီ.

วิสัชนา – ภันเต พระผู้มีพระภาคผู้ตรัสรู้พร้อมเฉพาะเป็นครั้งแรก ประทับอยู่ที่โคนต้นโพธิ์ ๗ วัน ด้วยบัลลังก์เดียว เสวยวิมุตติสุขอยู่.

ပုစ္ဆာ – တဒါ အာဝုသော ဘဂဝါ ကီဒိသံ ဓမ္မံ မနသိကတွာ ကီဒိသံ ဥဒါနံ ဥဒါနေသိ.

ปุจฉา – อาวุโส ในกาลนั้น พระผู้มีพระภาคทรงมนสิการธรรมอย่างไร ทรงเปล่งอุทานอย่างไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – တဒါ ဘန္တေ ဘဂဝါ ရတ္တိယာ ပဌမံ ယာမံ ရတ္တိယာ မဇ္ဈိမံ ယာမံ ရတ္တိယာ ပစ္ဆိမံ ယာမံ ပဋိစ္စသမုပ္ပာဒံ အနုလောမံ ပဋိလောမံ မနသိကတွာ တီဏိ ဥဒါနာနိ ဥဒါနေသိ.

วิสัชนา – ภันเต ในกาลนั้น พระผู้มีพระภาคทรงมนสิการปฏิจจสมุปบาทโดยอนุโลมและปฏิโลมในปฐมยามแห่งราตรี ในมัชฌิมยามแห่งราตรี ในปัจฉิมยามแห่งราตรี แล้วทรงเปล่งอุทาน ๓ อย่าง.

အဇပါလ

อชปาล

ပုစ္ဆာ – တဿ [Pg.4] အာဝုသော သတ္တာဟဿ အစ္စယေန ဘဂဝါ ကတ္ထ ဝိဟာသိ.

ปุจฉา – อาวุโส เมื่อล่วงไป ๗ วันนั้น พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – တဿ ဘန္တေ သတ္တာဟဿ အစ္စယေန ဘဂဝါ အဇပါလ နိဂြောဓမူလေ ဝိဟာသိ, သတ္တာဟံ ဧကပလ္လင်္ကေန ဝိဟာသိ ဝိမုတ္တိသုခံ ပဋိသံဝေဒီ.

วิสัชนา – ภันเต เมื่อล่วงไป ๗ วันนั้น พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่โคนต้นไทรอชปาล ประทับอยู่ด้วยบัลลังก์เดียวตลอด ๗ วัน เสวยวิมุตติสุข.

မုစလိန္ဒာ

มุจลินท์

ပုစ္ဆာ – တဿပိ အာဝုသော သတ္တာဟဿ အစ္စယေန ဘဂဝါ ကတ္ထ ဝိဟာသိ.

ปุจฉา – อาวุโส แม้เมื่อล่วงไป ๗ วันนั้น พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – တဿ [Pg.5] ဘန္တေ သတ္တာဟဿ အစ္စယေန ဘဂဝါ မုစလိန္ဒမူလေ သတ္တာဟံ ဧကပလ္လင်္ကေန နိသီဒိ.

วิสัชนา – ภันเต เมื่อล่วงไป ๗ วันนั้น พระผู้มีพระภาคประทับนั่งด้วยบัลลังก์เดียวที่โคนต้นมุจลินท์ตลอด ๗ วัน.

ပုစ္ဆာ – တဿပိ အာဝုသော သတ္တာဟဿ အစ္စယေန ဘဂဝါ ကတ္ထ ဝိဟာသိ.

ปุจฉา – อาวุโส แม้เมื่อล่วงไป ๗ วันนั้น พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – တဿပိ ဘန္တေ သတ္တာဟဿ အစ္စယေန ဘဂဝါ ရာဇာယတနမူလေ သတ္တာဟံ ဧကပလ္လင်္ကေန နိသီဒိ ဝိမုတ္တိသုခံ ပဋိသံဝေဒီ.

วิสัชนา – ภันเต แม้เมื่อล่วงไป ๗ วันนั้น พระผู้มีพระภาคประทับนั่งด้วยบัลลังก์เดียวที่โคนต้นราชายตนะตลอด ๗ วัน เสวยวิมุตติสุข.

ပုစ္ဆာ – တဿပိ [Pg.6] အာဝုသော သတ္တာဟဿ အစ္စယေန ဘဂဝါ ကတ္ထ ဝိဟာသိ.

ปุจฉา – อาวุโส แม้เมื่อล่วงไป ๗ วันนั้น พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – တဿ ဘန္တေ သတ္တာဟဿ အစ္စယေန ဘဂဝါ ပုနဒေဝ အဇပါလနိဂြောဓမူလေ ဝိဟာသိ.

วิสัชนา – ภันเต เมื่อล่วงไป ๗ วันนั้น พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่โคนต้นไทรอชปาลอีกครั้งหนึ่ง.

ပုစ္ဆာ – တသ္မိံ ပန အာဝုသော အဇပါလနိဂြောဓေ ဝိဟရန္တဿ ဘဂဝတော ကထံ စေတသော ပရိဝိတက္ကော ဥဒပါဒိ.

ปุจฉา – อาวุโส ก็เมื่อพระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่โคนต้นไทรอชปาลนั้น ความตริตรึกทางพระทัยเกิดขึ้นอย่างไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – တသ္မိံ ပန ဘန္တေ အဇပါလနိဂြောဓေ ဝိဟရန္တဿ ဘဂဝတော ရဟောဂတဿ ပဋိသလ္လီနဿ ဓမ္မဂမ္ဘီရတာပဋိသံယုတ္တော စေတသော ပရိဝိတက္ကော ဥဒပါဒိ.

วิสัชนา – ภันเต ก็เมื่อพระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่โคนต้นไทรอชปาลนั้น ทรงหลีกเร้นอยู่ในที่สงัด ความตริตรึกทางพระทัยที่ประกอบด้วยความลึกซึ้งแห่งธรรมได้เกิดขึ้น.

အဓိဂတော ခေါ မျာယံ ဓမ္မော ဂမ္ဘီရော ဒုဒ္ဒသော အရနုဗောဓော သန္တော ပဏီတော အတက္ကာဝစရာ နိပုဏော ပဏ္ဍိတဝေဒနီယော.

ธรรมที่เราได้บรรลุแล้วนี้ ลึกซึ้ง เห็นได้ยาก รู้ตามได้ยาก สงบ ประณีต ไม่เป็นวิสัยแห่งการตรึก ละเอียดอ่อน อันบัณฑิตพึงรู้แจ้ง.

အာလယရာမာခေါ [Pg.7] ပနာယံ ပဇာ အာလယရတာ အာလယသမ္မုဒိတာ,

หมู่สัตว์นี้แล ยินดีในอาลัย พอใจในอาลัย รื่นเริงในอาลัย

သဟမ္ပတိ ဗြဟ္မာ

ท้าวสหัมบดีพรหม

ပုစ္ဆာ – ကထံ အာဝုသော တဒါ ဓမ္မဒေသနာယ ဗြဟ္မယာစနာ စ ဘဂဝတော ပဋိညာစ အဟောသိ.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ในกาลนั้น การทูลอาราธนาเพื่อแสดงธรรมของพรหม และการทรงรับของพระผู้มีพระภาคเป็นอย่างไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒေသေတု ဘန္တေ ဘဂဝါ ဓမ္မံ, ဒေသေတု သုဂတော ဓမ္မံ, သန္တိ သတ္တာ အပ္ပရဇက္ခဇာတိကာ အဿဝနတာ ဓမ္မဿ ပရိဟာယန္တိ, ဘဝိဿန္တိ ဓမ္မဿ အညာတာရောတိ ဣတိ ဘန္တေ ဗြဟ္မုနော ဓမ္မဒေသနာယ ယာစနာ အဟောသိ,

คำตอบ – ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ขอพระผู้มีพระภาคโปรดแสดงธรรมเถิด ขอพระสุคตโปรดแสดงธรรมเถิด สัตว์ทั้งหลายที่มีธุลีในดวงตาน้อยมีอยู่ เพราะไม่ได้ฟังธรรม ย่อมเสื่อมเสีย ผู้รู้แจ้งธรรมจักมี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การทูลอาราธนาเพื่อแสดงธรรมของพรหมเป็นอย่างนี้

‘‘အပါရုတာ တေသံ အမတဿ ဒွါရာ,ယေ သောတဝန္တော ပမုဉ္စန္တု သဒ္ဓံ;

ဝိဟိံသသညီ ပဂုဏံ နဘာသိံ,ဓမ္မံ ပဏီတံ မနုဇေသု ဗြဟ္မေ’’တိ.

ประตูแห่งอมตะเปิดแล้วแก่สัตว์เหล่านั้น ผู้มีโสตประสาท จงปล่อยศรัทธามาเถิด ดูก่อนพรหม เรามีความสำคัญว่าสัตว์จะพึงลำบาก จึงไม่กล่าวธรรมอันประณีตในหมู่มนุษย์

ဧဝံ ခေါ ဘန္တေ ဘဂဝတော ဓမ္မဒေသနာယ ပဋိညာ စ အဟောသိ.

ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การทรงรับเพื่อแสดงธรรมของพระผู้มีพระภาคเป็นอย่างนี้แล

နဿတိ [Pg.8] ဝတ လောကော…

โลกนี้พินาศแล้วหนอ...

ဒေသေတု ဘန္တေ ဘဂဝါ ဓမ္မံ…

ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ขอพระผู้มีพระภาคโปรดแสดงธรรมเถิด...

အပါရုတာ တေသံ အမတဿ ဒွါရာ,ယေ သောတဝန္တော ပမုဉ္စန္တု သဒ္ဓံ.

ประตูแห่งอมตะเปิดแล้วแก่สัตว์เหล่านั้น ผู้มีโสตประสาท จงปล่อยศรัทธามาเถิด

ပုစ္ဆာ – ဧဝံ [Pg.9] ခေါ အာဝုသော ဘဂဝါ ဓမ္မဒေသနာယ ပဋိညံ ကတွာ ပဌမံ ဓမ္မံ ဒေသေန္တော ကတ္ထ ကီဒိသံ ဓမ္မံ ကဿ ဒေသေသိ.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ก็พระผู้มีพระภาคเมื่อทรงรับเพื่อแสดงธรรมแล้ว เมื่อทรงแสดงธรรมเป็นครั้งแรก ทรงแสดงธรรมเช่นไร แก่ใคร ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဗာရာဏသိယံ ဘန္တေ ဣသိပတနေ မိဂဒါယေ ပဉ္စဝဂ္ဂိယ ဘိက္ခုပမုခါနံ ဗြဟ္မဂဏာနံ ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တံ ဒေသေသိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงแสดงธรรมจักรปวัตตนสูตร ที่ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน เขตเมืองพาราณสี แก่ภิกษุปัญจวัคคีย์เป็นต้น และคณะพรหม

ပုစ္ဆာ – တသ္မိံ [Pg.10] ခေါ ပန အာဝုသော ဓမ္မစက္ကပဝတ္တနသုတ္တေ ဒေသိယမာနေ မနုဿလောကေ ကဿ ဓမ္မာဘိသမယော အဟောသိ.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ก็เมื่อพระธรรมจักรปวัตตนสูตรนั้นอันพระผู้มีพระภาคทรงแสดงอยู่ ในมนุษยโลก ใครได้บรรลุธรรม?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာယသ္မတော ဘန္တေ ကောဏ္ဍညဿ ဓမ္မာဘိသမယော အဟောသိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระโกณฑัญญะได้บรรลุธรรม

ပုစ္ဆာ – ကထံ နု ခေါ အာဝုသော ဣမသ္မိံ ဗုဒ္ဓသာသနေ ပဌမံ ပဗ္ဗဇ္ဇာ စ ဥပသမ္ပဒါ စ အဟောသိ.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ก็การบรรพชาและการอุปสมบทเป็นครั้งแรกในพระพุทธศาสนานี้เป็นอย่างไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဣမသ္မိံ ဘန္တေ ဗုဒ္ဓသာသနေ ပဌမံ ဧဟိဘိက္ခုပသမ္ပဒါ အဟောသိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การอุปสมบทแบบเอหิภิกขุอุปสัมปทาเป็นครั้งแรกในพระพุทธศาสนานี้

လဘေယျာဟံ [Pg.11] ဘန္တေ ဘဂဝတော သန္တိကေ ပဗ္ဗဇံ, လဘေယျံ ဥပသမ္ပဒံ.

ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ข้าพระองค์พึงได้บรรพชา พึงได้อุปสมบทในสำนักของพระผู้มีพระภาค

ဧဟိ ဘိက္ခု သွာခါတော ဓမ္မော, စရ ဗြဟ္မစရိယံ သမ္မာ ဒုက္ခဿ အန္တကိရိယာယ.

มาเถิดภิกษุ ธรรมอันเรากล่าวดีแล้ว จงประพฤติพรหมจรรย์เถิด เพื่อทำที่สุดแห่งทุกข์โดยชอบ

ပုစ္ဆာ – ဣတရေသံ ပန အာဝုသော စတုန္နံ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာနံ ကဒါ ဓမ္မာဘိသမယော အဟောသိ.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ก็การตรัสรู้ธรรมของปัญจวัคคีย์ที่เหลือ ๔ รูปนั้น มีเมื่อไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပါဋိပဒေ ဘန္တေ ဒိဝသေ အာယသ္မတော ဝပ္ပဿ, ဒုတိယေ ဘန္တေ ဒိဝသေ အာယသ္မတော ဘဒ္ဒိယဿ, တတိယေ ဘန္တေ ဒိဝသေ အာယသ္မတော မဟာနာမဿ, စတုတ္ထေ ဘန္တေ ဒိဝသေ အာယသ္မတော အဿဇိဿ ဓမ္မာဘိသမယော အဟောသိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การตรัสรู้ธรรมของท่านพระวัปปะ มีในวันแรม ๑ ค่ำ ของท่านพระภัททิยะ มีในวันแรม ๒ ค่ำ ของท่านพระมหานามะ มีในวันแรม ๓ ค่ำ ของท่านพระอัสสชิ มีในวันแรม ๔ ค่ำ

ပုစ္ဆာ – သဗ္ဗေသမ္ပိ [Pg.12] အာဝုသော တေသံ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာနံ ဘိက္ခူနံ ကဒါ အရဟတ္တပတ္တိ ဟောတိ.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ก็พระภิกษุปัญจวัคคีย์ทั้งหมดนั้น บรรลุอรหัตเมื่อไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သဗ္ဗေသမ္ပိ ဘန္တေ တေသံ ပဉ္စဝဂ္ဂိယာနံ ဘိက္ခူနံ ပက္ခဿ ပဉ္စမိယံ အနတ္တလက္ခဏသုတ္တေ ဒေသိယမာနေ အရဟတ္တပတ္တိ ဟောတိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระภิกษุปัญจวัคคีย์ทั้งหมดนั้น บรรลุอรหัตเมื่อพระผู้มีพระภาคทรงแสดงอนัตตลักขณสูตร ในวันแรม ๕ ค่ำ

ပုစ္ဆာ – ကဒါ အာဝုသော ဘဂဝတာ ဘိက္ခူ တတ္ထ တတ္ထ စာရိကံ စရိတွာ ဓမ္မဒေသနတ္ထာယ ပေသိတာ.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงส่งพระภิกษุทั้งหลายให้จาริกไปในที่นั้นๆ เพื่อแสดงธรรมเมื่อไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယသပ္ပမုခါနံ ဘန္တေ စတုပညာသ သဟာယကာနံ ပဗ္ဗဇိတကာလေ ဘဂဝတာ ဘိက္ခူ တတ္ထ တတ္ထ စာရိကံ စရိတွာ ဓမ္မဒေသနတ္ထာယ ပေသိတာ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เมื่อสหาย ๕๔ คน มีท่านพระยสะเป็นประธาน บวชแล้ว พระผู้มีพระภาคทรงส่งพระภิกษุทั้งหลายให้จาริกไปในที่นั้นๆ เพื่อแสดงธรรม

သရဏဂမန

การถึงสรณะ

ပုစ္ဆာ – ကဒါ [Pg.13] အာဝုသော ဘဂဝတာ တီဟိ သရဏဂမနေဟိ ပဗ္ဗဇ္ဇူပ သမ္ပဒါ အနုညာတော အဟောသိ.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตการบรรพชาและอุปสมบทด้วยไตรสรณคมน์เมื่อไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယသပ္ပမုခါနံ ဘန္တေ စတုပညာသာယ ဂိဟိ သဟာယကာနံ ပဗ္ဗဇိတွာ တတ္ထ တတ္ထ စာရိကံ စရိတွာ ဓမ္မဒေသနတ္ထာယ ပေသိတကာလေ ဘဂဝတာ တီဟိ သရဏဂမနေဟိ ပဗ္ဗဇ္ဇာ စ ဥပသမ္ပဒါ စ အနုညာတာ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เมื่อสหายคฤหัสถ์ ๕๔ คน มีท่านพระยสะเป็นประธาน บวชแล้ว และพระผู้มีพระภาคทรงส่งให้จาริกไปในที่นั้นๆ เพื่อแสดงธรรม พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตการบรรพชาและอุปสมบทด้วยไตรสรณคมน์

အနုဇာနာမိ [Pg.14] ဘိက္ခဝေ တုမှေဝ ဒါနိ တာသု တာသု ဒိသာသု တေသု တေသု ဇနပဒေသု ပဗ္ဗာဇေထ ဥပသမ္ပာဒေထ.

ภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาต พวกเธอจงให้บรรพชาและอุปสมบทในทิศนั้นๆ ในชนบทนั้นๆ ด้วยตนเองเถิด

ပုစ္ဆာ – ဘဂဝတာ အာဝုသော ဘိက္ခူနံ အာရာမော ပဋိဂ္ဂဏှိတုံ ကတ္ထ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတော.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ภิกษุทั้งหลายรับอารามที่ไหน ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတာ ဘန္တေ ဘိက္ခူနံ အာရာမံ ပဋိဂ္ဂဏှိတုံ ရာဇဂဟေ အနုညာတော, ရာဇာ ဘန္တေ မာဂဓော သေနိယော ဗိမ္ဗိသာရော ဗုဒ္ဓပ္ပမုခဿ ဘိက္ခုသံဃဿ ဝေဠုဝနံ ဥယျာနံ အဒါသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတော.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ภิกษุทั้งหลายรับอารามที่กรุงราชคฤห์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระเจ้ามคธเสนียะพิมพิสารได้ถวายพระเวฬุวันอุทยานแก่ภิกษุสงฆ์มีพระพุทธเจ้าเป็นประธาน พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตในเรื่องนั้น

ဧတာဟံ [Pg.15] ဘန္တေ ဝေဠုဝနံ ဥယျာနံ ဗုဒ္ဓပ္ပမုခဿ ဘိက္ခုသံဃဿ ဒမ္မိ –

ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ข้าพระองค์ถวายพระเวฬุวันอุทยานนี้แก่ภิกษุสงฆ์มีพระพุทธเจ้าเป็นประธาน

အနုဇာနာမိ ဘိက္ခဝေ အာရာမံ.

ภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตอาราม

ပုစ္ဆာ – ကထဉ္စ [Pg.16] အာဝုသော ဒွိန္နံ အဂ္ဂသာဝကာနံ ပဗ္ဗဇ္ဇူပသမ္ပဒါ အဟောသိ.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ก็การบรรพชาและอุปสมบทของพระอัครสาวกทั้งสองนั้นเป็นอย่างไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒွိန္နံ ဘန္တေ အဂ္ဂသာဝကာနံ ဧဟိ ဘိက္ခုပသမ္ပဒါ အဟောသိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การบรรพชาและอุปสมบทของพระอัครสาวกทั้งสองนั้นเป็นเอหิภิกขุอุปสัมปทา

ဝိပ္ပသန္နာနိ [Pg.17] ခေါ တေ အာဝုသော ဣန္ဒြိယာနိ.

ดูก่อนท่านผู้มีอายุ อินทรีย์ของท่านผ่องใสยิ่งนัก

ကံသိ တွံ အာဝုသော ဥဒ္ဒိဿ ပဗ္ဗဇိတော.

ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ท่านบวชอุทิศใคร

ကော ဝါ တေ သတ္ထာ.

หรือใครเป็นศาสดาของท่าน

ကဿ ဝါ တွံ ဓမ္မံ ရောစေသိ.

หรือท่านชอบธรรมของใคร

အတ္ထာဝုသော မဟာသမဏော သကျပုတ္တော သကျကုလာ ပဗ္ဗဇိတော.

ดูก่อนท่านผู้มีอายุ มีพระมหาสมณะศากยบุตร เสด็จออกผนวชจากศากยตระกูล

ကိံ ဝါဒီ ပနာယသ္မတော သတ္ထာ ကိမက္ခာယီ.

ก็ศาสดาของท่านพระผู้มีอายุ มีปกติกล่าวอะไร มีปกติแสดงอะไร

ယေ [Pg.18] ဓမ္မာ ဟေတုပ္ပဘဝါ, တေသံ ဟေတုံ တထာဂတော;

အာဟ တေသဉ္စ ယော နိရောဓော, ဧဝံ ဝါဒီ မဟာသမဏော.

ธรรมเหล่าใดเกิดแต่เหตุ พระตถาคตตรัสเหตุแห่งธรรมเหล่านั้น และความดับแห่งธรรมเหล่านั้น พระมหาสมณะมีปกติกล่าวอย่างนี้

အလံ အာဝုသော မာ အဂမိတ္ထ.

พอแล้วท่านผู้มีอายุ อย่าไปเลย

ဧတေ ဘိက္ခဝေ ဒွေ သဟာယကာ အာဂစ္ဆန္တိ ကောလိတော ဥပတိဿော စ ဧတံ မေ သာဝကယုဂံ ဘဝိဿတိ အဂ္ဂံ ဘဒ္ဒယုဂံ.

ภิกษุทั้งหลาย สหายสองคนนี้ คือ โกลิตะและอุปติสสะ กำลังมา คู่แห่งสาวกของเรานี้ จักเป็นคู่ที่เลิศ เป็นคู่ที่ประเสริฐ

လဘေယျာမ [Pg.19] မယံ ဘန္တေ ဘဂဝတော သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ လဘေယျာမ ဥပသမ္ပဒံ.

ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ขอพวกข้าพระองค์พึงได้บรรพชาในสำนักของพระผู้มีพระภาค พึงได้อุปสมบท

ဧထ ဘိက္ခဝေါ သွာခါတော ဓမ္မော, စရထ ဗြဟ္မစရိယံ သမ္မာ ဒုက္ခဿ အန္တကိရိယာယ.

มาเถิดภิกษุทั้งหลาย ธรรมอันเรากล่าวดีแล้ว พวกเธอจงประพฤติพรหมจรรย์ เพื่อทำที่สุดแห่งทุกข์โดยชอบเถิด

ပုစ္ဆာ – ဥပဇ္ဈာယော အာဝုသော ဂဏှိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတော, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတော.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้รับอุปัชฌาย์ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတော, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အနုပဇ္ဈာယကာ အနာစရိယကာ အနောဝဒိယမာနာ အနနုသာသိယမာနာ ဒုန္နိဝတ္ထာ ဒုပ္ပာရုတာ အနောကပ္ပသမ္ပန္နာ ပိဏ္ဍာယ စရိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတော.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตที่กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากไม่มีอุปัชฌาย์ ไม่มีอาจารย์ ไม่ได้รับการว่ากล่าว ไม่ได้รับการสั่งสอน นุ่งไม่เรียบร้อย ห่มไม่เรียบร้อย ไม่สมควรแก่สมณะ ออกบิณฑบาต พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဥပဇ္ဈာယမှိ အာဝုသော န သမ္မာဝတ္တန္တဿ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ทุกกฏสำหรับผู้ไม่ประพฤติชอบในอุปัชฌาย์ บัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ [Pg.21] ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ သဒ္ဓိဝိဟာရိကေ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ သဒ္ဓိဝိဟာရိကာ ဥပဇ္ဈာယမှိ န သမ္မာဝတ္တိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงราชคฤห์ ปรารภสัทธิวิหาริกจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สัทธิวิหาริกจำนวนมากเหล่านั้นประพฤติไม่ดีในอุปัชฌาย์ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ကဒါ အာဝုသော ဘဂဝတာ တီဟိ သရဏဂမနေဟိ ဥပသမ္ပဒံ ပဋိက္ခိပိတွာ ဉာတိစတုတ္ထေန ကမ္မေန ဥပသမ္ပဒါ အနုညာတာ.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ เมื่อไรพระผู้มีพระภาคทรงห้ามการอุปสมบทด้วยไตรสรณคมน์แล้วทรงอนุญาตการอุปสมบทด้วยญัตติจตุตถกรรม

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဓဗြာဟ္မဏဿ ဘန္တေ ပဗ္ဗဇိတကာလေ ဘဂဝတာ တီဟိ သရဏဂမနေဟိ ဥပသမ္ပဒံ ပဋိက္ခိပိတွာ ဉာတ္တိစတုတ္ထေန ကမ္မေန ဥပသမ္ပဒါ အနုညာတာ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เมื่อราธพราหมณ์บวช พระผู้มีพระภาคทรงห้ามการอุปสมบทด้วยไตรสรณคมน์แล้วทรงอนุญาตการอุปสมบทด้วยญัตติจตุตถกรรม

ကောနု [Pg.22] ခေါ ဘိက္ခဝေ တဿ ဗြာဟ္မဏဿ အဓိကာရံ သရတိ.

ภิกษุทั้งหลาย ใครหนอระลึกถึงอุปการะของพราหมณ์นั้นได้บ้าง

အဟံ ခေါ ဘန္တေ တဿ ဗြာဟ္မဏဿ အဓိကာရံ သရာမိ.

ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ข้าพระองค์ระลึกถึงอุปการะของพราหมณ์นั้นได้

သာဓု သာဓု သာရိပုတ္တ, ကတညုနော ဟိ သာရိပုတ္တ သပ္ပုရိသာ ကတဝေဒိနော.

สาธุ สาธุ สารีบุตร เพราะว่าสัตบุรุษทั้งหลายเป็นคนกตัญญูกตเวที สารีบุตร

ကထာဟံ ဘန္တေ တံ ဗြာဟ္မဏံ ဥပသမ္ပာဒေမိ.

ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ข้าพระองค์จะให้อุปสมบทแก่พราหมณ์นั้นอย่างไร

ယာသာ [Pg.23] ဘိက္ခဝေ မယာ တီဟိ သရဏဂမနေဟိ ဥပသမ္ပဒါအနုညာတာ, တံ အဇ္ဇတဂ္ဂေ ပဋိက္ခိပါမိ.

ภิกษุทั้งหลาย การอุปสมบทด้วยไตรสรณคมน์ใดที่เราอนุญาตไว้ เราห้ามการอุปสมบทนั้นตั้งแต่วันนี้เป็นต้นไป

အနုဇာနာမိ ဘိက္ခဝေ ဉာတ္တိစတုတ္ထေန ကမ္မေန ဥပသမ္ပာဒေတုံ.

ภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตให้ให้อุปสมบทด้วยญัตติจตุตถกรรม

ပုစ္ဆာ – အယာစိတကံ အာဝုသော ဥပသမ္ပဒါပေက္ခံ ဥပသမ္ပာဒေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ทุกกฏแก่ภิกษุผู้ให้อุปสมบทแก่ผู้มุ่งอุปสมบทที่ไม่ได้ขอ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု ဥပသမ္ပန္နသမနန္တရံ အနာစာရံ အစရိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งประพฤติอนาจารในลำดับที่อุปสมบทแล้ว พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – စတုန္နံ [Pg.24] အာဝုသော နိဿယာနံ အာစိက္ခဏာ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတာ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

คำถาม – ดูก่อนท่านผู้มีอายุ การบอกนิสัย ๔ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ အနုညာတာ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု ဥဒရဿ ကာရဏာ ပဗ္ဗဇိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งบวชเพราะเห็นแก่ปากท้อง พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ဧဟိ [Pg.25] ဒါနိ အာဝုသော ပိဏ္ဍာယ စရိဿာမ.

มาเถิด ท่านผู้มีอายุ บัดนี้เราจะไปบิณฑบาตกัน.

ကထဉှိ နာမ ဘိက္ခု ဧဝံ သွာက္ခာတေ ဓမ္မဝိနယေ ဥဒရဿ ကာရဏာ ပဗ္ဗဇိဿတိ.

ไฉนหนอ ภิกษุจึงจะบวชในพระธรรมวินัยที่ตรัสไว้ดีแล้วอย่างนี้ เพราะเหตุแห่งท้อง.

ပုစ္ဆာ – ဦနဒသဝဿေန [Pg.26] အာဝုသော ဥပသမ္ပာဒေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ โทษทุกกฏในการให้อุปสมบทแก่ผู้มีพรรษาไม่ครบสิบ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဥပသေနံ ဝင်္ဂန္တပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပသေနော ဝင်္ဂန္တပုတ္တော ဧကဝဿော သဒ္ဓိဝိဟာရိကံ ဥပသမ္ပာဒေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงราชคฤห์ ปรารภท่านพระอุปเสนะ วังคันตบุตร ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ท่านพระอุปเสนะ วังคันตบุตร มีพรรษาหนึ่ง ได้ให้อุปสมบทแก่สัทธิวิหาริก ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ဗာလေန [Pg.27] အာဝုသော အဗျတ္တေန ဥပသမ္ပာဒေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ โทษทุกกฏในการให้อุปสมบทแก่ผู้เป็นคนเขลา ไม่ฉลาด พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ‘‘ဒသဝဿမှာ ဒသဝဿမှာ’’တိ ဗာလာ အဗျတ္တာ ဥပသမ္ပာဒေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นเป็นคนเขลา ไม่ฉลาด ได้ให้อุปสมบทโดยกล่าวว่า "เรามีพรรษาครบสิบแล้ว เรามีพรรษาครบสิบแล้ว" ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – အာစရိယော [Pg.28] အာဝုသော ဂဏှိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတော, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတော.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ การรับอาจารย์ อันพระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတော, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဥပဇ္ဈာယေသု ပက္ကန္တေသုပိ ဝိဗ္ဘန္တေသုပိ ကာလင်္ကတေသုပိ ပက္ခသင်္ကန္တေသုပိ အနာစရိယကာ အနောဝဒိယမာနာ အနနုသာသိယမာနာ ဒုန္နိဝတ္ထာ ဒုပ္ပာရုတာ အနာကပ္ပသမ္ပန္နာ ပိဏ္ဍာယ စရိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတော.

วิสัชนา – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ ณ กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้น เมื่ออุปัชฌาย์ทั้งหลายหลีกไปแล้วบ้าง สึกไปแล้วบ้าง มรณภาพแล้วบ้าง ย้ายไปเข้าพวกอื่นแล้วบ้าง ก็ไม่มีอาจารย์ ไม่ได้รับการว่ากล่าว ไม่ได้รับการสั่งสอน นุ่งไม่เรียบร้อย ห่มไม่เรียบร้อย ไม่ถึงพร้อมด้วยมารยาท เที่ยวบิณฑบาต ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ပဉ္စဟိ [Pg.29] အာဝုသော အာဗာဓေဟိ ဖုဋ္ဌံ ပဗ္ဗာဇေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ โทษทุกกฏในการให้บรรพชาแก่ผู้ถูกอาพาธ ๕ อย่างถูกต้องแล้ว พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ပဉ္စဟိ အာဗာဓေဟိ ဖုဋ္ဌံ ပဗ္ဗာဇေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นได้ให้บรรพชาแก่ผู้ถูกอาพาธ ๕ อย่างถูกต้องแล้ว ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

သာဓု [Pg.30] ဘန္တေ အယျာ ပဉ္စဟိ အာဗာဓေဟိ ဖုဋ္ဌံ န ပဗ္ဗာဇေယျုံ…

ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ขอพระคุณเจ้าทั้งหลายอย่าให้บรรพชาแก่ผู้ถูกอาพาธ ๕ อย่างถูกต้องแล้วเลย...

ပုစ္ဆာ – ရာဇဘဋံ အာဝုသော ပဗ္ဗာဇေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ โทษทุกกฏในการให้บรรพชาแก่ราชภัฏ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ရာဇဘဋေ ပဗ္ဗာဇေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นได้ให้บรรพชาแก่ราชภัฏ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ဓဇဗန္ဓံ [Pg.31] အာဝုသော စောရံ ပဗ္ဗာဇေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ โทษทุกกฏในการให้บรรพชาแก่โจรผู้มีธงผูกติด พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေယေဝ ဘန္တေ အင်္ဂုလိမာလံ စောရံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အင်္ဂုလိမာလော ဘန္တေ စောရော ဘိက္ခူသု ပဗ္ဗဇိတော ဟောတိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงราชคฤห์นั่นเอง ปรารภโจรชื่อองคุลิมาล ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ โจรชื่อองคุลิมาลนั้นได้บวชในหมู่ภิกษุ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ကာရဘေဒကံ အာဝုသော စောရံ ပဗ္ဗာဇေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ โทษทุกกฏในการให้บรรพชาแก่โจรผู้ทำลายเรือนจำ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေယေဝ [Pg.32] ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ကာရဘေဒကစောရံ ပဗ္ဗာဇေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงราชคฤห์นั่นเอง ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นได้ให้บรรพชาแก่โจรผู้ทำลายเรือนจำ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ဣဏာယိကံ အာဝုသော ပဗ္ဗာဇေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ โทษทุกกฏในการให้บรรพชาแก่ผู้เป็นหนี้ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေယေဝ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဣဏာယိကံ ပဗ္ဗာဇေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงราชคฤห์นั่นเอง ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นได้ให้บรรพชาแก่ผู้เป็นหนี้ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ဒါသံ [Pg.33] အာဝုသော ပဗ္ဗဇေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ โทษทุกกฏในการให้บรรพชาแก่ทาส พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေယေဝ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဒါသံ ပဗ္ဗာဇေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงราชคฤห์นั่นเอง ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นได้ให้บรรพชาแก่ทาส ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ဘဏ္ဍုကမ္မာယ အာဝုသော အပလောကနံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ การบอกลาเพื่อทำภัณฑุกรรม อันพระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေယေဝ ဘန္တေ အညတရံ ကမ္မာရဘဏ္ဍုပုတ္တံ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ အညတရော ဘန္တေ ကမ္မာရဘဏ္ဍုပုတ္တော မာတာပိတူဟိ သဒ္ဓိံ ဘဏ္ဍိတွာ ဘိက္ခူသု ပဗ္ဗဇိတော ဟောတိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

วิสัชนา – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ ณ กรุงราชคฤห์นั่นเอง ปรารภบุตรของช่างทองผู้ศีรษะโล้นคนหนึ่ง ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ บุตรของช่างทองผู้ศีรษะโล้นคนหนึ่งทะเลาะกับมารดาบิดาแล้วบวชในหมู่ภิกษุ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ဦနဝီသတိဝဿဿ [Pg.34] အာဝုသော ပုဂ္ဂလဿ ဥပသမ္ပဒါ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပဋိက္ခိတ္တာ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပဋိက္ခိတ္တာ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ การอุปสมบทบุคคลผู้มีอายุไม่ครบ ๒๐ ปี อันพระผู้มีพระภาคทรงห้ามไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ [Pg.35] ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပဋိက္ခိတ္တာ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဦနဝီသတိဝဿံ ပုဂ္ဂလံ ဥပသမ္ပာဒေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပဋိက္ခိတ္တာ.

วิสัชนา – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงห้ามไว้ ณ กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นได้อุปสมบทบุคคลผู้มีอายุไม่ครบ ๒๐ ปี ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงห้ามไว้ในเรื่องนั้น.

န [Pg.36] ဘိက္ခဝေ ဇာနံ ဦနဝီသတိဝဿော ပုဂ္ဂလော ဥပသမ္ပာဒေတဗ္ဗော, ယောဥပသမ္ပာဒေယျ, ယထာဓမ္မော ကာရေတဗ္ဗော.

ดูกรภิกษุทั้งหลาย ภิกษุไม่พึงอุปสมบทบุคคลผู้มีอายุไม่ครบ ๒๐ ปีทั้งที่รู้อยู่ รูปใดอุปสมบทให้ พึงปรับอาบัติตามธรรม.

ပုစ္ဆာ – မာတာပိတူဟိ [Pg.37] အာဝုသော အနနုညာတံ ပုတ္တံ ပဗ္ဗာဇေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา – ท่านผู้มีอายุ โทษทุกกฏในการให้บรรพชาแก่บุตรที่มารดาบิดาไม่อนุญาต พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – သက္ကေသု ဘန္တေ ပညတ္တံ, ရာဇာ ဘန္တေ သုဒ္ဓေါဒနော ဘဂဝန္တံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဝရံ ယာစိ, သာဓု ဘန္တေ အယျာအနနုညာတံ မာတာပိတူဟိ ပုတ္တံ ပဗ္ဗာဇေယျုန္တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในแคว้นสักกะ ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระเจ้าสุทโธทนะเสด็จเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคแล้วทูลขอพรว่า 'ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ขอพระคุณเจ้าทั้งหลายอย่าให้บรรพชาแก่บุตรที่มารดาบิดาไม่อนุญาตเลย' ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

န [Pg.39] ဘိက္ခဝေ အနနုညာတော မာတာပိတူဟိ ပုတ္တော ပဗ္ဗာဇေတဗ္ဗော, ယော ပဗ္ဗာဇေယျ, အာပတ္တိဒုက္ကဋဿ.

ดูกรภิกษุทั้งหลาย บุตรที่มารดาบิดาไม่อนุญาต ภิกษุไม่พึงให้บรรพชา รูปใดให้บรรพชา ต้องอาบัติทุกกฏ.

ပုစ္ဆာ – ထေယျသံဝါသကဿ အာဝုသော ဥပသမ္ပဒါ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပဋိက္ခိတ္တာ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပဋိက္ခိတ္တာ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การอุปสมบทผู้ร่วมอยู่ด้วยการขโมย (ผู้ขโมยบวช) ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงห้ามไว้ ทรงห้ามไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ပုရာဏကုလပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပဋိက္ခိတ္တာ, အညတရော ဘန္တေ ပုရာဏကုလပုတ္တော ခီဏ ကောလညော သာမံ ပတ္တစီဝရံ ပဋိယာဒေတွာ ကေသမဿုံ ဩဟာရေတွာ [Pg.40] ကာသာယာနိ ဝတ္ထာနိ အစ္ဆာဒေတွာ အာရာမံ ဂန္တွာ ဘိက္ခူဟိ သဒ္ဓိံ သံဝသိ, ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပဋိက္ခိတ္တာ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงห้ามไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภบุตรแห่งตระกูลเก่าคนหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บุตรแห่งตระกูลเก่าคนหนึ่งผู้สิ้นทรัพย์สมบัติ ได้จัดหาบาตรจีวรเอง ปลงผมและหนวด นุ่งห่มผ้ากาสาวพัสตร์แล้วไปยังอาราม อยู่ร่วมกับภิกษุทั้งหลาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงห้ามไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – တိရစ္ဆာနဂတဿ [Pg.41] အာဝုသော ဥပသမ္ပဒါ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပဋိက္ခိတ္တာ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပဋိက္ခိတ္တာ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การอุปสมบทสัตว์เดรัจฉานที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงห้ามไว้ ทรงห้ามไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ နာဂံ အာရဗ္ဘ ပဋိက္ခိတ္တာ, အညတရော ဘန္တေ နာဂေါ မာဏဝကဝဏ္ဏေန ဘိက္ခူ ဥပသင်္ကမိတွာ ပဗ္ဗဇ္ဇံ ယာစိ, တံ ဘိက္ခူ ပဗ္ဗာဇေသုံ ဥပသမ္ပာဒေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပဋိက္ခိတ္တာ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงห้ามไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภพญานาคตนหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พญานาคตนหนึ่งได้เข้าไปหาภิกษุทั้งหลายด้วยเพศของมาณพแล้วขอการบรรพชา ภิกษุทั้งหลายได้บวชให้และอุปสมบทให้แก่พญานาคนั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงห้ามไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – မာတုဃာတကဿ [Pg.42] စ အာဝုသော ပိတုဃာတကဿ စ ဥပသမ္ပဒါ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပဋိက္ခိတ္တာ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပဋိက္ခိတ္တာ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การอุปสมบทผู้ฆ่ามารดาและผู้ฆ่าบิดา ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงห้ามไว้ ทรงห้ามไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံယေဝ [Pg.43] ဘန္တေ အညတရံ မာဏဝကံ အာရဗ္ဘ ပဋိက္ခိတ္တာ, အညတရော စ ဘန္တေ မာဏဝကော အညတရော စ မာဏဝကော မာတရံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေသိ ပိတရံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပဋိက္ခိတ္တာ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงห้ามไว้ที่กรุงสาวัตถีนั้นเอง ปรารภมาณพคนหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ มาณพคนหนึ่งได้ปลงชีวิตมารดา และมาณพอีกคนหนึ่งได้ปลงชีวิตบิดา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงห้ามไว้ในเรื่องนั้น.

မာတုဃာတကော [Pg.44] ဘိက္ခဝေ အနုပသမ္ပန္နော နဥပသမ္ပာဒေတဗ္ဗော, ဥပသမ္ပန္နော နာသေတဗ္ဗော, ပိတုဃာတကော ဘိက္ခဝေ အနုပသမ္ပန္နော နဥပသမ္ပာဒေတဗ္ဗော, ဥပသမ္ပန္နော နာသေတဗ္ဗော.

ดูกรภิกษุทั้งหลาย ผู้ฆ่ามารดาผู้ยังไม่ได้รับการอุปสมบท ไม่พึงอุปสมบทให้ ผู้ได้รับการอุปสมบทแล้ว พึงให้สึกเสีย ดูกรภิกษุทั้งหลาย ผู้ฆ่าบิดาผู้ยังไม่ได้รับการอุปสมบท ไม่พึงอุปสมบทให้ ผู้ได้รับการอุปสมบทแล้ว พึงให้สึกเสีย.

ပုစ္ဆာ – အပတ္တစီဝရကံ ဝါ အာဝုသော ယာစိတပတ္တစီဝရကံ ဝါ ဥပသမ္ပာဒေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงบัญญัติไว้สำหรับผู้บวชให้แก่ผู้ไม่มีบาตรและจีวร หรือผู้มีบาตรและจีวรที่ขอมานั้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အပတ္တစီဝရကံ ဥပသမ္ပာဒေသုံ, ယာစိတကေန ပတ္တစီဝရေန ဥပသမ္ပာဒေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุเป็นอันมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุเป็นอันมากได้อุปสมบทผู้ไม่มีบาตรและจีวร ได้อุปสมบทด้วยบาตรและจีวรที่ขอมา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ဥပသမ္ပဒံ [Pg.45] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သဥဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – จักถามเรื่องอุปสมบท มีนิทานและอุทเทส ท่านผู้มีอายุ บทที่ยกขึ้นแสดงมีอาบัติเท่าไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဥပသမ္ပဒံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ ဒွေ အာပတ္တိယော.

คำตอบ – จักตอบเรื่องอุปสมบท มีนิทานและนิทเทส ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บทที่ยกขึ้นแสดงมีอาบัติ ๒ อย่าง.

၂. ဥပေါသထက္ခန္ဓက

๒. อุโบสถขันธกะ

ပုစ္ဆာ – စာတုဒ္ဒသေ [Pg.46] စ အာဝုသော ပန္နရသေ စ ပက္ခဿ စ အဋ္ဌမိယာ သန္နိပတိတွာ ဓမ္မံ ဘာသိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การประชุมกันแล้วแสดงธรรมในวัน ๑๔ ค่ำ วัน ๑๕ ค่ำ และวัน ๘ ค่ำแห่งปักษ์ ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงอนุญาตไว้ ทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတာ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ စာတုဒ္ဒေသ ပန္နရသေ အဋ္ဌမိယာ စ ပက္ခဿ သန္နိပတိတွာ တုဏှီ နိသီဒိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุเป็นอันมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุเป็นอันมากได้ประชุมกันในวัน ๑๔ ค่ำ วัน ๑๕ ค่ำ และวัน ๘ ค่ำแห่งปักษ์แล้วนั่งนิ่งอยู่ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น.

အနုဇာနာမိ [Pg.47] ဘိက္ခဝေ စာတုဒ္ဒသေ ပန္နရသေ အဋ္ဌမိယာ စ ပက္ခဿ သန္နိပတိတုံ.

ดูกรภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตให้ประชุมกันในวัน ๑๔ ค่ำ วัน ๑๕ ค่ำ และวัน ๘ ค่ำแห่งปักษ์.

နနု နာမ သန္နိပတိတေဟိ ဓမ္မော ဘာသိတဗ္ဗော.

ไฉนเล่า ผู้ประชุมกันแล้วไม่พึงแสดงธรรม?

ပုစ္ဆာ – ကဒါ အာဝုသော ဘိက္ခူနံ ပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသော ဘဂဝတာ အနုညာတော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การแสดงปาติโมกข์ของภิกษุทั้งหลาย ที่พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงอนุญาตไว้ เมื่อไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယဒါ ဘန္တေ ဘဂဝတော ရဟောဂတဿ ပဋိသလ္လီနဿ ဧဝံ စေတသော ပရိဝိတက္ကော ဥဒပါဒိ ‘‘ယံနူနာဟံ ယာနိ မယာ ဘိက္ခူနံ ပညတ္တာနိ သိက္ခာပဒါနိ, တာနိ နေသံ ပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသံ အနုဇာနေယျံ, သော နေသံ ဘဝိဿတိ ဥပေါသထကမ္မ’’န္တိ [Pg.48] တဒါ ဘန္တေ ဘဂဝတာ ဘိက္ခူနံ ပါတိမောက္ခုဒ္ဒေသော အနုညာတော.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เมื่อใดความปริวิตกแห่งพระทัยอย่างนี้ได้เกิดขึ้นแก่พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้ทรงหลีกเร้นอยู่ว่า ‘ถ้ากระไร เราพึงอนุญาตการแสดงปาติโมกข์แก่ภิกษุทั้งหลาย ซึ่งเป็นสิกขาบทที่เราบัญญัติไว้แก่ภิกษุทั้งหลาย การแสดงปาติโมกข์นั้นจักเป็นอุโบสถกรรมของภิกษุเหล่านั้น’ เมื่อนั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคเจ้าทรงอนุญาตการแสดงปาติโมกข์ของภิกษุทั้งหลาย.

ပုစ္ဆာ – သီမံ အာဝုသော သမ္မနိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကိသ္မိဉ္စ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การสมมติสีมา พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน และทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ အနုညာတံ, ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဘဂဝတိ ဝိဟရတိ ဘိက္ခူနံ ဧတဒဟောသိ ‘‘ဘဂဝတာ ပညတ္တံ ဧတ္တာဝတာ သာမဂ္ဂီ, ယာဝတာ ဧကာဝါသောတိ ကိတ္တာဝတာနုခေါ ဧကာဝါသော ဟောတီ’’တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่กรุงราชคฤห์ ขอรับ เมื่อพระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่กรุงราชคฤห์ ภิกษุทั้งหลายได้มีความคิดดังนี้ว่า ‘พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติว่า ความพร้อมเพรียงกันมีเพียงใด พึงเป็นอาวาสเดียวกันเพียงนั้น อาวาสเดียวกันมีเพียงไรหนอ’ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น ขอรับ

ပုစ္ဆာ – ကတိ [Pg.49] အာဝုသော ဥပေါသထာ ဒိဝသဝသေန စ ကာရကပုဂ္ဂလဝသေန စ ကာတဗ္ဗာကာရဝသေန စ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อุโบสถมีเท่าไร โดยวัน โดยบุคคลผู้ทำ และโดยอาการที่พึงทำ

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒိဝသဝသေန ဘန္တေ တယော ဥပေါသထာ, ပုဂ္ဂလဝသေန စ ဘန္တေ တယော ဥပေါသထာ, ကာတဗ္ဗာကာရဝသေန စ ဘန္တေ တယော ဥပေါသထာ.

คำตอบ – อุโบสถโดยวันมี ๓ อย่าง ขอรับ อุโบสถโดยบุคคลผู้ทำมี ๓ อย่าง ขอรับ และอุโบสถโดยอาการที่พึงทำมี ๓ อย่าง ขอรับ

ပုစ္ဆာ – ကတိ [Pg.50] အာဝုသော ဥပေါသထကမ္မာနိ တေသု စ ကီဒိသံ ဥပေါသထကမ္မံ ဘဂဝတာ အနုညာတံ, ကီဒိသံ အနနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อุโบสถกรรมมีเท่าไร และในอุโบสถกรรมเหล่านั้น อุโบสถกรรมเช่นไรที่พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาต อุโบสถกรรมเช่นไรที่ทรงไม่อนุญาต

ဝိဿဇ္ဇနာ – စတ္တာရိမာနိ ဘန္တေ ဥပေါသထကမ္မာနိ, အဓမ္မေန ဝဂ္ဂံ ဥပေါသထကမ္မံ, အဓမ္မေန သမဂ္ဂံ ဥပေါသထကမ္မံ, ဓမ္မေန ဝဂ္ဂံ ဥပေါသထကမ္မံ, ဓမ္မေန သမဂ္ဂံ ဥပေါသထကမ္မံ. တတြ ဘန္တေ ယဒိဒံ အဓမ္မေန ဝဂ္ဂံ ဥပေါသထကမ္မံ, အဓမ္မေန သမဂ္ဂံ ဥပေါသထကမ္မံ ဓမ္မေန ဝဂ္ဂံ ဥပေါသထကမ္မံ, ဧဝရူပံ ဘန္တေ ဥပေါသထကမ္မံ အနနုညာတံ, တတြ ဘန္တေ ယဒိဒံ ဓမ္မေန သမဂ္ဂံ ဥပေါသထကမ္မံ, ဧဝရူပံ ဘန္တေ ဥပေါသထကမ္မံ အနုညာတံ.

คำตอบ – อุโบสถกรรม ๔ อย่างเหล่านี้ ขอรับ คือ อุโบสถกรรมที่ทำโดยไม่ชอบธรรมและเป็นพวก อุโบสถกรรมที่ทำโดยไม่ชอบธรรมและพร้อมเพรียง อุโบสถกรรมที่ทำโดยชอบธรรมแต่เป็นพวก อุโบสถกรรมที่ทำโดยชอบธรรมและพร้อมเพรียง ในอุโบสถกรรมเหล่านั้น อุโบสถกรรมที่ทำโดยไม่ชอบธรรมและเป็นพวก อุโบสถกรรมที่ทำโดยไม่ชอบธรรมและพร้อมเพรียง อุโบสถกรรมที่ทำโดยชอบธรรมแต่เป็นพวก อุโบสถกรรมเช่นนี้ พระผู้มีพระภาคทรงไม่อนุญาต ขอรับ ในอุโบสถกรรมเหล่านั้น อุโบสถกรรมที่ทำโดยชอบธรรมและพร้อมเพรียง อุโบสถกรรมเช่นนี้ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาต ขอรับ

ပုစ္ဆာ – ဥပေါသထံ [Pg.51] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจักถามอุโบสถ มีที่มา มีคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ อาบัติในสมุกกัฏฐบทมีเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဥပေါသထံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ တိဿော အာပတ္တိယော.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจักตอบอุโบสถ มีที่มา มีคำอธิบาย อาบัติในสมุกกัฏฐบทมี ๓ อย่าง ขอรับ

၃. ဝဿုပနာယိကက္ခန္ဓက

๓. วรรษูปนายิกขันธกะ

ပုစ္ဆာ – ဝဿူပနာယိကံ အာဝုသော ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การเข้าพรรษา พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဟေမန္တမ္ပိ ဂိမှမ္ပိ ဝဿမ္ပိ စာရိကံ စရိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ขอรับ ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ภิกษุจำนวนมาก ขอรับ ได้จาริกไปทั้งในฤดูหนาว ทั้งในฤดูร้อน และทั้งในฤดูฝน พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ขอรับ

ပုစ္ဆာ – ကတိပနာဝုသော ဝဿူပနာယိကာ ဘဂဝတာ အနုညာတာ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การเข้าพรรษา พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้กี่อย่าง

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒွေမာ ဘန္တေ ဝဿူပနာယိကာ ဘဂဝတာ အနုညာတာ ပုရိမိကာ ပစ္ဆိမိကာ, အပရဇ္ဇုဂတာယ ဘန္တေ အာသဠှိယာ ပုရိမိကာ ဥပဂန္တဗ္ဗာ, မာသဂတာယ ဘန္တေ အာသဠှိယာ ပစ္ဆိမိကာ ဥပဂန္တဗ္ဗာ, ဣမာ ခေါ ဘန္တေ ဒွေ ဝဿူပနာယိကာ ဘဂဝတာ အနုညာတာ.

คำตอบ – การเข้าพรรษา ๒ อย่างเหล่านี้ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ ขอรับ คือ พรรษาต้นและพรรษาหลัง พรรษาต้น พึงเข้าในวันแรม ๑ ค่ำ เดือน ๘ ขอรับ พรรษาหลัง พึงเข้าในวันแรม ๑ ค่ำ เดือน ๙ ขอรับ การเข้าพรรษา ๒ อย่างเหล่านี้แล พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ ขอรับ

ပုစ္ဆာ – ဝဿံ [Pg.54] အာဝုသော ဥပဂန္တွာ ပုရိမံ ဝါ တေမာသံ ပစ္ဆိမံ ဝါ တေမာသံ အဝသိတွာ စာရိကံ ပက္ကမန္တဿ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เมื่อเข้าพรรษาแล้ว ยังไม่อยู่ให้จบ ๓ เดือนต้น หรือ ๓ เดือนหลัง การจาริกไป มีอาบัติทุกกฏ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဝဿံ ဥပဂန္တွာ အန္တရာ ဝဿံ စာရိကံ ပက္ကမိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ขอรับ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ภิกษุฉัพพัคคีย์ ขอรับ เมื่อเข้าพรรษาแล้ว ได้จาริกไปในระหว่างพรรษา พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ขอรับ

ပုစ္ဆာ – သတ္တာဟ ကရဏီယေန အာဝုသော ပဟိတေ ဂန္တုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การไปเพื่อกิจ ๗ วัน เมื่อมีผู้ส่งมา พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဥဒေနေန ဥပါသကေန ပဟိတေ န ဂစ္ဆိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่กรุงสาวัตถี ขอรับ ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ภิกษุจำนวนมาก ขอรับ เมื่ออุบาสกชื่ออุเทนส่งมาแล้ว ไม่ได้ไป พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น ขอรับ

ပုစ္ဆာ – သတ္တာဟကရဏီယေန [Pg.56] အာဝုသော သတ္တန္နံ အပဟိတေပိ ဂန္တုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การไปเพื่อกิจ ๗ วัน แก่บุคคล ๗ จำพวก แม้ไม่มีผู้ส่งมา พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရဿ ဘိက္ခုနော မာတုဂိလာန ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่กรุงสาวัตถี ขอรับ ในเรื่องมารดาของภิกษุรูปหนึ่งอาพาธ

အနုဇာနာမိ [Pg.57] ဘိက္ခဝေ သတ္တန္နံ သတ္တာဟကရဏီယေန အပဟိတေပိ ဂန္တုံ, ပဂေဝ ပဟိတေ.

ภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตให้ไปเพื่อกิจ ๗ วัน แก่บุคคล ๗ จำพวก แม้ไม่มีผู้ส่งมา จะกล่าวไปไยถึงเมื่อมีผู้ส่งมาเล่า

ပုစ္ဆာ – ကိသ္မိံစိ အာဝုသော အန္တရာယေ သတိ အန္တောဝဿံ ပက္ကမိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เมื่อมีอันตรายอย่างใดอย่างหนึ่ง การจาริกไปในระหว่างพรรษา พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ကောသလေသု ဇနပဒေသု ဝဿံ ဥပဂစ္ဆိံသု, တေ ဝဿူပဂတာ ဝါဠေဟိ ဥဗ္ဗာဠှာ အဟေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่กรุงสาวัตถี ขอรับ ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ภิกษุจำนวนมาก ขอรับ ได้เข้าพรรษาในชนบทของชาวโกศล ภิกษุเหล่านั้นเมื่อเข้าพรรษาแล้ว ถูกสัตว์ร้ายเบียดเบียน พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น ขอรับ

ပုစ္ဆာ – ရုက္ခ [Pg.58] သုသိရေ ဝါ အာဝုသော ရုက္ခဝိဋဘိယာ ဝါ အဇ္ဈောကာသေ ဝါ ဝဿံ ဥပဂစ္ဆန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การเข้าพรรษาในโพรงไม้ก็ดี บนกิ่งไม้ก็ดี หรือในที่แจ้งก็ดี มีอาบัติทุกกฏ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ရုက္ခသုသိရေပိ ရုက္ခဝိဋဘိယာပိ အဇ္ဈောကာသေပိ ဝဿံ ဥပဂစ္ဆိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ขอรับ ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ภิกษุจำนวนมาก ขอรับ ได้เข้าพรรษาในโพรงไม้บ้าง บนกิ่งไม้บ้าง ในที่แจ้งบ้าง พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ขอรับ

ပုစ္ဆာ – အသေနာသနိကေန [Pg.59] အာဝုသော ဝဿံ ဥပဂစ္ဆန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การเข้าพรรษาโดยไม่มีเสนาสนะ มีอาบัติทุกกฏ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – တသ္မိံယေဝ ဘန္တေ သာဝတ္ထိယံ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အသေနာသနိကာ ဝဿံ ဥပဂစ္ဆိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถีนั้นเอง ขอรับ ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ภิกษุจำนวนมาก ขอรับ ได้เข้าพรรษาโดยไม่มีเสนาสนะ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ขอรับ

ပုစ္ဆာ – ဆဝကုဋိကာယ ဝါ အာဝုသော ဆတ္တေ ဝါ စာဋိယာ ဝါ ဝဿံ ဥပဂစ္ဆန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การเข้าพรรษาในเรือนคนตายก็ดี ในร่มก็ดี หรือในหม้อก็ดี มีอาบัติทุกกฏ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံယေဝ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဆဝကုဋိကာယပိ ဆတ္တေပိ စာဋိယာပိ ဝဿံ ဥပဂစ္ဆိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถีนั้นเอง ขอรับ ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ภิกษุจำนวนมาก ขอรับ ได้เข้าพรรษาในเรือนคนตายบ้าง ในร่มบ้าง ในหม้อบ้าง พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ขอรับ

ပုစ္ဆာ – ပဋိဿဝံ [Pg.60] အာဝုသော ဝိသံ ဝါဒေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การกล่าวคำรับรองให้คลาดเคลื่อน มีอาบัติทุกกฏ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော ရညော ပသေနဒိဿ ကောသလဿ ဝဿံ ဝါသံ ပဋိဿုဏိတွာ ဝိသံဝါဒေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ขอรับ ทรงปรารภท่านพระอุปนันทศากยบุตร ท่านพระอุปนันทศากยบุตร ขอรับ รับคำของพระเจ้าปเสนทิโกศลว่าจะอยู่จำพรรษาแล้ว กล่าวให้คลาดเคลื่อน พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ขอรับ

ပုစ္ဆာ – ဝဿူပနာယိကံ [Pg.61] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจักถามเรื่องการเข้าพรรษา พร้อมทั้งมูลเหตุและคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ อาบัติมีเท่าไรในบทที่ยกขึ้นแสดง

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝဿူပနာယိကံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ ဧကာ အာပတ္တိ.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจักตอบเรื่องการเข้าพรรษา พร้อมทั้งมูลเหตุและคำอธิบาย ท่านผู้เจริญ อาบัติมี ๑ ในบทที่ยกขึ้นแสดง

၄. ပဝါရဏာက္ခန္ဓက

๔. ขันธกะว่าด้วยปวารณา

ပုစ္ဆာ – ဝဿံ [Pg.63] ဝုဋ္ဌာနံ အာဝုသော ဘိက္ခူနံ တီဟိ ဌာနေဟိ ပဝါရိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติให้ภิกษุผู้จำพรรษาแล้วปวารณาด้วยฐานะ ๓ อย่าง ณ ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သန္ဒိဋ္ဌာ သမ္ဘတ္တာ အန္တောဝဿံ နေဝ အာလပိံသု န သလ္လပိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่กรุงสาวัตถี ขอรับ ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นเป็นเพื่อนเห็นกัน เป็นเพื่อนกินกัน แต่ในระหว่างพรรษาไม่ได้พูดคุยกัน ไม่ได้สนทนากัน พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น ขอรับ

အနုဇာနာမိ [Pg.64] ဘိက္ခဝေ ဝဿံ ဝုဋ္ဌာနံ ဘိက္ခူနံ တီဟိ ဌာနေဟိ ပဝါရေတုံ, ဒိဋ္ဌေဝ ဝါ သုတေန ဝါ ပရိသင်္ကာယ ဝါ.

ภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตให้ภิกษุผู้จำพรรษาแล้วปวารณาด้วยฐานะ ๓ อย่าง คือ ด้วยเห็นก็ดี ด้วยได้ยินก็ดี หรือด้วยสงสัยก็ดี

ပုစ္ဆာ – ကတိ အာဝုသော ပဝါရဏာ ဒိဝသဝသေန စ ပုဂ္ဂလဝသေန စ ကာတဗ္ဗာကာရဝသေန စ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ปวารณามีเท่าไร โดยวัน โดยบุคคล และโดยอาการที่พึงทำ

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒိဝသဝသေန ဘန္တေ တိဿော ပဝါရဏာ, တထာ ပုဂ္ဂလဝသေန ကာတဗ္ဗာကာရဝသေနစ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ปวารณามี ๓ โดยวัน โดยบุคคลและโดยอาการที่พึงทำก็เช่นนั้น

ပုစ္ဆာ – ကတီနံ [Pg.65] အာဝုသော သံဃေ ပဝါရေတုံ ဘဂဝတာ အနုညာတံ, ကတီနံ ပနာဝုသော အညမညံ ပဝါရေတုံ ဘဂဝတာ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ปวารณาในสงฆ์แก่ภิกษุเท่าไร และท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ปวารณาแก่กันและกันแก่ภิกษุเท่าไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပဉ္စန္နံ ဘန္တေ ဘိက္ခူနံ သံဃေ ပဝါရေတုံ ဘဂဝတာ အနုညာတံ, စတုန္နံ ဝါ ဘန္တေ တိဏ္ဏံ ဝါ ဒွိန္နံ ဝါ အညမညံ ပဝါရေတုံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ภิกษุ ๕ รูปปวารณาในสงฆ์ ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตให้ภิกษุ ๔ รูป หรือ ๓ รูป หรือ ๒ รูปปวารณาแก่กันและกัน.

ပုစ္ဆာ – ဧကေန ပနာဝုသော ဝဿံဝုဋ္ဌေန ဘိက္ခုနာ ကထံ ပဋိပဇ္ဇိတဗ္ဗန္တိ ဘဂဝတာ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตว่า ภิกษุผู้จำพรรษาแล้วรูปเดียวพึงปฏิบัติอย่างไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဧကေန ပန ဘန္တေ ဘိက္ခုနာ ‘‘အဇ္ဇ မေ ပဝါရဏာ’’တိ အဓိဋ္ဌာတဗ္ဗန္တိ ဘဂဝတာ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตว่า ภิกษุรูปเดียวพึงอธิษฐานว่า ‘วันนี้เป็นวันปวารณาของข้าพเจ้า’.

ပုစ္ဆာ – ပဝါရဏံ [Pg.66] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจักถามเรื่องปวารณา พร้อมทั้งมูลเหตุและคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ อาบัติมีเท่าไรในบทที่ยกขึ้นแสดง?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပဝါရဏံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ တိဿော အာပတ္တိယော.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจักตอบเรื่องปวารณา พร้อมทั้งมูลเหตุและคำอธิบาย ท่านผู้เจริญ อาบัติมี ๓ ในบทที่ยกขึ้นแสดง.

၅. စမ္မက္ခန္ဓက

๕. ขันธกะว่าด้วยเรื่องหนัง

သောဏမထေရ ဝတ္ထု

เรื่องพระโสณเถระ

ပုစ္ဆာ – ဥပါဟနံ [Pg.67] အာဝုသော ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ใช้รองเท้า ณ ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ သောဏံ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, အာယသ္မတော ဘန္တေ သောဏဿ အစ္စာရဒ္ဓဝီရိယဿ စင်္ကမတော ပါဒါ ဘိဇ္ဇိံသု, စင်္ကမော လောဟိတေန ဖုဋော အဟောသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาต ณ กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภท่านพระโสณะ ท่านผู้เจริญ เท้าของท่านพระโสณะผู้มีความเพียรจัดจ้านเกินไป เมื่อจงกรมอยู่ได้แตก ที่จงกรมเปื้อนเลือด ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – သဗ္ဗနီလိကာ [Pg.70] ဝါ အာဝုသော သဗ္ဗပီတိကာ ဝါ သဗ္ဗလောဟိတိကာ ဝါ သဗ္ဗမဉ္ဇိဋ္ဌိကာ ဝါ သဗ္ဗကဏှာ ဝါ သဗ္ဗမဟာရင်္ဂရတ္တာ ဝါ သဗ္ဗမဟာနာမရတ္တာ [Pg.71] ဝါ ဥပါဟနာယော ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้ทรงรองเท้าที่เป็นสีครามล้วนก็ดี สีเหลืองล้วนก็ดี สีแดงล้วนก็ดี สีแสดล้วนก็ดี สีดำล้วนก็ดี สีแดงเข้มล้วนก็ดี สีแดงชื่อมหาลดาวัลย์ล้วนก็ดี ณ ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သဗ္ဗနီလိကာယော ဥပါဟနာယော ဓာရေသုံ, သဗ္ဗပီတိကာယော သဗ္ဗလောဟိတိကာယော သဗ္ဗမဉ္ဇိဋ္ဌိကာယော သဗ္ဗကဏှာယော သဗ္ဗမဟာရင်္ဂရတ္တာ သဗ္ဗမဟာနာမရတ္တာယောပိ ဥပါဟနာယော ဓာရေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติ ณ กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทรงรองเท้าที่เป็นสีครามล้วนก็ดี สีเหลืองล้วนก็ดี สีแดงล้วนก็ดี สีแสดล้วนก็ดี สีดำล้วนก็ดี สีแดงเข้มล้วนก็ดี สีแดงชื่อมหาลดาวัลย์ล้วนก็ดี ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ခလ္လကဗန္ဓာ [Pg.72] ဝါ အာဝုသော ပုဋဗန္ဓာ ဝါ ပါလိဂုဏ္ဌိမာ ဝါ တူလပုဏ္ဏိကာ ဝါ တိတ္တိရပတ္တိကာ ဝါ မေဏ္ဍဝိသာဏဝဒ္ဓိကာ ဝါ အဇဝိသာဏဝဒ္ဓိကာ ဝါ ဝိစ္ဆိကာဠိကာ ဝါ မောရပိဉ္ဆ ပရိသိဗ္ဗိကာ ဝါ စိတြာ ဝါ ဥပါဟနာယော ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ prestige ผู้ทรงรองเท้าที่มีสายรัดส้นก็ดี มีสายรัดข้อเท้าก็ดี มีสายรัดข้อเท้าพันรอบก็ดี ยัดด้วยนุ่นก็ดี มีลายเหมือนปีกนกกระทาก็ดี มีลายเหมือนเขาแกะก็ดี มีลายเหมือนเขาแพะก็ดี มีลายเหมือนแมงป่องก็ดี เย็บด้วยขนหางนกยูงก็ดี มีสีสันต่างๆ ก็ดี ณ ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ခလ္လကဗန္ဓာ ဥပါဟနာယောပိ ဓာရေသုံ, ပုဋဗန္ဓာ ဥပါဟနာယောပိ ဓာရေသုံ, ပါလိဂုဏ္ဌိမာ ဥပါဟနာယောပိ ဓာရေသုံ, တူလပုဏ္ဏိကာ ဥပါဟနာယောပိ ဓာရေသုံ, တိတ္တိရပတ္တိကာ ဥပါဟနာယောပိ ဓာရေသုံ, မေဏ္ဍဝိသာဏဝဒ္ဓိကာ ဥပါဟနာယောပိ ဓာရေသုံ, အဇဝိသာဏဝဒ္ဓိကာ ဥပါဟနာယောပိ ဓာရေသုံ, ဝိစ္ဆိကာဠိကာ ဥပါဟနာယောပိ ဓာရေသုံ, မောရပိဉ္ဆ ပရိသိဗ္ဗိတာ ဥပါဟနာယော ဓာရေသုံ, စိတြာ ဥပါဟနာယောပိ ဓာရေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติ ณ กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทรงรองเท้าที่มีสายรัดส้นก็ดี ทรงรองเท้าที่มีสายรัดข้อเท้าก็ดี ทรงรองเท้าที่มีสายรัดข้อเท้าพันรอบก็ดี ทรงรองเท้าที่ยัดด้วยนุ่นก็ดี ทรงรองเท้าที่มีลายเหมือนปีกนกกระทาก็ดี ทรงรองเท้าที่มีลายเหมือนเขาแกะก็ดี ทรงรองเท้าที่มีลายเหมือนเขาแพะก็ดี ทรงรองเท้าที่มีลายเหมือนแมงป่องก็ดี ทรงรองเท้าที่เย็บด้วยขนหางนกยูงก็ดี ทรงรองเท้าที่มีสีสันต่างๆ ก็ดี ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ကဋ္ဌပါဒုကာယော [Pg.73] အာဝုသော ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้ทรงรองเท้าไม้ ณ ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂီယေဝ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ရတ္တိယာ ပစ္စူသသမယံ ပစ္စုဋ္ဌာယ ကဋ္ဌပါဒုကာယော အဘိရုဟိတွာ အဇ္ဈောကာသေ စင်္ကမန္တိ ဥစ္စာသဒ္ဒါ မဟာသဒ္ဒါ ခဋခဋသဒ္ဒါ အနေကဝိဟိတံ တိရစ္ဆာနကထံ ကထေန္တာ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติ ณ กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์นั่นเอง ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ลุกขึ้นในเวลาใกล้รุ่งของกลางคืน ขึ้นรองเท้าไม้แล้วจงกรมในที่แจ้ง ส่งเสียงดัง เสียงอึกทึก เสียงกระทบกันดังขลุกขลัก พูดติรัจฉานกถาหลายอย่าง ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ယာနေန [Pg.74] အာဝုသော ယာယန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้เดินทางด้วยยาน ณ ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ယာနေန ယာယိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติ ณ กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เดินทางด้วยยาน ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ဂိလာနဿ [Pg.75] အာဝုသော ယာနံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตยานแก่ภิกษุผู้เจ็บป่วย ณ ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဂိလာနံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု ကောသလေသု ဇနပဒေ သာဝတ္ထိံ ဂစ္ဆန္တော ဘဂဝန္တံ ဒဿနာယ အန္တရာမဂ္ဂေ ဂိလာနော ကုက္ကုစ္စာယန္တော ယာနံ နာဘိရုဟိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาต ณ กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุผู้เจ็บป่วยรูปหนึ่ง ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งเมื่อเดินทางจากชนบทของชาวโกศลไปยังกรุงสาวัตถีเพื่อเฝ้าพระผู้มีพระภาค ได้เจ็บป่วยระหว่างทาง มีความรังเกียจจึงไม่ขึ้นยาน ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ဥစ္စာသယနမဟာသယနာနိ [Pg.76] အာဝုသော ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้ทรงที่นอนสูงและที่นอนใหญ่ ณ ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဥစ္စာသယနမဟာသယနာနိ ဓာရေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติ ณ กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทรงที่นอนสูงและที่นอนใหญ่ ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ဂေါစမ္မာနိ အာဝုသော ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้ทรงหนังโค ณ ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ပါပဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု ပါဏာတိပါတေ သမာဒပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติ ณ กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุผู้ลามกรูปหนึ่ง ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งได้ชักชวนให้ฆ่าสัตว์ ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ပစ္စန္တိမေသု [Pg.78] အာဝုသော ဇနပဒေသု ဝိနယဓရပဉ္စမေန ဂဏေန ဥပသမ္ပဒါ စ ဂုဏင်္ဂုဏူပဟနဉ္စ ဓုဝနဟာနဉ္စ စမ္မာနိ အတ္ထရဏာနိ စ နိဿီမဂတာနံ စီဝရဒါနဉ္စာတိ ဣမာနိ ပဉ္စ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတာနိ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာနိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การอุปสมบทด้วยคณะมีพระวินัยธรเป็นที่ ๕ ในชนบทชายแดน ๑ การสวมรองเท้ามีพื้นซ้อน ๑ การอาบน้ำเป็นประจำ ๑ เครื่องลาดด้วยหนัง ๑ และการถวายจีวรแก่ภิกษุผู้ไปพ้นสีมา ๑ ๕ อย่างนี้ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงอนุญาต?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ သောဏံ ကုဋိကဏ္ဏံ အာရဗ္ဘ အနုညာတာ, အာယသ္မာ ဘန္တေ သောဏော ကုဋိကဏ္ဏော ဧတာနိ ပဉ္စဝတ္ထူနိ အာယသ္မတော မဟာကစ္စာနဿ ဝစနေန ဘဂဝန္တံ ယာစိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในพระนครสาวัตถี ทรงปรารภท่านพระโสณกุฏิกัณณะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระโสณกุฏิกัณณะได้ทูลขอวัตถุ ๕ อย่างนี้ต่อพระผู้มีพระภาค ตามคำของท่านพระมหากัจจายนะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – စမ္မသညုတ္တံ [Pg.81] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจะถามเรื่องที่เกี่ยวกับหนัง พร้อมทั้งเหตุเกิดและคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ ในบทที่ยกขึ้นแสดง มีอาบัติกี่อย่าง?

ဝိဿဇ္ဇနာ – စမ္မသညုတ္တံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ တိဿော အာပတ္တိယော.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจะตอบเรื่องที่เกี่ยวกับหนัง พร้อมทั้งเหตุเกิดและคำอธิบาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ในบทที่ยกขึ้นแสดง มีอาบัติ ๓ อย่าง

၆. ဘေသဇ္ဇက္ခန္ဓက

๖. เภสัชชขันธกะ

ပုစ္ဆာ – ပဉ္စ [Pg.82] အာဝုသော ဘေသဇ္ဇာနိ ပဋိဂ္ဂဟေတွာ ကာလေပိ ဝိကာလေပိ ပရိဘုဉ္ဇိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เภสัช ๕ อย่างที่พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้รับประเคนแล้วฉันได้ทั้งในกาลและในวิกาล ทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงอนุญาต?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာနံ ဘန္တေ ဘိက္ခူနံ သာရဒိကေန အာဗာဓေန ပုဋ္ဌာနံ ယာဂုပိ န သမ္မာ ပရိဏာမံ ဂစ္ဆိ, ဘတ္တမ္ပိ ဘုတ္တံ န သမ္မာ ပရိဏာမံ ဂစ္ဆိ, တေ တေန ကိသာ အဟေသုံ လူခါ ဒုဗ္ဗဏ္ဏာ ဥပ္ပဏ္ဍုပ္ပဏ္ဍုကဇာတာ ဓမနိသန္ထတဂတ္တာ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในพระนครสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปถูกอาพาธในฤดูสารทเบียดเบียน แม้ข้าวต้มที่ฉันแล้วก็ไม่ย่อยดี แม้ภัตที่ฉันแล้วก็ไม่ย่อยดี ภิกษุเหล่านั้นจึงผอม ซูบซีด มีผิวพรรณไม่ดี มีผิวเหลืองซีด มีเส้นเอ็นขึ้นทั่วร่างกาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – မူလာဒိဘေသဇ္ဇာနိ [Pg.83] အာဝုသော ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတာနိ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာနိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เภสัชอันมีรากไม้เป็นต้น พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงอนุญาต?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဂိလာနေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတာနိ, သမ္ဗဟုလာနံ ဂိလာနာနံ ဘိက္ခူနံ မူလေဟိ ဘေသဇ္ဇေဟိ အတ္ထော အဟောသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာနိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในพระนครสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุอาพาธหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุอาพาธหลายรูปมีความต้องการเภสัชอันมีรากไม้เป็นต้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အန္တောဝုဋ္ဌံဝါ အာဝုသော အန္တောပက္ကံ ဝါ သာမံပက္ကံ ဝါ ပရိဘုဉ္ဇန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้ฉันของที่เก็บไว้ภายใน ๑ ของที่หุงต้มภายใน ๑ ของที่หุงต้มเอง ๑ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ အာနန္ဒံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ အာနန္ဒော သာမံ တိလမ္ပိ တဏ္ဍုလမ္ပိ မုဂ္ဂမ္ပိ ဝိညာပေတွာ အန္တော ဝါသေတွာ အန္တော သာမံ ပစိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในพระนครราชคฤห์ ทรงปรารภท่านพระอานนท์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอานนท์ขอเอาเองทั้งงา ทั้งข้าวสาร ทั้งถั่วเขียว แล้วเก็บไว้ภายใน หุงต้มเองภายใน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

သုပ္ပိယာ ဝတ္ထု

เรื่องนางสุปปิยา

ပုစ္ဆာ – မနုဿမံသံ [Pg.84] အာဝုသော ပရိဘုဉ္ဇန္တဿ ထုလ္လစ္စယဉ္စ အပ္ပဋိဝေက္ခိတွာ မံသံ ပရိဘုဉ္ဇန္တဿ ဒုက္ကဋဉ္စ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติถุลลัจจัยที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้ฉันเนื้อคน และอาบัติทุกกฏที่ทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้ฉันเนื้อโดยไม่พิจารณา ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဗာရာဏသိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု အပ္ပဋိဝေက္ခိတွာ မနုဿမံသံ ဘုဉ္ဇိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในพระนครพาราณสี ทรงปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งฉันเนื้อคนโดยไม่พิจารณา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

န [Pg.87] ဘိက္ခဝေ မနုဿမံသံ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗံ, ယော ပရိဘုဉ္ဇေယျ, အာပတ္တိ ထုလ္လစ္စယဿ, န စ ဘိက္ခဝေ အပ္ပဋိဝေက္ခိတွာ မံသံ ပရိဘုဉ္ဇိတဗ္ဗံ, ယော ပရိဘုဉ္ဇေယျ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ.

ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุไม่พึงฉันเนื้อคน รูปใดฉัน ต้องอาบัติถุลลัจจัย ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุไม่พึงฉันเนื้อโดยไม่พิจารณา รูปใดฉัน ต้องอาบัติทุกกฏ

ပုစ္ဆာ – ဟတ္ထိမံသံ ဝါ အာဝုသော အဿမံသံ ဝါ ပရိဘုဉ္ဇန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้ฉันเนื้อช้างหรือเนื้อม้า ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဗာရာဏသိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဟတ္ထိမံသမ္ပိ အဿမံသမ္ပိ ပရိဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในพระนครพาราณสี ทรงปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปฉันทั้งเนื้อช้างทั้งเนื้อม้า ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – သုနက္ခမံသံ [Pg.88] ဝါ အာဝုသော အဟိမံသံ ဝါ ဘုဉ္ဇန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้ฉันเนื้อสุนัขหรือเนื้องู ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဗာရာဏသိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သုနက္ခမံသမ္ပိ အဟိမံသမ္ပိ ပရိဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในพระนครพาราณสี ทรงปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปฉันทั้งเนื้อสุนัขทั้งเนื้องู ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – သီဟမံသံ [Pg.89] ဝါ အာဝုသော ဗျဂ္ဃမံသံ ဝါ ဒီပိမံသံ ဝါ အစ္ဆမံသံ ဝါ တရစ္ဆမံသံ ဝါ ဘုဉ္ဇန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติแก่ภิกษุผู้ฉันเนื้อราชสีห์ เนื้อเสือโคร่ง เนื้อเสือเหลือง เนื้อหมี หรือเนื้อหมาใน ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဗာရာဏသိယံယေဝ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သီဟမံသမ္ပိ ဗျဂ္ဃမံသမ္ပိ ဒီပိမံသမ္ပိ အစ္ဆမံသမ္ပိ တရစ္ဆမံသမ္ပိ ပရိဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในพระนครพาราณสีนั่นเอง ทรงปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปฉันทั้งเนื้อราชสีห์ เนื้อเสือโคร่ง เนื้อเสือเหลือง เนื้อหมี และเนื้อหมาใน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဂိလာနဿ [Pg.90] အာဝုသော ဂုဠံ ဝါ အဂိလာနဿ ဂုဠောဒကံ ဝါ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ น้ำอ้อยสำหรับภิกษุอาพาธ หรือน้ำอ้อยเจือด้วยน้ำสำหรับภิกษุไม่อาพาธ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงอนุญาต?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဂိလာနဿေဝ ဘဂဝတာ ဂုဠော အနုညာတော နော အဂိလာနဿာတိ ကုက္ကုစ္စာယန္တာ ဂုဠံ န ဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในพระนครราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปเกิดความรังเกียจว่า 'พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตน้ำอ้อยแก่ภิกษุอาพาธเท่านั้น ไม่ทรงอนุญาตแก่ภิกษุไม่อาพาธ' จึงไม่ฉันน้ำอ้อย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဇာနံ [Pg.91] အာဝုသော ဥဒ္ဒိဿ ကတံ မံသံ ပရိဘုဉ္ဇန္တဿ ဒုက္ကဋံ ပညပေတွာ တိကောဋိပရိသုဒ္ဓံ မံသံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้รู้อยู่แล้วฉันเนื้อที่เขาทำเจาะจง แล้วทรงอนุญาตเนื้อที่บริสุทธิ์โดยส่วน ๓ ไว้ที่ไหน?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ သီဟဿ သေဋာပတိနော ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในพระนครเวสาลี ในเรื่องของสีหเสนาบดี

မေဏ္ဍက ဝတ္ထု

เรื่องเมณฑกคฤหบดี

ပုစ္ဆာ – ပါထေယျံ [Pg.94] အာဝုသော ပရိယေသိတုဉ္စ ကပ္ပိယကာရကာနံ ဟတ္ထေ ဥပနိက္ခိတ္တဟိရညတော နိဗ္ဗတ္တံ ကပ္ပိယပစ္စယံ သာဒိတုဉ္စ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การแสวงหาเสบียงเดินทาง และการยินดีกัปปิยปัจจัยที่เกิดจากเงินทองที่ฝากไว้ในมือของกัปปิยการก พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงอนุญาต?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အန္တရာ [Pg.95] စ ဘန္တေ ဘဒ္ဒိယံ အန္တရာ စ အင်္ဂုတ္တရာပံ မေဏ္ဍကံ ဂဟပတိံ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, မေဏ္ဍကော ဘန္တေ ဂဟပတိ ဘဂဝန္တံ ယာစိ ‘‘သန္တိ ဘန္တေ မဂ္ဂါ ကန္တာရာ အပ္ပောဒကာ အပ္ပဘက္ခာ န သုကရာ အပါထေယျေန ဂန္တုံ, သာဓု ဘန္တေ ဘဂဝါ ဘိက္ခူနံ ပါထေယျံ အနုဇာနာတူ’’တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในระหว่างเมืองภัททิยะและเมืองอังคุตตราปะ ทรงปรารภเมณฑกคฤหบดี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เมณฑกคฤหบดีได้ทูลขอต่อพระผู้มีพระภาคว่า "ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ หนทางกันดารมีอยู่ มีน้ำน้อย มีอาหารน้อย ไม่สะดวกที่จะเดินทางไปโดยไม่มีเสบียง ขอพระผู้มีพระภาคโปรดอนุญาตเสบียงเดินทางแก่ภิกษุทั้งหลายเถิด" ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตในเรื่องนั้น

ကေဏိယ ဝတ္ထု

เรื่องของเกณิยะ

ပုစ္ဆာ – အဋ္ဌ [Pg.96] အာဝုသော ပါနာနိ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတာနိ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာနိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ น้ำปานะ ๘ อย่าง พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာပဏေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတာနိ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ကုက္ကုစ္စာယန္တာ ပါနာနိ န ပဋိဂ္ဂဏှိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာနိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่นิคมชื่ออาปณะ ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากรังเกียจอยู่จึงไม่รับน้ำปานะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ရောဇမလ္လာ ဝတ္ထု

เรื่องของโรชมัลละ

ပုစ္ဆာ – သဗ္ဗဉ္စ [Pg.97] အာဝုသော ဍာကံ သဗ္ဗဉ္စ ပိဋ္ဌခါဒနီယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ผักทุกชนิดและของเคี้ยวที่ทำด้วยแป้งทุกชนิด พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကုသိနာရာယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ကုက္ကုစ္စာယန္တာ ဍာကဉ္စ ပိဋ္ဌခါဒနီယဉ္စ န ပဋိဂ္ဂဟေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่เมืองกุสินารา ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากรังเกียจอยู่จึงไม่รับผักและของเคี้ยวที่ทำด้วยแป้ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အကပ္ပိယံ [Pg.98] အာဝုသော သမာဒပေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้ชักชวนในสิ่งที่ไม่เป็นกัปปิยะ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာတုမာယံ ဘန္တေ အညတရံ ဝုဍ္ဎပဗ္ဗဇိတံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဝုဍ္ဎပဗ္ဗဇိတော အကပ္ပိယေ သမာဒပေတိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองอาตุมา ทรงปรารภภิกษุบวชเมื่อแก่รูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุบวชเมื่อแก่รูปหนึ่งชักชวนในสิ่งที่ไม่เป็นกัปปิยะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – သံဃိကာနိ [Pg.99] ဝါ အာဝုသော ပုဂ္ဂလိကာနိ ဝါ ဗီဇာနိ ပုဂ္ဂလိကာယ ဝါ သံဃိကာယ ဝါ ဘူမိယာ ရောပိတာနိ ဘာဂံ ဒတွာ ပရိဘုဉ္ဇိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พืชของสงฆ์ก็ดี ของบุคคลก็ดี ที่ปลูกในที่ดินของบุคคลก็ดี ของสงฆ์ก็ดี พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้บริโภคได้โดยให้ส่วนแบ่งไว้ที่ไหน ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အနုညာတံ, သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဘဂဝတိ ဝိဟရတိ သံဃိကာနိပိ ဗီဇာနိ ပုဂ္ဂလိကာယ ဘူမိယာ ရောပိယိံသု, ပုဂ္ဂလိကာနိပိ ဗီဇာနိ သံဃိကာယ ဘူမိယာ ရောပိယိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่กรุงสาวัตถี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เมื่อพระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่กรุงสาวัตถี แม้พืชของสงฆ์เขาก็ปลูกในที่ดินของบุคคล แม้พืชของบุคคลเขาก็ปลูกในที่ดินของสงฆ์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဝိနယမဟာပဒေသသင်္ခါတာနိ [Pg.100] အာဝုသော စတ္တာရိ ကပ္ပိယာကပ္ပိယအနုလောမာနိ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တာနိ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တာနိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ มหาปเทส ๔ ประการที่ว่าด้วยสิ่งที่ควรและไม่ควรในพระวินัย พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တာနိ, သမ္ဗဟုလာနံ ဘန္တေ ဘိက္ခူနံ ကိသ္မိဉ္စိ ကိသ္မိဉ္စိဌာနေ ကုက္ကုစ္စံ ဥပ္ပဇ္ဇိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တာနိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ความรังเกียจเกิดขึ้นแก่ภิกษุจำนวนมากในที่นั้นๆ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ယာဝကာလိကာဒီဟိ [Pg.101] သံသဋ္ဌာနံ အာဝုသော ယာမကာလိကာဒီနံ ပရိဘောဂကာလမရိယာဒံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ กำหนดเวลาบริโภคของพวกยามกาลิกะเป็นต้นที่ระคนด้วยของพวกยาวกาลิกะเป็นต้น พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာနံ ဘန္တေ ဘိက္ခူနံ ဧတဒဟောသိ ‘‘ကပ္ပတိ နုခေါ ယာဝကာလိကေန ယာမကာလိကံ သတ္တာဟကာလိကံ ယာဝဇီဝိကံ, န နုခေါ ကပ္ပတိ. ကပ္ပတိနုခေါ ယာမကာလိကေန သတ္တာဟကာလိကံ ယာဝဇီဝိကံ, န နုခေါ ကပ္ပတိ. ကပ္ပတိ နုခေါ သတ္တာဟကာလိကေန ယာဝဇီဝိကံ, န နုခေါ ကပ္ပတီ’’တိ. တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นมีความคิดว่า "ยามกาลิกะ สัตตาหกาลิกะ และยาวชีวิกะ [ที่ระคน] ด้วยยาวกาลิกะ ควรหรือไม่หนอ ไม่ควรหรือหนอ ยามกาลิกะ สัตตาหกาลิกะ และยาวชีวิกะ [ที่ระคน] ด้วยยามกาลิกะ ควรหรือไม่หนอ ไม่ควรหรือหนอ สัตตาหกาลิกะ และยาวชีวิกะ [ที่ระคน] ด้วยสัตตาหกาลิกะ ควรหรือไม่หนอ ไม่ควรหรือหนอ" ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဘေသဇ္ဇကံ [Pg.102] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจักถามเรื่องเภสัช พร้อมทั้งเหตุเกิดและคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ ในบทที่ยกขึ้นแสดงนั้น มีอาบัติเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘေသဇ္ဇကံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ တိဿော အာပတ္တိယော.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจักตอบเรื่องเภสัช พร้อมทั้งเหตุเกิดและคำอธิบาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ในบทที่ยกขึ้นแสดงนั้น มีอาบัติ ๓ อย่าง

၇. ကထိနက္ခန္ဓက

๗. กฐินขันธกะ

ပုစ္ဆာ – ဝဿံဝုဋ္ဌာနံ [Pg.104] အာဝုသော ဘိက္ခူနံ ကထိနံ အတ္ထရိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การกรานกฐินของภิกษุทั้งหลายผู้จำพรรษาแล้ว พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ တိံသမတ္တေ ပါဝေယျကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, တိံသမတ္တာ ဘန္တေ ပါဝေယျကာ ဘိက္ခူ သာဝတ္ထိံ အာဂစ္ဆန္တာ ဘဂဝန္တံ ဒဿနာယ ဥပကဋ္ဌာယ ဝဿူပနာယိကာယ နာသက္ခိံသု သာဝတ္ထိယံ ဝဿူပနာယိကံ သမ္ဘာဝေတုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุชาวเมืองปาเวยยะประมาณ ๓๐ รูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุชาวเมืองปาเวยยะประมาณ ๓๐ รูปเหล่านั้น เมื่อเดินทางมายังกรุงสาวัตถีเพื่อเฝ้าพระผู้มีพระภาค เมื่อจวนจะถึงวันเข้าพรรษา ไม่สามารถจะมาให้ทันวันเข้าพรรษาในกรุงสาวัตถีได้ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ကထိနကံ [Pg.105] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจักถามเรื่องกฐิน พร้อมทั้งเหตุเกิดและคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ ในบทที่ยกขึ้นแสดงนั้น มีอาบัติเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကထိနကံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ န ကတမာ အာပတ္တိ.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจักตอบเรื่องกฐิน พร้อมทั้งเหตุเกิดและคำอธิบาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ในบทที่ยกขึ้นแสดงนั้น ไม่มีอาบัติ

၈. စီဝရက္ခန္ဓက

๘. จีวรขันธกะ

ဇီဝကဝတ္ထု

เรื่องของชีวก

ပုစ္ဆာ – ဂဟပတိစီဝရံ [Pg.106] အာဝုသော သာဒိယိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การยินดีรับคฤหบดีจีวร พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဇီဝကံ ကောမာရဘစ္စံ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, ဇီဝကော ဘန္တေ ကောမာရဘစ္စော ဘိက္ခူနံ ဂဟပတိစီဝရံ အနုဇာနိတုံ ဘဂဝန္တံ ယာစိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภหมอชีวกโกมารภัจจ์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ หมอชีวกโกมารภัจจ์ได้ทูลขอพระผู้มีพระภาคโปรดอนุญาตคฤหบดีจีวรแก่ภิกษุทั้งหลาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဆ [Pg.107] အာဝုသော ရဇနာနိ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတာနိ, ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာနိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ น้ำย้อม ๖ อย่าง พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတာနိ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဆကဏေနပိ ပဏ္ဍုမတ္တိကာယပိ စီဝရံ ရဇိံသု, စီဝရံ ဒုဗ္ဗဏ္ဏံ ဟောတိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာနိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่เมืองราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นย้อมจีวรด้วยมูลโคบ้าง ด้วยดินเหลืองบ้าง จีวรมีสีไม่ดี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အစ္ဆိန္နကာနိ [Pg.108] အာဝုသော စီဝရာနိ ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏสำหรับผู้ทรงจีวรที่ยังไม่ตัด พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အစ္ဆိန္နကာနိ စီဝရာနိ ဓာရေသုံ ဒန္တကသာဝါနိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากเหล่านั้นทรงจีวรที่ยังไม่ตัด มีสีเหมือนฟัน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ကဒါ အာဝုသော ဘဂဝါ အနုညာသိ ဆိန္နကံ သံဃာဋိံ ဆိန္နကံ ဥတ္တရာသင်္ဂံ ဆိန္နကံ အန္တရဝါသကံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตสังฆาฏิที่ตัดแล้ว อุตตราสงค์ที่ตัดแล้ว อันตรวาสกที่ตัดแล้ว เมื่อไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒက္ခိဏာဂိရိတော ဘန္တေ ပစ္ဆာဂတကာလေ ဘဂဝါ အနုညာသိ ဆိန္နကံ သံဃာဋိံ ဆိန္နကံ ဥတ္တရာသင်္ဂံ ဆိန္နကံ အန္တရဝါသကံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เมื่อพระผู้มีพระภาคเสด็จกลับจากทักขิณาคิรี ได้ทรงอนุญาตสังฆาฏิที่ตัดแล้ว อุตตราสงค์ที่ตัดแล้ว อันตรวาสกที่ตัดแล้ว

ပုစ္ဆာ – အဂ္ဂဠံ [Pg.110] စ အာဝုသော တုန္နဉ္စ ဩဝဋ္ဋိကဉ္စ ကဏ္ဍုသကဉ္စ ဒဠှီကမ္မဉ္စ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ผ้าทาบ รอยชุน ผ้ากุ๊น ผ้าปิดแผล และการทำให้มั่นคง พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဗာရာဏသိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု အဂ္ဂဠံ အစ္ဆုပေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่เมืองพาราณสี ทรงปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งได้ติดผ้าทาบ ในเรื่องนั้นแล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้

ပုစ္ဆာ – ဝဿိကသာဋိကာ [Pg.111] စ အာဝုသော အာဂန္တုကဘတ္တဉ္စ ဂမိကဘတ္တဉ္စ ဂိလာနဘတ္တဉ္စ ဂိလာနုပဋ္ဌာကဘတ္တဉ္စ ဂိလာနဘေသဇ္ဇဉ္စ ဓုဝယာဂု စ ဘိက္ခုနိသံဃဿ ဥဒကသာဋိကာစာတိ ဣမာ အဋ္ဌ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတာ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ผ้าอาบน้ำฝน ภัตสำหรับอาคันตุกะ ภัตสำหรับคนเดินทาง ภัตสำหรับคนไข้ ภัตสำหรับผู้พยาบาลคนไข้ ยาสำหรับคนไข้ ข้าวต้มประจำ และผ้าอาบน้ำสำหรับภิกษุณีสงฆ์ ๘ อย่างเหล่านี้ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဝိသာခံ မိဂါရမာတရံ အာရဗ္ဘ အနုညာတာ, ဝိသာခါ ဘန္တေ မိဂါရမာတာ ဘဂဝန္တံ အဋ္ဌဝရာနိ ယာစိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่เมืองสาวัตถี ทรงปรารภนางวิสาขามิคารมารดา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ นางวิสาขามิคารมารดาได้ทูลขอพร ๘ ประการจากพระผู้มีพระภาค ในเรื่องนั้นแล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้

ပုစ္ဆာ – ဘဂဝတာ [Pg.114] အာဝုသော မာတာပိတူနံ ဒါနံ အနုဇာနိတွာ သဒ္ဓါဒေယျံ ဝိနိပါတေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตการให้ทานแก่บิดามารดาแล้ว ทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้ทำลายศรัทธาไทยไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရဿ ဘန္တေ ဘိက္ခုနော ဗဟုံ စီဝရံ ဥပ္ပန္နံ အဟောသိ, သော စ တံစီဝရံ မာတာပိတူနံ ဒါတုကာမော အဟောသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ จีวรจำนวนมากเกิดขึ้นแก่ภิกษุรูปหนึ่ง และภิกษุรูปนั้นประสงค์จะถวายจีวรนั้นแก่บิดามารดา ในเรื่องนั้นแล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้

မာတာပိတရောတိ [Pg.115] ခေါ ဘိက္ခဝေ ဒဒမာနေ ကိံ ဝဒေယျာမ, အနုဇာနာမိ ဘိက္ခဝေ မာတာပိတူနံ ဒါတုံ, န စ ဘိက္ခဝေ သဒ္ဓါဒေယျံ ဝိနိပါတေတဗ္ဗံ, ယော ဝိနိပါတေယျ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ –

ภิกษุทั้งหลาย เมื่อให้แก่บิดามารดา เราจะพึงกล่าวว่าอย่างไร ภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตให้ถวายแก่บิดามารดาได้ แต่ภิกษุทั้งหลาย ไม่พึงทำลายศรัทธาไทย ผู้ใดทำลาย พึงปรับอาบัติทุกกฏ

ပုစ္ဆာ – အညတြ ဝဿံ ဝုဋ္ဌေန အာဝုသော အညတြ စီဝရဘာဂံ သာဒိယန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้ที่อยู่จำพรรษาในที่อื่นแล้วรับส่วนจีวรในที่อื่นไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော အညတြ ဝဿံ ဝုဋ္ဌော အညတြ စီဝရဘာဂံ သာဒိယိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองสาวัตถี ทรงปรารภท่านพระอุปนันทศากยบุตร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุปนันทศากยบุตรอยู่จำพรรษาในที่อื่นแล้วรับส่วนจีวรในที่อื่น ในเรื่องนั้นแล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้

ပုစ္ဆာ – အနာထကံ [Pg.117] အာဝုသော ဘိက္ခုံ ဂိလာနံ န ဥပဋ္ဌဟန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้ไม่พยาบาลภิกษุไข้ที่ไม่มีใครดูแลไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဘဂဝတိ ဘန္တေ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ အညတရဿ ဘိက္ခုနော ကုစ္ဆိဝိကာရာဗာဓော အဟောသိ, သော သကေ မုတ္တကရီသေ ပလိပန္နော သယိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เมื่อพระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่เมืองสาวัตถี ภิกษุรูปหนึ่งอาพาธด้วยโรคท้องร่วง และภิกษุรูปนั้นนอนจมอยู่ในปัสสาวะและอุจจาระของตน ในเรื่องนั้นแล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้

ပုစ္ဆာ – နဂ္ဂိယံ [Pg.119] အာဝုသော တိတ္ထိယသမာဒါနံ သမာဒိယန္တဿ ထုလ္လစ္စယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติถุลลัจจัยแก่ผู้สมาทานการเปลือยกายอย่างเดียรถีย์ไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု နဂ္ဂိယံ တိတ္ထိယသမာဒါနံ သမာဒိယိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งได้สมาทานการเปลือยกายอย่างเดียรถีย์ ในเรื่องนั้นแล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้

ပုစ္ဆာ – သဗ္ဗနီလကာနိ [Pg.120] ဝါ အာဝုသော စီဝရာနိ သဗ္ဗပီတကာနိ ဝါ သဗ္ဗလောဟိတကာနိ ဝါ သဗ္ဗမဉ္ဇိဋ္ဌကာနိ ဝါ သဗ္ဗကဏှာနိဝါတိ ဧဝရူပါနိ စီဝရာနိ ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้ครองจีวรสีเขียวล้วนบ้าง สีเหลืองล้วนบ้าง สีแดงล้วนบ้าง สีแดงเข้มล้วนบ้าง สีดำล้วนบ้าง อย่างนี้ไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.121] ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သဗ္ဗနီလကာဒီနိ စီဝရာနိ ဓာရေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ได้ครองจีวรสีเขียวล้วนเป็นต้น ในเรื่องนั้นแล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้

ပုစ္ဆာ – ကဉ္စုကံ [Pg.122] ဝါ အာဝုသော ဝေဌနံ ဝါ ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้ครองเสื้อบ้าง ผ้าโพกศีรษะบ้าง ไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေဝ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ကဉ္စုကမ္ပိ ဓာရေသုံ ဝေဌနမ္ပိ ဓာရေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์นั่นเอง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ได้ครองทั้งเสื้อและผ้าโพกศีรษะ ในเรื่องนั้นแล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้

ပုစ္ဆာ – စီဝရသညုတ္တံ ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจะถามเรื่องที่เกี่ยวกับจีวร ซึ่งมีที่มาและคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ บทที่ยกขึ้นแสดงมีอาบัติกี่อย่าง

ဝိဿဇ္ဇနာ – စီဝရသညုတ္တံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ တိဿော အာပတ္တိယော.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจะตอบเรื่องที่เกี่ยวกับจีวร ซึ่งมีที่มาและคำอธิบาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บทที่ยกขึ้นแสดงมีอาบัติ ๓ อย่าง

၆. စမ္ပေယျက္ခန္ဓက

๖. จำเปยยขันธกะ

ပုစ္ဆာ – သုဒ္ဓံ [Pg.124] အာဝုသော ဘိက္ခုံ အနာပတ္တိကံ အဝတ္ထုသ္မိံ အကာရဏေ ဥက္ခိပန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้ยกวัตรภิกษุผู้บริสุทธิ์ ไม่มีอาบัติ ไม่มีเรื่อง ไม่มีเหตุผลไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – စမ္ပာယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဘဂဝတိ ဘန္တေ စမ္ပာယံ ဝိဟရတိ သမ္ဗဟုလာ ဘိက္ခူ ကာသီသု ဝါသဘဂါမေ သုဒ္ဓံ ကဿပဂေါတ္တံ ဘိက္ခုံ အနာပတ္တိကံ အဝတ္ထုသ္မိံ အကာရဏေ ဥက္ခိပိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองจำปา ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ เมื่อพระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่เมืองจำปา ภิกษุจำนวนมากในหมู่บ้านวาสภะ แคว้นกาสี ได้ยกวัตรภิกษุกัสสปโคตรผู้บริสุทธิ์ ไม่มีอาบัติ ไม่มีเรื่อง ไม่มีเหตุผล ในเรื่องนั้นแล ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้

ပုစ္ဆာ – စမ္ပေယျကံ [Pg.125] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจะถามเรื่องจำเปยยะ ซึ่งมีที่มาและคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ บทที่ยกขึ้นแสดงมีอาบัติกี่อย่าง

ဝိဿဇ္ဇနာ – စမ္ပေယျကံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ ဧကာ အာပတ္တိ.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจะตอบเรื่องจำเปยยะ ซึ่งมีที่มาและคำอธิบาย ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ บทที่ยกขึ้นแสดงมีอาบัติ ๑ อย่าง

၁၀. ကောသမ္ဗကက္ခန္ဓက

๑๐. โกสัมพกขันธกะ

ပုစ္ဆာ – ဘေဒဂရုကေဟိ [Pg.127] ဘိက္ခဝေ ဘိက္ခူဟိ န သော ဘိက္ခု အာပတ္တိယာ အဒဿနေ ဥက္ခိပိတဗ္ဗောတိ စ, ဘေဒဂရုကေန ဘိက္ခဝေ ဘိက္ခုနာ ပရေသမ္ပိ သဒ္ဓါယ အာပတ္တိဒေသေတဗ္ဗာတိ စ အာဝုသော အယံ သာမဂ္ဂိရသဩဝါဒေါ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ဒိန္နော, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ဒိန္နော.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงประทานโอวาทเรื่องความสามัคคีนี้ไว้ที่ไหนว่า 'ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้หนักในการแตกแยกไม่พึงยกวัตรภิกษุนั้นเพราะไม่เห็นอาบัติ' และ 'ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้หนักในการแตกแยกพึงแสดงอาบัติเพื่อศรัทธาของผู้อื่นด้วย' ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကောသမ္ဗိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ဒိန္နော, ဘဂဝတိ ဘန္တေ ကောသမ္ဗိယံ ဝိဟရတိ အညတရော ဘိက္ခု အာပတ္တိံ အာပန္နော အဟောသိ, သော တဿာ အာပတ္တိယာ အာပတ္တိ ဒိဋ္ဌိ အဟောသိ, အညေ ဘိက္ခူ တဿာ အာပတ္တိယာ အနာပတ္တိ ဒိဋ္ဌိနော အဟေသုံ. သော အပရေန သမယေန တဿာ အာပတ္တိယာ အနာပတ္တိဒိဋ္ဌိ အဟောသိ, အညေ ဘိက္ခူ တဿာ အာပတ္တိယာ အာပတ္တိဒိဋ္ဌိနော အဟေသုံ. အထ ခေါ တေ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သာမဂ္ဂိံ လဘိတွာ တံ ဘိက္ခုံ အာပတ္တိယာ အဒဿနေ ဥက္ခိပိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ဒိန္နော.

คำตอบ – ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ทรงประทานไว้ที่เมืองโกสัมพี ทรงปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ เมื่อพระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่เมืองโกสัมพี ภิกษุรูปหนึ่งต้องอาบัติ และภิกษุรูปนั้นมีความเห็นว่าอาบัติในอาบัตินั้น ส่วนภิกษุรูปอื่นมีความเห็นว่าไม่อาบัติในอาบัตินั้น ต่อมาภายหลัง ภิกษุรูปนั้นมีความเห็นว่าไม่อาบัติในอาบัตินั้น ส่วนภิกษุรูปอื่นมีความเห็นว่าอาบัติในอาบัตินั้น ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ จากนั้น ภิกษุเหล่านั้นได้ความสามัคคีกันแล้ว ได้ยกวัตรภิกษุนั้นเพราะไม่เห็นอาบัติ ในเรื่องนั้นแล ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ ทรงประทานไว้

ပုစ္ဆာ – သံဃဘေဒဿ [Pg.130] အာဝုသော မူလဘူတေ ဘိက္ခုမှိ ဥက္ခိတ္တကေ ဩသာရိတေ တဿ ဝတ္ထုဿ ဝူပသမာယ သံဃသာမဂ္ဂိဉ္စ ကာတုံ သာမဂ္ဂီ ဥပေါသထဉ္စ ကာတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ทำความสามัคคีสงฆ์และทำอุโบสถสามัคคี เพื่อระงับเรื่องนั้น เมื่อภิกษุผู้เป็นต้นเหตุแห่งการแตกแยกสงฆ์ถูกยกวัตรแล้วให้กลับคืนมาไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ တေယေဝ ဥက္ခိတ္တကာနုဝတ္တကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, တေ ဘန္တေ ဥက္ခိတ္တကာနုဝတ္တကာ ဘိက္ခူ တံ ဥက္ခိတ္တကံ ဘိက္ခုံ ဩသာရေတွာ ယေန ဥက္ခေပကာ ဘိက္ခူ တေနုပသင်္ကမိံသု ဥပသင်္ကမိတွာ တေ ဥက္ခေပကေ ဘိက္ခူ ဧကဒဝေါစုံ ‘‘ယသ္မိံ အာဝုသော ဝတ္ထုသ္မိံ အဟောသိ သံဃဿ [Pg.131] ဘဏ္ဍနံ ကလဟော ဝိဂ္ဂဟော ဝိဝါဒေါ သံဃဘေဒေါ သံဃရာဇိ သံဃဝဝတ္ထာနံ သံဃနာနာကရဏံ, သော ဧသော ဘိက္ခုံ အာပန္နော စ ဥက္ခိတ္တော စ ပဿိ စ ဩသာရိတော စ, ဟန္ဒ မယံ အာဝုသော တဿ ဝတ္ထုဿ ဝူပသမာယ သံဃသာမဂ္ဂိံ ကရောမာ’’တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตแล้วที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุผู้ประพฤติตามภิกษุผู้ถูกยกวัตรเหล่านั้นนั่นเอง ท่านผู้เจริญ ภิกษุผู้ประพฤติตามภิกษุผู้ถูกยกวัตรเหล่านั้น ได้ให้ภิกษุผู้ถูกยกวัตรนั้นกลับเข้าหมู่แล้ว เข้าไปหาภิกษุผู้ยกวัตรเหล่านั้น ครั้นเข้าไปหาแล้ว ได้กล่าวกับภิกษุผู้ยกวัตรเหล่านั้นว่า ‘ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย เรื่องใดที่เคยมีการทะเลาะวิวาท การบาดหมาง การโต้เถียง การขัดแย้ง การแตกแยก การทำให้สงฆ์เป็นพวก การทำให้สงฆ์ไม่เป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน การทำให้สงฆ์แตกต่างกันในสงฆ์ ภิกษุนั้นได้ต้องอาบัติแล้ว ถูกยกวัตรแล้ว ได้เห็นแล้ว ได้กลับเข้าหมู่แล้ว มาเถิด ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย พวกเราจักทำความพร้อมเพรียงของสงฆ์เพื่อระงับเรื่องนั้น’ ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตแล้วในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ကောသမ္ဗကံ [Pg.132] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจักถามเรื่องโกสัมพี มีที่มา มีคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ บทที่ยกขึ้นแสดงมีอาบัติกี่อย่าง

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကောသမ္ဗကံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ ဧကာ အာပတ္တိ.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจักตอบเรื่องโกสัมพี มีที่มา มีคำอธิบาย ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ บทที่ยกขึ้นแสดงมีอาบัติ ๑ อย่าง

စူဠဝဂ္ဂပါဠိ

จุลวรรคปาฬิ

၁. ကမ္ဗက္ခန္ဓက

๑. กัมมขันธกะ

ပုစ္ဆာ – ဘဏ္ဍနာဒိကာရကဿ [Pg.133] အာဝုသော ဘိက္ခုနော တဇ္ဇနီယကမ္မံ ကာတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ทำตัชชนียกรรมแก่ภิกษุผู้ก่อการทะเลาะวิวาทเป็นต้น ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပဏ္ဍုကလောဟိတကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, ပဏ္ဍုကလောဟိတကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အတ္တနာ ဘဏ္ဍနကာရကာ ကလဟကာရကာ ဝိဝါဒကာရကာ ဘဿကာရကာ သံဃေ အဓိကရဏကာရကာ, ယေပိ စညေ ဘိက္ခူ ဘဏ္ဍနကာရကာ ကလဟကာရကာ ဝိဝါဒကာရကာ ဘဿကာရကာ သံဃေ အဓိကရဏကာရကာ တေ ဥပသင်္ကမိတွာ ဧဝမာဟံသု ‘‘မာ ခေါ တုမှေ အာယသ္မန္တော ဧသော အဇေသိ, ဗလဝါဗလဝံ ပဋိမန္တေထ, တုမှေ တေန ပဏ္ဍိတတရာ စ ဗျတ္တတရာ စ ဗဟုဿုတတရာ စ အလမတ္တတရာ စ, မာ စဿ ဘာယိတ္ထ, မယမ္ပိ တုမှာကံ ပက္ခာ ဘဝိဿာမာ’’တိ, တေန အနုပ္ပန္နာနိ စေဝ ဘဏ္ဍနာနိ ဥပ္ပဇ္ဇန္တိ, ဥပ္ပန္နာနိ စ ဘဏ္ဍနာနိ ဘိယျောဘာဝါယ ဝေပုလ္လာယ သံဝတ္တန္တိ. တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตแล้วที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุชื่อปัณฑุกะและโลหิตกะ ภิกษุชื่อปัณฑุกะและโลหิตกะเหล่านั้น ท่านผู้เจริญ เป็นผู้ก่อการทะเลาะวิวาท ก่อการบาดหมาง ก่อการโต้เถียง ก่อการกล่าวร้าย ก่ออธิกรณ์ในสงฆ์ด้วยตนเอง และภิกษุอื่นใดที่เป็นผู้ก่อการทะเลาะวิวาท ก่อการบาดหมาง ก่อการโต้เถียง ก่อการกล่าวร้าย ก่ออธิกรณ์ในสงฆ์ ภิกษุเหล่านั้นได้เข้าไปหาแล้วกล่าวอย่างนี้ว่า ‘ท่านผู้มีอายุทั้งหลาย ท่านทั้งหลายอย่าได้แพ้ผู้นั้นเลย จงโต้ตอบด้วยกำลัง ท่านทั้งหลายเป็นผู้ฉลาดกว่า เป็นผู้เฉียบแหลมกว่า เป็นผู้ได้ยินได้ฟังมามากแล้วกว่า เป็นผู้สามารถกว่า อย่าได้กลัวผู้นั้นเลย พวกเราจักเป็นพวกของท่านทั้งหลายด้วย’ ด้วยเหตุนั้น การทะเลาะวิวาทที่ยังไม่เกิดก็เกิดขึ้น การทะเลาะวิวาทที่เกิดขึ้นแล้วก็เป็นไปเพื่อความมากขึ้น เพื่อความไพบูลย์ ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตแล้วในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – တဇ္ဇနီယကမ္မကတဿ [Pg.134] အာဝုသော ဘိက္ခုနော ကတိသု ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တန္တဿ တံ ကမ္မံ ပဋိပ္ပဿမ္ဘေတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ระงับตัชชนียกรรมแก่ภิกษุผู้ถูกทำตัชชนียกรรม ผู้ประพฤติชอบในวัตรเท่าไร ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – အဋ္ဌာရသသု [Pg.135] ဘန္တေ ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တန္တဿ တဇ္ဇနီယကမ္မကတဿ ဘိက္ခုနော တံ ကမ္မံ ပဋိပ္ပဿမ္ဘေတုံ ဘဂဝတာ သာဝတ္ထိယံ အနုညာတံ, တေယေဝ ပဏ္ဍုကလောဟိတကာ ဘိက္ခူ သံဃေန တဇ္ဇနီယကမ္မကတာ သမ္မာ ဝတ္တိတွာ သံဃံ ဥပသင်္ကမိတွာ ယာစိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ระงับตัชชนียกรรมแก่ภิกษุผู้ถูกทำตัชชนียกรรม ผู้ประพฤติชอบในวัตร ๑๘ อย่าง ที่กรุงสาวัตถี ภิกษุชื่อปัณฑุกะและโลหิตกะเหล่านั้นนั่นเอง ถูกสงฆ์ทำตัชชนียกรรมแล้ว ประพฤติชอบแล้ว เข้าไปหาสงฆ์แล้วขอร้อง ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตแล้วในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ဗာလဿ [Pg.136] အာဝုသော အဗျတ္တဿ အာပတ္တိဗဟုလဿ အနပဒါနဿ ဂိဟိသံသဋ္ဌဿ အနနုလောမိကေဟိ ဂိဟိသံသဂ္ဂေဟိ နိယဿကမ္မံ ကာတုံ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติให้ทำนิยสกรรมแก่ภิกษุผู้เขลา ผู้ไม่ฉลาด ผู้มีอาบัติมาก ผู้ไม่เป็นที่พึ่ง ผู้คลุกคลีกับคฤหัสถ์ด้วยการคลุกคลีกับคฤหัสถ์ที่ไม่สมควร ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ သေယျသကံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ သေယျသကော ဗာလော အဟောသိ အဗျတ္တော အာပတ္တိဗဟုလော အနပဒါနော ဂိဟိသံသဋ္ဌော ဝိဟာသိ အနနုလောမိကေဟိ ဂိဟိသံသဂ္ဂေဟိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติแล้วที่กรุงสาวัตถี ปรารภท่านพระเสยยสกะ ท่านพระเสยยสกะ ท่านผู้เจริญ เป็นผู้เขลา ไม่ฉลาด มีอาบัติมาก ไม่เป็นที่พึ่ง อยู่คลุกคลีกับคฤหัสถ์ด้วยการคลุกคลีกับคฤหัสถ์ที่ไม่สมควร ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติแล้วในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – နိယဿကမ္မကတဿ [Pg.137] အာဝုသော ဘိက္ခုနော ကတိသု ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တန္တဿ တံ ကမ္မံ ပဋိပ္ပဿမ္ဘေတုံ ဘဂဝတာ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ระงับนิยสกรรมแก่ภิกษุผู้ถูกทำนิยสกรรม ผู้ประพฤติชอบในวัตรเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အဋ္ဌာရသသု ဘန္တေ ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တန္တဿ နိယဿ ကမ္မကတဿ ဘိက္ခုနော တံ ကမ္မံ ပဋိပ္ပဿမ္ဘေတုံ ဘဂဝတာ အနုညာတံ, န ဥပသမ္ပာဒေတဗ္ဗံ, န နိဿယော ဒါတဗ္ဗော, န သာမဏေရော ဥပဋ္ဌာပေတဗ္ဗော, န ဘိက္ခုနောဝါဒကသမ္မုတိ သာဒိတဗ္ဗာ, သမ္မတေနပိ ဘိက္ခုနိယော န ဩဝဒိတဗ္ဗာ, ဧဝမာဒီသု ဘန္တေ အဋ္ဌာရသသု ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တန္တဿ နိယဿကမ္မကတဿ ဘိက္ခုနော တံ ကမ္မံ ပဋိပ္ပဿမ္ဘေတုံ ဘဂဝတာ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ระงับนิยสกรรมแก่ภิกษุผู้ถูกทำนิยสกรรม ผู้ประพฤติชอบในวัตร ๑๘ อย่าง คือ ไม่พึงให้อุปสมบท ไม่พึงให้นิสัย ไม่พึงให้สามเณรบำรุง ไม่พึงรับสมมติเป็นผู้ให้โอวาทภิกษุณี แม้ได้รับสมมติแล้วก็ไม่พึงให้โอวาทภิกษุณี ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ระงับนิยสกรรมแก่ภิกษุผู้ถูกทำนิยสกรรม ผู้ประพฤติชอบในวัตร ๑๘ อย่าง มีวัตรเหล่านี้เป็นต้น

ပုစ္ဆာ – ကုလဒူသကဿ [Pg.138] အာဝုသော ပါပသမာစာရဿ ဘိက္ခုနော ပဗ္ဗာဇနီယကမ္မံ ကာတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ทำปัพพาชนียกรรมแก่ภิกษุผู้ประทุษร้ายตระกูล ผู้มีอาจาระชั่ว ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အဿဇိပုနဗ္ဗသုကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, အဿဇိပုနဗ္ဗသုကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ကီဋာဂိရိသ္မိံ ကုလဒူသကာ အဟေသုံ ပါပသမာစာရာ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตแล้วที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุอัสสชิและปุนัพพสุกะ ท่านผู้เจริญ ภิกษุอัสสชิและปุนัพพสุกะเป็นผู้ประทุษร้ายตระกูล มีอาจาระชั่ว ที่กิตาคิรี ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตแล้วในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ပဋိသာရဏီယကမ္မံ [Pg.140] အာဝုသော ပုစ္ဆာမိ, သဒ္ဓံ အာဝုသော ပသန္နံ ဂဟပတိံ ဒါယကံ ကာရကံ သံဃုပဋ္ဌာကံ ဟီနေန ခုံသေန္တဿ ဘိက္ခုနော [Pg.141] ပဋိသာရဏီယကမ္မံ ကာတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ข้าพเจ้าขอถามเรื่องปฏิสารณียกรรม พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ทำปฏิสารณียกรรมแก่ภิกษุผู้ด่าบริภาษคฤหบดีผู้มีศรัทธาเลื่อมใส เป็นทายก เป็นผู้ทำ เป็นผู้บำรุงสงฆ์ ด้วยถ้อยคำเลวทราม ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ သုဓမ္မံ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, ဘဂဝတိ ဘန္တေ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ အာယသ္မာ သုဓမ္မော မစ္ဆိကာသဏ္ဍေ စိတ္တံ ဂဟပတိံ သဒ္ဓံ ပသန္နံ ဒါယကံ ကာရကံ သံဃုပဋ္ဌာကံ ဟီနေန ခုံသေသိ ဟီနေန ဝမ္ဘေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตแล้วที่กรุงสาวัตถี ปรารภท่านพระสุธัมมะ ท่านผู้เจริญ เมื่อพระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่กรุงสาวัตถี ท่านพระสุธัมมะได้ด่าบริภาษ ได้รุกรานจิตรคฤหบดี ผู้มีศรัทธาเลื่อมใส เป็นทายก เป็นผู้ทำ เป็นผู้บำรุงสงฆ์ ที่มัจฉิกาสัณฑะ ด้วยถ้อยคำเลวทราม ด้วยถ้อยคำต่ำช้า ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตแล้วในเรื่องนั้น

တေနဟိ [Pg.142] ဘိက္ခဝေ သံဃော သုဓမ္မဿ ဘိက္ခုနော ပဋိသာရဏီယကမ္မံ ကရောတု ‘‘စိတ္တော တေ ဂဟပတိ ခမာပေတဗ္ဗော’’တိ –

ภิกษุทั้งหลาย ถ้าอย่างนั้น สงฆ์จงทำปฏิสารณียกรรมแก่ภิกษุสุธัมมะว่า 'เธอพึงขอขมาจิตรคฤหบดี'

ပုစ္ဆာ – ပဋိသာရဏီယကမ္မကတဿ [Pg.143] အာဝုသော ဘိက္ခုနော အနုဒူတံ ဒါတုဉ္စ တေန အနုဒူတေန သဒ္ဓိံ ဂန္တွာ ယထာခုံသိတံ ဂဟပတိံ ခမာပေတုံ [Pg.144] စ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ให้อนุทูต และให้ไปพร้อมกับอนุทูตนั้นเพื่อขอขมาคฤหบดีตามที่ได้ด่าบริภาษไว้ แก่ภิกษุผู้ถูกทำปฏิสารณียกรรม ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံယေဝ သုဓမ္မံ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ သုဓမ္မော မစ္ဆိကာသဏ္ဍံ ဂန္တွာ မင်္ကုဘူတော နာသက္ခိ စိတ္တံ ဂဟပတိံ ခမာပေတုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตแล้วที่กรุงสาวัตถี ปรารภท่านพระสุธัมมะนั่นเอง ท่านผู้เจริญ ท่านพระสุธัมมะไปยังมัจฉิกาสัณฑะแล้วเกิดความเก้อเขิน ไม่สามารถขอขมาจิตรคฤหบดีได้ ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตแล้วในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ပဋိသာရဏီယကမ္မကတဿ [Pg.145] အာဝုသော ဘိက္ခုနော ကတိသု ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တန္တဿ တံ ကမ္မံ ပဋိပ္ပဿမ္ဘေတုံ ဘဂဝတာ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ระงับปฏิสารณียกรรมแก่ภิกษุผู้ถูกทำปฏิสารณียกรรม ผู้ประพฤติชอบในวัตรเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အဋ္ဌာရသသု ဘန္တေ ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တန္တဿ ပဋိသာရဏီယ ကမ္မကတဿ ဘိက္ခုနော တံ ကမ္မံ ပဋိပ္ပဿမ္ဘေတုံ ဘဂဝတာ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ระงับปฏิสารณียกรรมแก่ภิกษุผู้ถูกทำปฏิสารณียกรรม ผู้ประพฤติชอบในวัตร ๑๘ อย่าง

ပုစ္ဆာ – အာပတ္တိံ [Pg.146] အာဝုသော အာပဇ္ဇိတွာ တံ အာပတ္တိံ ပဿိတုံ ဝါ ပဋိကာတုံ ဝါ န ဣစ္ဆန္တဿ ဘိက္ခုနော အာပတ္တိယာ အဒဿနေ ဝါ အပ္ပဋိကမ္မေ ဝါ ဥက္ခေပနီယကမ္မံ ကာတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติให้ทำอุกเขปนียกรรมเพราะไม่เห็นอาบัติ หรือเพราะไม่ทำคืนอาบัติ แก่ภิกษุผู้ต้องอาบัติแล้วไม่ปรารถนาจะเห็นอาบัติ หรือไม่ปรารถนาจะทำคืนอาบัติ ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကောသမ္ဗိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဆန္နတ္ထေရံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဆန္နော အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇိတွာ န ဣစ္ဆိ တံ အာပတ္တိံ ပဿိတုံ ဝါ ပဋိကာတုံ ဝါ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่กรุงโกสัมพี ปรารภท่านพระฉันนะ ท่านผู้เจริญ ท่านพระฉันนะต้องอาบัติแล้ว ไม่ปรารถนาจะเห็นหรือจะทำคืนอาบัตินั้น ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အာပတ္တိယာ [Pg.147] အာဝုသော အဒဿနေန ဝါ အပ္ပဋိကမ္မေ ဝါ ဥက္ခေပနီယ ကမ္မကတေန ဘိက္ခုနာ ကတိသု ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တိတဗ္ဗံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ภิกษุผู้ถูกทำอุกเขปนียกรรมเพราะไม่เห็นอาบัติ หรือเพราะไม่ทำคืนอาบัติ พึงประพฤติชอบในวัตรเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – တေစတ္တာလီသာယ ဘန္တေ ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တိတဗ္ဗံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พึงประพฤติชอบในวัตร ๔๓ อย่าง

ပုစ္ဆာ – ဥက္ခေပနီယကမ္မကတဿ [Pg.148] အာဝုသော ဘိက္ခုနော သမ္မာ ဝတ္တန္တဿ တံ ကမ္မံ ပဋိပ္ပဿမ္ဘေတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ระงับกรรมนั้นแก่ภิกษุผู้ถูกทำอุกเขปนียกรรมผู้ประพฤติชอบแล้ว ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကောသမ္ဗိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံယေဝ ဆန္နံ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဆန္နော သံဃေန အာပတ္တိယာ အဒဿနေ ဝါ အပ္ပဋိကမ္မေ ဝါ ဥက္ခေပနီယကမ္မကတော သမ္မာ ဝတ္တေသိ လောမံပါတေသိ နေတ္ထာရံ ဝတ္တေသိ သံဃံ ဥပသင်္ကမိတွာ တဿ ကမ္မဿ ပဋိပ္ပဿဒ္ဓိယာ ယာစိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่กรุงโกสัมพีนั่นเอง ปรารภท่านพระฉันนะ ท่านผู้เจริญ ท่านพระฉันนะถูกสงฆ์ทำอุกเขปนียกรรมเพราะไม่เห็นอาบัติ หรือเพราะไม่ทำคืนอาบัติแล้ว ได้ประพฤติชอบ ได้ลดมานะ ได้ประพฤติวัตรอันเป็นเครื่องนำออก ได้เข้าไปหาสงฆ์แล้วขอระงับกรรมนั้น ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ပါပိကံ [Pg.149] အာဝုသော ဒိဋ္ဌိံ ဂဟေတွာ တံ ဒိဋ္ဌိံ န ပဋိနိဿဇ္ဇန္တဿ ပါပိကာယ ဒိဋ္ဌိယာ အပ္ပဋိနိဿဂ္ဂေ ဥက္ခေပနီယကမ္မံ ကာတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติให้ทำอุกเขปนียกรรมแก่ภิกษุผู้ถือทิฏฐิชั่วร้าย ไม่สละทิฏฐินั้น เพราะไม่สละทิฏฐิชั่วร้าย ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အရိဋ္ဌံ ဘိက္ခုံ ဂဒ္ဓဗာဓိပုဗ္ဗံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဘဂဝတိ ဘန္တေ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ အရိဋ္ဌဿ နာမ ဘိက္ခုနော ဂဒ္ဓဗာဓိပုဗ္ဗဿ ဧဝရူပံ ပါပကံ ဒိဋ္ဌိဂတံ ဥပ္ပန္နံ အဟောသိ ‘‘တထာဟံ ဘဂဝတာ ဓမ္မံ ဒေသိတံ အာဇာနာမိ, ယထာယေမေ အန္တရာယိကာ ဓမ္မာ ဝုတ္တာ ဘဂဝတာ, တေ ပဋိသေဝတော [Pg.150] နာလံ အန္တရာယာယာ’’တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุอริฏฐะผู้เคยเป็นคนเลี้ยงแร้ง ท่านผู้เจริญ เมื่อพระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่กรุงสาวัตถี ทิฏฐิชั่วร้ายเห็นปานนี้ได้เกิดขึ้นแก่ภิกษุอริฏฐะผู้เคยเป็นคนเลี้ยงแร้งว่า 'ข้าพเจ้ารู้ทั่วถึงธรรมที่พระผู้มีพระภาคทรงแสดงแล้วอย่างนี้ว่า ธรรมทั้งหลายที่พระผู้มีพระภาคตรัสว่าเป็นธรรมทำอันตราย ธรรมเหล่านั้นไม่สามารถทำอันตรายแก่ผู้เสพได้' ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ပါပိကာယ အာဝုသော ဒိဋ္ဌိယာ အပ္ပဋိနိဿဂ္ဂေ ဥက္ခေပနီယကမ္မကတေန ဘိက္ခုနာ ကတိသု ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တိတဗ္ဗံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ภิกษุผู้ถูกทำอุกเขปนียกรรมเพราะไม่สละทิฏฐิชั่วร้าย พึงประพฤติชอบในวัตรเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – တေစတ္တာလီသာယ [Pg.151] ဘန္တေ ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တိတဗ္ဗံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พึงประพฤติชอบในวัตร ๔๓ อย่าง

ပုစ္ဆာ – ကမ္မက္ခန္ဓကံ ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနိ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

ถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ ข้าพเจ้าจักถามกรรมขันธกะ อันมีนิทาน มีคำอธิบาย อาบัติแห่งบทที่ยกขึ้นมีเท่าไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကမ္မက္ခန္ဓကံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ ဧကာ အာပတ္တိ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ข้าพเจ้าจักเฉลยกรรมขันธกะ อันมีนิทาน มีคำอธิบาย อาบัติแห่งบทที่ยกขึ้นมี ๑ อย่าง

၂. ပါရိဝါသိကက္ခန္ဓက

๒. ปริวาสิกขันธกะ

ပုစ္ဆာ – ပါရိဝါသိကဿ [Pg.152] အာဝုသော ပကတတ္တာနံ ဘိက္ခူနံ အဘိဝါဒနာဒီနိ သာဒိယန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้กำลังอยู่ปริวาส ผู้ยินดีการกราบไหว้เป็นต้นของภิกษุผู้มีปกติ ณ ที่ไหน? ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ပါရိဝါသိကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ပါရိဝါသိကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သာဒိယိံသု ပကတတ္တာနံ ဘိက္ခူနံ အဘိဝါဒနာဒီနိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ พระนครสาวัตถี ปรารภภิกษุผู้กำลังอยู่ปริวาส ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุผู้กำลังอยู่ปริวาสได้ยินดีการกราบไหว้เป็นต้นของภิกษุผู้มีปกติ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ပါရိဝါသိကေန [Pg.153] အာဝုသော ဘိက္ခုနာ ကတိသု ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တိတဗ္ဗံ.

ถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ ภิกษุผู้กำลังอยู่ปริวาส พึงประพฤติชอบในวัตรกี่อย่าง?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပါရိဝါသိကေန ဘန္တေ ဘိက္ခုနာ စတုနဝုတိယာ ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တိတဗ္ဗံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุผู้กำลังอยู่ปริวาส พึงประพฤติชอบในวัตร ๙๔ อย่าง

ပုစ္ဆာ – ပါရိဝါသိကံ ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

ถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ ข้าพเจ้าจักถามปริวาสิกขันธกะ อันมีนิทาน มีคำอธิบาย อาบัติแห่งบทที่ยกขึ้นมีเท่าไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပါရိဝါသိကံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ ဧကာ အာပတ္တိ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ข้าพเจ้าจักเฉลยปริวาสิกขันธกะ อันมีนิทาน มีคำอธิบาย อาบัติแห่งบทที่ยกขึ้นมี ๑ อย่าง

၃. သမုစ္စယက္ခန္ဓက

๓. สมุจจยขันธกะ

ပုစ္ဆာ – သမုစ္စယံ [Pg.154] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

ถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ ข้าพเจ้าจักถามสมุจจยขันธกะ อันมีนิทาน มีคำอธิบาย อาบัติแห่งบทที่ยกขึ้นมีเท่าไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမုစ္စယံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ ဧကာ အာပတ္တိ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ข้าพเจ้าจักเฉลยสมุจจยขันธกะ อันมีนิทาน มีคำอธิบาย อาบัติแห่งบทที่ยกขึ้นมี ๑ อย่าง

၄. သမထက္ခန္ဓက

๔. สมถขันธกะ

ပုစ္ဆာ – အသမ္မုခီဘူတာနံ [Pg.155] အာဝုသော ဘိက္ခူနံ တဇ္ဇနီယံ ဝါ နိယဿံ ဝါ ပဗ္ဗာဇနီယံ ဝါ ပဋိသာရဏီယံ ဝါ ဥက္ခေပနီယံ ဝါ ကမ္မံ ကရောန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้ทำกรรม คือ ตัชชนียกรรม หรือนิยสกรรม หรือปัพพาชนียกรรม หรือปฏิสารณียกรรม หรืออุกเขปนียกรรม แก่ภิกษุทั้งหลายผู้ไม่อยู่พร้อมหน้า ณ ที่ไหน? ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အသမ္မုခီဘူတာနံ ဘိက္ခူနံ ကမ္မံ အကံသု တဇ္ဇနီယမ္ပိ နိယဿမ္ပိ ပဗ္ဗာဇနီယမ္ပိ ပဋိသာရဏီယမ္ပိ ဥက္ခေပနီယမ္ပိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ พระนครสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ได้ทำกรรม คือ ตัชชนียกรรมบ้าง นิยสกรรมบ้าง ปัพพาชนียกรรมบ้าง ปฏิสารณียกรรมบ้าง อุกเขปนียกรรมบ้าง แก่ภิกษุทั้งหลายผู้ไม่อยู่พร้อมหน้า ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – သတိဝေပုလ္လပတ္တဿ [Pg.156] အာဝုသော ဘိက္ခုနော သတိဝိနယံ ဒါနံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

ถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตการให้สติวินัยแก่ภิกษุผู้ถึงความไพบูลย์แห่งสติ ณ ที่ไหน? ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ မေတ္တိယဘူမဇကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ မေတ္တိယဘူမဇကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာယသ္မန္တံ ဒဗ္ဗံ မလ္လပုတ္တံ အမူလိကာယ သီလဝိပတ္တိယာ အနုဒ္ဓံသေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ ณ พระนครราชคฤห์ ปรารภภิกษุพวกเมตติยภูมิชกะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุพวกเมตติยภูมิชกะได้ตามกำจัดพระทัพพมัลลบุตรผู้มีอายุด้วยศีลวิบัติที่ไม่มีมูล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ကတိပနာဝုသော [Pg.161] ဧတ္ထ ဓမ္မိကာနိ သတိဝိနယဒါနာနိ.

ถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ ก็การให้สติวินัยที่เป็นธรรมในเรื่องนี้มีเท่าไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပဉ္စိမာနိ ဘန္တေ ဓမ္မိကာနိ သတိဝိနယဿ ဒါနာနိ, သုဒ္ဓေါ ဟောတိ ဘိက္ခု အနာပတ္တိကော, အနုဝဒန္တိ စ နံ, ယာစတိ စ, တဿ သံဃော သတိဝိနယံ ဒေတိ ဓမ္မေန သမဂ္ဂေန, ဣမာနိ ခေါ ဘန္တေ ပဉ္စ ဓမ္မိကာနိ သတိ ဝိနယဿ ဒါနာနိ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การให้สติวินัยที่เป็นธรรมเหล่านี้มี ๕ อย่าง คือ ๑. ภิกษุเป็นผู้บริสุทธิ์ไม่มีอาบัติ ๒. พวกภิกษุโจทเธอ ๓. เธอขอ ๔. สงฆ์ให้สติวินัยแก่เธอ ๕. ให้โดยธรรมโดยพร้อมเพรียงกัน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การให้สติวินัยที่เป็นธรรม ๕ อย่างนี้แล

ပုစ္ဆာ – အမူဠှဿ [Pg.162] အာဝုသော ဘိက္ခုနော အမူဠှဝိနယံ ဒါတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

ถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตการให้อมูฬหวินัยแก่ภิกษุผู้หายเป็นบ้าแล้ว ณ ที่ไหน? ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဂဂ္ဂံ ဘိက္ခုံ ဥမ္မတ္တကေန စိတ္တဝိပရိယာသကတေန [Pg.163] အဇ္ဈာစိဏ္ဏေန အာပတ္တိယာ စောဒေသုံ ‘‘သရတာ ယသ္မာ ဧဝရူပိံ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇိတာ’’တိ, သော ဧဝံ ဝဒေတိ ‘‘အဟံ ခေါ အာဝုသော ဥမ္မတ္တကော အဟောသိ စိတ္တဝိပရိယာသကတော, တေန မေ ဥမ္မတ္တကေန စိတ္တဝိပရိယာသကတေန ဗဟုံ အဿာမဏကံ အဇ္ဈာစိဏ္ဏံ ဘာသိတပရိက္ကန္တံ, နာဟံ တံ သရာမိ, မူဠှေန မေ ဧတံ ကတ’’န္တိ. ဧဝမ္ပိ နံ ဝုစ္စမာနာ စောဒေန္တေဝ ‘‘သရတာ ယသ္မာ ဧဝရူပိံ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇိတာ’’တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ ณ พระนครราชคฤห์ ปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปได้โจทภิกษุชื่อคัคคะด้วยอาบัติที่ล่วงละเมิดในขณะเป็นบ้า มีจิตแปรปรวนว่า 'ท่านระลึกได้ไหมว่าต้องอาบัติเห็นปานนี้' ภิกษุนั้นกล่าวอย่างนี้ว่า 'อาวุโส ข้าพเจ้าเป็นบ้า มีจิตแปรปรวน เพราะความเป็นบ้า มีจิตแปรปรวนนั้น ข้าพเจ้าได้ล่วงละเมิดสิ่งที่ไม่ใช่กิจของสมณะเป็นอันมาก ทั้งพูดทั้งทำ ข้าพเจ้าจำไม่ได้ ข้าพเจ้าทำไปเพราะหลง' แม้เมื่อภิกษุนั้นกล่าวอย่างนี้ ภิกษุเหล่านั้นก็ยังโจทอยู่นั่นเองว่า 'ท่านระลึกได้ไหมว่าต้องอาบัติเห็นปานนี้' ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ကတိ [Pg.164] အာဝုသော အဓမ္မိကာနိ အမူဠှဝိနယဿ ဒါနာနိ, ဝိဘဇိတွာ ကထေဟိ.

ถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ การให้อมูฬหวินัยที่ไม่เป็นธรรมมีเท่าไร ขอท่านจงจำแนกบอกมาเถิด

ဝိဿဇ္ဇနာ – တီဏိ ဘန္တေ အဓမ္မိကာနိ အမူဠှဝိနယဿ ဒါနာနိ, ဣဓ ဘန္တေ ဘိက္ခု အာပတ္တိံ အာပန္နော ဟောတိ, တမေနံ စောဒေတိ သံဃော ဝါ သမ္ဗဟုလာ ဝါ ဧကပုဂ္ဂလော ဝါ ‘‘သရတာယသ္မာ ဧဝရူပိံ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇိတာ’’တိ, သော သရမာနောဝ ဧဝံ ဝဒေတိ ‘‘န ခေါ အဟံ အာဝုသော သရာမိ ဧဝရူပိံ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇိတာ’’တိ. အညော သရမာနောဝ ဧဝံ ဝဒေတိ ‘‘သရာမိ ခေါ အဟံ အာဝုသော ယထာ သုပိနန္တေနာ’’တိ. အညော အနုမ္မတ္တကောဝ ဥမ္မတ္တကာလယံ ကရောတိ ‘‘အဟမ္ပိ ခေါ ဧဝံ ကရောမိ, တုမှေပိ ဧဝံ ကရောထ, မယှမ္ပိ ဧတံ ကပ္ပတိ, တုမှာကမ္ပေတံ ကပ္ပတီ’’တိ. ဧသံ သံဃော အမူဠှဝိနယံ ဒေတိ, အဓမ္မိကံ ဘန္တေ အမူဠှဝိနယဿ ဒါနံ. ဣမာနိ ခေါ ဘန္တေ တီဏိ အဓမ္မိကာနိ အမူဠှဝိနယဿ ဒါနာနိ.

เฉลย – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การให้อมูฬหวินัยที่ไม่เป็นธรรมมี ๓ อย่าง คือ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุในธรรมวินัยนี้ต้องอาบัติแล้ว สงฆ์ก็ดี ภิกษุหลายรูปก็ดี ภิกษุรูปเดียวก็ดี โจทภิกษุนั้นว่า 'ท่านระลึกได้ไหมว่าต้องอาบัติเห็นปานนี้' ภิกษุนั้นระลึกได้อยู่แท้ๆ กลับกล่าวอย่างนี้ว่า 'อาวุโส ข้าพเจ้าจำไม่ได้ว่าต้องอาบัติเห็นปานนี้' ๑ อีกรูปหนึ่งระลึกได้อยู่แท้ๆ กลับกล่าวอย่างนี้ว่า 'อาวุโส ข้าพเจ้าระลึกได้เหมือนฝันไป' ๑ อีกรูปหนึ่งไม่เป็นบ้า แต่แกล้งทำเป็นบ้าว่า 'ข้าพเจ้าก็ทำอย่างนี้ พวกท่านก็ทำอย่างนี้ สิ่งนี้ควรแก่ข้าพเจ้า สิ่งนี้ก็ควรแก่พวกท่าน' ๑ สงฆ์ให้อมูฬหวินัยแก่ภิกษุเหล่านั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การให้อมูฬหวินัยนั้นไม่เป็นธรรม ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การให้อมูฬหวินัยที่ไม่เป็นธรรม ๓ อย่างนี้แล

ပုစ္ဆာ – ကတိ [Pg.166] အာဝုသော ဓမ္မိကာနိ အမူဠှဝိနယဿ ဒါနာနိ, ဝိဘဇိတွာ ကထေဟိ.

ถาม – ดูกรท่านผู้มีอายุ การให้อมูฬหวินัยที่เป็นธรรมมีเท่าไร ขอท่านจงจำแนกบอกมาเถิด

ဝိဿဇ္ဇနာ – တီဏိ ဘန္တေ ဓမ္မိကာနိ အမူဠှဝိနယဿ ဒါနာနိ, ဣဓ ဘန္တေ ဘိက္ခု ဥမ္မတ္တကော ဟောတိ စိတ္တဝိပရိယာသကတော တေန ဥမ္မတ္တကေန စိတ္တဝိပရိယာသကတေန ဗဟုံ အဿာမဏကံ အဇ္ဈာစိဏ္ဏံ ဟောတိ ဘာသိတပရိက္ကန္တံ, တမေနံ စောဒေတိ သံဃော ဝါ သမ္ဗဟုလာ ဝါ ဧကပုဂ္ဂလော ဝါ ‘‘သရတာယသ္မာ ဧဝရူပိံ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇိတာ’’တိ, သော အဿရမာနောဝ ဧဝံ ဝဒေတိ ‘‘န ခေါ အဟံ အာဝုသော သရာမိ ဧဝရူပိံ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇိတာ’’တိ. အညောပိ အဿရမာနောဝ ဧဝံ ဝဒေတိ ‘‘သရာမိ ခေါ အဟံ အာဝုသော ယထာ သုပိနန္တေနာ’’တိ. အညောပိ ဥမ္မတ္တကောဝ ဥမ္မတ္တကာလယံ ကရောတိ ‘‘အဟမ္ပိ ဧဝံ ကရောမိ, တုမှေပိ ဧဝံ ကရောထ, မယှမ္ပိ ဧတံ ကပ္ပတိ, တုမှာကမ္ပေတံ ကပ္ပတီ’’တိ. ဧသံ ဘန္တေ တိဏ္ဏံ ဘိက္ခူနံ သံဃော အမူဠှဝိနယံ ဒေတိ, ဓမ္မိကံ ဘန္တေ အမူဠှဝိနယဿ ဒါနံ. ဣမာနိ ခေါ ဘန္တေ တီဏိ ဓမ္မိကာနိ အမူဠှဝိနယဿ ဒါနာနိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ การให้อมูฬหวินัยที่เป็นธรรมมี ๓ อย่าง คือ ท่านผู้เจริญ ภิกษุในธรรมวินัยนี้เป็นบ้า มีจิตวิปลาส เพราะความเป็นบ้า มีจิตวิปลาส จึงประพฤติสิ่งที่ไม่สมควรแก่สมณะเป็นอันมาก พูดพล่ามไป สงฆ์ก็ดี ภิกษุหลายรูปก็ดี ภิกษุรูปเดียวก็ดี ย่อมโจทภิกษุนั้นว่า ‘ท่านผู้มีอายุจำได้ไหมว่าได้ต้องอาบัติเห็นปานนี้’ ภิกษุนั้นจำไม่ได้เลย ย่อมกล่าวอย่างนี้ว่า ‘ท่านผู้มีอายุ ผมจำไม่ได้ว่าได้ต้องอาบัติเห็นปานนี้’ อีกรูปหนึ่งจำไม่ได้เลย ย่อมกล่าวอย่างนี้ว่า ‘ท่านผู้มีอายุ ผมจำได้เหมือนฝันไป’ อีกรูปหนึ่งเป็นบ้าอยู่แล ย่อมทำอาการอย่างคนบ้าว่า ‘ผมก็ทำอย่างนี้ ท่านทั้งหลายก็จงทำอย่างนี้ สิ่งนี้ควรแก่ผม สิ่งนี้ควรแก่ท่านทั้งหลาย’ ท่านผู้เจริญ สงฆ์ย่อมให้อมูฬหวินัยแก่ภิกษุ ๓ รูปนั้น ท่านผู้เจริญ การให้อมูฬหวินัยนั้นเป็นธรรม ท่านผู้เจริญ การให้อมูฬหวินัยที่เป็นธรรม ๓ อย่างนี้แล

ပုစ္ဆာ – အပ္ပဋိညာယ [Pg.167] အာဝုသော ဘိက္ခူနံ တဇ္ဇနီယာဒီနိ ကမ္မာနိ ကရောန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้ทำกรรมมีตัชชนียกรรมเป็นต้น โดยไม่ได้รับปฏิญญาไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ [Pg.168] ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အပ္ပဋိညာယ ဘိက္ခူနံ ကမ္မာနိ အကံသု တဇ္ဇနီယာဒီနိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทำกรรมมีตัชชนียกรรมเป็นต้นแก่ภิกษุทั้งหลายโดยไม่ได้รับปฏิญญา ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล

ပုစ္ဆာ – ကထံ အာဝုသော အဓမ္မိကံ ဟောတိ ပဋိညာတကရဏံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การทำตามที่รับปฏิญญาเป็นอธรรมเป็นอย่างไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အညထာ ဘန္တေ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇန္တဿ အညထာ ပဋိဇာနန္တဿ ယထာ သော ပဋိဇာနာတိ, တထာ သံဃော ကာရေတိ, ဧဝံ ခေါ ဘန္တေ အဓမ္မိကံ ဟောတိ ပဋိညာတကရဏံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ภิกษุต้องอาบัติอย่างหนึ่ง แต่ปฏิญญาอีกอย่างหนึ่ง สงฆ์ย่อมทำตามที่ภิกษุนั้นปฏิญญา ท่านผู้เจริญ การทำตามที่รับปฏิญญาเป็นอธรรมเป็นอย่างนี้แล

ပုစ္ဆာ – ကထံ [Pg.169] အာဝုသော ဓမ္မိကံ ဟောတိ ပဋိညာတကရဏံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การทำตามที่รับปฏิญญาเป็นธรรมเป็นอย่างไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ယံ ဘန္တေ အာပတ္တိံ အာပဇ္ဇန္တဿ တမေဝ ပဋိဇာနန္တဿ တေနေဝ သံဃော ကာရေတိ, ဧဝံ ခေါ ဘန္တေ ဓမ္မိကံ ပဋိညာတကရဏံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ภิกษุต้องอาบัติอย่างใด ก็ปฏิญญาอย่างนั้น สงฆ์ย่อมทำตามนั้น ท่านผู้เจริญ การทำตามที่รับปฏิญญาเป็นธรรมเป็นอย่างนี้แล

ပုစ္ဆာ – ယေဘုယျသိကာယ [Pg.170] အာဝုသော အဓိကရဏံ ဝူပသမေတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ระงับอธิกรณ์ด้วยเยภุยยสิกาไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ [Pg.171] ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘဏ္ဍနဇာတာ ကလဟဇာတာ ဝိဝါဒါပန္နာ အညမညံ မုခသတ္တီဟိ ဝိတုဒန္တာ ဝိဟရိံသု, န သက္ကောန္တိ တံ အဓိကရဏံ ဝူပသမေတုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุหลายรูป ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปเกิดการทะเลาะกัน เกิดการบาดหมางกัน เกิดการโต้เถียงกัน อยู่ด้วยการทิ่มแทงกันด้วยหอกคือปาก ไม่สามารถระงับอธิกรณ์นั้นได้ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้นแล

ပုစ္ဆာ – ကထံ အာဝုသော အဓိကရဏံ ယေဘုယျသိကာယ ဝူပသမေတဗ္ဗံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อธิกรณ์พึงระงับด้วยเยภุยยสิกาอย่างไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပဉ္စဟိ ဘန္တေ အင်္ဂေဟိ သမန္နာဂတော ဘိက္ခု သလာကဂ္ဂါဟာပကော သမ္မန္နိတဗ္ဗော, တေန ဘန္တေ သလာကဂ္ဂါဟာပကေန [Pg.172] သလာကာ ဂါဟာတဗ္ဗာ ယထာ ဗဟုတရာ ဘိက္ခူ ဓမ္မဝါဒိနော ဝဒန္တိ တထာ တံ အဓိကရဏံ ဝူပသမေတဗ္ဗံ, ဧဝံ ခေါ ဘန္တေ ယေဘုယျသိကာယ အဓိကရဏံ ဝူပသမေတဗ္ဗံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ภิกษุผู้ประกอบด้วยองค์ ๕ พึงได้รับสมมติให้เป็นผู้ให้จับสลาก ท่านผู้เจริญ ผู้ให้จับสลากนั้นพึงให้จับสลาก อธิกรณ์นั้นพึงระงับตามที่ภิกษุผู้เป็นธรรมวาทีส่วนมากกล่าว ท่านผู้เจริญ อธิกรณ์พึงระงับด้วยเยภุยยสิกาอย่างนี้แล

ပုစ္ဆာ – ကတိ [Pg.173] အာဝုသော အဓမ္မိကာ သလာကဂ္ဂါဟာ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การจับสลากที่เป็นอธรรมมีเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒသ ဘန္တေ အဓမ္မိကာ သလာကဂ္ဂါဟာ, ဩရမတ္တကဉ္စ အဓိကရဏံ ဟောတိ, န စ ဂတိဂတံ ဟောတိ, န စ သရိတသာရိတံ ဟောတိ, ဇာနာတိ ‘အဓမ္မဝါဒီ ဗဟုတရာ’တိ, အပ္ပေဝ နာမ အဓမ္မဝါဒီ ဗဟုတရာ အဿူတိ, ဇာနာတိ ‘သံဃော ဘိဇ္ဇိဿတီ’တိ, အပ္ပေဝ နာမ သံဃော ဘိဇ္ဇေယျာတိ, အဓမ္မေန ဂဏှန္တိ, ဝဂ္ဂါ ဂဏှန္တိ, န စ ယထာဒိဋ္ဌိယာ ဂဏှန္တိ, ဣမေ ခေါ ဘန္တေ ဒသ အဓမ္မိကာ ကလာကဂ္ဂါဟာ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ การจับสลากที่เป็นอธรรมมี ๑๐ อย่าง คือ อธิกรณ์เป็นเรื่องเล็กน้อย อธิกรณ์ยังไม่พิจารณาให้รอบคอบ อธิกรณ์ยังไม่ระลึกและให้ระลึก รู้ว่า ‘พวกอธรรมวาทีมีมากกว่า’ หวังว่า ‘ทำอย่างไรพวกอธรรมวาทีจึงจะมีมากกว่า’ รู้ว่า ‘สงฆ์จะแตกกัน’ หวังว่า ‘ทำอย่างไรสงฆ์จึงจะแตกกัน’ จับสลากโดยอธรรม จับสลากโดยแยกเป็นพวก ไม่จับสลากตามความเห็นของตน ท่านผู้เจริญ การจับสลากที่เป็นอธรรม ๑๐ อย่างนี้แล

ပုစ္ဆာ – ကတိ [Pg.175] အာဝုသော ဓမ္မိကာ သလာကဂ္ဂါဟာ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การจับสลากที่เป็นธรรมมีเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဒသ ဘန္တေ ဓမ္မိကာ သလာကဂ္ဂါဟာ ဝုတ္တဝိပရိယာယေန.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ การจับสลากที่เป็นธรรมมี ๑๐ อย่าง โดยนัยตรงกันข้ามกับที่กล่าวมาแล้ว

ပုစ္ဆာ – ပါပုဿန္နဿ အာဝုသော ဘိက္ခုဿ တဿ ပါပိယသိကာ ကမ္မံ ကာတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติให้ทำตัสสปาปิยสิกากรรมแก่ภิกษุผู้มีบาปหนาไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဥပဝါဠံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဥပဝါဠော ဘန္တေ ဘိက္ခု သံဃမဇ္ဈေ အာပတ္တိယာ အနုယုဉ္ဇိယမာနော အဝဇာနိတွာ ပဋိဇာနာတိ, ပဋိဇာနိတွာ အဝဇာနာတိ, အညေနညံ ပဋိစရတိ, သမ္ပဇာနမုသာ ဘာသတိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุชื่ออุปวาฬะ ท่านผู้เจริญ ภิกษุชื่ออุปวาฬะถูกสอบสวนด้วยอาบัติในท่ามกลางสงฆ์ ปฏิเสธแล้วจึงปฏิญญา ปฏิญญาแล้วจึงปฏิเสธ ประพฤติกลับกลอก พูดเท็จทั้งที่รู้ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นแล

ပုစ္ဆာ – ကတိ [Pg.176] အာဝုသော ဓမ္မိကာနိ တဿပါပိယသိကာ ကမ္မဿ ကရဏာနိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เหตุแห่งการทำตัสสปาปิยสิกากรรมที่เป็นธรรมมีเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပဉ္စိမာနိ ဘန္တေ ဓမ္မိကာနိ တဿပါပိယသိကာ ကမ္မဿ ကရဏာနိ. အသုစိ စ ဟောတိ, အလဇ္ဇီ စ, သာနုဝါဒေါ စ, တဿ သံဃော တဿပါပိယသိကာ ကမ္မံ ကရောတိ ဓမ္မေန သမဂ္ဂေန, ဣမာနိ ခေါ ဘန္တေ ပဉ္စ ဓမ္မိကာနိ တဿ ပါပိယသိကာ ကမ္မဿ ကရဏာနိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ เหตุแห่งการทำตัสสปาปิยสิกากรรมที่เป็นธรรม ๕ อย่างนี้ คือ เป็นผู้ไม่สะอาด เป็นผู้ไม่มีความละอาย เป็นผู้มีเรื่องที่ถูกกล่าวหา สงฆ์ย่อมทำตัสสปาปิยสิกากรรมแก่ภิกษุนั้นโดยธรรม โดยพร้อมเพรียงกัน ท่านผู้เจริญ เหตุแห่งการทำตัสสปาปิยสิกากรรมที่เป็นธรรม ๕ อย่างนี้แล

ပုစ္ဆာ – တဿ [Pg.177] ပါပိယသိကာကမ္မကတေန အာဝုသော ဘိက္ခုနာ ကတိသု ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တိတဗ္ဗံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ภิกษุผู้ถูกทำตัสสปาปิยสิกากรรมแล้ว พึงประพฤติชอบในวัตรเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – တဿ ပါပိယသိကာကမ္မကတေန ဘန္တေ ဘိက္ခုနာ အဋ္ဌာရသသု ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တိတဗ္ဗံ. န ဥပသမ္ပာဒေတဗ္ဗံ, န နိဿယော ဒါတဗ္ဗော, န သာမဏေရော ဥပဋ္ဌာပေတဗ္ဗော, ဧဝမာဒီသု ဘန္တေ အဋ္ဌာရသသု ဝတ္တေသု သမ္မာ ဝတ္တိတဗ္ဗံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ ภิกษุผู้ถูกทำตัสสปาปิยสิกากรรมแล้ว พึงประพฤติชอบในวัตร ๑๘ อย่าง คือ ไม่พึงให้อุปสมบท ไม่พึงให้นิสัย ไม่พึงให้สามเณรอุปัฏฐาก เป็นต้น ท่านผู้เจริญ พึงประพฤติชอบในวัตร ๑๘ อย่างนี้แล

ပုစ္ဆာ – ကတိ [Pg.178] အာဝုသော အဓိကရဏာနိ သမထေဟိ ဝူပသမေတဗ္ဗာနိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ อธิกรณ์เท่าไรที่พึงระงับด้วยสมถะทั้งหลาย

ဝိဿဇ္ဇနာ – စတ္တာရိမာနိ ဘန္တေ အဓိကရဏာနိ သမထေဟိ ဝူပသမေတဗ္ဗာနိ, ဝိဝါဒါဓိကရဏံ အနုဝါဒါဓိကရဏံ အာပတ္တာဓိကရဏံ ကိစ္စာဓိကရဏံ, ဣမာနိ ဘန္တေ စတ္တာရိ အဓိကရဏာနိ သမထေဟိ ဝူပသမေတဗ္ဗာနိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ อธิกรณ์ ๔ อย่างนี้ที่พึงระงับด้วยสมถะทั้งหลาย คือ วิวาทาธิกรณ์ อนุวาทาธิกรณ์ อาปัตตาธิกรณ์ กิจจาธิกรณ์ ท่านผู้เจริญ อธิกรณ์ ๔ อย่างนี้แลที่พึงระงับด้วยสมถะทั้งหลาย

ပုစ္ဆာ – ကိံ [Pg.179] အာဝုသော ဝိဝါဒါဓိကရဏဿ မူလံ.

การถาม – ท่านผู้มีอายุ อะไรเป็นมูลแห่งวิวาทาธิกรณ์

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆ ဘန္တေ ဝိဝါဒမူလာနိ ဝိဝါဒါဓိကရဏဿ မူလံ, တီဏိပိ အကုသလမူလာနိ ဝိဝါဒါဓိကရဏဿ မူလံ, တီဏိပိ ကုသလမူလာနိ ဝိဝါဒါဓိကရဏဿ မူလံ, ဣဒံ ဘန္တေ ဝိဝါဒါဓိကရဏဿ မူလံ.

การตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ มูลแห่งการวิวาท ๖ อย่าง เป็นมูลแห่งวิวาทาธิกรณ์ แม้อกุศลมูล ๓ อย่าง ก็เป็นมูลแห่งวิวาทาธิกรณ์ แม้กุศลมูล ๓ อย่าง ก็เป็นมูลแห่งวิวาทาธิกรณ์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ นี้เป็นมูลแห่งวิวาทาธิกรณ์

ပုစ္ဆာ – ကိံ [Pg.180] ပနာဝုသော အနုဝါဒါဓိကရဏဿ မူလံ.

การถาม – ท่านผู้มีอายุ ก็อะไรเป็นมูลแห่งอนุวาทาธิกรณ์

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆ ဘန္တေ အနုဝါဒမူလာနိ အနုဝါဒါဓိကရဏဿ မူလံ, တီဏိပိ အကုသလမူလာနိ အနုဝါဒါဓိကရဏဿ မူလံ, တီဏိပိ ကုသလမူလာနိ အနုဝါဒါဓိကရဏဿ မူလံ, ကာယောပိ အနုဝါဒါဓိကရဏဿ မူလံ, ဝါစာပိ အနုဝါဒါဓိကရဏဿ မူလံ, ဣဒံ ခေါ ဘန္တေ အနုဝါဒါဓိကရဏဿ မူလံ.

การตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ มูลแห่งการโจท ๖ อย่าง เป็นมูลแห่งอนุวาทาธิกรณ์ แม้อกุศลมูล ๓ อย่าง ก็เป็นมูลแห่งอนุวาทาธิกรณ์ แม้กุศลมูล ๓ อย่าง ก็เป็นมูลแห่งอนุวาทาธิกรณ์ แม้กาย ก็เป็นมูลแห่งอนุวาทาธิกรณ์ แม้วาจา ก็เป็นมูลแห่งอนุวาทาธิกรณ์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ นี้แลเป็นมูลแห่งอนุวาทาธิกรณ์

ပုစ္ဆာ – ကိံ [Pg.181] ပနာဝုသော အာပတ္တာဓိကရဏဿ မူလံ.

การถาม – ท่านผู้มีอายุ ก็อะไรเป็นมูลแห่งอาปัตตาธิกรณ์

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဆ ဘန္တေ အာပတ္တိသမုဋ္ဌာနာ အာပတ္တာဓိကရဏဿ မူလံ, အတ္တိ ဘန္တေ အာပတ္တိ ကာယတော သမုဋ္ဌာတိ န ဝါစတော န စိတ္တတော, အတ္ထိ ဘန္တေ အာပတ္တိ ဝါစတော သမုဋ္ဌာတိ န ကာယတော န စိတ္တတော, အတ္ထိ ဘန္တေ အာပတ္တိ ကာယတော [Pg.182] စ ဝါစတော စ သမုဋ္ဌာတိ န စိတ္တတော, အတ္ထိ ဘန္တေ အာပတ္တိ ကာယတော စ စိတ္တတော စ သမုဋ္ဌာတိ န ဝါစတော, အတ္ထိ ဘန္တေ အာပတ္တိ ဝါစတော စ စိတ္တတော စ သမုဋ္ဌာတိ န ကာယတော, အတ္ထိ ဘန္တေ အာပတ္တိ ကာယတော စ ဝါစတော စ စိတ္တတော စ သမုဋ္ဌာတိ, ဣမာနိ ဘန္တေ ဆ အာပတ္တိ သမုဋ္ဌာနာနိ အာပတ္တာဓိကရဏဿ မူလံ.

การตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สมุฏฐานแห่งอาบัติ ๖ อย่าง เป็นมูลแห่งอาปัตตาธิกรณ์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ มีอยู่ ที่อาบัติเกิดจากกาย ไม่ใช่เกิดจากวาจา ไม่ใช่เกิดจากใจ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ มีอยู่ ที่อาบัติเกิดจากวาจา ไม่ใช่เกิดจากกาย ไม่ใช่เกิดจากใจ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ มีอยู่ ที่อาบัติเกิดจากกายและวาจา ไม่ใช่เกิดจากใจ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ มีอยู่ ที่อาบัติเกิดจากกายและใจ ไม่ใช่เกิดจากวาจา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ มีอยู่ ที่อาบัติเกิดจากวาจาและใจ ไม่ใช่เกิดจากกาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ มีอยู่ ที่อาบัติเกิดจากกาย วาจา และใจ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ สมุฏฐานแห่งอาบัติ ๖ อย่างเหล่านี้ เป็นมูลแห่งอาปัตตาธิกรณ์

ပုစ္ဆာ – ကိံ [Pg.183] ပနာဝုသော ကိစ္စာဓိကရဏဿ မူလံ.

การถาม – ท่านผู้มีอายุ ก็อะไรเป็นมูลแห่งกิจจาธิกรณ์

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကိစ္စာဓိကရဏဿ ဘန္တေ ဧကံ မူလံ သံဃော.

การตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ มูลแห่งกิจจาธิกรณ์มีอย่างหนึ่ง คือ สงฆ์

ပုစ္ဆာ – သမထံ အာဝုသော ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

การถาม – ท่านผู้มีอายุ ผมจักถามเรื่องสมถะ พร้อมทั้งนิทาน พร้อมทั้งนิทเทส ท่านผู้มีอายุ อาบัติที่มีบทอันยกขึ้นแสดงมีเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမထံ ဘန္တေ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ ဒွေ အာပတ္တိယော.

การตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ผมจักแก้เรื่องสมถะ พร้อมทั้งนิทาน พร้อมทั้งนิทเทส ข้าแต่ท่านผู้เจริญ อาบัติที่มีบทอันยกขึ้นแสดงมี ๒ อย่าง

၅. ခုဒ္ဒကဝတ္ထုက္ခန္ဓက

๕. ขุททกวัตถุขันธกะ

ပုစ္ဆာ – နဟာယန္တေန [Pg.184] အာဝုသော ဘိက္ခုနာ ရုက္ခေ ဝါ ထမ္ဘေ ဝါ ကုဋ္ဋေ ဝါ ကာယံ ဥဂ္ဃံသေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

การถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้อาบน้ำเสียดสีกายกับต้นไม้ก็ดี กับเสาก็ดี กับฝาก็ดี ไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติไว้

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ နဟာယမာနာ ရုက္ခေပိ ထမ္ဘေပိ ကုဋ္ဋေပိ ကာယံ ဥဂ္ဃံသေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

การตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เมื่ออาบน้ำ ได้เสียดสีกายแม้กับต้นไม้ แม้กับเสา แม้กับฝา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဂန္ဓဗ္ဗဟတ္ထကေန ဝါ အာဝုသော ကုရုဝိန္ဒကသုတ္တိယာ ဝါ မလ္လကေန ဝါ နဟာယန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

การถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้อาบน้ำด้วยมือไม้ก็ดี ด้วยเชือกกุรุวินทกะก็ดี ด้วยแผ่นกระเบื้องก็ดี ไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติไว้

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေဝ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဂန္ဓဗ္ဗဟတ္ထကေနပိ ကုရုဝိန္ဒကသုတ္တိယာပိ [Pg.185] မလ္လကေနပိ နဟာယိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

การตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์นั่นแล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์อาบน้ำแม้ด้วยมือไม้ แม้ด้วยเชือกกุรุวินทกะ แม้ด้วยแผ่นกระเบื้อง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ပါဏိနာ အာဝုသော ပရိကမ္မံ ကာတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

การถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตการทำบริกรรมด้วยมือไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงอนุญาตไว้

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ပိဋ္ဌိပရိကမ္မံ ကာတုံ ကုက္ကုစ္စာယိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

การตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปได้มีความรังเกียจที่จะทำบริกรรมหลัง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဝလ္လိကံ [Pg.186] ဝါ အာဝုသော ပါမင်္ဂံ ဝါ ကဏ္ဌသုတ္တကံ ဝါ ကဋိသုတ္တကံ ဝါ ဩဝဋ္ဋိကံ ဝါ ကာယုရံ ဝါ ဟတ္ထာဘရဏံ ဝါ အင်္ဂုလိမုဒ္ဒိကံ ဝါ ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

การถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้ทรงต่างหูก็ดี สังวาลก็ดี สร้อยคอก็ดี สายคาดเอวก็ดี กำไลมือก็ดี กำไลแขนก็ดี เครื่องประดับมือก็ดี แหวนนิ้วก็ดี ไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติไว้

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဝလ္လိကာဒီနိ ဓာရေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

การตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทรงต่างหูเป็นต้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဒီဃေ [Pg.187] အာဝုသော ကေသေ ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

การถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้ไว้ผมยาว ไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติไว้

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဒီဃေ ကေသေ ဓာရေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

การตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ได้ไว้ผมยาว ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ကောစ္ဆေနဝါ [Pg.188] အာဝုသော ဖဏကေနဝါ ဟတ္ထဖဏကေနဝါ ကေသေ ဩသဏ္ဌေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

การถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้สางผมด้วยแปรงก็ดี ด้วยหวีก็ดี ด้วยหวีมือก็ดี ไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติไว้

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေဝ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ကောစ္ဆာဒီဟိ ကေသေ ဩသဏ္ဌေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

การตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์นั่นแล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์สางผมด้วยแปรงเป็นต้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အာဒါသေ [Pg.189] ဝါ အာဝုသော ဥဒကပတ္တေ ဝါ မုခနိမိတ္တံ ဩလောကေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

การถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้ส่องดูเงาหน้าในกระจกก็ดี ในอ่างน้ำก็ดี ไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติไว้

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေဝ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာဒါသေပိ ဥဒကပတ္တေပိ မုခနိမိတ္တံ ဩလောကေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

การตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์นั่นแล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ส่องดูเงาหน้าแม้ในกระจก แม้ในอ่างน้ำ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အာဗာဓပစ္စယာ [Pg.190] ပနာဝုသော အာဒါသေ ဝါ ဥဒကပတ္တေ ဝါ မုခနိမိတ္တံ ဩလောကေတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

การถาม – ท่านผู้มีอายุ ก็เพราะเหตุแห่งอาพาธ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตการส่องดูเงาหน้าในกระจกก็ดี ในอ่างน้ำก็ดี ไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงอนุญาตไว้

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, ဘဂဝတိ ဘန္တေ ရာဇဂဟေ ဝိဟရတိ အညတရဿ ဘိက္ခုနော မုခေ ဝဏော အဟောသိ, သော ဘိက္ခူ ဧတဒဝေါစ ‘‘ကီဒိသော မေ အာဝုသော ဝဏော’’တိ, ဘိက္ခူ ဧဝမာဟံသု ‘‘ဧဒိသော တေ အာဝုသော ဝဏော’’တိ, သော န သဒ္ဒဟတိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

วิสัชนา — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เมื่อพระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่กรุงราชคฤห์ แผลเกิดขึ้นที่หน้าของภิกษุรูปหนึ่ง ภิกษุนั้นได้กล่าวกับภิกษุทั้งหลายอย่างนี้ว่า 'ดูก่อนท่านผู้มีอายุ แผลของผมเป็นอย่างไร' ภิกษุทั้งหลายได้กล่าวอย่างนี้ว่า 'ดูก่อนท่านผู้มีอายุ แผลของท่านเป็นอย่างนี้' ภิกษุนั้นไม่เชื่อ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – မုခါလေပနာဒီနိ [Pg.191] အာဝုသော ကရောန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ผู้ทำเครื่องลูบไล้หน้าเป็นต้น ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ မုခါလေပနာဒီနိ အကံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทำเครื่องลูบไล้หน้าเป็นต้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – နစ္စံ [Pg.192] ဝါ အာဝုသော ဂီတံ ဝါ ဝါဒိတံ ဝါ ဒဿနာယ ဂစ္ဆန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ผู้ไปเพื่อดูการฟ้อนรำก็ดี การขับร้องก็ดี การประโคมก็ดี ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ နစ္စမ္ပိ ဂီတမ္ပိ ဝါဒိတမ္ပိ ဒဿနာယ ဂစ္ဆိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ไปดูการฟ้อนรำบ้าง การขับร้องบ้าง การประโคมบ้าง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ကထံ အာဝုသော နစ္စာဒီနိ ပဿန္တဿ အာပတ္တိ ဟောတိ, ကထံ ပန အနာပတ္တိ.

ปุจฉา — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ เมื่อดูการฟ้อนรำเป็นต้น อย่างไรจึงเป็นอาบัติ อย่างไรจึงไม่เป็นอาบัติ

ဝိဿဇ္ဇနာ – နစ္စံ ဝါ ဘန္တေ ဂီတံ ဝါ ဝါဒိတံ ဝါ ဒဿနာယ ဂစ္ဆတိ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ, ယတ္ထ ဌိတော ပဿတိ ဝါ သုဏာတိ ဝါ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ[Pg.193], ဒဿနူပစာရံ ဝိဇဟိတွာ ပုနပ္ပုနံ ပဿတိ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ, အာရာမေ ဌိတဿ ပဿတော အနာပတ္တိ, ဝိဟာရတော ပန ဝိဟာရံ ပဿိဿာမီတိ ဂစ္ဆတော အာပတ္တိယေဝ, ယတ္ထ ဌိတော ပဿတိ ဝါ သုဏာတိ ဝါ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ, အာသနသာလာယ နိသိန္နော ပဿတိ အနာပတ္တိ, ပဿိဿာမီတိ ဝုဋ္ဌဟိတွာ ဂစ္ဆတိ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ, ယတ္ထ ဌိတော ပဿတိ ဝါ သုဏာတိ ဝါ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ, ပတိပထံ ဂစ္ဆန္တော ပဿတိ အနာပတ္တိ, ဂီဝံ ပရိဝတ္တေတွာ ပဿတော ပန အာပတ္တိ ဘန္တေ.

วิสัชนา — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ไปเพื่อดูการฟ้อนรำก็ดี การขับร้องก็ดี การประโคมก็ดี เป็นอาบัติทุกกฏ ยืนดูหรือฟังอยู่ในที่นั้น เป็นอาบัติทุกกฏ ละระยะที่พึงดูแล้วดูอีกบ่อยๆ เป็นอาบัติทุกกฏ ยืนดูอยู่ในอาราม ไม่เป็นอาบัติ แต่ถ้าไปจากวิหารสู่วิหารด้วยตั้งใจว่า 'เราจักดู' เป็นอาบัติทีเดียว ยืนดูหรือฟังอยู่ในที่นั้น เป็นอาบัติทุกกฏ นั่งดูอยู่ในโรงฉัน ไม่เป็นอาบัติ ลุกขึ้นไปด้วยตั้งใจว่า 'เราจักดู' เป็นอาบัติทุกกฏ ยืนดูหรือฟังอยู่ในที่นั้น เป็นอาบัติทุกกฏ เดินสวนทางไปแล้วเห็น ไม่เป็นอาบัติ แต่ถ้าเหลียวคอดู เป็นอาบัติ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ

ပုစ္ဆာ – အာယတကေန [Pg.194] အာဝုသော ဂီတဿရေန ဓမ္မံ ဂါယန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ผู้ขับร้องธรรมด้วยเสียงอันยาว ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာယတကေန ဂီတဿရေန ဓမ္မံ ဂါယိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ขับร้องธรรมด้วยเสียงอันยาว ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဒါရုပတ္တံ [Pg.196] အာဝုသော ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ผู้ทรงบาตรไม้ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ပိဏ္ဍောလဘာရဒွါဇော ဆဝဿ ဒါရုပတ္တဿ ကာရဏာ ဂိဟီနံ ဥတ္တရိမနုဿဓမ္မံ ဣဒ္ဓိပါဋိဟာရိယံ ဒဿေတိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภท่านพระปิณโฑลภารทวาชะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระปิณโฑลภารทวาชะแสดงอุตตริมนุสสธรรมอันเป็นอิทธิปาฏิหาริย์แก่คฤหัสถ์ เพราะเหตุแห่งบาตรไม้ปุ่ม ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

န [Pg.197] စ ဘိက္ခဝေ ဒါရုပတ္တော ဓာရေတဗ္ဗော, ယော ဓာရေယျ အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ –

ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย ภิกษุไม่พึงทรงบาตรไม้ รูปใดทรง ต้องอาบัติทุกกฏ

ပုစ္ဆာ – ဘဂဝတာ အာဝုသော ဥစ္စာဝစေ ပတ္တေ ပဋိက္ခိပိတွာ အယော ပတ္တော ဘူမိပတ္တောတိ ဣမေယေဝ ဒွေ ပတ္တာ ကတ္ထ အနုညာတာ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

ปุจฉา — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ บาตรต่างๆ ที่พระผู้มีพระภาคทรงห้ามแล้ว บาตร ๒ ชนิดนี้ คือ บาตรเหล็กและบาตรดิน ทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတာ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဥစ္စာဝစေ ပတ္တေ ဓာရေသုံ သောဝဏ္ဏမယာ [Pg.198] ရူပိယမယာ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

วิสัชนา — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ทรงบาตรต่างๆ คือ บาตรทองคำ บาตรเงิน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – သောဒကံ [Pg.199] အာဝုသော ပတ္တံ ပဋိသာမေန္တဿ စ ဩတာပေန္တဿစ ဥဏှေ ပတ္တံ နိဒဟန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ผู้เก็บบาตรที่มีน้ำไว้ก็ดี ตากบาตรก็ดี วางบาตรไว้ในที่ร้อนก็ดี ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သောဒကံ ပတ္တံ ပဋိသာမေသုံ, ဩတာပေသုံ, ဥဏှေ ပတ္တံ နိဒဟိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุเป็นอันมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุเป็นอันมากเก็บบาตรที่มีน้ำไว้ ตากบาตร วางบาตรไว้ในที่ร้อน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဆဝသီသပတ္တံ [Pg.200] အာဝုသော ဓာရေန္တဿ စ သဗ္ဗပံသုကူလိကဿ စ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ผู้ทรงบาตรกะโหลกศีรษะซากศพก็ดี และแก่ผู้เป็นสัพพปังสุกูลิกก็ดี ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု သဗ္ဗပံသုကူလိကော အဟောသိ, သော ဆဝသီသဿ ပတ္တံ ဓာရေသိ, အညတရာ ဣတ္ထီ ပဿိတွာ ဘီတာ [Pg.201] ဝိဿရမကာသိ ‘‘အဘုံ မေ ပိသာစော ဝတာယ’’န္တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งเป็นสัพพปังสุกูลิก เธอทรงบาตรกะโหลกศีรษะซากศพ หญิงคนหนึ่งเห็นเข้าแล้วกลัว ส่งเสียงร้องว่า 'โอ ปีศาจมาหาฉันแล้วจริงๆ' ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – စလကာနိ ဝါ အာဝုသော အဋ္ဌိကာနိ ဝါ ဥစ္ဆိဋ္ဌောဒကံ ဝါ ပတ္တေန နီဟရန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ปุจฉา — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ผู้ขนเศษอาหารก็ดี กระดูกก็ดี น้ำล้างบาตรก็ดี ด้วยบาตร ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ စလကာနိပိ အဋ္ဌိကာနိပိ ဥစ္ဆိဋ္ဌော ဒကမ္ပိ ပတ္တေန နီဟရိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

วิสัชนา — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ทรงปรารภภิกษุเป็นอันมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุเป็นอันมากขนเศษอาหารบ้าง กระดูกบ้าง น้ำล้างบาตรบ้าง ด้วยบาตร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဥပါဟနတ္ထဝိကာ [Pg.202] အာဝုသော ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတာ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

ปุจฉา — ดูก่อนท่านผู้มีอายุ ถุงรองเท้าที่พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ ทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အန္တရာ စ ဘန္တေ ရာဇဂဟံ အန္တရာ စ ဝေသာလိံ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ အနုညာတာ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု ဥပါဟနာယော ကာယဗန္ဓနေန ဗန္ဓိတွာ ဂါမံ ပိဏ္ဍာယ ပါဝိသိ, အညတရော ဥပါသကော တံ ဘိက္ခုံ အဘိဝါဒေန္တော ဥပါဟနာယော သီသေန ဃဋ္ဋေတိ, သော ဘိက္ခု မင်္ကု အဟောသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในระหว่างกรุงราชคฤห์กับกรุงเวสาลี ทรงปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งผูกรองเท้าไว้กับประคดเอวแล้วเข้าไปบิณฑบาตในหมู่บ้าน อุบาสกคนหนึ่งไหว้ภิกษุนั้นแล้วศีรษะไปกระทบรองเท้า ภิกษุนั้นเป็นผู้เก้อเขิน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အဒ္ဓါနမဂ္ဂပ္ပဋိပန္နေန [Pg.203] အာဝုသော ပရိဿာဝနံ ယာစိယမာနေန န ဒဒန္တဿ စ အပ္ပဋိဿာဝနကေန အဒ္ဓါနံ ပဋိပဇ္ဇန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้เดินทางไกล เมื่อมีผู้ขอเครื่องกรองน้ำแล้วไม่ให้ก็ดี และแก่ภิกษุผู้เดินทางไกลโดยไม่มีเครื่องกรองน้ำก็ดี ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အန္တရာ စ ဘန္တေ ရာဇဂဟံ အန္တရာ စ ဝေသာလိံ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု ပရိဿာဝနံ ယာစိယမာနော န အဒါသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในระหว่างกรุงราชคฤห์กับกรุงเวสาลี ทรงปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งเมื่อมีผู้ขอเครื่องกรองน้ำแล้วไม่ให้ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ပုပ္ဖာဘိကိဏ္ဏေ [Pg.205] အာဝုသော သယနေ သယန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้นอนบนที่นอนที่โปรยด้วยดอกไม้ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ပုပ္ဖာဘိကိဏ္ဏေသု သယနေသု သယိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงเวสาลี ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์นอนบนที่นอนที่โปรยด้วยดอกไม้ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဧကဘာဇနေ ဝါ အာဝုသော ဘုဉ္ဇန္တာနံ ဧကထာလကေ ဝါ ပိဝန္တာနံ ဧကတ္ထရဏပါဝုရဏာနံ ဝါ တုဝဋ္ဋာနံ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุทั้งหลายผู้ฉันในภาชนะเดียวกันก็ดี ดื่มในถาดเดียวกันก็ดี หรือนอนบนที่นอนและห่มผ้าผืนเดียวกันก็ดี ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေဝ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဧကဘာဇနေပိ ဘုဉ္ဇိံသု, ဧကထာလကေပိ [Pg.206] ပိဝိံသု, ဧကမဉ္စကေပိ တုဝဋ္ဋေသုံ, ဧကတ္ထရဏာပိ တုဝဋ္ဋေသုံ, ဧကပါဝုရဏာပိ တုဝဋ္ဋေသုံ, ဧကတ္ထရဏပါဝုရဏာပိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงเวสาลี ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์นั่นเอง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ฉันในภาชนะเดียวกันบ้าง ดื่มในถาดเดียวกันบ้าง นอนบนเตียงเดียวกันบ้าง นอนบนที่ปูผืนเดียวกันบ้าง นอนห่มผ้าผืนเดียวกันบ้าง นอนบนที่ปูและห่มผ้าผืนเดียวกันบ้าง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – စာမရိဗီဇနိံ အာဝုသော ပဋိက္ခိပိတွာ တိဿော ဗီဇနိယော ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတာ, ကိသ္မိဉ္စ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ พัดที่ทำด้วยขนจามรีที่พระผู้มีพระภาคทรงห้ามแล้ว พัด ๓ ชนิด ทรงอนุญาตไว้ที่ไหน และทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အနုညာတာ, သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဘဂဝတိ ဝိဟရတိ သံဃဿ စာမရိဗီဇနီ ဥပ္ပန္နာ အဟောသိ, ဘဂဝတော ဧတမတ္ထံ အာရောစေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่กรุงสาวัตถี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เมื่อพระผู้มีพระภาคประทับอยู่ที่กรุงสาวัตถี พัดที่ทำด้วยขนจามรีเกิดขึ้นแก่สงฆ์ ภิกษุทั้งหลายได้กราบทูลเรื่องนั้นแด่พระผู้มีพระภาค ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

န [Pg.207] ဘိက္ခဝေ စာမရိဗီဇနီ ဓာရေတဗ္ဗာ, ယော ဓာရေယျ, အာပတ္တိ ဒုက္ကဋဿ. အနုဇာနာမိ ဘိက္ခဝေ တိဿော ဗီဇနိယော ဝါကမယံ ဥသီရမယံ မောရပိဉ္ဆာ မယံ.

ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุไม่พึงใช้พัดขนจามรี รูปใดใช้ ต้องอาบัติทุกกฏ ภิกษุทั้งหลาย เราอนุญาตพัด ๓ ชนิด คือ พัดทำด้วยเปลือกไม้ พัดทำด้วยแฝก พัดทำด้วยขนหางนกยูง

ပုစ္ဆာ – ဒီဃေ အာဝုသော နခေ ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้ไว้เล็บยาว ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.208] ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု ဒီဃေ နခေ ဓာရေသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งไว้เล็บยาว ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ကတ္တရိကာယ [Pg.209] အာဝုသော ကေသေ ဆေဒါပေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้ให้ตัดผมด้วยกรรไกร ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ကတ္တရိကာယ ကေသေ ဆိန္ဒိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ตัดผมด้วยกรรไกร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဒီဃေ [Pg.210] အာဝုသော နာသိကာလောမေ ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้ไว้ขนจมูกยาว ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဒီဃာနိ နာသိကာလောမာနိ ဓာရေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุหลายรูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุหลายรูปไว้ขนจมูกยาว ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဥစ္စာဝစာ အာဝုသော ကဏ္ဏမလဟရဏိယော ပဋိက္ခိပိတွာ ဒသ ကဏ္ဏမလဟရဏိယော ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတာ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงห้ามเครื่องแคะหูหลายชนิดแล้ว ทรงอนุญาตเครื่องแคะหู ๑๐ ชนิดไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတာ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဥစ္စာဝစာ ကဏ္ဏမလဟရဏိယော ဓာရေသုံ [Pg.211] သောဝဏ္ဏမယံ ရူပိယမယံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ใช้เครื่องแคะหูหลายชนิด คือที่ทำด้วยทอง ที่ทำด้วยเงิน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – သံဃာဋိပလ္လတ္ထိကာယ နိသီဒန္တဿ အာဝုသော ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้นั่งรัดเข่าด้วยผ้าสังฆาฏิ ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သံဃာဋိပလ္လတ္ထိကာယ နိသီဒိံသု, သံဃာဋိယာ [Pg.212] ပတ္တာ လုဇ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์นั่งรัดเข่าด้วยผ้าสังฆาฏิ ชายผ้าสังฆาฏิทั้งหลายก็ชำรุด ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အကာယဗန္ဓနေန အာဝုသော ဂါမံ ပဝိသန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้เข้าไปสู่หมู่บ้านโดยไม่คาดประคดเอว ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ဘိက္ခုံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ဘိက္ခု အကာယဗန္ဓနော ဂါမံ ပိဏ္ဍာယ ပါဝိသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ทรงปรารภภิกษุรูปหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุรูปหนึ่งไม่คาดประคดเอวเข้าไปบิณฑบาตในหมู่บ้าน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဂိဟိနိဝတ္ထံ [Pg.213] အာဝုသော နိဝါသေန္တဿ စ, ဂိဟိပါရုတံ ပါရုပန္တဿ စ, သံဝေလ္လိယံ နိဝါသေန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ อาบัติทุกกฏที่พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้แก่ภิกษุผู้นุ่งอย่างคฤหัสถ์ก็ดี ห่มอย่างคฤหัสถ์ก็ดี นุ่งหยักรั้งก็ดี ทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဂိဟိနိဝတ္ထံ နိဝါသိံသု, ဂိဟိပါရုတမ္ပိ ပါရုပိံသု, သံဝေလ္လိယမ္ပိ နိဝါသိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์นุ่งอย่างคฤหัสถ์บ้าง ห่มอย่างคฤหัสถ์บ้าง นุ่งผ้าที่ม้วนไว้บ้าง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဥဘတော [Pg.214] ကာဇံ အာဝုသော ဓာရေန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้หาบของด้วยคานสองข้างไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဥဘတော ကာဇံ ဓာရေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์หาบของด้วยคานสองข้าง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – လောကာယတံ [Pg.215] အာဝုသော ပရိယာပုဏန္တဿ စ ဝါစေန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้เรียนและผู้สอนโลกายตศาสตร์ไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ လောကာယတံ ပရိယာပုဏိံသုပိ ဝါစေသုမ္ပိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เรียนบ้าง สอนบ้าง ซึ่งโลกายตศาสตร์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – တိရစ္ဆာနဝိဇ္ဇံ [Pg.217] အာဝုသော ပရိယာပုဏန္တဿ စ ဝါစေန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้เรียนและผู้สอนเดรัจฉานวิชาไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ တိရစ္ဆာနဝိဇ္ဇံ ပရိယာပုဏိံသုပိ ဝါစေသုမ္ပိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์เรียนบ้าง สอนบ้าง ซึ่งเดรัจฉานวิชา ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ခိပိတေ အာဝုသော ‘‘ဇီဝါ’’တိဝဒန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ภิกษุผู้กล่าวว่า “ขอจงทรงพระชนม์อยู่” เมื่อพระผู้มีพระภาคทรงจามไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.218] ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဘဂဝါ ဘန္တေ မဟတိယာ ပရိသာယ ပရိဝုတော ဓမ္မံ ဒေသေန္တော ခိပိ, ဘိက္ခူ ‘‘ဇီဝတု ဘန္တေ ဘဂဝါ, ဇီဝတု သုဂတောတိ’’ ဥစ္စာသဒ္ဒံ မဟာသဒ္ဒံ အကံသု, တေန သဒ္ဒေန ဓမ္မကထာ အန္တရာ အဟောသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุเป็นอันมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคแวดล้อมด้วยบริษัทหมู่ใหญ่ ทรงแสดงธรรมอยู่ ได้ทรงจาม ภิกษุทั้งหลายได้ทำเสียงดังอื้ออึงว่า “ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ขอจงทรงพระชนม์อยู่เถิด ข้าแต่พระสุคต ขอจงทรงพระชนม์อยู่เถิด” ด้วยเสียงนั้น ธรรมีกถาจึงถูกขัดจังหวะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အာရာမေ အာဝုသော ပဿာဝဝစ္စာနံ တဟံ တဟံ ကရဏံ ပဋိက္ခိပိတွာ ဧကမန္တံ ကာတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงห้ามการถ่ายปัสสาวะและอุจจาระเรี่ยราดในอารามแล้ว ทรงบัญญัติให้ถ่าย ณ ที่แห่งหนึ่งไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာရာမေ တဟံ တဟံ ပဿာဝံ အကံသု, တဟံ တဟံ ဝစ္စံ အကံသု, အာရာမော ဒုဿိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุเป็นอันมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุเป็นอันมากถ่ายปัสสาวะเรี่ยราดในอาราม ถ่ายอุจจาระเรี่ยราดในอาราม อารามจึงสกปรก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ခုဒ္ဒကဝတ္ထုက္ခန္ဓက

ขุททกวัตถุขันธกะ

ပုစ္ဆာ – ခုဒ္ဒကဝတ္ထုံ [Pg.220] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

ถาม — ข้าพเจ้าจักถามขุททกวัตถุ อันมีเรื่องเกิดและมีคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ บทที่ยกขึ้นแสดงมีอาบัติเท่าไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ခုဒ္ဒကံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ တိဿော အာပတ္တိယော.

เฉลย — ข้าพเจ้าจักเฉลยขุททกวัตถุ อันมีเรื่องเกิดและมีคำอธิบาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บทที่ยกขึ้นแสดงมีอาบัติ ๓ อย่าง

၆. သေနာသနက္ခန္ဓက

๖. เสนาสนขันธกะ

ပုစ္ဆာ – ပဉ္စ [Pg.221] အာဝုသော လေဏာနိ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတာနိ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာနိ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตเสนาสนะ ๕ ชนิดไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတာနိ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝန္တံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဧတဒဝေါစုံ ‘‘ရာဇဂဟကော ဘန္တေ သေဋ္ဌီ ဝိဟာရေ ကာရာပေတုကာမော, ကထံ နု ခေါ ဘန္တေ ပဋိပဇ္ဇိတဗ္ဗ’’န္တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာနိ.

เฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ ณ กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุเป็นอันมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุเป็นอันมากเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคแล้วกราบทูลว่า “ข้าแต่พระผู้มีพระภาค เศรษฐีชาวกรุงราชคฤห์ประสงค์จะสร้างวิหาร ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ควรปฏิบัติอย่างไร” ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ကထံ [Pg.222] အာဝုသော ဝိဟာရာ ပဌမံ ဥပ္ပန္နာ, ကထဉ္စ တေ ပတိဋ္ဌာပိ တာ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ วิหารทั้งหลายเกิดขึ้นครั้งแรกอย่างไร และวิหารเหล่านั้นถูกสร้างขึ้นอย่างไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဧကာဟေနေဝ [Pg.223] ဘန္တေ ရာဇဂဟကေန သေဋ္ဌိနာ ဆဋ္ဌိဝိဟာရာ ပတိဋ္ဌာပိတာ, တေ ဣဓ ဘန္တေ သဋ္ဌိဝိဟာရာ ဗုဒ္ဓပ္ပမုခဿ အာဂတာနာဂတဿ စာတုဒ္ဒိသဿ သံဃဿ ပတိဋ္ဌာပိတာ.

เฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เศรษฐีชาวกรุงราชคฤห์ได้สร้างวิหาร ๖๐ หลังเสร็จภายในวันเดียว ข้าแต่ท่านผู้เจริญ วิหาร ๖๐ หลังเหล่านั้นในที่นี้ ได้สร้างถวายแก่สงฆ์ผู้มาจากทิศทั้ง ๔ ทั้งที่มาแล้วและยังไม่มา โดยมีพระพุทธเจ้าเป็นประมุข

ပုစ္ဆာ – ဝိဟာရေ [Pg.224] အာဝုသော ပဋိဘာနကမ္မံ ပဋိက္ခိပိတွာ မာလာကမ္မာဒီနိ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတာနိ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာနိ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงห้ามการเขียนภาพเหมือนในวิหารแล้ว ทรงอนุญาตการทำลวดลายดอกไม้เป็นต้นไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတာနိ. ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဝိဟာရေ ပဋိဘာနစိတ္တံ ကာရာပေသုံ ဣတ္ထိရူပကံ ပုရိသရူပကံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာနိ.

เฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ ณ กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์ให้เขียนภาพเหมือนเป็นรูปผู้หญิงรูปผู้ชายไว้ในวิหาร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ယထာဝုဍ္ဎံ [Pg.225] အာဝုသော အဘိဝါဒနာဒီနိ စ အဂ္ဂါသနာဒီနိ စ အနုဇာနိတွာ သံဃိကံ ယထာဝုဍ္ဎံ ပဋိဗာဟန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตการกราบไหว้เป็นต้น และการนั่งในอาสนะอันเลิศเป็นต้นตามลำดับพรรษาแล้ว ทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้กีดกันของสงฆ์ตามลำดับพรรษาไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – အန္တရာ စ ဘန္တေ ဝေသာလိံ အန္တရာ စ သာဝတ္ထိံ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာနံ ဘိက္ခူနံ အန္တေဝါသိကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာနံ ဘန္တေ ဘိက္ခူနံ အန္တေဝါသိကာ ဘိက္ခူ ဗုဒ္ဓပ္ပမုခဿ သံဃဿ ပုရတော ပုရတော ဂန္တွာ ဝိဟာရေ ပဋိဂ္ဂဟေသုံ, သေယျာယော ပဋိဂ္ဂဟေသုံ ‘‘ဣဒံ အမှာကံ ဥပဇ္ဈာယာနံ ဘဝိဿတိ, ဣဒံ အမှာကံ အာစရိယာနံ ဘဝိဿတိ, ဣဒံ အမှာကံ ဘဝိဿတီ’’တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในระหว่างกรุงเวสาลีกับกรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุผู้เป็นอันเตวาสิกของภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุผู้เป็นอันเตวาสิกของภิกษุฉัพพัคคีย์เดินนำหน้าสงฆ์มีพระพุทธเจ้าเป็นประมุขไปจองวิหาร จองที่นอนว่า 'นี่จักเป็นของพระอุปัชฌาย์ของเรา นี่จักเป็นของพระอาจารย์ของเรา นี่จักเป็นของเรา' ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဧကေန [Pg.227] အာဝုသော ဒွေ ပဋိဗာဟန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

ถาม — ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ภิกษุรูปเดียวกีดกันภิกษุ ๒ รูปไว้ ณ ที่ไหน ปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အာယသ္မန္တံ ဥပနန္ဒံ သကျပုတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပနန္ဒော သကျပုတ္တော ဧကော ဒွေ ပဋိဗာဟိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

เฉลย — ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภท่านพระอุปนันทศากยบุตร ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุปนันทศากยบุตรรูปเดียวกีดกันภิกษุ ๒ รูป ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – နဝကေန [Pg.228] အာဝုသော ဥဒ္ဒိသန္တေန သမကေ ဝါ အာသနေ နိသီဒိတုံ ဥစ္စတရေ ဝါ ဓမ္မဂါရဝေန, ထေရေန ပန ဘိက္ခုနာ ဥဒ္ဒိသာပေန္တေန သမကေ ဝါ အာသနေ နိသီဒိတုံ နီစတရေ ဝါ ဓမ္မဂါရဝေန ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหนว่า ภิกษุผู้ใหม่เมื่อบอกธรรม พึงนั่งบนอาสนะที่เสมอกันหรือสูงกว่าด้วยความเคารพในธรรม ส่วนภิกษุผู้เถระเมื่อให้บอกธรรม พึงนั่งบนอาสนะที่เสมอกันหรือต่ำกว่าด้วยความเคารพในธรรม ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงอนุญาต?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အာယသ္မတော ဥပါလိဿ သန္တိကေ ဝိနယံ ပရိယာပုဏိံသု, အာယသ္မာ ဘန္တေ ဥပါလိ ဌိတကောဝ ဥဒ္ဒိသတိ ထေရာနံ ဘိက္ခူနံ ဂါရဝေန, တတ္ထ ဘန္တေ ထေရာ စေဝ ဘိက္ခူ ကိလမိံသု အာယသ္မာ စ ဥပါလိ ကိလမိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่เมืองสาวัตถี ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากได้เรียนพระวินัยในสำนักของท่านพระอุบาลี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ท่านพระอุบาลียืนบอกธรรมด้วยความเคารพในภิกษุผู้เถระ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ในเรื่องนั้น ทั้งภิกษุผู้เถระและท่านพระอุบาลีต่างก็เหน็ดเหนื่อย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – တိဝဿန္တရေန [Pg.230] အာဝုသော သဟ နိသီဒိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตการนั่งร่วมกันของผู้มีพรรษาห่างกันสามพรรษาไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงอนุญาต?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာနံ ဘန္တေ ဘိက္ခူနံ ဧတဒဟောသိ ‘‘ကိတ္တာဝတာနု ခေါ သမာနာသနိကော ဟောတီ’’တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่เมืองสาวัตถี ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากมีความคิดว่า 'ผู้มีอาสนะเสมอกันนั้นมีพรรษาห่างกันเท่าไรหนอ' ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – မဉ္စေ [Pg.231] စ အာဝုသော ပီဌေ စ ဒွိန္နံယေဝ နိသီဒိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตการนั่งบนเตียงและเก้าอี้เพียงสองรูปไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงอนุญาต?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ သမာနာသနိကေ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သမာနာသနိကာ မဉ္စေ နိသီဒိတွာ မဉ္စံ ဘိန္ဒိံသု, ပီဌေ နိသီဒိတွာ ပီဌံ ဘိန္ဒိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองสาวัตถี ปรารภภิกษุผู้มีอาสนะเสมอกันจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุผู้มีอาสนะเสมอกันจำนวนมากนั่งบนเตียงแล้วทำให้เตียงหัก นั่งบนเก้าอี้แล้วทำให้เก้าอี้หัก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဒီဃာသနေ [Pg.232] ပနာဝုသော အသမာနာသနိကေဟိပိ နိသီဒိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตการนั่งบนอาสนะยาวร่วมกับผู้มีอาสนะไม่เสมอกันไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงอนุญาต?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဒီဃာသနေ အသမာနာသနိကေဟိ သဟ နိသီဒိတုံ ကုက္ကုစ္စာယိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตไว้ที่เมืองสาวัตถี ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากมีความรังเกียจที่จะนั่งบนอาสนะยาวร่วมกับผู้มีอาสนะไม่เสมอกัน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ပဉ္စ [Pg.233] အာဝုသော အဝိဿဇ္ဇိယာနိ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တာနိ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တာနိ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติสิ่งที่ไม่ควรแจกจ่าย ๕ อย่างไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တာနိ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သံဃိကံ သေနာသနံ ဝိဿဇ္ဇေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองสาวัตถี ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากได้แจกจ่ายเสนาสนะของสงฆ์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ပဉ္စ [Pg.234] အာဝုသော အဝေဘင်္ဂိယာနိ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တာနိ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တာနိ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติสิ่งที่ไม่ควรแบ่งปัน ๕ อย่างไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ကီဋာဂိရိသ္မိံ ဘန္တေ အဿဇိပုနဗ္ဗသုကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တာနိ, အဿဇိပုနဗ္ဗသုကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သံဃိကံ သေနာသနံ ဝိဘဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တာနိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองกีฏาคิรี ปรารภภิกษุอัสสชิปุนัพพสุกะ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุอัสสชิปุนัพพสุกะได้แบ่งเสนาสนะของสงฆ์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အညတြ [Pg.236] ပရိဘောဂံ အာဝုသော အညတြ ပရိဘုဉ္ဇန္တဿ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้บริโภคสิ่งของที่จัดไว้สำหรับบริโภคในที่อื่นไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာဠဝိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အညတရဿ ဥပါသကဿ ဝိဟာရပရိဘောဂံ သေနာသနံ အညတြ ပရိဘုဉ္ဇိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองอาฬวี ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากได้บริโภคเสนาสนะที่อุบาสกบางคนจัดไว้สำหรับบริโภคในวิหารในที่อื่น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – အဓောတေဟိ စ အာဝုသော အလ္လေဟိ စ ပါဒေဟိ သေနာသနံ အက္ကမန္တဿ စ သဥပါဟနေန သေနာသနံ အက္ကမန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้เหยียบย่ำเสนาสนะด้วยเท้าที่ยังไม่ได้ล้างและเท้าที่เปียก และผู้เหยียบย่ำเสนาสนะด้วยรองเท้าไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာဠဝိယံ [Pg.237] ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အဓောတေဟိ ပါဒေဟိ သေနာသနံ အက္ကမိံသု, အလ္လေဟိ စ ပါဒေဟိ သေနာသနံ အက္ကမိံသု, သဥပါဟနာပိ သေနာသနံ အက္ကမိံသု, သေနာသနံ ဒုဿိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองอาฬวี ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากได้เหยียบย่ำเสนาสนะด้วยเท้าที่ยังไม่ได้ล้าง และเหยียบย่ำเสนาสนะด้วยเท้าที่เปียก และเหยียบย่ำเสนาสนะด้วยรองเท้า เสนาสนะจึงสกปรก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ပရိကမ္မကတာယ အာဝုသော ဘူမိယာ နိဋ္ဌုဘန္တဿ စ ပရိကမ္မကတံ ဘိတ္တိံ အပဿယန္တဿ စ ဒုက္ကဋံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติทุกกฏแก่ผู้ถ่มน้ำลายลงบนพื้นดินที่ตกแต่งแล้ว และผู้พิงฝาผนังที่ตกแต่งแล้วไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ในเรื่องอะไร จึงทรงบัญญัติ?

ဝိဿဇ္ဇနာ – အာဠဝိယံ [Pg.238] ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေဝ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ပရိကမ္မကတာယ ဘူမိယာ နိဋ္ဌုဘိံသု, ပရိကမ္မကတံ ဘိတ္တိံ အပဿယိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่เมืองอาฬวี ปรารภภิกษุจำนวนมากนั่นเอง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากได้ถ่มน้ำลายลงบนพื้นดินที่ตกแต่งแล้ว และพิงฝาผนังที่ตกแต่งแล้ว ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – သေနာသနက္ခန္ဓကံ ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจะถามเสนาสนขันธกะ พร้อมทั้งเรื่องเกิดและคำอธิบาย อาวุโส บทที่ยกขึ้นแสดงมีอาบัติกี่อย่าง?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သေနာသနက္ခန္ဓကံ [Pg.239] ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ တိဿော အာပတ္တိယော.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจะตอบเสนาสนขันธกะ พร้อมทั้งเรื่องเกิดและคำอธิบาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บทที่ยกขึ้นแสดงมีอาบัติ ๓ อย่าง

၇. သံဃတေဒကက္ခန္ဓက

๗. สังฆเภทขันธกะ

ပုစ္ဆာ – ကထံ [Pg.240] အာဝုသော ဆန္နံ သကျကုမာရာနံ သဟ ဥပါလိကပ္ပကေန ပဗ္ဗဇ္ဇာ အဟောသိ, ကထဉ္စ နေသံ ဝိသေသော ဥဒပါဒိ.

คำถาม – อาวุโส การบรรพชาของเจ้าชายศากยะ ๖ พระองค์พร้อมด้วยนายอุบาลีช่างกัลบกเป็นอย่างไร และความพิเศษของท่านเหล่านั้นเกิดขึ้นได้อย่างไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝါ ဘန္တေ ဥပါလိံ ကပ္ပကံ ပဌမံ ပဗ္ဗာဇေသိ, ပစ္ဆာ တေ သကျကုမာရေ, အထ ဘန္တေ အာယသ္မာ ဘဒ္ဒိယော တေနေဝ အန္တရဝဿေန တိဿော ဝိဇ္ဇာ သစ္ဆာကာသိ, အာယသ္မာ အနုရုဒ္ဓေါ ဒိဗ္ဗစက္ခုံ ဥပ္ပာဒေသိ, အာယသ္မာ အာနန္ဒော သောတာပတ္တိဖလံ သစ္ဆာကာသိ, ဒေဝဒတ္တော ပေါထုဇ္ဇနိကံ ဣဒ္ဓိံ အဘိနိပ္ဖာဒေသိ. ဧဝံ ခေါ ဘန္တေ ဆန္နံ သကျကုမာရာနံ ဥပါလိကပ္ပကေန သဟ ပဗ္ဗဇ္ဇာ အဟောသိ, ဧဝဉ္စ ပန ဘန္တေ တေသံ ဝိသေသာဓိဂမော အဟောသိ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระผู้มีพระภาคทรงบวชให้อุบาลีช่างกัลบกก่อน ภายหลังจึงทรงบวชให้เจ้าศากยะเหล่านั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ครั้งนั้น ท่านพระภัททิยะได้ทำให้แจ้งซึ่งวิชชา ๓ ในพรรษานั้นเอง ท่านพระอนุรุทธะได้ยังทิพยจักษุให้เกิดขึ้น ท่านพระอานนท์ได้ทำให้แจ้งซึ่งโสดาปัตติผล พระเทวทัตได้ยังฤทธิ์อันเป็นของปุถุชนให้สำเร็จ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การบวชของเจ้าศากยะ ๖ พระองค์พร้อมด้วยอุบาลีช่างกัลบก ได้เป็นอย่างนี้แล ข้าแต่ท่านผู้เจริญ การบรรลุคุณวิเศษของท่านเหล่านั้น ได้เป็นอย่างนี้แล

ပကာသနီယ

ประกาศ

ပုစ္ဆာ – ပကာသနီယကမ္မံ [Pg.241] အာဝုသော ကာတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติประกาศนียกรรมไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဒေဝဒတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဒေဝဒတ္တော ဘန္တေ ‘‘သရာဇိကာယ မံ ဘဂဝါ ပရိသာယ ခေဠာသကဝါဒေန အပသာဒေတိ, သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေဝ ဥက္ကံသတီ’’တိ ကုပိတော အနတ္တမနော ဘဂဝတိ အာဃာတံ ဗန္ဓိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ปรารภพระเทวทัต ข้าแต่พระผู้มีพระภาค พระเทวทัตโกรธ ไม่พอใจว่า ‘พระผู้มีพระภาคทรงรุกรานเราด้วยวาทะว่าผู้กินน้ำลายในท่ามกลางบริษัทพร้อมด้วยพระราชา ทรงยกย่องแต่พระสารีบุตรและพระโมคคัลลานะเท่านั้น’ จึงผูกอาฆาตในพระผู้มีพระภาค ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

ပကာသနီယ

ประกาศนียกรรม

ပုစ္ဆာ – ဒေဝဒတ္တဿ [Pg.243] အာဝုသော ပကာသနီယကမ္မံ ကာရာပေတွာ ကထံ ဘဂဝါ ပကာသေတုံ အာဏာပေသိ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงให้ทำประกาศนียกรรมแก่พระเทวทัตแล้ว ทรงมีพระบัญชาให้ประกาศอย่างไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝါ ဘန္တေ ဒေဝဒတ္တဿ ပကာသနီယကမ္မံ ကာတုံ ပညပေတွာ အာယသ္မန္တံ သာရိပုတ္တံ အာမန္တေသိ ‘‘တေန ဟိ တွံ သာရိပုတ္တ ဒေဝဒတ္တံ ရာဇဂဟေ ပကာသေဟီ’’တိ, ဧဝံ ခေါ ဘန္တေ ဒေဝဒတ္တဿ ပကာသနီယကမ္မံ ကတွာ ဒေဝဒတ္တံ ရာဇဂဟေ ပကာသေတုံ ဘဂဝါ အာဏာပေသိ.

คำเฉลย – ข้าแต่พระผู้มีพระภาค พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติให้ทำประกาศนียกรรมแก่พระเทวทัตแล้ว ตรัสเรียกท่านพระสารีบุตรมา ตรัสว่า ‘สารีบุตร ถ้าอย่างนั้น เธอจงประกาศพระเทวทัตในกรุงราชคฤห์เถิด’ ข้าแต่พระผู้มีพระภาค พระผู้มีพระภาคทรงให้ทำประกาศนียกรรมแก่พระเทวทัตแล้ว ทรงมีพระบัญชาให้ประกาศพระเทวทัตในกรุงราชคฤห์อย่างนี้แล.

ဒေဝဒတ္တ

เทวทัต

ပုစ္ဆာ – ကထံ [Pg.244] အာဝုသော ဒေဝဒတ္တေန ဒုဋ္ဌစိတ္တေန ဝဓကစိတ္တေန တထာ ဂတဿ ရုဟိရံ ဥပ္ပာဒေတွာ ပဌမံ အာနန္တရိယံ ကမ္မံ ဥပစိတံ.

คำถาม – อาวุโส พระเทวทัตมีจิตคิดร้าย มีจิตคิดฆ่า ยังพระโลหิตของพระตถาคตให้ห้อขึ้นแล้ว ได้สั่งสมอนันตริยกรรมที่ ๑ อย่างไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝါ ဘန္တေ ဂိဇ္ဈကူဋဿ ပဗ္ဗတဿ ဆာယာယံ စင်္ကမိ, အထ ဘန္တေ ဒေဝဒတ္တော ဂိဇ္ဈကူဋံ ပဗ္ဗတံ အာရုဟိတွာ မဟတိံ သိလံ ပဝိဇ္ဈိ ‘‘ဣမာယ သမဏံ ဂေါတမံ ဇီဝိတာ ဝေါရောပေဿာမီ’’တိ, အထ ခေါ ဘန္တေ ဒွေ ပဗ္ဗတကူဋာနိ သမာဂန္တွာ တံ သိလံ သမ္ပဋိစ္ဆိံသု, တတော ပပတိကာ ဥပ္ပတိတွာ ဘဂဝတော ပါဒေ ရုဟိရံ ဥပ္ပာဒေသိ. ဧဝံ ခေါ ဘန္တေ ဒေဝဒတ္တေန ဒုဋ္ဌေန ဝဓကစိတ္တေန တထာဂတဿ ရုဟိရံ ဥပ္ပာဒေတွာ ပဌမံ အာနန္တရိယကမ္မံ ဥပစိတံ.

คำเฉลย – ข้าแต่พระผู้มีพระภาค พระผู้มีพระภาคทรงจงกรมอยู่ที่ร่มเงาแห่งภูเขาคิชฌกูฏ ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ครั้งนั้น พระเทวทัตขึ้นสู่ภูเขาคิชฌกูฏแล้ว กลิ้งหินก้อนใหญ่ลงมาด้วยตั้งใจว่า ‘เราจักปลงชีวิตพระสมณโคดมด้วยหินก้อนนี้’ ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ครั้งนั้น ยอดเขา ๒ ยอดมาบรรจบกันรับหินก้อนนั้นไว้ แต่สะเก็ดหินกระเด็นไปถูกพระบาทของพระผู้มีพระภาคจนห้อพระโลหิต ข้าแต่พระผู้มีพระภาค พระเทวทัตมีจิตคิดร้าย มีจิตคิดฆ่า ยังพระโลหิตของพระตถาคตให้ห้อขึ้นแล้ว ได้สั่งสมอนันตริยกรรมที่ ๑ อย่างนี้แล.

ပုစ္ဆာ – ကုလေသု [Pg.245] အာဝုသော တိကဘောဇနံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติติกโภชนะในตระกูลทั้งหลายไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဒေဝဒတ္တံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဒေဝဒတ္တော ဘန္တေ ပရိဟီနလာဘသက္ကာရော သပရိသော ကုလေသု ဝိညာပေတွာ ဝိညာပေတွာ ဘုဉ္ဇိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ปรารภพระเทวทัต ข้าแต่พระผู้มีพระภาค พระเทวทัตมีลาภสักการะเสื่อมแล้วพร้อมด้วยบริวาร ได้ขออาหารในตระกูลทั้งหลายมาฉัน ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – အလံ [Pg.246] ဒေဝဒတ္တ, မာ တေ ရုစ္စိ သံဃဘေဒေါ, ဂရုကော ခေါ ဒေဝဒတ္တ သံဃဘေဒေါတိအာဒိကော အာဝုသော ဩဝါဒေါ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ဒိန္နော, ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ဒိန္နော.

คำถาม – อาวุโส พระโอวาทมีอาทิว่า ‘พอเถิดเทวทัต เธออย่าพอใจการทำลายสงฆ์เลย เทวทัต การทำลายสงฆ์เป็นของหนัก’ พระผู้มีพระภาคประทานไว้ที่ไหน ประทานไว้ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဒေဝဒတ္တံ အာရဗ္ဘ ဒိန္နော, ဒေဝဒတ္တော ဘန္တေ သံဃဘေဒါယ ပရက္ကမိ စက္ကဘေဒါယ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ဒိန္နော.

คำเฉลย – ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ประทานไว้ที่กรุงราชคฤห์ ปรารภพระเทวทัต ข้าแต่พระผู้มีพระภาค พระเทวทัตพยายามเพื่อทำลายสงฆ์ เพื่อทำลายจักร ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ประทานไว้ในเรื่องนั้น.

အလံ [Pg.247] ဒေဝဒတ္တ, မာ တေ ရုစ္စိ သံဃဘေဒေါ, ဂရုကော ခေါ ဒေဝဒတ္တ သံဃဘေဒေါ –

พอเถิดเทวทัต เธออย่าพอใจการทำลายสงฆ์เลย เทวทัต การทำลายสงฆ์เป็นของหนัก –

ပုစ္ဆာ – ‘‘သုကရံ သာဓုနာ သာဓုံ, သာဓုံ ပါပေန ဒုက္ကရံ. ပါပံ ပါပေန သုကရံ, ပါပမရိယေဟိ ဒုက္ကရ’’န္တိ- အာဝုသော [Pg.248] ဣဒံ ဥဒါနံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ဥဒါနိတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ဥဒါနိတံ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงเปล่งอุทานนี้ไว้ที่ไหนว่า ‘ความดีคนดีทำง่าย ความดีคนชั่วทำยาก ความชั่วคนชั่วทำง่าย ความชั่วพระอริยะทำยาก’ ทรงปรารภใคร ทรงเปล่งอุทานไว้ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ ဒေဝဒတ္တံယေဝ အာရဗ္ဘ ဥဒါနိတံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ အာနန္ဒော ပုဗ္ဗဏှသမယံ နိဝါသေတွာ ပတ္တစီဝရမာဒါယ ရာဇဂဟံ ပိဏ္ဍာယ ပါဝိသိ, အထ ခေါ ဘန္တေ ဒေဝဒတ္တော ယေနာယသ္မာ အာနန္ဒော တေနုပသင်္ကမိ, ဥပသင်္ကမိတွာ အာယသ္မန္တံ အာနန္ဒံ ဧတဒဝေါစ ‘‘အဇ္ဇတဂ္ဂေ ဒါနာဟံ အာဝုသော အာနန္ဒ အညတြေဝ ဘဂဝတာ အညတြေဝ ဘိက္ခုသံဃာ ဥပေါသထံ ကရိဿာမိ သံဃကမ္မံ ကရိဿာမီ’’တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ဥဒါနိတံ.

คำเฉลย – ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงเปล่งอุทานไว้ที่กรุงราชคฤห์ ปรารภพระเทวทัตนั่นเอง ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ท่านพระอานนท์นุ่งห่มแล้วในเวลาเช้า ถือบาตรและจีวรเข้าไปบิณฑบาตในกรุงราชคฤห์ ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ครั้งนั้น พระเทวทัตเข้าไปหาท่านพระอานนท์ถึงที่อยู่ ครั้นเข้าไปหาแล้วได้กล่าวกับท่านพระอานนท์ว่า ‘อาวุโสอานนท์ ตั้งแต่วันนี้เป็นต้นไป เราจักทำอุโบสถ จักทำสังฆกรรม แยกจากพระผู้มีพระภาค แยกจากภิกษุสงฆ์’ ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงเปล่งอุทานไว้ในเรื่องนั้น.

သုကရံ သာဓုနာ သာဓုံ, သာဓုံ ပါပေန ဒုက္ကရံ;

ပါပံ ပါပေန သုကရံ, ပါပမရိယေဟိ ဒုက္ကရံ.

ความดีคนดีทำง่าย ความดีคนชั่วทำยาก ความชั่วคนชั่วทำง่าย ความชั่วพระอริยะทำยาก.

ပုစ္ဆာ – ဘေဒါနုဝတ္တကာနံ [Pg.249] အာဝုသော ဘိက္ခူနံ ထုလ္လစ္စယံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – อาวุโส พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติอาบัติถุลลัจจัยแก่ภิกษุทั้งหลายผู้ประพฤติตามภิกษุผู้ทำลายสงฆ์ไว้ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ရာဇဂဟေ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာယသ္မာ ဘန္တေ သာရိပုတ္တော ဘဂဝန္တံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဧတဒဝေါစ ‘‘သာဓု ဘန္တေ ဘေဒါနုဝတ္တကာ ဘိက္ခူ ပုန ဥပသမ္ပဇ္ဇေယျု’’န္တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย – ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงราชคฤห์ ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ท่านพระสารีบุตรเข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคแล้วได้กราบทูลว่า ‘ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ เป็นการดีหนอ ขอภิกษุทั้งหลายผู้ประพฤติตามภิกษุผู้ทำลายสงฆ์พึงอุปสมบทอีก’ ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น.

‘‘သာဓု [Pg.252] ဘန္တေ ဘေဒါနုဝတ္တကာ ဘိက္ခူ ပုန ဥပသမ္ပဇ္ဇေယျု’’န္တိ –

‘ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ เป็นการดีหนอ ขอภิกษุทั้งหลายผู้ประพฤติตามภิกษุผู้ทำลายสงฆ์พึงอุปสมบทอีก’ –

ပုစ္ဆာ – ကိတ္တာဝတာ [Pg.253] နု ခေါ အာဝုသော သံဃရာဇိ ဟောတိ နော စ သံဃဘေဒေါ, ကိတ္တာဝတာ စ ပန သံဃရာဇိ စေဝ ဟောတိ သံဃဘေဒေါ စ.

คำถาม – อาวุโส เพียงเท่าไรจึงเป็นสงฆ์ร้าวราน แต่ยังไม่เป็นสงฆ์แตกกัน เพียงเท่าไรจึงเป็นทั้งสงฆ์ร้าวรานและสงฆ์แตกกัน.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဧကတော ဘန္တေ ဧကော ဟောတိ, ဧကတော ဒွေ စတုတ္ထော အနုဿာဝေတိ, သလာကံ ဂါဟေတိ ‘‘အယံ ဓမ္မော အယံ ဝိနယော ဣဒံ သတ္ထုသာသနံ ဣမံ ဂဏှထ ဣမံ ရောစေထာတိ’’, ဧတေနေဝ ဘန္တေ နယေန စတုန္နံ ဝါ ပဉ္စန္နံ ဝါ ဆန္နံ ဝါ သတ္တန္နံ ဝါ အဋ္ဌန္နံ ဝါ သံဃရာဇိ ဟောတိ, နော စ သံဃဘေဒေါ, ဧကတော ဘန္တေ စတ္တာရော ဟောန္တိ, ဧကတော စတ္တာရော, နဝမော အနုဿာဝေတိ, သလာကံ ဂါဟေတိ ‘‘အယံ ဓမ္မော အယံ ဝိနယော ဣဒံ သတ္ထုသာသနံ ဣမံ ဂဏှထ ဣမံ ရောစေထာ’’တိ, ဧဝံ ခေါ ဘန္တေ သံဃရာဇိ စေဝ ဟောတိ သံဃဘေဒေါ စ. ဧဝံ ခေါ ဘန္တေ သံဃရာဇိ ဟောတိ, နော စ သံဃဘေဒေါ, ဧဝဉ္စ ပန ဘန္တေ သံဃရာဇိ စေဝ ဟောတိ သံဃဘေဒေါ စ.

คำเฉลย – ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ฝ่ายหนึ่งมี ๑ รูป อีกฝ่ายหนึ่งมี ๒ รูป รูปที่ ๔ ประกาศให้ทราบ ให้จับสลากว่า ‘นี้เป็นธรรม นี้เป็นวินัย นี้เป็นคำสอนของพระศาสดา ท่านทั้งหลายจงรับสิ่งนี้ จงชอบใจสิ่งนี้’ ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ด้วยนัยนี้ สงฆ์ ๔ รูป หรือ ๕ รูป หรือ ๖ รูป หรือ ๗ รูป หรือ ๘ รูป เป็นสงฆ์ร้าวราน แต่ยังไม่เป็นสงฆ์แตกกัน ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ฝ่ายหนึ่งมี ๔ รูป อีกฝ่ายหนึ่งมี ๔ รูป รูปที่ ๙ ประกาศให้ทราบ ให้จับสลากว่า ‘นี้เป็นธรรม นี้เป็นวินัย นี้เป็นคำสอนของพระศาสดา ท่านทั้งหลายจงรับสิ่งนี้ จงชอบใจสิ่งนี้’ ข้าแต่พระผู้มีพระภาค อย่างนี้แล เป็นทั้งสงฆ์ร้าวรานและสงฆ์แตกกัน ข้าแต่พระผู้มีพระภาค เป็นสงฆ์ร้าวราน แต่ยังไม่เป็นสงฆ์แตกกันอย่างนี้แล และเป็นทั้งสงฆ์ร้าวรานและสงฆ์แตกกันอย่างนี้แล.

ပုစ္ဆာ – ကိတ္တာဝတာ [Pg.254] နု ခေါ အာဝုသော သံဃော ဘိန္နော ဟောတိ.

คำถาม – อาวุโส สงฆ์แตกกันด้วยเหตุเพียงเท่าไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဣဓ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အဓမ္မာဒိံ ဓမ္မာဒီနီတိ ဒီပေန္တိ, တေ ဣမေဟိ အဋ္ဌာရသဟိ ဝတ္ထူဟိ အပကဿန္တိ, အဝပကဿန္တိ, အာဝေနိံ [Pg.255] ဥပေါသထံ ကရောန္တိ, အာဝေနိံ ပဝါရဏံ ကရောန္တိ, အာဝေနိံ သံဃကမ္မံ ကရောန္တိ, ဧဝံ ခေါ ဘန္တေ သံဃော ဘိန္နော ဟောတိ.

คำเฉลย — ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ภิกษุในธรรมวินัยนี้แสดงอธรรมเป็นต้นว่าเป็นธรรมเป็นต้น ภิกษุเหล่านั้นแยกออกไป แยกกันออกไป ด้วยวัตถุ ๑๘ ประการเหล่านี้ ทำอุโบสถต่างหาก ทำปวารณาต่างหาก ทำสังฆกรรมต่างหาก ข้าแต่พระผู้มีพระภาค สงฆ์แตกกันอย่างนี้แล.

ပုစ္ဆာ – ကိတ္တာဝတာ နု ခေါ အာဝုသော သံဃော သမဂ္ဂေါ ဟောတိ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ สงฆ์พร้อมเพรียงกันด้วยเหตุเพียงเท่าไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဣဓ ဘန္တေ ဘိက္ခူ အဓမ္မံ အဓမ္မောတိ ဒီပေန္တိ, ဓမ္မံ ဓမ္မောတိ ဒီပေန္တိ, အဝိနယံ အဝိနယောတိ ဒီပေန္တိ…ပေ… ဒုဋ္ဌုလ္လံ အာပတ္တိံ ဒုဋ္ဌုလ္လာ အာပတ္တီတိ ဒီပေန္တိ, အဒုဋ္ဌုလ္လံ အာပတ္တိံ အဒုဋ္ဌုလ္လာ အာပတ္တီတိ ဒီပေန္တိ, တေ ဣမေဟိ အဋ္ဌာရသဟိ ဝတ္ထူဟိ န အပကဿန္တိ, န အဝပကဿန္တိ, န အာဝေနိံ ဥပေါသထံ ကရောန္တိ, န အာဝေနိံ ပဝါရဏံ ကရောန္တိ, န အာဝေနိံ သံဃကမ္မံ ကရောန္တိ, ဧတ္တာဝတာ ခေါ ဘန္တေ သံဃော သမဂ္ဂေါ ဟောတိ.

คำเฉลย — ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ภิกษุในธรรมวินัยนี้แสดงอธรรมว่าเป็นอธรรม แสดงธรรมว่าเป็นธรรม แสดงอวินัยว่าเป็นอวินัย... (ละ)... แสดงอาบัติชั่วหยาบว่าเป็นอาบัติชั่วหยาบ แสดงอาบัติไม่ชั่วหยาบว่าเป็นอาบัติไม่ชั่วหยาบ ภิกษุเหล่านั้นไม่แยกออกไป ไม่แยกกันออกไป ด้วยวัตถุ ๑๘ ประการเหล่านี้ ไม่ทำอุโบสถต่างหาก ไม่ทำปวารณาต่างหาก ไม่ทำสังฆกรรมต่างหาก ข้าแต่พระผู้มีพระภาค สงฆ์พร้อมเพรียงกันด้วยเหตุเพียงเท่านี้แล.

ပုစ္ဆာ – သမဂ္ဂံ [Pg.256] အာဝုသော သံဃံ ဘိန္ဒိတွာ ကိံ သော ပသဝတိ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ บุคคลทำลายสงฆ์ที่พร้อมเพรียงกันแล้ว ย่อมประสบอะไร.

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမဂ္ဂံ ခေါ ဘန္တေ သံဃံ ဘိန္ဒိတွာ ကပ္ပဋ္ဌိတိကံ ကိဗ္ဗိသံ ပသဝတိ, ကပ္ပံ နိရယမှိ ပစ္စတိ.

คำเฉลย — ข้าแต่พระผู้มีพระภาค บุคคลทำลายสงฆ์ที่พร้อมเพรียงกันแล้ว ย่อมประสบโทษอันตั้งอยู่ตลอดกัป ย่อมหมกไหม้อยู่ในนรกตลอดกัป.

ပုစ္ဆာ – ဘိန္နံ [Pg.257] ခေါ အာဝုသော သံဃံ သမဂ္ဂံ ကတွာ ကိံ သော ပသဝတိ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ บุคคลทำสงฆ์ที่แตกกันให้พร้อมเพรียงกันแล้ว ย่อมประสบอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘိန္နံ ခေါ ဘန္တေ သံဃံ သမဂ္ဂံ ကတွာ ဗြဟ္မံ ပုညံ ပသဝတိ, ကပ္ပံ သဂ္ဂမှိ မောဒတိ.

คำเฉลย — ข้าแต่พระผู้มีพระภาค บุคคลทำสงฆ์ที่แตกกันให้พร้อมเพรียงกันแล้ว ย่อมประสบบุญอันประเสริฐ ย่อมเพลิดเพลินอยู่ในสวรรค์ตลอดกัป.

ပုစ္ဆာ – သံဃဘေဒံ [Pg.258] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม — ข้าพเจ้าจักถามเรื่องการทำลายสงฆ์ พร้อมทั้งเหตุและคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ อาบัติมีกี่อย่างในบทที่ยกขึ้นแสดง?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သံဃဘေဒံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ ဒွေ အာပတ္တိယော.

คำเฉลย — ข้าพเจ้าจักตอบเรื่องการทำลายสงฆ์ พร้อมทั้งเหตุและคำอธิบาย ข้าแต่พระผู้มีพระภาค อาบัติมี ๒ อย่างในบทที่ยกขึ้นแสดง.

၈. ဝတ္တက္ခန္ဓက

๘. วัตกขันธกะ

ပုစ္ဆာ – အာဂန္တုကာနံ [Pg.259] အာဝုသော ဘိက္ခူနံ ဝတ္တံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ วัตรของภิกษุอาคันตุกะ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ အာဂန္တုကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အာဂန္တုကာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ သဥပါဟနာပိ အာရာမံ ပဝိသိံသု, ဆတ္တပဂ္ဂဟိတာပိ အာရာမံ ပဝိသိံသု, ဩဂုဏ္ဌိတာပိ အာရာမံ ပဝိသိံသု, သီသေပိ စီဝရံ ကရိတွာ အာရာမံ ပဝိသိံသု, ပါနီယေနပိ ပါဒေ ဒေါဝိံသု, ဝုဍ္ဎတရေပိ အာဝါသိကေ ဘိက္ခူ နာဘိဝါဒေသုံ, နပိ သေနာသနံ ပုစ္ဆိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ‘‘တေန ဟိ ဘိက္ခဝေ အာဂန္တုကာနံ ဘိက္ခူနံ ဝတ္တံ ပညပေဿာမိ, ယထာ အာဂန္တုကေဟိ ဘိက္ခူဟိ သမ္မာ ဝတ္တိတဗ္ဗံ, အာဂန္တုကေန ဘိက္ခဝေ ဘိက္ခုနာ ဣဒါနိ အာရာမံ ပဝိသိဿာမီတိ ဥပါဟနာ ဩမုဉ္စိတွာ နီစံ ကတွာ ပပ္ဖောဋေတွာ ဂဟေတွာ ဆတ္တံ အပနာမေတွာ သီသံ ဝိဝရိတွာ သီသေ စီဝရံ ခန္ဓေ ကတွာ သာဓုကံ အတရမာနေန အာရာမော ပဝိသိတဗ္ဗော’’ ဧဝမာဒိနာ ဘန္တေ အာဂန္တုကာနံ ဘိက္ခူနံ ဝတ္တံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุอาคันตุกะจำนวนมาก ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ภิกษุอาคันตุกะเหล่านั้นสวมรองเท้าเข้าไปสู่อารามบ้าง กั้นร่มเข้าไปสู่อารามบ้าง คลุมศีรษะเข้าไปสู่อารามบ้าง เอาจีวรคลุมศีรษะเข้าไปสู่อารามบ้าง ล้างเท้าด้วยน้ำสำหรับดื่มบ้าง ไม่ไหว้ภิกษุเจ้าถิ่นผู้แก่กว่าบ้าง ไม่ถามถึงเสนาสนะบ้าง ในเรื่องนั้น พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติว่า 'ภิกษุทั้งหลาย ถ้าอย่างนั้น เราจักบัญญัติวัตรแก่ภิกษุอาคันตุกะ เพื่อให้ภิกษุอาคันตุกะปฏิบัติโดยชอบ ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุอาคันตุกะคิดว่า 'จักเข้าไปสู่อารามเดี๋ยวนี้' พึงถอดรองเท้า ถือให้ต่ำลง สะบัดแล้วถือไว้ ลดร่มลง เปิดศีรษะ เอาจีวรที่คลุมศีรษะพาดบ่า พึงเข้าไปสู่อารามด้วยดี ไม่รีบร้อน' ข้าแต่พระผู้มีพระภาค วัตรของภิกษุอาคันตุกะทรงบัญญัติไว้ด้วยประการฉะนี้.

ပုစ္ဆာ – အာဝါသိကာနံ [Pg.261] အာဝုသော ဘိက္ခူနံ ဝတ္တံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ, ကထဉ္စ ပန ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ วัตรของภิกษุเจ้าถิ่น พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร และทรงบัญญัติไว้อย่างไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ အာဝါသိကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ အာဝါသိကာ ဘိက္ခူ အာဂန္တုကေ ဘိက္ခူ ဒိသွာ နေဝ အာသနံ ပညပေသုံ, န ပါဒေါဒကံ ပါဒပီဌံ ပါဒကထလိကံ ဥပနိက္ခိပိံသု, န ပစ္စုဂ္ဂန္တွာ ပတ္တစီဝရံ ပဋိဂ္ဂဟေသုံ, န သေနာသနံ ပညပေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ –

คำเฉลย — ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุเจ้าถิ่นจำนวนมาก ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ภิกษุเจ้าถิ่นจำนวนมากเห็นภิกษุอาคันตุกะแล้ว ไม่จัดอาสนะให้บ้าง ไม่จัดน้ำล้างเท้า ตั่งรองเท้า เขียงรองเท้าให้บ้าง ไม่ลุกขึ้นรับบาตรจีวรบ้าง ไม่จัดเสนาสนะให้บ้าง ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นว่า —

‘‘အာဝါသိကေန ဘိက္ခဝေ ဘိက္ခုနာ အာဂန္တုကံ ဘိက္ခုံ ဝုဍ္ဎတရံ ဒိသွာ အာသနံ ပညပေတဗ္ဗံ, ပါဒေါဒကံ ပါဒပီဌံ ပါဒကထလိကံ ဥပနိက္ခိပိတဗ္ဗံ, ပစ္စုဂ္ဂန္တွာ ပတ္တစီဝရံ ပဋိဂ္ဂဟေတဗ္ဗံ [Pg.262] ပါနီယေန ပုစ္ဆိတဗ္ဗော’’ ဧဝမာဒိနာ ဘန္တေ အာဝါသိကာနံ ဘိက္ခူနံ ဝတ္တံ ဘဂဝတာ ပညတ္တံ.

'ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุเจ้าถิ่นเห็นภิกษุอาคันตุกะผู้แก่กว่าแล้ว พึงจัดอาสนะให้ พึงจัดน้ำล้างเท้า ตั่งรองเท้า เขียงรองเท้าให้ พึงลุกขึ้นรับบาตรจีวร พึงถามถึงน้ำดื่ม' ข้าแต่พระผู้มีพระภาค วัตรของภิกษุเจ้าถิ่น พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ด้วยประการฉะนี้.

ပုစ္ဆာ – ဂမိကာနံ [Pg.263] အာဝုသော ဘိက္ခူနံ ဝတ္တံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ, ကထဉ္စပန ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ วัตรของภิกษุผู้จะไป พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร และทรงบัญญัติไว้อย่างไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဂမိကေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဂမိကာ ဘိက္ခူ ဒါရုဘဏ္ဍံ မတ္တိကာဘဏ္ဍံ အပ္ပဋိသာမေတွာ ဒွါရဝါတပါနံ ဝိဝရိတွာ သေနာသနံ အနာပုစ္ဆာ ပက္ကမိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ‘‘ဂမိကေန ဘိက္ခဝေ ဘိက္ခုနာ ဒါရုဘဏ္ဍံ ပဋိသာမေတွာ ဒွါရဝါတပါနံ ထကေတွာ သေနာသနံ အာပုစ္ဆာ ပက္ကမိတဗ္ဗံ’’ ဧဝမာဒိနာ ဘန္တေ အာကာရေန ဘဂဝတာ ဂမိကာနံ ဘိက္ခူနံ ဝတ္တံ ပညတ္တံ.

คำเฉลย — ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงบัญญัติไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุผู้จะไปจำนวนมาก ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ภิกษุผู้จะไปจำนวนมากไม่เก็บเครื่องไม้เครื่องดิน เปิดประตูหน้าต่างทิ้งไว้ และหลีกไปโดยไม่บอกลาเสนาสนะ ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นว่า 'ภิกษุทั้งหลาย ภิกษุผู้จะไป พึงเก็บเครื่องไม้เครื่องดิน ปิดประตูหน้าต่าง และพึงบอกลาเสนาสนะแล้วจึงหลีกไป' ข้าแต่พระผู้มีพระภาค วัตรของภิกษุผู้จะไป พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ด้วยประการฉะนี้.

ပုစ္ဆာ – ဘတ္တဂ္ဂေ [Pg.264] အာဝုသော အနုမောဒိတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ การอนุโมทนาในโรงฉัน พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ [Pg.265] ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘတ္တဂ္ဂေ နာနုမောဒိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำเฉลย — ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงอนุญาตไว้ ณ กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ภิกษุจำนวนมากไม่อนุโมทนาในโรงฉัน ข้าแต่พระผู้มีพระภาค ทรงอนุญาตไว้ในเรื่องนั้น.

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခူနံ အာဝုသော ဘတ္တဂ္ဂဝတ္တံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม — ท่านผู้มีอายุ วัตรในโรงฉันของภิกษุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร?

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဒုန္နိဝတ္ထာ ဒုပ္ပာရုတာ အနာကပ္ပသမ္ပန္နာ ဘတ္တဂ္ဂံ ဂစ္ဆိံသု, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ‘‘သစေ အာရာမေ ကာလော အာရောစိတော ဟောတိ, တိမဏ္ဍလံ ပဋိစ္ဆာဒေန္တေန ပရိမဏ္ဍလံ နိဝါသေတွာ ကာယဗန္ဓနံ ဗန္ဓိတွာ သဂုဏံ ကတွာ သံဃာဋိယော ပါရုပိတွာ ဂဏ္ဌိကံ ပဋိမုဉ္စိတွာ ဓောဝိတွာ [Pg.266] ပတ္တံ ဂဟေတွာ သာဓုကံ အတရမာနေန ဂါမော ပဝိသိတဗ္ဗော’’တိ ဧဝမာဒိနာ ဘန္တေ ဘတ္တဂ္ဂဝတ္တံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์นุ่งไม่เรียบร้อย ห่มไม่เรียบร้อย ไม่สำรวมกาย ไปโรงฉัน ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นว่า ‘ถ้ามีการบอกเวลาในอาราม ภิกษุพึงนุ่งผ้าให้เป็นปริมณฑล ปิดมณฑลทั้งสาม พึงคาดประคดเอว พึงทำผ้าสังฆาฏิให้เป็นชั้น พึงห่มผ้าสังฆาฏิ พึงกลัดลูกดุม พึงล้างบาตรแล้วถือบาตร พึงเข้าไปสู่หมู่บ้านด้วยดี ไม่รีบร้อน’ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภัตตัคควัตรทรงบัญญัติไว้ด้วยประการฉะนี้

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခူနံ [Pg.267] အာဝုသော သေနာသနဝတ္တံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ, ကထဉ္စ တံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เสนาสนวัตรของภิกษุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร และทรงบัญญัติไว้อย่างไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ ဆဗ္ဗဂ္ဂိယေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, ဆဗ္ဗဂ္ဂိယာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခူသု အဇ္ဈောကာသေ စီဝရံ ကရောန္တေသု ပဋိဝါတေ အင်္ဂဏေ သေနာသနံ ပပ္ဖောဋေသုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ‘‘ယသ္မိံ ဝိဟာရေ ဝိဟရတိ, သစေ သော ဝိဟာရော ဥက္လာပေါ ဟောတိ, သစေ ဥဿဟတိ သောဓေတဗ္ဗော’’တိ ဧဝမာဒိနာ ဘန္တေ ဘိက္ခူနံ သေနာသနဝတ္တံ ဘဂဝတာ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุฉัพพัคคีย์ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุฉัพพัคคีย์สะบัดเสนาสนะที่ลานเหนือลม ในขณะที่ภิกษุทั้งหลายกำลังทำจีวรอยู่ในที่แจ้ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้นว่า ‘ภิกษุอยู่ในวิหารใด ถ้าวิหารนั้นสกปรก ถ้าสามารถ พึงทำความสะอาด’ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เสนาสนวัตรของภิกษุ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ด้วยประการฉะนี้

ပုစ္ဆာ – သမာစာရံ ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจักถามเรื่องสมาจาร พร้อมทั้งเหตุและคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ อาบัติมีกี่อย่างในบทที่ยกขึ้นแสดง

ဝိဿဇ္ဇနာ – သမာစာရံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ ဧကာ အာပတ္တိ.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจักตอบเรื่องสมาจาร พร้อมทั้งเหตุและคำอธิบาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ อาบัติมี ๑ อย่างในบทที่ยกขึ้นแสดง

၉. ပါတိမောက္ခဋ္ဌပနက္ခန္ဓက

๙. ปาติโมกขัฏฐปนขันธกะ

ပုစ္ဆာ – သာပတ္တိကေန [Pg.270] အာဝုသော ပါတိမောက္ခံ သုဏန္တဿ ပါတိမောက္ခံ ဌပေတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ ပညတ္တံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การงดปาติโมกข์แก่ผู้มีอาบัติที่กำลังฟังปาติโมกข์ พระผู้มีพระภาคทรงบัญญัติไว้ที่ไหน ปรารภใคร ในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ အညတရံ ပုဂ္ဂလံ ဒုဿီလံ ပါပဓမ္မံ အာရဗ္ဘ ပညတ္တံ, အညတရော ဘန္တေ ပုဂ္ဂလော ဒုဿီလော ပါပဓမ္မော တဒဟုပေါသထေ သံဃမဇ္ဈေ နိသိန္နော အဟောသိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ ပညတ္တံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ที่กรุงสาวัตถี ปรารภบุคคลผู้ทุศีล มีบาปธรรมคนหนึ่ง ข้าแต่ท่านผู้เจริญ บุคคลผู้ทุศีล มีบาปธรรมคนหนึ่งนั้นนั่งอยู่ในท่ามกลางสงฆ์ในวันอุโบสถนั้น ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงบัญญัติไว้ในเรื่องนั้น

ပုစ္ဆာ – ဌပနံ [Pg.272] အာဝုသော ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจักถามเรื่องการงด พร้อมทั้งเหตุและคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ อาบัติมีกี่อย่างในบทที่ยกขึ้นแสดง

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဌပနံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ ဧကာ အာပတ္တိ.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจักตอบเรื่องการงด พร้อมทั้งเหตุและคำอธิบาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ อาบัติมี ๑ อย่างในบทที่ยกขึ้นแสดง

၁၀. ဘိက္ခုနိက္ခန္ဓက

๑๐. ภิกขุนีขันธกะ

ပုစ္ဆာ – အဋ္ဌဟိ [Pg.273] အာဝုသော ဂရုဓမ္မေဟိ ဥပသမ္ပဒါ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတာ, ကဿ အနုညာတာ, ကိသ္မိဉ္စ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ การอุปสมบทด้วยครุธรรม ๘ ประการ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตไว้ที่ไหน อนุญาตแก่ใคร และอนุญาตในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ မဟာပဇာပတိယာ ဂေါတမိယာ အနုညာတာ, မဟာပဇာပတိ ဘန္တေ ဂေါတမီ သူနေဟိ ပါဒေဟိ ရဇောကိဏ္ဏေန ဂတ္တေန ဒုက္ခီ ဒုမ္မနာ အဿုမုခီ ရုဒမာနာ ဗဟိဒွါရကောဋ္ဌကေ အဋ္ဌာသိ, အထ ခေါ ဘန္တေ အာယသ္မာ အာနန္ဒော မဟာပဇာပတိံ ဂေါတမိံ တံ ကာရဏံ ပုစ္ဆိတွာ ဘဂဝန္တံ စတုက္ခတ္တုံ ယာစိ မာတုဂါမဿ တထာဂတပ္ပဝေဒိတေ ဓမ္မဝိနယေ အာဂါရသ္မာ အနာဂါရိယံ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတာ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตแก่พระมหาปชาบดีโคตมีที่เมืองเวสาลี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระมหาปชาบดีโคตมียืนอยู่ที่ซุ้มประตูภายนอก มีเท้าบวม มีกายเปื้อนฝุ่น เป็นทุกข์ มีใจไม่สบาย มีหน้านองด้วยน้ำตา ร้องไห้อยู่ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ครั้งนั้น ท่านพระอานันท์ได้สอบถามพระมหาปชาบดีโคตมีถึงเรื่องนั้นแล้ว ได้ทูลวิงวอนพระผู้มีพระภาคถึง ๔ ครั้ง เพื่อให้มาตุคามได้บวชเป็นบรรพชิตในพระธรรมวินัยที่พระตถาคตประกาศไว้ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ในเรื่องนั้น พระองค์ทรงอนุญาตแล้ว

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခူဟိ [Pg.275] အာဝုသော ဘိက္ခုနိယော ဥပသမ္ပာဒေတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้ภิกษุทั้งหลายอุปสมบทภิกษุณีที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဝေသာလိယံ ဘန္တေ မဟာပဇာပတိံ ဂေါတမိံ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, မဟာပဇာပတိ ဘန္တေ ဂေါတမီ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ ‘‘ကထာဟံ ဘန္တေ ဣမာသု သာကိယာနီသု ပဋိပဇ္ဇာမီ’’တိ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตที่เมืองเวสาลี ทรงปรารภพระมหาปชาบดีโคตมี ข้าแต่ท่านผู้เจริญ พระมหาปชาบดีโคตมีได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคว่า ‘ข้าแต่พระองค์ผู้เจริญ หม่อมฉันจะปฏิบัติต่อเจ้าหญิงศากิยานีเหล่านี้อย่างไร’ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ในเรื่องนั้น พระองค์ทรงอนุญาตแล้ว

ပုစ္ဆာ – ဧကတော [Pg.276] ဥပသမ္ပန္နာယ အာဝုသော ဘိက္ခုနိသံဃေ ဝိသုဒ္ဓါယ ဘိက္ခုသံဃေ ဥပသမ္ပာဒေတုံ ဘဂဝတာ ကတ္ထ အနုညာတံ, ကံ အာရဗ္ဘ ကိသ္မိံ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ พระผู้มีพระภาคทรงอนุญาตให้อุปสมบทภิกษุณีผู้ได้รับอุปสมบทฝ่ายเดียวและบริสุทธิ์แล้วในภิกษุณีสงฆ์ ให้อุปสมบทในภิกษุสงฆ์ที่ไหน ทรงปรารภใคร ทรงอนุญาตในเรื่องอะไร

ဝိဿဇ္ဇနာ – သာဝတ္ထိယံ ဘန္တေ သမ္ဗဟုလေ ဘိက္ခူ အာရဗ္ဘ အနုညာတံ, သမ္ဗဟုလာ ဘန္တေ ဘိက္ခူ ဘိက္ခုနီနံ အန္တရာယိကေ ဓမ္မေ ပုစ္ဆိံသု, ဥပသမ္ပဒါပေက္ခာယော ဝိတ္ထာယိံသု, မင်္ကူ အဟေသုံ, န သက္ခိံသု ဝိဿဇ္ဇေတုံ, တသ္မိံ ဘန္တေ ဝတ္ထုသ္မိံ အနုညာတံ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ทรงอนุญาตที่กรุงสาวัตถี ปรารภภิกษุจำนวนมาก ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ภิกษุจำนวนมากได้ถามอันตรายิกธรรมกับภิกษุณีทั้งหลาย ภิกษุณีผู้มุ่งอุปสมบททั้งหลายขัดเขิน เก้อเขิน ไม่สามารถตอบได้ ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ในเรื่องนั้น พระองค์ทรงอนุญาตแล้ว

ပုစ္ဆာ – ဘိက္ခုနိက္ခန္ဓကံ [Pg.277] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจักถามภิกขุนีขันธกะ พร้อมทั้งเหตุและคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ อาบัติมีกี่อย่างในบทที่ยกขึ้นแสดง

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘိက္ခုနိက္ခန္ဓကံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ ဒွေ အာပတ္တိယော.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจักตอบภิกขุนีขันธกะ พร้อมทั้งเหตุและคำอธิบาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ อาบัติมี ๒ อย่างในบทที่ยกขึ้นแสดง

၁၁. ပဉ္စသတိကက္ခန္ဓက

๑๑. ปัญจสติกขันธกะ

ပဌမ သံဂါယနာ

ปฐมสังคายนา

ပုစ္ဆာ – ပဉ္စသတိကံ [Pg.279] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจักถามปัญจสติกะ พร้อมทั้งเหตุและคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ อาบัติมีกี่อย่างในบทที่ยกขึ้นแสดง

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပဉ္စသတိကံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ န ကတမာ အာပတ္တိ.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจักตอบปัญจสติกะ พร้อมทั้งเหตุและคำอธิบาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ไม่มีอาบัติไรๆ ในบทที่ยกขึ้นแสดง

၁၂. သတ္တသတိကက္ခန္ဓက

๑๒. สัตตสติกขันธกะ

ဒုတိယ သံဂါယနာ

ทุติยสังคายนา

ပုစ္ဆာ – သတ္တသတိကံ [Pg.280] ပုစ္ဆိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ အာဝုသော ကတိ အာပတ္တိယော.

คำถาม – ข้าพเจ้าจักถามสัตตสติกะ พร้อมทั้งเหตุและคำอธิบาย ท่านผู้มีอายุ อาบัติมีกี่อย่างในบทที่ยกขึ้นแสดง

ဝိဿဇ္ဇနာ – သတ္တသတိကံ ဝိဿဇ္ဇိဿံ, သနိဒါနံ သနိဒ္ဒေသံ. သမုက္ကဋ္ဌပဒါနံ ဘန္တေ န ကတမာ အာပတ္တိ.

คำตอบ – ข้าพเจ้าจักตอบสัตตสติกะ พร้อมทั้งเหตุและคำอธิบาย ข้าแต่ท่านผู้เจริญ ไม่มีอาบัติไรๆ ในบทที่ยกขึ้นแสดง

ပုစ္ဆာ – ကဿ [Pg.281] အာဝုသော ဝစနံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ เป็นคำของใคร

ဝိဿဇ္ဇနာ – ဘဂဝတော ဘန္တေ ဝစနံ အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ.

คำตอบ – ข้าแต่ท่านผู้เจริญ เป็นพระดำรัสของพระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้า

ပုစ္ဆာ – ကေ အာဝုသော သိက္ခန္တိ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครบ้างที่ศึกษา

ဝိဿဇ္ဇနာ – သေက္ခာ စ ဘန္တေ ပုထုဇ္ဇနကလျာဏကာ စ သိက္ခန္တိ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระเสขะและกัลยาณปุถุชนย่อมศึกษา

ပုစ္ဆာ – ကေ [Pg.282] အာဝုသော သိက္ခိတသိက္ခာ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครบ้างที่เป็นผู้มีการศึกษาอันศึกษาแล้ว

ဝိဿဇ္ဇနာ – အရဟန္တော ဘန္တေ သိက္ခိတသိက္ခာ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ พระอรหันต์ทั้งหลายเป็นผู้มีการศึกษาอันศึกษาแล้ว

ပုစ္ဆာ – ကတ္ထ အာဝုသော ဌိတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ (พระวินัยนั้น) ตั้งอยู่ในที่ไหน

ဝိဿဇ္ဇနာ – သိက္ခာကာမေသု ဘန္တေ ဌိတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ (พระวินัยนั้น) ตั้งอยู่ในบุคคลผู้ใคร่ต่อการศึกษาทั้งหลาย

ပုစ္ဆာ – ကေနာဝုသော အာဘတံ.

คำถาม – ท่านผู้มีอายุ ใครนำสืบกันมา

ဝိဿဇ္ဇနာ – ပရမ္ပရာယ ဘန္တေ အာဘတံ.

คำตอบ – ท่านผู้เจริญ นำสืบกันมาโดยลำดับ