Tipiṭaka Translation

နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ

Con xin đảnh lễ Đức Thế Tôn, bậc A-la-hán, đấng Chánh Đẳng Chánh Giác.

ခုဒ္ဒကနိကာယေ

Tiểu Bộ Kinh

သုတ္တနိပါတပါဠိ

Kinh Tập

၁. ဥရဂဝဂ္ဂေါ

1. Phẩm Rắn

၁. ဥရဂသုတ္တံ

1. Kinh Rắn

၁.

ယော [Pg.279] ဥပ္ပတိတံ ဝိနေတိ ကောဓံ, ဝိသဋံ သပ္ပဝိသံဝ ဩသဓေဟိ ;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào nhiếp phục được cơn phẫn nộ vừa khởi lên, như dùng thảo dược để hóa giải nọc rắn đã lan truyền; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၂.

ယော ရာဂမုဒစ္ဆိဒါ အသေသံ, ဘိသပုပ္ဖံဝ သရောရုဟံ ဝိဂယှ;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ, ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào đã đoạn trừ hoàn toàn tham ái, như người lội xuống hồ bẻ gãy đóa sen; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၃.

ယော တဏှမုဒစ္ဆိဒါ အသေသံ, သရိတံ သီဃသရံ ဝိသောသယိတွာ;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào đã làm cạn khô và đoạn trừ hoàn toàn ái dục, dòng sông chảy xiết; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၄.

ယော [Pg.280] မာနမုဒဗ္ဗဓီ အသေသံ, နဠသေတုံဝ သုဒုဗ္ဗလံ မဟောဃော;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào đã nhổ sạch hoàn toàn mạn, như dòng lũ lớn cuốn phăng cây cầu sậy mỏng manh; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၅.

ယော နာဇ္ဈဂမာ ဘဝေသု သာရံ, ဝိစိနံ ပုပ္ဖမိဝ ဥဒုမ္ဗရေသု;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào không tìm thấy cốt lõi trong các cõi hữu, như người tìm hoa trên cây sung; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၆.

ယဿန္တရတော န သန္တိ ကောပါ, ဣတိဘဝါဘဝတဉ္စ ဝီတိဝတ္တော;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào bên trong không còn sân hận, và đã vượt qua cả sự thành và hoại của các cõi; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၇.

ယဿ ဝိတက္ကာ ဝိဓူပိတာ, အဇ္ဈတ္တံ သုဝိကပ္ပိတာ အသေသာ;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào đã xua tan các tầm, và đoạn trừ hoàn toàn chúng ở bên trong; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၈.

ယော နာစ္စသာရီ န ပစ္စသာရီ, သဗ္ဗံ အစ္စဂမာ ဣမံ ပပဉ္စံ;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào không đi quá nhanh, không bị tụt lại phía sau, đã vượt qua tất cả sự hý luận này; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၉.

ယော နာစ္စသာရီ န ပစ္စသာရီ, သဗ္ဗံ ဝိတထမိဒန္တိ ဉတွာ လောကေ;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào không đi quá nhanh, không bị tụt lại phía sau, đã biết rằng: 'Tất cả những gì trong thế gian này đều là hư vọng'; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၁၀.

10.

ယော နာစ္စသာရီ န ပစ္စသာရီ, သဗ္ဗံ ဝိတထမိဒန္တိ ဝီတလောဘော;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào không đi quá nhanh, không bị tụt lại phía sau, đã ly tham vì biết rằng: 'Tất cả những gì này đều là hư vọng'; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၁၁.

11.

ယော [Pg.281] နာစ္စသာရီ န ပစ္စသာရီ, သဗ္ဗံ ဝိတထမိဒန္တိ ဝီတရာဂေါ;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào không đi quá nhanh, không bị tụt lại phía sau, đã ly ái vì biết rằng: 'Tất cả những gì này đều là hư vọng'; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၁၂.

12.

ယော နာစ္စသာရီ န ပစ္စသာရီ, သဗ္ဗံ ဝိတထမိဒန္တိ ဝီတဒေါသော;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào không đi quá nhanh, không bị tụt lại phía sau, đã ly sân vì biết rằng: 'Tất cả những gì này đều là hư vọng'; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၁၃.

13.

ယော နာစ္စသာရီ န ပစ္စသာရီ, သဗ္ဗံ ဝိတထမိဒန္တိ ဝီတမောဟော;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào không đi quá nhanh, không bị tụt lại phía sau, đã ly si vì biết rằng: 'Tất cả những gì này đều là hư vọng'; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၁၄.

14.

ယဿာနုသယာ န သန္တိ ကေစိ, မူလာ စ အကုသလာ သမူဟတာသေ;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào không còn bất kỳ tùy miên nào, và các cội rễ bất thiện đã được nhổ sạch; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၁၅.

15.

ယဿ ဒရထဇာ န သန္တိ ကေစိ, ဩရံ အာဂမနာယ ပစ္စယာသေ;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào không còn bất kỳ phiền não nào, là nhân duyên để quay trở lại bờ bên này; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၁၆.

16.

ယဿ ဝနထဇာ န သန္တိ ကေစိ, ဝိနိဗန္ဓာယ ဘဝါယ ဟေတုကပ္ပာ;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào không còn bất kỳ ái dục nào, là nguyên nhân trói buộc vào các cõi hữu; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

၁၇.

17.

ယော နီဝရဏေ ပဟာယ ပဉ္စ, အနိဃော တိဏ္ဏကထံကထော ဝိသလ္လော;

သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ.

Vị Tỳ khưu nào đã từ bỏ năm triền cái, không còn phiền não, đã vượt qua nghi ngờ, không còn mũi tên độc; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua.

ဥရဂသုတ္တံ ပဌမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Rắn, kinh thứ nhất, đã chấm dứt.

၂. ဓနိယသုတ္တံ

2. Kinh Dhaniya

၁၈.

18.

‘‘ပက္ကောဒနော [Pg.282] ဒုဒ္ဓခီရောဟမသ္မိ, (ဣတိ ဓနိယော ဂေါပေါ)အနုတီရေ မဟိယာ သမာနဝါသော;

ဆန္နာ ကုဋိ အာဟိတော ဂိနိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’.

(Người chăn bò Dhaniya nói): 'Cơm của tôi đã nấu xong, sữa đã vắt rồi. Tôi sống cùng gia đình bên bờ sông Mahī. Túp lều đã được lợp, ngọn lửa đã nhóm lên. Này trời, nếu muốn, hãy cứ mưa đi'.

၁၉.

19.

‘‘အက္ကောဓနော ဝိဂတခိလောဟမသ္မိ, (ဣတိ ဘဂဝါ)အနုတီရေ မဟိယေကရတ္တိဝါသော;

ဝိဝဋာ ကုဋိ နိဗ္ဗုတော ဂိနိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’.

(Đức Thế Tôn nói): 'Ta không còn sân hận, đã nhổ sạch chướng ngại tâm. Ta chỉ ở một đêm bên bờ sông Mahī. Túp lều đã mở toang, ngọn lửa đã tắt lịm. Này trời, nếu muốn, hãy cứ mưa đi'.

၂၀.

20.

‘‘အန္ဓကမကသာ န ဝိဇ္ဇရေ, (ဣတိ ဓနိယော ဂေါပေါ)ကစ္ဆေ ရူဠှတိဏေ စရန္တိ ဂါဝေါ;

ဝုဋ္ဌိမ္ပိ သဟေယျုမာဂတံ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’.

(Người chăn bò Dhaniya nói): 'Không có ruồi muỗi vo ve. Đàn bò gặm cỏ non trên đồng lầy. Chúng có thể chịu đựng được cơn mưa sắp đến. Này trời, nếu muốn, hãy cứ mưa đi'.

၂၁.

21.

‘‘ဗဒ္ဓါသိ ဘိသီ သုသင်္ခတာ, (ဣတိ ဘဂဝါ)တိဏ္ဏော ပါရဂတော ဝိနေယျ ဩဃံ;

အတ္ထော ဘိသိယာ န ဝိဇ္ဇတိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’.

(Đức Thế Tôn nói): 'Chiếc bè của ta đã được kết chặt, chế tác khéo léo. Ta đã vượt qua, đã đến bờ bên kia, đã nhiếp phục bộc lưu. Không còn cần dùng đến bè nữa. Này trời, nếu muốn, hãy cứ mưa đi'.

၂၂.

22.

‘‘ဂေါပီ မမ အဿဝါ အလောလာ, (ဣတိ ဓနိယော ဂေါပေါ)ဒီဃရတ္တံ သံဝါသိယာ မနာပါ;

တဿာ န သုဏာမိ ကိဉ္စိ ပါပံ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’.

(Người chăn bò Dhaniya nói): 'Vợ tôi vâng lời, không tham lam. Nàng chung sống đã lâu, thật khả ái. Tôi chưa từng nghe điều tiếng xấu nào về nàng. Này trời, nếu muốn, hãy cứ mưa đi'.

၂၃.

23.

‘‘စိတ္တံ မမ အဿဝံ ဝိမုတ္တံ, (ဣတိ ဘဂဝါ)ဒီဃရတ္တံ ပရိဘာဝိတံ သုဒန္တံ;

ပါပံ ပန မေ န ဝိဇ္ဇတိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’.

(Đức Thế Tôn nói): 'Tâm của ta vâng lời, đã được giải thoát. Nó đã được tu tập lâu dài, được khéo điều phục. Nơi ta không còn điều ác nào tồn tại. Này trời, nếu muốn, hãy cứ mưa đi'.

၂၄.

24.

‘‘အတ္တဝေတနဘတောဟမသ္မိ[Pg.283], (ဣတိ ဓနိယော ဂေါပေါ)ပုတ္တာ စ မေ သမာနိယာ အရောဂါ;

တေသံ န သုဏာမိ ကိဉ္စိ ပါပံ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’.

(Dhaniyo, người chăn bò, nói:) "Ta là người làm công cho chính mình, các con ta cũng ở gần bên, khỏe mạnh; Ta chẳng nghe điều gì xấu về chúng. Này trời, nếu muốn, hãy mưa xuống đi."

၂၅.

25.

‘‘နာဟံ ဘတကောသ္မိ ကဿစိ, (ဣတိ ဘဂဝါ)နိဗ္ဗိဋ္ဌေန စရာမိ သဗ္ဗလောကေ;

အတ္ထော ဘတိယာ န ဝိဇ္ဇတိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’.

(Đức Thế Tôn nói:) "Ta chẳng phải là người làm công cho bất cứ ai, Ta đi khắp thế gian với thành quả đã đạt được. Ta không cần tiền công. Này trời, nếu muốn, hãy mưa xuống đi."

၂၆.

26.

‘‘အတ္ထိ ဝသာ အတ္ထိ ဓေနုပါ, (ဣတိ ဓနိယော ဂေါပေါ)ဂေါဓရဏိယော ပဝေဏိယောပိ အတ္ထိ;

ဥသဘောပိ ဂဝမ္ပတီဓ အတ္ထိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’.

(Dhaniyo, người chăn bò, nói:) "Ta có những con bò cái tơ, có những con bê con, có những con bò cái mang thai, và cả những con bò cái đã trưởng thành. Ta cũng có một con bò đực đầu đàn. Này trời, nếu muốn, hãy mưa xuống đi."

၂၇.

27.

‘‘နတ္ထိ ဝသာ နတ္ထိ ဓေနုပါ, (ဣတိ ဘဂဝါ)ဂေါဓရဏိယော ပဝေဏိယောပိ နတ္ထိ;

ဥသဘောပိ ဂဝမ္ပတီဓ နတ္ထိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’.

(Đức Thế Tôn nói:) "Ta không có bò cái tơ, không có bê con, không có bò cái mang thai, và cũng không có bò cái đã trưởng thành. Ta cũng không có bò đực đầu đàn. Này trời, nếu muốn, hãy mưa xuống đi."

၂၈.

28.

‘‘ခိလာ နိခါတာ အသမ္ပဝေဓီ, (ဣတိ ဓနိယော ဂေါပေါ)ဒါမာ မုဉ္ဇမယာ နဝါ သုသဏ္ဌာနာ;

န ဟိ သက္ခိန္တိ ဓေနုပါပိ ဆေတ္တုံ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’.

(Dhaniyo, người chăn bò, nói:) "Cọc đã đóng, không lay chuyển. Dây thừng bằng cỏ muñja, mới và chắc chắn. Ngay cả bê con cũng không thể bứt đứt. Này trời, nếu muốn, hãy mưa xuống đi."

၂၉.

29.

‘‘ဥသဘောရိဝ ဆေတွ ဗန္ဓနာနိ, (ဣတိ ဘဂဝါ)နာဂေါ ပူတိလတံဝ ဒါလယိတွာ ;

နာဟံ ပုနုပေဿံ ဂဗ္ဘသေယျံ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’.

(Đức Thế Tôn nói:) "Như con bò đực bứt đứt dây trói, như con voi phá tan dây leo mục nát, Ta sẽ không trở lại nằm trong bụng mẹ nữa. Này trời, nếu muốn, hãy mưa xuống đi."

၃၀.

30.

‘‘နိန္နဉ္စ ထလဉ္စ ပူရယန္တော, မဟာမေဃော ပဝဿိ တာဝဒေဝ;

သုတွာ ဒေဝဿ ဝဿတော, ဣမမတ္ထံ ဓနိယော အဘာသထ.

Làm ngập cả vùng trũng lẫn vùng cao, một cơn mưa lớn trút xuống ngay lúc đó. Nghe tiếng trời mưa, Dhaniyo đã nói lên ý nghĩa này.

၃၁.

31.

‘‘လာဘာ [Pg.284] ဝတ နော အနပ္ပကာ, ယေ မယံ ဘဂဝန္တံ အဒ္ဒသာမ;

သရဏံ တံ ဥပေမ စက္ခုမ, သတ္ထာ နော ဟောဟိ တုဝံ မဟာမုနိ.

"Thật là lợi ích không nhỏ cho chúng con, những người đã được thấy Đức Thế Tôn. Hỡi bậc Thiên Nhãn, chúng con xin quy y Ngài. Hỡi bậc Đại Mâu Ni, xin Ngài hãy là Thầy của chúng con."

၃၂.

32.

‘‘ဂေါပီ စ အဟဉ္စ အဿဝါ, ဗြဟ္မစရိယံ သုဂတေ စရာမသေ;

ဇာတိမရဏဿ ပါရဂူ, ဒုက္ခဿန္တကရာ ဘဝါမသေ’’.

"Vợ con và con, cả hai đều vâng lời, sẽ thực hành phạm hạnh nơi bậc Thiện Thệ. Vượt qua sinh tử, chúng con sẽ chấm dứt khổ đau."

၃၃.

33.

‘‘နန္ဒတိ ပုတ္တေဟိ ပုတ္တိမာ, (ဣတိ မာရော ပါပိမာ)ဂေါမာ ဂေါဟိ တထေဝ နန္ဒတိ;

ဥပဓီ ဟိ နရဿ နန္ဒနာ, န ဟိ သော နန္ဒတိ ယော နိရူပဓိ’’.

(Ác ma Māra nói:) "Người có con vui vì con, người có bò cũng vui vì bò. Vì chấp thủ là niềm vui của con người; người không chấp thủ thì không có niềm vui."

၃၄.

34.

‘‘သောစတိ ပုတ္တေဟိ ပုတ္တိမာ, (ဣတိ ဘဂဝါ)ဂေါပိယော ဂေါဟိ တထေဝ သောစတိ;

ဥပဓီ ဟိ နရဿ သောစနာ, န ဟိ သော သောစတိ ယော နိရူပဓီ’’တိ.

(Đức Thế Tôn nói:) "Người có con sầu vì con, người có bò cũng sầu vì bò. Vì chấp thủ là nỗi sầu của con người; người không chấp thủ thì không sầu muộn."

ဓနိယသုတ္တံ ဒုတိယံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Dhaniya, kinh thứ hai, kết thúc.

၃. ခဂ္ဂဝိသာဏသုတ္တံ

3. Kinh Sừng Tê Giác

၃၅.

35.

သဗ္ဗေသု ဘူတေသု နိဓာယ ဒဏ္ဍံ, အဝိဟေဌယံ အညတရမ္ပိ တေသံ;

န ပုတ္တမိစ္ဆေယျ ကုတော သဟာယံ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Từ bỏ gậy trượng đối với mọi chúng sinh, không làm hại bất cứ ai trong số họ; không mong có con, huống chi là bạn đồng hành. Hãy đi một mình như sừng tê giác.

၃၆.

36.

သံသဂ္ဂဇာတဿ [Pg.285] ဘဝန္တိ သ္နေဟာ, သ္နေဟနွယံ ဒုက္ခမိဒံ ပဟောတိ;

အာဒီနဝံ သ္နေဟဇံ ပေက္ခမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Với người giao du, tình thương nảy sinh; theo sau tình thương, nỗi khổ này phát khởi. Thấy được sự nguy hại sinh ra từ tình thương, hãy đi một mình như sừng tê giác.

၃၇.

37.

မိတ္တေ သုဟဇ္ဇေ အနုကမ္ပမာနော, ဟာပေတိ အတ္ထံ ပဋိဗဒ္ဓစိတ္တော;

ဧတံ ဘယံ သန္ထဝေ ပေက္ခမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Vì lòng thương bạn bè thân hữu, tâm bị ràng buộc, người ấy đánh mất mục đích. Thấy được sự nguy hiểm này trong tình thân, hãy đi một mình như sừng tê giác.

၃၈.

38.

ဝံသော ဝိသာလောဝ ယထာ ဝိသတ္တော, ပုတ္တေသု ဒါရေသု စ ယာ အပေက္ခာ;

ဝံသက္ကဠီရောဝ အသဇ္ဇမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Sự quan tâm đến con cái và vợ con giống như bụi tre rậm rạp đan xen vào nhau. Như măng tre không bị vướng mắc, hãy đi một mình như sừng tê giác.

၃၉.

39.

မိဂေါ အရညမှိ ယထာ အဗဒ္ဓေါ, ယေနိစ္ဆကံ ဂစ္ဆတိ ဂေါစရာယ;

ဝိညူ နရော သေရိတံ ပေက္ခမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Như con nai trong rừng không bị trói buộc, đi đến nơi nó muốn để kiếm ăn; người trí thấy được sự tự do, hãy đi một mình như sừng tê giác.

၄၀.

40.

အာမန္တနာ ဟောတိ သဟာယမဇ္ဈေ, ဝါသေ ဌာနေ ဂမနေ စာရိကာယ;

အနဘိဇ္ဈိတံ သေရိတံ ပေက္ခမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Giữa bạn bè, có những lời mời gọi, ở nơi ở, nơi đứng, nơi đi, nơi du hành. Thấy được sự tự do không bị thèm muốn, hãy đi một mình như sừng tê giác.

၄၁.

41.

ခိဍ္ဍာ ရတီ ဟောတိ သဟာယမဇ္ဈေ, ပုတ္တေသု စ ဝိပုလံ ဟောတိ ပေမံ;

ပိယဝိပ္ပယောဂံ ဝိဇိဂုစ္ဆမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Giữa bạn bè có trò vui và lạc thú, và có tình thương lớn lao đối với con cái. Chán ghét sự chia ly với người thân yêu, hãy đi một mình như sừng tê giác.

၄၂.

42.

စာတုဒ္ဒိသော [Pg.286] အပ္ပဋိဃော စ ဟောတိ, သန္တုဿမာနော ဣတရီတရေန;

ပရိဿယာနံ သဟိတာ အဆမ္ဘီ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Đi khắp bốn phương không chướng ngại, biết đủ với bất cứ thứ gì có được, chịu đựng được các hiểm nguy, không sợ hãi, hãy đi một mình như sừng tê giác.

၄၃.

43.

ဒုဿင်္ဂဟာ ပဗ္ဗဇိတာပိ ဧကေ, အထော ဂဟဋ္ဌာ ဃရမာဝသန္တာ;

အပ္ပောဿုက္ကော ပရပုတ္တေသု ဟုတွာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Một số người xuất gia cũng khó gần, cũng như những người tại gia sống trong nhà. Không bận tâm đến con cái người khác, hãy đi một mình như sừng tê giác.

၄၄.

44.

ဩရောပယိတွာ ဂိဟိဗျဉ္ဇနာနိ, သဉ္ဆိန္နပတ္တော ယထာ ကောဝိဠာရော;

ဆေတွာန ဝီရော ဂိဟိဗန္ဓနာနိ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Từ bỏ các dấu hiệu của người tại gia, như cây koviḷāra đã rụng hết lá; bậc anh hùng cắt đứt các ràng buộc tại gia, hãy đi một mình như sừng tê giác.

၄၅.

45.

သစေ လဘေထ နိပကံ သဟာယံ, သဒ္ဓိံ စရံ သာဓုဝိဟာရိဓီရံ;

အဘိဘုယျ သဗ္ဗာနိ ပရိဿယာနိ, စရေယျ တေနတ္တမနော သတီမာ.

Nếu tìm được một người bạn đồng hành sáng suốt, sống tốt và kiên định, hãy vượt qua mọi hiểm nguy, hoan hỷ và chánh niệm đi cùng người ấy.

၄၆.

46.

နော စေ လဘေထ နိပကံ သဟာယံ, သဒ္ဓိံ စရံ သာဓုဝိဟာရိဓီရံ;

ရာဇာဝ ရဋ္ဌံ ဝိဇိတံ ပဟာယ, ဧကော စရေ မာတင်္ဂရညေဝ နာဂေါ.

Nếu không tìm được một người bạn đồng hành sáng suốt, sống tốt và kiên định, hãy đi một mình như vua từ bỏ vương quốc đã chinh phục, như voi mātaṅga trong rừng.

၄၇.

47.

အဒ္ဓါ ပသံသာမ သဟာယသမ္ပဒံ, သေဋ္ဌာ သမာ သေဝိတဗ္ဗာ သဟာယာ;

ဧတေ အလဒ္ဓါ အနဝဇ္ဇဘောဇီ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Chắc chắn chúng ta tán thán sự thành tựu của bạn đồng hành. Nên kết giao với những người bạn tốt hơn hoặc ngang bằng mình. Nếu không tìm được những người như vậy, hãy sống không lỗi lầm và đi một mình như sừng tê giác.

၄၈.

48.

ဒိသွာ သုဝဏ္ဏဿ ပဘဿရာနိ, ကမ္မာရပုတ္တေန သုနိဋ္ဌိတာနိ;

သံဃဋ္ဋမာနာနိ ဒုဝေ ဘုဇသ္မိံ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Thấy hai chiếc vòng vàng lấp lánh, được người thợ kim hoàn chế tác khéo léo, va chạm vào nhau trên cánh tay, hãy đi một mình như sừng tê giác.

၄၉.

49.

ဧဝံ [Pg.287] ဒုတိယေန သဟာ မမဿ, ဝါစာဘိလာပေါ အဘိသဇ္ဇနာ ဝါ;

ဧတံ ဘယံ အာယတိံ ပေက္ခမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Như vậy, với người thứ hai, sẽ có chuyện trò hoặc dính mắc. Thấy được sự nguy hiểm này trong tương lai, hãy đi một mình như sừng tê giác.

၅၀.

50.

ကာမာ ဟိ စိတြာ မဓုရာ မနောရမာ, ဝိရူပရူပေန မထေန္တိ စိတ္တံ;

အာဒီနဝံ ကာမဂုဏေသု ဒိသွာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Vì các dục lạc đa dạng, ngọt ngào và làm say đắm lòng người, dưới nhiều hình thức khác nhau, chúng khuấy động tâm trí. Thấy được sự nguy hại trong các dục, hãy đi một mình như sừng tê giác.

၅၁.

51.

ဤတီ စ ဂဏ္ဍော စ ဥပဒ္ဒဝေါ စ, ရောဂေါ စ သလ္လဉ္စ ဘယဉ္စ မေတံ;

ဧတံ ဘယံ ကာမဂုဏေသု ဒိသွာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Đây là tai họa, là khối u, là tai ương, là bệnh tật, là mũi tên, và là sự sợ hãi. Thấy được sự nguy hiểm này trong các dục, hãy đi một mình như sừng tê giác.

၅၂.

52.

သီတဉ္စ ဥဏှဉ္စ ခုဒံ ပိပါသံ, ဝါတာတပေ ဍံသသရီသပေ စ;

သဗ္ဗာနိပေတာနိ အဘိသမ္ဘဝိတွာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Vượt qua lạnh và nóng, đói và khát, gió và nắng, muỗi mòng và rắn rết; hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၅၃.

53.

နာဂေါဝ ယူထာနိ ဝိဝဇ္ဇယိတွာ, သဉ္ဇာတခန္ဓော ပဒုမီ ဥဠာရော;

ယထာဘိရန္တံ ဝိဟရံ အရညေ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Như con voi chúa to lớn, thân hình phát triển, màu sắc như hoa sen, rời bỏ đàn của nó, sống trong rừng theo ý thích; hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၅၄.

54.

အဋ္ဌာနတံ သင်္ဂဏိကာရတဿ, ယံ ဖဿယေ သာမယိကံ ဝိမုတ္တိံ;

အာဒိစ္စဗန္ဓုဿ ဝစော နိသမ္မ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Với người ưa thích hội chúng, không có cơ hội để đạt được sự giải thoát tạm thời. Hãy lắng nghe lời dạy của bậc Thân Thuộc Mặt Trời, và sống một mình, như sừng tê giác.

၅၅.

55.

ဒိဋ္ဌီဝိသူကာနိ ဥပါတိဝတ္တော, ပတ္တော နိယာမံ ပဋိလဒ္ဓမဂ္ဂေါ;

ဥပ္ပန္နဉာဏောမှိ အနညနေယျော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Vượt qua các tà kiến, đạt đến sự chắc chắn, đã đắc được đạo. Ta có trí tuệ đã sanh khởi, không cần ai dẫn dắt; hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၅၆.

56.

နိလ္လောလုပေါ [Pg.288] နိက္ကုဟော နိပ္ပိပါသော, နိမ္မက္ခော နိဒ္ဓန္တကသာဝမောဟော;

နိရာသယော သဗ္ဗလောကေ ဘဝိတွာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Không tham lam, không xảo trá, không khao khát, không gièm pha, đã gột sạch vết nhơ của si mê; không còn mong cầu trong tất cả các cõi, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၅၇.

57.

ပါပံ သဟာယံ ပရိဝဇ္ဇယေထ, အနတ္ထဒဿိံ ဝိသမေ နိဝိဋ္ဌံ;

သယံ န သေဝေ ပသုတံ ပမတ္တံ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Hãy tránh xa người bạn xấu, người chỉ thấy điều vô ích, người sa vào tà vạy. Chớ nên kết giao với kẻ đam mê, buông lung; hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၅၈.

58.

ဗဟုဿုတံ ဓမ္မဓရံ ဘဇေထ, မိတ္တံ ဥဠာရံ ပဋိဘာနဝန္တံ;

အညာယ အတ္ထာနိ ဝိနေယျ ကင်္ခံ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Hãy kết giao với người bạn đa văn, hộ trì Chánh pháp, cao thượng, và có trí tuệ biện tài. Hiểu rõ lợi ích, xua tan nghi ngờ, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၅၉.

59.

ခိဍ္ဍံ ရတိံ ကာမသုခဉ္စ လောကေ, အနလင်္ကရိတွာ အနပေက္ခမာနော;

ဝိဘူသနဋ္ဌာနာ ဝိရတော သစ္စဝါဒီ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Không trang điểm, không luyến tiếc trò vui, thú vui và lạc thú thế gian; từ bỏ việc trang sức, nói lời chân thật, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၆၀.

60.

ပုတ္တဉ္စ ဒါရံ ပိတရဉ္စ မာတရံ, ဓနာနိ ဓညာနိ စ ဗန္ဓဝါနိ ;

ဟိတွာန ကာမာနိ ယထောဓိကာနိ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Từ bỏ con cái, vợ, cha, mẹ, của cải, ngũ cốc, và bà con quyến thuộc, cùng các dục lạc theo phạm vi của chúng; hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၆၁.

61.

သင်္ဂေါ ဧသော ပရိတ္တမေတ္ထ သောချံ, အပ္ပဿာဒေါ ဒုက္ခမေတ္ထ ဘိယျော;

ဂဠော ဧသော ဣတိ ဉတွာ မုတီမာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Đây là sự ràng buộc, trong đó hạnh phúc thì ít ỏi, thỏa mãn thì nhỏ nhoi, mà đau khổ lại nhiều hơn. Biết rằng đây là một khối u, người trí hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၆၂.

62.

သန္ဒာလယိတွာန သံယောဇနာနိ, ဇာလံဝ ဘေတွာ သလိလမ္ဗုစာရီ;

အဂ္ဂီဝ ဒဍ္ဎံ အနိဝတ္တမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Phá tan các kiết sử, như cá trong nước phá lưới; như lửa không quay lại nơi đã cháy, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၆၃.

63.

ဩက္ခိတ္တစက္ခူ [Pg.289] န စ ပါဒလောလော, ဂုတ္တိန္ဒြိယော ရက္ခိတမာနသာနော;

အနဝဿုတော အပရိဍယှမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Mắt nhìn xuống, chân không lăng xăng, các căn được phòng hộ, tâm được giữ gìn; không bị thấm ướt, không bị thiêu đốt, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၆၄.

64.

ဩဟာရယိတွာ ဂိဟိဗျဉ္ဇနာနိ, သဉ္ဆန္နပတ္တော ယထာ ပါရိဆတ္တော;

ကာသာယဝတ္ထော အဘိနိက္ခမိတွာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Cởi bỏ các tướng tại gia, như cây san hô lá che kín; khoác áo cà sa, đã xuất gia, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၆၅.

65.

ရသေသု ဂေဓံ အကရံ အလောလော, အနညပေါသီ သပဒါနစာရီ;

ကုလေ ကုလေ အပ္ပဋိဗဒ္ဓစိတ္တော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Không tham đắm các vị, không lăng xăng, không nuôi dưỡng người khác, đi khất thực từng nhà; tâm không ràng buộc với gia đình nào, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၆၆.

66.

ပဟာယ ပဉ္စာဝရဏာနိ စေတသော, ဥပက္ကိလေသေ ဗျပနုဇ္ဇ သဗ္ဗေ;

အနိဿိတော ဆေတွ သိနေဟဒေါသံ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Từ bỏ năm triền cái của tâm, loại trừ tất cả các tùy phiền não; không nương tựa, cắt đứt ái nhiễm, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၆၇.

67.

ဝိပိဋ္ဌိကတွာန သုခံ ဒုခဉ္စ, ပုဗ္ဗေဝ စ သောမနဿဒေါမနဿံ;

လဒ္ဓါနုပေက္ခံ သမထံ ဝိသုဒ္ဓံ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Quay lưng lại với lạc và khổ, và cả hỷ và ưu từ trước; đạt được xả, tịnh, và thanh tịnh, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၆၈.

68.

အာရဒ္ဓဝီရိယော ပရမတ္ထပတ္တိယာ, အလီနစိတ္တော အကုသီတဝုတ္တိ;

ဒဠှနိက္ကမော ထာမဗလူပပန္နော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Tinh tấn để đạt mục đích tối thượng, tâm không thụt lùi, không lười biếng; nỗ lực kiên cường, đầy đủ sức mạnh và năng lực, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၆၉.

69.

ပဋိသလ္လာနံ ဈာနမရိဉ္စမာနော, ဓမ္မေသု နိစ္စံ အနုဓမ္မစာရီ;

အာဒီနဝံ သမ္မသိတာ ဘဝေသု, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Không từ bỏ độc cư và thiền định, luôn thực hành tùy pháp trong các pháp; quán xét sự nguy hiểm trong các cõi hữu, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၇၀.

70.

တဏှက္ခယံ [Pg.290] ပတ္ထယမပ္ပမတ္တော, အနေဠမူဂေါ သုတဝါ သတီမာ;

သင်္ခါတဓမ္မော နိယတော ပဓာနဝါ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Mong cầu đoạn tận ái, không buông lung; không câm lặng, đa văn, chánh niệm; thấu rõ pháp, chắc chắn, tinh cần, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၇၁.

71.

သီဟောဝ သဒ္ဒေသု အသန္တသန္တော, ဝါတောဝ ဇာလမှိ အသဇ္ဇမာနော;

ပဒုမံဝ တောယေန အလိပ္ပမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Như sư tử không run sợ trước tiếng động, như gió không vướng vào lưới, như hoa sen không dính nước; hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၇၂.

72.

သီဟော ယထာ ဒါဌဗလီ ပသယှ, ရာဇာ မိဂါနံ အဘိဘုယျ စာရီ;

သေဝေထ ပန္တာနိ သေနာသနာနိ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Như sư tử, vua của các loài thú, mạnh mẽ với nanh vuốt, đi lại và chinh phục; hãy tìm đến những trú xứ xa vắng, và sống một mình, như sừng tê giác.

၇၃.

73.

မေတ္တံ ဥပေက္ခံ ကရုဏံ ဝိမုတ္တိံ, အာသေဝမာနော မုဒိတဉ္စ ကာလေ;

သဗ္ဗေန လောကေန အဝိရုဇ္ဈမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Tu tập tâm giải thoát từ, bi, hỷ, và xả vào đúng thời điểm; không mâu thuẫn với tất cả thế gian, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၇၄.

74.

ရာဂဉ္စ ဒေါသဉ္စ ပဟာယ မောဟံ, သန္ဒာလယိတွာန သံယောဇနာနိ;

အသန္တသံ ဇီဝိတသင်္ခယမှိ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Từ bỏ tham, sân, và si, phá tan các kiết sử; không run sợ khi mạng sống kết thúc, hãy sống một mình, như sừng tê giác.

၇၅.

75.

ဘဇန္တိ သေဝန္တိ စ ကာရဏတ္ထာ, နိက္ကာရဏာ ဒုလ္လဘာ အဇ္ဇ မိတ္တာ;

အတ္တဋ္ဌပညာ အသုစီ မနုဿာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော.

Người ta kết giao và phục vụ vì mục đích riêng; bạn bè không vụ lợi ngày nay thật hiếm có. Con người chỉ khôn ngoan vì lợi ích của mình, và không trong sạch; hãy sống một mình, như sừng tê giác.

ခဂ္ဂဝိသာဏသုတ္တံ တတိယံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Sừng Tê Giác, phẩm thứ ba, kết thúc.

၄. ကသိဘာရဒွါဇသုတ္တံ

4. Kinh Kasibhāradvāja

ဧဝံ [Pg.291] မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ မဂဓေသု ဝိဟရတိ ဒက္ခိဏာဂိရိသ္မိံ ဧကနာဠာယံ ဗြာဟ္မဏဂါမေ. တေန ခေါ ပန သမယေန ကသိဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ ပဉ္စမတ္တာနိ နင်္ဂလသတာနိ ပယုတ္တာနိ ဟောန္တိ ဝပ္ပကာလေ. အထ ခေါ ဘဂဝါ ပုဗ္ဗဏှသမယံ နိဝါသေတွာ ပတ္တစီဝရမာဒါယ ယေန ကသိဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ ကမ္မန္တော တေနုပသင်္ကမိ. တေန ခေါ ပန သမယေန ကသိဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ ပရိဝေသနာ ဝတ္တတိ. အထ ခေါ ဘဂဝါ ယေန ပရိဝေသနာ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ.

Tôi nghe như vầy: Một thời, Thế Tôn trú ở xứ Magadha, tại vùng Dakkhiṇāgiri, trong một làng Bà-la-môn tên là Ekanāḷā. Lúc bấy giờ, Bà-la-môn Kasibhāradvāja có khoảng năm trăm cái cày được thắng vào mùa gieo hạt. Rồi Thế Tôn, vào buổi sáng, đắp y, mang bát và y, đi đến nơi làm việc của Bà-la-môn Kasibhāradvāja. Lúc đó, Bà-la-môn Kasibhāradvāja đang phân phát thức ăn. Thế Tôn bèn đi đến nơi phân phát thức ăn; sau khi đến, Ngài đứng sang một bên.

အဒ္ဒသာ ခေါ ကသိဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ ပိဏ္ဍာယ ဌိတံ. ဒိသွာန ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဟံ ခေါ, သမဏ, ကသာမိ စ ဝပါမိ စ; ကသိတွာ စ ဝပိတွာ စ ဘုဉ္ဇာမိ. တွမ္ပိ, သမဏ, ကသဿု စ ဝပဿု စ; ကသိတွာ စ ဝပိတွာ စ ဘုဉ္ဇဿူ’’တိ.

Bà-la-môn Kasibhāradvāja thấy Thế Tôn đang đứng khất thực. Thấy vậy, ông nói với Thế Tôn: 'Này Sa-môn, tôi cày và tôi gieo; sau khi cày và gieo, tôi ăn. Này Sa-môn, ông cũng hãy cày và gieo; sau khi cày và gieo, hãy ăn đi'.

‘‘အဟမ္ပိ ခေါ, ဗြာဟ္မဏ, ကသာမိ စ ဝပါမိ စ; ကသိတွာ စ ဝပိတွာ စ ဘုဉ္ဇာမီ’’တိ. ‘‘န ခေါ ပန မယံ ပဿာမ ဘောတော ဂေါတမဿ ယုဂံ ဝါ နင်္ဂလံ ဝါ ဖာလံ ဝါ ပါစနံ ဝါ ဗလိဗဒ္ဒေ ဝါ. အထ စ ပန ဘဝံ ဂေါတမော ဧဝမာဟ – ‘အဟမ္ပိ ခေါ, ဗြာဟ္မဏ, ကသာမိ စ ဝပါမိ စ; ကသိတွာ စ ဝပိတွာ စ ဘုဉ္ဇာမီ’’’တိ.

'Này Bà-la-môn, Ta cũng cày và gieo; sau khi cày và gieo, Ta ăn.' 'Nhưng chúng tôi không thấy cái ách, cái cày, lưỡi cày, roi thúc, hay bò của Tôn giả Gotama. Thế mà Tôn giả Gotama lại nói như vầy: 'Này Bà-la-môn, Ta cũng cày và gieo; sau khi cày và gieo, Ta ăn'.'

အထ ခေါ ကသိဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ –

Rồi Bà-la-môn Kasibhāradvāja nói với Thế Tôn bằng một bài kệ:

၇၆.

76.

‘‘ကဿကော ပဋိဇာနာသိ, န စ ပဿာမ တေ ကသိံ;

ကသိံ နော ပုစ္ဆိတော ဗြူဟိ, ယထာ ဇာနေမု တေ ကသိံ’’.

“Ngài tự nhận là người cày ruộng, nhưng chúng tôi không thấy việc cày ruộng của Ngài; được hỏi, xin Ngài hãy nói cho chúng tôi về việc cày ruộng, để chúng tôi có thể biết việc cày ruộng của Ngài.”

၇၇.

77.

‘‘သဒ္ဓါ ဗီဇံ တပေါ ဝုဋ္ဌိ, ပညာ မေ ယုဂနင်္ဂလံ;

ဟိရီ ဤသာ မနော ယောတ္တံ, သတိ မေ ဖာလပါစနံ.

“Lòng tin là hạt giống, khổ hạnh là cơn mưa, trí tuệ đối với ta là ách và cày; lòng hổ thẹn là cán cày, tâm là dây cương, chánh niệm đối với ta là lưỡi cày và đót thúc.”

၇၈.

78.

‘‘ကာယဂုတ္တော ဝစီဂုတ္တော, အာဟာရေ ဥဒရေ ယတော;

သစ္စံ ကရောမိ နိဒ္ဒါနံ, သောရစ္စံ မေ ပမောစနံ.

“Thân được phòng hộ, lời được phòng hộ, tiết độ trong ăn uống, trong bụng; ta thực hành sự thật để nhổ cỏ, sự nhu hòa là sự giải thoát của ta.”

၇၉.

79.

‘‘ဝီရိယံ မေ ဓုရဓောရယှံ, ယောဂက္ခေမာဓိဝါဟနံ;

ဂစ္ဆတိ အနိဝတ္တန္တံ, ယတ္ထ ဂန္တွာ န သောစတိ.

“Tinh tấn đối với ta là con vật mang ách, chuyên chở đến an ổn khỏi các khổ ách; nó đi không quay lại, đến nơi nào đi rồi không còn sầu muộn.”

၈၀.

80.

‘‘ဧဝမေသာ [Pg.292] ကသီ ကဋ္ဌာ, သာ ဟောတိ အမတပ္ဖလာ;

ဧတံ ကသိံ ကသိတွာန, သဗ္ဗဒုက္ခာ ပမုစ္စတီ’’တိ.

“Như vậy, việc cày này đã được cày, nó có quả là bất tử; sau khi cày xong việc cày này, người ấy được giải thoát khỏi mọi khổ đau.”

အထ ခေါ ကသိဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော မဟတိယာ ကံသပါတိယာ ပါယသံ ဝဍ္ဎေတွာ ဘဂဝတော ဥပနာမေသိ – ‘‘ဘုဉ္ဇတု ဘဝံ ဂေါတမော ပါယသံ. ကဿကော ဘဝံ; ယံ ဟိ ဘဝံ ဂေါတမော အမတပ္ဖလံ ကသိံ ကသတီ’’တိ.

Lúc bấy giờ, Bà-la-môn Kasibhāradvāja cho dọn cháo sữa vào một cái bát đồng lớn rồi dâng lên Thế Tôn: “Xin Tôn giả Gotama hãy dùng cháo sữa. Tôn giả là người cày ruộng; vì Tôn giả Gotama cày một thửa ruộng có quả là bất tử.”

၈၁.

81.

‘‘ဂါထာဘိဂီတံ မေ အဘောဇနေယျံ, သမ္ပဿတံ ဗြာဟ္မဏ နေသ ဓမ္မော;

ဂါထာဘိဂီတံ ပနုဒန္တိ ဗုဒ္ဓါ, ဓမ္မေ သတီ ဗြာဟ္မဏ ဝုတ္တိရေသာ.

“Vật thực có được do đọc kệ, ta không nên dùng. Này Bà-la-môn, đối với người thấy (chân chánh), đây không phải là pháp. Chư Phật từ chối vật thực có được do đọc kệ. Này Bà-la-môn, khi có chánh pháp, đây là cách sống (của các Ngài).”

၈၂.

82.

‘‘အညေန စ ကေဝလိနံ မဟေသိံ, ခီဏာသဝံ ကုက္ကုစ္စဝူပသန္တံ;

အန္နေန ပါနေန ဥပဋ္ဌဟဿု, ခေတ္တံ ဟိ တံ ပုညပေက္ခဿ ဟောတီ’’တိ.

“Với thức ăn và thức uống khác, hãy phục vụ bậc Toàn Thiện, bậc Đại Sĩ, đã đoạn tận lậu hoặc, đã lắng dịu hối quá. Vì đó là ruộng phước cho người mong cầu phước báu.”

‘‘အထ ကဿ စာဟံ, ဘော ဂေါတမ, ဣမံ ပါယသံ ဒမ္မီ’’တိ? ‘‘န ခွာဟံ တံ, ဗြာဟ္မဏ, ပဿာမိ သဒေဝကေ လောကေ သမာရကေ သဗြဟ္မကေ သဿမဏဗြာဟ္မဏိယာ ပဇာယ သဒေဝမနုဿာယ, ယဿ သော ပါယသော ဘုတ္တော သမ္မာ ပရိဏာမံ ဂစ္ဆေယျ, အညတြ တထာဂတဿ ဝါ တထာဂတသာဝကဿ ဝါ. တေန ဟိ တွံ, ဗြာဟ္မဏ, တံ ပါယသံ အပ္ပဟရိတေ ဝါ ဆဍ္ဍေဟိ အပ္ပာဏကေ ဝါ ဥဒကေ ဩပိလာပေဟီ’’တိ.

“Vậy thì, thưa Tôn giả Gotama, con sẽ cho ai món cháo sữa này?” “Này Bà-la-môn, trong thế giới này với chư Thiên, Ma vương, Phạm thiên, trong chúng sanh này với các Sa-môn, Bà-la-môn, với chư Thiên và loài người, Ta không thấy một ai, ngoài Như Lai hoặc đệ tử của Như Lai, mà sau khi ăn món cháo sữa này có thể tiêu hóa được một cách trọn vẹn. Vì vậy, này Bà-la-môn, ngươi hãy đổ món cháo sữa ấy ở nơi không có cỏ xanh, hoặc nhận chìm nó xuống nước không có chúng sanh.”

အထ ခေါ ကသိဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော တံ ပါယသံ အပ္ပာဏကေ ဥဒကေ ဩပိလာပေသိ. အထ ခေါ သော ပါယသော ဥဒကေ ပက္ခိတ္တော စိစ္စိဋာယတိ စိဋိစိဋာယတိ သန္ဓူပါယတိ သမ္ပဓူပါယတိ. သေယျထာပိ နာမ ဖာလော ဒိဝသံ သန္တတ္တော ဥဒကေ ပက္ခိတ္တော စိစ္စိဋာယတိ စိဋိစိဋာယတိ သန္ဓူပါယတိ သမ္ပဓူပါယတိ; ဧဝမေဝ သော ပါယသော ဥဒကေ ပက္ခိတ္တော စိစ္စိဋာယတိ စိဋိစိဋာယတိ သန္ဓူပါယတိ သမ္ပဓူပါယတိ.

Lúc bấy giờ, Bà-la-môn Kasibhāradvāja nhận chìm món cháo sữa ấy xuống nước không có chúng sanh. Khi ấy, món cháo sữa được bỏ xuống nước đã kêu lên xèo xèo, xì xì, bốc khói và tỏa hơi. Giống như một lưỡi cày được nung nóng cả ngày, khi bỏ vào nước liền kêu lên xèo xèo, xì xì, bốc khói và tỏa hơi; cũng vậy, món cháo sữa ấy khi được bỏ xuống nước đã kêu lên xèo xèo, xì xì, bốc khói và tỏa hơi.

အထ ခေါ ကသိဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော သံဝိဂ္ဂေါ လောမဟဋ္ဌဇာတော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတော ပါဒေသု သိရသာ နိပတိတွာ [Pg.293] ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ, အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ! သေယျထာပိ, ဘော ဂေါတမ, နိက္ကုဇ္ဇိတံ ဝါ ဥက္ကုဇ္ဇေယျ, ပဋိစ္ဆန္နံ ဝါ ဝိဝရေယျ, မူဠှဿ ဝါ မဂ္ဂံ အာစိက္ခေယျ, အန္ဓကာရေ ဝါ တေလပဇ္ဇောတံ ဓာရေယျ, စက္ခုမန္တော ရူပါနိ ဒက္ခန္တီတိ ; ဧဝမေဝံ ဘောတာ ဂေါတမေန အနေကပရိယာယေန ဓမ္မော ပကာသိတော. ဧသာဟံ ဘဝန္တံ ဂေါတမံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ ဓမ္မဉ္စ ဘိက္ခုသံဃဉ္စ, လဘေယျာဟံ ဘောတော ဂေါတမဿ သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, လဘေယျံ ဥပသမ္ပဒ’’န္တိ.

Lúc bấy giờ, Bà-la-môn Kasibhāradvāja, kinh hãi, lông tóc dựng ngược, đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, ông cúi đầu đảnh lễ dưới chân Thế Tôn và bạch với Thế Tôn rằng: “Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama! Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama! Ví như, thưa Tôn giả Gotama, người ta có thể dựng đứng lại vật bị đổ ngã, phơi bày ra vật bị che kín, chỉ đường cho người bị lạc, hoặc cầm ngọn đèn dầu trong bóng tối để người có mắt có thể thấy các hình sắc; cũng vậy, Chánh pháp đã được Tôn giả Gotama trình bày bằng nhiều phương tiện. Con xin quy y Tôn giả Gotama, quy y Pháp và quy y Tỳ-kheo Tăng. Mong rằng con được xuất gia trước sự hiện diện của Tôn giả Gotama, mong rằng con được thọ cụ túc giới.”

အလတ္ထ ခေါ ကသိဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝတော သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, အလတ္ထ ဥပသမ္ပဒံ. အစိရူပသမ္ပန္နော ခေါ ပနာယသ္မာ ဘာရဒွါဇော ဧကော ဝူပကဋ္ဌော အပ္ပမတ္တော အာတာပီ ပဟိတတ္တော ဝိဟရန္တော နစိရဿေဝ – ယဿတ္ထာယ ကုလပုတ္တာ သမ္မဒေဝ အဂါရသ္မာ အနဂါရိယံ ပဗ္ဗဇန္တိ, တဒနုတ္တရံ – ဗြဟ္မစရိယပရိယောသာနံ ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟာသိ. ‘‘ခီဏာ ဇာတိ, ဝုသိတံ ဗြဟ္မစရိယံ, ကတံ ကရဏီယံ, နာပရံ ဣတ္ထတ္တာယာ’’တိ အဗ္ဘညာသိ. အညတရော စ ပနာယသ္မာ ဘာရဒွါဇော အရဟတံ အဟောသီတိ.

Bà-la-môn Kasibhāradvāja đã được xuất gia trước sự hiện diện của Thế Tôn, đã được thọ cụ túc giới. Không lâu sau khi thọ cụ túc giới, Tôn giả Bhāradvāja sống một mình, an tịnh, không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần, và không bao lâu, ngay trong hiện tại, vị ấy đã tự mình chứng ngộ với thắng trí, chứng đắc và an trú vào mục đích vô thượng của đời sống phạm hạnh mà vì đó các thiện gia nam tử đã chân chánh từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Vị ấy biết rõ: “Sanh đã tận, phạm hạnh đã thành, việc cần làm đã làm, không còn trở lại trạng thái này nữa.” Và Tôn giả Bhāradvāja đã trở thành một trong các vị A-la-hán.

ကသိဘာရဒွါဇသုတ္တံ စတုတ္ထံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Kasibhāradvāja, phẩm thứ tư, đã chấm dứt.

၅. စုန္ဒသုတ္တံ

5. Kinh Cunda

၈၃.

83.

‘‘ပုစ္ဆာမိ မုနိံ ပဟူတပညံ, (ဣတိ စုန္ဒော ကမ္မာရပုတ္တော)ဗုဒ္ဓံ ဓမ္မဿာမိံ ဝီတတဏှံ;

ဒွိပဒုတ္တမံ သာရထီနံ ပဝရံ, ကတိ လောကေ သမဏာ တဒိင်္ဃ ဗြူဟိ’’.

“(Cunda, con người thợ rèn, bạch rằng:) Con xin hỏi bậc Mâu-ni có trí tuệ uyên thâm, bậc Giác Ngộ, bậc Chủ của Pháp, đã đoạn tận ái dục; bậc Tối Thượng trong loài hai chân, bậc Đạo Sư cao cả nhất, rằng có bao nhiêu loại Sa-môn ở trên đời? Xin Ngài hãy nói rõ điều đó.”

၈၄.

84.

‘‘စတုရော သမဏာ န ပဉ္စမတ္ထိ, (စုန္ဒာတိ ဘဂဝါ)တေ တေ အာဝိကရောမိ သက္ခိပုဋ္ဌော;

မဂ္ဂဇိနော မဂ္ဂဒေသကော စ, မဂ္ဂေ ဇီဝတိ ယော စ မဂ္ဂဒူသီ’’.

“(Thế Tôn đáp Cunda:) Có bốn loại Sa-môn, không có loại thứ năm. Được hỏi trực tiếp, Ta sẽ trình bày rõ cho ngươi: bậc Thắng Đạo, bậc Thuyết Đạo, bậc Sống trong Đạo, và bậc Làm ô uế Đạo.”

၈၅.

85.

‘‘ကံ [Pg.294] မဂ္ဂဇိနံ ဝဒန္တိ ဗုဒ္ဓါ, (ဣတိ စုန္ဒော ကမ္မာရပုတ္တော)မဂ္ဂက္ခာယီ ကထံ အတုလျော ဟောတိ;

မဂ္ဂေ ဇီဝတိ မေ ဗြူဟိ ပုဋ္ဌော, အထ မေ အာဝိကရောဟိ မဂ္ဂဒူသိံ’’.

“(Cunda, con người thợ rèn, bạch rằng:) Chư Phật gọi ai là bậc Thắng Đạo? Bậc Thuyết Đạo làm sao để trở thành vô song? Được hỏi, xin Ngài hãy nói cho con về người sống trong Đạo. Và cũng xin Ngài hãy trình bày rõ cho con về người làm ô uế Đạo.”

၈၆.

86.

‘‘ယော တိဏ္ဏကထံကထော ဝိသလ္လော, နိဗ္ဗာနာဘိရတော အနာနုဂိဒ္ဓေါ;

လောကဿ သဒေဝကဿ နေတာ, တာဒိံ မဂ္ဂဇိနံ ဝဒန္တိ ဗုဒ္ဓါ.

“Người đã vượt qua nghi hoặc, không còn mũi tên (phiền não), vui thích trong Niết-bàn, không tham đắm; là người dẫn dắt thế giới cùng với chư Thiên, chư Phật gọi người như vậy là bậc Thắng Đạo.”

၈၇.

87.

‘‘ပရမံ ပရမန္တိ ယောဓ ဉတွာ, အက္ခာတိ ဝိဘဇတေ ဣဓေဝ ဓမ္မံ;

တံ ကင်္ခဆိဒံ မုနိံ အနေဇံ, ဒုတိယံ ဘိက္ခုနမာဟု မဂ္ဂဒေသိံ.

“Người nào ở đây, sau khi biết được pháp tối thượng là tối thượng, đã giảng giải và phân tích Chánh pháp; bậc Mâu-ni ấy, người đoạn trừ nghi hoặc, không còn tham ái, được gọi là vị Tỳ-kheo thứ hai, bậc Thuyết Đạo.”

၈၈.

88.

‘‘ယော ဓမ္မပဒေ သုဒေသိတေ, မဂ္ဂေ ဇီဝတိ သညတော သတီမာ;

အနဝဇ္ဇပဒါနိ သေဝမာနော, တတိယံ ဘိက္ခုနမာဟု မဂ္ဂဇီဝိံ.

“Người nào sống trong con đường của Chánh pháp đã được khéo giảng, có sự chế ngự, có chánh niệm; thực hành những pháp môn không bị chê trách, được gọi là vị Tỳ-kheo thứ ba, bậc Sống trong Đạo.”

၈၉.

89.

‘‘ဆဒနံ ကတွာန သုဗ္ဗတာနံ, ပက္ခန္ဒီ ကုလဒူသကော ပဂဗ္ဘော;

မာယာဝီ အသညတော ပလာပေါ, ပတိရူပေန စရံ သ မဂ္ဂဒူသီ.

“Người khoác lốt của bậc thiện hạnh, trà trộn vào, làm bại hoại gia đình, ngạo mạn; xảo trá, không chế ngự, nói lời vô ích, đi lại với vẻ ngoài giả tạo, đó là người làm ô uế Đạo.”

၉၀.

90.

‘‘ဧတေ စ ပဋိဝိဇ္ဈိ ယော ဂဟဋ္ဌော, သုတဝါ အရိယသာဝကော သပညော;

သဗ္ဗေ နေတာဒိသာတိ ဉတွာ, ဣတိ ဒိသွာ န ဟာပေတိ တဿ သဒ္ဓါ;

ကထံ ဟိ ဒုဋ္ဌေန အသမ္ပဒုဋ္ဌံ, သုဒ္ဓံ အသုဒ္ဓေန သမံ ကရေယျာ’’တိ.

“Vị gia chủ nào, là bậc Thánh đệ tử đa văn, có trí tuệ, đã thấu hiểu những điều này; biết rằng ‘không phải tất cả đều như vậy’, thấy như vậy, lòng tin của vị ấy không bị suy giảm. Vì làm sao người ấy có thể xem người không ô uế ngang bằng với người ô uế, người trong sạch ngang bằng với người không trong sạch?”

စုန္ဒသုတ္တံ ပဉ္စမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Cunda, phẩm thứ năm, đã chấm dứt.

၆. ပရာဘဝသုတ္တံ

6. Kinh Suy Vong

ဧဝံ [Pg.295] မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ အညတရာ ဒေဝတာ အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏာ ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ. ဧကမန္တံ ဌိတာ ခေါ သာ ဒေဝတာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ –

Tôi nghe như vầy: Một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, khu vườn của Anāthapiṇḍika. Bấy giờ, có một vị chư thiên, khi đêm đã gần tàn, với dung sắc thù thắng, làm sáng rực toàn thể Jetavana, đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi đứng sang một bên. Đứng một bên, vị chư thiên ấy bạch với Thế Tôn bằng kệ rằng:

၉၁.

91.

‘‘ပရာဘဝန္တံ ပုရိသံ, မယံ ပုစ္ဆာမ ဂေါတမ ;

ဘဂဝန္တံ ပုဋ္ဌုမာဂမ္မ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Về người suy vong, chúng con xin hỏi Gotama; Chúng con đến đây để hỏi Thế Tôn, đâu là nguyên nhân của sự suy vong?”

၉၂.

92.

‘‘သုဝိဇာနော ဘဝံ ဟောတိ, သုဝိဇာနော ပရာဘဝေါ;

ဓမ္မကာမော ဘဝံ ဟောတိ, ဓမ္မဒေဿီ ပရာဘဝေါ’’.

“Người thịnh vượng dễ biết, người suy vong cũng dễ biết; Người yêu mến Chánh pháp thì thịnh vượng, người ghét bỏ Chánh pháp thì suy vong.”

၉၃.

93.

‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, ပဌမော သော ပရာဘဝေါ;

ဒုတိယံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ nhất. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ hai. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?”

၉၄.

94.

‘‘အသန္တဿ ပိယာ ဟောန္တိ, သန္တေ န ကုရုတေ ပိယံ;

အသတံ ဓမ္မံ ရောစေတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Người ấy thân ái với kẻ bất lương, không thân ái với bậc hiền thiện; ưa thích pháp của kẻ bất lương, đó là nguyên nhân của sự suy vong.”

၉၅.

95.

‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, ဒုတိယော သော ပရာဘဝေါ;

တတိယံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ hai. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ ba. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?”

၉၆.

96.

‘‘နိဒ္ဒါသီလီ သဘာသီလီ, အနုဋ္ဌာတာ စ ယော နရော;

အလသော ကောဓပညာဏော, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Người nào ham ngủ, thích hội họp, không nỗ lực, biếng nhác, và hay phẫn nộ, đó là nguyên nhân của sự suy vong.”

၉၇.

97.

‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, တတိယော သော ပရာဘဝေါ;

စတုတ္ထံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ ba. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ tư. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?”

၉၈.

98.

‘‘ယော မာတရံ ပိတရံ ဝါ, ဇိဏ္ဏကံ ဂတယောဗ္ဗနံ;

ပဟု သန္တော န ဘရတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Người nào có khả năng nhưng không phụng dưỡng cha hoặc mẹ, khi các ngài đã già yếu, tuổi xuân đã qua, đó là nguyên nhân của sự suy vong.”

၉၉.

99.

‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, စတုတ္ထော သော ပရာဘဝေါ;

ပဉ္စမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ tư. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ năm. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?”

၁၀၀.

100.

‘‘ယော ဗြာဟ္မဏံ သမဏံ ဝါ, အညံ ဝါပိ ဝနိဗ္ဗကံ;

မုသာဝါဒေန ဝဉ္စေတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Người nào dùng lời dối trá để lừa gạt một vị Bà-la-môn hay Sa-môn, hoặc một người hành khất nào khác, đó là nguyên nhân của sự suy vong.”

၁၀၁.

101.

‘‘ဣတိ [Pg.296] ဟေတံ ဝိဇာနာမ, ပဉ္စမော သော ပရာဘဝေါ;

ဆဋ္ဌမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ năm. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ sáu. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?”

၁၀၂.

102.

‘‘ပဟူတဝိတ္တော ပုရိသော, သဟိရညော သဘောဇနော;

ဧကော ဘုဉ္ဇတိ သာဒူနိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Người có nhiều của cải, có vàng bạc, có vật thực, nhưng lại một mình hưởng thụ các món ngon, đó là nguyên nhân của sự suy vong.”

၁၀၃.

103.

‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, ဆဋ္ဌမော သော ပရာဘဝေါ;

သတ္တမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ sáu. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ bảy. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?”

၁၀၄.

104.

‘‘ဇာတိတ္ထဒ္ဓေါ ဓနတ္ထဒ္ဓေါ, ဂေါတ္တတ္ထဒ္ဓေါ စ ယော နရော;

သညာတိံ အတိမညေတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Người nào kiêu mạn về dòng dõi, kiêu mạn về tài sản, kiêu mạn về thị tộc, và khinh miệt bà con quyến thuộc của mình, đó là nguyên nhân của sự suy vong.”

၁၀၅.

105.

‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, သတ္တမော သော ပရာဘဝေါ;

အဋ္ဌမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ bảy. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ tám. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?”

၁၀၆.

106.

‘‘ဣတ္ထိဓုတ္တော သုရာဓုတ္တော, အက္ခဓုတ္တော စ ယော နရော;

လဒ္ဓံ လဒ္ဓံ ဝိနာသေတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Người nào đam mê phụ nữ, đam mê rượu chè, và đam mê cờ bạc, làm tiêu tan mọi tài sản kiếm được, đó là nguyên nhân của sự suy vong.”

၁၀၇.

107.

‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, အဋ္ဌမော သော ပရာဘဝေါ;

နဝမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ tám. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ chín. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?”

၁၀၈.

108.

‘‘သေဟိ ဒါရေဟိ အသန္တုဋ္ဌော, ဝေသိယာသု ပဒုဿတိ ;

ဒုဿတိ ပရဒါရေသု, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Không hài lòng với vợ mình, lại giao du với kỹ nữ; giao du với vợ của người khác, đó là nguyên nhân của sự suy vong.”

၁၀၉.

109.

‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, နဝမော သော ပရာဘဝေါ;

ဒသမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ chín. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ mười. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?”

၁၁၀.

110.

‘‘အတီတယောဗ္ဗနော ပေါသော, အာနေတိ တိမ္ဗရုတ္ထနိံ;

တဿာ ဣဿာ န သုပတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Người đàn ông đã qua tuổi xuân, lại cưới một cô gái trẻ ngực non; vì ghen tuông nàng, ông ta không ngủ được, đó là nguyên nhân của sự suy vong.”

၁၁၁.

111.

‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, ဒသမော သော ပရာဘဝေါ;

ဧကာဒသမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ mười. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ mười một. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?”

၁၁၂.

112.

‘‘ဣတ္ထိံ သောဏ္ဍိံ ဝိကိရဏိံ, ပုရိသံ ဝါပိ တာဒိသံ;

ဣဿရိယသ္မိံ ဌပေတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Người nào đặt một phụ nữ hay một người đàn ông nghiện ngập, hoang phí, vào vị trí quản lý gia sản, đó là nguyên nhân của sự suy vong.”

၁၁၃.

113.

‘‘ဣတိ [Pg.297] ဟေတံ ဝိဇာနာမ, ဧကာဒသမော သော ပရာဘဝေါ;

ဒွါဒသမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ mười một. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ mười hai. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?”

၁၁၄.

114.

‘‘အပ္ပဘောဂေါ မဟာတဏှော, ခတ္တိယေ ဇာယတေ ကုလေ;

သော စ ရဇ္ဇံ ပတ္ထယတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’.

“Người sinh trong dòng dõi Khattiya, nhưng ít tài sản mà lòng tham lớn, lại mong cầu vương vị, đó là nguyên nhân của sự suy vong.”

၁၁၅.

115.

‘‘ဧတေ ပရာဘဝေ လောကေ, ပဏ္ဍိတော သမဝေက္ခိယ;

အရိယော ဒဿနသမ္ပန္နော, သ လောကံ ဘဇတေ သိဝ’’န္တိ.

“Bậc hiền trí trong đời, sau khi quán xét những nguyên nhân suy vong này, bậc Thánh có đầy đủ chánh kiến, vị ấy sẽ đạt đến cảnh giới an lành.”

ပရာဘဝသုတ္တံ ဆဋ္ဌံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Suy Vong, kinh thứ sáu, kết thúc.

၇. ဝသလသုတ္တံ

7. Kinh Người Hạ Tiện

ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ ဘဂဝါ ပုဗ္ဗဏှသမယံ နိဝါသေတွာ ပတ္တစီဝရမာဒါယ သာဝတ္ထိံ ပိဏ္ဍာယ ပါဝိသိ. တေန ခေါ ပန သမယေန အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ နိဝေသနေ အဂ္ဂိ ပဇ္ဇလိတော ဟောတိ အာဟုတိ ပဂ္ဂဟိတာ. အထ ခေါ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ သပဒါနံ ပိဏ္ဍာယ စရမာနော ယေန အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ နိဝေသနံ တေနုပသင်္ကမိ.

Tôi nghe như vầy: Một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, khu vườn của Anāthapiṇḍika. Bấy giờ, vào buổi sáng, Thế Tôn đắp y, mang bát, vào thành Sāvatthī để khất thực. Lúc ấy, tại nhà của Bà-la-môn Aggikabhāradvāja, ngọn lửa đang cháy và vật cúng dường đã được chuẩn bị. Thế Tôn, trong khi đi khất thực tuần tự từng nhà ở Sāvatthī, đã đi đến nhà của Bà-la-môn Aggikabhāradvāja.

အဒ္ဒသာ ခေါ အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ ဒူရတောဝ အာဂစ္ဆန္တံ. ဒိသွာန ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘တတြေဝ, မုဏ္ဍက; တတြေဝ, သမဏက; တတြေဝ, ဝသလက တိဋ္ဌာဟီ’’တိ.

Bà-la-môn Aggikabhāradvāja thấy Thế Tôn từ xa đi đến. Thấy vậy, ông nói với Thế Tôn rằng: “Hãy dừng lại đó, hỡi người đầu trọc! Hãy dừng lại đó, hỡi gã Sa-môn! Hãy dừng lại đó, hỡi người hạ tiện!”

ဧဝံ ဝုတ္တေ, ဘဂဝါ အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇံ ဗြာဟ္မဏံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ဇာနာသိ ပန တွံ, ဗြာဟ္မဏ, ဝသလံ ဝါ ဝသလကရဏေ ဝါ ဓမ္မေ’’တိ? ‘‘န ခွာဟံ, ဘော ဂေါတမ, ဇာနာမိ ဝသလံ ဝါ ဝသလကရဏေ ဝါ ဓမ္မေ; သာဓု မေ ဘဝံ ဂေါတမော တထာ ဓမ္မံ ဒေသေတု, ယထာဟံ ဇာနေယျံ ဝသလံ ဝါ ဝသလကရဏေ ဝါ ဓမ္မေ’’တိ. ‘‘တေန ဟိ, ဗြာဟ္မဏ, သုဏာဟိ, သာဓုကံ မနသိ ကရောဟိ; ဘာသိဿာမီ’’တိ. ‘‘ဧဝံ, ဘော’’တိ ခေါ အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝတော ပစ္စဿောသိ. ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ –

Khi được nói như vậy, Thế Tôn nói với Bà la môn Aggikabhāradvāja điều này: – Này Bà la môn, ông có biết người hạ tiện là gì, hay những pháp làm cho một người trở thành hạ tiện không? – Thưa Tôn giả Gotama, tôi không biết người hạ tiện là gì, hay những pháp làm cho một người trở thành hạ tiện. Lành thay, Tôn giả Gotama hãy thuyết pháp cho tôi để tôi có thể biết được người hạ tiện là gì, hay những pháp làm cho một người trở thành hạ tiện. – Này Bà la môn, vậy hãy lắng nghe và khéo tác ý, Ta sẽ nói. – Vâng, thưa Tôn giả. – Bà la môn Aggikabhāradvāja vâng đáp Thế Tôn. Thế Tôn nói điều này:

၁၁၆.

116.

‘‘ကောဓနော [Pg.298] ဥပနာဟီ စ, ပါပမက္ခီ စ ယော နရော;

ဝိပန္နဒိဋ္ဌိ မာယာဝီ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào hay phẫn nộ, thường ôm hận, xấu xa, gièm pha công đức người, có tà kiến, và xảo trá, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၁၇.

117.

‘‘ဧကဇံ ဝါ ဒွိဇံ ဝါပိ, ယောဓ ပါဏံ ဝိဟိံသတိ;

ယဿ ပါဏေ ဒယာ နတ္ထိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Ở đời, người nào làm hại chúng sanh, dù là loài sanh một lần hay sanh hai lần, người không có lòng từ bi đối với chúng sanh, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၁၈.

118.

‘‘ယော ဟန္တိ ပရိရုန္ဓတိ, ဂါမာနိ နိဂမာနိ စ;

နိဂ္ဂါဟကော သမညာတော, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào phá hoại hay bao vây làng mạc và thị trấn, và được biết đến như kẻ áp bức, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၁၉.

119.

‘‘ဂါမေ ဝါ ယဒိ ဝါ ရညေ, ယံ ပရေသံ မမာယိတံ;

ထေယျာ အဒိန္နမာဒေတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Dù ở làng hay ở rừng, người nào lấy của không cho, vật sở hữu của người khác, với ý định trộm cắp, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၂၀.

120.

‘‘ယော ဟဝေ ဣဏမာဒါယ, စုဇ္ဇမာနော ပလာယတိ;

န ဟိ တေ ဣဏမတ္ထီတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào thật sự vay nợ, khi bị đòi thì bỏ trốn, nói rằng: ‘Tôi không nợ ông,’ hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၂၁.

121.

‘‘ယော ဝေ ကိဉ္စိက္ခကမျတာ, ပန္ထသ္မိံ ဝဇန္တံ ဇနံ;

ဟန္တွာ ကိဉ္စိက္ခမာဒေတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào vì muốn một vật nhỏ, giết người đang đi trên đường và cướp lấy vật nhỏ ấy, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၂၂.

122.

‘‘အတ္တဟေတု ပရဟေတု, ဓနဟေတု စ ယော နရော;

သက္ခိပုဋ္ဌော မုသာ ဗြူတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào khi được hỏi làm chứng, lại nói dối vì lợi ích của mình, vì lợi ích của người khác, hay vì lợi ích tài sản, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၂၃.

123.

‘‘ယော ဉာတီနံ သခီနံ ဝါ, ဒါရေသု ပဋိဒိဿတိ;

သာဟသာ သမ္ပိယေန ဝါ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào giao du với vợ của bà con hay bạn bè, dù bằng vũ lực hay bằng sự đồng thuận, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၂၄.

124.

‘‘ယော မာတရံ ပိတရံ ဝါ, ဇိဏ္ဏကံ ဂတယောဗ္ဗနံ;

ပဟု သန္တော န ဘရတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào có khả năng nhưng không phụng dưỡng cha hoặc mẹ, khi họ đã già yếu, tuổi xuân đã qua, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၂၅.

125.

‘‘ယော မာတရံ ပိတရံ ဝါ, ဘာတရံ ဘဂိနိံ သသုံ;

ဟန္တိ ရောသေတိ ဝါစာယ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào đánh đập hay mắng nhiếc bằng lời nói đối với cha, mẹ, anh, chị, em, hoặc cha mẹ vợ/chồng, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၂၆.

126.

‘‘ယော အတ္ထံ ပုစ္ဆိတော သန္တော, အနတ္ထမနုသာသတိ;

ပဋိစ္ဆန္နေန မန္တေတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào khi được hỏi về điều lợi ích, lại chỉ dạy điều không lợi ích, và khuyên bảo một cách che giấu, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၂၇.

127.

‘‘ယော ကတွာ ပါပကံ ကမ္မံ, မာ မံ ဇညာတိ ဣစ္ဆတိ ;

ယော ပဋိစ္ဆန္နကမ္မန္တော, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào làm điều ác rồi mong rằng: ‘Mong không ai biết đến tôi,’ và người có hành vi che giấu, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၂၈.

128.

‘‘ယော [Pg.299] ဝေ ပရကုလံ ဂန္တွာ, ဘုတွာန သုစိဘောဇနံ;

အာဂတံ နပ္ပဋိပူဇေတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào đến nhà người khác, ăn bữa ăn ngon, nhưng khi người kia đến nhà mình lại không tiếp đãi, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၂၉.

129.

‘‘ယော ဗြာဟ္မဏံ သမဏံ ဝါ, အညံ ဝါပိ ဝနိဗ္ဗကံ;

မုသာဝါဒေန ဝဉ္စေတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào lừa dối Bà la môn, Sa môn, hay người hành khất khác bằng lời nói dối, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၃၀.

130.

‘‘ယော ဗြာဟ္မဏံ သမဏံ ဝါ, ဘတ္တကာလေ ဥပဋ္ဌိတေ;

ရောသေတိ ဝါစာ န စ ဒေတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào khi đến giờ ăn, lại mắng nhiếc Bà la môn hay Sa môn bằng lời nói và không cúng dường, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၃၁.

131.

‘‘အသတံ ယောဓ ပဗြူတိ, မောဟေန ပလိဂုဏ္ဌိတော;

ကိဉ္စိက္ခံ နိဇိဂီသာနော, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Ở đời, người nào bị vô minh bao phủ, vì muốn một vật nhỏ mà nói lời không thật, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၃၂.

132.

‘‘ယော စတ္တာနံ သမုက္ကံသေ, ပရေ စ မဝဇာနာတိ ;

နိဟီနော သေန မာနေန, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào tự tán dương mình và chê bai người khác, thấp hèn vì lòng kiêu mạn của mình, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၃၃.

133.

‘‘ရောသကော ကဒရိယော စ, ပါပိစ္ဆော မစ္ဆရီ သဌော;

အဟိရိကော အနောတ္တပ္ပီ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào hay gây gổ, keo kiệt, có ước muốn xấu xa, ganh tỵ, xảo trá, không biết hổ thẹn, không biết ghê sợ tội lỗi, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၃၄.

134.

‘‘ယော ဗုဒ္ဓံ ပရိဘာသတိ, အထ ဝါ တဿ သာဝကံ;

ပရိဗ္ဗာဇံ ဂဟဋ္ဌံ ဝါ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ.

Người nào phỉ báng Đức Phật, hoặc đệ tử của Ngài, dù là người xuất gia hay tại gia, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện.

၁၃၅.

135.

‘‘ယော ဝေ အနရဟံ သန္တော, အရဟံ ပဋိဇာနာတိ ;

စောရော သဗြဟ္မကေ လောကေ, ဧသော ခေါ ဝသလာဓမော.

Người nào không phải là bậc A-la-hán mà tự nhận là A-la-hán, người ấy là tên trộm trong thế giới có Phạm thiên, là kẻ hạ tiện nhất.

၁၃၆.

136.

‘‘ဧတေ ခေါ ဝသလာ ဝုတ္တာ, မယာ ယေတေ ပကာသိတာ;

န ဇစ္စာ ဝသလော ဟောတိ, န ဇစ္စာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော;

ကမ္မုနာ ဝသလော ဟောတိ, ကမ္မုနာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော.

Những kẻ hạ tiện này đã được Ta tuyên thuyết và giải thích. Không phải do sanh mà thành người hạ tiện, không phải do sanh mà thành Bà la môn. Do hành động mà thành người hạ tiện, do hành động mà thành Bà la môn.

၁၃၇.

137.

‘‘တဒမိနာပိ ဇာနာထ, ယထာမေဒံ နိဒဿနံ;

စဏ္ဍာလပုတ္တော သောပါကော, မာတင်္ဂေါ ဣတိ ဝိဿုတော.

Hãy biết điều này qua ví dụ sau đây: Có con trai của một người Chiên-đà-la (Caṇḍāla), tên là Sopāka, nổi danh là Mātaṅga.

၁၃၈.

138.

‘‘သော [Pg.300] ယသံ ပရမံ ပတ္တော, မာတင်္ဂေါ ယံ သုဒုလ္လဘံ;

အာဂစ္ဆုံ တဿုပဋ္ဌာနံ, ခတ္တိယာ ဗြာဟ္မဏာ ဗဟူ.

Mātaṅga ấy đã đạt được danh tiếng tột bậc, rất khó đạt được. Nhiều người thuộc dòng Sát-đế-lỵ và Bà la môn đã đến để hầu hạ ông.

၁၃၉.

139.

‘‘ဒေဝယာနံ အဘိရုယှ, ဝိရဇံ သော မဟာပထံ;

ကာမရာဂံ ဝိရာဇေတွာ, ဗြဟ္မလောကူပဂေါ အဟု;

န နံ ဇာတိ နိဝါရေသိ, ဗြဟ္မလောကူပပတ္တိယာ.

Ông đã lên cỗ xe chư thiên, con đường lớn không còn bụi bặm. Đoạn trừ ái dục, ông đã sanh lên cõi Phạm thiên. Dòng dõi sanh của ông không ngăn cản được ông sanh vào cõi Phạm thiên.

၁၄၀.

140.

‘‘အဇ္ဈာယကကုလေ ဇာတာ, ဗြာဟ္မဏာ မန္တဗန္ဓဝါ;

တေ စ ပါပေသု ကမ္မေသု, အဘိဏှမုပဒိဿရေ.

Những người Bà la môn sanh trong gia đình tụng đọc, thân thuộc với các câu thần chú, họ cũng thường bị thấy đang làm các việc ác.

၁၄၁.

141.

‘‘ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ ဂါရယှာ, သမ္ပရာယေ စ ဒုဂ္ဂတိ;

န နေ ဇာတိ နိဝါရေတိ, ဒုဂ္ဂတျာ ဂရဟာယ ဝါ.

Ngay trong đời này, họ bị chê trách, và đời sau phải sanh vào ác thú. Dòng dõi sanh không ngăn cản được họ khỏi ác thú hay sự chê trách.

၁၄၂.

142.

‘‘န ဇစ္စာ ဝသလော ဟောတိ, န ဇစ္စာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော;

ကမ္မုနာ ဝသလော ဟောတိ, ကမ္မုနာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော’’တိ.

Không phải do sanh mà thành người hạ tiện, không phải do sanh mà thành Bà la môn. Do hành động mà thành người hạ tiện, do hành động mà thành Bà la môn.

ဧဝံ ဝုတ္တေ, အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ…ပေ… ဥပါသကံ မံ ဘဝံ ဂေါတမော ဓာရေတု အဇ္ဇတဂ္ဂေ ပါဏုပေတံ သရဏံ ဂတ’’န္တိ.

Khi được nói như vậy, Bà la môn Aggikabhāradvāja bạch với Thế Tôn: – Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama! ... (pe) ... Mong Tôn giả Gotama hãy nhận con làm một người cận sự nam, đã quy y kể từ hôm nay cho đến trọn đời.

ဝသလသုတ္တံ သတ္တမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Người Hạ Tiện, kinh thứ bảy, kết thúc.

၈. မေတ္တသုတ္တံ

8. Kinh Từ Bi

၁၄၃.

143.

ကရဏီယမတ္ထကုသလေန, ယန္တ သန္တံ ပဒံ အဘိသမေစ္စ;

သက္ကော ဥဇူ စ သုဟုဇူ စ, သူဝစော စဿ မုဒု အနတိမာနီ.

Người thiện xảo về lợi ích, sau khi đã chứng đạt trạng thái tịch tịnh, việc nên làm là: Phải có khả năng, ngay thẳng và rất ngay thẳng, dễ bảo, nhu hòa, không kiêu mạn.

၁၄၄.

144.

သန္တုဿကော စ သုဘရော စ, အပ္ပကိစ္စော စ သလ္လဟုကဝုတ္တိ;

သန္တိန္ဒြိယော စ နိပကော စ, အပ္ပဂဗ္ဘော ကုလေသွနနုဂိဒ္ဓေါ.

Biết đủ và dễ nuôi, ít phận sự và sống thanh đạm, các căn tịch tịnh, thận trọng, không táo bạo, không quyến luyến các gia đình.

၁၄၅.

145.

န [Pg.301] စ ခုဒ္ဒမာစရေ ကိဉ္စိ, ယေန ဝိညူ ပရေ ဥပဝဒေယျုံ;

သုခိနော ဝ ခေမိနော ဟောန္တု, သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ.

Không nên làm điều nhỏ nhặt nào, mà vì nó các bậc hiền trí khác có thể khiển trách. Mong mọi chúng sanh được hạnh phúc và an ổn, mong tất cả chúng sanh có tâm an lạc.

၁၄၆.

146.

ယေ ကေစိ ပါဏဘူတတ္ထိ, တသာ ဝါ ထာဝရာ ဝနဝသေသာ;

ဒီဃာ ဝါ ယေ ဝ မဟန္တာ, မဇ္ဈိမာ ရဿကာ အဏုကထူလာ.

Bất cứ chúng sanh hữu tình nào hiện hữu, dù là loài hay run sợ hoặc vững vàng, không trừ một ai; dù dài hay to lớn, bậc trung, ngắn, nhỏ hay thô.

၁၄၇.

147.

ဒိဋ္ဌာ ဝါ ယေ ဝ အဒိဋ္ဌာ, ယေ ဝ ဒူရေ ဝသန္တိ အဝိဒူရေ;

ဘူတာ ဝ သမ္ဘဝေသီ ဝ, သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ.

Dù là loài đã thấy hay chưa thấy, những loài sống ở xa hay không xa; dù đã sanh hay đang tìm sanh hữu, mong tất cả chúng sanh có tâm an lạc.

၁၄၈.

148.

န ပရော ပရံ နိကုဗ္ဗေထ, နာတိမညေထ ကတ္ထစိ န ကဉ္စိ ;

ဗျာရောသနာ ပဋိဃသညာ, နာညမညဿ ဒုက္ခမိစ္ဆေယျ.

Không nên lừa dối người khác, không nên khinh thường bất cứ ai ở bất cứ nơi đâu. Do sân hận, do tâm đối kháng, không nên mong khổ cho nhau.

၁၄၉.

149.

မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ္တမာယုသာ ဧကပုတ္တမနုရက္ခေ;

ဧဝမ္ပိ သဗ္ဗဘူတေသု, မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ.

Như mẹ dùng mạng sống bảo vệ đứa con duy nhất của mình; cũng vậy, đối với tất cả chúng sanh, hãy tu tập tâm từ vô lượng.

၁၅၀.

150.

မေတ္တဉ္စ သဗ္ဗလောကသ္မိ, မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ;

ဥဒ္ဓံ အဓော စ တိရိယဉ္စ, အသမ္ဗာဓံ အဝေရမသပတ္တံ.

Đối với toàn thể thế gian, hãy tu tập tâm từ vô lượng, ở trên, ở dưới, và ở ngang, không chật hẹp, không oán thù, không đối nghịch.

၁၅၁.

151.

တိဋ္ဌံ [Pg.302] စရံ နိသိန္နော ဝ, သယာနော ယာဝတာဿ ဝိတမိဒ္ဓေါ ;

ဧတံ သတိံ အဓိဋ္ဌေယျ, ဗြဟ္မမေတံ ဝိဟာရမိဓမာဟု.

Khi đứng, đi, ngồi, hay nằm, miễn là còn tỉnh táo, hãy an trú trong niệm này. Các ngài gọi đây là Phạm trú trong giáo pháp này.

၁၅၂.

152.

ဒိဋ္ဌိဉ္စ အနုပဂ္ဂမ္မ, သီလဝါ ဒဿနေန သမ္ပန္နော;

ကာမေသု ဝိနယ ဂေဓံ, န ဟိ ဇာတုဂ္ဂဗ္ဘသေယျ ပုနရေတီတိ.

Không chấp thủ tà kiến, có giới hạnh, đầy đủ tri kiến, loại trừ tham ái trong các dục, vị ấy chắc chắn không bao giờ trở lại nằm trong thai mẹ nữa.

မေတ္တသုတ္တံ အဋ္ဌမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Từ Bi, kinh thứ tám, kết thúc.

၉. ဟေမဝတသုတ္တံ

9. Kinh Hemavata

၁၅၃.

153.

‘‘အဇ္ဇ ပန္နရသော ဥပေါသထော, (ဣတိ သာတာဂိရော ယက္ခော)ဒိဗ္ဗာ ရတ္တိ ဥပဋ္ဌိတာ;

အနောမနာမံ သတ္ထာရံ, ဟန္ဒ ပဿာမ ဂေါတမံ’’.

(Dạ xoa Sātāgira nói:) "Hôm nay là ngày rằm, ngày Uposatha, đêm nay thật huy hoàng. Nào, chúng ta hãy đến yết kiến bậc Đạo sư có danh hiệu cao quý, đức Gotama."

၁၅၄.

154.

‘‘ကစ္စိ မနော သုပဏိဟိတော, (ဣတိ ဟေမဝတော ယက္ခော)သဗ္ဗဘူတေသု တာဒိနော;

ကစ္စိ ဣဋ္ဌေ အနိဋ္ဌေ စ, သင်္ကပ္ပဿ ဝသီကတာ’’.

(Dạ xoa Hemavata hỏi:) "Tâm của bậc Như Nhiên ấy đối với tất cả chúng sanh có được khéo định tĩnh không? Đối với cảnh khả ý và bất khả ý, các tư duy của ngài có được làm chủ không?"

၁၅၅.

155.

‘‘မနော စဿ သုပဏိဟိတော, (ဣတိ သာတာဂိရော ယက္ခော)သဗ္ဗဘူတေသု တာဒိနော;

အထော ဣဋ္ဌေ အနိဋ္ဌေ စ, သင်္ကပ္ပဿ ဝသီကတာ’’.

(Dạ xoa Sātāgira đáp:) "Tâm của bậc Như Nhiên ấy đối với tất cả chúng sanh được khéo định tĩnh. Và các tư duy của ngài đối với cảnh khả ý và bất khả ý được làm chủ."

၁၅၆.

156.

‘‘ကစ္စိ အဒိန္နံ နာဒိယတိ, (ဣတိ ဟေမဝတော ယက္ခော)ကစ္စိ ပါဏေသု သညတော;

ကစ္စိ အာရာ ပမာဒမှာ, ကစ္စိ ဈာနံ န ရိဉ္စတိ’’.

(Dạ xoa Hemavata hỏi:) "Ngài có không lấy của không cho chăng? Có thu thúc đối với các chúng sanh chăng? Có xa lìa sự dễ duôi chăng? Có không từ bỏ thiền định chăng?"

၁၅၇.

157.

‘‘န [Pg.303] သော အဒိန္နံ အာဒိယတိ, (ဣတိ သာတာဂိရော ယက္ခော)အထော ပါဏေသု သညတော;

အထော အာရာ ပမာဒမှာ, ဗုဒ္ဓေါ ဈာနံ န ရိဉ္စတိ’’.

(Dạ xoa Sātāgira đáp:) "Ngài không lấy của không cho, và ngài thu thúc đối với các chúng sanh. Và ngài xa lìa sự dễ duôi, Đức Phật không từ bỏ thiền định."

၁၅၈.

158.

‘‘ကစ္စိ မုသာ န ဘဏတိ, (ဣတိ ဟေမဝတော ယက္ခော)ကစ္စိ န ခီဏဗျပ္ပထော;

ကစ္စိ ဝေဘူတိယံ နာဟ, ကစ္စိ သမ္ဖံ န ဘာသတိ’’.

(Dạ xoa Hemavata hỏi:) "Ngài có không nói dối chăng? Có không nói lời ác khẩu chăng? Có không nói lời đâm thọc chăng? Có không nói lời vô ích chăng?"

၁၅၉.

159.

‘‘မုသာ စ သော န ဘဏတိ, (ဣတိ သာတာဂိရော ယက္ခော)အထော န ခီဏဗျပ္ပထော;

အထော ဝေဘူတိယံ နာဟ, မန္တာ အတ္ထံ စ ဘာသတိ’’.

(Dạ xoa Sātāgira đáp:) "Ngài không nói dối, và không nói lời ác khẩu. Và không nói lời đâm thọc, ngài nói lời có lợi ích sau khi đã suy xét."

၁၆၀.

160.

‘‘ကစ္စိ န ရဇ္ဇတိ ကာမေသု, (ဣတိ ဟေမဝတော ယက္ခော)ကစ္စိ စိတ္တံ အနာဝိလံ;

ကစ္စိ မောဟံ အတိက္ကန္တော, ကစ္စိ ဓမ္မေသု စက္ခုမာ’’.

(Dạ xoa Hemavata hỏi:) "Ngài có không tham đắm trong các dục chăng? Tâm ngài có không bị vẩn đục chăng? Ngài có vượt qua si mê chăng? Có pháp nhãn đối với các pháp chăng?"

၁၆၁.

161.

‘‘န သော ရဇ္ဇတိ ကာမေသု, (ဣတိ သာတာဂိရော ယက္ခော)အထော စိတ္တံ အနာဝိလံ;

သဗ္ဗမောဟံ အတိက္ကန္တော, ဗုဒ္ဓေါ ဓမ္မေသု စက္ခုမာ’’.

(Dạ xoa Sātāgira đáp:) "Ngài không tham đắm trong các dục, và tâm ngài không bị vẩn đục. Ngài đã vượt qua mọi si mê, Đức Phật có pháp nhãn đối với các pháp."

၁၆၂.

162.

‘‘ကစ္စိ ဝိဇ္ဇာယ သမ္ပန္နော, (ဣတိ ဟေမဝတော ယက္ခော )ကစ္စိ သံသုဒ္ဓစာရဏော;

ကစ္စိဿ အာသဝါ ခီဏာ, ကစ္စိ နတ္ထိ ပုနဗ္ဘဝေါ’’.

(Dạ xoa Hemavata hỏi:) "Ngài có đầy đủ minh chăng? Có hạnh thanh tịnh chăng? Các lậu hoặc của ngài đã được đoạn tận chưa? Có còn tái sanh nữa không?"

၁၆၃.

163.

‘‘ဝိဇ္ဇာယ စေဝ သမ္ပန္နော, (ဣတိ သာတာဂိရော ယက္ခော)အထော သံသုဒ္ဓစာရဏော;

သဗ္ဗဿ အာသဝါ ခီဏာ, နတ္ထိ တဿ ပုနဗ္ဘဝေါ’’.

(Dạ xoa Sātāgira đáp:) "Ngài đầy đủ minh, và có hạnh thanh tịnh. Tất cả lậu hoặc của ngài đã được đoạn tận, ngài không còn tái sanh nữa."

၁၆၄.

164.

‘‘သမ္ပန္နံ [Pg.304] မုနိနော စိတ္တံ, ကမ္မုနာ ဗျပ္ပထေန စ;

ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နံ, ဓမ္မတော နံ ပသံသတိ’’.

(Hemavata nói:) "Tâm của bậc Mâu-ni thật viên mãn, cả về hành động và lời nói. Bạn đã tán thán ngài, bậc đầy đủ minh và hạnh, đúng theo Chánh pháp."

၁၆၅.

165.

‘‘သမ္ပန္နံ မုနိနော စိတ္တံ, ကမ္မုနာ ဗျပ္ပထေန စ;

ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နံ, ဓမ္မတော အနုမောဒသိ’’.

(Sātāgira nói:) "Tâm của bậc Mâu-ni thật viên mãn, cả về hành động và lời nói. Bạn đã tùy hỷ với ngài, bậc đầy đủ minh và hạnh, đúng theo Chánh pháp."

၁၆၆.

166.

‘‘သမ္ပန္နံ မုနိနော စိတ္တံ, ကမ္မုနာ ဗျပ္ပထေန စ;

ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နံ, ဟန္ဒ ပဿာမ ဂေါတမံ.

(Cả hai cùng nói:) "Tâm của bậc Mâu-ni thật viên mãn, cả về hành động và lời nói. Nào, chúng ta hãy đến yết kiến đức Gotama, bậc đầy đủ minh và hạnh."

၁၆၇.

167.

‘‘ဧဏိဇင်္ဃံ ကိသံ ဝီရံ, အပ္ပာဟာရံ အလောလုပံ;

မုနိံ ဝနသ္မိံ ဈာယန္တံ, ဧဟိ ပဿာမ ဂေါတမံ.

(Hemavata nói:) "Hãy đến, chúng ta hãy yết kiến đức Gotama, người có bắp chân như nai, thân hình thanh tao, bậc anh hùng, ăn ít, không tham ăn, bậc Mâu-ni đang thiền định trong rừng."

၁၆၈.

168.

‘‘သီဟံဝေကစရံ နာဂံ, ကာမေသု အနပေက္ခိနံ;

ဥပသင်္ကမ္မ ပုစ္ဆာမ, မစ္စုပါသပ္ပမောစနံ.

(Sātāgira nói:) "Chúng ta hãy đến gần và hỏi ngài, bậc như sư tử đi một mình, bậc Long tượng không luyến ái các dục, về sự giải thoát khỏi cạm bẫy của thần chết."

၁၆၉.

169.

‘‘အက္ခာတာရံ ပဝတ္တာရံ, သဗ္ဗဓမ္မာန ပါရဂုံ;

ဗုဒ္ဓံ ဝေရဘယာတီတံ, မယံ ပုစ္ဆာမ ဂေါတမံ’’.

(Cả hai cùng nói:) "Chúng ta hãy hỏi đức Gotama, bậc tuyên thuyết, bậc giảng giải, người đã đến bờ kia của tất cả các pháp, bậc Giác Ngộ đã vượt qua oán thù và sợ hãi."

၁၇၀.

170.

‘‘ကိသ္မိံ လောကော သမုပ္ပန္နော, (ဣတိ ဟေမဝတော ယက္ခော)ကိသ္မိံ ကုဗ္ဗတိ သန္ထဝံ ;

ကိဿ လောကော ဥပါဒါယ, ကိသ္မိံ လောကော ဝိဟညတိ’’.

“Thế gian được sanh khởi từ đâu, (dạ xoa Hemavata hỏi) thế gian tạo sự thân thiết với cái gì? Do chấp thủ cái gì mà có thế gian, và do đâu thế gian bị phiền não?”

၁၇၁.

171.

‘‘ဆသု လောကော သမုပ္ပန္နော, (ဟေမဝတာတိ ဘဂဝါ)ဆသု ကုဗ္ဗတိ သန္ထဝံ;

ဆန္နမေဝ ဥပါဒါယ, ဆသု လောကော ဝိဟညတိ’’.

“Thế gian được sanh khởi từ sáu xứ, (này Hemavata, Đức Thế Tôn đáp) thế gian tạo sự thân thiết với sáu xứ. Do chấp thủ chính sáu xứ ấy, và do sáu xứ ấy mà thế gian bị phiền não.”

၁၇၂.

172.

‘‘ကတမံ တံ ဥပါဒါနံ, ယတ္ထ လောကော ဝိဟညတိ;

နိယျာနံ ပုစ္ဆိတော ဗြူဟိ, ကထံ ဒုက္ခာ ပမုစ္စတိ’’.

“Sự chấp thủ ấy là gì, nơi mà thế gian bị phiền não? Được hỏi, xin Ngài hãy nói về con đường giải thoát, làm thế nào để thoát khỏi khổ đau?”

၁၇၃.

173.

‘‘ပဉ္စ ကာမဂုဏာ လောကေ, မနောဆဋ္ဌာ ပဝေဒိတာ;

ဧတ္ထ ဆန္ဒံ ဝိရာဇေတွာ, ဧဝံ ဒုက္ခာ ပမုစ္စတိ.

“Năm dục trưởng dưỡng ở thế gian, cùng với ý là thứ sáu, đã được tuyên thuyết. Khi đã từ bỏ tham dục nơi đây, như vậy sẽ thoát khỏi khổ đau.”

၁၇၄.

174.

‘‘ဧတံ လောကဿ နိယျာနံ, အက္ခာတံ ဝေါ ယထာတထံ;

ဧတံ ဝေါ အဟမက္ခာမိ, ဧဝံ ဒုက္ခာ ပမုစ္စတိ’’.

“Đây là con đường giải thoát của thế gian, đã được Ta tuyên thuyết cho các ngươi đúng như thật. Ta tuyên thuyết điều này cho các ngươi, rằng như vậy sẽ thoát khỏi khổ đau.”

၁၇၅.

175.

‘‘ကော [Pg.305] သူဓ တရတိ ဩဃံ, ကောဓ တရတိ အဏ္ဏဝံ;

အပ္ပတိဋ္ဌေ အနာလမ္ဗေ, ကော ဂမ္ဘီရေ န သီဒတိ’’.

“Ở đây, ai vượt qua được bộc lưu? Ở đây, ai vượt qua được biển cả? Không nơi nương tựa, không chỗ bám víu, ai không chìm trong vực thẳm sâu?”

၁၇၆.

176.

‘‘သဗ္ဗဒါ သီလသမ္ပန္နော, ပညဝါ သုသမာဟိတော;

အဇ္ဈတ္တစိန္တီ သတိမာ, ဩဃံ တရတိ ဒုတ္တရံ.

“Người luôn luôn đầy đủ giới hạnh, có trí tuệ, khéo định tĩnh, quán chiếu nội tâm, có chánh niệm, người ấy vượt qua được bộc lưu khó vượt.”

၁၇၇.

177.

‘‘ဝိရတော ကာမသညာယ, သဗ္ဗသံယောဇနာတိဂေါ;

နန္ဒီဘဝပရိက္ခီဏော, သော ဂမ္ဘီရေ န သီဒတိ’’.

“Người đã từ bỏ tưởng về dục, vượt qua mọi kiết sử, đã đoạn tận hỷ và hữu, người ấy không chìm trong vực thẳm sâu.”

၁၇၈.

178.

‘‘ဂဗ္ဘီရပညံ နိပုဏတ္ထဒဿိံ, အကိဉ္စနံ ကာမဘဝေ အသတ္တံ;

တံ ပဿထ သဗ္ဗဓိ ဝိပ္ပမုတ္တံ, ဒိဗ္ဗေ ပထေ ကမမာနံ မဟေသိံ.

“Hãy nhìn xem bậc Đại Sĩ, có trí tuệ sâu xa, thấy được nghĩa lý vi tế, không còn chướng ngại, không dính mắc trong cõi dục và cõi hữu, đã hoàn toàn giải thoát khỏi tất cả, đang bước đi trên con đường của chư thiên.”

၁၇၉.

179.

‘‘အနောမနာမံ နိပုဏတ္ထဒဿိံ, ပညာဒဒံ ကာမာလယေ အသတ္တံ;

တံ ပဿထ သဗ္ဗဝိဒုံ သုမေဓံ, အရိယေ ပထေ ကမမာနံ မဟေသိံ.

“Hãy nhìn xem bậc Đại Sĩ, có danh xưng cao thượng, thấy được nghĩa lý vi tế, ban cho trí tuệ, không dính mắc nơi trú ẩn của dục, bậc Toàn Tri, có trí tuệ tốt đẹp, đang bước đi trên con đường của bậc Thánh.”

၁၈၀.

180.

‘‘သုဒိဋ္ဌံ ဝတ နော အဇ္ဇ, သုပ္ပဘာတံ သုဟုဋ္ဌိတံ;

ယံ အဒ္ဒသာမ သမ္ဗုဒ္ဓံ, ဩဃတိဏ္ဏမနာသဝံ.

“Hôm nay chúng con thật thấy được điều lành, bình minh tốt đẹp, thức dậy an lành, vì chúng con đã được thấy bậc Chánh Giác, đã vượt qua bộc lưu, không còn lậu hoặc.”

၁၈၁.

181.

‘‘ဣမေ ဒသသတာ ယက္ခာ, ဣဒ္ဓိမန္တော ယသဿိနော;

သဗ္ဗေ တံ သရဏံ ယန္တိ, တွံ နော သတ္ထာ အနုတ္တရော.

“Một ngàn dạ xoa này, có thần thông và danh tiếng, tất cả đều quy y Ngài. Ngài là bậc Đạo Sư vô thượng của chúng con.”

၁၈၂.

182.

‘‘တေ မယံ ဝိစရိဿာမ, ဂါမာ ဂါမံ နဂါ နဂံ;

နမဿမာနာ သမ္ဗုဒ္ဓံ, ဓမ္မဿ စ သုဓမ္မတ’’န္တိ.

“Chúng con sẽ đi từ làng này đến làng khác, từ núi này đến núi khác, đảnh lễ bậc Chánh Giác và Pháp tánh cao đẹp của giáo pháp.”

ဟေမဝတသုတ္တံ နဝမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Hemavata, phẩm thứ chín, kết thúc.

၁၀. အာဠဝကသုတ္တံ

10. Kinh Āḷavaka

ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ အာဠဝိယံ ဝိဟရတိ အာဠဝကဿ ယက္ခဿ ဘဝနေ. အထ ခေါ အာဠဝကော ယက္ခော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘နိက္ခမ, သမဏာ’’တိ. ‘‘သာဓာဝုသော’’တိ [Pg.306] ဘဂဝါ နိက္ခမိ. ‘‘ပဝိသ, သမဏာ’’တိ. ‘‘သာဓာဝုသော’’တိ ဘဂဝါ ပါဝိသိ.

Tôi nghe như vầy – một thời Đức Thế Tôn trú ở Āḷavī, trong trú xứ của dạ xoa Āḷavaka. Bấy giờ, dạ xoa Āḷavaka đi đến chỗ Đức Thế Tôn; sau khi đến, nói với Đức Thế Tôn rằng: “Này Sa-môn, hãy đi ra!” “Lành thay, hiền hữu,” Đức Thế Tôn đi ra. “Này Sa-môn, hãy đi vào!” “Lành thay, hiền hữu,” Đức Thế Tôn đi vào.

ဒုတိယမ္ပိ ခေါ…ပေ… တတိယမ္ပိ ခေါ အာဠဝကော ယက္ခော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘နိက္ခမ, သမဏာ’’တိ. ‘‘သာဓာဝုသော’’တိ ဘဂဝါ နိက္ခမိ. ‘‘ပဝိသ, သမဏာ’’တိ. ‘‘သာဓာဝုသော’’တိ ဘဂဝါ ပါဝိသိ.

Lần thứ hai... lần thứ ba, dạ xoa Āḷavaka cũng nói với Đức Thế Tôn rằng: “Này Sa-môn, hãy đi ra!” “Lành thay, hiền hữu,” Đức Thế Tôn đi ra. “Này Sa-môn, hãy đi vào!” “Lành thay, hiền hữu,” Đức Thế Tôn đi vào.

စတုတ္ထမ္ပိ ခေါ အာဠဝကော ယက္ခော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘နိက္ခမ, သမဏာ’’တိ. ‘‘န ခွာဟံ တံ, အာဝုသော, နိက္ခမိဿာမိ. ယံ တေ ကရဏီယံ, တံ ကရောဟီ’’တိ.

Lần thứ tư, dạ xoa Āḷavaka lại nói với Đức Thế Tôn rằng: “Này Sa-môn, hãy đi ra!” “Này hiền hữu, Ta sẽ không đi ra. Ngươi có việc gì cần làm, hãy làm đi.”

‘‘ပဉှံ တံ, သမဏ, ပုစ္ဆိဿာမိ. သစေ မေ န ဗျာကရိဿသိ, စိတ္တံ ဝါ တေ ခိပိဿာမိ, ဟဒယံ ဝါ တေ ဖာလေဿာမိ, ပါဒေသု ဝါ ဂဟေတွာ ပါရဂင်္ဂါယ ခိပိဿာမီ’’တိ.

“Ta sẽ hỏi ngươi một câu hỏi, này Sa-môn. Nếu ngươi không trả lời được cho ta, ta sẽ làm cho tâm trí ngươi điên loạn, hoặc ta sẽ xé nát tim ngươi, hoặc ta sẽ nắm chân ngươi mà ném qua bờ bên kia sông Hằng.”

‘‘န ခွာဟံ တံ, အာဝုသော, ပဿာမိ သဒေဝကေ လောကေ သမာရကေ သဗြဟ္မကေ သဿမဏဗြာဟ္မဏိယာ ပဇာယ သဒေဝမနုဿာယ ယော မေ စိတ္တံ ဝါ ခိပေယျ ဟဒယံ ဝါ ဖာလေယျ ပါဒေသု ဝါ ဂဟေတွာ ပါရဂင်္ဂါယ ခိပေယျ. အပိ စ တွံ, အာဝုသော, ပုစ္ဆ ယဒါကင်္ခသီ’’တိ. အထ ခေါ အာဠဝကော ယက္ခော ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ –

“Này hiền hữu, Ta không thấy một ai trong thế giới này, cùng với chư Thiên, Ma vương, Phạm thiên, trong chúng sanh cùng với Sa-môn, Bà-la-môn, chư Thiên và loài người, mà có thể làm cho tâm trí Ta điên loạn, hoặc xé nát tim Ta, hoặc nắm chân Ta mà ném qua bờ bên kia sông Hằng. Tuy nhiên, này hiền hữu, hãy hỏi điều ngươi muốn.” Bấy giờ, dạ xoa Āḷavaka nói với Đức Thế Tôn bằng một bài kệ:

၁၈၃.

183.

‘‘ကိံ သူဓ ဝိတ္တံ ပုရိသဿ သေဋ္ဌံ, ကိံ သု သုစိဏ္ဏံ သုခမာဝဟာတိ;

ကိံ သု ဟဝေ သာဒုတရံ ရသာနံ, ကထံ ဇီဝိံ ဇီဝိတမာဟု သေဋ္ဌံ’’.

“Ở đây, tài sản cao quý nhất của con người là gì? Điều gì được thực hành tốt đẹp sẽ mang lại hạnh phúc? Trong các vị, vị nào là ngọt ngào nhất? Người ta nói, sống như thế nào là đời sống cao quý nhất?”

၁၈၄.

184.

‘‘သဒ္ဓီဓ ဝိတ္တံ ပုရိသဿ သေဋ္ဌံ, ဓမ္မော သုစိဏ္ဏော သုခမာဝဟာတိ;

သစ္စံ ဟဝေ သာဒုတရံ ရသာနံ, ပညာဇီဝိံ ဇီဝိတမာဟု သေဋ္ဌံ’’.

“Ở đây, đức tin là tài sản cao quý nhất của con người. Pháp được thực hành tốt đẹp sẽ mang lại hạnh phúc. Sự thật quả là vị ngọt ngào nhất trong các vị. Người ta nói, sống bằng trí tuệ là đời sống cao quý nhất.”

၁၈၅.

185.

‘‘ကထံ သု တရတိ ဩဃံ, ကထံ သု တရတိ အဏ္ဏဝံ;

ကထံ သု ဒုက္ခမစ္စေတိ, ကထံ သု ပရိသုဇ္ဈတိ’’.

“Làm sao vượt qua được bộc lưu? Làm sao vượt qua được biển cả? Làm sao vượt qua được khổ đau? Làm sao được hoàn toàn thanh tịnh?”

၁၈၆.

186.

‘‘သဒ္ဓါ တရတိ ဩဃံ, အပ္ပမာဒေန အဏ္ဏဝံ;

ဝီရိယေန ဒုက္ခမစ္စေတိ, ပညာယ ပရိသုဇ္ဈတိ’’.

“Nhờ đức tin mà vượt qua bộc lưu, nhờ không phóng dật mà vượt qua biển cả. Nhờ tinh tấn mà vượt qua khổ đau, nhờ trí tuệ mà được hoàn toàn thanh tịnh.”

၁၈၇.

187.

‘‘ကထံ [Pg.307] သု လဘတေ ပညံ, ကထံ သု ဝိန္ဒတေ ဓနံ;

ကထံ သု ကိတ္တိံ ပပ္ပောတိ, ကထံ မိတ္တာနိ ဂန္ထတိ;

အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ကထံ ပေစ္စ န သောစတိ’’.

“Làm sao để có được trí tuệ? Làm sao để tìm được tài sản? Làm sao để đạt được danh tiếng? Làm sao để kết giao bằng hữu? Từ đời này sang đời khác, làm sao để sau khi chết không sầu muộn?”

၁၈၈.

188.

‘‘သဒ္ဒဟာနော အရဟတံ, ဓမ္မံ နိဗ္ဗာနပတ္တိယာ;

သုဿူသံ လဘတေ ပညံ, အပ္ပမတ္တော ဝိစက္ခဏော.

“Người có đức tin vào giáo pháp của các bậc A-la-hán để chứng đắc Niết-bàn, người muốn lắng nghe, không phóng dật và sáng suốt, sẽ có được trí tuệ.”

၁၈၉.

189.

‘‘ပတိရူပကာရီ ဓုရဝါ, ဥဋ္ဌာတာ ဝိန္ဒတေ ဓနံ;

သစ္စေန ကိတ္တိံ ပပ္ပောတိ, ဒဒံ မိတ္တာနိ ဂန္ထတိ.

“Người làm việc thích hợp, kiên trì, siêng năng sẽ tìm được tài sản. Nhờ sự thật mà đạt được danh tiếng. Nhờ cho đi mà kết giao bằng hữu.”

၁၉၀.

190.

‘‘ယဿေတေ စတုရော ဓမ္မာ, သဒ္ဓဿ ဃရမေသိနော;

သစ္စံ ဓမ္မော ဓိတိ စာဂေါ, သ ဝေ ပေစ္စ န သောစတိ.

“Người tại gia có đức tin, người nào có bốn pháp này: sự thật, chánh pháp, kiên trì, và xả ly, người ấy sau khi chết chắc chắn không sầu muộn.”

၁၉၁.

191.

‘‘ဣင်္ဃ အညေပိ ပုစ္ဆဿု, ပုထူ သမဏဗြာဟ္မဏေ;

ယဒိ သစ္စာ ဒမာ စာဂါ, ခန္တျာ ဘိယျောဓ ဝိဇ္ဇတိ’’.

“Nào, hãy đi hỏi các vị Sa-môn và Bà-la-môn khác, những người có nhiều kiến thức, xem ở đây có điều gì cao hơn sự thật, sự tự chủ, sự xả ly, và sự kham nhẫn không.”

၁၉၂.

192.

‘‘ကထံ နု ဒါနိ ပုစ္ဆေယျံ, ပုထူ သမဏဗြာဟ္မဏေ;

ယောဟံ အဇ္ဇ ပဇာနာမိ, ယော အတ္ထော သမ္ပရာယိကော.

“Làm sao bây giờ con lại phải đi hỏi các vị Sa-môn và Bà-la-môn khác, những người có nhiều kiến thức, khi mà hôm nay con đã hiểu được lợi ích cho đời sau?”

၁၉၃.

193.

‘‘အတ္ထာယ ဝတ မေ ဗုဒ္ဓေါ, ဝါသာယာဠဝိမာဂမာ;

ယောဟံ အဇ္ဇ ပဇာနာမိ, ယတ္ထ ဒိန္နံ မဟပ္ဖလံ.

Thật vậy, vì lợi ích cho tôi, đức Phật đã đến Āḷavī để lưu trú. Hôm nay tôi đã biết được nơi nào mà sự cúng dường đem lại quả báu to lớn.

၁၉၄.

194.

‘‘သော အဟံ ဝိစရိဿာမိ, ဂါမာ ဂါမံ ပုရာ ပုရံ;

နမဿမာနော သမ္ဗုဒ္ဓံ, ဓမ္မဿ စ သုဓမ္မတ’’န္တိ.

Do vậy, tôi sẽ đi lang thang, từ làng này đến làng khác, từ thành phố này đến thành phố khác, đảnh lễ bậc Chánh Đẳng Giác và bản chất tốt đẹp của Giáo Pháp.

အာဠဝကသုတ္တံ ဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Āḷavaka, phẩm thứ mười, đã chấm dứt.

၁၁. ဝိဇယသုတ္တံ

11. Kinh Vijaya

၁၉၅.

195.

စရံ ဝါ ယဒိ ဝါ တိဋ္ဌံ, နိသိန္နော ဥဒ ဝါ သယံ;

သမိဉ္ဇေတိ ပသာရေတိ, ဧသာ ကာယဿ ဣဉ္ဇနာ.

Dù đi, hay dù đứng, hoặc ngồi hay nằm, co lại và duỗi ra, đây là sự chuyển động của thân.

၁၉၆.

196.

အဋ္ဌိနဟာရုသံယုတ္တော, တစမံသာဝလေပနော;

ဆဝိယာ ကာယော ပဋိစ္ဆန္နော, ယထာဘူတံ န ဒိဿတိ.

Được kết nối bởi xương và gân, được trát bằng da và thịt; thân này được bao bọc bởi lớp da, nên không được nhìn thấy đúng như thật.

၁၉၇.

197.

အန္တပူရော [Pg.308] ဥဒရပူရော, ယကနပေဠဿ ဝတ္ထိနော;

ဟဒယဿ ပပ္ဖာသဿ, ဝက္ကဿ ပိဟကဿ စ.

Đầy ruột, đầy dạ dày, đầy gan, bàng quang, tim, phổi, thận, và lá lách.

၁၉၈.

198.

သိင်္ဃာဏိကာယ ခေဠဿ, သေဒဿ စ မေဒဿ စ;

လောဟိတဿ လသိကာယ, ပိတ္တဿ စ ဝသာယ စ.

Đầy nước mũi, nước bọt, mồ hôi, mỡ, máu, hoạt dịch, mật, và dầu.

၁၉၉.

199.

အထဿ နဝဟိ သောတေဟိ, အသုစီ သဝတိ သဗ္ဗဒါ;

အက္ခိမှာ အက္ခိဂူထကော, ကဏ္ဏမှာ ကဏ္ဏဂူထကော.

Rồi từ chín lỗ của nó, chất bất tịnh luôn tuôn chảy. Từ mắt có ghèn mắt, từ tai có ráy tai.

၂၀၀.

200.

သိင်္ဃာဏိကာ စ နာသတော, မုခေန ဝမတေကဒါ;

ပိတ္တံ သေမှဉ္စ ဝမတိ, ကာယမှာ သေဒဇလ္လိကာ.

Và nước mũi từ lỗ mũi. Đôi khi từ miệng, người ta nôn ra mật và đờm. Từ thân, mồ hôi và cáu bẩn tuôn ra.

၂၀၁.

201.

အထဿ သုသိရံ သီသံ, မတ္ထလုင်္ဂဿ ပူရိတံ;

သုဘတော နံ မညတိ, ဗာလော အဝိဇ္ဇာယ ပုရက္ခတော.

Và đầu của nó thì rỗng, chứa đầy não. Kẻ ngu si, bị vô minh chi phối, nghĩ rằng nó đẹp đẽ.

၂၀၂.

202.

ယဒါ စ သော မတော သေတိ, ဥဒ္ဓုမာတော ဝိနီလကော;

အပဝိဒ္ဓေါ သုသာနသ္မိံ, အနပေက္ခာ ဟောန္တိ ဉာတယော.

Và khi nó nằm chết, sình trương và xanh tím, bị vứt bỏ trong nghĩa địa, bà con thân thuộc không còn đoái hoài.

၂၀၃.

203.

ခါဒန္တိ နံ သုဝါနာ စ, သိင်္ဂါလာ ဝကာ ကိမီ;

ကာကာ ဂိဇ္ဈာ စ ခါဒန္တိ, ယေ စညေ သန္တိ ပါဏိနော.

Chó, chó rừng, sói, và giòi bọ ăn nó; quạ và kền kền ăn nó, và bất cứ loài sinh vật nào khác cũng vậy.

၂၀၄.

204.

သုတွာန ဗုဒ္ဓဝစနံ, ဘိက္ခု ပညာဏဝါ ဣဓ;

သော ခေါ နံ ပရိဇာနာတိ, ယထာဘူတဉှိ ပဿတိ.

Sau khi nghe lời dạy của đức Phật, vị tỳ khưu có trí tuệ ở đây, vị ấy hoàn toàn liễu tri nó, vì vị ấy thấy nó đúng như thật.

၂၀၅.

205.

ယထာ ဣဒံ တထာ ဧတံ, ယထာ ဧတံ တထာ ဣဒံ;

အဇ္ဈတ္တဉ္စ ဗဟိဒ္ဓါ စ, ကာယေ ဆန္ဒံ ဝိရာဇယေ.

Như thế này (thân sống) thì cũng như thế kia (thân chết), như thế kia thì cũng như thế này. Đối với thân, cả bên trong lẫn bên ngoài, hãy từ bỏ dục tham.

၂၀၆.

206.

ဆန္ဒရာဂဝိရတ္တော သော, ဘိက္ခု ပညာဏဝါ ဣဓ;

အဇ္ဈဂါ အမတံ သန္တိံ, နိဗ္ဗာနံ ပဒမစ္စုတံ.

Vị tỳ khưu có trí tuệ ở đây, đã ly tham ái, đã đạt đến trạng thái bất tử, tịch tịnh, là Niết Bàn, cảnh giới bất biến.

၂၀၇.

207.

ဒွိပါဒကောယံ အသုစိ, ဒုဂ္ဂန္ဓော ပရိဟာရတိ ;

နာနာကုဏပပရိပူရော, ဝိဿဝန္တော တတော တတော.

Vật hai chân này là bất tịnh, hôi thối, cần được chăm sóc; chứa đầy các loại tử thi khác nhau, rỉ ra từ chỗ này chỗ kia.

၂၀၈.

208.

ဧတာဒိသေန ကာယေန, ယော မညေ ဥဏ္ဏမေတဝေ ;

ပရံ ဝါ အဝဇာနေယျ, ကိမညတြ အဒဿနာတိ.

Với một thân thể như vậy, ai lại có thể nghĩ đến việc tự đề cao mình hoặc khinh miệt người khác? Đó là gì khác ngoài sự không thấy biết?

ဝိဇယသုတ္တံ ဧကာဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Vijaya, phẩm thứ mười một, đã chấm dứt.

၁၂. မုနိသုတ္တံ

12. Kinh Muni

၂၀၉.

209.

သန္ထဝါတော [Pg.309] ဘယံ ဇာတံ, နိကေတာ ဇာယတေ ရဇော;

အနိကေတမသန္ထဝံ, ဧတံ ဝေ မုနိဒဿနံ.

Từ sự thân quen, sợ hãi sinh ra; từ gia đình, bụi bặm phát sinh. Không gia đình, không thân quen, đây thật sự là cái thấy của bậc ẩn sĩ.

၂၁၀.

210.

ယော ဇာတမုစ္ဆိဇ္ဇ န ရောပယေယျ, ဇာယန္တမဿ နာနုပ္ပဝေစ္ဆေ;

တမာဟု ဧကံ မုနိနံ စရန္တံ, အဒ္ဒက္ခိ သော သန္တိပဒံ မဟေသိ.

Vị nào đã cắt đứt những gì đã sinh, không gieo trồng lại, và không để cho những gì đang sinh khởi được tiếp diễn; họ gọi vị ấy là bậc ẩn sĩ độc hành. Bậc đại sĩ ấy đã thấy được trạng thái tịch tịnh.

၂၁၁.

211.

သင်္ခါယ ဝတ္ထူနိ ပမာယ ဗီဇံ, သိနေဟမဿ နာနုပ္ပဝေစ္ဆေ;

သ ဝေ မုနီ ဇာတိခယန္တဒဿီ, တက္ကံ ပဟာယ န ဥပေတိ သင်္ခံ.

Sau khi đã thẩm xét các nền tảng, đo lường hạt giống, vị ấy không tưới tẩm nó bằng ái luyến. Bậc ẩn sĩ ấy, người thấy sự chấm dứt của sinh, đã từ bỏ tư duy, không đi vào sự tính toán.

၂၁၂.

212.

အညာယ သဗ္ဗာနိ နိဝေသနာနိ, အနိကာမယံ အညတရမ္ပိ တေသံ;

သ ဝေ မုနီ ဝီတဂေဓော အဂိဒ္ဓေါ, နာယူဟတီ ပါရဂတော ဟိ ဟောတိ.

Sau khi đã biết tất cả các trú xứ, không mong muốn bất kỳ trú xứ nào trong số đó; bậc ẩn sĩ ấy, thật vậy, đã thoát khỏi tham lam, không còn thèm muốn, không còn nỗ lực, vì vị ấy đã đến bờ bên kia.

၂၁၃.

213.

သဗ္ဗာဘိဘုံ သဗ္ဗဝိဒုံ သုမေဓံ, သဗ္ဗေသု ဓမ္မေသု အနူပလိတ္တံ;

သဗ္ဗဉ္ဇဟံ တဏှက္ခယေ ဝိမုတ္တံ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ.

Bậc chinh phục tất cả, bậc biết tất cả, bậc trí tuệ, không bị ô nhiễm trong mọi pháp, đã từ bỏ tất cả, được giải thoát trong sự đoạn tận ái dục, bậc trí cũng biết vị ấy là một bậc ẩn sĩ.

၂၁၄.

214.

ပညာဗလံ သီလဝတူပပန္နံ, သမာဟိတံ ဈာနရတံ သတီမံ;

သင်္ဂါ ပမုတ္တံ အခိလံ အနာသဝံ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ.

Người có sức mạnh trí tuệ, có giới hạnh, có định, ưa thích thiền định, có chánh niệm, đã giải thoát khỏi chấp trước, không còn hoang vu, không còn lậu hoặc, bậc trí cũng biết vị ấy là một bậc ẩn sĩ.

၂၁၅.

215.

ဧကံ [Pg.310] စရန္တံ မုနိမပ္ပမတ္တံ, နိန္ဒာပသံသာသု အဝေဓမာနံ;

သီဟံဝ သဒ္ဒေသု အသန္တသန္တံ, ဝါတံဝ ဇာလမှိ အသဇ္ဇမာနံ;

ပဒ္မံဝ တောယေန အလိပ္ပမာနံ, နေတာရမညေသမနညနေယျံ;

တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ.

Bậc ẩn sĩ độc hành, không buông lung, không dao động trước khen chê; như sư tử không kinh hãi trước tiếng động, như gió không vướng vào lưới, như hoa sen không dính nước; là người dẫn dắt người khác, không bị người khác dẫn dắt, bậc trí cũng biết vị ấy là một bậc ẩn sĩ.

၂၁၆.

216.

ယော ဩဂဟဏေ ထမ္ဘောရိဝါဘိဇာယတိ, ယသ္မိံ ပရေ ဝါစာပရိယန္တံ ဝဒန္တိ;

တံ ဝီတရာဂံ သုသမာဟိတိန္ဒြိယံ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ.

Vị nào vững chắc như cột trụ ở bến nước, khi những người khác nói những lời cực đoan; vị ấy đã ly tham, các căn được khéo định tĩnh, bậc trí cũng biết vị ấy là một bậc ẩn sĩ.

၂၁၇.

217.

ယော ဝေ ဌိတတ္တော တသရံဝ ဥဇ္ဇု, ဇိဂုစ္ဆတိ ကမ္မေဟိ ပါပကေဟိ;

ဝီမံသမာနော ဝိသမံ သမဉ္စ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ.

Vị nào thật sự có tâm kiên định, thẳng thắn như con thoi, ghê tởm những hành vi xấu ác, biết thẩm xét điều không đồng đều và điều đồng đều, bậc trí cũng biết vị ấy là một bậc ẩn sĩ.

၂၁၈.

218.

ယော သညတတ္တော န ကရောတိ ပါပံ, ဒဟရော မဇ္ဈိမော စ မုနိ ယတတ္တော;

အရောသနေယျော န သော ရောသေတိ ကဉ္စိ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ.

Bậc ẩn sĩ tự chế ngự, không làm điều ác, dù trẻ hay trung niên, có tâm được kiểm soát; không thể bị chọc giận, vị ấy không chọc giận ai, bậc trí cũng biết vị ấy là một bậc ẩn sĩ.

၂၁၉.

219.

ယဒဂ္ဂတော မဇ္ဈတော သေသတော ဝါ, ပိဏ္ဍံ လဘေထ ပရဒတ္တူပဇီဝီ;

နာလံ ထုတုံ နောပိ နိပစ္စဝါဒီ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ.

Vị khất sĩ sống nhờ vật thực người khác cúng dường, dù nhận được vật thực từ phần đầu tiên, phần giữa, hay phần còn lại, cũng không nên tán dương khi nhận được phần đầu, cũng không nên nói lời chê bai khi nhận được phần còn lại. Bậc trí cũng gọi người như vậy là bậc Mâu-ni.

၂၂၀.

220.

မုနိံ စရန္တံ ဝိရတံ မေထုနသ္မာ, ယော ယောဗ္ဗနေ နောပနိဗဇ္ဈတေ ကွစိ;

မဒပ္ပမာဒါ ဝိရတံ ဝိပ္ပမုတ္တံ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ.

Bậc Mâu-ni du hành, từ bỏ dâm dục, người mà trong tuổi thanh xuân không bị ràng buộc vào bất cứ đâu; từ bỏ say sưa và phóng dật, đã được giải thoát. Bậc trí cũng gọi người như vậy là bậc Mâu-ni.

၂၂၁.

221.

အညာယ [Pg.311] လောကံ ပရမတ္ထဒဿိံ, ဩဃံ သမုဒ္ဒံ အတိတရိယ တာဒိံ;

တံ ဆိန္နဂန္ထံ အသိတံ အနာသဝံ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ.

Người đã liễu tri thế gian, đã thấy được chân lý tối thượng, đã vượt qua bộc lưu và biển cả, bậc như thị, đã cắt đứt các triền phược, không còn nương tựa, không còn lậu hoặc. Bậc trí cũng gọi người như vậy là bậc Mâu-ni.

၂၂၂.

222.

အသမာ ဥဘော ဒူရဝိဟာရဝုတ္တိနော, ဂိဟီ ဒါရပေါသီ အမမော စ သုဗ္ဗတော;

ပရပါဏရောဓာယ ဂိဟီ အသညတော, နိစ္စံ မုနီ ရက္ခတိ ပါဏိနေ ယတော.

Cả hai không giống nhau, cách sống và nơi ở xa cách. Người tại gia nuôi vợ con, còn bậc Mâu-ni không có sở hữu và có giới hạnh tốt. Người tại gia không tự chế ngự, làm hại sinh mạng kẻ khác. Bậc Mâu-ni luôn tự chế ngự, bảo vệ các chúng sanh.

၂၂၃.

223.

သိခီ ယထာ နီလဂီဝေါ ဝိဟင်္ဂမော, ဟံသဿ နောပေတိ ဇဝံ ကုဒါစနံ;

ဧဝံ ဂိဟီ နာနုကရောတိ ဘိက္ခုနော, မုနိနော ဝိဝိတ္တဿ ဝနမှိ ဈာယတောတိ.

Như con chim công có mào, cổ xanh, không bao giờ sánh kịp tốc độ của con thiên nga. Cũng vậy, người tại gia không thể sánh bằng vị Tỳ-khưu, bậc Mâu-ni sống viễn ly, thiền định trong rừng.

မုနိသုတ္တံ ဒွါဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Mâu-ni, kinh thứ mười hai, kết thúc.

ဥရဂဝဂ္ဂေါ ပဌမော နိဋ္ဌိတော.

Phẩm Rắn, phẩm thứ nhất, kết thúc.

တဿုဒ္ဒါနံ –

Phần tóm lược của phẩm ấy –

ဥရဂေါ ဓနိယော စေဝ, ဝိသာဏဉ္စ တထာ ကသိ;

စုန္ဒော ပရာဘဝေါ စေဝ, ဝသလော မေတ္တဘာဝနာ.

(Kinh) Rắn, và Dhaniya, Sừng Tê, và cũng vậy là Cày Ruộng; Cunda, và Suy Vong, Người Hạ Tiện, (và) Tu Tập Từ Bi.

သာတာဂိရော အာဠဝကော, ဝိဇယော စ တထာ မုနိ;

ဒွါဒသေတာနိ သုတ္တာနိ, ဥရဂဝဂ္ဂေါတိ ဝုစ္စတီတိ.

(Kinh) Sātāgira, Āḷavaka, và Vijaya, cũng như Muni; mười hai kinh này được gọi là Phẩm Rắn.

၂. စူဠဝဂ္ဂေါ

2. Tiểu Phẩm

၁. ရတနသုတ္တံ

1. Kinh Bảo Ngọc

၂၂၄.

224.

ယာနီဓ [Pg.312] ဘူတာနိ သမာဂတာနိ, ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ;

သဗ္ဗေဝ ဘူတာ သုမနာ ဘဝန္တု, အထောပိ သက္ကစ္စ သုဏန္တု ဘာသိတံ.

Những chúng sanh nào đã tụ hội về đây, dù ở trên mặt đất hay ở trên hư không; mong rằng tất cả chúng sanh ấy đều có tâm hoan hỷ, và hãy kính cẩn lắng nghe lời đã được thuyết giảng.

၂၂၅.

225.

တသ္မာ ဟိ ဘူတာ နိသာမေထ သဗ္ဗေ, မေတ္တံ ကရောထ မာနုသိယာ ပဇာယ;

ဒိဝါ စ ရတ္တော စ ဟရန္တိ ယေ ဗလိံ, တသ္မာ ဟိ နေ ရက္ခထ အပ္ပမတ္တာ.

Vì vậy, hỡi các chúng sanh, tất cả hãy lắng nghe. Hãy thực hành tâm từ đối với loài người. Những người mà ngày cũng như đêm đều dâng cúng vật phẩm, vì vậy, hãy không xao lãng mà bảo hộ họ.

၂၂၆.

226.

ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ, သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ;

န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန, ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ;

ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

Bất cứ tài sản nào ở đời này hay ở đời khác, hay bất cứ bảo vật cao quý nào ở các cõi trời; không có gì sánh bằng đức Như Lai. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi đức Phật. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành.

၂၂၇.

227.

ခယံ ဝိရာဂံ အမတံ ပဏီတံ, ယဒဇ္ဈဂါ သကျမုနီ သမာဟိတော;

န တေန ဓမ္မေန သမတ္ထိ ကိဉ္စိ, ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ;

ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

Sự đoạn tận, sự ly tham, sự bất tử, sự cao quý, mà bậc Mâu-ni Thích-ca với tâm định tĩnh đã chứng đắc; không có gì sánh bằng Pháp ấy. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Chánh Pháp. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành.

၂၂၈.

228.

ယံ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌော ပရိဝဏ္ဏယီ သုစိံ, သမာဓိမာနန္တရိကညမာဟု;

သမာဓိနာ တေန သမော န ဝိဇ္ဇတိ, ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ;

ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

Định nào mà bậc Phật tối thượng đã tán thán là thanh tịnh, định mà người ta gọi là Vô Gián Định; không có định nào sánh bằng định ấy. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Chánh Pháp. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành.

၂၂၉.

229.

ယေ [Pg.313] ပုဂ္ဂလာ အဋ္ဌ သတံ ပသတ္ထာ, စတ္တာရိ ဧတာနိ ယုဂါနိ ဟောန္တိ;

တေ ဒက္ခိဏေယျာ သုဂတဿ သာဝကာ, ဧတေသု ဒိန္နာနိ မဟပ္ဖလာနိ;

ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

Tám hạng người được bậc thiện nhân tán thán, đó là bốn đôi. Họ là những vị đệ tử của đức Thiện Thệ, xứng đáng được cúng dường. Những vật cúng dường cho họ có quả lớn. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành.

၂၃၀.

230.

ယေ သုပ္ပယုတ္တာ မနသာ ဒဠှေန, နိက္ကာမိနော ဂေါတမသာသနမှိ;

တေ ပတ္တိပတ္တာ အမတံ ဝိဂယှ, လဒ္ဓါ မုဓာ နိဗ္ဗုတိံ ဘုဉ္ဇမာနာ;

ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

Những vị nào đã tinh tấn với tâm kiên cố, không còn tham ái trong giáo pháp của đức Gotama; họ đã đạt đến mục đích, đã nhập vào cõi bất tử, đã nhận được sự tịch tịnh một cách vô điều kiện và đang hưởng thụ. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành.

၂၃၁.

231.

ယထိန္ဒခီလော ပထဝိဿိတော သိယာ, စတုဗ္ဘိ ဝါတေဟိ အသမ္ပကမ္ပိယော;

တထူပမံ သပ္ပုရိသံ ဝဒါမိ, ယော အရိယသစ္စာနိ အဝေစ္စ ပဿတိ;

ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

Như cột trụ cổng thành được chôn sâu xuống đất, không bị lay chuyển bởi bốn ngọn gió; Ta nói rằng bậc chân nhân cũng tương tự như vậy, người đã thấu hiểu và thấy rõ các Thánh đế. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành.

၂၃၂.

232.

ယေ အရိယသစ္စာနိ ဝိဘာဝယန္တိ, ဂမ္ဘီရပညေန သုဒေသိတာနိ;

ကိဉ္စာပိ တေ ဟောန္တိ ဘုသံ ပမတ္တာ, န တေ ဘဝံ အဋ္ဌမမာဒိယန္တိ;

ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

Những vị nào làm sáng tỏ các Thánh đế đã được bậc trí tuệ thâm sâu khéo thuyết giảng; dù cho họ có phóng dật đến đâu đi nữa, họ cũng không nhận lấy kiếp sống thứ tám. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành.

၂၃၃.

233.

သဟာဝဿ ဒဿနသမ္ပဒါယ, တယဿု ဓမ္မာ ဇဟိတာ ဘဝန္တိ;

သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဝိစိကိစ္ဆိတဉ္စ, သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ.

Cùng với sự thành tựu về tri kiến, ba pháp này được từ bỏ: thân kiến, hoài nghi, và giới cấm thủ, bất cứ thứ gì có thể có.

၂၃၄.

234.

စတူဟပါယေဟိ [Pg.314] စ ဝိပ္ပမုတ္တော, ဆစ္စာဘိဌာနာနိ ဘဗ္ဗ ကာတုံ ;

ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

Vị ấy đã giải thoát khỏi bốn đường ác, và không có khả năng phạm sáu trọng tội. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành.

၂၃၅.

235.

ကိဉ္စာပိ သော ကမ္မ ကရောတိ ပါပကံ, ကာယေန ဝါစာ ဥဒ စေတသာ ဝါ;

အဘဗ္ဗ သော တဿ ပဋိစ္ဆဒါယ, အဘဗ္ဗတာ ဒိဋ္ဌပဒဿ ဝုတ္တာ;

ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

Dù cho vị ấy có làm một nghiệp ác nào đó bằng thân, khẩu, hay ý; vị ấy không có khả năng che giấu nó. Sự không có khả năng (che giấu) của người đã thấy được đạo quả đã được nói đến. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành.

၂၃၆.

236.

ဝနပ္ပဂုမ္ဗေ ယထ ဖုဿိတဂ္ဂေ, ဂိမှာနမာသေ ပဌမသ္မိံ ဂိမှေ;

တထူပမံ ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ, နိဗ္ဗာနဂါမိံ ပရမံ ဟိတာယ;

ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

Như lùm cây trong rừng với những ngọn cành nở hoa, vào tháng đầu mùa hạ; cũng tương tự như vậy, Ngài đã thuyết giảng Pháp tối thượng, đưa đến Niết-bàn, vì lợi ích tối cao. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi đức Phật. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành.

၂၃၇.

237.

ဝရော ဝရညူ ဝရဒေါ ဝရာဟရော, အနုတ္တရော ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ;

ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

Bậc Tối Thượng, Bậc Biết Điều Tối Thượng, Bậc Ban Điều Tối Thượng, Bậc Mang Lại Điều Tối Thượng, Bậc Vô Thượng, đã thuyết giảng Pháp tối thượng. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi đức Phật. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành.

၂၃၈.

238.

ခီဏံ ပုရာဏံ နဝ နတ္ထိ သမ္ဘဝံ, ဝိရတ္တစိတ္တာယတိကေ ဘဝသ္မိံ;

တေ ခီဏဗီဇာ အဝိရူဠှိဆန္ဒာ, နိဗ္ဗန္တိ ဓီရာ ယထာယံ ပဒီပေါ;

ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

(Nghiệp) cũ đã hết, (nghiệp) mới không còn phát sinh. Tâm đã ly tham đối với kiếp sống tương lai. Họ đã hết hạt giống (tái sanh), không còn ham muốn tăng trưởng. Các bậc trí tuệ tịch diệt như ngọn đèn này. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành.

၂၃၉.

239.

ယာနီဓ [Pg.315] ဘူတာနိ သမာဂတာနိ, ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ;

တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ, ဗုဒ္ဓံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု.

Những chúng sanh nào đã tụ hội về đây, dù ở trên mặt đất hay ở trên hư không; chúng con xin đảnh lễ đức Phật, bậc Như Lai, được chư thiên và loài người cúng dường. Mong rằng được sự an lành.

၂၄၀.

240.

ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ, ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ;

တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ, ဓမ္မံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု.

Những chúng sanh nào đã tụ hội về đây, dù ở trên mặt đất hay ở trên hư không; chúng con xin đảnh lễ Chánh Pháp, (được thuyết bởi) bậc Như Lai, được chư thiên và loài người cúng dường. Mong rằng được sự an lành.

၂၄၁.

241.

ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ, ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ;

တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ, သံဃံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတူတိ.

Những chúng sanh nào đã tụ hội về đây, dù ở trên mặt đất hay ở trên hư không; chúng con xin đảnh lễ Tăng đoàn, (đệ tử của) bậc Như Lai, được chư thiên và loài người cúng dường. Mong rằng được sự an lành.

ရတနသုတ္တံ ပဌမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Ratanasutta, phần thứ nhất, đã chấm dứt.

၂. အာမဂန္ဓသုတ္တံ

2. Kinh Āmagandha

၂၄၂.

242.

‘‘သာမာကစိင်္ဂူလကစီနကာနိ စ, ပတ္တပ္ဖလံ မူလဖလံ ဂဝိပ္ဖလံ;

ဓမ္မေန လဒ္ဓံ သတမသ္နမာနာ, န ကာမကာမာ အလိကံ ဘဏန္တိ.

“Các loại lúa hoang dại như sāmāka, ciṅgūlaka, và cīnaka, cùng các loại trái lá, trái củ, trái dây; bậc thiện nhân thọ dụng những thứ có được một cách đúng pháp, không vì tham muốn dục lạc mà nói lời dối trá.”

၂၄၃.

243.

‘‘ယဒသ္နမာနော သုကတံ သုနိဋ္ဌိတံ, ပရေဟိ ဒိန္နံ ပယတံ ပဏီတံ;

သာလီနမန္နံ ပရိဘုဉ္ဇမာနော, သော ဘုဉ္ဇသီ ကဿပ အာမဂန္ဓံ.

“Này Kassapa, ngài thọ dụng món ăn được làm kỹ lưỡng, nấu chín tới, do người khác dâng cúng, thanh khiết và hảo hạng; trong khi dùng cơm nấu từ gạo sālī, ngài đang ăn mùi hôi tanh.”

၂၄၄.

244.

‘‘န [Pg.316] အာမဂန္ဓော မမ ကပ္ပတီတိ, ဣစ္စေဝ တွံ ဘာသသိ ဗြဟ္မဗန္ဓု;

သာလီနမန္နံ ပရိဘုဉ္ဇမာနော, သကုန္တမံသေဟိ သုသင်္ခတေဟိ;

ပုစ္ဆာမိ တံ ကဿပ ဧတမတ္ထံ, ကထံ ပကာရော တဝ အာမဂန္ဓော’’.

“Này người thân của Phạm Thiên, ngài nói rằng: ‘Mùi hôi tanh không thích hợp với ta.’ Thế mà ngài vẫn dùng cơm nấu từ gạo sālī cùng với thịt chim được chế biến kỹ lưỡng. Này Kassapa, tôi xin hỏi ngài về điều này: mùi hôi tanh của ngài là loại nào?”

၂၄၅.

245.

‘‘ပါဏာတိပါတော ဝဓဆေဒဗန္ဓနံ, ထေယျံ မုသာဝါဒေါ နိကတိဝဉ္စနာနိ စ;

အဇ္ဈေနကုတ္တံ ပရဒါရသေဝနာ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ.

“Sát sanh, hành hạ, cắt xẻo, trói buộc, trộm cắp, nói dối, gian lận và lừa đảo, học tập kinh sách vô ích, quan hệ với vợ người khác – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.”

၂၄၆.

246.

‘‘ယေ ဣဓ ကာမေသု အသညတာ ဇနာ, ရသေသု ဂိဒ္ဓါ အသုစိဘာဝမဿိတာ ;

နတ္ထိကဒိဋ္ဌီ ဝိသမာ ဒုရန္နယာ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ.

“Những người ở đời này không tự chế trong các dục, tham đắm các vị, nương theo sự bất tịnh, có tà kiến hư vô, hành vi bất chính, khó dạy bảo – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.”

၂၄၇.

247.

‘‘ယေ လူခသာ ဒါရုဏာ ပိဋ္ဌိမံသိကာ, မိတ္တဒ္ဒုနော နိက္ကရုဏာတိမာနိနော;

အဒါနသီလာ န စ ဒေန္တိ ကဿစိ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ.

“Những kẻ thô lỗ, tàn nhẫn, nói xấu sau lưng, phản bội bạn bè, không lòng thương xót, quá kiêu mạn, có tính keo kiệt và không cho ai bất cứ thứ gì – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.”

၂၄၈.

248.

‘‘ကောဓော မဒေါ ထမ္ဘော ပစ္စုပဋ္ဌာပနာ, မာယာ ဥသူယာ ဘဿသမုဿယော စ;

မာနာတိမာနော စ အသဗ္ဘိ သန္ထဝေါ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ.

“Sân hận, say đắm, cứng đầu, chống đối, xảo trá, ganh tỵ, khoe khoang khoác lác, kiêu căng ngã mạn, và giao du với kẻ xấu – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.”

၂၄၉.

249.

‘‘ယေ ပါပသီလာ ဣဏဃာတသူစကာ, ဝေါဟာရကူဋာ ဣဓ ပါဋိရူပိကာ ;

နရာဓမာ ယေဓ ကရောန္တိ ကိဗ္ဗိသံ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ.

“Những kẻ có ác giới, quỵt nợ, chỉ điểm, gian lận trong giao dịch, những kẻ giả hình ở đời này; những hạng người hạ tiện làm điều tội lỗi ở đây – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.”

၂၅၀.

250.

‘‘ယေ [Pg.317] ဣဓ ပါဏေသု အသညတာ ဇနာ, ပရေသမာဒါယ ဝိဟေသမုယျုတာ;

ဒုဿီလလုဒ္ဒါ ဖရုသာ အနာဒရာ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ.

“Những người ở đời này không tự chế đối với các sinh linh, lấy của người khác và chuyên tâm hãm hại; những kẻ ác giới, hung bạo, thô lỗ, và vô lễ – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.”

၂၅၁.

251.

‘‘ဧတေသု ဂိဒ္ဓါ ဝိရုဒ္ဓါတိပါတိနော, နိစ္စုယျုတာ ပေစ္စ တမံ ဝဇန္တိ ယေ;

ပတန္တိ သတ္တာ နိရယံ အဝံသိရာ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ.

“Những kẻ tham đắm, chống đối, và xâm hại các sinh linh này, luôn nỗ lực (làm ác), sau khi chết đi vào cõi tối tăm; những chúng sanh ấy bị rơi đầu chúi xuống địa ngục – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.”

၂၅၂.

252.

‘‘န မစ္ဆမံသာနမနာသကတ္တံ, န နဂ္ဂိယံ န မုဏ္ဍိယံ ဇဋာဇလ္လံ;

ခရာဇိနာနိ နာဂ္ဂိဟုတ္တဿုပသေဝနာ, ယေ ဝါပိ လောကေ အမရာ ဗဟူ တပါ;

မန္တာဟုတီ ယညမုတူပသေဝနာ, သောဓေန္တိ မစ္စံ အဝိတိဏ္ဏကင်္ခံ.

“Không phải việc không ăn cá thịt, không phải sự lõa thể, cạo đầu, bện tóc, mặc da thú thô, hay phụng sự lửa tế; cũng không phải các khổ hạnh nhiều loại ở đời để cầu bất tử, hay các câu thần chú, vật cúng dường, lễ tế, hoặc các nghi thức theo mùa có thể thanh lọc được một người chưa vượt qua hoài nghi.”

၂၅၃.

253.

‘‘ယော တေသု ဂုတ္တော ဝိဒိတိန္ဒြိယော စရေ, ဓမ္မေ ဌိတော အဇ္ဇဝမဒ္ဒဝေ ရတော;

သင်္ဂါတိဂေါ သဗ္ဗဒုက္ခပ္ပဟီနော, န လိပ္ပတိ ဒိဋ္ဌသုတေသု ဓီရော’’.

“Người nào sống phòng hộ các căn ấy, biết rõ các căn, an trú trong Chánh pháp, ưa thích sự ngay thẳng và nhu hòa, vượt qua mọi chấp trước, đoạn trừ mọi khổ đau, bậc trí ấy không bị nhiễm ô bởi những gì được thấy và nghe.”

၂၅၄.

254.

ဣစ္စေတမတ္ထံ ဘဂဝါ ပုနပ္ပုနံ, အက္ခာသိ နံ ဝေဒယိ မန္တပါရဂူ;

စိတြာဟိ ဂါထာဟိ မုနီ ပကာသယိ, နိရာမဂန္ဓော အသိတော ဒုရန္နယော.

Thế Tôn đã giảng giải ý nghĩa này nhiều lần, và vị thông suốt Vệ Đà đã hiểu rõ. Bậc Mâu Ni đã tuyên thuyết bằng những vần kệ đa dạng, Ngài là bậc không còn mùi hôi tanh, không còn nương tựa, khó bị dẫn dắt sai lạc.

၂၅၅.

255.

သုတွာန ဗုဒ္ဓဿ သုဘာသိတံ ပဒံ, နိရာမဂန္ဓံ သဗ္ဗဒုက္ခပ္ပနူဒနံ;

နီစမနော ဝန္ဒိ တထာဂတဿ, တတ္ထေဝ ပဗ္ဗဇ္ဇမရောစယိတ္ထာတိ.

Nghe xong lời dạy khéo nói của Đức Phật, là pháp không còn mùi hôi tanh, đoạn trừ mọi khổ đau, với tâm khiêm hạ, vị ấy đã đảnh lễ Như Lai và ngay tại đó xin được xuất gia.

အာမဂန္ဓသုတ္တံ ဒုတိယံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Āmagandha, phần thứ hai, đã chấm dứt.

၃. ဟိရိသုတ္တံ

3. Kinh Hiri

၂၅၆.

256.

ဟိရိံ [Pg.318] တရန္တံ ဝိဇိဂုစ္ဆမာနံ, တဝါဟမသ္မိ ဣတိ ဘာသမာနံ;

သယှာနိ ကမ္မာနိ အနာဒိယန္တံ, နေသော မမန္တိ ဣတိ နံ ဝိဇညာ.

Kẻ vượt qua lòng hổ thẹn, khinh miệt sự hổ thẹn, miệng thì nói rằng: ‘Tôi là bạn của anh,’ nhưng không đảm nhận những việc có thể làm được, hãy biết rằng: ‘Người này không phải bạn ta.’”

၂၅၇.

257.

အနနွယံ ပိယံ ဝါစံ, ယော မိတ္တေသု ပကုဗ္ဗတိ;

အကရောန္တံ ဘာသမာနံ, ပရိဇာနန္တိ ပဏ္ဍိတာ.

Người nào nói lời dễ thương với bạn bè nhưng không đi đôi với việc làm; người chỉ nói mà không làm, bậc trí giả nhận biết rõ.

၂၅၈.

258.

န သော မိတ္တော ယော သဒါ အပ္ပမတ္တော, ဘေဒါသင်္ကီ ရန္ဓမေဝါနုပဿီ;

ယသ္မိဉ္စ သေတိ ဥရသီဝ ပုတ္တော, သ ဝေ မိတ္တော ယော ပရေဟိ အဘေဇ္ဇော.

Người nào luôn cảnh giác, nghi ngờ sự chia rẽ, và chỉ chăm chăm tìm lỗi lầm, người đó không phải là bạn. Người mà ta có thể tin cậy như con thơ nằm trên ngực cha, người đó thật sự là bạn, không thể bị người khác chia lìa.

၂၅၉.

259.

ပါမုဇ္ဇကရဏံ ဌာနံ, ပသံသာဝဟနံ သုခံ;

ဖလာနိသံသော ဘာဝေတိ, ဝဟန္တော ပေါရိသံ ဓုရံ.

Người gánh vác trách nhiệm của bậc nam nhi sẽ phát triển được trạng thái tạo ra hỷ lạc, mang lại lời tán thán và an vui, là người mong cầu kết quả và lợi ích.

၂၆၀.

260.

ပဝိဝေကရသံ ပိတွာ, ရသံ ဥပသမဿ စ;

နိဒ္ဒရော ဟောတိ နိပ္ပာပေါ, ဓမ္မပီတိရသံ ပိဝန္တိ.

Sau khi đã nếm vị viễn ly và vị an tịnh, người uống vị hỷ lạc của Chánh pháp sẽ trở nên không còn phiền não, không còn tội lỗi.

ဟိရိသုတ္တံ တတိယံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Hiri, phần thứ ba, đã chấm dứt.

၄. မင်္ဂလသုတ္တံ

4. Kinh Maṅgala

ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ အညတရာ ဒေဝတာ အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏာ ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ. ဧကမန္တံ ဌိတာ ခေါ သာ ဒေဝတာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ –

Tôi nghe như vầy – một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, khu vườn của ông Anāthapiṇḍika. Bấy giờ, có một vị chư thiên, khi đêm đã gần tàn, với dung sắc thù thắng, làm toàn thể Jetavana rực sáng, đã đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, vị ấy đảnh lễ Thế Tôn rồi đứng một bên. Đứng một bên, vị chư thiên ấy đã bạch với Thế Tôn bằng một bài kệ:

၂၆၁.

261.

‘‘ဗဟူ ဒေဝါ မနုဿာ စ, မင်္ဂလာနိ အစိန္တယုံ;

အာကင်္ခမာနာ သောတ္ထာနံ, ဗြူဟိ မင်္ဂလမုတ္တမံ’’.

“Nhiều chư thiên và loài người, mong cầu sự an lành, đã suy tư về các điềm lành. Xin Ngài hãy nói lên điềm lành tối thượng.”

၂၆၂.

262.

‘‘အသေဝနာ [Pg.319] စ ဗာလာနံ, ပဏ္ဍိတာနဉ္စ သေဝနာ;

ပူဇာ စ ပူဇနေယျာနံ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

“Không giao du với kẻ ngu, thân cận với bậc trí, và cúng dường những người đáng cúng dường – đây là điềm lành tối thượng.”

၂၆၃.

263.

‘‘ပတိရူပဒေသဝါသော စ, ပုဗ္ဗေ စ ကတပုညတာ;

အတ္တသမ္မာပဏိဓိ စ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

“Sống ở nơi thích hợp, đã tạo phước từ trước, và tự mình hướng đến điều chân chánh – đây là điềm lành tối thượng.”

၂၆၄.

264.

‘‘ဗာဟုသစ္စဉ္စ သိပ္ပဉ္စ, ဝိနယော စ သုသိက္ခိတော;

သုဘာသိတာ စ ယာ ဝါစာ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

“Có học thức sâu rộng, có nghề nghiệp chuyên môn, có giới luật được khéo học, và lời nói là lời thiện ngôn – đây là điềm lành tối thượng.”

၂၆၅.

265.

‘‘မာတာပိတု ဥပဋ္ဌာနံ, ပုတ္တဒါရဿ သင်္ဂဟော;

အနာကုလာ စ ကမ္မန္တာ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

Phụng dưỡng mẹ cha, nuôi nấng vợ con, các công việc không rối ren, đó là điềm lành tối thượng.

၂၆၆.

266.

‘‘ဒါနဉ္စ ဓမ္မစရိယာ စ, ဉာတကာနဉ္စ သင်္ဂဟော;

အနဝဇ္ဇာနိ ကမ္မာနိ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

Bố thí và sống đúng Chánh pháp, giúp đỡ bà con quyến thuộc, các hành động không bị chê trách, đó là điềm lành tối thượng.

၂၆၇.

267.

‘‘အာရတီ ဝိရတီ ပါပါ, မဇ္ဇပါနာ စ သံယမော;

အပ္ပမာဒေါ စ ဓမ္မေသု, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

Xa lánh, từ bỏ điều ác, tiết chế việc uống rượu, không lơ là trong các thiện pháp, đó là điềm lành tối thượng.

၂၆၈.

268.

‘‘ဂါရဝေါ စ နိဝါတော စ, သန္တုဋ္ဌိ စ ကတညုတာ;

ကာလေန ဓမ္မဿဝနံ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

Kính trọng và khiêm tốn, tri túc và biết ơn, đúng thời nghe Chánh pháp, đó là điềm lành tối thượng.

၂၆၉.

269.

‘‘ခန္တီ စ သောဝစဿတာ, သမဏာနဉ္စ ဒဿနံ;

ကာလေန ဓမ္မသာကစ္ဆာ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

Nhẫn nại và dễ dạy, được thấy các bậc Sa-môn, đúng thời đàm luận Chánh pháp, đó là điềm lành tối thượng.

၂၇၀.

270.

‘‘တပေါ စ ဗြဟ္မစရိယဉ္စ, အရိယသစ္စာန ဒဿနံ;

နိဗ္ဗာနသစ္ဆိကိရိယာ စ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

Khổ hạnh và sống phạm hạnh, thấy được các Thánh đế, chứng ngộ được Niết-bàn, đó là điềm lành tối thượng.

၂၇၁.

271.

‘‘ဖုဋ္ဌဿ လောကဓမ္မေဟိ, စိတ္တံ ယဿ န ကမ္ပတိ;

အသောကံ ဝိရဇံ ခေမံ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

Khi bị các pháp thế gian tác động, tâm của ai không lay động, không sầu, không nhiễm, an ổn, đó là điềm lành tối thượng.

၂၇၂.

272.

‘‘ဧတာဒိသာနိ ကတွာန, သဗ္ဗတ္ထမပရာဇိတာ;

သဗ္ဗတ္ထ သောတ္ထိံ ဂစ္ဆန္တိ, တံ တေသံ မင်္ဂလမုတ္တမ’’န္တိ.

Làm được những điều như vậy, không bị bại trận ở bất cứ đâu, đi đến an lành ở mọi nơi, đó là điềm lành tối thượng của họ.

မင်္ဂလသုတ္တံ စတုတ္ထံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Điềm Lành, kinh thứ tư, đã chấm dứt.

၅. သူစိလောမသုတ္တံ

5. Kinh Sūciloma

ဧဝံ [Pg.320] မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ ဂယာယံ ဝိဟရတိ ဋင်္ကိတမဉ္စေ သူစိလောမဿ ယက္ခဿ ဘဝနေ. တေန ခေါ ပန သမယေန ခရော စ ယက္ခော သူစိလောမော စ ယက္ခော ဘဂဝတော အဝိဒူရေ အတိက္ကမန္တိ. အထ ခေါ ခရော ယက္ခော သူစိလောမံ ယက္ခံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ဧသော သမဏော’’တိ. ‘‘နေသော သမဏော, သမဏကော ဧသော. ယာဝါဟံ ဇာနာမိ ယဒိ ဝါ သော သမဏော, ယဒိ ဝါ သော သမဏကော’’တိ.

Tôi nghe như vầy: Một thời, Thế Tôn trú ở Gayā, tại trú xứ của dạ-xoa Sūciloma, trên một chiếc giường đá. Khi ấy, dạ-xoa Khara và dạ-xoa Sūciloma đi ngang qua không xa Thế Tôn. Bấy giờ, dạ-xoa Khara nói với dạ-xoa Sūciloma: 'Kia là một Sa-môn.' 'Đó không phải Sa-môn, đó là một Sa-môn giả. Để ta xem thử y là Sa-môn hay Sa-môn giả.'

အထ ခေါ သူစိလောမော ယက္ခော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတော ကာယံ ဥပနာမေသိ. အထ ခေါ ဘဂဝါ ကာယံ အပနာမေသိ. အထ ခေါ သူစိလောမော ယက္ခော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ဘာယသိ မံ, သမဏာ’’တိ? ‘‘န ခွာဟံ တံ, အာဝုသော, ဘာယာမိ; အပိ စ တေ သပ္ဖဿော ပါပကော’’တိ.

Bấy giờ, dạ-xoa Sūciloma đến gần Thế Tôn; đến gần rồi, nó áp sát thân mình vào thân Thế Tôn. Bấy giờ, Thế Tôn nghiêng thân mình đi. Bấy giờ, dạ-xoa Sūciloma nói với Thế Tôn: 'Này Sa-môn, ông sợ ta sao?' 'Này hiền hữu, ta không sợ ngươi; nhưng sự xúc chạm của ngươi thật là xấu xa.'

Này Sa-môn, ta sẽ hỏi ông một câu hỏi. Nếu ông không trả lời được cho ta, ta sẽ làm cho tâm ông rối loạn, hoặc sẽ xé nát tim ông, hoặc sẽ nắm chân ông ném qua bờ bên kia sông Hằng.

‘‘န ခွာဟံ တံ, အာဝုသော, ပဿာမိ သဒေဝကေ လောကေ သမာရကေ သဗြဟ္မကေ သဿမဏဗြာဟ္မဏိယာ ပဇာယ သဒေဝမနုဿာယ ယော မေ စိတ္တံ ဝါ ခိပေယျ ဟဒယံ ဝါ ဖာလေယျ ပါဒေသု ဝါ ဂဟေတွာ ပါရဂင်္ဂါယ ခိပေယျ. အပိ စ တွံ, အာဝုသော, ပုစ္ဆ ယဒါကင်္ခသီ’’တိ. အထ ခေါ သူစိလောမော ယက္ခော ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ –

Này hiền hữu, ta không thấy ai trong thế giới này cùng với chư thiên, Ma vương, Phạm thiên, cùng với chúng Sa-môn, Bà-la-môn, chư thiên và loài người, có thể làm cho tâm ta rối loạn, hoặc xé nát tim ta, hoặc nắm chân ta ném qua bờ bên kia sông Hằng. Tuy nhiên, này hiền hữu, ngươi cứ hỏi điều ngươi muốn. Bấy giờ, dạ-xoa Sūciloma nói lên kệ với Thế Tôn:

၂၇၃.

273.

‘‘ရာဂေါ စ ဒေါသော စ ကုတောနိဒါနာ, အရတီ ရတီ လောမဟံသော ကုတောဇာ;

ကုတော သမုဋ္ဌာယ မနောဝိတက္ကာ, ကုမာရကာ ဓင်္ကမိဝေါဿဇန္တိ’’.

Tham và sân do đâu làm nhân duyên? Bất mãn, hoan hỷ, lông tóc dựng đứng từ đâu sinh ra? Từ đâu khởi lên các tầm của ý, như đám trẻ con thả con quạ?

၂၇၄.

274.

‘‘ရာဂေါ စ ဒေါသော စ ဣတောနိဒါနာ, အရတီ ရတီ လောမဟံသော ဣတောဇာ;

ဣတော သမုဋ္ဌာယ မနောဝိတက္ကာ, ကုမာရကာ ဓင်္ကမိဝေါဿဇန္တိ.

Tham và sân do đây làm nhân duyên, bất mãn, hoan hỷ, lông tóc dựng đứng từ đây sinh ra. Từ đây khởi lên các tầm của ý, như đám trẻ con thả con quạ.

၂၇၄.

274.

‘‘သ္နေဟဇာ [Pg.321] အတ္တသမ္ဘူတာ, နိဂြောဓဿေဝ ခန္ဓဇာ;

ပုထူ ဝိသတ္တာ ကာမေသု, မာလုဝါဝ ဝိတတာဝနေ.

Sinh ra từ ái, phát sinh từ tự thân, như cây đa sinh ra từ thân cây; lan rộng, dính mắc trong các dục, như dây leo māluvā lan tràn trong rừng.

၂၇၅.

275.

‘‘ယေ နံ ပဇာနန္တိ ယတောနိဒါနံ, တေ နံ ဝိနောဒေန္တိ သုဏောဟိ ယက္ခ;

တေ ဒုတ္တရံ ဩဃမိမံ တရန္တိ, အတိဏ္ဏပုဗ္ဗံ အပုနဗ္ဘဝါယာ’’တိ.

Này dạ-xoa, hãy nghe đây! Những ai biết rõ nó do đâu làm nhân duyên, họ loại trừ nó. Họ vượt qua dòng lũ khó vượt này, chưa từng vượt qua trước đây, để không còn tái sinh.

သူစိလောမသုတ္တံ ပဉ္စမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Sūciloma, kinh thứ năm, đã chấm dứt.

၆. ဓမ္မစရိယသုတ္တံ

6. Kinh Dhammacariya

၂၇၆.

276.

ဓမ္မစရိယံ ဗြဟ္မစရိယံ, ဧတဒါဟု ဝသုတ္တမံ;

ပဗ္ဗဇိတောပိ စေ ဟောတိ, အဂါရာ အနဂါရိယံ.

Sống đúng Pháp, sống phạm hạnh, đây được gọi là tài sản tối thượng; dù cho người ấy đã xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình.

၂၇၇.

277.

သော စေ မုခရဇာတိကော, ဝိဟေသာဘိရတော မဂေါ;

ဇီဝိတံ တဿ ပါပိယော, ရဇံ ဝဍ္ဎေတိ အတ္တနော.

Nếu người ấy có bản chất thô lỗ, thích làm hại người khác, như con nai; đời sống của người ấy thật tồi tệ, làm tăng trưởng bụi bẩn của chính mình.

၂၇၈.

278.

ကလဟာဘိရတော ဘိက္ခု, မောဟဓမ္မေန အာဝုတော;

အက္ခာတမ္ပိ န ဇာနာတိ, ဓမ္မံ ဗုဒ္ဓေန ဒေသိတံ.

Vị Tỳ-kheo thích tranh cãi, bị pháp si mê che lấp; không biết cả điều đã được nói, Pháp do Đức Phật thuyết giảng.

၂၇၉.

279.

ဝိဟေသံ ဘာဝိတတ္တာနံ, အဝိဇ္ဇာယ ပုရက္ခတော;

သံကိလေသံ န ဇာနာတိ, မဂ္ဂံ နိရယဂါမိနံ.

Làm hại những bậc đã tu dưỡng tâm, bị vô minh dẫn đầu; không biết sự ô nhiễm, con đường dẫn đến địa ngục.

၂၈၀.

280.

ဝိနိပါတံ သမာပန္နော, ဂဗ္ဘာ ဂဗ္ဘံ တမာ တမံ;

သ ဝေ တာဒိသကော ဘိက္ခု, ပေစ္စ ဒုက္ခံ နိဂစ္ဆတိ.

Rơi vào đọa xứ, từ bào thai này đến bào thai khác, từ bóng tối này đến bóng tối khác; vị Tỳ-kheo như vậy, sau khi chết, đi đến khổ đau.

၂၈၁.

281.

ဂူထကူပေါ ယထာ အဿ, သမ္ပုဏ္ဏော ဂဏဝဿိကော;

ယော စ ဧဝရူပေါ အဿ, ဒုဗ္ဗိသောဓော ဟိ သာင်္ဂဏော.

Như một hố phân, đầy ắp qua nhiều năm; ai có bản chất như vậy, thật khó làm cho trong sạch, vì đầy ô uế.

၂၈၂.

282.

ယံ ဧဝရူပံ ဇာနာထ, ဘိက္ခဝေါ ဂေဟနိဿိတံ;

ပါပိစ္ဆံ ပါပသင်္ကပ္ပံ, ပါပအာစာရဂေါစရံ.

Này các Tỳ-kheo, các ông hãy biết người có bản chất như vậy, người còn quyến luyến gia đình; có ước muốn xấu, tư duy xấu, hành vi và nơi chốn xấu.

၂၈၃.

283.

သဗ္ဗေ [Pg.322] သမဂ္ဂါ ဟုတွာန, အဘိနိဗ္ဗဇ္ဇိယာထ နံ;

ကာရဏ္ဍဝံ နိဒ္ဓမထ, ကသမ္ဗုံ အပကဿထ.

Tất cả hãy cùng nhau hòa hợp, tẩy chay người ấy; hãy thổi bay như cỏ dại, hãy kéo ra như rác rưởi.

၂၈၄.

284.

တတော ပလာပေ ဝါဟေထ, အဿမဏေ သမဏမာနိနေ;

နိဒ္ဓမိတွာန ပါပိစ္ဆေ, ပါပအာစာရဂေါစရေ.

Sau đó, hãy sàng lọc những kẻ như trấu, những kẻ không phải Sa-môn mà tự cho mình là Sa-môn; sau khi đã loại bỏ những kẻ có ước muốn xấu, có hành vi và nơi chốn xấu.

၂၈၅.

285.

သုဒ္ဓါ သုဒ္ဓေဟိ သံဝါသံ, ကပ္ပယဝှော ပတိဿတာ;

တတော သမဂ္ဂါ နိပကာ, ဒုက္ခဿန္တံ ကရိဿထာတိ.

Những người trong sạch hãy sống chung với những người trong sạch, với sự tôn trọng lẫn nhau; sau đó, hòa hợp và trí tuệ, các ông sẽ chấm dứt khổ đau.

ဓမ္မစရိယသုတ္တံ ဆဋ္ဌံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Dhammacariya, phẩm thứ sáu, đã chấm dứt.

၇. ဗြာဟ္မဏဓမ္မိကသုတ္တံ

7. Kinh Brāhmaṇadhammika

ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ သမ္ဗဟုလာ ကောသလကာ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလာ ဇိဏ္ဏာ ဝုဍ္ဎာ မဟလ္လကာ အဒ္ဓဂတာ ဝယောအနုပ္ပတ္တာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိံသု; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတာ သဒ္ဓိံ သမ္မောဒိံသု. သမ္မောဒနီယံ ကထံ သာရဏီယံ ဝီတိသာရေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိံသု. ဧကမန္တံ နိသိန္နာ ခေါ တေ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလာ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစုံ – ‘‘သန္ဒိဿန္တိ နု ခေါ, ဘော ဂေါတမ, ဧတရဟိ ဗြာဟ္မဏာ ပေါရာဏာနံ ဗြာဟ္မဏာနံ ဗြာဟ္မဏဓမ္မေ’’တိ? ‘‘န ခေါ, ဗြာဟ္မဏာ, သန္ဒိဿန္တိ ဧတရဟိ ဗြာဟ္မဏာ ပေါရာဏာနံ ဗြာဟ္မဏာနံ ဗြာဟ္မဏဓမ္မေ’’တိ. ‘‘သာဓု နော ဘဝံ ဂေါတမော ပေါရာဏာနံ ဗြာဟ္မဏာနံ ဗြာဟ္မဏဓမ္မံ ဘာသတု, သစေ ဘောတော ဂေါတမဿ အဂရူ’’တိ. ‘‘တေန ဟိ, ဗြာဟ္မဏာ, သုဏာထ, သာဓုကံ မနသိ ကရောထ, ဘာသိဿာမီ’’တိ. ‘‘ဧဝံ, ဘော’’တိ ခေါ တေ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလာ ဘဂဝတော ပစ္စဿောသုံ. ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ –

Tôi nghe như vầy – một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, khu vườn của ông Anāthapiṇḍika. Rồi nhiều vị Bà-la-môn đại phú ở xứ Kosala, đã già, cao niên, trưởng lão, đã đi hết cuộc đời, đã đến tuổi già, đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, họ cùng với Thế Tôn nói lên lời chào hỏi thăm. Sau khi trao đổi những lời chào hỏi thân hữu, họ ngồi xuống một bên. Ngồi một bên, các vị Bà-la-môn đại phú ấy bạch với Thế Tôn: “Thưa Tôn giả Gotama, ngày nay có còn thấy các vị Bà-la-môn nào sống theo pháp của các Bà-la-môn thời xưa không?” “Này các Bà-la-môn, ngày nay không còn thấy các vị Bà-la-môn nào sống theo pháp của các Bà-la-môn thời xưa.” “Lành thay, nếu Tôn giả Gotama không phiền, xin Tôn giả hãy nói cho chúng tôi nghe về pháp của các Bà-la-môn thời xưa.” “Vậy thì, này các Bà-la-môn, hãy lắng nghe, hãy khéo tác ý, Ta sẽ nói.” “Vâng, thưa Tôn giả,” các vị Bà-la-môn đại phú ấy vâng đáp Thế Tôn. Thế Tôn nói điều này:

၂၈၆.

286.

‘‘ဣသယော ပုဗ္ဗကာ အာသုံ, သညတတ္တာ တပဿိနော;

ပဉ္စ ကာမဂုဏေ ဟိတွာ, အတ္တဒတ္ထမစာရိသုံ.

“Các vị ẩn sĩ thời xưa, có tự chủ, sống khổ hạnh; đã từ bỏ năm dục công đức, thực hành vì lợi ích của chính mình.

၂၈၇.

287.

‘‘န ပသူ ဗြာဟ္မဏာနာသုံ, န ဟိရညံ န ဓာနိယံ;

သဇ္ဈာယဓနဓညာသုံ, ဗြဟ္မံ နိဓိမပါလယုံ.

“Các Bà-la-môn không có gia súc, không vàng bạc, không lúa thóc; việc học tụng là tài sản, là lúa thóc của họ, họ bảo vệ kho tàng phạm hạnh.

၂၈၈.

288.

‘‘ယံ [Pg.323] နေသံ ပကတံ အာသိ, ဒွါရဘတ္တံ ဥပဋ္ဌိတံ;

သဒ္ဓါပကတမေသာနံ, ဒါတဝေ တဒမညိသုံ.

“Bữa ăn được chuẩn bị cho họ, được dâng cúng tại cửa; họ nghĩ rằng vật thực được chuẩn bị với lòng tín thành này nên được trao cho những người tìm kiếm.

၂၈၉.

289.

‘‘နာနာရတ္တေဟိ ဝတ္ထေဟိ, သယနေဟာဝသထေဟိ စ;

ဖီတာ ဇနပဒါ ရဋ္ဌာ, တေ နမဿိံသု ဗြာဟ္မဏေ.

“Các xứ sở và quốc độ thịnh vượng, với y phục, giường nằm, và trú xứ nhiều màu sắc, đã đảnh lễ các vị Bà-la-môn ấy.

၂၉၀.

290.

‘‘အဝဇ္ဈာ ဗြာဟ္မဏာ အာသုံ, အဇေယျာ ဓမ္မရက္ခိတာ;

န နေ ကောစိ နိဝါရေသိ, ကုလဒွါရေသု သဗ္ဗသော.

“Các Bà-la-môn không thể bị giết, không thể bị chinh phục, được Pháp bảo vệ; không ai ngăn cản họ ở bất cứ cửa nhà của gia tộc nào.

၂၉၁.

291.

‘‘အဋ္ဌစတ္တာလီသံ ဝဿာနိ, (ကောမာရ) ဗြဟ္မစရိယံ စရိံသု တေ;

ဝိဇ္ဇာစရဏပရိယေဋ္ဌိံ, အစရုံ ဗြာဟ္မဏာ ပုရေ.

“Họ đã thực hành đời sống phạm hạnh của thanh niên trong bốn mươi tám năm; các Bà-la-môn thời xưa đã thực hành việc tìm cầu minh và hạnh.

၂၉၂.

292.

‘‘န ဗြာဟ္မဏာ အညမဂမုံ, နပိ ဘရိယံ ကိဏိံသု တေ;

သမ္ပိယေနေဝ သံဝါသံ, သင်္ဂန္တွာ သမရောစယုံ.

“Các Bà-la-môn không đi đến người khác, họ cũng không mua vợ; họ sống chung với nhau bằng tình thương, cùng nhau đi đến sự hòa hợp.

၂၉၃.

293.

‘‘အညတြ တမှာ သမယာ, ဥတုဝေရမဏိံ ပတိ;

အန္တရာ မေထုနံ ဓမ္မံ, နာဿု ဂစ္ဆန္တိ ဗြာဟ္မဏာ.

“Ngoại trừ thời điểm đó, khi người vợ hết kỳ kinh nguyệt, các Bà-la-môn không thực hành việc giao hợp ở giữa các kỳ.

၂၉၄.

294.

‘‘ဗြဟ္မစရိယဉ္စ သီလဉ္စ, အဇ္ဇဝံ မဒ္ဒဝံ တပံ;

သောရစ္စံ အဝိဟိံသဉ္စ, ခန္တိဉ္စာပိ အဝဏ္ဏယုံ.

“Họ đã tán thán đời sống phạm hạnh, giới hạnh, sự ngay thẳng, nhu hòa, khổ hạnh, sự dễ dạy, bất hại, và cả nhẫn nại.

၂၉၅.

295.

‘‘ယော နေသံ ပရမော အာသိ, ဗြဟ္မာ ဒဠှပရက္ကမော;

သ ဝါပိ မေထုနံ ဓမ္မံ, သုပိနန္တေပိ နာဂမာ.

“Vị nào trong số họ là tối thượng, như Phạm thiên, có tinh tấn vững chắc, vị ấy cũng không thực hành việc giao hợp, ngay cả trong giấc mơ.

၂၉၆.

296.

‘‘တဿ ဝတ္တမနုသိက္ခန္တာ, ဣဓေကေ ဝိညုဇာတိကာ;

ဗြဟ္မစရိယဉ္စ သီလဉ္စ, ခန္တိဉ္စာပိ အဝဏ္ဏယုံ.

“Học theo hạnh của vị ấy, một số người có trí ở đời này đã tán thán đời sống phạm hạnh, giới hạnh, và cả nhẫn nại.

၂၉၇.

297.

‘‘တဏ္ဍုလံ သယနံ ဝတ္ထံ, သပ္ပိတေလဉ္စ ယာစိယ;

ဓမ္မေန သမောဓာနေတွာ, တတော ယညမကပ္ပယုံ.

“Sau khi xin gạo, giường nằm, y phục, bơ và dầu, và thu thập một cách đúng pháp, rồi họ thực hiện lễ tế tự.

၂၉၈.

298.

‘‘ဥပဋ္ဌိတသ္မိံ ယညသ္မိံ, နာဿု ဂါဝေါ ဟနိံသု တေ;

ယထာ မာတာ ပိတာ ဘာတာ, အညေ ဝါပိ စ ဉာတကာ;

ဂါဝေါ နော ပရမာ မိတ္တာ, ယာသု ဇာယန္တိ ဩသဓာ.

“Khi lễ tế tự được chuẩn bị, họ không giết bò. Giống như mẹ, cha, anh em, hay các quyến thuộc khác, bò là bạn tối thượng của chúng ta, từ chúng mà các dược phẩm được sinh ra.

၂၉၉.

299.

‘‘အန္နဒါ ဗလဒါ စေတာ, ဝဏ္ဏဒါ သုခဒါ တထာ ;

ဧတမတ္ထဝသံ ဉတွာ, နာဿု ဂါဝေါ ဟနိံသု တေ.

“Chúng cho thức ăn, cho sức mạnh, cho sắc đẹp, và cũng cho hạnh phúc. Biết được lợi ích này, họ không giết bò.

၃၀၀.

300.

‘‘သုခုမာလာ [Pg.324] မဟာကာယာ, ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော;

ဗြာဟ္မဏာ သေဟိ ဓမ္မေဟိ, ကိစ္စာကိစ္စေသု ဥဿုကာ;

ယာဝ လောကေ အဝတ္တိံသု, သုခမေဓိတ္ထယံ ပဇာ.

“Các Bà-la-môn có thân thể mềm mại, to lớn, có sắc đẹp, có danh tiếng; với pháp của mình, họ nhiệt tâm trong các việc nên làm và không nên làm. Chừng nào họ còn sống trên đời, chúng sanh này được hưởng hạnh phúc.

၃၀၁.

301.

‘‘တေသံ အာသိ ဝိပလ္လာသော, ဒိသွာန အဏုတော အဏုံ;

ရာဇိနော စ ဝိယာကာရံ, နာရိယော သမလင်္ကတာ.

“Họ đã có sự sai lạc, khi thấy từng chút một sự giàu sang của nhà vua, và những người phụ nữ được trang điểm lộng lẫy.

၃၀၂.

302.

‘‘ရထေ စာဇညသံယုတ္တေ, သုကတေ စိတ္တသိဗ္ဗနေ;

နိဝေသနေ နိဝေသေ စ, ဝိဘတ္တေ ဘာဂသော မိတေ.

“Và những cỗ xe được thắng ngựa thuần chủng, được làm khéo léo, được trang trí rực rỡ; và những nơi ở, những ngôi nhà, được phân chia và đo lường theo từng phần.

၃၀၃.

303.

‘‘ဂေါမဏ္ဍလပရိဗျူဠှံ, နာရီဝရဂဏာယုတံ;

ဥဠာရံ မာနုသံ ဘောဂံ, အဘိဇ္ဈာယိံသု ဗြာဟ္မဏာ.

“Đầy dẫy những đàn bò, cùng với đoàn tùy tùng gồm những phụ nữ xinh đẹp, các Bà-la-môn đã thèm muốn sự giàu sang to lớn của con người.

၃၀၄.

304.

‘‘တေ တတ္ထ မန္တေ ဂန္ထေတွာ, ဩက္ကာကံ တဒုပါဂမုံ;

ပဟူတဓနဓညောသိ, ယဇဿု ဗဟု တေ ဝိတ္တံ;

ယဇဿု ဗဟု တေ ဓနံ.

“Họ ở đó, soạn ra các câu thần chú, rồi đến gặp vua Okkāka: ‘Ngài có nhiều của cải và lúa thóc, hãy tế tự đi, ngài có nhiều tài sản; hãy tế tự đi, ngài có nhiều của cải.’

၃၀၅.

305.

‘‘တတော စ ရာဇာ သညတ္တော, ဗြာဟ္မဏေဟိ ရထေသဘော;

အဿမေဓံ ပုရိသမေဓံ, သမ္မာပါသံ ဝါဇပေယျံ နိရဂ္ဂဠံ;

ဧတေ ယာဂေ ယဇိတွာန, ဗြာဟ္မဏာနမဒါ ဓနံ.

“Rồi nhà vua, người đứng đầu các chiến sĩ, được các Bà-la-môn thuyết phục, đã thực hiện các lễ tế Assamedha, Purisamedha, Sammāpāsa, Vājapeyya, và Niraggaḷa; sau khi thực hiện các lễ tế này, đã ban của cải cho các Bà-la-môn.

၃၀၆.

306.

‘‘ဂါဝေါ သယနဉ္စ ဝတ္ထဉ္စ, နာရိယော သမလင်္ကတာ;

ရထေ စာဇညသံယုတ္တေ, သုကတေ စိတ္တသိဗ္ဗနေ.

“(Nhà vua đã ban cho họ) bò, giường nằm và y phục, những người phụ nữ được trang điểm lộng lẫy, và những cỗ xe được thắng ngựa thuần chủng, được làm khéo léo, được trang trí rực rỡ.

၃၀၇.

307.

‘‘နိဝေသနာနိ ရမ္မာနိ, သုဝိဘတ္တာနိ ဘာဂသော;

နာနာဓညဿ ပူရေတွာ, ဗြာဟ္မဏာနမဒါ ဓနံ.

“Những ngôi nhà xinh đẹp, được phân chia rõ ràng theo từng phần, lấp đầy bằng nhiều loại lúa thóc, nhà vua đã ban của cải ấy cho các Bà-la-môn.

၃၀၈.

308.

‘‘တေ စ တတ္ထ ဓနံ လဒ္ဓါ, သန္နိဓိံ သမရောစယုံ;

တေသံ ဣစ္ဆာဝတိဏ္ဏာနံ, ဘိယျော တဏှာ ပဝဍ္ဎထ;

တေ တတ္ထ မန္တေ ဂန္ထေတွာ, ဩက္ကာကံ ပုနမုပါဂမုံ.

“Và họ, sau khi nhận được của cải ở đó, đã ưa thích việc tích trữ. Đối với họ, những người bị lòng tham xâm chiếm, ái dục càng tăng trưởng. Họ ở đó, soạn ra các câu thần chú, rồi lại đến gặp vua Okkāka.

၃၀၉.

309.

‘‘ယထာ အာပေါ စ ပထဝီ စ, ဟိရညံ ဓနဓာနိယံ;

ဧဝံ ဂါဝေါ မနုဿာနံ, ပရိက္ခာရော သော ဟိ ပါဏိနံ;

ယဇဿု ဗဟု တေ ဝိတ္တံ, ယဇဿု ဗဟု တေ ဓနံ.

“Giống như nước và đất, vàng, của cải và lúa thóc, cũng vậy, bò là vật dụng của con người, là tài sản của chúng sanh. Hãy tế tự đi, ngài có nhiều tài sản; hãy tế tự đi, ngài có nhiều của cải.”

၃၁၀.

310.

‘‘တတော စ ရာဇာ သညတ္တော, ဗြာဟ္မဏေဟိ ရထေသဘော;

နေကာ သတသဟဿိယော, ဂါဝေါ ယညေ အဃာတယိ.

“Rồi nhà vua, người đứng đầu các chiến sĩ, được các Bà-la-môn thuyết phục, đã giết nhiều trăm ngàn con bò trong lễ tế tự.

၃၁၁.

311.

‘‘န [Pg.325] ပါဒါ န ဝိသာဏေန, နာဿု ဟိံသန္တိ ကေနစိ;

ဂါဝေါ ဧဠကသမာနာ, သောရတာ ကုမ္ဘဒူဟနာ;

တာ ဝိသာဏေ ဂဟေတွာန, ရာဇာ သတ္ထေန ဃာတယိ.

“Chúng không làm hại bằng chân, bằng sừng, hay bằng bất cứ thứ gì; những con bò hiền lành như cừu, dễ bảo, cho sữa đầy bình. Nắm lấy sừng của chúng, nhà vua đã giết chúng bằng dao.

၃၁၂.

312.

‘‘တတော ဒေဝါ ပိတရော စ, ဣန္ဒော အသုရရက္ခသာ;

အဓမ္မော ဣတိ ပက္ကန္ဒုံ, ယံ သတ္ထံ နိပတီ ဂဝေ.

“Rồi các vị trời, các tổ tiên, Indra, các a-tu-la và dạ-xoa đã kêu lên: ‘Thật là phi pháp!’, khi con dao rơi xuống con bò.”

၃၁၃.

313.

‘‘တယော ရောဂါ ပုရေ အာသုံ, ဣစ္ဆာ အနသနံ ဇရာ;

ပသူနဉ္စ သမာရမ္ဘာ, အဋ္ဌာနဝုတိမာဂမုံ.

“Thuở xưa chỉ có ba loại bệnh: ham muốn, đói khát, và già nua; do việc sát hại gia súc, chín mươi tám (loại bệnh) đã phát sinh.”

၃၁၄.

314.

‘‘ဧသော အဓမ္မော ဒဏ္ဍာနံ, ဩက္ကန္တော ပုရာဏော အဟု;

အဒူသိကာယော ဟညန္တိ, ဓမ္မာ ဓံသန္တိ ယာဇကာ.

“Việc phi pháp này đã xảy ra từ thời xa xưa, là một trong các loại hình phạt; những con bò vô tội bị giết hại, những người tế tự đã từ bỏ chánh pháp.”

၃၁၅.

315.

‘‘ဧဝမေသော အဏုဓမ္မော, ပေါရာဏော ဝိညုဂရဟိတော;

ယတ္ထ ဧဒိသကံ ပဿတိ, ယာဇကံ ဂရဟတီ ဇနော.

“Như vậy, pháp thấp hèn có từ xưa này bị người trí quở trách. Ở nơi nào thấy người tế tự như vậy, dân chúng liền quở trách.”

၃၁၆.

316.

‘‘ဧဝံ ဓမ္မေ ဝိယာပန္နေ, ဝိဘိန္နာ သုဒ္ဒဝေဿိကာ;

ပုထူ ဝိဘိန္နာ ခတ္တိယာ, ပတိံ ဘရိယာဝမညထ.

“Khi chánh pháp bị hủy hoại như vậy, giai cấp nông dân (suddā) và thương gia (vessikā) bị chia rẽ; nhiều người thuộc giai cấp Sát-đế-lỵ cũng bị chia rẽ, người vợ đã khinh thường chồng.”

၃၁၇.

317.

‘‘ခတ္တိယာ ဗြဟ္မဗန္ဓူ စ, ယေ စညေ ဂေါတ္တရက္ခိတာ;

ဇာတိဝါဒံ နိရံကတွာ, ကာမာနံ ဝသမနွဂု’’န္တိ.

“Giai cấp Sát-đế-lỵ, những người bà-la-môn (brahmabandhū), và những người khác bảo vệ dòng dõi của mình, sau khi từ bỏ chủ nghĩa giai cấp, đã đi theo quyền lực của các dục vọng.”

ဧဝံ ဝုတ္တေ, တေ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလာ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစုံ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ…ပေ. … ဥပါသကေ နော ဘဝံ ဂေါတမော ဓာရေတု အဇ္ဇတဂ္ဂေ ပါဏုပေတေ သရဏံ ဂတေ’’တိ.

Khi được nói như vậy, những vị bà-la-môn đại phú ấy đã bạch với Đức Thế Tôn lời này: “Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama... (v.v)... Mong Tôn giả Gotama hãy ghi nhận chúng con là những người cận sự nam đã quy y trọn đời kể từ hôm nay.”

ဗြာဟ္မဏဓမ္မိကသုတ္တံ သတ္တမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Brāhmaṇadhammika, kinh thứ bảy, đã kết thúc.

၈. နာဝါသုတ္တံ

8. Kinh Con Thuyền

၃၁၈.

318.

ယသ္မာ ဟိ ဓမ္မံ ပုရိသော ဝိဇညာ, ဣန္ဒံဝ နံ ဒေဝတာ ပူဇယေယျ;

သော ပူဇိတော တသ္မိ ပသန္နစိတ္တော, ဗဟုဿုတော ပါတုကရောတိ ဓမ္မံ.

Người nào biết được pháp từ ai, vị ấy nên cúng dường người đó như chư thiên cúng dường vua Đế Thích. Vị đa văn ấy, khi được cúng dường, với tâm hoan hỷ đối với người kia, liền hiển thị chánh pháp.

၃၁၉.

319.

တဒဋ္ဌိကတွာန [Pg.326] နိသမ္မ ဓီရော, ဓမ္မာနုဓမ္မံ ပဋိပဇ္ဇမာနော;

ဝိညူ ဝိဘာဝီ နိပုဏော စ ဟောတိ, ယော တာဒိသံ ဘဇတိ အပ္ပမတ္တော.

Người trí nào không phóng dật, thân cận vị như vậy, sau khi mong muốn (pháp ấy) và lắng nghe kỹ, thực hành pháp và tùy pháp, sẽ trở thành người hiểu biết, người có khả năng giải thích, và người tinh tế.

၃၂၀.

320.

ခုဒ္ဒဉ္စ ဗာလံ ဥပသေဝမာနော, အနာဂတတ္ထဉ္စ ဥသူယကဉ္စ;

ဣဓေဝ ဓမ္မံ အဝိဘာဝယိတွာ, အဝိတိဏ္ဏကင်္ခေါ မရဏံ ဥပေတိ.

Người thân cận (vị thầy) thấp kém, ngu si, không hiểu ý nghĩa, và hay ganh tỵ, sẽ không thể làm sáng tỏ pháp ngay tại đây, và đi đến cái chết mà không vượt qua được hoài nghi.

၃၂၁.

321.

ယထာ နရော အာပဂမောတရိတွာ, မဟောဒကံ သလိလံ သီဃသောတံ;

သော ဝုယှမာနော အနုသောတဂါမီ, ကိံ သော ပရေ သက္ခတိ တာရယေတုံ.

Ví như một người xuống sông nước nhiều, mênh mông, dòng chảy xiết, bị cuốn trôi xuôi dòng, làm sao người ấy có thể cứu được người khác?

၃၂၂.

322.

တထေဝ ဓမ္မံ အဝိဘာဝယိတွာ, ဗဟုဿုတာနံ အနိသာမယတ္ထံ;

သယံ အဇာနံ အဝိတိဏ္ဏကင်္ခေါ, ကိံ သော ပရေ သက္ခတိ နိဇ္ဈပေတုံ.

Cũng vậy, người không làm sáng tỏ pháp, không lắng nghe ý nghĩa từ những vị đa văn, tự mình không biết, không vượt qua hoài nghi, làm sao người ấy có thể làm cho người khác hiểu rõ?

၃၂၃.

323.

ယထာပိ နာဝံ ဒဠှမာရုဟိတွာ, ဖိယေန ရိတ္တေန သမင်္ဂိဘူတော;

သော တာရယေ တတ္ထ ဗဟူပိ အညေ, တတြူပယညူ ကုသလော မုတီမာ.

Ví như một người lên một con thuyền vững chắc, được trang bị đầy đủ mái chèo và sào, người ấy biết phương tiện, khéo léo, và có trí tuệ, có thể cứu được nhiều người khác ở đó.

၃၂၄.

324.

ဧဝမ္ပိ ယော ဝေဒဂု ဘာဝိတတ္တော, ဗဟုဿုတော ဟောတိ အဝေဓဓမ္မော;

သော ခေါ ပရေ နိဇ္ဈပယေ ပဇာနံ, သောတာဝဓာနူပနိသူပပန္နေ.

Cũng vậy, vị nào là người thông suốt (vedagū), đã tu tập tự thân, đa văn, và không bị lay động, vị ấy, tự mình biết, có thể làm cho những người khác, những người có duyên lành, có khả năng lắng nghe và chú tâm, được hiểu rõ.

၃၂၅.

325.

တသ္မာ ဟဝေ သပ္ပုရိသံ ဘဇေထ, မေဓာဝိနဉ္စေဝ ဗဟုဿုတဉ္စ;

အညာယ အတ္ထံ ပဋိပဇ္ဇမာနော, ဝိညာတဓမ္မော သ သုခံ လဘေထာတိ.

Do đó, hãy thân cận bậc chân nhân, người có trí tuệ và đa văn. Sau khi hiểu rõ ý nghĩa và thực hành, người ấy, đã biết pháp, sẽ đạt được an lạc.

နာဝါသုတ္တံ အဋ္ဌမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Con Thuyền, kinh thứ tám, đã kết thúc.

၉. ကိံသီလသုတ္တံ

9. Kinh Giới Hạnh Nào

၃၂၆.

326.

‘‘ကိံသီလော [Pg.327] ကိံသမာစာရော, ကာနိ ကမ္မာနိ ဗြူဟယံ;

နရော သမ္မာ နိဝိဋ္ဌဿ, ဥတ္တမတ္ထဉ္စ ပါပုဏေ’’.

“Người có giới hạnh nào, có hạnh kiểm nào, tu tập những nghiệp nào, sẽ được an trú một cách chân chánh, và đạt được mục đích tối thượng?”

၃၂၇.

327.

‘‘ဝုဍ္ဎာပစာယီ အနုသူယကော သိယာ, ကာလညူ စဿ ဂရူနံ ဒဿနာယ;

ဓမ္မိံ ကထံ ဧရယိတံ ခဏညူ, သုဏေယျ သက္ကစ္စ သုဘာသိတာနိ.

“Nên kính trọng bậc trưởng thượng, không nên ganh tỵ, nên biết thời để đến gặp các bậc đáng kính. Nên biết thời cơ, lắng nghe pháp thoại được thuyết giảng, nên kính cẩn lắng nghe những lời khéo nói.”

၃၂၈.

328.

‘‘ကာလေန ဂစ္ဆေ ဂရူနံ သကာသံ, ထမ္ဘံ နိရံကတွာ နိဝါတဝုတ္တိ;

အတ္ထံ ဓမ္မံ သံယမံ ဗြဟ္မစရိယံ, အနုဿရေ စေဝ သမာစရေ စ.

“Nên đến gần các bậc đáng kính vào thời thích hợp, từ bỏ sự cứng nhắc, có thái độ khiêm hạ. Nên tùy niệm và thực hành ý nghĩa, pháp, sự thu thúc, và phạm hạnh.”

၃၂၉.

329.

‘‘ဓမ္မာရာမော ဓမ္မရတော, ဓမ္မေ ဌိတော ဓမ္မဝိနိစ္ဆယညူ;

နေဝါစရေ ဓမ္မသန္ဒောသဝါဒံ, တစ္ဆေဟိ နီယေထ သုဘာသိတေဟိ.

“Nên là người vui thích trong pháp, hoan hỷ trong pháp, an trú trong pháp, và biết sự phán quyết của pháp. Không nên nói những lời làm ô nhiễm pháp, nên sống với những lời khéo nói, chân thật.”

၃၃၀.

330.

‘‘ဟဿံ ဇပ္ပံ ပရိဒေဝံ ပဒေါသံ, မာယာကတံ ကုဟနံ ဂိဒ္ဓိ မာနံ;

သာရမ္ဘံ ကက္ကသံ ကသာဝဉ္စ မုစ္ဆံ, ဟိတွာ စရေ ဝီတမဒေါ ဌိတတ္တော.

“Nên từ bỏ sự cười đùa, nói lảm nhảm, than khóc, sân hận, lừa dối, giả dối, tham lam, ngã mạn, tranh cãi, lời thô lỗ, phiền não, và si mê, và nên sống không kiêu mạn, với tâm vững vàng.”

၃၃၁.

331.

‘‘ဝိညာတသာရာနိ သုဘာသိတာနိ, သုတဉ္စ ဝိညာတသမာဓိသာရံ;

န တဿ ပညာ စ သုတဉ္စ ဝဍ္ဎတိ, ယော သာဟသော ဟောတိ နရော ပမတ္တော.

“Những lời khéo nói có sự hiểu biết làm cốt lõi, và sự học hỏi có định làm cốt lõi đã được biết. Người nào hành động vội vàng và phóng dật, trí tuệ và sự học hỏi của người đó không tăng trưởng.”

၃၃၂.

332.

‘‘ဓမ္မေ [Pg.328] စ ယေ အရိယပဝေဒိတေ ရတာ,အနုတ္တရာ တေ ဝစသာ မနသာ ကမ္မုနာ စ;

တေ သန္တိသောရစ္စသမာဓိသဏ္ဌိတာ,သုတဿ ပညာယ စ သာရမဇ္ဈဂူ’’တိ.

“Những ai hoan hỷ trong pháp do các bậc Thánh tuyên thuyết, những vị ấy là vô thượng về lời nói, ý, và hành động. Họ an trú trong sự tịch tịnh, nhu hòa, và định, và đã đạt đến cốt lõi của sự học hỏi và trí tuệ.”

ကိံသီလသုတ္တံ နဝမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Giới Hạnh Nào, kinh thứ chín, đã kết thúc.

၁၀. ဥဋ္ဌာနသုတ္တံ

10. Kinh Nỗ Lực

၃၃၃.

333.

ဥဋ္ဌဟထ နိသီဒထ, ကော အတ္ထော သုပိတေန ဝေါ;

အာတုရာနဉှိ ကာ နိဒ္ဒါ, သလ္လဝိဒ္ဓါန ရုပ္ပတံ.

Hãy đứng dậy, hãy ngồi xuống, các ngươi ngủ thì có lợi ích gì? Đối với những người bị bệnh, bị mũi tên đâm, đang đau khổ, thì ngủ nghê gì nữa?

၃၃၄.

334.

ဥဋ္ဌဟထ နိသီဒထ, ဒဠှံ သိက္ခထ သန္တိယာ;

မာ ဝေါ ပမတ္တေ ဝိညာယ, မစ္စုရာဇာ အမောဟယိတ္ထ ဝသာနုဂေ.

Hãy đứng dậy, hãy ngồi xuống, hãy tinh tấn tu học vì sự tịch tịnh. Kẻo tử vương, biết các ngươi phóng dật, sẽ khiến các ngươi đi theo ý muốn của nó và làm cho các ngươi mê muội.

၃၃၅.

335.

ယာယ ဒေဝါ မနုဿာ စ, သိတာ တိဋ္ဌန္တိ အတ္ထိကာ;

တရထေတံ ဝိသတ္တိကံ, ခဏော ဝေါ မာ ဥပစ္စဂါ;

ခဏာတီတာ ဟိ သောစန္တိ, နိရယမှိ သမပ္ပိတာ.

Do ái nào mà chư thiên và loài người, vì ham muốn, bị trói buộc và tồn tại, các ngươi hãy vượt qua ái đó, thứ gây dính mắc. Chớ để khoảnh khắc này trôi qua đối với các ngươi. Vì những người để lỡ khoảnh khắc, bị rơi vào địa ngục, sẽ sầu muộn.

၃၃၆.

336.

ပမာဒေါ ရဇော ပမာဒေါ, ပမာဒါနုပတိတော ရဇော;

အပ္ပမာဒေန ဝိဇ္ဇာယ, အဗ္ဗဟေ သလ္လမတ္တနောတိ.

Sự dể duôi là bụi bặm, sự dể duôi, sự theo sau dể duôi là bụi bặm; Với sự không dể duôi và minh trí, hãy nhổ lên mũi tên của chính mình.

ဥဋ္ဌာနသုတ္တံ ဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Uṭṭhāna, phẩm thứ mười, đã chấm dứt.

၁၁. ရာဟုလသုတ္တံ

11. Kinh Rāhula

၃၃၇.

337.

‘‘ကစ္စိ အဘိဏှသံဝါသာ, နာဝဇာနာသိ ပဏ္ဍိတံ;

ဥက္ကာဓာရော မနုဿာနံ, ကစ္စိ အပစိတော တယာ’’.

“Có phải vì thường xuyên chung sống, con không khinh nhờn bậc hiền trí? Có phải con đã tôn kính bậc cầm đuốc cho nhân loại?”

၃၃၈.

338.

‘‘နာဟံ အဘိဏှသံဝါသာ, အဝဇာနာမိ ပဏ္ဍိတံ;

ဥက္ကာဓာရော မနုဿာနံ, နိစ္စံ အပစိတော မယာ’’.

“Con không vì thường xuyên chung sống mà khinh nhờn bậc hiền trí. Bậc cầm đuốc cho nhân loại luôn được con tôn kính.”

၃၃၉.

339.

‘‘ပဉ္စ [Pg.329] ကာမဂုဏေ ဟိတွာ, ပိယရူပေ မနောရမေ;

သဒ္ဓါယ ဃရာ နိက္ခမ္မ, ဒုက္ခဿန္တကရော ဘဝ.

“Hãy từ bỏ năm dục lạc, những hình sắc đáng yêu và làm vui thích tâm ý; với lòng tin, hãy xuất gia, và trở thành người chấm dứt khổ đau.

၃၄၀.

340.

‘‘မိတ္တေ ဘဇဿု ကလျာဏေ, ပန္တဉ္စ သယနာသနံ;

ဝိဝိတ္တံ အပ္ပနိဂ္ဃောသံ, မတ္တညူ ဟောဟိ ဘောဇနေ.

“Hãy kết giao với bạn lành, hãy tìm đến sàng tọa xa vắng, tịch tịnh, ít tiếng ồn. Và hãy biết tiết độ trong ăn uống.

၃၄၁.

341.

‘‘စီဝရေ ပိဏ္ဍပါတေ စ, ပစ္စယေ သယနာသနေ;

ဧတေသု တဏှံ မာကာသိ, မာ လောကံ ပုနရာဂမိ.

“Đối với y phục, vật thực khất thực, dược phẩm và sàng tọa, chớ khởi lên tham ái đối với những thứ này, chớ quay trở lại thế gian này nữa.

၃၄၂.

342.

‘‘သံဝုတော ပါတိမောက္ခသ္မိံ, ဣန္ဒြိယေသု စ ပဉ္စသု;

သတိ ကာယဂတာတျတ္ထု, နိဗ္ဗိဒါဗဟုလော ဘဝ.

“Hãy thu thúc trong giới bổn Pātimokkha và trong năm căn. Chánh niệm về thân hãy được thiết lập, hãy trở thành người có nhiều sự nhàm chán.

၃၄၃.

343.

‘‘နိမိတ္တံ ပရိဝဇ္ဇေဟိ, သုဘံ ရာဂူပသဉှိတံ;

အသုဘာယ စိတ္တံ ဘာဝေဟိ, ဧကဂ္ဂံ သုသမာဟိတံ.

“Hãy tránh xa tướng tốt đẹp, liên hệ đến tham ái. Hãy tu tập tâm về bất tịnh, chuyên nhất, khéo định tĩnh.

၃၄၄.

344.

‘‘အနိမိတ္တဉ္စ ဘာဝေဟိ, မာနာနုသယမုဇ္ဇဟ;

တတော မာနာဘိသမယာ, ဥပသန္တော စရိဿတီ’’တိ.

“Hãy tu tập cả vô tướng, hãy từ bỏ ngã mạn tùy miên. Do thắng tri ngã mạn, con sẽ an trú trong tịch tịnh.”

ဣတ္ထံ သုဒံ ဘဂဝါ အာယသ္မန္တံ ရာဟုလံ ဣမာဟိ ဂါထာဟိ အဘိဏှံ ဩဝဒတီတိ.

Như vậy, Thế Tôn đã thường xuyên khuyên dạy Tôn giả Rāhula bằng những kệ ngôn này.

ရာဟုလသုတ္တံ ဧကာဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Rāhula, phẩm thứ mười một, đã chấm dứt.

၁၂. နိဂြောဓကပ္ပသုတ္တံ

12. Kinh Nigrodhakappa

ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ အာဠဝိယံ ဝိဟရတိ အဂ္ဂါဠဝေ စေတိယေ. တေန ခေါ ပန သမယေန အာယသ္မတော ဝင်္ဂီသဿ ဥပဇ္ဈာယော နိဂြောဓကပ္ပော နာမ ထေရော အဂ္ဂါဠဝေ စေတိယေ အစိရပရိနိဗ္ဗုတော ဟောတိ. အထ ခေါ အာယသ္မတော ဝင်္ဂီသဿ ရဟောဂတဿ ပဋိသလ္လီနဿ ဧဝံ စေတသော ပရိဝိတက္ကော ဥဒပါဒိ – ‘‘ပရိနိဗ္ဗုတော နု ခေါ မေ ဥပဇ္ဈာယော ဥဒါဟု နော ပရိနိဗ္ဗုတော’’တိ? အထ ခေါ အာယသ္မာ ဝင်္ဂီသော သာယနှသမယံ ပဋိသလ္လာနာ ဝုဋ္ဌိတော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ အာယသ္မာ ဝင်္ဂီသော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ဣဓ မယှံ, ဘန္တေ, ရဟောဂတဿ ပဋိသလ္လီနဿ ဧဝံ စေတသော ပရိဝိတက္ကော ဥဒပါဒိ – ‘ပရိနိဗ္ဗုတော [Pg.330] နု ခေါ မေ ဥပဇ္ဈာယော, ဥဒါဟု နော ပရိနဗ္ဗုတော’’’တိ. အထ ခေါ အာယသ္မာ ဝင်္ဂီသော ဥဋ္ဌာယာသနာ ဧကံသံ စီဝရံ ကတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနဉ္ဇလိံ ပဏာမေတွာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ –

Tôi nghe như vầy—Một thời, Thế Tôn trú ở Āḷavī, tại tháp Aggāḷava. Khi ấy, thầy tế độ của Tôn giả Vaṅgīsa, Trưởng lão tên Nigrodhakappa, vừa mới viên tịch tại tháp Aggāḷava. Bấy giờ, khi Tôn giả Vaṅgīsa đang độc cư thiền tịnh, một tư duy khởi lên trong tâm ngài như sau: “Thầy tế độ của ta đã viên tịch hay chưa viên tịch?” Sau đó, vào buổi chiều, Tôn giả Vaṅgīsa rời nơi độc cư, đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, ngài đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi một bên, Tôn giả Vaṅgīsa bạch với Thế Tôn: “Bạch Thế Tôn, khi con đang độc cư thiền tịnh, một tư duy khởi lên trong tâm con như sau: ‘Thầy tế độ của ta đã viên tịch hay chưa viên tịch?’” Bấy giờ, Tôn giả Vaṅgīsa đứng dậy khỏi chỗ ngồi, vắt y qua một bên vai, chắp tay hướng về phía Thế Tôn và thưa với Thế Tôn bằng kệ ngôn:

၃၄၅.

345.

‘‘ပုစ္ဆာမ သတ္ထာရမနောမပညံ, ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ ယော ဝိစိကိစ္ဆာနံ ဆေတ္တာ;

အဂ္ဂါဠဝေ ကာလမကာသိ ဘိက္ခု, ဉာတော ယသဿီ အဘိနိဗ္ဗုတတ္တော.

“Chúng con xin hỏi Bậc Đạo Sư, bậc trí tuệ không suy giảm, người đã đoạn trừ các hoài nghi ngay trong hiện tại. Vị Tỳ-kheo đã mệnh chung tại Aggāḷava, là người nổi danh, có uy tín, tâm đã tịch tịnh.

၃၄၆.

346.

‘‘နိဂြောဓကပ္ပော ဣတိ တဿ နာမံ, တယာ ကတံ ဘဂဝါ ဗြာဟ္မဏဿ;

သော တံ နမဿံ အစရိ မုတျပေက္ခော, အာရဒ္ဓဝီရိယော ဒဠှဓမ္မဒဿီ.

“Tên của vị Bà-la-môn ấy là Nigrodhakappa, do chính Thế Tôn đặt cho. Vị ấy đã sống đảnh lễ Ngài, mong cầu giải thoát, tinh tấn, thấy pháp vững chắc.

၃၄၇.

347.

‘‘တံ သာဝကံ သကျ မယမ္ပိ သဗ္ဗေ, အညာတုမိစ္ဆာမ သမန္တစက္ခု;

သမဝဋ္ဌိတာ နော သဝနာယ သောတာ, တုဝံ နော သတ္ထာ တွမနုတ္တရောသိ.

“Bạch Ngài dòng dõi Sakya, bậc Toàn Giác, tất cả chúng con đều muốn biết về vị đệ tử ấy. Tai của chúng con đã sẵn sàng để lắng nghe. Ngài là Đạo Sư của chúng con, Ngài là bậc Vô Thượng.

၃၄၈.

348.

‘‘ဆိန္ဒေဝ နော ဝိစိကိစ္ဆံ ဗြူဟိ မေတံ, ပရိနိဗ္ဗုတံ ဝေဒယ ဘူရိပည;

မဇ္ဈေဝ နော ဘာသ သမန္တစက္ခု, သက္ကောဝ ဒေဝါန သဟဿနေတ္တော.

“Xin hãy đoạn trừ hoài nghi của chúng con, xin hãy nói cho con biết điều này. Bạch bậc Quảng Trí, xin hãy cho biết ngài đã viên tịch. Bạch bậc Toàn Giác, xin hãy nói giữa chúng con, như Sakka ngàn mắt giữa chư Thiên.

၃၄၉.

349.

‘‘ယေ ကေစိ ဂန္ထာ ဣဓ မောဟမဂ္ဂါ, အညာဏပက္ခာ ဝိစိကိစ္ဆဌာနာ;

တထာဂတံ ပတွာ န တေ ဘဝန္တိ, စက္ခုဉှိ ဧတံ ပရမံ နရာနံ.

“Bất cứ triền phược nào ở đây, những con đường của si mê, những phe phái của vô minh, những nền tảng của hoài nghi; khi đến với Như Lai, chúng không còn tồn tại, vì đây là con mắt tối thượng của nhân loại.

၃၅၀.

350.

‘‘နော စေ ဟိ ဇာတု ပုရိသော ကိလေသေ, ဝါတော ယထာ အဗ္ဘဓနံ ဝိဟာနေ;

တမောဝဿ နိဝုတော သဗ္ဗလောကော, န ဇောတိမန္တောပိ နရာ တပေယျုံ.

“Nếu một người không bao giờ xua tan phiền não, như gió không thổi tan mây mù, thì toàn thể thế gian này sẽ bị bao phủ trong bóng tối, và ngay cả những người có ánh sáng cũng không thể tỏa sáng.

၃၅၁.

351.

‘‘ဓီရာ [Pg.331] စ ပဇ္ဇောတကရာ ဘဝန္တိ, တံ တံ အဟံ ဝီရ တထေဝ မညေ;

ဝိပဿိနံ ဇာနမုပါဂမုမှာ, ပရိသာသု နော အာဝိကရောဟိ ကပ္ပံ.

“Các bậc hiền trí là những người tạo ra ánh sáng. Bạch bậc Anh Hùng, con cũng xem Ngài như vậy. Biết Ngài là bậc có tuệ quán, chúng con đã đến gần. Xin hãy tuyên bố về Kappa giữa hội chúng cho chúng con.

၃၅၂.

352.

‘‘ခိပ္ပံ ဂိရံ ဧရယ ဝဂ္ဂု ဝဂ္ဂုံ, ဟံသောဝ ပဂ္ဂယှ သဏိကံ နိကူဇ;

ဗိန္ဒုဿရေန သုဝိကပ္ပိတေန, သဗ္ဗေဝ တေ ဥဇ္ဇုဂတာ သုဏောမ.

“Xin hãy nhanh chóng thốt lên lời nói ngọt ngào, du dương, như thiên nga ngẩng cổ cất tiếng hót nhẹ nhàng. Với giọng nói tròn đầy, được trau chuốt kỹ lưỡng, tất cả chúng con với tâm ngay thẳng sẽ lắng nghe.

၃၅၃.

353.

‘‘ပဟီနဇာတိမရဏံ အသေသံ, နိဂ္ဂယှ ဓောနံ ဝဒေဿာမိ ဓမ္မံ;

န ကာမကာရော ဟိ ပုထုဇ္ဇနာနံ, သင်္ခေယျကာရော စ တထာဂတာနံ.

“Con xin thỉnh cầu bậc đã đoạn tận sanh tử không còn dư sót, hãy thuyết lên giáo pháp thanh tịnh. Vì phàm phu không thể hành động theo ý muốn, nhưng các đấng Như Lai thì hành động có suy xét.

၃၅၄.

354.

‘‘သမ္ပန္နဝေယျာကရဏံ တဝေဒံ, သမုဇ္ဇုပညဿ သမုဂ္ဂဟီတံ;

အယမဉ္ဇလီ ပစ္ဆိမော သုပ္ပဏာမိတော, မာ မောဟယီ ဇာနမနောမပည.

“Lời giải đáp này của Ngài, bậc có trí tuệ ngay thẳng, đã được thốt lên một cách hoàn hảo. Đây là lần chắp tay cuối cùng, được thành kính dâng lên. Bạch bậc trí tuệ không suy giảm, xin Ngài biết rõ, chớ làm chúng con mê lầm.

၃၅၅.

355.

‘‘ပရောဝရံ အရိယဓမ္မံ ဝိဒိတွာ, မာ မောဟယီ ဇာနမနောမဝီရ;

ဝါရိံ ယထာ ဃမ္မနိ ဃမ္မတတ္တော, ဝါစာဘိကင်္ခါမိ သုတံ ပဝဿ.

“Biết rõ Thánh pháp cao và thấp, bạch bậc Anh Hùng không suy giảm, xin Ngài biết rõ, chớ làm chúng con mê lầm. Như người bị nóng bức trong mùa hè khao khát nước, con khao khát lời dạy của Ngài. Xin hãy ban mưa pháp âm.

၃၅၆.

356.

‘‘ယဒတ္ထိကံ ဗြဟ္မစရိယံ အစရီ, ကပ္ပာယနော ကစ္စိဿ တံ အမောဃံ;

နိဗ္ဗာယိ သော အာဒု သဥပါဒိသေသော, ယထာ ဝိမုတ္တော အဟု တံ သုဏောမ’’.

“Phạm hạnh mà Kappāyana đã thực hành vì mục đích ấy, có phải là không vô ích chăng? Ngài đã viên tịch với còn dư y, hay đã giải thoát hoàn toàn? Chúng con muốn nghe điều đó.”

၃၅၇.

357.

‘‘အစ္ဆေစ္ဆိ [Pg.332] တဏှံ ဣဓ နာမရူပေ, (ဣတိ ဘဂဝါ)ကဏှဿ သောတံ ဒီဃရတ္တာနုသယိတံ;

အတာရိ ဇာတိံ မရဏံ အသေသံ,’’ဣစ္စဗြဝီ ဘဂဝါ ပဉ္စသေဋ္ဌော.

“Vị ấy đã cắt đứt tham ái trong danh sắc này, (Thế Tôn phán) dòng chảy của Ma vương đã tùy miên từ lâu. Vị ấy đã vượt qua sanh và tử không còn dư sót,” Thế Tôn, bậc Tối Thắng hơn cả năm vị, đã nói như vậy.

၃၅၈.

358.

‘‘ဧသ သုတွာ ပသီဒါမိ, ဝစော တေ ဣသိသတ္တမ;

အမောဃံ ကိရ မေ ပုဋ္ဌံ, န မံ ဝဉ္စေသိ ဗြာဟ္မဏော.

“Nghe lời dạy của Ngài, bạch bậc Tiên nhân thứ bảy, con rất hoan hỷ. Câu hỏi của con quả không vô ích. Bậc Bà-la-môn đã không lừa dối con.

၃၅၉.

359.

‘‘ယထာဝါဒီ တထာကာရီ, အဟု ဗုဒ္ဓဿ သာဝကော;

အစ္ဆိဒါ မစ္စုနော ဇာလံ, တတံ မာယာဝိနော ဒဠှံ.

“Vị đệ tử của Đức Phật đã nói sao làm vậy. Vị ấy đã cắt đứt lưới của thần chết, cái lưới kiên cố, giăng rộng của kẻ xảo quyệt.”

၃၆၀.

360.

‘‘အဒ္ဒသာ ဘဂဝါ အာဒိံ, ဥပါဒါနဿ ကပ္ပိယော;

အစ္စဂါ ဝတ ကပ္ပာယနော, မစ္စုဓေယျံ သုဒုတ္တရ’’န္တိ.

“Thế Tôn, vị Kappiya đã thấy được nguồn gốc của chấp thủ; thật vậy, vị Kappāyana đã vượt qua cảnh giới của thần chết, vốn rất khó vượt qua.”

နိဂြောဓကပ္ပသုတ္တံ ဒွါဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Nigrodhakappa, kinh thứ mười hai, đã kết thúc.

၁၃. သမ္မာပရိဗ္ဗာဇနီယသုတ္တံ

13. Kinh Sammāparibbājanīya

၃၆၁.

361.

‘‘ပုစ္ဆာမိ မုနိံ ပဟူတပညံ,တိဏ္ဏံ ပါရင်္ဂတံ ပရိနိဗ္ဗုတံ ဌိတတ္တံ;

နိက္ခမ္မ ဃရာ ပနုဇ္ဇ ကာမေ, ကထံ ဘိက္ခုသမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ’’.

“Con xin hỏi bậc Mâu-ni, người có trí tuệ uyên thâm, đã vượt qua, đã đến bờ kia, đã tịch tịnh, có tâm vững chắc; sau khi từ bỏ các dục, xuất gia từ bỏ gia đình, làm thế nào vị tỳ khưu ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian?”

၃၆၂.

362.

‘‘ယဿ မင်္ဂလာ သမူဟတာ, (ဣတိ ဘဂဝါ)ဥပ္ပာတာ သုပိနာ စ လက္ခဏာ စ;

သော မင်္ဂလဒေါသဝိပ္ပဟီနော,သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“(Thế Tôn đáp:) Vị nào đã nhổ sạch các điềm triệu, các điềm báo, các giấc mộng, và các tướng mạo; vị ấy, đã từ bỏ các lỗi lầm của điềm triệu, có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၆၃.

363.

‘‘ရာဂံ ဝိနယေထ မာနုသေသု, ဒိဗ္ဗေသု ကာမေသု စာပိ ဘိက္ခု;

အတိက္ကမ္မ ဘဝံ သမေစ္စ ဓမ္မံ, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“Vị tỳ khưu nên nhiếp phục tham ái đối với các dục của loài người và cả các dục của chư thiên; sau khi đã thấu triệt Giáo pháp và vượt qua các cõi hữu, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၆၄.

364.

‘‘ဝိပိဋ္ဌိကတွာန [Pg.333] ပေသုဏာနိ, ကောဓံ ကဒရိယံ ဇဟေယျ ဘိက္ခု;

အနုရောဓဝိရောဓဝိပ္ပဟီနော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“Sau khi đã quay lưng lại với lời nói đâm thọc, vị tỳ khưu nên từ bỏ sự phẫn nộ và keo kiệt; vị ấy, đã từ bỏ sự thiên vị và ác cảm, có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၆၅.

365.

‘‘ဟိတွာန ပိယဉ္စ အပ္ပိယဉ္စ, အနုပါဒါယ အနိဿိတော ကုဟိဉ္စိ;

သံယောဇနိယေဟိ ဝိပ္ပမုတ္တော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“Sau khi đã từ bỏ cả điều ưa thích và không ưa thích, không chấp thủ, không nương tựa vào bất cứ đâu; vị ấy, đã giải thoát khỏi các pháp trói buộc, có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၆၆.

366.

‘‘န သော ဥပဓီသု သာရမေတိ, အာဒါနေသု ဝိနေယျ ဆန္ဒရာဂံ;

သော အနိဿိတော အနညနေယျော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“Vị ấy không tìm thấy cốt lõi trong các nền tảng của sự tái sanh, sau khi đã nhiếp phục dục tham đối với những gì được chấp thủ; vị ấy không nương tựa, không bị người khác dẫn dắt, có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၆၇.

367.

‘‘ဝစသာ မနသာ စ ကမ္မုနာ စ, အဝိရုဒ္ဓေါ သမ္မာ ဝိဒိတွာ ဓမ္မံ;

နိဗ္ဗာနပဒါဘိပတ္ထယာနော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“Không mâu thuẫn trong lời nói, ý nghĩ, và hành động, đã biết rõ Giáo pháp một cách chân chánh, và mong cầu trạng thái Niết-bàn, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၆၈.

368.

‘‘ယော ဝန္ဒတိ မန္တိ နုဏ္ဏမေယျ, အက္ကုဋ္ဌောပိ န သန္ဓိယေထ ဘိက္ခု;

လဒ္ဓါ ပရဘောဇနံ န မဇ္ဇေ, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“Vị tỳ khưu không nên tự cao khi được người khác đảnh lễ, cũng không nên oán giận khi bị mắng nhiếc; sau khi nhận được vật thực từ người khác, không nên say đắm, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၆၉.

369.

‘‘လောဘဉ္စ ဘဝဉ္စ ဝိပ္ပဟာယ, ဝိရတော ဆေဒနဗန္ဓနာ စ ဘိက္ခု;

သော တိဏ္ဏကထံကထော ဝိသလ္လော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“Sau khi đã từ bỏ tham lam và các cõi hữu, vị tỳ khưu từ bỏ việc sát hại và trói buộc; vị ấy, đã vượt qua nghi ngờ, không còn mũi tên (phiền não), có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၇၀.

370.

‘‘သာရုပ္ပံ အတ္တနော ဝိဒိတွာ, နော စ ဘိက္ခု ဟိံသေယျ ကဉ္စိ လောကေ;

ယထာ တထိယံ ဝိဒိတွာ ဓမ္မံ, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“Biết được điều gì thích hợp với mình, vị tỳ khưu không nên làm hại bất cứ ai trong thế gian; sau khi đã biết Giáo pháp như thật, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၇၁.

371.

‘‘ယဿာနုသယာ [Pg.334] န သန္တိ ကေစိ, မူလာ စ အကုသလာ သမူဟတာသေ;

သော နိရာသော အနာသိသာနော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“Vị nào không còn bất kỳ phiền não ngầm nào, và các gốc rễ bất thiện đã được nhổ sạch; vị ấy, không còn hy vọng, không còn mong cầu, có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၇၂.

372.

‘‘အာသဝခီဏော ပဟီနမာနော, သဗ္ဗံ ရာဂပထံ ဥပါတိဝတ္တော;

ဒန္တော ပရိနိဗ္ဗုတော ဌိတတ္တော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“Vị đã tận diệt các lậu hoặc, đã từ bỏ ngã mạn, đã vượt qua mọi con đường của tham ái; vị ấy đã được điều phục, đã tịch tịnh, có tâm vững chắc, có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၇၃.

373.

‘‘သဒ္ဓေါ သုတဝါ နိယာမဒဿီ, ဝဂ္ဂဂတေသု န ဝဂ္ဂသာရိ ဓီရော;

လောဘံ ဒေါသံ ဝိနေယျ ပဋိဃံ, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“Có đức tin, có học thức, thấy được con đường chắc chắn, bậc trí tuệ không đi theo bè phái giữa những người theo bè phái; sau khi đã nhiếp phục tham, sân, và phẫn nộ, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၇၄.

374.

‘‘သံသုဒ္ဓဇိနော ဝိဝဋ္ဋစ္ဆဒေါ, ဓမ္မေသု ဝသီ ပါရဂူ အနေဇော;

သင်္ခါရနိရောဓဉာဏကုသလော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“Bậc chiến thắng hoàn toàn thanh tịnh, đã vén mở tấm màn che, làm chủ các pháp, đã đến bờ kia, không còn dao động; vị ấy thiện xảo trong trí tuệ về sự chấm dứt các hành, có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၇၅.

375.

‘‘အတီတေသု အနာဂတေသု စာပိ, ကပ္ပာတီတော အတိစ္စသုဒ္ဓိပညော;

သဗ္ဗာယတနေဟိ ဝိပ္ပမုတ္တော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ.

“Đối với quá khứ và cả tương lai, vị ấy đã vượt qua sự suy lường, có trí tuệ vô cùng thanh tịnh; đã giải thoát khỏi tất cả các xứ, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၇၆.

376.

‘‘အညာယ ပဒံ သမေစ္စ ဓမ္မံ, ဝိဝဋံ ဒိသွာန ပဟာနမာသဝါနံ;

သဗ္ဗုပဓီနံ ပရိက္ခယာနော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ’’.

“Sau khi đã liễu tri trạng thái (Niết-bàn), thấu triệt Giáo pháp, thấy rõ sự đoạn trừ các lậu hoặc một cách rộng mở; vị ấy, đã tận diệt tất cả các nền tảng của sự tái sanh, có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

၃၇၇.

377.

‘‘အဒ္ဓါ [Pg.335] ဟိ ဘဂဝါ တထေဝ ဧတံ, ယော သော ဧဝံဝိဟာရီ ဒန္တော ဘိက္ခု;

သဗ္ဗသံယောဇနယောဂဝီတိဝတ္တော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျာ’’တိ.

“Bạch Thế Tôn, thật vậy, điều này đúng là như vậy. Vị tỳ khưu nào sống như thế, đã được điều phục, đã vượt qua tất cả các kiết sử và ách phược, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.”

သမ္မာပရိဗ္ဗာဇနီယသုတ္တံ တေရသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Sammāparibbājanīya, kinh thứ mười ba, đã kết thúc.

၁၄. ဓမ္မိကသုတ္တံ

14. Kinh Dhammika

ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ ဓမ္မိကော ဥပါသကော ပဉ္စဟိ ဥပါသကသတေဟိ သဒ္ဓိံ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ ဓမ္မိကော ဥပါသကော ဘဂဝန္တံ ဂါထာဟိ အဇ္ဈဘာသိ –

Tôi nghe như vầy – một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, khu vườn của Anāthapiṇḍika. Bấy giờ, cư sĩ Dhammika cùng với năm trăm vị cư sĩ đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, đã đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, cư sĩ Dhammika đã bạch với Thế Tôn bằng những câu kệ:

၃၇၈.

378.

‘‘ပုစ္ဆာမိ တံ ဂေါတမ ဘူရိပည, ကထံကရော သာဝကော သာဓု ဟောတိ;

ယော ဝါ အဂါရာ အနဂါရမေတိ, အဂါရိနော ဝါ ပနုပါသကာသေ.

“Con xin hỏi Ngài, hỡi Gotama, bậc có trí tuệ rộng lớn, một vị đệ tử phải làm thế nào để trở thành tốt lành; dù là người xuất gia từ bỏ gia đình, hay là những người tại gia là cư sĩ.”

၃၇၉.

379.

‘‘တုဝဉှိ လောကဿ သဒေဝကဿ, ဂတိံ ပဇာနာသိ ပရာယဏဉ္စ;

န စတ္ထိ တုလျော နိပုဏတ္ထဒဿီ, တုဝဉှိ ဗုဒ္ဓံ ပဝရံ ဝဒန္တိ.

“Vì Ngài biết rõ đường đi và nơi đến của thế gian cùng với chư thiên; không có ai sánh bằng Ngài trong việc thấy được ý nghĩa vi tế, vì họ gọi Ngài là vị Phật tối thượng.”

၃၈၀.

380.

‘‘သဗ္ဗံ တုဝံ ဉာဏမဝေစ္စ ဓမ္မံ, ပကာသေသိ သတ္တေ အနုကမ္ပမာနော;

ဝိဝဋ္ဋစ္ဆဒေါသိ သမန္တစက္ခု, ဝိရောစသိ ဝိမလော သဗ္ဗလောကေ.

“Ngài, sau khi đã thấu triệt tất cả kiến thức và Giáo pháp, đã tuyên thuyết cho chúng sanh vì lòng bi mẫn; Ngài là người đã vén mở tấm màn che, có con mắt toàn diện, không tỳ vết, Ngài tỏa sáng khắp thế gian.”

၃၈၁.

381.

‘‘အာဂဉ္ဆိ တေ သန္တိကေ နာဂရာဇာ, ဧရာဝဏော နာမ ဇိနောတိ သုတွာ;

သောပိ တယာ မန္တယိတွာဇ္ဈဂမာ, သာဓူတိ သုတွာန ပတီတရူပေါ.

“Vua rồng tên là Erāvaṇa đã đến gần Ngài, sau khi nghe rằng Ngài là bậc Chiến Thắng; vị ấy cũng đã đàm luận với Ngài và đã hiểu ra, sau khi nghe ‘Lành thay!’, vị ấy đã hoan hỷ.”

၃၈၂.

382.

‘‘ရာဇာပိ [Pg.336] တံ ဝေဿဝဏော ကုဝေရော, ဥပေတိ ဓမ္မံ ပရိပုစ္ဆမာနော;

တဿာပိ တွံ ပုစ္ဆိတော ဗြူသိ ဓီရ, သော စာပိ သုတွာန ပတီတရူပေါ.

“Cả vua Vessavaṇa Kuvera cũng đến gần Ngài, để hỏi về Giáo pháp; hỡi bậc Anh Hùng, khi được hỏi, Ngài đã giảng cho vị ấy, và vị ấy sau khi nghe cũng đã hoan hỷ.”

၃၈၃.

383.

‘‘ယေ ကေစိမေ တိတ္ထိယာ ဝါဒသီလာ, အာဇီဝကာ ဝါ ယဒိ ဝါ နိဂဏ္ဌာ;

ပညာယ တံ နာတိတရန္တိ သဗ္ဗေ, ဌိတော ဝဇန္တံ ဝိယ သီဃဂါမိံ.

“Bất kỳ những người theo ngoại đạo nào có khuynh hướng tranh luận, dù là Ājīvaka hay Nigaṇṭha; tất cả họ đều không thể vượt qua Ngài về trí tuệ, cũng như người đang đứng không thể vượt qua người đang đi nhanh.”

၃၈၄.

384.

‘‘ယေ ကေစိမေ ဗြာဟ္မဏာ ဝါဒသီလာ, ဝုဒ္ဓါ စာပိ ဗြာဟ္မဏာ သန္တိ ကေစိ;

သဗ္ဗေ တယိ အတ္ထဗဒ္ဓါ ဘဝန္တိ, ယေ စာပိ အညေ ဝါဒိနော မညမာနာ.

“Bất kỳ những vị Bà-la-môn nào có khuynh hướng tranh luận, và cũng có một số vị Bà-la-môn lớn tuổi; tất cả họ đều phụ thuộc vào Ngài về ý nghĩa, và cả những người khác tự cho mình là người tranh luận cũng vậy.”

၃၈၅.

385.

‘‘အယဉှိ ဓမ္မော နိပုဏော သုခေါ စ, ယောယံ တယာ ဘဂဝါ သုပ္ပဝုတ္တော;

တမေဝ သဗ္ဗေပိ သုဿူသမာနာ, တံ နော ဝဒ ပုစ္ဆိတော ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌ.

Bạch Thế Tôn, Pháp này vi diệu và an lạc, là Pháp mà Ngài đã khéo thuyết giảng. Tất cả chúng con đều muốn lắng nghe Pháp ấy. Xin bậc Tối Thắng Giác Ngộ, người được hỏi, hãy giảng Pháp ấy cho chúng con.

၃၈၆.

386.

‘‘သဗ္ဗေပိ မေ ဘိက္ခဝေါ သန္နိသိန္နာ, ဥပါသကာ စာပိ တထေဝ သောတုံ;

သုဏန္တု ဓမ္မံ ဝိမလေနာနုဗုဒ္ဓံ, သုဘာသိတံ ဝါသဝဿေဝ ဒေဝါ’’.

Tất cả các vị Tỳ khưu này của con đã ngồi xuống, và các vị cận sự nam cũng vậy, để lắng nghe. Mong rằng họ hãy lắng nghe Pháp đã được bậc Vô Cấu giác ngộ, giống như chư Thiên lắng nghe lời khéo nói của Vāsava (Đế Thích).

၃၈၇.

387.

‘‘သုဏာထ မေ ဘိက္ခဝေါ သာဝယာမိ ဝေါ, ဓမ္မံ ဓုတံ တဉ္စ စရာထ သဗ္ဗေ;

ဣရိယာပထံ ပဗ္ဗဇိတာနုလောမိကံ, သေဝေထ နံ အတ္ထဒသော မုတီမာ.

Này các Tỳ khưu, hãy lắng nghe ta, ta sẽ giảng cho các ngươi Pháp gột rửa (phiền não). Tất cả các ngươi hãy thực hành Pháp ấy. Bậc trí tuệ, người thấy được lợi ích, hãy thực hành oai nghi phù hợp với người xuất gia.

၃၈၈.

388.

‘‘နော ဝေ ဝိကာလေ ဝိစရေယျ ဘိက္ခု, ဂါမေ စ ပိဏ္ဍာယ စရေယျ ကာလေ;

အကာလစာရိဉှိ သဇန္တိ သင်္ဂါ, တသ္မာ ဝိကာလေ န စရန္တိ ဗုဒ္ဓါ.

Vị Tỳ khưu không nên đi lại vào phi thời, và nên đi vào làng để khất thực đúng thời. Vì những ràng buộc bám víu vào người đi lại phi thời, do đó các bậc Giác Ngộ không đi lại vào phi thời.

၃၈၉.

389.

‘‘ရူပါ [Pg.337] စ သဒ္ဒါ စ ရသာ စ ဂန္ဓာ, ဖဿာ စ ယေ သမ္မဒယန္တိ သတ္တေ;

ဧတေသု ဓမ္မေသု ဝိနေယျ ဆန္ဒံ, ကာလေန သော ပဝိသေ ပါတရာသံ.

Đối với các sắc, thanh, hương, vị, và xúc, những thứ làm chúng sanh say đắm, sau khi đã nhiếp phục dục tham trong các pháp này, vị Tỳ khưu ấy nên đi vào (làng) đúng thời để nhận vật thực buổi sáng.

၃၉၀.

390.

‘‘ပိဏ္ဍဉ္စ ဘိက္ခု သမယေန လဒ္ဓါ, ဧကော ပဋိက္ကမ္မ ရဟော နိသီဒေ;

အဇ္ဈတ္တစိန္တီ န မနော ဗဟိဒ္ဓါ, နိစ္ဆာရယေ သင်္ဂဟိတတ္တဘာဝေါ.

Vị Tỳ khưu, sau khi nhận được vật thực khất thực đúng thời, hãy trở về một mình và ngồi ở nơi vắng vẻ. Với tâm tư duy về nội tâm, không để tâm hướng ra bên ngoài, hãy sống với tự thân được kiểm soát.

၃၉၁.

391.

‘‘သစေပိ သော သလ္လပေ သာဝကေန, အညေန ဝါ ကေနစိ ဘိက္ခုနာ ဝါ;

ဓမ္မံ ပဏီတံ တမုဒါဟရေယျ, န ပေသုဏံ နောပိ ပရူပဝါဒံ.

Nếu vị ấy nói chuyện với một vị thinh văn, hoặc với một người nào khác, hoặc với một vị Tỳ khưu khác, vị ấy nên nói về Pháp cao thượng, không nói lời đâm thọc, cũng không nói lời chỉ trích người khác.

၃၉၂.

392.

‘‘ဝါဒဉှိ ဧကေ ပဋိသေနိယန္တိ, န တေ ပသံသာမ ပရိတ္တပညေ;

တတော တတော နေ ပသဇန္တိ သင်္ဂါ, စိတ္တဉှိ တေ တတ္ထ ဂမေန္တိ ဒူရေ.

Một số người chống đối bằng tranh luận; chúng ta không tán thán những người có trí tuệ hạn hẹp ấy. Từ đó, những ràng buộc bám víu vào họ, và tâm của họ bị dẫn đi xa vào nơi ấy.

၃၉၃.

393.

‘‘ပိဏ္ဍံ ဝိဟာရံ သယနာသနဉ္စ, အာပဉ္စ သံဃာဋိရဇူပဝါဟနံ;

သုတွာန ဓမ္မံ သုဂတေန ဒေသိတံ, သင်္ခါယ သေဝေ ဝရပညသာဝကော.

Vị thinh văn có trí tuệ bậc cao, sau khi nghe Pháp do bậc Thiện Thệ thuyết giảng, hãy sử dụng vật thực, trú xứ, sàng tọa, nước, và việc giặt sạch bụi bẩn của y Tăng-già-lê một cách có suy xét.

၃၉၄.

394.

‘‘တသ္မာ ဟိ ပိဏ္ဍေ သယနာသနေ စ, အာပေ စ သံဃာဋိရဇူပဝါဟနေ;

ဧတေသု ဓမ္မေသု အနူပလိတ္တော, ဘိက္ခု ယထာ ပေါက္ခရေ ဝါရိဗိန္ဒု.

Do đó, đối với vật thực, sàng tọa, nước, và việc giặt sạch bụi bẩn của y Tăng-già-lê, vị Tỳ khưu không bị dính mắc trong các vật dụng này, giống như giọt nước trên lá sen.

၃၉၅.

395.

‘‘ဂဟဋ္ဌဝတ္တံ ပန ဝေါ ဝဒါမိ, ယထာကရော သာဝကော သာဓု ဟောတိ;

န ဟေသ လဗ္ဘာ သပရိဂ္ဂဟေန, ဖဿေတုံ ယော ကေဝလော ဘိက္ခုဓမ္မော.

Bây giờ, ta sẽ nói cho các ngươi về bổn phận của người tại gia, mà khi thực hành theo đó, người thinh văn trở nên tốt lành. Quả thật, Pháp của Tỳ khưu thuần túy không thể được chứng đắc bởi người có tài sản.

၃၉၆.

396.

‘‘ပါဏံ [Pg.338] န ဟနေ န စ ဃာတယေယျ, န စာနုဇညာ ဟနတံ ပရေသံ;

သဗ္ဗေသု ဘူတေသု နိဓာယ ဒဏ္ဍံ, ယေ ထာဝရာ ယေ စ တသာ သန္တိ လောကေ.

Không nên giết hại sinh mạng, không nên sai khiến giết hại, cũng không nên chấp thuận việc giết hại của người khác, sau khi đã từ bỏ hình phạt đối với tất cả chúng sanh, cả những loài kiên cố và những loài run sợ có mặt trong thế gian.

၃၉၇.

397.

‘‘တတော အဒိန္နံ ပရိဝဇ္ဇယေယျ, ကိဉ္စိ ကွစိ သာဝကော ဗုဇ္ဈမာနော;

န ဟာရယေ ဟရတံ နာနုဇညာ, သဗ္ဗံ အဒိန္နံ ပရိဝဇ္ဇယေယျ.

Sau đó, người thinh văn, khi biết rõ, nên tránh lấy bất cứ thứ gì không được cho ở bất cứ đâu. Không nên sai khiến lấy, không nên chấp thuận người khác lấy; nên tránh tất cả những gì không được cho.

၃၉၈.

398.

‘‘အဗြဟ္မစရိယံ ပရိဝဇ္ဇယေယျ, အင်္ဂါရကာသုံ ဇလိတံဝ ဝိညူ;

အသမ္ဘုဏန္တော ပန ဗြဟ္မစရိယံ, ပရဿ ဒါရံ န အတိက္ကမေယျ.

Người có trí nên tránh xa hành vi không phạm hạnh như tránh hố than hừng. Tuy nhiên, nếu không thể sống đời phạm hạnh, không nên xâm phạm vợ của người khác.

၃၉၉.

399.

‘‘သဘဂ္ဂတော ဝါ ပရိသဂ္ဂတော ဝါ, ဧကဿ ဝေကော န မုသာ ဘဏေယျ;

န ဘာဏယေ ဘဏတံ နာနုဇညာ, သဗ္ဗံ အဘူတံ ပရိဝဇ္ဇယေယျ.

Khi đến hội trường hay đến giữa hội chúng, một người không nên nói dối với người khác. Không nên sai khiến nói dối, không nên chấp thuận người khác nói dối; nên tránh tất cả những gì không thật.

၄၀၀.

400.

‘‘မဇ္ဇဉ္စ ပါနံ န သမာစရေယျ, ဓမ္မံ ဣမံ ရောစယေ ယော ဂဟဋ္ဌော;

န ပါယယေ ပိဝတံ နာနုဇညာ, ဥမ္မာဒနန္တံ ဣတိ နံ ဝိဒိတွာ.

Người tại gia nào ưa thích pháp này, không nên uống các chất say. Không nên sai khiến người khác uống, không nên chấp thuận người khác uống, sau khi biết rằng nó kết thúc trong sự điên cuồng.

၄၀၁.

401.

‘‘မဒါ ဟိ ပါပါနိ ကရောန္တိ ဗာလာ, ကာရေန္တိ စညေပိ ဇနေ ပမတ္တေ;

ဧတံ အပုညာယတနံ ဝိဝဇ္ဇယေ, ဥမ္မာဒနံ မောဟနံ ဗာလကန္တံ.

Vì do say sưa, kẻ ngu si làm các điều ác, và cũng khiến những người khác trở nên buông lung. Hãy tránh xa nền tảng của sự tổn phước này, là thứ gây điên cuồng, mê muội, và được kẻ ngu ưa thích.

၄၀၂.

402.

‘‘ပါဏံ န ဟနေ န စာဒိန္နမာဒိယေ, မုသာ န ဘာသေ န စ မဇ္ဇပေါ သိယာ;

အဗြဟ္မစရိယာ ဝိရမေယျ မေထုနာ, ရတ္တိံ န ဘုဉ္ဇေယျ ဝိကာလဘောဇနံ.

Không nên giết hại sinh mạng, không nên lấy của không cho, không nên nói dối, và không nên là người uống rượu. Nên từ bỏ hành vi không phạm hạnh, tức là giao hợp. Không nên ăn vào ban đêm, (không nên) ăn phi thời.

၄၀၃.

403.

‘‘မာလံ [Pg.339] န ဓာရေ န စ ဂန္ဓမာစရေ, မဉ္စေ ဆမာယံ ဝ သယေထ သန္ထတေ;

ဧတဉှိ အဋ္ဌင်္ဂိကမာဟုပေါသထံ, ဗုဒ္ဓေန ဒုက္ခန္တဂုနာ ပကာသိတံ.

Không nên đeo vòng hoa, không nên dùng hương thơm. Nên nằm trên giường (thấp) hoặc trên nền đất đã được trải sẵn. Đây được gọi là ngày Bố-tát tám giới, do Đức Phật, người đã đi đến tận cùng của khổ, tuyên thuyết.

၄၀၄.

404.

‘‘တတော စ ပက္ခဿုပဝဿုပေါသထံ, စာတုဒ္ဒသိံ ပဉ္စဒသိဉ္စ အဋ္ဌမိံ;

ပါဋိဟာရိယပက္ခဉ္စ ပသန္နမာနသော, အဋ္ဌင်္ဂုပေတံ သုသမတ္တရူပံ.

Sau đó, vào ngày thứ mười bốn, mười lăm, và ngày thứ tám của mỗi nửa tháng, hãy thọ trì ngày Bố-tát, và cả vào những ngày đặc biệt của nửa tháng, với tâm hoan hỷ, (thọ trì) tám giới một cách trọn vẹn.

၄၀၅.

405.

‘‘တတော စ ပါတော ဥပဝုတ္ထုပေါသထော, အန္နေန ပါနေန စ ဘိက္ခုသံဃံ;

ပသန္နစိတ္တော အနုမောဒမာနော, ယထာရဟံ သံဝိဘဇေထ ဝိညူ.

Sau đó, vào buổi sáng, sau khi đã thọ trì Bố-tát, người có trí, với tâm hoan hỷ và tùy hỷ, hãy chia sớt cho Tăng chúng các món ăn và thức uống tùy theo khả năng.

၄၀၆.

406.

‘‘ဓမ္မေန မာတာပိတရော ဘရေယျ, ပယောဇယေ ဓမ္မိကံ သော ဝဏိဇ္ဇံ;

ဧတံ ဂိဟီ ဝတ္တယမပ္ပမတ္တော, သယမ္ပဘေ နာမ ဥပေတိ ဒေဝေ’’တိ.

Vị ấy nên nuôi dưỡng cha mẹ một cách đúng pháp, và nên tham gia vào việc buôn bán chân chính. Người tại gia thực hành điều này một cách không buông lung sẽ đến được cõi trời Tự Quang.

ဓမ္မိကသုတ္တံ စုဒ္ဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Dhammika, kinh thứ mười bốn, đã kết thúc.

စူဠဝဂ္ဂေါ ဒုတိယော နိဋ္ဌိတော.

Phẩm Nhỏ, phẩm thứ hai, đã kết thúc.

တဿုဒ္ဒါနံ –

Phần tóm tắt của phẩm ấy:

ရတနာမဂန္ဓော ဟိရိ စ, မင်္ဂလံ သူစိလောမေန;

ဓမ္မစရိယဉ္စ ဗြာဟ္မဏော, နာဝါ ကိံသီလမုဋ္ဌာနံ.

Ratana, Āmagandha, và Hiri, Maṅgala, Sūciloma; Dhammacariya và Brāhmaṇa, Nāvā, Kiṃsīla, Uṭṭhāna.

ရာဟုလော ပုန ကပ္ပော စ, ပရိဗ္ဗာဇနိယံ တထာ;

ဓမ္မိကဉ္စ ဝိဒုနော အာဟု, စူဠဝဂ္ဂန္တိ စုဒ္ဒသာတိ.

Rāhula, và Kappa nữa, cũng như Paribbājaniya; và Dhammika. Bậc trí nói rằng có mười bốn kinh trong Phẩm Nhỏ.

၃. မဟာဝဂ္ဂေါ

3. Đại Phẩm

၁. ပဗ္ဗဇ္ဇာသုတ္တံ

1. Kinh Xuất Gia

၄၀၇.

407.

ပဗ္ဗဇ္ဇံ [Pg.340] ကိတ္တယိဿာမိ, ယထာ ပဗ္ဗဇိ စက္ခုမာ;

ယထာ ဝီမံသမာနော သော, ပဗ္ဗဇ္ဇံ သမရောစယိ.

Ta sẽ kể về sự xuất gia, cách mà bậc Hữu Nhãn đã xuất gia; và cách mà ngài, trong khi suy xét, đã tìm thấy sự ưa thích trong đời sống xuất gia.

၄၀၈.

408.

သမ္ဗာဓောယံ ဃရာဝါသော, ရဇဿာယတနံ ဣတိ;

အဗ္ဘောကာသောဝ ပဗ္ဗဇ္ဇာ, ဣတိ ဒိသွာန ပဗ္ဗဇိ.

Đời sống tại gia này thật chật hẹp, là nơi phát sanh của bụi bặm. Sự xuất gia giống như khoảng không rộng mở. Thấy như vậy, ngài đã xuất gia.

၄၀၉.

409.

ပဗ္ဗဇိတွာန ကာယေန, ပါပကမ္မံ ဝိဝဇ္ဇယိ;

ဝစီဒုစ္စရိတံ ဟိတွာ, အာဇီဝံ ပရိသောဓယိ.

Sau khi xuất gia, ngài đã tránh xa việc ác bằng thân; từ bỏ lời nói ác, ngài đã thanh lọc sinh kế của mình.

၄၁၀.

410.

အဂမာ ရာဇဂဟံ ဗုဒ္ဓေါ, မဂဓာနံ ဂိရိဗ္ဗဇံ;

ပိဏ္ဍာယ အဘိဟာရေသိ, အာကိဏ္ဏဝရလက္ခဏော.

Đức Phật đã đến Rājagaha, thành trì của người Māgadha được núi non bao bọc. Với những tướng tốt tuyệt hảo, ngài đã đi vào để khất thực.

၄၁၁.

411.

တမဒ္ဒသာ ဗိမ္ဗိသာရော, ပါသာဒသ္မိံ ပတိဋ္ဌိတော;

ဒိသွာ လက္ခဏသမ္ပန္နံ, ဣမမတ္ထံ အဘာသထ.

Vua Bimbisāra, đang đứng trên lầu đài, đã nhìn thấy ngài. Thấy ngài đầy đủ các tướng tốt, vua đã nói lên lời này.

၄၁၂.

412.

‘‘ဣမံ ဘောန္တော နိသာမေထ, အဘိရူပေါ ဗြဟာ သုစိ;

စရဏေန စ သမ္ပန္နော, ယုဂမတ္တဉ္စ ပေက္ခတိ.

Này các khanh, hãy nhìn xem vị này: dung sắc đẹp đẽ, cao lớn, trong sạch, dáng đi cũng hoàn hảo, và chỉ nhìn trong khoảng một ách cày.

၄၁၃.

413.

‘‘ဩက္ခိတ္တစက္ခု သတိမာ, နာယံ နီစကုလာမိဝ;

ရာဇဒူတာဘိဓာဝန္တု, ကုဟိံ ဘိက္ခု ဂမိဿတိ’’.

Mắt nhìn xuống, có chánh niệm, vị này không giống người từ dòng dõi thấp kém. Các sứ giả của vua hãy đi theo mau, xem vị Tỳ khưu này sẽ đi đâu.

၄၁၄.

414.

တေ ပေသိတာ ရာဇဒူတာ, ပိဋ္ဌိတော အနုဗန္ဓိသုံ;

ကုဟိံ ဂမိဿတိ ဘိက္ခု, ကတ္ထ ဝါသော ဘဝိဿတိ.

Các sứ giả của vua được phái đi đã theo sát phía sau (tự hỏi): 'Vị Tỳ khưu này sẽ đi đâu? Chỗ ở của ngài sẽ là nơi nào?'

၄၁၅.

415.

သပဒါနံ စရမာနော, ဂုတ္တဒွါရော သုသံဝုတော;

ခိပ္ပံ ပတ္တံ အပူရေသိ, သမ္ပဇာနော ပဋိဿတော.

Đi khất thực tuần tự từng nhà, hộ trì các căn, khéo thu thúc, tỉnh giác và chánh niệm, ngài đã nhanh chóng làm đầy bát của mình.

၄၁၆.

416.

ပိဏ္ဍစာရံ စရိတွာန, နိက္ခမ္မ နဂရာ မုနိ;

ပဏ္ဍဝံ အဘိဟာရေသိ, ဧတ္ထ ဝါသော ဘဝိဿတိ.

Sau khi đi khất thực, bậc ẩn sĩ rời khỏi thành phố, đi về hướng núi Paṇḍava, (nghĩ rằng): 'Chỗ ở của ta sẽ là nơi đây'.

၄၁၇.

417.

ဒိသွာန ဝါသူပဂတံ, တယော ဒူတာ ဥပါဝိသုံ;

တေသု ဧကောဝ အာဂန္တွာ, ရာဇိနော ပဋိဝေဒယိ.

Thấy ngài đã đến nơi ở, ba vị sứ giả đã đến gần. Trong số họ, chỉ một người quay trở về và tâu lại với vua.

၄၁၈.

418.

‘‘ဧသ [Pg.341] ဘိက္ခု မဟာရာဇ, ပဏ္ဍဝဿ ပုရတ္ထတော ;

နိသိန္နော ဗျဂ္ဃုသဘောဝ, သီဟောဝ ဂိရိဂဗ္ဘရေ’’.

Tâu Đại vương, vị Tỳ khưu ấy đang ngồi ở sườn đông núi Paṇḍava, trong một hang núi, oai nghiêm như cọp chúa, như sư tử.

၄၁၉.

419.

သုတွာန ဒူတဝစနံ, ဘဒ္ဒယာနေန ခတ္တိယော;

တရမာနရူပေါ နိယျာသိ, ယေန ပဏ္ဍဝပဗ္ဗတော.

Nghe lời của sứ giả, vị vua dòng Sát-đế-lỵ vội vã khởi hành trên một cỗ xe tốt, đi đến nơi có núi Paṇḍava.

၄၂၀.

420.

သ ယာနဘူမိံ ယာယိတွာ, ယာနာ ဩရုယှ ခတ္တိယော;

ပတ္တိကော ဥပသင်္ကမ္မ, အာသဇ္ဇ နံ ဥပါဝိသိ.

Vị vua dòng Sát-đế-lỵ đi xe đến nơi xe có thể đi, rồi xuống xe, đi bộ đến gần, tiếp cận và ngồi xuống bên cạnh ngài.

၄၂၁.

421.

နိသဇ္ဇ ရာဇာ သမ္မောဒိ, ကထံ သာရဏီယံ တတော;

ကထံ သော ဝီတိသာရေတွာ, ဣမမတ္ထံ အဘာသထ.

Sau khi ngồi xuống, nhà vua đã trao đổi những lời chào hỏi thân mật. Sau khi kết thúc cuộc trò chuyện đáng ghi nhớ ấy, vua đã nói lên lời này.

၄၂၂.

422.

‘‘ယုဝါ စ ဒဟရော စာသိ, ပဌမုပ္ပတ္တိကော သုသု;

ဝဏ္ဏာရောဟေန သမ္ပန္နော, ဇာတိမာ ဝိယ ခတ္တိယော.

Ngài còn trẻ, còn trai tráng, đang trong tuổi thanh xuân đầu tiên, rất trẻ trung. Với dung sắc và vóc dáng hoàn hảo, ngài trông như một vị vua dòng Sát-đế-lỵ cao quý.

၄၂၃.

423.

‘‘သောဘယန္တော အနီကဂ္ဂံ, နာဂသံဃပုရက္ခတော;

ဒဒါမိ ဘောဂေ ဘုဉ္ဇဿု, ဇာတိံ အက္ခာဟိ ပုစ္ဆိတော’’.

Làm rạng rỡ đội quân tinh nhuệ, được đoàn voi chiến hộ tống, tôi xin dâng tặng ngài của cải, xin hãy hưởng thụ. Khi được hỏi, xin ngài hãy cho biết dòng dõi của mình.

၄၂၄.

424.

‘‘ဥဇုံ ဇနပဒေါ ရာဇ, ဟိမဝန္တဿ ပဿတော;

ဓနဝီရိယေန သမ္ပန္နော, ကောသလေသု နိကေတိနော.

Tâu Đại vương, có một xứ sở ngay thẳng ở sườn núi Himavanta, giàu có và hùng mạnh, thuộc về những người Kosala.

၄၂၅.

425.

‘‘အာဒိစ္စာ နာမ ဂေါတ္တေန, သာကိယာ နာမ ဇာတိယာ;

တမှာ ကုလာ ပဗ္ဗဇိတောမှိ, န ကာမေ အဘိပတ္ထယံ.

Về thị tộc, tôi thuộc dòng Ādicca (dòng dõi mặt trời), về dòng dõi, tôi là người Sākiyā. Tôi đã xuất gia từ dòng dõi ấy, không còn khao khát các dục lạc.

၄၂၆.

426.

‘‘ကာမေသွာဒီနဝံ ဒိသွာ, နေက္ခမ္မံ ဒဋ္ဌု ခေမတော;

ပဓာနာယ ဂမိဿာမိ, ဧတ္ထ မေ ရဉ္ဇတီ မနော’’တိ.

Thấy sự nguy hại trong các dục lạc, và thấy sự từ bỏ là an ổn, tôi sẽ đi để tinh tấn. Tâm tôi hoan hỷ trong việc này.

ပဗ္ဗဇ္ဇာသုတ္တံ ပဌမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Xuất Gia, phẩm thứ nhất, kết thúc.

၂. ပဓာနသုတ္တံ

2. Kinh Tinh Tấn

၄၂၇.

427.

‘‘တံ မံ ပဓာနပဟိတတ္တံ, နဒိံ နေရဉ္ဇရံ ပတိ;

ဝိပရက္ကမ္မ ဈာယန္တံ, ယောဂက္ခေမဿ ပတ္တိယာ.

Đến ta, người có tâm hướng đến sự tinh tấn, đang nỗ lực thiền định bên bờ sông Nerañjarā để đạt được sự an ổn khỏi các ách縛.

၄၂၈.

428.

‘‘နမုစီ ကရုဏံ ဝါစံ, ဘာသမာနော ဥပါဂမိ;

‘ကိသော တွမသိ ဒုဗ္ဗဏ္ဏော, သန္တိကေ မရဏံ တဝ.

Namucī (Māra) đã đến gần, nói lên những lời lẽ có vẻ bi mẫn: 'Ngài thật gầy gò, dung sắc xấu xí, cái chết của ngài đã gần kề.'

၄၂၉.

429.

‘‘‘သဟဿဘာဂေါ [Pg.342] မရဏဿ, ဧကံသော တဝ ဇီဝိတံ;

ဇီဝ ဘော ဇီဝိတံ သေယျော, ဇီဝံ ပုညာနိ ကာဟသိ.

Một ngàn phần thuộc về cái chết, sự sống của ngài chỉ còn một phần. Này ông, hãy sống đi, sống thì tốt hơn. Khi còn sống, ngài sẽ làm được các công đức.

၄၃၀.

430.

‘‘‘စရတော စ တေ ဗြဟ္မစရိယံ, အဂ္ဂိဟုတ္တဉ္စ ဇူဟတော;

ပဟူတံ စီယတေ ပုညံ, ကိံ ပဓာနေန ကာဟသိ.

Khi ngài thực hành phạm hạnh và cúng dường lửa, nhiều công đức sẽ được tích lũy. Ngài sẽ làm gì với sự tinh tấn này?

၄၃၁.

431.

‘‘‘ဒုဂ္ဂေါ မဂ္ဂေါ ပဓာနာယ, ဒုက္ကရော ဒုရဘိသမ္ဘဝေါ’’’;

ဣမာ ဂါထာ ဘဏံ မာရော, အဋ္ဌာ ဗုဒ္ဓဿ သန္တိကေ.

Con đường tinh tấn thật khó đi, khó thực hành, khó đạt được.' Nói lên những câu kệ này, Māra đã đứng gần Đức Phật.

၄၃၂.

432.

တံ တထာဝါဒိနံ မာရံ, ဘဂဝါ ဧတဒဗြဝိ;

‘‘ပမတ္တဗန္ဓု ပါပိမ, ယေနတ္ထေန ဣဓာဂတော.

Với Māra, kẻ đã nói như vậy, Đức Thế Tôn đã đáp lời này: 'Hỡi Ác ma, bạn của sự dễ duôi, ngươi đến đây vì mục đích nào.'

၄၃၃.

433.

‘‘အဏုမတ္တောပိ ပုညေန, အတ္ထော မယှံ န ဝိဇ္ဇတိ;

ယေသဉ္စ အတ္ထော ပုညေန, တေ မာရော ဝတ္တုမရဟတိ.

Đối với ta, không có lợi ích dù chỉ một chút với công đức (thế gian). Những ai cần đến công đức, Māra nên nói với những người đó.

၄၃၄.

434.

‘‘အတ္ထိ သဒ္ဓါ တထာ ဝီရိယံ, ပညာ စ မမ ဝိဇ္ဇတိ;

ဧဝံ မံ ပဟိတတ္တမ္ပိ, ကိံ ဇီဝမနုပုစ္ဆသိ.

Ta có đức tin, cũng như tinh tấn, và trí tuệ cũng có. Với ta, người có tâm quyết chí như vậy, tại sao ngươi lại hỏi về sự sống?

၄၃၅.

435.

‘‘နဒီနမပိ သောတာနိ, အယံ ဝါတော ဝိသောသယေ;

ကိဉ္စ မေ ပဟိတတ္တဿ, လောဟိတံ နုပသုဿယေ.

Cơn gió (tinh tấn) này có thể làm khô cạn ngay cả dòng chảy của các con sông. Cớ sao máu của ta, người có tâm quyết chí, lại không thể khô cạn được?

၄၃၆.

436.

‘‘လောဟိတေ သုဿမာနမှိ, ပိတ္တံ သေမှဉ္စ သုဿတိ;

မံသေသု ခီယမာနေသု, ဘိယျော စိတ္တံ ပသီဒတိ;

ဘိယျော သတိ စ ပညာ စ, သမာဓိ မမ တိဋ္ဌတိ.

Khi máu huyết khô cạn, mật và đàm cũng khô theo; Khi thịt da hao mòn, tâm càng thêm trong sáng; Chánh niệm, trí tuệ, và chánh định của ta càng thêm vững vàng.

၄၃၇.

437.

‘‘တဿ မေဝံ ဝိဟရတော, ပတ္တဿုတ္တမဝေဒနံ;

ကာမေသု နာပေက္ခတေ စိတ္တံ, ပဿ သတ္တဿ သုဒ္ဓတံ.

Với ta, người sống như vậy, đã đạt đến cảm thọ tối thượng, tâm không còn trông mong các dục vọng. Hãy xem sự thanh tịnh của chúng sanh.

၄၃၈.

438.

‘‘ကာမာ တေ ပဌမာ သေနာ, ဒုတိယာ အရတိ ဝုစ္စတိ;

တတိယာ ခုပ္ပိပါသာ တေ, စတုတ္ထီ တဏှာ ပဝုစ္စတိ.

Dục vọng là đạo quân thứ nhất của ngươi, bất mãn được gọi là đạo quân thứ hai; đói và khát là đạo quân thứ ba của ngươi, tham ái được gọi là đạo quân thứ tư.

၄၃၉.

439.

‘‘ပဉ္စမံ ထိနမိဒ္ဓံ တေ, ဆဋ္ဌာ ဘီရူ ပဝုစ္စတိ;

သတ္တမီ ဝိစိကိစ္ဆာ တေ, မက္ခော ထမ္ဘော တေ အဋ္ဌမော.

Hôn trầm thụy miên là đạo quân thứ năm của ngươi, sợ hãi được gọi là đạo quân thứ sáu; hoài nghi là đạo quân thứ bảy của ngươi, giả dối và ngoan cố là đạo quân thứ tám của ngươi.

၄၄၀.

440.

‘‘လာဘော သိလောကော သက္ကာရော, မိစ္ဆာလဒ္ဓေါ စ ယော ယသော;

ယော စတ္တာနံ သမုက္ကံသေ, ပရေ စ အဝဇာနတိ.

Lợi lộc, tiếng tăm, cung kính, và danh vọng có được một cách sai lầm; và kẻ nào tự tán dương mình và khinh miệt người khác.

၄၄၁.

441.

‘‘ဧသာ [Pg.343] နမုစိ တေ သေနာ, ကဏှဿာဘိပ္ပဟာရိနီ;

န နံ အသူရော ဇိနာတိ, ဇေတွာ စ လဘတေ သုခံ.

Này Namuci, đó là đạo quân của ngươi, đạo quân tấn công của Kẻ Hắc Ám. Người không phải anh hùng không thể chiến thắng nó, nhưng ai chiến thắng được sẽ đạt được an lạc.

၄၄၂.

442.

‘‘ဧသ မုဉ္ဇံ ပရိဟရေ, ဓိရတ္ထု မမ ဇီဝိတံ;

သင်္ဂါမေ မေ မတံ သေယျော, ယံ စေ ဇီဝေ ပရာဇိတော.

Ta mang theo cỏ muñja này. Thật đáng khinh cho cuộc sống này! Thà chết trong trận chiến còn hơn là sống mà bị đánh bại.

၄၄၃.

443.

‘‘ပဂါဠှေတ္ထ န ဒိဿန္တိ, ဧကေ သမဏဗြာဟ္မဏာ;

တဉ္စ မဂ္ဂံ န ဇာနန္တိ, ယေန ဂစ္ဆန္တိ သုဗ္ဗတာ.

Một số sa-môn và bà-la-môn bị chìm đắm trong đó không được nhìn thấy. Và họ không biết con đường mà những người có giới hạnh tốt đẹp đi theo.

၄၄၄.

444.

‘‘သမန္တာ ဓဇိနိံ ဒိသွာ, ယုတ္တံ မာရံ သဝါဟနံ;

ယုဒ္ဓါယ ပစ္စုဂ္ဂစ္ဆာမိ, မာ မံ ဌာနာ အစာဝယိ.

Thấy đạo quân cờ xí của ngươi vây quanh, thấy Ma vương cùng với vật cỡi đã sẵn sàng, ta sẽ ra nghênh chiến. Ngươi sẽ không thể lay chuyển ta khỏi vị trí này.

၄၄၅.

445.

‘‘ယံ တေ တံ နပ္ပသဟတိ, သေနံ လောကော သဒေဝကော;

တံ တေ ပညာယ ဘေစ္ဆာမိ, အာမံ ပတ္တံဝ အသ္မနာ.

Đạo quân của ngươi, mà thế gian cùng với chư thiên không thể khuất phục, ta sẽ dùng trí tuệ để phá tan nó, như dùng đá đập vỡ một cái bát bằng đất sét chưa nung.

၄၄၆.

446.

‘‘ဝသီကရိတွာ သင်္ကပ္ပံ, သတိဉ္စ သူပတိဋ္ဌိတံ;

ရဋ္ဌာ ရဋ္ဌံ ဝိစရိဿံ, သာဝကေ ဝိနယံ ပုထူ.

Làm chủ được tư duy, và an lập vững chắc chánh niệm, ta sẽ đi từ xứ này sang xứ khác, giáo hóa nhiều đệ tử.

၄၄၇.

447.

‘‘တေ အပ္ပမတ္တာ ပဟိတတ္တာ, မမ သာသနကာရကာ;

အကာမဿ တေ ဂမိဿန္တိ, ယတ္ထ ဂန္တွာ န သောစရေ’’.

Họ, những người không phóng dật, tinh tấn, thực hành lời dạy của ta, sẽ đi đến nơi mà ngươi không mong muốn, nơi mà khi đã đến, họ không còn sầu muộn.

၄၄၈.

448.

‘‘သတ္တ ဝဿာနိ ဘဂဝန္တံ, အနုဗန္ဓိံ ပဒါပဒံ;

ဩတာရံ နာဓိဂစ္ဆိဿံ, သမ္ဗုဒ္ဓဿ သတီမတော.

Suốt bảy năm ta đã theo chân Đức Thế Tôn từng bước một; nhưng ta đã không tìm thấy một cơ hội nào đối với bậc Chánh Đẳng Giác, người luôn chánh niệm.

၄၄၉.

449.

‘‘မေဒဝဏ္ဏံဝ ပါသာဏံ, ဝါယသော အနုပရိယဂါ;

အပေတ္ထ မုဒုံ ဝိန္ဒေမ, အပိ အဿာဒနာ သိယာ.

Một con quạ bay lượn quanh một hòn đá trông giống như một tảng mỡ, (nghĩ rằng): ‘Biết đâu ta tìm thấy thứ gì đó mềm mại ở đây, biết đâu có chút gì ngon ngọt’.

၄၅၀.

450.

‘‘အလဒ္ဓါ တတ္ထ အဿာဒံ, ဝါယသေတ္တော အပက္ကမိ;

ကာကောဝ သေလမာသဇ္ဇ, နိဗ္ဗိဇ္ဇာပေမ ဂေါတမံ’’.

Không tìm thấy vị ngon ngọt nào ở đó, con quạ đã bay đi. Giống như con quạ mổ vào đá, chúng ta chán nản và rời bỏ Gotama.

၄၅၁.

451.

တဿ သောကပရေတဿ, ဝီဏာ ကစ္ဆာ အဘဿထ;

တတော သော ဒုမ္မနော ယက္ခော, တတ္ထေဝန္တရဓာယထာတိ.

Bị sầu muộn xâm chiếm, cây đàn của y rơi xuống từ dưới nách. Rồi con dạ-xoa ấy, lòng đầy phiền muộn, liền biến mất tại chỗ.

ပဓာနသုတ္တံ ဒုတိယံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Phấn Đấu, phẩm thứ hai, kết thúc.

၃. သုဘာသိတသုတ္တံ

3. Kinh Thiện Thuyết

ဧဝံ [Pg.344] မေ သုတံ – ဧက သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. တတြ ခေါ ဘဂဝါ ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ – ‘‘ဘိက္ခဝေါ’’တိ. ‘‘ဘဒန္တေ’’တိ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စဿောသုံ. ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ –

Tôi nghe như vầy – một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, khu vườn của Anāthapiṇḍika. Tại đấy, Thế Tôn gọi các Tỳ khưu: “Này các Tỳ khưu”. “Bạch Thế Tôn”, các Tỳ khưu ấy vâng đáp Thế Tôn. Thế Tôn nói như sau:

‘‘စတူဟိ, ဘိက္ခဝေ, အင်္ဂေဟိ သမန္နာဂတာ ဝါစာ သုဘာသိတာ ဟောတိ, န ဒုဗ္ဘာသိတာ, အနဝဇ္ဇာ စ အနနုဝဇ္ဇာ စ ဝိညူနံ. ကတမေဟိ စတူဟိ? ဣဓ, ဘိက္ခဝေ, ဘိက္ခု သုဘာသိတံယေဝ ဘာသတိ နော ဒုဗ္ဘာသိတံ, ဓမ္မံယေဝ ဘာသတိ နော အဓမ္မံ, ပိယံယေဝ ဘာသတိ နော အပ္ပိယံ, သစ္စံယေဝ ဘာသတိ နော အလိကံ. ဣမေဟိ ခေါ, ဘိက္ခဝေ, စတူဟိ အင်္ဂေဟိ သမန္နာဂတာ ဝါစာ သုဘာသိတာ ဟောတိ, နော ဒုဗ္ဘာသိတာ, အနဝဇ္ဇာ စ အနနုဝဇ္ဇာ စ ဝိညူန’’န္တိ. ဣဒမဝေါစ ဘဂဝါ. ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

Này các Tỳ khưu, lời nói được trang bị bốn yếu tố là lời thiện thuyết, không phải ác thuyết, không có lỗi và không bị người trí chỉ trích. Bốn yếu tố nào? Này các Tỳ khưu, ở đây, vị Tỳ khưu chỉ nói lời thiện thuyết, không nói lời ác thuyết; chỉ nói lời đúng Pháp, không nói lời phi Pháp; chỉ nói lời khả ái, không nói lời không khả ái; chỉ nói lời chân thật, không nói lời dối trá. Này các Tỳ khưu, lời nói được trang bị bốn yếu tố này là lời thiện thuyết, không phải ác thuyết, không có lỗi và không bị người trí chỉ trích. Thế Tôn đã nói như vậy. Sau khi nói điều này, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm:

၄၅၂.

452.

‘‘သုဘာသိတံ ဥတ္တမမာဟု သန္တော, ဓမ္မံ ဘဏေ နာဓမ္မံ တံ ဒုတိယံ;

ပိယံ ဘဏေ နာပ္ပိယံ တံ တတိယံ, သစ္စံ ဘဏေ နာလိကံ တံ စတုတ္ထ’’န္တိ.

Bậc thánh nhân nói lời thiện thuyết là tối thượng; hãy nói lời đúng Pháp, không nói phi Pháp, đó là điều thứ hai; hãy nói lời khả ái, không nói lời không khả ái, đó là điều thứ ba; hãy nói lời chân thật, không nói lời dối trá, đó là điều thứ tư.

အထ ခေါ အာယသ္မာ ဝင်္ဂီသော ဥဋ္ဌာယာသနာ ဧကံသံ စီဝရံ ကတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနဉ္ဇလိံ ပဏာမေတွာ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ပဋိဘာတိ မံ ဘဂဝါ, ပဋိဘာတိ မံ သုဂတာ’’တိ. ‘‘ပဋိဘာတု တံ ဝင်္ဂီသာ’’တိ ဘဂဝါ အဝေါစ. အထ ခေါ အာယသ္မာ ဝင်္ဂီသော ဘဂဝန္တံ သမ္မုခါ သာရုပ္ပာဟိ ဂါထာဟိ အဘိတ္ထဝိ –

Lúc bấy giờ, Tôn giả Vaṅgīsa từ chỗ ngồi đứng dậy, đắp y một bên vai, chắp tay hướng về phía Thế Tôn và bạch với Ngài: “Bạch Thế Tôn, con được linh cảm! Bạch Thiện Thệ, con được linh cảm!” Thế Tôn đáp: “Này Vaṅgīsa, hãy nói ra điều linh cảm ấy.” Bấy giờ, Tôn giả Vaṅgīsa tán thán Thế Tôn trước mặt Ngài bằng những câu kệ thích hợp:

၄၅၃.

453.

‘‘တမေဝ ဝါစံ ဘာသေယျ, ယာယတ္တာနံ န တာပယေ;

ပရေ စ န ဝိဟိံသေယျ, သာ ဝေ ဝါစာ သုဘာသိတာ.

Chỉ nên nói lời nào không làm khổ mình, và cũng không làm hại người khác. Lời nói như vậy thật sự là lời thiện thuyết.

၄၅၄.

454.

‘‘ပိယဝါစမေဝ ဘာသေယျ, ယာ ဝါစာ ပဋိနန္ဒိတာ;

ယံ အနာဒါယ ပါပါနိ, ပရေသံ ဘာသတေ ပိယံ.

Chỉ nên nói lời khả ái, lời nói được hoan nghênh. Khi không mang theo điều ác, hãy nói lời khả ái với người khác.

၄၅၅.

455.

‘‘သစ္စံ ဝေ အမတာ ဝါစာ, ဧသ ဓမ္မော သနန္တနော;

သစ္စေ အတ္ထေ စ ဓမ္မေ စ, အာဟု သန္တော ပတိဋ္ဌိတာ.

Lời chân thật quả là bất tử, đây là Pháp từ ngàn xưa. Các bậc thánh nhân nói rằng họ an trú trong chân lý, trong ý nghĩa, và trong Chánh Pháp.

၄၅၆.

456.

‘‘ယံ [Pg.345] ဗုဒ္ဓေါ ဘာသတိ ဝါစံ, ခေမံ နိဗ္ဗာနပတ္တိယာ;

ဒုက္ခဿန္တကိရိယာယ, သာ ဝေ ဝါစာနမုတ္တမာ’’တိ.

Lời nói mà Đức Phật thuyết giảng, an ổn để đạt đến Niết-bàn, để chấm dứt khổ đau, lời nói ấy quả thật là tối thượng giữa các lời nói.

သုဘာသိတသုတ္တံ တတိယံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Thiện Thuyết, phẩm thứ ba, kết thúc.

၄. သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇသုတ္တံ

4. Kinh Sundarikabhāradvāja

ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ ကောသလေသု ဝိဟရတိ သုန္ဒရိကာယ နဒိယာ တီရေ. တေန ခေါ ပန သမယေန သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော သုန္ဒရိကာယ နဒိယာ တီရေ အဂ္ဂိံ ဇုဟတိ, အဂ္ဂိဟုတ္တံ ပရိစရတိ. အထ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော အဂ္ဂိံ ဇုဟိတွာ အဂ္ဂိဟုတ္တံ ပရိစရိတွာ ဥဋ္ဌာယာသနာ သမန္တာ စတုဒ္ဒိသာ အနုဝိလောကေသိ – ‘‘ကော နု ခေါ ဣမံ ဟဗျသေသံ ဘုဉ္ဇေယျာ’’တိ? အဒ္ဒသာ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ အဝိဒူရေ အညတရသ္မိံ ရုက္ခမူလေ သသီသံ ပါရုတံ နိသိန္နံ; ဒိသွာန ဝါမေန ဟတ္ထေန ဟဗျသေသံ ဂဟေတွာ ဒက္ခိဏေန ဟတ္ထေန ကမဏ္ဍလုံ ဂဟေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ.

Tôi nghe như vầy – một thời Thế Tôn trú ở xứ Kosala, bên bờ sông Sundarikā. Lúc bấy giờ, Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja đang cúng dường lửa và thực hiện nghi thức tế lửa bên bờ sông Sundarikā. Sau khi cúng dường lửa và thực hiện nghi thức tế lửa xong, Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja từ chỗ ngồi đứng dậy, nhìn khắp bốn phương và tự hỏi: “Ai xứng đáng thọ hưởng phần vật cúng còn lại này?” Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja thấy Thế Tôn đang ngồi không xa, dưới một gốc cây, trùm kín cả đầu. Thấy vậy, tay trái ông cầm phần vật cúng còn lại, tay phải cầm bình nước, rồi đi đến chỗ Thế Tôn.

အထ ခေါ ဘဂဝါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ ပဒသဒ္ဒေန သီသံ ဝိဝရိ. အထ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော – ‘‘မုဏ္ဍော အယံ ဘဝံ, မုဏ္ဍကော အယံ ဘဝ’’န္တိ တတောဝ ပုန နိဝတ္တိတုကာမော အဟောသိ. အထ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘မုဏ္ဍာပိ ဟိ ဣဓေကစ္စေ ဗြာဟ္မဏာ ဘဝန္တိ, ယံနူနာဟံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဇာတိံ ပုစ္ဆေယျ’’န္တိ. အထ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိံဇစ္စော ဘဝ’’န္တိ?

Bấy giờ, Đức Thế Tôn nghe tiếng bước chân của Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja, bèn vén khăn trùm đầu ra. Khi ấy, Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja (thấy vậy, bèn nghĩ): “Vị này là kẻ đầu trọc, vị này là kẻ đầu trọc đáng khinh,” rồi muốn quay trở lại ngay từ chỗ đó. Nhưng rồi Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja lại suy nghĩ thế này: “Ở đây, cũng có một số Bà-la-môn cạo trọc đầu. Hay là ta lại gần và hỏi về giai cấp của vị ấy.” Thế rồi, Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja đi đến chỗ Đức Thế Tôn; sau khi đến gần, ông nói với Đức Thế Tôn rằng: “Thưa Ngài, Ngài thuộc giai cấp nào?”

အထ ခေါ ဘဂဝါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇံ ဗြာဟ္မဏံ ဂါထာဟိ အဇ္ဈဘာသိ –

Khi ấy, Đức Thế Tôn đã nói với Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja bằng những câu kệ:

၄၅၇.

457.

‘‘န ဗြာဟ္မဏော နောမှိ န ရာဇပုတ္တော, န ဝေဿာယနော ဥဒ ကောစိ နောမှိ;

ဂေါတ္တံ ပရိညာယ ပုထုဇ္ဇနာနံ, အကိဉ္စနော မန္တ စရာမိ လောကေ.

“Ta không phải Bà-la-môn, không phải con vua, cũng không phải là người thuộc giai cấp Vessāyana (thương gia), hay bất kỳ ai khác. Sau khi đã liễu tri dòng dõi của các hàng phàm phu, Ta, bậc vô sản, bậc trí tuệ, đi lại trong thế gian.

၄၅၈.

458.

‘‘သံဃာဋိဝါသီ [Pg.346] အဂဟော စရာမိ, နိဝုတ္တကေသော အဘိနိဗ္ဗုတတ္တော;

အလိပ္ပမာနော ဣဓ မာဏဝေဟိ, အကလ္လံ မံ ဗြာဟ္မဏ ပုစ္ဆသိ ဂေါတ္တပဉှံ’’.

“Ta mặc y tăng-già-lê, sống không nhà cửa, đã cạo bỏ râu tóc, tự thân hoàn toàn tịch tịnh. Ta không bị dính mắc bởi con người ở đời này. Này Bà-la-môn, ông hỏi ta một câu hỏi không thích hợp về dòng dõi.”

၄၅၉.

459.

‘‘ပုစ္ဆန္တိ ဝေ ဘော ဗြာဟ္မဏာ, ဗြာဟ္မဏေဘိ သဟ ဗြာဟ္မဏော နော ဘဝ’’န္တိ.

“Thưa Ngài, các Bà-la-môn quả thật thường hỏi nhau rằng: ‘Thưa Ngài, Ngài có phải là Bà-la-môn không?’”

၄၆၀.

460.

‘‘ဗြာဟ္မဏော ဟိ စေ တွံ ဗြူသိ, မဉ္စ ဗြူသိ အဗြာဟ္မဏံ;

တံ တံ သာဝိတ္တိံ ပုစ္ဆာမိ, တိပဒံ စတုဝီသတက္ခရံ.

“Nếu ông tự xưng là Bà-la-môn, mà lại nói ta không phải là Bà-la-môn, vậy ta hỏi ông về câu Sāvittī, có ba đoạn và hai mươi bốn âm tiết.”

၄၆၁.

461.

‘‘ကိံ နိဿိတာ ဣသယော မနုဇာ, ခတ္တိယာ ဗြာဟ္မဏာ ဒေဝတာနံ;

ယညမကပ္ပယိံသု ပုထူ ဣဓ လောကေ.

“Ở thế gian này, các ẩn sĩ, loài người, các vị Sát-đế-lỵ, các vị Bà-la-môn đã nương tựa vào đâu mà thực hiện nhiều lễ tế đàn cho chư thiên?”

၄၆၂.

462.

‘‘ယဒန္တဂူ ဝေဒဂူ ယညကာလေ, ယဿာဟုတိံ လဘေ တဿိဇ္ဈေတိ ဗြူမိ’’.

“Ta nói rằng: Vào lúc tế lễ, nếu bậc đã đến tận cùng, bậc thông suốt các minh, nhận được vật cúng dường của người nào, thì sự tế lễ của người đó được thành tựu.”

၄၆၃.

463.

‘‘အဒ္ဓါ ဟိ တဿ ဟုတမိဇ္ဈေ, (ဣတိ ဗြာဟ္မဏော)ယံ တာဒိသံ ဝေဒဂုမဒ္ဒသာမ;

တုမှာဒိသာနဉှိ အဒဿနေန, အညော ဇနော ဘုဉ္ဇတိ ပူရဠာသံ’’.

“(Bà-la-môn thưa): Chắc chắn lễ tế của con sẽ được thành tựu, vì con đã được thấy một bậc thông suốt các minh như vậy. Quả thật, vì không được thấy những vị như Ngài, nên người khác đã ăn bánh gạo của con.”

၄၆၄.

464.

‘‘တသ္မာတိဟ တွံ ဗြာဟ္မဏ အတ္ထေန, အတ္ထိကော ဥပသင်္ကမ္မ ပုစ္ဆ;

သန္တံ ဝိဓူမံ အနီဃံ နိရာသံ, အပ္ပေဝိဓ အဘိဝိန္ဒေ သုမေဓံ’’.

“Này Bà-la-môn, vì vậy, nếu ông mong cầu lợi ích, hãy đến đây và hỏi. Ông có thể tìm thấy ngay tại đây một bậc hiền trí, tịch tịnh, không còn khói, không còn đau khổ, không còn mong cầu.”

၄၆၅.

465.

‘‘ယညေ ရတောဟံ ဘော ဂေါတမ, ယညံ ယိဋ္ဌုကာမော နာဟံ ပဇာနာမိ;

အနုသာသတု မံ ဘဝံ, ယတ္ထ ဟုတံ ဣဇ္ဈတေ ဗြူဟိ မေ တံ’’.

“Thưa Tôn giả Gotama, con thích thú việc tế lễ, con muốn thực hiện tế lễ nhưng con không biết. Xin Ngài hãy chỉ dạy cho con. Cúng dường vào đâu thì được thành tựu, xin hãy nói cho con biết điều đó.”

‘‘တေန ဟိ တွံ, ဗြာဟ္မဏ, ဩဒဟဿု သောတံ; ဓမ္မံ တေ ဒေသေဿာမိ –

“Này Bà-la-môn, vậy thì ông hãy lắng tai nghe, Ta sẽ thuyết pháp cho ông.”

၄၆၆.

466.

‘‘မာ [Pg.347] ဇာတိံ ပုစ္ဆီ စရဏဉ္စ ပုစ္ဆ, ကဋ္ဌာ ဟဝေ ဇာယတိ ဇာတဝေဒေါ;

နီစာကုလီနောပိ မုနီ ဓိတီမာ, အာဇာနိယော ဟောတိ ဟိရီနိသေဓော.

“Đừng hỏi về giai cấp, hãy hỏi về phẩm hạnh. Lửa quả thật sinh ra từ củi. Dù thuộc dòng dõi thấp hèn, bậc mâu-ni vẫn kiên trì, là bậc thuần chủng, dùng lòng tàm để ngăn ngừa điều ác.

၄၆၇.

467.

‘‘သစ္စေန ဒန္တော ဒမသာ ဥပေတော, ဝေဒန္တဂူ ဝူသိတဗြဟ္မစရိယော;

ကာလေန တမှိ ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

“Người Bà-la-môn nào mong cầu phước báu mà muốn tế lễ, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật tế cho vị đã được chế ngự bằng sự thật, đầy đủ sự tự chủ, đã đến tận cùng của minh, đã sống xong đời sống phạm hạnh.

၄၆၈.

468.

‘‘ယေ ကာမေ ဟိတွာ အဂဟာ စရန္တိ, သုသညတတ္တာ တသရံဝ ဥဇ္ဇုံ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

“Người Bà-la-môn nào mong cầu phước báu mà muốn tế lễ, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật tế cho những vị đã từ bỏ các dục, sống không nhà cửa, tự thân được khéo chế ngự, thẳng thắn như con thoi.

၄၆၉.

469.

‘‘ယေ ဝီတရာဂါ သုသမာဟိတိန္ဒြိယာ, စန္ဒောဝ ရာဟုဂ္ဂဟဏာ ပမုတ္တာ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

“Người Bà-la-môn nào mong cầu phước báu mà muốn tế lễ, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật tế cho những vị đã ly tham, các căn được khéo định tĩnh, đã được giải thoát như mặt trăng thoát khỏi sự che khuất của Rāhu.

၄၇၀.

470.

‘‘အသဇ္ဇမာနာ ဝိစရန္တိ လောကေ, သဒါ သတာ ဟိတွာ မမာယိတာနိ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

“Người Bà-la-môn nào mong cầu phước báu mà muốn tế lễ, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật tế cho những vị đã từ bỏ những gì là ‘của ta’, luôn luôn chánh niệm, đi lại trong đời không dính mắc.

၄၇၁.

471.

‘‘ယော ကာမေ ဟိတွာ အဘိဘုယျစာရီ, ယော ဝေဒိ ဇာတီမရဏဿ အန္တံ;

ပရိနိဗ္ဗုတော ဥဒကရဟဒေါဝ သီတော, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ.

“Vị nào đã từ bỏ các dục, đi lại như một bậc chinh phục; vị nào đã biết sự chấm dứt của sanh và tử; đã hoàn toàn tịch tịnh, mát mẻ như hồ nước sâu; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo.

၄၇၂.

472.

‘‘သမော သမေဟိ ဝိသမေဟိ ဒူရေ, တထာဂတော ဟောတိ အနန္တပညော;

အနူပလိတ္တော ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ.

“Bậc Như Lai bình đẳng với những vị bình đẳng, và xa lìa những vị không bình đẳng; bậc Như Lai có trí tuệ vô biên. Không bị ô nhiễm ở đời này hay đời sau, bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo.

၄၇၃.

473.

‘‘ယမှိ [Pg.348] န မာယာ ဝသတိ န မာနော, ယော ဝီတလောဘော အမမော နိရာသော;

ပနုဏ္ဏကောဓော အဘိနိဗ္ဗုတတ္တော, ယော ဗြာဟ္မဏော သောကမလံ အဟာသိ;

တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ.

“Nơi vị nào không có sự lừa dối hay ngã mạn trú ngụ; vị nào đã ly tham, không có sở hữu, không có mong cầu; đã loại trừ sân hận, tự thân hoàn toàn tịch tịnh; vị Bà-la-môn đã từ bỏ cấu uế của sầu bi; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo.

၄၇၄ .

474.

‘‘နိဝေသနံ ယော မနသော အဟာသိ, ပရိဂ္ဂဟာ ယဿ န သန္တိ ကေစိ;

အနုပါဒိယာနော ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ.

“Vị nào đã từ bỏ nơi trú ngụ của tâm; vị nào không có bất kỳ sự chấp giữ nào; không chấp thủ ở đời này hay đời sau; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo.

၄၇၅.

475.

‘‘သမာဟိတော ယော ဥဒတာရိ ဩဃံ, ဓမ္မံ စညာသိ ပရမာယ ဒိဋ္ဌိယာ;

ခီဏာသဝေါ အန္တိမဒေဟဓာရီ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ.

“Vị nào đã định tĩnh, đã vượt qua bộc lưu; đã biết Pháp bằng tuệ kiến tối thượng; đã đoạn tận các lậu hoặc, mang thân cuối cùng; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo.

၄၇၆.

476.

‘‘ဘဝါသဝါ ယဿ ဝစီ ခရာ စ, ဝိဓူပိတာ အတ္ထဂတာ န သန္တိ;

သ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓိ ဝိပ္ပမုတ္တော, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ.

“Vị nào mà các lậu hoặc hữu và lời nói thô ác đã bị thổi bay, đã đi đến chỗ chấm dứt, không còn nữa; vị ấy là bậc thông suốt các minh, đã giải thoát trong tất cả; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo.

၄၇၇.

477.

‘‘သင်္ဂါတိဂေါ ယဿ န သန္တိ သင်္ဂါ, ယော မာနသတ္တေသု အမာနသတ္တော;

ဒုက္ခံ ပရိညာယ သခေတ္တဝတ္ထုံ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ.

“Vị nào đã vượt qua sự dính mắc, không còn sự dính mắc nào; vị nào không dính mắc vào những kẻ dính mắc bởi ngã mạn; đã liễu tri khổ cùng với ruộng và đất của nó; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo.

၄၇၈.

478.

‘‘အာသံ အနိဿာယ ဝိဝေကဒဿီ, ပရဝေဒိယံ ဒိဋ္ဌိမုပါတိဝတ္တော;

အာရမ္မဏာ ယဿ န သန္တိ ကေစိ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ.

“Vị nào không nương tựa vào ái dục, thấy được sự viễn ly; đã vượt qua tà kiến của người khác; vị nào không còn bất kỳ đối tượng (của tâm) nào; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo.

၄၇၉.

479.

‘‘ပရောပရာ ယဿ သမေစ္စ ဓမ္မာ, ဝိဓူပိတာ အတ္ထဂတာ န သန္တိ;

သန္တော ဥပါဒါနခယေ ဝိမုတ္တော, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ.

“Vị nào, sau khi đã hiểu rõ, các pháp cao và thấp đã bị thổi bay, đã đi đến chỗ chấm dứt, không còn nữa; đã tịch tịnh, giải thoát trong sự đoạn tận của chấp thủ; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo.

၄၈၀.

480.

‘‘သံယောဇနံ [Pg.349] ဇာတိခယန္တဒဿီ, ယောပါနုဒိ ရာဂပထံ အသေသံ;

သုဒ္ဓေါ နိဒေါသော ဝိမလော အကာစော, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ.

“Vị nào thấy được sự chấm dứt của kiết sử và sanh, đã loại trừ hoàn toàn con đường của tham ái; thanh tịnh, không có lỗi lầm, không có cấu uế, không có tỳ vết; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo.

၄၈၁.

481.

‘‘ယော အတ္တနော အတ္တာနံ နာနုပဿတိ, သမာဟိတော ဥဇ္ဇုဂတော ဌိတတ္တော;

သ ဝေ အနေဇော အခိလော အကင်္ခေါ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ.

“Vị nào không thấy có tự ngã trong tự thân; đã định tĩnh, đã đi đến sự ngay thẳng, có tâm vững chắc; vị ấy quả thật không dao động, không còn chướng ngại, không còn nghi ngờ; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo.

၄၈၂.

482.

‘‘မောဟန္တရာ ယဿ န သန္တိ ကေစိ, သဗ္ဗေသု ဓမ္မေသု စ ဉာဏဒဿီ;

သရီရဉ္စ အန္တိမံ ဓာရေတိ, ပတ္တော စ သမ္ဗောဓိမနုတ္တရံ သိဝံ;

ဧတ္တာဝတာ ယက္ခဿ သုဒ္ဓိ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ’’.

“Vị nào không còn bất kỳ sự ngăn che nào của si mê, và có trí tuệ thấy biết trong tất cả các pháp; mang thân cuối cùng, và đã đạt được sự giác ngộ vô thượng, an lành. Chừng ấy là sự thanh tịnh của một bậc đáng tôn kính. Bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo.”

၄၈၃.

483.

‘‘ဟုတဉ္စ မယှံ ဟုတမတ္ထု သစ္စံ, ယံ တာဒိသံ ဝေဒဂုနံ အလတ္ထံ;

ဗြဟ္မာ ဟိ သက္ခိ ပဋိဂဏှာတု မေ ဘဂဝါ, ဘုဉ္ဇတု မေ ဘဂဝါ ပူရဠာသံ’’.

Sự cúng dường này của con, mong là sự cúng dường chân chánh, vì con đã gặp được bậc Vedagū như vậy. Ngài quả là Phạm thiên hiện tiền. Kính mong Thế Tôn hãy nhận lấy, kính mong Thế Tôn hãy dùng món cơm sữa này của con.

၄၈၄.

484.

‘‘ဂါထာဘိဂီတံ မေ အဘောဇနေယျံ, သမ္ပဿတံ ဗြာဟ္မဏ နေသ ဓမ္မော;

ဂါထာဘိဂီတံ ပနုဒန္တိ ဗုဒ္ဓါ, ဓမ္မေ သတီ ဗြာဟ္မဏ ဝုတ္တိရေသာ.

Này Bà la môn, vật thực nhận được do đọc kệ không phải là vật ta nên dùng. Đối với các bậc Chánh kiến, đây không phải là pháp. Chư Phật loại bỏ vật thực nhận được do đọc kệ. Này Bà la môn, khi có Chánh pháp, đây là cách sinh sống.

၄၈၅.

485.

‘‘အညေန စ ကေဝလိနံ မဟေသိံ, ခီဏာသဝံ ကုက္ကုစ္စဝူပသန္တံ;

အန္နေန ပါနေန ဥပဋ္ဌဟဿု, ခေတ္တဉှိ တံ ပုညပေက္ခဿ ဟောတိ’’.

Với vật thực và đồ uống khác, hãy phục vụ bậc Toàn thiện, bậc Đại sĩ, bậc Lậu tận, người đã dập tắt hối quá. Vì đối với người mong cầu phước báu, vị ấy chính là ruộng phước.

၄၈၆.

486.

‘‘သာဓာဟံ [Pg.350] ဘဂဝါ တထာ ဝိဇညံ, ယော ဒက္ခိဏံ ဘုဉ္ဇေယျ မာဒိသဿ;

ယံ ယညကာလေ ပရိယေသမာနော, ပပ္ပုယျ တဝ သာသနံ’’.

Bạch Thế Tôn, lành thay, con mong được biết, sau khi đã đạt đến giáo pháp của Ngài, người nào xứng đáng thọ nhận vật cúng dường của người như con, người mà con đang tìm kiếm trong lúc tế tự.

၄၈၇.

487.

‘‘သာရမ္ဘာ ယဿ ဝိဂတာ, စိတ္တံ ယဿ အနာဝိလံ;

ဝိပ္ပမုတ္တော စ ကာမေဟိ, ထိနံ ယဿ ပနူဒိတံ.

Vị nào đã từ bỏ sự tranh cạnh, tâm của vị ấy không vẩn đục; đã giải thoát khỏi các dục vọng, và đã xua tan hôn trầm.

၄၈၈.

488.

‘‘သီမန္တာနံ ဝိနေတာရံ, ဇာတိမရဏကောဝိဒံ;

မုနိံ မောနေယျသမ္ပန္နံ, တာဒိသံ ယညမာဂတံ.

Bậc điều phục các giới hạn, bậc thông suốt sanh tử; bậc Mâu-ni thành tựu trí tuệ, bậc như vậy đã đến nơi tế tự.

၄၈၉.

489.

‘‘ဘကုဋိံ ဝိနယိတွာန, ပဉ္ဇလိကာ နမဿထ;

ပူဇေထ အန္နပါနေန, ဧဝံ ဣဇ္ဈန္တိ ဒက္ခိဏာ.

Hãy dẹp bỏ vẻ cau có, chắp tay cung kính đảnh lễ; hãy cúng dường bằng vật thực và đồ uống, như vậy các vật cúng dường sẽ được thành tựu.

၄၉၀.

490.

‘‘ဗုဒ္ဓေါ ဘဝံ အရဟတိ ပူရဠာသံ, ပုညခေတ္တမနုတ္တရံ;

အာယာဂေါ သဗ္ဗလောကဿ, ဘောတော ဒိန္နံ မဟပ္ဖလ’’န္တိ.

Ngài là bậc Giác Ngộ, xứng đáng nhận món cơm sữa, là ruộng phước vô thượng. Ngài là đối tượng cúng dường của tất cả thế gian, cúng dường đến Ngài có quả lớn.

အထ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ, အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ! သေယျထာပိ, ဘော ဂေါတမ, နိက္ကုဇ္ဇိတံ ဝါ ဥက္ကုဇ္ဇေယျ, ပဋိစ္ဆန္နံ ဝါ ဝိဝရေယျ, မူဠှဿ ဝါ မဂ္ဂံ အာစိက္ခေယျ, အန္ဓကာရေ ဝါ တေလပဇ္ဇောတံ ဓာရေယျ – စက္ခုမန္တော ရူပါနိ ဒက္ခန္တီတိ; ဧဝမေဝံ ဘောတာ ဂေါတမေန အနေကပရိယာယေန ဓမ္မော ပကာသိတော. ဧသာဟံ ဘဝန္တံ ဂေါတမံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ ဓမ္မဉ္စ ဘိက္ခုသံဃဉ္စ. လဘေယျာဟံ ဘောတော ဂေါတမဿ သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, လဘေယျံ ဥပသမ္ပဒ’’န္တိ. အလတ္ထ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော…ပေ… အရဟတံ အဟောသီတိ.

Rồi Bà la môn Sundarikabhāradvāja bạch với Thế Tôn: 'Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama! Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama! Ví như, thưa Tôn giả Gotama, người ta dựng lại vật bị đổ, hay phơi bày vật bị che kín, hay chỉ đường cho người lạc lối, hay cầm ngọn đèn dầu trong bóng tối để người có mắt có thể thấy các hình sắc; cũng vậy, Chánh pháp đã được Tôn giả Gotama trình bày bằng nhiều phương tiện. Con xin quy y Tôn giả Gotama, quy y Pháp và quy y Tỳ khưu Tăng. Mong con được xuất gia dưới sự hướng dẫn của Tôn giả Gotama, mong con được thọ đại giới.' Và Bà la môn Sundarikabhāradvāja đã được... trở thành một trong các vị A-la-hán.

သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇသုတ္တံ စတုတ္ထံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Sundarikabhāradvāja, phẩm thứ tư, kết thúc.

၅. မာဃသုတ္တံ

5. Kinh Māgha

ဧဝံ မေ သုတံ – ဧက သမယံ ဘဂဝါ ရာဇဂဟေ ဝိဟရတိ ဂိဇ္ဈကူဋေ ပဗ္ဗတေ. အထ ခေါ မာဃော မာဏဝေါ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ [Pg.351] ဘဂဝတာ သဒ္ဓိံ သမ္မောဒိ. သမ္မောဒနီယံ ကထံ သာရဏီယံ ဝီတိသာရေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ မာဃော မာဏဝေါ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ –

Tôi nghe như vầy. Một thời Thế Tôn trú tại Rājagaha, trên núi Gijjhakūṭa. Bấy giờ, thanh niên Māgha đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, đã cùng Thế Tôn nói lên những lời chào hỏi thân hữu. Sau khi trao đổi những lời chào hỏi thân hữu đáng ghi nhớ, bèn ngồi xuống một bên. Ngồi một bên, thanh niên Māgha bạch với Thế Tôn như sau:

‘‘အဟဉှိ, ဘော ဂေါတမ, ဒါယကော ဒါနပတိ ဝဒညူ ယာစယောဂေါ; ဓမ္မေန ဘောဂေ ပရိယေသာမိ; ဓမ္မေန ဘောဂေ ပရိယေသိတွာ ဓမ္မလဒ္ဓေဟိ ဘောဂေဟိ ဓမ္မာဓိဂတေဟိ ဧကဿပိ ဒဒါမိ ဒွိန္နမ္ပိ တိဏ္ဏမ္ပိ စတုန္နမ္ပိ ပဉ္စန္နမ္ပိ ဆန္နမ္ပိ သတ္တန္နမ္ပိ အဋ္ဌန္နမ္ပိ နဝန္နမ္ပိ ဒသန္နမ္ပိ ဒဒါမိ, ဝီသာယပိ တိံသာယပိ စတ္တာလီသာယပိ ပညာသာယပိ ဒဒါမိ, သတဿပိ ဒဒါမိ, ဘိယျောပိ ဒဒါမိ. ကစ္စာဟံ, ဘော ဂေါတမ, ဧဝံ ဒဒန္တော ဧဝံ ယဇန္တော ဗဟုံ ပုညံ ပသဝါမီ’’တိ?

Thưa Tôn giả Gotama, con là người bố thí, là thí chủ, là người rộng rãi, là người thích hợp để được cầu xin; con tìm kiếm của cải một cách hợp pháp; sau khi tìm kiếm của cải một cách hợp pháp, từ những của cải kiếm được hợp pháp, có được hợp pháp, con bố thí cho một người, cho hai người, ba, bốn, năm, sáu, bảy, tám, chín, mười người, con cũng bố thí cho hai mươi, ba mươi, bốn mươi, năm mươi người, con cũng bố thí cho một trăm người, và còn bố thí nhiều hơn nữa. Thưa Tôn giả Gotama, khi bố thí như vậy, khi cúng dường như vậy, liệu con có tạo ra nhiều phước báu không?

‘‘တဂ္ဃ တွံ, မာဏဝ, ဧဝံ ဒဒန္တော ဧဝံ ယဇန္တော ဗဟုံ ပုညံ ပသဝသိ. ယော ခေါ, မာဏဝ, ဒါယကော ဒါနပတိ ဝဒညူ ယာစယောဂေါ; ဓမ္မေန ဘောဂေ ပရိယေသတိ; ဓမ္မေန ဘောဂေ ပရိယေသိတွာ ဓမ္မလဒ္ဓေဟိ ဘောဂေဟိ ဓမ္မာဓိဂတေဟိ ဧကဿပိ ဒဒါတိ…ပေ… သတဿပိ ဒဒါတိ, ဘိယျောပိ ဒဒါတိ, ဗဟုံ သော ပုညံ ပသဝတီ’’တိ. အထ ခေါ မာဃော မာဏဝေါ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ –

Chắc chắn vậy, này thanh niên, khi bố thí như vậy, khi cúng dường như vậy, ngươi tạo ra nhiều phước báu. Này thanh niên, người nào là người bố thí, là thí chủ, là người rộng rãi, là người thích hợp để được cầu xin; tìm kiếm của cải một cách hợp pháp; sau khi tìm kiếm của cải một cách hợp pháp, từ những của cải kiếm được hợp pháp, có được hợp pháp, bố thí cho một người... cho một trăm người, và còn bố thí nhiều hơn nữa, người ấy tạo ra nhiều phước báu.' Rồi thanh niên Māgha hỏi Thế Tôn bằng một bài kệ:

၄၉၁.

491.

‘‘ပုစ္ဆာမဟံ ဂေါတမံ ဝဒညုံ, (ဣတိ မာဃော မာဏဝေါ)ကာသာယဝါသိံ အဂဟံ စရန္တံ;

ယော ယာစယောဂေါ ဒါနပတိ ဂဟဋ္ဌော, ပုညတ္ထိကော ယဇတိ ပုညပေက္ခော;

ဒဒံ ပရေသံ ဣဓ အန္နပါနံ, ကထံ ဟုတံ ယဇမာနဿ သုဇ္ဈေ’’.

(Thanh niên Māgha nói:) Con xin hỏi Tôn giả Gotama, bậc quảng đại, người mặc y cà sa, sống không nhà cửa, đi du hành. Người tại gia thích hợp để được cầu xin, là thí chủ, mong cầu phước báu, cúng dường vì trông đợi phước báu, bố thí vật thực và đồ uống cho người khác ở đời này, làm thế nào sự cúng dường của người tế tự ấy được thanh tịnh?

၄၉၂.

492.

‘‘ယော ယာစယောဂေါ ဒါနပတိ ဂဟဋ္ဌော, (မာဃာတိ ဘဂဝါ)ပုညတ္ထိကော ယဇတိ ပုညပေက္ခော;

ဒဒံ ပရေသံ ဣဓ အန္နပါနံ, အာရာဓယေ ဒက္ခိဏေယျေဘိ တာဒိ’’.

(Thế Tôn nói: Này Māgha,) người tại gia thích hợp để được cầu xin, là thí chủ, mong cầu phước báu, cúng dường vì trông đợi phước báu, bố thí vật thực và đồ uống cho người khác ở đời này, sự cúng dường của người như vậy được thành tựu nhờ những bậc đáng được cúng dường.

၄၉၃.

493.

‘‘ယော [Pg.352] ယာစယောဂေါ ဒါနပတိ ဂဟဋ္ဌော, (ဣတိ မာဃော မာဏဝေါ)ပုညတ္ထိကော ယဇတိ ပုညပေက္ခော;

ဒဒံ ပရေသံ ဣဓ အန္နပါနံ, အက္ခာဟိ မေ ဘဂဝါ ဒက္ခိဏေယျေ’’.

(Thanh niên Māgha nói:) Người tại gia thích hợp để được cầu xin, là thí chủ, mong cầu phước báu, cúng dường vì trông đợi phước báu, bố thí vật thực và đồ uống cho người khác ở đời này. Bạch Thế Tôn, xin Ngài hãy chỉ cho con biết những bậc đáng được cúng dường.

၄၉၄.

494.

‘‘ယေ ဝေ အသတ္တာ ဝိစရန္တိ လောကေ, အကိဉ္စနာ ကေဝလိနော ယတတ္တာ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

Những vị nào sống không dính mắc trong đời, không còn gì vướng bận, đã hoàn thiện, tự chế ngự; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.

၄၉၅.

495.

‘‘ယေ သဗ္ဗသံယောဇနဗန္ဓနစ္ဆိဒါ, ဒန္တာ ဝိမုတ္တာ အနီဃာ နိရာသာ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

Những vị nào đã cắt đứt mọi ràng buộc của kiết sử, đã được điều phục, đã giải thoát, không còn phiền não, không còn hy vọng; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.

၄၉၆.

496.

‘‘ယေ သဗ္ဗသံယောဇနဝိပ္ပမုတ္တာ, ဒန္တာ ဝိမုတ္တာ အနီဃာ နိရာသာ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

Những vị nào đã hoàn toàn giải thoát khỏi mọi kiết sử, đã được điều phục, đã giải thoát, không còn phiền não, không còn hy vọng; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.

၄၉၇.

497.

‘‘ရာဂဉ္စ ဒေါသဉ္စ ပဟာယ မောဟံ, ခီဏာသဝါ ဝူသိတဗြဟ္မစရိယာ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

Những vị nào đã từ bỏ tham, sân và si, đã tận trừ các lậu hoặc, đã sống trọn vẹn đời sống phạm hạnh; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.

၄၉၈.

498.

‘‘ယေသု န မာယာ ဝသတိ န မာနော, ခီဏာသဝါ ဝူသိတဗြဟ္မစရိယာ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

Những vị nào không còn gian trá, không còn ngã mạn, đã tận trừ các lậu hoặc, đã sống trọn vẹn đời sống phạm hạnh; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.

၄၉၉.

499.

‘‘ယေ [Pg.353] ဝီတလောဘာ အမမာ နိရာသာ, ခီဏာသဝါ ဝူသိတဗြဟ္မစရိယာ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

Những vị nào đã lìa tham, không còn chấp ngã, không còn hy vọng, đã tận trừ các lậu hoặc, đã sống trọn vẹn đời sống phạm hạnh; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.

၅၀၀.

500.

‘‘ယေ ဝေ န တဏှာသု ဥပါတိပန္နာ, ဝိတရေယျ ဩဃံ အမမာ စရန္တိ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

Những vị nào không còn rơi vào ái dục, đã vượt qua bộc lưu, sống không còn chấp ngã; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.

၅၀၁.

501.

‘‘ယေသံ တဏှာ နတ္ထိ ကုဟိဉ္စိ လောကေ, ဘဝါဘဝါယ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

“Đối với những vị không có ái dục ở bất cứ nơi đâu trong thế gian, để đi đến hữu này hay hữu khác, ở đời này hay đời sau; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.”

၅၀၂.

502.

‘‘ယေ ကာမေ ဟိတွာ အဂဟာ စရန္တိ, သုသညတတ္တာ တသရံဝ ဥဇ္ဇုံ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

“Những vị đã từ bỏ các dục, sống không nhà cửa, tự thân được khéo chế ngự, đi thẳng như con thoi; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.”

၅၀၃.

503.

‘‘ယေ ဝီတရာဂါ သုသမာဟိတိန္ဒြိယာ, စန္ဒောဝ ရာဟုဂ္ဂဟဏာ ပမုတ္တာ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

“Những vị đã ly tham, các căn được khéo định tĩnh, được giải thoát như mặt trăng thoát khỏi sự che lấp của La-hầu; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.”

၅၀၄.

504.

‘‘သမိတာဝိနော ဝီတရာဂါ အကောပါ, ယေသံ ဂတီ နတ္ထိဓ ဝိပ္ပဟာယ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

“Những vị đã tịch tịnh, đã ly tham, không còn sân hận, đối với các vị ấy, sau khi đã từ bỏ (các uẩn) ở đây, không còn có sự đi đến (cảnh giới nào); vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.”

၅၀၅.

505.

‘‘ဇဟိတွာ ဇာတိမရဏံ အသေသံ, ကထံကထိံ သဗ္ဗမုပါတိဝတ္တာ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

“Những vị đã từ bỏ sanh và tử một cách hoàn toàn, đã vượt qua tất cả mọi sự nghi ngờ; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.”

၅၀၆.

506.

‘‘ယေ [Pg.354] အတ္တဒီပါ ဝိစရန္တိ လောကေ, အကိဉ္စနာ သဗ္ဗဓိ ဝိပ္ပမုတ္တာ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

“Những vị sống trong thế gian, tự mình làm hòn đảo nương tựa, không còn sở hữu, được giải thoát trong tất cả; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.”

၅၀၇.

507.

‘‘ယေ ဟေတ္ထ ဇာနန္တိ ယထာ တထာ ဣဒံ, အယမန္တိမာ နတ္ထိ ပုနဗ္ဘဝေါတိ;

ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ.

“Những vị ở đây biết điều này như thật, như nó là: ‘Đây là (đời sống) cuối cùng, không còn tái sanh nữa’; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.”

၅၀၈.

508.

‘‘ယော ဝေဒဂူ ဈာနရတော သတီမာ, သမ္ဗောဓိပတ္တော သရဏံ ဗဟူနံ;

ကာလေန တမှိ ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ’’.

“Vị nào là bậc thông suốt Veda, ưa thích thiền định, có chánh niệm, đã đạt đến sự giác ngộ hoàn toàn, là nơi nương tựa của nhiều chúng sanh; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến vị ấy.”

၅၀၉.

509.

‘‘အဒ္ဓါ အမောဃာ မမ ပုစ္ဆနာ အဟု, အက္ခာသိ မေ ဘဂဝါ ဒက္ခိဏေယျေ;

တွဉှေတ္ထ ဇာနာသိ ယထာ တထာ ဣဒံ, တထာ ဟိ တေ ဝိဒိတော ဧသ ဓမ္မော.

“Chắc chắn câu hỏi của con đã không vô ích, Thế Tôn đã chỉ dạy cho con về những bậc đáng cúng dường. Ngài ở đây biết điều này như thật, như nó là, vì rằng pháp này đã được Ngài thấu rõ như vậy.”

၅၁၀.

510.

‘‘ယော ယာစယောဂေါ ဒါနပတိ ဂဟဋ္ဌော, (ဣတိ မာဃော မာဏဝေါ)ပုညတ္ထိကော ယဇတိ ပုညပေက္ခော;

ဒဒံ ပရေသံ ဣဓ အန္နပါနံ,အက္ခာဟိ မေ ဘဂဝါ ယညသမ္ပဒံ’’.

“(Thanh niên Māgha thưa rằng:) Vị gia chủ nào là thí chủ, xứng đáng được cầu xin, mong cầu phước báu, hướng đến phước báu, thực hiện tế tự; ở đây, trong đời này, cúng dường vật thực và thức uống cho người khác, bạch Thế Tôn, xin hãy nói cho con về sự thành tựu của lễ tế tự.”

၅၁၁.

511.

‘‘ယဇဿု ယဇမာနော မာဃာတိ ဘဂဝါ, သဗ္ဗတ္ထ စ ဝိပ္ပသာဒေဟိ စိတ္တံ;

အာရမ္မဏံ ယဇမာနဿ ယညော, ဧတ္ထပ္ပတိဋ္ဌာယ ဇဟာတိ ဒေါသံ.

“(Thế Tôn phán:) Này Māgha, hãy tế tự, khi đang tế tự, và hãy làm cho tâm trong sạch ở khắp mọi nơi. Đối tượng của người tế tự là lễ tế tự; an trú vào đây, người ấy từ bỏ được lỗi lầm.”

၅၁၂.

512.

‘‘သော ဝီတရာဂေါ ပဝိနေယျ ဒေါသံ, မေတ္တံ စိတ္တံ ဘာဝယမပ္ပမာဏံ;

ရတ္တိန္ဒိဝံ သတတမပ္ပမတ္တော, သဗ္ဗာ ဒိသာ ဖရတိ အပ္ပမညံ’’.

“Vị ấy, đã ly tham, sau khi loại trừ sân hận, tu tập tâm từ vô lượng; ngày và đêm, liên tục, không phóng dật, làm cho tâm vô lượng ấy lan tỏa khắp mọi phương hướng.”

၅၁၃.

513.

‘‘ကော [Pg.355] သုဇ္ဈတိ မုစ္စတိ ဗဇ္ဈတီ စ, ကေနတ္တနာ ဂစ္ဆတိ ဗြဟ္မလောကံ;

အဇာနတော မေ မုနိ ဗြူဟိ ပုဋ္ဌော, ဘဂဝါ ဟိ မေ သက္ခိ ဗြဟ္မဇ္ဇဒိဋ္ဌော;

တုဝဉှိ နော ဗြဟ္မသမောသိ သစ္စံ, ကထံ ဥပပဇ္ဇတိ ဗြဟ္မလောကံ ဇုတိမ’’.

“Ai được thanh tịnh? Ai được giải thoát? Và ai bị trói buộc? Do tự thân nào mà đi đến Phạm thiên giới? Con không biết, xin bậc Mâu-ni, khi được hỏi, hãy nói cho con. Vì hôm nay con đã được thấy tận mắt Thế Tôn, bậc Phạm thiên. Thật vậy, Ngài đối với chúng con cũng giống như Phạm thiên. Thưa bậc quang minh, làm thế nào để được sanh vào Phạm thiên giới?”

၅၁၄.

514.

‘‘ယော ယဇတိ တိဝိဓံ ယညသမ္ပဒံ, (မာဃာတိ ဘဂဝါ)အာရာဓယေ ဒက္ခိဏေယျေဘိ တာဒိ;

ဧဝံ ယဇိတွာ သမ္မာ ယာစယောဂေါ,ဥပပဇ္ဇတိ ဗြဟ္မလောကန္တိ ဗြူမီ’’တိ.

“(Thế Tôn phán:) Này Māgha, vị nào thực hiện lễ tế tự với ba sự thành tựu, vị ấy làm hài lòng những bậc đáng cúng dường. Khi đã tế tự đúng đắn như vậy, người xứng đáng được cầu xin, Ta nói rằng, vị ấy được sanh vào Phạm thiên giới.”

ဧဝံ ဝုတ္တေ, မာဃော မာဏဝေါ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ…ပေ… အဇ္ဇတဂ္ဂေ ပါဏုပေတံ သရဏံ ဂတ’’န္တိ.

Khi được nói như vậy, thanh niên Māgha bạch với Thế Tôn lời này: “Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama… (v.v.)… Kể từ hôm nay, xin Tôn giả hãy xem con là người cận sự nam đã quy y trọn đời.”

မာဃသုတ္တံ ပဉ္စမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Māgha, phẩm thứ năm, kết thúc.

၆. သဘိယသုတ္တံ

6. Kinh Sabhiya

ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ ရာဇဂဟေ ဝိဟရတိ ဝေဠုဝနေ ကလန္ဒကနိဝါပေ. တေန ခေါ ပန သမယေန သဘိယဿ ပရိဗ္ဗာဇကဿ ပုရာဏသာလောဟိတာယ ဒေဝတာယ ပဉှာ ဥဒ္ဒိဋ္ဌာ ဟောန္တိ – ‘‘ယော တေ, သဘိယ, သမဏော ဝါ ဗြာဟ္မဏော ဝါ ဣမေ ပဉှေ ပုဋ္ဌော ဗျာကရောတိ တဿ သန္တိကေ ဗြဟ္မစရိယံ စရေယျာသီ’’တိ.

6. Tôi nghe như vầy – Một thời, Thế Tôn trú ở Vương Xá, tại Trúc Lâm, nơi nuôi dưỡng các con sóc. Vào lúc bấy giờ, một vị thiên, là quyến thuộc cũ của du sĩ Sabhiya, đã nêu lên những câu hỏi: “Này Sabhiya, vị Sa-môn hay Bà-la-môn nào, khi được ngươi hỏi những câu này, có thể giải đáp được, ngươi hãy thực hành phạm hạnh nơi vị ấy.”

အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော တဿာ ဒေဝတာယ သန္တိကေ တေ ပဉှေ ဥဂ္ဂဟေတွာ ယေ တေ သမဏဗြာဟ္မဏာ သံဃိနော ဂဏိနော ဂဏာစရိယာ ဉာတာ ယသဿိနော တိတ္ထကရာ သာဓုသမ္မတာ ဗဟုဇနဿ, သေယျထိဒံ – ပူရဏော ကဿပေါ မက္ခလိဂေါသာလော အဇိတော ကေသကမ္ဗလော ပကုဓော ကစ္စာနော သဉ္စယော ဗေလဋ္ဌပုတ္တော နိဂဏ္ဌော နာဋပုတ္တော, တေ ဥပသင်္ကမိတွာ တေ ပဉှေ ပုစ္ဆတိ. တေ သဘိယေန [Pg.356] ပရိဗ္ဗာဇကေန ပဉှေ ပုဋ္ဌာ န သမ္ပာယန္တိ; အသမ္ပာယန္တာ ကောပဉ္စ ဒေါသဉ္စ အပ္ပစ္စယဉ္စ ပါတုကရောန္တိ. အပိ စ သဘိယံ ယေဝ ပရိဗ္ဗာဇကံ ပဋိပုစ္ဆန္တိ.

Bấy giờ, du sĩ Sabhiya, sau khi học thuộc những câu hỏi ấy từ vị thiên, đã đi đến những vị Sa-môn, Bà-la-môn có giáo đoàn, có hội chúng, là đạo sư của hội chúng, nổi tiếng, có danh vọng, là các giáo chủ, được nhiều người xem là bậc thiện trí, như là Pūraṇa Kassapa, Makkhaligosāla, Ajita Kesakambala, Pakudha Kaccāna, Sañcaya Belaṭṭhaputta, Nigaṇṭha Nāṭaputta, và hỏi những câu hỏi đó. Các vị ấy, khi được du sĩ Sabhiya hỏi, đã không thể giải đáp; không thể giải đáp, họ biểu lộ sự tức giận, sân hận và bất mãn. Hơn nữa, họ còn hỏi vặn lại chính du sĩ Sabhiya.

အထ ခေါ သဘိယဿ ပရိဗ္ဗာဇကဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘ယေ ခေါ တေ ဘောန္တော သမဏဗြာဟ္မဏာ သံဃိနော ဂဏိနော ဂဏာစရိယာ ဉာတာ ယသဿိနော တိတ္ထကရာ သာဓုသမ္မတာ ဗဟုဇနဿ, သေယျထိဒံ – ပူရဏော ကဿပေါ…ပေ… နိဂဏ္ဌော နာဋပုတ္တော, တေ မယာ ပဉှေ ပုဋ္ဌာ န သမ္ပာယန္တိ, အသမ္ပာယန္တာ ကောပဉ္စ ဒေါသဉ္စ အပ္ပစ္စယဉ္စ ပါတုကရောန္တိ; အပိ စ မညေဝေတ္ထ ပဋိပုစ္ဆန္တိ. ယန္နူန္နာဟံ ဟီနာယာဝတ္တိတွာ ကာမေ ပရိဘုဉ္ဇေယျ’’န္တိ.

Bấy giờ, du sĩ Sabhiya khởi lên ý nghĩ này: “Những vị Sa-môn, Bà-la-môn tôn quý kia, có giáo đoàn, có hội chúng, là đạo sư của hội chúng, nổi tiếng, có danh vọng, là các giáo chủ, được nhiều người xem là bậc thiện trí, như là Pūraṇa Kassapa… (v.v.)… Nigaṇṭha Nāṭaputta, khi được ta hỏi, đã không thể giải đáp; không thể giải đáp, họ biểu lộ sự tức giận, sân hận và bất mãn; hơn nữa, họ còn hỏi vặn lại chính ta. Hay là ta nên trở lại đời sống thấp kém, hưởng thụ các dục lạc chăng?”

အထ ခေါ သဘိယဿ ပရိဗ္ဗာဇကဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘အယမ္ပိ ခေါ သမဏော ဂေါတမော သံဃီ စေဝ ဂဏီ စ ဂဏာစရိယော စ ဉာတော ယသဿီ တိတ္ထကရော သာဓုသမ္မတော ဗဟုဇနဿ; ယံနူနာဟံ သမဏံ ဂေါတမံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဣမေ ပဉှေ ပုစ္ဆေယျ’’န္တိ.

Bấy giờ, du sĩ Sabhiya khởi lên ý nghĩ này: “Sa-môn Gotama này cũng có giáo đoàn, có hội chúng, là đạo sư của hội chúng, nổi tiếng, có danh vọng, là giáo chủ, được nhiều người xem là bậc thiện trí. Hay là ta nên đi đến Sa-môn Gotama và hỏi những câu hỏi này chăng?”

အထ ခေါ သဘိယဿ ပရိဗ္ဗာဇကဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘ယေပိ ခေါ တေ ဘောန္တော သမဏဗြာဟ္မဏာ ဇိဏ္ဏာ ဝုဍ္ဎာ မဟလ္လကာ အဒ္ဓဂတာ ဝယောအနုပ္ပတ္တာ ထေရာ ရတ္တညူ စိရပဗ္ဗဇိတာ သံဃိနော ဂဏိနော ဂဏာစရိယာ ဉာတာ ယသဿိနော တိတ္ထကရာ သာဓုသမ္မတာ ဗဟုဇနဿ, သေယျထိဒံ – ပူရဏော ကဿပေါ…ပေ. … နိဂဏ္ဌော နာဋပုတ္တော, တေပိ မယာ ပဉှေ ပုဋ္ဌာ န သမ္ပာယန္တိ, အသမ္ပာယန္တာ ကောပဉ္စ ဒေါသဉ္စ အပ္ပစ္စယဉ္စ ပါတုကရောန္တိ, အပိ စ မညေဝေတ္ထ ပဋိပုစ္ဆန္တိ; ကိံ ပန မေ သမဏော ဂေါတမော ဣမေ ပဉှေ ပုဋ္ဌော ဗျာကရိဿတိ! သမဏော ဟိ ဂေါတမော ဒဟရော စေဝ ဇာတိယာ, နဝေါ စ ပဗ္ဗဇ္ဇာယာ’’တိ.

Bấy giờ, du sĩ Sabhiya khởi lên ý nghĩ này: “Ngay cả những vị Sa-môn, Bà-la-môn tôn quý kia, những vị già cả, trưởng thành, lớn tuổi, đã đi hết cuộc đời, đã đến tuổi xế chiều, là bậc trưởng lão, kinh nghiệm, xuất gia đã lâu, có giáo đoàn, có hội chúng, là đạo sư của hội chúng, nổi tiếng, có danh vọng, là các giáo chủ, được nhiều người xem là bậc thiện trí, như là Pūraṇa Kassapa… (v.v.)… Nigaṇṭha Nāṭaputta, ngay cả các vị ấy, khi được ta hỏi, cũng không thể giải đáp; không thể giải đáp, họ biểu lộ sự tức giận, sân hận và bất mãn, hơn nữa, họ còn hỏi vặn lại chính ta; thì làm sao Sa-môn Gotama, khi được ta hỏi những câu này, có thể giải đáp được! Vì rằng Sa-môn Gotama còn trẻ tuổi đời và mới xuất gia.”

အထ ခေါ သဘိယဿ ပရိဗ္ဗာဇကဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘သမဏော ခေါ ဒဟရောတိ န ဥညာတဗ္ဗော န ပရိဘောတဗ္ဗော. ဒဟရောပိ စေသ သမဏော ဂေါတမော မဟိဒ္ဓိကော ဟောတိ မဟာနုဘာဝေါ, ယံနူနာဟံ သမဏံ ဂေါတမံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဣမေ ပဉှေ ပုစ္ဆေယျ’’န္တိ.

Bấy giờ, du sĩ Sabhiya khởi lên ý nghĩ này: ‘Không nên xem thường, không nên khinh miệt Sa-môn Gotama vì ngài còn trẻ tuổi. Dù Sa-môn Gotama còn trẻ tuổi, ngài có đại thần lực, có đại oai đức. Thật tốt thay nếu ta đến gần Sa-môn Gotama và hỏi những câu hỏi này.’

အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော ယေန ရာဇဂဟံ တေန စာရိကံ ပက္ကာမိ. အနုပုဗ္ဗေန စာရိကံ စရမာနော ယေန ရာဇဂဟံ ဝေဠုဝနံ ကလန္ဒကနိဝါပေါ, ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတာ သဒ္ဓိံ [Pg.357] သမ္မောဒိ. သမ္မောဒနီယံ ကထံ သာရဏီယံ ဝီတိသာရေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ –

Bấy giờ, du sĩ Sabhiya lên đường du hành đến thành Rājagaha (Vương Xá). Lần lượt du hành, vị ấy đi đến thành Rājagaha, khu rừng Veḷuvana (Trúc Lâm), nơi nuôi dưỡng các con sóc (Kalandakanivāpa), đi đến nơi Thế Tôn đang ngự. Sau khi đến, vị ấy cùng Thế Tôn chào hỏi thân mật. Sau khi trao đổi những lời chào hỏi thân thiện, đáng ghi nhớ, vị ấy ngồi xuống một bên. Ngồi một bên, du sĩ Sabhiya bạch với Thế Tôn bằng kệ rằng:

၅၁၅.

515.

‘‘ကင်္ခီ ဝေစိကိစ္ဆီ အာဂမံ, (ဣတိ သဘိယော)ပဉှေ ပုစ္ဆိတုံ အဘိကင်္ခမာနော;

တေသန္တကရော ဘဝါဟိ ပဉှေ မေ ပုဋ္ဌော,အနုပုဗ္ဗံ အနုဓမ္မံ ဗျာကရောဟိ မေ’’.

(Du sĩ Sabhiya bạch rằng:) ‘Con đến đây với lòng hoài nghi, do dự, mong mỏi được hỏi các câu hỏi. Xin ngài hãy là người chấm dứt chúng. Khi được con hỏi, xin ngài hãy tuần tự, đúng theo pháp mà giải đáp cho con.’

၅၁၆.

516.

‘‘ဒူရတော အာဂတောသိ သဘိယ, (ဣတိ ဘဂဝါ)ပဉှေ ပုစ္ဆိတုံ အဘိကင်္ခမာနော;

တေသန္တကရော ဘဝါမိ ပဉှေ တေ ပုဋ္ဌော,အနုပုဗ္ဗံ အနုဓမ္မံ ဗျာကရောမိ တေ.

(Thế Tôn phán rằng:) ‘Này Sabhiya, ông từ xa đến đây, mong mỏi được hỏi các câu hỏi. Ta sẽ là người chấm dứt chúng. Khi được ông hỏi, Ta sẽ tuần tự, đúng theo pháp mà giải đáp cho ông.’

၅၁၇.

517.

‘‘ပုစ္ဆ မံ သဘိယ ပဉှံ, ယံ ကိဉ္စိ မနသိစ္ဆသိ;

တဿ တဿေဝ ပဉှဿ, အဟံ အန္တံ ကရောမိ တေ’’တိ.

‘Này Sabhiya, hãy hỏi Ta bất cứ câu hỏi nào ông mong muốn trong tâm. Đối với mỗi câu hỏi ấy, Ta sẽ chấm dứt (hoài nghi) cho ông.’

အထ ခေါ သဘိယဿ ပရိဗ္ဗာဇကဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘အစ္ဆရိယံ ဝတ, ဘော, အဗ္ဘုတံ ဝတ, ဘော! ယံ ဝတာဟံ အညေသု သမဏဗြာဟ္မဏေသု ဩကာသကမ္မမတ္တမ္ပိ နာလတ္ထံ တံ မေ ဣဒံ သမဏေန ဂေါတမေန ဩကာသကမ္မံ ကတ’’န္တိ. အတ္တမနော ပမုဒိတော ဥဒဂ္ဂေါ ပီတိသောမနဿဇာတော ဘဂဝန္တံ ပဉှံ အပုစ္ဆိ –

Bấy giờ, du sĩ Sabhiya khởi lên ý nghĩ này: ‘Thật kỳ diệu thay, chư vị! Thật hy hữu thay, chư vị! Điều mà ta đã không nhận được dù chỉ là một cơ hội nhỏ từ các vị Sa-môn, Bà-la-môn khác, thì nay Sa-môn Gotama đã ban cho ta cơ hội này.’ Với tâm hoan hỷ, vui mừng, phấn khởi, tràn đầy hỷ lạc, vị ấy đã hỏi Thế Tôn một câu hỏi:

၅၁၈.

518.

‘‘ကိံ ပတ္တိနမာဟု ဘိက္ခုနံ, (ဣတိ သဘိယော)သောရတံ ကေန ကထဉ္စ ဒန္တမာဟု;

ဗုဒ္ဓေါတိ ကထံ ပဝုစ္စတိ,ပုဋ္ဌော မေ ဘဂဝါ ဗျာကရောဟိ’’.

(Du sĩ Sabhiya bạch rằng:) ‘Thế nào được gọi là bậc đã thành tựu, là vị Tỳ-khưu? Do đâu được gọi là người nhu hòa, và thế nào là người đã được điều phục? Do đâu được gọi là bậc Giác Ngộ (Buddha)? Kính bạch Thế Tôn, khi được con hỏi, xin Ngài hãy giải đáp.’

၅၁၉.

519.

‘‘ပဇ္ဇေန ကတေန အတ္တနာ, (သဘိယာတိ ဘဂဝါ)ပရိနိဗ္ဗာနဂတော ဝိတိဏ္ဏကင်္ခေါ;

ဝိဘဝဉ္စ ဘဝဉ္စ ဝိပ္ပဟာယ,ဝုသိတဝါ ခီဏပုနဗ္ဘဝေါ သ ဘိက္ခု.

(Thế Tôn phán rằng:) ‘Này Sabhiya, người nào tự mình đi trên con đường đã tạo, đã đạt đến Niết-bàn, đã vượt qua hoài nghi; đã từ bỏ cả sự hoại diệt (vibhava) và sự tồn tại (bhava); đã sống đời phạm hạnh, đã đoạn tận tái sanh, người ấy là vị Tỳ-khưu.’

၅၂၀.

520.

‘‘သဗ္ဗတ္ထ [Pg.358] ဥပေက္ခကော သတိမာ, န သော ဟိံသတိ ကဉ္စိ သဗ္ဗလောကေ;

တိဏ္ဏော သမဏော အနာဝိလော, ဥဿဒါ ယဿ န သန္တိ သောရတော သော.

‘Vị nào có tâm xả đối với tất cả, có chánh niệm, không làm hại bất cứ ai trong toàn thế gian; đã vượt qua (bộc lưu), là vị Sa-môn không uế nhiễm, người không còn các kiêu mạn (ussadā), vị ấy là người nhu hòa.’

၅၂၁.

521.

‘‘ယဿိန္ဒြိယာနိ ဘာဝိတာနိ, အဇ္ဈတ္တံ ဗဟိဒ္ဓါ စ သဗ္ဗလောကေ;

နိဗ္ဗိဇ္ဈ ဣမံ ပရဉ္စ လောကံ, ကာလံ ကင်္ခတိ ဘာဝိတော သ ဒန္တော.

‘Vị nào có các căn đã được tu tập, ở bên trong và bên ngoài, trong toàn thế gian; đã thấu triệt thế giới này và thế giới bên kia, chờ đợi thời khắc (viên tịch), vị đã tu tập ấy là người đã được điều phục.’

၅၂၂.

522.

‘‘ကပ္ပာနိ ဝိစေယျ ကေဝလာနိ, သံသာရံ ဒုဘယံ စုတူပပါတံ;

ဝိဂတရဇမနင်္ဂဏံ ဝိသုဒ္ဓံ, ပတ္တံ ဇာတိခယံ တမာဟု ဗုဒ္ဓ’’န္တိ.

‘Vị nào đã thẩm sát tất cả các kiếp (kappa), vòng luân hồi (saṃsāra) cả hai phương diện là tử và sanh; đã đạt đến sự đoạn tận sanh y, không còn bụi bẩn, không còn uế nhiễm, hoàn toàn thanh tịnh, vị ấy được gọi là bậc Giác Ngộ (Buddha).’

အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော ဘဂဝတော ဘာသိတံ အဘိနန္ဒိတွာ အနုမောဒိတွာ အတ္တမနော ပမုဒိတော ဥဒဂ္ဂေါ ပီတိသောမနဿဇာတော ဘဂဝန္တံ ဥတ္တရိံ ပဉှံ အပုစ္ဆိ –

Bấy giờ, du sĩ Sabhiya hoan hỷ, tín thọ lời dạy của Thế Tôn, với tâm hoan hỷ, vui mừng, phấn khởi, tràn đầy hỷ lạc, vị ấy đã hỏi Thế Tôn câu hỏi tiếp theo:

၅၂၃.

523.

‘‘ကိံ ပတ္တိနမာဟု ဗြာဟ္မဏံ, (ဣတိ သဘိယော)သမဏံ ကေန ကထဉ္စ နှာတကောတိ;

နာဂေါတိ ကထံ ပဝုစ္စတိ,ပုဋ္ဌော မေ ဘဂဝါ ဗျာကရောဟိ’’.

(Du sĩ Sabhiya bạch rằng:) ‘Thế nào được gọi là bậc đã thành tựu, là vị Bà-la-môn? Do đâu được gọi là Sa-môn, và thế nào là người đã tắm gội (nhātaka)? Do đâu được gọi là bậc Long Tượng (nāga)? Kính bạch Thế Tôn, khi được con hỏi, xin Ngài hãy giải đáp.’

၅၂၄.

524.

‘‘ဗာဟိတွာ သဗ္ဗပါပကာနိ, (သဘိယာတိ ဘဂဝါ)ဝိမလော သာဓုသမာဟိတော ဌိတတ္တော;

သံသာရမတိစ္စ ကေဝလီ သော,အသိတော တာဒိ ပဝုစ္စတေ သ ဗြဟ္မာ.

(Thế Tôn phán rằng:) ‘Này Sabhiya, người đã loại trừ tất cả các điều ác, không còn uế nhiễm, khéo định tĩnh, tâm vững vàng; đã vượt qua luân hồi, đã hoàn tất (phận sự); không còn nương tựa, là bậc như vậy (tādi), người ấy được gọi là Bà-la-môn (brahmā).’

၅၂၅.

525.

‘‘သမိတာဝိ ပဟာယ ပုညပါပံ, ဝိရဇော ဉတွာ ဣမံ ပရဉ္စ လောကံ;

ဇာတိမရဏံ ဥပါတိဝတ္တော, သမဏော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ.

‘Vị nào đã làm lắng dịu (các pháp ác), đã từ bỏ phước và tội, không còn bụi bẩn, đã biết thế giới này và thế giới bên kia; đã vượt qua sanh và tử, là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là Sa-môn.’

၅၂၆.

526.

‘‘နိနှာယ [Pg.359] သဗ္ဗပါပကာနိ, အဇ္ဈတ္တံ ဗဟိဒ္ဓါ စ သဗ္ဗလောကေ;

ဒေဝမနုဿေသု ကပ္ပိယေသု, ကပ္ပံ နေတိ တမာဟု နှာတကော’’တိ.

‘Vị nào đã gột rửa tất cả các điều ác, ở bên trong và bên ngoài, trong toàn thế gian; trong các thế giới của trời và người, những nơi thuộc về tư duy (kappiyesu), vị ấy không còn đi đến tư duy (kappaṃ), vị ấy được gọi là người đã tắm gội (nhātaka).’

၅၂၇.

527.

‘‘အာဂုံ န ကရောတိ ကိဉ္စိ လောကေ, သဗ္ဗသံယောဂေ ဝိသဇ္ဇ ဗန္ဓနာနိ;

သဗ္ဗတ္ထ န သဇ္ဇတီ ဝိမုတ္တော, နာဂေါ တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ’’တိ.

‘Vị nào không làm bất cứ điều ác nào trong thế gian, đã tháo bỏ tất cả các kiết sử và trói buộc; không còn dính mắc vào bất cứ đâu, đã được giải thoát, là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là bậc Long Tượng (nāga).’

အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော…ပေ… ဘဂဝန္တံ ဥတ္တရိံ ပဉှံ အပုစ္ဆိ –

Bấy giờ, du sĩ Sabhiya... (như trên)... đã hỏi Thế Tôn câu hỏi tiếp theo:

၅၂၈.

528.

‘‘ကံ ခေတ္တဇိနံ ဝဒန္တိ ဗုဒ္ဓါ, (ဣတိ သဘိယော)ကုသလံ ကေန ကထဉ္စ ပဏ္ဍိတောတိ;

မုနိ နာမ ကထံ ပဝုစ္စတိ,ပုဋ္ဌော မေ ဘဂဝါ ဗျာကရောဟိ’’.

(Du sĩ Sabhiya bạch rằng:) ‘Chư Phật gọi ai là bậc chiến thắng các xứ (khettajina)? Do đâu được gọi là bậc thiện xảo (kusala), và thế nào là bậc trí tuệ (paṇḍita)? Do đâu được gọi là bậc Mâu-ni (muni)? Kính bạch Thế Tôn, khi được con hỏi, xin Ngài hãy giải đáp.’

၅၂၉.

529.

‘‘ခေတ္တာနိ ဝိစေယျ ကေဝလာနိ, (သဘိယာတိ ဘဂဝါ)ဒိဗ္ဗံ မာနုသကဉ္စ ဗြဟ္မခေတ္တံ;

သဗ္ဗခေတ္တမူလဗန္ဓနာ ပမုတ္တော,ခေတ္တဇိနော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ.

(Thế Tôn phán rằng:) ‘Này Sabhiya, vị nào đã thẩm sát tất cả các xứ (khetta), xứ của chư thiên, của loài người, và xứ của Phạm thiên; đã giải thoát khỏi sự trói buộc từ gốc rễ của tất cả các xứ, là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là bậc chiến thắng các xứ (khettajina).’

၅၃၀.

530.

‘‘ကောသာနိ ဝိစေယျ ကေဝလာနိ, ဒိဗ္ဗံ မာနုသကဉ္စ ဗြဟ္မကောသံ;

သဗ္ဗကောသမူလဗန္ဓနာ ပမုတ္တော, ကုသလော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ.

‘Vị nào đã thẩm sát tất cả các kho tàng (kosa), kho tàng của chư thiên, của loài người, và kho tàng của Phạm thiên; đã giải thoát khỏi sự trói buộc từ gốc rễ của tất cả các kho tàng, là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là bậc thiện xảo (kusala).’

၅၃၁.

531.

‘‘ဒုဘယာနိ ဝိစေယျ ပဏ္ဍရာနိ, အဇ္ဈတ္တံ ဗဟိဒ္ဓါ စ သုဒ္ဓိပညော;

ကဏှံ သုက္ကံ ဥပါတိဝတ္တော, ပဏ္ဍိတော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ.

‘Vị nào đã thẩm sát cả hai loại pháp thanh bạch (paṇḍarāni), ở bên trong và bên ngoài, là bậc có trí tuệ thanh tịnh; đã vượt qua cả pháp đen (bất thiện) và pháp trắng (thiện), là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là bậc trí tuệ (paṇḍita).’

၅၃၂.

532.

‘‘အသတဉ္စ [Pg.360] သတဉ္စ ဉတွာ ဓမ္မံ, အဇ္ဈတ္တံ ဗဟိဒ္ဓါ စ သဗ္ဗလောကေ;

ဒေဝမနုဿေဟိ ပူဇနီယော, သင်္ဂံ ဇာလမတိစ္စ သော မုနီ’’တိ.

‘Vị nào đã biết pháp của người bất thiện và của người thiện, ở bên trong và bên ngoài, trong toàn thế gian; đáng được chư thiên và loài người cúng dường; đã vượt qua sự dính mắc và lưới (ái), vị ấy là bậc Mâu-ni (muni).’

အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော…ပေ… ဘဂဝန္တံ ဥတ္တရိံ ပဉှံ အပုစ္ဆိ –

Bấy giờ, du sĩ Sabhiya... (như trên)... đã hỏi Thế Tôn câu hỏi tiếp theo:

၅၃၃.

533.

‘‘ကိံ ပတ္တိနမာဟု ဝေဒဂုံ, (ဣတိ သဘိယော)အနုဝိဒိတံ ကေန ကထဉ္စ ဝီရိယဝါတိ;

အာဇာနိယော ကိန္တိ နာမ ဟောတိ,ပုဋ္ဌော မေ ဘဂဝါ ဗျာကရောဟိ’’.

(Du sĩ Sabhiya bạch rằng:) ‘Thế nào được gọi là bậc đã thành tựu, là người thông đạt Vệ-đà (vedagū)? Do đâu được gọi là người đã liễu tri (anuvidita), và thế nào là người có tinh tấn (vīriyavā)? Do đâu được gọi là bậc thuần chủng (ājāniya)? Kính bạch Thế Tôn, khi được con hỏi, xin Ngài hãy giải đáp.’

၅၃၄.

534.

‘‘ဝေဒါနိ ဝိစေယျ ကေဝလာနိ, (သဘိယာတိ ဘဂဝါ)သမဏာနံ ယာနိဓတ္ထိ ဗြာဟ္မဏာနံ;

သဗ္ဗဝေဒနာသု ဝီတရာဂေါ,သဗ္ဗံ ဝေဒမတိစ္စ ဝေဒဂူ သော.

(Thế Tôn phán rằng:) ‘Này Sabhiya, vị nào đã thẩm sát tất cả các Vệ-đà (veda) của các Sa-môn và Bà-la-môn có ở đời này; đã ly tham đối với tất cả các cảm thọ (vedanā); đã vượt qua tất cả Vệ-đà, vị ấy là người thông đạt Vệ-đà (vedagū).’

၅၃၅.

535.

‘‘အနုဝိစ္စ ပပဉ္စနာမရူပံ, အဇ္ဈတ္တံ ဗဟိဒ္ဓါ စ ရောဂမူလံ;

သဗ္ဗရောဂမူလဗန္ဓနာ ပမုတ္တော, အနုဝိဒိတော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ.

‘Vị nào đã liễu tri các pháp hý luận (papañca), danh và sắc, ở bên trong và bên ngoài, là gốc rễ của bệnh tật; đã giải thoát khỏi sự trói buộc từ gốc rễ của tất cả bệnh tật, là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là người đã liễu tri (anuvidita).’

၅၃၆.

536.

‘‘ဝိရတော ဣဓ သဗ္ဗပါပကေဟိ, နိရယဒုက္ခံ အတိစ္စ ဝီရိယဝါ သော;

သော ဝီရိယဝါ ပဓာနဝါ, ဓီရော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ.

‘Vị nào ở đây đã từ bỏ tất cả các điều ác, đã vượt qua khổ đau của địa ngục, là người có tinh tấn; vị ấy có tinh tấn, có sự nỗ lực (padhānavā), là bậc hiền trí (dhīro), là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là người có tinh tấn.’

၅၃၇.

537.

‘‘ယဿဿု လုနာနိ ဗန္ဓနာနိ, အဇ္ဈတ္တံ ဗဟိဒ္ဓါ စ သင်္ဂမူလံ;

သဗ္ဗသင်္ဂမူလဗန္ဓနာ ပမုတ္တော, အာဇာနိယော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ’’တိ.

Vị nào đã cắt đứt các trói buộc, cả bên trong lẫn bên ngoài, cùng với gốc rễ của sự dính mắc; vị ấy đã được giải thoát khỏi mọi trói buộc từ gốc rễ của sự dính mắc, được gọi là bậc thuần chủng, bậc như thị, vì bản chất là như vậy.

အထ [Pg.361] ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော…ပေ… ဘဂဝန္တံ ဥတ္တရိံ ပဉှံ အပုစ္ဆိ –

Khi ấy, du sĩ Sabhiya... bạch hỏi Thế Tôn câu hỏi tiếp theo:

၅၃၈.

538.

‘‘ကိံ ပတ္တိနမာဟု သောတ္တိယံ, (ဣတိ သဘိယော)အရိယံ ကေန ကထဉ္စ စရဏဝါတိ;

ပရိဗ္ဗာဇကော ကိန္တိ နာမ ဟောတိ,ပုဋ္ဌော မေ ဘဂဝါ ဗျာကရောဟိ’’.

(Sabhiya hỏi rằng:) 'Thế nào được gọi là bậc thông thái? Do đâu được gọi là bậc Thánh? Và thế nào là người có đầy đủ hạnh kiểm? Thế nào được gọi là một du sĩ? Con đã hỏi, xin Thế Tôn hãy giải đáp cho con.'

၅၃၉.

539.

‘‘သုတွာ သဗ္ဗဓမ္မံ အဘိညာယ လောကေ, (သဘိယာတိ ဘဂဝါ)သာဝဇ္ဇာနဝဇ္ဇံ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ;

အဘိဘုံ အကထံကထိံ ဝိမုတ္တံ,အနိဃံ သဗ္ဗဓိမာဟု သောတ္တိယောတိ.

(Thế Tôn đáp:) 'Này Sabhiya, người nào trong đời, sau khi đã nghe và thắng tri tất cả các pháp, bất cứ điều gì có lỗi hay không có lỗi; người ấy là bậc chinh phục, không còn nghi hoặc, đã được giải thoát, không còn phiền não trong mọi sự, vị ấy được gọi là bậc thông thái.'

၅၄၀.

540.

‘‘ဆေတွာ အာသဝါနိ အာလယာနိ, ဝိဒွါ သော န ဥပေတိ ဂဗ္ဘသေယျံ;

သညံ တိဝိဓံ ပနုဇ္ဇ ပင်္ကံ, ကပ္ပံ နေတိ တမာဟု အရိယောတိ.

Vị nào đã cắt đứt các lậu hoặc và các ái luyến, bậc trí ấy không còn tái sanh vào thai mẹ. Sau khi đã xua tan ba loại tưởng và vũng lầy (dục lạc), vị ấy không còn đi đến một kiếp nào nữa, vị ấy được gọi là bậc Thánh.

၅၄၁.

541.

‘‘ယော ဣဓ စရဏေသု ပတ္တိပတ္တော, ကုသလော သဗ္ဗဒါ အာဇာနာတိ ဓမ္မံ;

သဗ္ဗတ္ထ န သဇ္ဇတိ ဝိမုတ္တစိတ္တော, ပဋိဃာ ယဿ န သန္တိ စရဏဝါ သော.

Vị nào ở đây đã đạt đến sự thành tựu trong các hạnh kiểm, là bậc thiện xảo, luôn luôn thấu hiểu Chánh Pháp; không dính mắc vào bất cứ đâu, với tâm đã giải thoát, vị nào không còn các chướng ngại, vị ấy là người có đầy đủ hạnh kiểm.

၅၄၂.

542.

‘‘ဒုက္ခဝေပက္ကံ ယဒတ္ထိ ကမ္မံ, ဥဒ္ဓမဓော တိရိယံ ဝါပိ မဇ္ဈေ;

ပရိဗ္ဗာဇယိတွာ ပရိညစာရီ, မာယံ မာနမထောပိ လောဘကောဓံ;

ပရိယန္တမကာသိ နာမရူပံ, တံ ပရိဗ္ဗာဇကမာဟု ပတ္တိပတ္တ’’န္တိ.

Bất cứ nghiệp nào có quả báo là khổ đau, dù ở trên, ở dưới, hay ở ngang, ở giữa; vị nào đã từ bỏ chúng, sống với sự liễu tri, cùng với sự xảo trá, ngã mạn, cũng như tham lam và sân hận; vị nào đã chấm dứt danh và sắc, vị ấy được gọi là du sĩ, người đã đạt đến mục đích.

အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော ဘဂဝတော ဘာသိတံ အဘိနန္ဒိတွာ အနုမောဒိတွာ အတ္တမနော ပမုဒိတော ဥဒဂ္ဂေါ ပီတိသောမနဿဇာတော ဥဋ္ဌာယာသနာ ဧကံသံ ဥတ္တရာသင်္ဂံ ကရိတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနဉ္ဇလိံ ပဏာမေတွာ ဘဂဝန္တံ သမ္မုခါ သာရုပ္ပာဟိ ဂါထာဟိ အဘိတ္ထဝိ –

Khi ấy, du sĩ Sabhiya, sau khi hoan hỷ và tùy hỷ lời dạy của Thế Tôn, với tâm hài lòng, vui mừng, phấn khởi, tràn đầy hỷ lạc, đã từ chỗ ngồi đứng dậy, vắt thượng y qua một bên vai, chắp tay hướng về phía Thế Tôn, và tán thán Thế Tôn ngay trước mặt bằng những câu kệ thích hợp:

၅၄၃.

543.

‘‘ယာနိ [Pg.362] စ တီဏိ ယာနိ စ သဋ္ဌိ, သမဏပ္ပဝါဒသိတာနိ ဘူရိပည;

သညက္ခရသညနိဿိတာနိ, ဩသရဏာနိ ဝိနေယျ ဩဃတမဂါ.

Bậc Trí Tuệ Rộng Lớn, Ngài đã loại trừ sáu mươi ba tà kiến, là những nơi nương tựa, dựa vào các học thuyết của các sa-môn ngoại đạo, dựa vào tưởng về danh tự và tưởng về khái niệm. Ngài đã vượt qua bộc lưu.

၅၄၄.

544.

‘‘အန္တဂူသိ ပါရဂူ ဒုက္ခဿ, အရဟာသိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ခီဏာသဝံ တံ မညေ;

ဇုတိမာ မုတိမာ ပဟူတပညော, ဒုက္ခဿန္တကရံ အတာရေသိ မံ.

Ngài là bậc đã đến điểm tận cùng, đã đến bờ kia của khổ đau. Ngài là bậc A-la-hán, bậc Chánh Đẳng Giác; con xem Ngài là bậc đã tận trừ các lậu hoặc. Ngài là bậc quang minh, bậc trí tuệ, bậc có tuệ giác bao la. Bậc chấm dứt khổ đau, Ngài đã giúp con vượt qua.

၅၄၅.

545.

‘‘ယံ မေ ကင်္ခိတမညာသိ, ဝိစိကိစ္ဆာ မံ တာရယိ နမော တေ;

မုနိ မောနပထေသု ပတ္တိပတ္တ, အခိလ အာဒိစ္စဗန္ဓု သောရတောသိ.

Ngài đã biết được sự nghi ngờ của con, đã giúp con vượt qua hoài nghi. Xin đảnh lễ Ngài! Hỡi bậc Mâu-ni, người đã đạt đến mục đích trên các con đường của bậc Mâu-ni, Ngài không còn cằn cỗi, là quyến thuộc của mặt trời, Ngài thật hiền hòa.

၅၄၆.

546.

‘‘ယာ မေ ကင်္ခါ ပုရေ အာသိ, တံ မေ ဗျာကာသိ စက္ခုမာ;

အဒ္ဓါ မုနီသိ သမ္ဗုဒ္ဓေါ, နတ္ထိ နီဝရဏာ တဝ.

Sự nghi ngờ mà con đã có trước đây, Ngài, bậc có Mắt, đã giải thích cho con. Quả thật Ngài là bậc Mâu-ni, bậc Chánh Đẳng Giác; nơi Ngài không còn các triền cái.

၅၄၇.

547.

‘‘ဥပါယာသာ စ တေ သဗ္ဗေ, ဝိဒ္ဓသ္တာ ဝိနဠီကတာ;

သီတိဘူတော ဒမပ္ပတ္တော, ဓိတိမာ သစ္စနိက္ကမော.

Và tất cả những phiền não của Ngài đã bị phá tan, đã được nhổ sạch. Ngài đã trở nên thanh lương, đã đạt đến sự tự chủ, là bậc kiên định, có sự nỗ lực chân chánh.

၅၄၈.

548.

‘‘တဿ တေ နာဂနာဂဿ, မဟာဝီရဿ ဘာသတော;

သဗ္ဗေ ဒေဝါနုမောဒန္တိ, ဥဘော နာရဒပဗ္ဗတာ.

Khi Ngài, bậc Long Tượng giữa các Long Tượng, bậc Đại Anh Hùng, đang thuyết giảng, tất cả chư thiên đều tùy hỷ, cả hai vị Nārada và Pabbata.

၅၄၉.

549.

‘‘နမော တေ ပုရိသာဇည, နမော တေ ပုရိသုတ္တမ;

သဒေဝကသ္မိံ လောကသ္မိံ, နတ္ထိ တေ ပဋိပုဂ္ဂလော.

Xin đảnh lễ Ngài, bậc Nhân Hùng! Xin đảnh lễ Ngài, bậc Tối Thắng Nhân! Trong thế giới cùng với chư thiên, không có ai sánh bằng Ngài.

၅၅၀.

550.

‘‘တုဝံ ဗုဒ္ဓေါ တုဝံ သတ္ထာ, တုဝံ မာရာဘိဘူ မုနိ;

တုဝံ အနုသယေ ဆေတွာ, တိဏ္ဏော တာရေသိ မံ ပဇံ.

Ngài là bậc Giác Ngộ, Ngài là bậc Đạo Sư, Ngài là bậc Mâu-ni đã chiến thắng Ma vương. Ngài đã cắt đứt các tùy miên, đã vượt qua và giúp chúng sanh này vượt qua.

၅၅၁.

551.

‘‘ဥပဓီ တေ သမတိက္ကန္တာ, အာသဝါ တေ ပဒါလိတာ;

သီဟောသိ အနုပါဒါနော, ပဟီနဘယဘေရဝေါ.

Các sanh y của Ngài đã được vượt qua, các lậu hoặc của Ngài đã bị phá vỡ. Ngài là con sư tử, không còn chấp thủ, đã từ bỏ mọi sợ hãi và kinh hoàng.

၅၅၂.

552.

‘‘ပုဏ္ဍရီကံ [Pg.363] ယထာ ဝဂ္ဂု, တောယေ န ဥပလိမ္ပတိ ;

ဧဝံ ပုညေ စ ပါပေ စ, ဥဘယေ တွံ န လိမ္ပသိ;

ပါဒေ ဝီရ ပသာရေဟိ, သဘိယော ဝန္ဒတိ သတ္ထုနော’’တိ.

Như hoa sen trắng xinh đẹp không bị nước làm ô nhiễm; cũng vậy, Ngài không bị ô nhiễm bởi cả phước và tội. Hỡi bậc Anh Hùng, xin hãy duỗi chân ra, Sabhiya xin đảnh lễ bậc Đạo Sư.

အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော ဘဂဝတော ပါဒေသု သိရသာ နိပတိတွာ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘန္တေ…ပေ… ဧသာဟံ ဘဂဝန္တံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ ဓမ္မဉ္စ ဘိက္ခုသံဃဉ္စ; လဘေယျာဟံ, ဘန္တေ, ဘဂဝတော သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, လဘေယျံ ဥပသမ္ပဒ’’န္တိ.

Khi ấy, du sĩ Sabhiya cúi đầu đảnh lễ dưới chân Thế Tôn và bạch với Thế Tôn rằng: 'Thật vi diệu, bạch Thế Tôn!... Con xin quy y Thế Tôn, quy y Pháp và quy y Tăng đoàn Tỳ-khưu. Bạch Thế Tôn, mong rằng con được xuất gia dưới sự hiện diện của Thế Tôn, mong rằng con được thọ cụ túc giới.'

‘‘ယော ခေါ, သဘိယ, အညတိတ္ထိယပုဗ္ဗော ဣမသ္မိံ ဓမ္မဝိနယေ အာကင်္ခတိ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, အာကင်္ခတိ ဥပသမ္ပဒံ, သော စတ္တာရော မာသေ ပရိဝသတိ; စတုန္နံ မာသာနံ အစ္စယေန အာရဒ္ဓစိတ္တာ ဘိက္ခူ ပဗ္ဗာဇေန္တိ, ဥပသမ္ပာဒေန္တိ ဘိက္ခုဘာဝါယ. အပိ စ မေတ္ထ ပုဂ္ဂလဝေမတ္တတာ ဝိဒိတာ’’တိ.

Này Sabhiya, người nào trước đây là ngoại đạo, nếu muốn xuất gia, muốn thọ cụ túc giới trong Pháp và Luật này, người ấy phải sống biệt trú trong bốn tháng. Sau bốn tháng, nếu các Tỳ-khưu hài lòng, họ sẽ cho xuất gia, cho thọ cụ túc giới để trở thành Tỳ-khưu. Tuy nhiên, trong trường hợp này, Ta biết có sự khác biệt giữa các cá nhân.

‘‘သစေ, ဘန္တေ, အညတိတ္ထိယပုဗ္ဗာ ဣမသ္မိံ ဓမ္မဝိနယေ အာကင်္ခန္တာ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, အာကင်္ခန္တာ ဥပသမ္ပဒံ စတ္တာရော မာသေ ပရိဝသန္တိ, စတုန္နံ မာသာနံ အစ္စယေန အာရဒ္ဓစိတ္တာ ဘိက္ခူ ပဗ္ဗာဇေန္တိ, ဥပသမ္ပာဒေန္တိ ဘိက္ခုဘာဝါယ, အဟံ စတ္တာရိ ဝဿာနိ ပရိဝသိဿာမိ; စတုန္နံ ဝဿာနံ အစ္စယေန အာရဒ္ဓစိတ္တာ ဘိက္ခူ ပဗ္ဗာဇေန္တု ဥပသမ္ပာဒေန္တု ဘိက္ခုဘာဝါယာ’’တိ. အလတ္ထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော ဘဂဝတော သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ အလတ္ထ ဥပသမ္ပဒံ…ပေ… အညတရော ခေါ ပနာယသ္မာ သဘိယော အရဟတံ အဟောသီတိ.

Bạch Thế Tôn, nếu những người trước đây là ngoại đạo, muốn xuất gia, muốn thọ cụ túc giới trong Pháp và Luật này, phải sống biệt trú trong bốn tháng, và sau bốn tháng, nếu các Tỳ-khưu hài lòng, họ sẽ cho xuất gia, cho thọ cụ túc giới để trở thành Tỳ-khưu, thì con sẽ sống biệt trú trong bốn năm. Sau bốn năm, nếu các Tỳ-khưu hài lòng, xin hãy cho con xuất gia, cho con thọ cụ túc giới để trở thành Tỳ-khưu.' Du sĩ Sabhiya đã được xuất gia dưới sự hiện diện của Thế Tôn, đã được thọ cụ túc giới... và Tôn giả Sabhiya đã trở thành một trong các vị A-la-hán.

သဘိယသုတ္တံ ဆဋ္ဌံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Sabhiya, phẩm thứ sáu, chấm dứt.

၇. သေလသုတ္တံ

7. Kinh Sela

ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ အင်္ဂုတ္တရာပေသု စာရိကံ စရမာနော မဟတာ ဘိက္ခုသံဃေန သဒ္ဓိံ အဍ္ဎတေဠသေဟိ ဘိက္ခုသတေဟိ ယေန အာပဏံ နာမ အင်္ဂုတ္တရာပါနံ နိဂမော တဒဝသရိ. အဿောသိ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ‘‘သမဏော ခလု, ဘော, ဂေါတမော သကျပုတ္တော သကျကုလာ ပဗ္ဗဇိတော အင်္ဂုတ္တရာပေသု စာရိကံ စရမာနော မဟတာ ဘိက္ခုသံဃေန သဒ္ဓိံ အဍ္ဎတေဠသေဟိ ဘိက္ခုသတေဟိ အာပဏံ အနုပ္ပတ္တော. တံ ခေါ ပန ဘဝန္တံ ဂေါတမံ [Pg.364] ဧဝံ ကလျာဏော ကိတ္တိသဒ္ဒေါ အဗ္ဘုဂ္ဂတော – ‘ဣတိပိ သော ဘဂဝါ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော သုဂတော လောကဝိဒူ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ’တိ. သော ဣမံ လောကံ သဒေဝကံ သမာရကံ သဗြဟ္မကံ သဿမဏဗြာဟ္မဏိံ ပဇံ သဒေဝမနုဿံ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ပဝေဒေတိ. သော ဓမ္မံ ဒေသတိ အာဒိကလျာဏံ မဇ္ဈေကလျာဏံ ပရိယောသာနကလျာဏံ သာတ္ထံ သဗျဉ္ဇနံ, ကေဝလပရိပုဏ္ဏံ ပရိသုဒ္ဓံ ဗြဟ္မစရိယံ ပကာသေတိ. သာဓု ခေါ ပန တထာရူပါနံ အရဟတံ ဒဿနံ ဟောတီ’’တိ.

Tôi nghe như vầy: Một thời, Đức Thế Tôn đang du hành trong xứ Aṅguttarāpa cùng với đại chúng Tỳ-khưu, khoảng một ngàn hai trăm năm mươi vị, rồi đi đến một thị trấn của xứ Aṅguttarāpa tên là Āpaṇa. Bấy giờ, đạo sĩ bện tóc Keṇiya nghe được rằng: ‘Này các ông, nghe nói Sa-môn Gotama, là Thích tử, xuất gia từ dòng họ Thích-ca, trong khi du hành ở xứ Aṅguttarāpa cùng với đại chúng Tỳ-khưu, khoảng một ngàn hai trăm năm mươi vị, đã đến Āpaṇa. Tiếng lành đồn xa về Tôn giả Gotama như sau: “Ngài là Đức Thế Tôn, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật, Thế Tôn.” Vị ấy, sau khi tự mình thắng tri, chứng ngộ, đã tuyên thuyết thế giới này cùng với chư Thiên, Ma vương, Phạm thiên, cùng với chúng Sa-môn, Bà-la-môn, chư Thiên và loài người. Vị ấy thuyết giảng giáo pháp toàn hảo ở phần đầu, toàn hảo ở phần giữa, toàn hảo ở phần cuối, có ý nghĩa, có văn cú; Ngài trình bày đời sống phạm hạnh hoàn toàn đầy đủ, trong sạch. Thật lành thay, được yết kiến các bậc A-la-hán như vậy.’”

အထ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတာ သဒ္ဓိံ သမ္မောဒိ. သမ္မောဒနီယံ ကထံ သာရဏီယံ ဝီတိသာရေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နံ ခေါ ကေဏိယံ ဇဋိလံ ဘဂဝါ ဓမ္မိယာ ကထာယ သန္ဒဿေသိ သမာဒပေသိ သမုတ္တေဇေသိ သမ္ပဟံသေသိ. အထ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ဘဂဝတာ ဓမ္မိယာ ကထာယ သန္ဒဿိတော သမာဒပိတော သမုတ္တေဇိတော သမ္ပဟံသိတော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဓိဝါသေတု မေ ဘဝံ ဂေါတမော သွာတနာယ ဘတ္တံ သဒ္ဓိံ ဘိက္ခုသံဃေနာ’’တိ. ဧဝံ ဝုတ္တေ, ဘဂဝါ ကေဏိယံ ဇဋိလံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘မဟာ ခေါ, ကေဏိယ, ဘိက္ခုသံဃော အဍ္ဎတေဠသာနိ ဘိက္ခုသတာနိ; တွဉ္စ ဗြာဟ္မဏေသု အဘိပ္ပသန္နော’’တိ.

Rồi đạo sĩ bện tóc Keṇiya đi đến chỗ Đức Thế Tôn; sau khi đến, đã cùng Đức Thế Tôn nói lời chào mừng. Sau khi trao đổi những lời thăm hỏi thân hữu, ông ngồi xuống một bên. Đức Thế Tôn đã chỉ dạy, khuyến khích, làm cho hăng hái, làm cho phấn khởi đạo sĩ bện tóc Keṇiya đang ngồi một bên bằng một bài pháp thoại. Bấy giờ, đạo sĩ bện tóc Keṇiya, sau khi được Đức Thế Tôn chỉ dạy, khuyến khích, làm cho hăng hái, làm cho phấn khởi bằng bài pháp thoại, đã bạch với Đức Thế Tôn lời này: ‘Mong Tôn giả Gotama cùng với chúng Tỳ-khưu nhận lời mời dùng bữa của con vào ngày mai.’ Khi được nói vậy, Đức Thế Tôn nói với đạo sĩ bện tóc Keṇiya lời này: ‘Này Keṇiya, chúng Tỳ-khưu rất đông, một ngàn hai trăm năm mươi vị; và ông lại có lòng tịnh tín đặc biệt đối với các vị Bà-la-môn.’”

ဒုတိယမ္ပိ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိဉ္စာပိ, ဘော ဂေါတမ, မဟာ ဘိက္ခုသံဃော အဍ္ဎတေဠသာနိ ဘိက္ခုသတာနိ, အဟဉ္စ ဗြာဟ္မဏေသု အဘိပ္ပသန္နော; အဓိဝါသေတု မေ ဘဝံ ဂေါတမော သွာတနာယ ဘတ္တံ သဒ္ဓိံ ဘိက္ခုသံဃေနာ’’တိ. ဒုတိယမ္ပိ ခေါ ဘဂဝါ ကေဏိယံ ဇဋိလံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘မဟာ ခေါ, ကေဏိယ, ဘိက္ခုသံဃော အဍ္ဎတေဠသာနိ ဘိက္ခုသတာနိ; တွဉ္စ ဗြာဟ္မဏေသု အဘိပ္ပသန္နော’’တိ.

Lần thứ hai, đạo sĩ bện tóc Keṇiya lại bạch với Đức Thế Tôn lời này: ‘Thưa Tôn giả Gotama, dù cho chúng Tỳ-khưu rất đông, một ngàn hai trăm năm mươi vị, và con lại có lòng tịnh tín đặc biệt đối với các vị Bà-la-môn, cũng mong Tôn giả Gotama cùng với chúng Tỳ-khưu nhận lời mời dùng bữa của con vào ngày mai.’ Lần thứ hai, Đức Thế Tôn lại nói với đạo sĩ bện tóc Keṇiya lời này: ‘Này Keṇiya, chúng Tỳ-khưu rất đông, một ngàn hai trăm năm mươi vị; và ông lại có lòng tịnh tín đặc biệt đối với các vị Bà-la-môn.’”

တတိယမ္ပိ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိဉ္စာပိ, ဘော ဂေါတမ, မဟာ ဘိက္ခုသံဃော အဍ္ဎတေဠသာနိ ဘိက္ခုသတာနိ, အဟဉ္စ ဗြာဟ္မဏေသု အဘိပ္ပသန္နော, အဓိဝါသေတု မေ ဘဝံ ဂေါတမော သွာတနာယ ဘတ္တံ သဒ္ဓိံ ဘိက္ခုသံဃေနာ’’တိ. အဓိဝါသေသိ ဘဂဝါ တုဏှီဘာဝေန. အထ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ဘဂဝတော အဓိဝါသနံ ဝိဒိတွာ [Pg.365] ဥဋ္ဌာယာသနာ ယေန သကော အဿမော တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ မိတ္တာမစ္စေ ဉာတိသာလောဟိတေ အာမန္တေသိ – ‘‘သုဏန္တု မေ ဘဝန္တော မိတ္တာမစ္စာ ဉာတိသာလောဟိတာ, သမဏော မေ ဂေါတမော နိမန္တိတော သွာတနာယ ဘတ္တံ သဒ္ဓိံ ဘိက္ခုသံဃေန, ယေန မေ ကာယဝေယျာဝဋိကံ ကရေယျာထာ’’တိ. ‘‘ဧဝံ, ဘော’’တိ ခေါ ကေဏိယဿ ဇဋိလဿ မိတ္တာမစ္စာ ဉာတိသာလောဟိတာ ကေဏိယဿ ဇဋိလဿ ပဋိဿုတွာ အပ္ပေကစ္စေ ဥဒ္ဓနာနိ ခဏန္တိ, အပ္ပေကစ္စေ ကဋ္ဌာနိ ဖာလေန္တိ, အပ္ပေကစ္စေ ဘာဇနာနိ ဓောဝန္တိ, အပ္ပေကစ္စေ ဥဒကမဏိကံ ပတိဋ္ဌာပေန္တိ, အပ္ပေကစ္စေ အာသနာနိ ပညာပေန္တိ. ကေဏိယော ပန ဇဋိလော သာမံယေဝ မဏ္ဍလမာဠံ ပဋိယာဒေတိ.

Lần thứ ba, đạo sĩ bện tóc Keṇiya lại bạch với Đức Thế Tôn lời này: ‘Thưa Tôn giả Gotama, dù cho chúng Tỳ-khưu rất đông, một ngàn hai trăm năm mươi vị, và con lại có lòng tịnh tín đặc biệt đối với các vị Bà-la-môn, cũng mong Tôn giả Gotama cùng với chúng Tỳ-khưu nhận lời mời dùng bữa của con vào ngày mai.’ Đức Thế Tôn đã nhận lời bằng sự im lặng. Bấy giờ, đạo sĩ bện tóc Keṇiya, biết được sự nhận lời của Đức Thế Tôn, từ chỗ ngồi đứng dậy, đi đến am thất của mình; sau khi đến, đã gọi các bạn bè, thân hữu, và bà con huyết thống: ‘Xin các bạn bè, thân hữu, và bà con huyết thống hãy nghe tôi. Tôi đã mời Sa-môn Gotama cùng với chúng Tỳ-khưu dùng bữa vào ngày mai. Vì vậy, xin quý vị hãy giúp tôi các công việc tay chân.’ ‘Vâng, thưa ngài,’ các bạn bè, thân hữu, và bà con huyết thống của đạo sĩ bện tóc Keṇiya đã vâng lời ông, rồi một số người đào lò, một số người chẻ củi, một số người rửa chén bát, một số người đặt chum nước, một số người dọn chỗ ngồi. Còn đạo sĩ bện tóc Keṇiya thì tự mình chuẩn bị gian nhà tròn có mái che.

တေန ခေါ ပန သမယေန သေလော ဗြာဟ္မဏော အာပဏေ ပဋိဝသတိ, တိဏ္ဏံ ဝေဒါနံ ပါရဂူ သနိဃဏ္ဍုကေဋုဘာနံ သာက္ခရပ္ပဘေဒါနံ ဣတိဟာသပဉ္စမာနံ ပဒကော ဝေယျာကရဏော လောကာယတမဟာပုရိသလက္ခဏေသု အနဝယော, တီဏိ စ မာဏဝကသတာနိ မန္တေ ဝါစေတိ.

Vào lúc ấy, có Bà-la-môn Sela sống tại Āpaṇa. Vị này thông suốt ba tập Vệ-đà, cùng với từ vựng, nghi thức, ngữ nguyên, và lịch sử truyền thuyết là thứ năm; thông thạo cú pháp và ngữ pháp; không thiếu sót trong triết học duy vật và tướng pháp của bậc đại nhân. Ông đang dạy các bài kinh Vệ-đà cho ba trăm thanh niên.

တေန ခေါ ပန သမယေန ကေဏိယော ဇဋိလော သေလေ ဗြာဟ္မဏေ အဘိပ္ပသန္နော ဟောတိ. အထ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော တီဟိ မာဏဝကသတေဟိ ပရိဝုတော ဇင်္ဃာဝိဟာရံ အနုစင်္ကမမာနော အနုဝိစရမာနော ယေန ကေဏိယဿ ဇဋိလဿ အဿမော တေနုပသင်္ကမိ. အဒ္ဒသာ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော ကေဏိယဿ ဇဋိလဿ အဿမေ အပ္ပေကစ္စေ ဥဒ္ဓနာနိ ခဏန္တေ…ပေ… အပ္ပေကစ္စေ အာသနာနိ ပညပေန္တေ, ကေဏိယံ ပန ဇဋိလံ သာမံယေဝ မဏ္ဍလမာဠံ ပဋိယာဒေန္တံ. ဒိသွာန ကေဏိယံ ဇဋိလံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိံ နု ခေါ ဘောတော ကေဏိယဿ အာဝါဟော ဝါ ဘဝိဿတိ, ဝိဝါဟော ဝါ ဘဝိဿတိ, မဟာယညော ဝါ ပစ္စုပဋ္ဌိတော, ရာဇာ ဝါ မာဂဓော သေနိယော ဗိမ္ဗိသာရော နိမန္တိတော သွာတနာယ သဒ္ဓိံ ဗလကာယေနာ’’တိ?

Vào lúc ấy, đạo sĩ bện tóc Keṇiya có lòng tịnh tín đặc biệt đối với Bà-la-môn Sela. Bấy giờ, Bà-la-môn Sela, được ba trăm thanh niên vây quanh, trong khi đi kinh hành, đi dạo để duỗi chân, đã đi đến am thất của đạo sĩ bện tóc Keṇiya. Bà-la-môn Sela đã thấy trong am thất của đạo sĩ bện tóc Keṇiya một số người đang đào lò, ... một số người đang dọn chỗ ngồi, và thấy chính đạo sĩ bện tóc Keṇiya đang tự mình chuẩn bị gian nhà tròn có mái che. Thấy vậy, ông nói với đạo sĩ bện tóc Keṇiya lời này: ‘Này Tôn giả Keṇiya, có phải sắp có lễ rước dâu hay lễ gả con chăng? Hay một đại lễ tế đàn đã được chuẩn bị? Hay vua Bimbisāra của xứ Māgadha, vị thống lĩnh quân đội, đã được mời cùng với quân binh để dùng bữa vào ngày mai?’”

‘‘န မေ, ဘော သေလ, အာဝါဟော ဝါ ဘဝိဿတိ ဝိဝါဟော ဝါ, နာပိ ရာဇာ မာဂဓော သေနိယော ဗိမ္ဗိသာရော နိမန္တိတော သွာတနာယ သဒ္ဓိံ ဗလကာယေန; အပိ စ ခေါ မေ မဟာယညော ပစ္စုပဋ္ဌိတော. အတ္ထိ သမဏော ဂေါတမော သကျပုတ္တော သကျကုလာ ပဗ္ဗဇိတော အင်္ဂုတ္တရာပေသု စာရိကံ [Pg.366] စရမာနော မဟတာ ဘိက္ခုသံဃေန သဒ္ဓိံ အဍ္ဎတေဠသေဟိ ဘိက္ခုသတေဟိ အာပဏံ အနုပ္ပတ္တော. တံ ခေါ ပန ဘဝန္တံ ဂေါတမံ…ပေ… ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါတိ. သော မေ နိမန္တိတော သွာတနာယ ဘတ္တံ သဒ္ဓိံ ဘိက္ခုသံဃေနာ’’တိ. ‘‘ဗုဒ္ဓေါတိ, ဘော ကေဏိယ, ဝဒေသိ’’? ‘‘ဗုဒ္ဓေါတိ, ဘော သေလ, ဝဒါမိ’’. ‘‘ဗုဒ္ဓေါတိ, ဘော ကေဏိယ, ဝဒေသိ’’? ‘‘ဗုဒ္ဓေါတိ, ဘော သေလ, ဝဒါမီ’’တိ.

“Này Sela, tôi không có lễ cưới (āvāha) cũng không có lễ gả (vivāha), cũng không mời vua Bimbisāra xứ Magadha, người có nhiều quân lính, cùng với quân đội của ngài đến dùng bữa vào ngày mai. Nhưng thật ra, tôi đang chuẩn bị một đại lễ cúng dường. Có Sa-môn Gotama, một Thích tử, xuất gia từ dòng họ Thích Ca, đang du hành ở xứ Aṅguttarāpa cùng với đại chúng Tỳ-kheo, một ngàn hai trăm năm mươi vị, đã đến Āpaṇa. Vị Gotama ấy... (có tiếng đồn tốt đẹp lan xa) ... là bậc Giác Ngộ, là Thế Tôn. Tôi đã mời vị ấy cùng với Tăng chúng Tỳ-kheo đến dùng bữa vào ngày mai.” “Này Keniya, ông nói ‘Phật’ ư?” “Này Sela, tôi nói ‘Phật’.” “Này Keniya, ông nói ‘Phật’ ư?” “Này Sela, tôi nói ‘Phật’.”

အထ ခေါ သေလဿ ဗြာဟ္မဏဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘ဃောသောပိ ခေါ ဧသော ဒုလ္လဘော လောကသ္မိံ ယဒိဒံ ဗုဒ္ဓေါတိ. အာဂတာနိ ခေါ ပနမှာကံ မန္တေသု ဒွတ္တိံသမဟာပုရိသလက္ခဏာနိ, ယေဟိ သမန္နာဂတဿ မဟာပုရိသဿ ဒွေဝ ဂတိယော ဘဝန္တိ အနညာ. သစေ အဂါရံ အဇ္ဈာဝသတိ ရာဇာ ဟောတိ စက္ကဝတ္တိ ဓမ္မိကော ဓမ္မရာဇာ စာတုရန္တော ဝိဇိတာဝီ ဇနပဒတ္ထာဝရိယပ္ပတ္တော သတ္တရတနသမန္နာဂတော. တဿိမာနိ သတ္တ ရတနာနိ ဘဝန္တိ, သေယျထိဒံ – စက္ကရတနံ, ဟတ္ထိရတနံ, အဿရတနံ, မဏိရတနံ, ဣတ္ထိရတနံ, ဂဟပတိရတနံ, ပရိဏာယကရတနမေဝ သတ္တမံ. ပရောသဟဿံ ခေါ ပနဿ ပုတ္တာ ဘဝန္တိ သူရာ ဝီရင်္ဂရူပါ ပရသေနပ္ပမဒ္ဒနာ. သော ဣမံ ပထဝိံ သာဂရပရိယန္တံ အဒဏ္ဍေန အသတ္ထေန ဓမ္မေန အဘိဝိဇိယ အဇ္ဈာဝသတိ. သစေ ခေါ ပန အဂါရသ္မာ အနဂါရိယံ ပဗ္ဗဇတိ, အရဟံ ဟောတိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ လောကေ ဝိဝဋ္ဋစ္ဆဒေါ. ကဟံ ပန, ဘော ကေဏိယ, ဧတရဟိ သော ဘဝံ ဂေါတမော ဝိဟရတိ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ’’တိ?

Bấy giờ, Bà-la-môn Sela khởi lên ý nghĩ này: “Tiếng đồn này, tức là ‘Phật’, thật là hiếm có trên đời. Ba mươi hai tướng đại nhân đã được nói đến trong các thánh điển (Veda) của chúng ta. Người đại nhân sở hữu các tướng này chỉ có hai con đường, không có con đường nào khác. Nếu sống tại gia, sẽ trở thành vua Chuyển Luân, một vị vua đúng pháp, một pháp vương, chinh phục bốn phương, làm cho quốc độ ổn định, sở hữu bảy báu. Vị ấy có bảy báu này, tức là: bánh xe báu, voi báu, ngựa báu, ngọc báu, nữ báu, gia chủ báu, và thứ bảy là tướng quân báu. Vị ấy có hơn một ngàn người con, dũng mãnh, oai hùng, có thể nhiếp phục quân đội của đối phương. Vị ấy chinh phục và cai trị trái đất này, cho đến tận biển cả, bằng chánh pháp, không dùng đến gậy trượng, không dùng đến vũ khí. Nhưng nếu từ bỏ đời sống tại gia, xuất gia không nhà, sẽ trở thành bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, vén mở màn vô minh trong thế gian.” “Này Keniya, hiện nay Tôn giả Gotama, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác ấy đang ở đâu?”

ဧဝံ ဝုတ္တေ, ကေဏိယော ဇဋိလော ဒက္ခိဏံ ဗာဟုံ ပဂ္ဂဟေတွာ သေလံ ဗြာဟ္မဏံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ယေနေသာ, ဘော သေလ, နီလဝနရာဇီ’’တိ. အထ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော တီဟိ မာဏဝကသတေဟိ သဒ္ဓိံ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ. အထ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော တေ မာဏဝကေ အာမန္တေသိ – ‘‘အပ္ပသဒ္ဒါ ဘောန္တော အာဂစ္ဆန္တု, ပဒေ ပဒံ နိက္ခိပန္တာ. ဒုရာသဒါ ဟိ တေ ဘဂဝန္တော သီဟာဝ ဧကစရာ. ယဒါ စာဟံ, ဘော, သမဏေန ဂေါတမေန သဒ္ဓိံ မန္တေယျုံ, မာ မေ ဘောန္တော အန္တရန္တရာ ကထံ ဩပါတေထ; ကထာပရိယောသာနံ မေ ဘဝန္တော အာဂမေန္တူ’’တိ.

Khi được nói như vậy, đạo sĩ bện tóc Keniya giơ cánh tay phải lên và nói với Bà-la-môn Sela: “Này Sela, ở nơi có hàng cây rừng xanh biếc kia.” Bấy giờ, Bà-la-môn Sela cùng với ba trăm thanh niên đi đến nơi Thế Tôn. Bấy giờ, Bà-la-môn Sela nói với các thanh niên ấy: “Này các ông, hãy đến một cách im lặng, bước đi nhẹ nhàng. Vì các bậc Thế Tôn ấy khó tiếp cận, như sư tử sống một mình. Khi tôi đang nói chuyện với Sa-môn Gotama, các ông chớ có xen vào giữa cuộc nói chuyện của tôi; các ông hãy chờ cho đến khi cuộc nói chuyện của tôi kết thúc.”

အထ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတာ သဒ္ဓိံ သမ္မောဒိ. သမ္မောဒနီယံ ကထံ သာရဏီယံ ဝီတိသာရေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝတော [Pg.367] ကာယေ ဒွတ္တိံသမဟာပုရိသလက္ခဏာနိ သမန္နေသိ. အဒ္ဒသာ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝတော ကာယေ ဒွတ္တိံသမဟာပုရိသလက္ခဏာနိ ယေဘုယျေန ဌပေတွာ ဒွေ. ဒွီသု မဟာပုရိသလက္ခဏေသု ကင်္ခတိ ဝိစိကိစ္ဆတိ နာဓိမုစ္စတိ န သမ္ပသီဒတိ – ကောသောဟိတေ စ ဝတ္ထဂုယှေ, ပဟူတဇိဝှတာယ စာတိ.

Bấy giờ, Bà-la-môn Sela đi đến nơi Thế Tôn; sau khi đến, ông đã trao đổi lời chào hỏi thân mật với Thế Tôn. Sau khi kết thúc cuộc nói chuyện thân mật, đáng ghi nhớ, ông ngồi xuống một bên. Ngồi một bên, Bà-la-môn Sela tìm kiếm ba mươi hai tướng đại nhân trên thân của Thế Tôn. Bà-la-môn Sela đã thấy phần lớn ba mươi hai tướng đại nhân trên thân của Thế Tôn, ngoại trừ hai tướng. Về hai tướng đại nhân này, ông nghi ngờ, do dự, không thể quyết đoán, không có lòng tin: tướng mã âm tàng được bao bọc trong vỏ, và tướng lưỡi rộng dài.

အထ ခေါ ဘဂဝတော ဧတဒဟောသိ – ‘‘ပဿတိ ခေါ မေ အယံ သေလော ဗြာဟ္မဏော ဒွတ္တိံသမဟာပုရိသလက္ခဏာနိ ယေဘုယျေန ဌပေတွာ ဒွေ. ဒွီသု မဟာပုရိသလက္ခဏေသု ကင်္ခတိ ဝိစိကိစ္ဆတိ နာဓိမုစ္စတိ န သမ္ပသီဒတိ – ကောသောဟိတေ စ ဝတ္ထဂုယှေ, ပဟူတဇိဝှတာယ စာ’’တိ. အထ ခေါ ဘဂဝါ တထာရူပံ ဣဒ္ဓါဘိသင်္ခါရံ အဘိသင်္ခါသိ, ယထာ အဒ္ဒသ သေလော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝတော ကောသောဟိတံ ဝတ္ထဂုယှံ. အထ ခေါ ဘဂဝါ ဇိဝှံ နိန္နာမေတွာ ဥဘောပိ ကဏ္ဏသောတာနိ အနုမသိ ပဋိမသိ, ဥဘောပိ နာသိကသောတာနိ အနုမသိ ပဋိမသိ, ကေဝလမ္ပိ နလာဋမဏ္ဍလံ ဇိဝှာယ ဆာဒေသိ.

Bấy giờ, Thế Tôn khởi lên ý nghĩ này: “Bà-la-môn Sela này thấy phần lớn ba mươi hai tướng đại nhân của ta, ngoại trừ hai tướng. Về hai tướng đại nhân này, ông nghi ngờ, do dự, không thể quyết đoán, không có lòng tin: tướng mã âm tàng được bao bọc trong vỏ, và tướng lưỡi rộng dài.” Bấy giờ, Thế Tôn đã thực hiện một thần thông để Bà-la-môn Sela có thể thấy tướng mã âm tàng được bao bọc trong vỏ của Thế Tôn. Sau đó, Thế Tôn đưa lưỡi ra, chạm và liếm cả hai lỗ tai, chạm và liếm cả hai lỗ mũi, và dùng lưỡi che kín cả vầng trán.

အထ ခေါ သေလဿ ဗြာဟ္မဏဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘သမန္နာဂတော ခေါ သမဏော ဂေါတမော ဒွတ္တိံသမဟာပုရိသလက္ခဏေဟိ ပရိပုဏ္ဏေဟိ, နော အပုရိပုဏ္ဏေဟိ. နော စ ခေါ နံ ဇာနာမိ ဗုဒ္ဓေါ ဝါ နော ဝါ. သုတံ ခေါ ပန မေတံ ဗြာဟ္မဏာနံ ဝုဍ္ဎာနံ မဟလ္လကာနံ အာစရိယပါစရိယာနံ ဘာသမာနာနံ – ‘ယေ တေ ဘဝန္တိ အရဟန္တော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါ, တေ သကေ ဝဏ္ဏေ ဘညမာနေ အတ္တာနံ ပါတုကရောန္တီ’တိ. ယံနူနာဟံ သမဏံ ဂေါတမံ သမ္မုခါ သာရုပ္ပာဟိ ဂါထာဟိ အဘိတ္ထဝေယျ’’န္တိ. အထ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ သမ္မုခါ သာရုပ္ပာဟိ ဂါထာဟိ အဘိတ္ထဝိ –

Bấy giờ, Bà-la-môn Sela khởi lên ý nghĩ này: “Sa-môn Gotama sở hữu ba mươi hai tướng đại nhân một cách đầy đủ, không thiếu sót. Nhưng ta vẫn chưa biết ngài có phải là Phật hay không. Nhưng ta đã từng nghe điều này từ các Bà-la-môn lớn tuổi, trưởng lão, các bậc thầy và tổ sư nói rằng: ‘Những vị là A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, khi được tán thán về phẩm hạnh của mình, các vị ấy sẽ tự bộc lộ mình.’ Vậy thì, ta nên tán thán Sa-môn Gotama trước mặt ngài bằng những bài kệ thích hợp.” Bấy giờ, Bà-la-môn Sela đã tán thán Thế Tôn trước mặt ngài bằng những bài kệ thích hợp:

၅၅၃.

553.

‘‘ပရိပုဏ္ဏကာယော သုရုစိ, သုဇာတော စာရုဒဿနော;

သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏောသိ ဘဂဝါ, သုသုက္ကဒါဌောသိ ဝီရိယဝါ.

“Thân Ngài viên mãn, quang sắc đẹp, khéo sanh, tướng mạo khả ái; Thế Tôn, Ngài có sắc da như vàng, răng nanh trắng ngần, đầy tinh tấn.

၅၅၄.

554.

‘‘နရဿ ဟိ သုဇာတဿ, ယေ ဘဝန္တိ ဝိယဉ္ဇနာ;

သဗ္ဗေ တေ တဝ ကာယသ္မိံ, မဟာပုရိသလက္ခဏာ.

“Những tướng hảo nào có ở một người khéo sanh, tất cả những tướng đại nhân ấy đều có trên thân của Ngài.

၅၅၅.

555.

‘‘ပသန္နနေတ္တော သုမုခေါ, ဗြဟာ ဥဇု ပတာပဝါ;

မဇ္ဈေ သမဏသံဃဿ, အာဒိစ္စောဝ ဝိရောစသိ.

“Mắt Ngài trong sáng, mặt Ngài đẹp, thân hình to lớn, thẳng thắn, oai nghi; giữa chúng Sa-môn, Ngài tỏa sáng như mặt trời.

၅၅၆.

556.

‘‘ကလျာဏဒဿနော [Pg.368] ဘိက္ခု, ကဉ္စနသန္နိဘတ္တစော;

ကိံ တေ သမဏဘာဝေန, ဧဝံ ဥတ္တမဝဏ္ဏိနော.

“Này Tỳ-kheo có tướng mạo đẹp đẽ, da như vàng ròng; với sắc tướng tuyệt vời như vậy, thân phận Sa-môn có ích gì cho Ngài?

၅၅၇.

557.

‘‘ရာဇာ အရဟသိ ဘဝိတုံ, စက္ကဝတ္တီ ရထေသဘော;

စာတုရန္တော ဝိဇိတာဝီ, ဇမ္ဗုသဏ္ဍဿ ဣဿရော.

“Ngài xứng đáng làm vua Chuyển Luân, bậc tối thượng trong các chiến sĩ xa, chinh phục bốn phương, làm chủ cõi Diêm-phù-đề.

၅၅၈.

558.

‘‘ခတ္တိယာ ဘောဂိရာဇာနော, အနုယန္တာ ဘဝန္တု တေ;

ရာဇာဘိရာဇာ မနုဇိန္ဒော, ရဇ္ဇံ ကာရေဟိ ဂေါတမ’’.

“Các vua chúa Sát-đế-lỵ, các vị vua chư hầu hãy trở thành tùy tùng của Ngài. Này Gotama, hãy trị vì vương quốc, là vua của các vua, là chúa tể của loài người.”

၅၅၉.

559.

‘‘ရာဇာဟမသ္မိ သေလာတိ, (ဘဂဝါ) ဓမ္မရာဇာ အနုတ္တရော;

ဓမ္မေန စက္ကံ ဝတ္တေမိ, စက္ကံ အပ္ပဋိဝတ္တိယံ’’.

Này Sela, Ta là vua, (Thế Tôn phán) là Pháp vương vô thượng; Ta chuyển vận bánh xe bằng Chánh pháp, bánh xe không thể bị ai xoay chuyển ngược lại.

၅၆၀.

560.

‘‘သမ္ဗုဒ္ဓေါ ပဋိဇာနာသိ, (ဣတိ သေလော ဗြာဟ္မဏော) ဓမ္မရာဇာ အနုတ္တရော;

‘ဓမ္မေန စက္ကံ ဝတ္တေမိ’, ဣတိ ဘာသသိ ဂေါတမ.

Ngài tự nhận là bậc Chánh Đẳng Giác, (bà-la-môn Sela thưa) là Pháp vương vô thượng; 'Ta chuyển vận bánh xe bằng Chánh pháp', hỡi Gotama, Ngài đã nói như vậy.

၅၆၁.

561.

‘‘ကော နု သေနာပတိ ဘောတော, သာဝကော သတ္ထုရနွယော;

ကော တေ တမနုဝတ္တေတိ, ဓမ္မစက္ကံ ပဝတ္တိတံ’’.

Ai là vị tướng quân của Ngài, vị đệ tử đi theo sau bậc Đạo Sư? Ai là người tiếp tục chuyển vận bánh xe Pháp đã được Ngài khởi động?

၅၆၂.

562.

‘‘မယာ ပဝတ္တိတံ စက္ကံ, (သေလာတိ ဘဂဝါ) ဓမ္မစက္ကံ အနုတ္တရံ;

သာရိပုတ္တော အနုဝတ္တေတိ, အနုဇာတော တထာဂတံ.

Này Sela, bánh xe đã được Ta chuyển vận, (Thế Tôn phán) bánh xe Pháp vô thượng; Sāriputta tiếp tục chuyển vận, người con sinh ra sau Như Lai.

၅၆၃.

563.

‘‘အဘိညေယျံ အဘိညာတံ, ဘာဝေတဗ္ဗဉ္စ ဘာဝိတံ;

ပဟာတဗ္ဗံ ပဟီနံ မေ, တသ္မာ ဗုဒ္ဓေါသ္မိ ဗြာဟ္မဏ.

Điều cần thắng tri, Ta đã thắng tri; điều cần tu tập, Ta đã tu tập; điều cần đoạn tận, Ta đã đoạn tận. Vì thế, này Bà-la-môn, Ta là Phật.

၅၆၄.

564.

‘‘ဝိနယဿု မယိ ကင်္ခံ, အဓိမုစ္စဿု ဗြာဟ္မဏ;

ဒုလ္လဘံ ဒဿနံ ဟောတိ, သမ္ဗုဒ္ဓါနံ အဘိဏှသော.

Hãy xua tan nghi ngờ nơi Ta, hãy tin tưởng, này Bà-la-môn; việc được diện kiến các bậc Chánh Đẳng Giác thường là điều hy hữu.

၅၆၅.

565.

‘‘ယေသံ [Pg.369] ဝေ ဒုလ္လဘော လောကေ, ပါတုဘာဝေါ အဘိဏှသော;

သောဟံ ဗြာဟ္မဏ သမ္ဗုဒ္ဓေါ, သလ္လကတ္တော အနုတ္တရော.

Sự xuất hiện của những vị ấy ở thế gian thường là điều hy hữu; Ta chính là vị Chánh Đẳng Giác đó, này Bà-la-môn, người nhổ mũi tên, bậc vô thượng.

၅၆၆.

566.

‘‘ဗြဟ္မဘူတော အတိတုလော, မာရသေနပ္ပမဒ္ဒနော;

သဗ္ဗာမိတ္တေ ဝသီကတွာ, မောဒါမိ အကုတောဘယော’’.

Trở thành Phạm thiên, không ai sánh bằng, người nhiếp phục quân ma; đã chế ngự tất cả kẻ thù, Ta hoan hỷ, không còn sợ hãi từ đâu.

၅၆၇.

567.

‘‘ဣမံ ဘဝန္တော နိသာမေထ, ယထာ ဘာသတိ စက္ခုမာ;

သလ္လကတ္တော မဟာဝီရော, သီဟောဝ နဒတီ ဝနေ.

Này các vị, hãy lắng nghe điều này, như bậc hữu nhãn đang nói; bậc nhổ mũi tên, bậc đại hùng, đang rống lên như sư tử trong rừng.

၅၆၈.

568.

‘‘ဗြဟ္မဘူတံ အတိတုလံ, မာရသေနပ္ပမဒ္ဒနံ;

ကော ဒိသွာ နပ္ပသီဒေယျ, အပိ ကဏှာဘိဇာတိကော.

Bậc đã trở thành Phạm thiên, không ai sánh bằng, người nhiếp phục quân ma; ai thấy Ngài mà không tịnh tín, dù cho người ấy thuộc dòng dõi thấp hèn?

၅၆၉.

569.

‘‘ယော မံ ဣစ္ဆတိ အနွေတု, ယော ဝါ နိစ္ဆတိ ဂစ္ဆတု;

ဣဓာဟံ ပဗ္ဗဇိဿာမိ, ဝရပညဿ သန္တိကေ’’.

Ai muốn hãy theo ta, ai không muốn thì hãy đi; ở đây, ta sẽ xuất gia, dưới sự hiện diện của bậc trí tuệ tối thắng.

၅၇၀.

570.

‘‘ဧဝဉ္စေ ရုစ္စတိ ဘောတော, သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓသာသနေ ;

မယမ္ပိ ပဗ္ဗဇိဿာမ, ဝရပညဿ သန္တိကေ’’.

Nếu tâm của tôn giả hoan hỷ như vậy trong giáo pháp của bậc Chánh Đẳng Giác, chúng con cũng sẽ xuất gia, dưới sự hiện diện của bậc trí tuệ tối thắng.

၅၇၁.

571.

‘‘ဗြာဟ္မဏာ တိသတာ ဣမေ, ယာစန္တိ ပဉ္ဇလီကတာ;

ဗြဟ္မစရိယံ စရိဿာမ, ဘဂဝါ တဝ သန္တိကေ’’.

Bạch Thế Tôn, ba trăm vị Bà-la-môn này đang chắp tay thỉnh cầu; chúng con sẽ thực hành phạm hạnh dưới sự hiện diện của Ngài.

၅၇၂.

572.

‘‘သွာက္ခာတံ ဗြဟ္မစရိယံ, (သေလာတိ ဘဂဝါ) သန္ဒိဋ္ဌိကမကာလိကံ;

ယတ္ထ အမောဃာ ပဗ္ဗဇ္ဇာ, အပ္ပမတ္တဿ သိက္ခတော’’တိ.

Phạm hạnh đã được khéo thuyết giảng, (Thế Tôn phán cùng Sela) thiết thực hiện tại, không có thời gian; nơi đó, sự xuất gia không luống uổng đối với người không dể duôi tu học.

အလတ္ထ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော သပရိသော ဘဂဝတော သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, အလတ္ထ ဥပသမ္ပဒံ. အထ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော တဿာ ရတ္တိယာ အစ္စယေန သကေ အဿမေ ပဏီတံ ခါဒနီယံ ဘောဇနီယံ ပဋိယာဒါပေတွာ ဘဂဝတော ကာလံ အာရောစာပေသိ – ‘‘ကာလော, ဘော ဂေါတမ, နိဋ္ဌိတံ ဘတ္တ’’န္တိ. အထ ခေါ ဘဂဝါ ပုဗ္ဗဏှသမယံ နိဝါသေတွာ ပတ္တစီဝရမာဒါယ ယေန ကေဏိယဿ ဇဋိလဿ အဿမော တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ပညတ္တေ အာသနေ နိသီဒိ သဒ္ဓိံ ဘိက္ခုသံဃေန.

Bà-la-môn Sela cùng với đoàn tùy tùng đã được xuất gia, đã được cụ túc giới dưới sự hiện diện của Thế Tôn. Bấy giờ, đạo sĩ bện tóc Keṇiya, sau khi đêm ấy đã qua, tại am thất của mình, đã cho chuẩn bị các món ăn thượng vị, loại cứng và loại mềm, rồi cho người báo thời giờ đến Thế Tôn: 'Thưa tôn giả Gotama, đã đến giờ, vật thực đã sẵn sàng.' Bấy giờ, Thế Tôn vào buổi sáng, đắp y, mang bát và y, đi đến am thất của đạo sĩ bện tóc Keṇiya; sau khi đến, Ngài ngồi trên chỗ đã soạn sẵn cùng với Tăng chúng.

အထ [Pg.370] ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ဗုဒ္ဓပ္ပမုခံ ဘိက္ခုသံဃံ ပဏီတေန ခါဒနီယေန ဘောဇနီယေန သဟတ္ထာ သန္တပ္ပေသိ သမ္ပဝါရေသိ. အထ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ဘဂဝန္တံ ဘုတ္တာဝိံ ဩနီတပတ္တပါဏိံ အညတရံ နီစံ အာသနံ ဂဟေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နံ ခေါ ကေဏိယံ ဇဋိလံ ဘဂဝါ ဣမာဟိ ဂါထာဟိ အနုမောဒိ –

Bấy giờ, đạo sĩ bện tóc Keṇiya đã tự tay dâng cúng và làm cho Tăng chúng với Đức Phật dẫn đầu được thỏa mãn với các món ăn thượng vị, loại cứng và loại mềm. Bấy giờ, đạo sĩ bện tóc Keṇiya, khi biết Thế Tôn đã dùng xong, tay đã rời khỏi bát, bèn lấy một chỗ ngồi thấp hơn rồi ngồi xuống một bên. Thế Tôn đã tùy hỷ đạo sĩ bện tóc Keṇiya đang ngồi một bên bằng những kệ ngôn này:

၅၇၃.

573.

‘‘အဂ္ဂိဟုတ္တမုခါ ယညာ, သာဝိတ္တီ ဆန္ဒသော မုခံ;

ရာဇာ မုခံ မနုဿာနံ, နဒီနံ သာဂရော မုခံ.

Trong các lễ tế, tế lửa là hàng đầu; trong các thể thơ, Sāvittī là hàng đầu; trong loài người, vua là hàng đầu; trong các dòng sông, biển cả là hàng đầu.

၅၇၄.

574.

‘‘နက္ခတ္တာနံ မုခံ စန္ဒော, အာဒိစ္စော တပတံ မုခံ;

ပုညံ အာကင်္ခမာနာနံ, သံဃော ဝေ ယဇတံ မုခ’’န္တိ.

Trong các vì sao, mặt trăng là hàng đầu; trong những vật phát sáng, mặt trời là hàng đầu; đối với những người mong cầu phước báu, cúng dường đến Tăng chúng quả là hàng đầu.

အထ ခေါ ဘဂဝါ ကေဏိယံ ဇဋိလံ ဣမာဟိ ဂါထာဟိ အနုမောဒိတွာ ဥဋ္ဌာယာသနာ ပက္ကာမိ. အထ ခေါ အာယသ္မာ သေလော သပရိသော ဧကော ဝူပကဋ္ဌော အပ္ပမတ္တော အာတာပီ ပဟိတတ္တော ဝိဟရန္တော နစိရဿေ …ပေ… အညတရော ခေါ ပနာပသ္မာ သေလော သပရိသော အရဟတံ အဟောသိ.

Bấy giờ, Thế Tôn sau khi tùy hỷ đạo sĩ bện tóc Keṇiya bằng những kệ ngôn này, Ngài từ chỗ ngồi đứng dậy và ra đi. Bấy giờ, Tôn giả Sela cùng với đoàn tùy tùng, sống một mình, ẩn dật, không dể duôi, nhiệt tâm, tinh cần, không bao lâu sau... Tôn giả Sela cùng với đoàn tùy tùng đã trở thành một trong các vị A-la-hán.

အထ ခေါ အာယသ္မာ သေလော သပရိသော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ, ဥပသင်္ကမိတွာ ဧကံသံ စီဝရံ ကတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနဉ္ဇလိံ ပဏာမေတွာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ –

Bấy giờ, Tôn giả Sela cùng với đoàn tùy tùng đi đến nơi Thế Tôn ở; sau khi đến, Tôn giả đắp y lệch một bên vai, hướng về phía Thế Tôn, chắp tay lại và bạch với Thế Tôn bằng kệ ngôn:

၅၇၅.

575.

‘‘ယံ တံ သရဏမာဂမှ, ဣတော အဋ္ဌမိ စက္ခုမ;

သတ္တရတ္တေန ဘဂဝါ, ဒန္တမှ တဝ သာသနေ.

Bạch bậc hữu nhãn, chúng con đã quy y Ngài tám ngày trước; bạch Thế Tôn, trong bảy đêm, chúng con đã được điều phục trong giáo pháp của Ngài.

၅၇၆.

576.

‘‘တုဝံ ဗုဒ္ဓေါ တုဝံ သတ္ထာ, တုဝံ မာရာဘိဘူ မုနိ;

တုဝံ အနုသယေ ဆေတွာ, တိဏ္ဏော တာရေသိမံ ပဇံ.

Ngài là Phật, Ngài là Đạo Sư, Ngài là bậc Mâu-ni chiến thắng Ma vương; Ngài đã cắt đứt các tùy miên, đã vượt qua và giúp chúng sanh này vượt qua.

၅၇၇.

577.

‘‘ဥပဓီ တေ သမတိက္ကန္တာ, အာသဝါ တေ ပဒါလိတာ;

သီဟောသိ အနုပါဒါနော, ပဟီနဘယဘေရဝေါ.

Ngài đã vượt qua các sanh y, các lậu hoặc của Ngài đã bị phá tan; Ngài như sư tử, không còn chấp thủ, đã đoạn trừ sợ hãi và kinh hoàng.

၅၇၈.

578.

‘‘ဘိက္ခဝေါ တိသတာ ဣမေ, တိဋ္ဌန္တိ ပဉ္ဇလီကတာ;

ပါဒေ ဝီရ ပသာရေဟိ, နာဂါ ဝန္ဒန္တု သတ္ထုနော’’တိ.

Ba trăm vị Tỳ-khưu này đang đứng chắp tay; xin bậc Đại hùng hãy duỗi chân ra, để các bậc Long tượng đảnh lễ Đạo Sư.

သေလသုတ္တံ သတ္တမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Sela, kinh thứ bảy, kết thúc.

၈. သလ္လသုတ္တံ

8. Kinh Mũi Tên

၅၇၉.

579.

အနိမိတ္တမနညာတံ[Pg.371], မစ္စာနံ ဣဓ ဇီဝိတံ;

ကသိရဉ္စ ပရိတ္တဉ္စ, တဉ္စ ဒုက္ခေန သံယုတံ.

Ở đời này, mạng sống của chúng sanh không có dấu hiệu, không thể biết trước; nó khốn khổ và ngắn ngủi, lại còn đi liền với đau khổ.

၅၈၀.

580.

န ဟိ သော ဥပက္ကမော အတ္ထိ, ယေန ဇာတာ န မိယျရေ;

ဇရမ္ပိ ပတွာ မရဏံ, ဧဝံဓမ္မာ ဟိ ပါဏိနော.

Thật không có phương cách nào để những ai đã sinh ra lại không phải chết; dù đạt đến tuổi già rồi cũng chết, vì chúng sanh có bản chất như vậy.

၅၈၁.

581.

ဖလာနမိဝ ပက္ကာနံ, ပါတော ပတနတော ဘယံ;

ဧဝံ ဇာတာန မစ္စာနံ, နိစ္စံ မရဏတော ဘယံ.

Như những quả cây chín muồi luôn có nỗi sợ bị rụng vào buổi sáng; cũng vậy, những chúng sanh đã sinh ra luôn có nỗi sợ về cái chết.

၅၈၂.

582.

ယထာပိ ကုမ္ဘကာရဿ, ကတာ မတ္တိကဘာဇနာ;

သဗ္ဗေ ဘေဒနပရိယန္တာ, ဧဝံ မစ္စာန ဇီဝိတံ.

Cũng như những đồ gốm do người thợ làm ra, tất cả đều có kết cuộc là vỡ tan; cũng vậy, mạng sống của chúng sanh có kết cuộc là cái chết.

၅၈၃.

583.

ဒဟရာ စ မဟန္တာ စ, ယေ ဗာလာ ယေ စ ပဏ္ဍိတာ;

သဗ္ဗေ မစ္စုဝသံ ယန္တိ, သဗ္ဗေ မစ္စုပရာယဏာ.

Dù trẻ hay già, dù ngu hay trí; Tất cả đều bị Thần Chết khuất phục, tất cả đều lấy cái chết làm đích đến.

၅၈၄.

584.

တေသံ မစ္စုပရေတာနံ, ဂစ္ဆတံ ပရလောကတော;

န ပိတာ တာယတေ ပုတ္တံ, ဉာတီ ဝါ ပန ဉာတကေ.

Đối với những người bị Thần Chết khuất phục, đang đi về thế giới bên kia; Cha không thể bảo vệ con, bà con cũng không thể bảo vệ quyến thuộc.

၅၈၅.

585.

ပေက္ခတံ ယေဝ ဉာတီနံ, ပဿ လာလပတံ ပုထု;

ဧကမေကောဝ မစ္စာနံ, ဂေါဝဇ္ဈော ဝိယ နီယတိ.

Hãy xem, trong khi bà con quyến thuộc đang nhìn và than khóc não nề; Từng người một trong các sinh linh bị dẫn đi, như con bò bị dẫn đến lò mổ.

၅၈၆.

586.

ဧဝမဗ္ဘာဟတော လောကော, မစ္စုနာ စ ဇရာယ စ;

တသ္မာ ဓီရာ န သောစန္တိ, ဝိဒိတွာ လောကပရိယာယံ.

Thế gian bị áp bức như vậy, bởi cái chết và tuổi già; Vì thế, bậc trí không sầu muộn, khi đã biết rõ bản chất của thế gian.

၅၈၇.

587.

ယဿ မဂ္ဂံ န ဇာနာသိ, အာဂတဿ ဂတဿ ဝါ;

ဥဘော အန္တေ အသမ္ပဿံ, နိရတ္ထံ ပရိဒေဝသိ.

Ngươi không biết đường đi, của người đã đến hay đã đi; Không thấy được cả hai đầu, ngươi than khóc một cách vô ích.

၅၈၈.

588.

ပရိဒေဝယမာနော စေ, ကိဉ္စိဒတ္ထံ ဥဒဗ္ဗဟေ;

သမ္မူဠှော ဟိံသမတ္တာနံ, ကယိရာ စေ နံ ဝိစက္ခဏော.

Nếu than khóc mà có thể mang lại chút lợi ích nào đó, kẻ mê muội tự hành hạ mình, thì người sáng suốt cũng nên làm như vậy.

၅၈၉.

589.

န ဟိ ရုဏ္ဏေန သောကေန, သန္တိံ ပပ္ပောတိ စေတသော;

ဘိယျဿုပ္ပဇ္ဇတေ ဒုက္ခံ, သရီရံ စုပဟညတိ.

Thật vậy, qua khóc lóc hay sầu muộn, tâm không thể đạt được sự an tịnh; Nỗi khổ càng sinh khởi nhiều hơn, và thân thể cũng bị tổn hại.

၅၉၀.

590.

ကိသော ဝိဝဏ္ဏော ဘဝတိ, ဟိံသမတ္တာနမတ္တနာ;

န တေန ပေတာ ပါလေန္တိ, နိရတ္ထာ ပရိဒေဝနာ.

Người ấy trở nên gầy gò, xanh xao, tự mình hành hạ mình; Nhờ đó mà người chết không được bảo vệ, sự than khóc thật là vô ích.

၅၉၁.

591.

သောကမပ္ပဇဟံ [Pg.372] ဇန္တု, ဘိယျော ဒုက္ခံ နိဂစ္ဆတိ;

အနုတ္ထုနန္တော ကာလင်္ကတံ, သောကဿ ဝသမနွဂူ.

Chúng sinh không từ bỏ sầu muộn, sẽ càng đi đến khổ đau hơn; Than khóc người đã qua đời, là kẻ đã rơi vào quyền lực của sầu muộn.

၅၉၂.

592.

အညေပိ ပဿ ဂမိနေ, ယထာကမ္မူပဂေ နရေ;

မစ္စုနော ဝသမာဂမ္မ, ဖန္ဒန္တေဝိဓ ပါဏိနော.

Hãy nhìn những người khác đang ra đi, những chúng sinh đi theo nghiệp của mình; Khi đã rơi vào quyền lực của Thần Chết, các chúng sinh ở đây đều run rẩy.

၅၉၃.

593.

ယေန ယေန ဟိ မညန္တိ, တတော တံ ဟောတိ အညထာ;

ဧတာဒိသော ဝိနာဘာဝေါ, ပဿ လောကဿ ပရိယာယံ.

Thật vậy, dù người ta nghĩ thế nào, sự việc lại xảy ra cách khác; Sự chia lìa là như thế đó, hãy nhìn bản chất của thế gian.

၅၉၄.

594.

အပိ ဝဿသတံ ဇီဝေ, ဘိယျော ဝါ ပန မာဏဝေါ;

ဉာတိသံဃာ ဝိနာ ဟောတိ, ဇဟာတိ ဣဓ ဇီဝိတံ.

Dù một người sống cả trăm năm, hay thậm chí nhiều hơn nữa; Vẫn phải xa lìa quyến thuộc, và từ bỏ sự sống ngay tại đây.

၅၉၅.

595.

တသ္မာ အရဟတော သုတွာ, ဝိနေယျ ပရိဒေဝိတံ;

ပေတံ ကာလင်္ကတံ ဒိသွာ, နေသော လဗ္ဘာ မယာ ဣတိ.

Vì thế, sau khi nghe lời dạy của bậc A-la-hán, hãy dẹp bỏ than khóc; Khi thấy người đã chết, đã qua đời, hãy biết rằng: 'Ta không thể nào có lại được người ấy'.

၅၉၆.

596.

ယထာ သရဏမာဒိတ္တံ, ဝါရိနာ ပရိနိဗ္ဗယေ ;

ဧဝမ္ပိ ဓီရော သပညော, ပဏ္ဍိတော ကုသလော နရော;

ခိပ္ပမုပ္ပတိတံ သောကံ, ဝါတော တူလံဝ ဓံသယေ.

Như người ta dùng nước dập tắt một ngôi nhà đang cháy; Cũng vậy, người kiên định, có trí tuệ, bậc hiền triết, người khéo léo; Hãy nhanh chóng xua tan sầu muộn vừa khởi lên, như gió thổi bay một cụm bông gòn.

၅၉၇.

597.

ပရိဒေဝံ ပဇပ္ပဉ္စ, ဒေါမနဿဉ္စ အတ္တနော;

အတ္တနော သုခမေသာနော, အဗ္ဗဟေ သလ္လမတ္တနော.

Sự than khóc, sự khao khát, và nỗi ưu phiền của chính mình; Người tìm cầu hạnh phúc cho bản thân, hãy nhổ đi mũi tên của chính mình.

၅၉၈.

598.

အဗ္ဗုဠှသလ္လော အသိတော, သန္တိံ ပပ္ပုယျ စေတသော;

သဗ္ဗသောကံ အတိက္ကန္တော, အသောကော ဟောတိ နိဗ္ဗုတောတိ.

Người đã nhổ mũi tên, không còn vướng mắc, đạt được sự an tịnh của tâm; Vượt qua mọi sầu muộn, người ấy trở nên không sầu muộn, được tịch tịnh.

သလ္လသုတ္တံ အဋ္ဌမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Mũi Tên, kinh thứ tám, kết thúc.

၉. ဝါသေဋ္ဌသုတ္တံ

9. Kinh Vāseṭṭha

ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ ဣစ္ဆာနင်္ဂလေ ဝိဟရတိ ဣစ္ဆာနင်္ဂလဝနသဏ္ဍေ. တေန ခေါ ပန သမယေန သမ္ဗဟုလာ အဘိညာတာ အဘိညာတာ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလာ ဣစ္ဆာနင်္ဂလေ ပဋိဝသန္တိ, သေယျထိဒံ – စင်္ကီ ဗြာဟ္မဏော, တာရုက္ခော ဗြာဟ္မဏော, ပေါက္ခရသာတိ ဗြာဟ္မဏော, ဇာဏုဿောဏိ ဗြာဟ္မဏော, တောဒေယျော ဗြာဟ္မဏော, အညေ စ အဘိညာတာ အဘိညာတာ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလာ. အထ ခေါ ဝါသေဋ္ဌဘာရဒွါဇာနံ မာဏဝါနံ [Pg.373] ဇင်္ဃာဝိဟာရံ အနုစင်္ကမန္တာနံ အနုဝိစရန္တာနံ အယမန္တရာကထာ ဥဒပါဒိ – ‘‘ကထံ, ဘော, ဗြာဟ္မဏော ဟောတီ’’တိ?

Tôi nghe như vầy—Một thời, Thế Tôn trú tại Icchānaṅgala, trong một khu rừng gần Icchānaṅgala. Vào lúc bấy giờ, có nhiều vị Bà-la-môn đại phú, rất danh tiếng, đang cư ngụ tại Icchānaṅgala, đó là: Bà-la-môn Caṅkī, Bà-la-môn Tārukkha, Bà-la-môn Pokkharasāti, Bà-la-môn Jāṇussoṇi, Bà-la-môn Todeyya, và các vị Bà-la-môn đại phú danh tiếng khác. Bấy giờ, khi hai thanh niên Vāseṭṭha và Bhāradvāja đang đi kinh hành, đi đi lại lại để dãn gân cốt, một cuộc thảo luận đã khởi lên giữa họ: 'Thưa ngài, do đâu một người trở thành Bà-la-môn?'

ဘာရဒွါဇော မာဏဝေါ ဧဝမာဟ – ‘‘ယတော ခေါ, ဘော, ဥဘတော သုဇာတော ဟောတိ မာတိတော စ ပိတိတော စ သံသုဒ္ဓဂဟဏိကော ယာဝ သတ္တမာ ပိတာမဟယုဂါ အက္ခိတ္တော အနုပက္ကုဋ္ဌော ဇာတိဝါဒေန, ဧတ္တာဝတာ ခေါ ဘော ဗြာဟ္မဏော ဟောတီ’’တိ.

Thanh niên Bhāradvāja nói như sau: 'Thưa ngài, khi một người có xuất thân tốt đẹp từ cả hai phía, từ mẹ và từ cha, có thai sanh trong sạch cho đến bảy đời tổ phụ, không bị chê bai, không bị chỉ trích về mặt dòng dõi, thưa ngài, chỉ với chừng ấy thôi, một người trở thành Bà-la-môn.'

ဝါသေဋ္ဌော မာဏဝေါ ဧဝမာဟ – ‘‘ယတော ခေါ, ဘော, သီလဝါ စ ဟောတိ ဝတသမ္ပန္နော စ, ဧတ္တာဝတာ ခေါ, ဘော, ဗြာဟ္မဏော ဟောတီ’’တိ. နေဝ ခေါ အသက္ခိ ဘာရဒွါဇော မာဏဝေါ ဝါသေဋ္ဌံ မာဏဝံ သညာပေတုံ, န ပန အသက္ခိ ဝါသေဋ္ဌော မာဏဝေါ ဘာရဒွါဇံ မာဏဝံ သညာပေတုံ.

Thanh niên Vāseṭṭha nói như sau: 'Thưa ngài, khi một người có giới hạnh và đầy đủ phẩm hạnh, thưa ngài, chỉ với chừng ấy thôi, một người trở thành Bà-la-môn.' Nhưng thanh niên Bhāradvāja đã không thể thuyết phục được thanh niên Vāseṭṭha, và thanh niên Vāseṭṭha cũng không thể thuyết phục được thanh niên Bhāradvāja.

အထ ခေါ ဝါသေဋ္ဌော မာဏဝေါ ဘာရဒွါဇံ မာဏဝံ အာမန္တေသိ – ‘‘အယံ ခေါ, ဘော ဘာရဒွါဇ, သမဏော ဂေါတမော သကျပုတ္တော သကျကုလာ ပဗ္ဗဇိတော ဣစ္ဆာနင်္ဂလေ ဝိဟရတိ ဣစ္ဆာနင်္ဂလဝနသဏ္ဍေ; တံ ခေါ ပန ဘဝန္တံ ဂေါတမံ ဧဝံ ကလျာဏော ကိတ္တိသဒ္ဒေါ အဗ္ဘုဂ္ဂတော – ‘ဣတိပိ…ပေ… ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ’တိ. အာယာမ, ဘော ဘာရဒွါဇ, ယေန သမဏော ဂေါတမော တေနုပသင်္ကမိဿာမ; ဥပသင်္ကမိတွာ သမဏံ ဂေါတမံ ဧတမတ္ထံ ပုစ္ဆိဿာမ. ယထာ နော သမဏော ဂေါတမော ဗျာကရိဿတိ တထာ နံ ဓာရေဿာမာ’’တိ. ‘‘ဧဝံ, ဘော’’တိ ခေါ ဘာရဒွါဇော မာဏဝေါ ဝါသေဋ္ဌဿ မာဏဝဿ ပစ္စဿောသိ.

Khi ấy, thanh niên Vāseṭṭha nói với thanh niên Bhāradvāja: 'Này bạn Bhāradvāja, có Sa-môn Gotama, là một Thích tử, đã xuất gia từ dòng họ Thích Ca, đang trú tại Icchānaṅgala, trong khu rừng Icchānaṅgala. Tiếng lành đồn xa về Tôn giả Gotama như sau: 'Ngài là... (v.v.)... một vị Phật, một đấng Thế Tôn.' Này bạn Bhāradvāja, chúng ta hãy đi đến chỗ Sa-môn Gotama; sau khi đến, chúng ta sẽ hỏi Sa-môn Gotama về vấn đề này. Sa-môn Gotama sẽ trả lời chúng ta như thế nào, chúng ta sẽ ghi nhớ như vậy.' 'Được lắm, thưa bạn,' thanh niên Bhāradvāja đáp lời thanh niên Vāseṭṭha.

အထ ခေါ ဝါသေဋ္ဌဘာရဒွါဇာ မာဏဝါ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိံသု; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတာ သဒ္ဓိံ သမ္မောဒိံသု. သမ္မောဒနီယံ ကထံ သာရဏီယံ ဝီတိသာရေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိံသု. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ ဝါသေဋ္ဌော မာဏဝေါ ဘဂဝန္တံ ဂါထာဟိ အဇ္ဈဘာသိ –

Khi ấy, hai thanh niên Vāseṭṭha và Bhāradvāja đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, họ cùng Thế Tôn trao đổi lời chào hỏi thân mật. Sau khi trao đổi những lời chào hỏi đáng ghi nhớ, họ ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, thanh niên Vāseṭṭha bạch với Thế Tôn bằng những câu kệ:

၅၉၉.

599.

‘‘အနုညာတပဋိညာတာ, တေဝိဇ္ဇာ မယမသ္မုဘော;

အဟံ ပေါက္ခရသာတိဿ, တာရုက္ခဿာယံ မာဏဝေါ.

'Chúng con cả hai đều được công nhận và thừa nhận là người thông suốt Tam Veda; Con là đệ tử của Pokkharasāti, còn thanh niên này là của Tārukkha.'

၆၀၀.

600.

‘‘တေဝိဇ္ဇာနံ ယဒက္ခာတံ, တတြ ကေဝလိနောသ္မသေ;

ပဒကသ္မ ဝေယျာကရဏာ, ဇပ္ပေ အာစရိယသာဒိသာ.

'Trong những gì được tuyên thuyết của Tam Veda, chúng con là những người thông thạo toàn bộ; Chúng con là những nhà từ vựng học, những nhà ngữ pháp học, và trong việc tụng đọc, chúng con ngang bằng với các vị thầy.'

၆၀၁.

601.

‘‘တေသံ [Pg.374] နော ဇာတိဝါဒသ္မိံ, ဝိဝါဒေါ အတ္ထိ ဂေါတမ;

ဇာတိယာ ဗြာဟ္မဏော ဟောတိ, ဘာရဒွါဇော ဣတိ ဘာသတိ;

အဟဉ္စ ကမ္မုနာ ဗြူမိ, ဧဝံ ဇာနာဟိ စက္ခုမ.

'Thưa ngài Gotama, chúng con có sự tranh luận về vấn đề dòng dõi; Bhāradvāja nói rằng một người trở thành Bà-la-môn do dòng dõi; Còn con thì nói là do hành động (kamma), xin ngài, bậc có Thiên nhãn, hãy biết cho như vậy.'

၆၀၂.

602.

‘‘တေ န သက္ကောမ သညာပေတုံ, အညမညံ မယံ ဥဘော;

ဘဝန္တံ ပုဋ္ဌုမာဂမှာ, သမ္ဗုဒ္ဓံ ဣတိ ဝိဿုတံ.

'Chúng con cả hai đều không thể thuyết phục được nhau; Chúng con đã đến để hỏi ngài, người nổi danh là bậc Chánh Đẳng Giác.'

၆၀၃.

603.

‘‘စန္ဒံ ယထာ ခယာတီတံ, ပေစ္စ ပဉ္ဇလိကာ ဇနာ;

ဝန္ဒမာနာ နမဿန္တိ, ဧဝံ လောကသ္မိ ဂေါတမံ.

'Như người ta chắp tay cung kính, đảnh lễ mặt trăng tròn sau khi đã qua tuần khuyết; Cũng vậy, trong thế gian này, người ta đảnh lễ ngài Gotama.'

၆၀၄.

604.

‘‘စက္ခုံ လောကေ သမုပ္ပန္နံ, မယံ ပုစ္ဆာမ ဂေါတမံ;

ဇာတိယာ ဗြာဟ္မဏော ဟောတိ, ဥဒါဟု ဘဝတိ ကမ္မုနာ;

အဇာနတံ နော ပဗြူဟိ, ယထာ ဇာနေသု ဗြာဟ္မဏံ’’.

'Chúng con xin hỏi ngài Gotama, người đã sinh ra như con mắt cho thế gian; Một người trở thành Bà-la-môn là do dòng dõi, hay là do hành động? Xin ngài hãy giảng giải cho chúng con, những người không biết, để chúng con có thể biết thế nào là một Bà-la-môn'.

၆၀၅.

605.

‘‘တေသံ ဝေါ အဟံ ဗျက္ခိဿံ, (ဝါသေဋ္ဌာတိ ဘဂဝါ) အနုပုဗ္ဗံ ယထာတထံ;

ဇာတိဝိဘင်္ဂံ ပါဏာနံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော.

(Thế Tôn phán:) 'Này Vāseṭṭha, Ta sẽ giảng giải cho các ngươi, một cách tuần tự và đúng như thật; Sự phân loại dòng dõi của các chúng sinh, vì thật sự các dòng dõi là khác nhau.'

၆၀၆.

606.

‘‘တိဏရုက္ခေပိ ဇာနာထ, န စာပိ ပဋိဇာနရေ;

လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ တေသံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော.

“Các ngươi hãy biết về cỏ cây, chúng cũng không tự nhận (mình là cỏ cây); đặc điểm của chúng là do dòng giống, vì các dòng giống thì khác nhau.

၆၀၇.

607.

‘‘တတော ကီဋေ ပဋင်္ဂေ စ, ယာဝ ကုန္ထကိပိလ္လိကေ;

လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ တေသံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော.

“Rồi đến các loài côn trùng, châu chấu, cho đến các loài kiến và mối; đặc điểm của chúng là do dòng giống, vì các dòng giống thì khác nhau.

၆၀၈.

608.

‘‘စတုပ္ပဒေပိ ဇာနာထ, ခုဒ္ဒကေ စ မဟလ္လကေ;

လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ တေသံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော.

“Các ngươi hãy biết về các loài bốn chân, cả loài nhỏ lẫn loài lớn; đặc điểm của chúng là do dòng giống, vì các dòng giống thì khác nhau.

၆၀၉.

609.

‘‘ပါဒူဒရေပိ ဇာနာထ, ဥရဂေ ဒီဃပိဋ္ဌိကေ;

လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ တေသံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော.

“Các ngươi hãy biết về các loài bò sát, loài rắn có lưng dài, đi bằng bụng; đặc điểm của chúng là do dòng giống, vì các dòng giống thì khác nhau.

၆၁၀.

610.

‘‘တတော မစ္ဆေပိ ဇာနာထ, ဩဒကေ ဝါရိဂေါစရေ;

လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ တေသံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော.

“Rồi các ngươi hãy biết về loài cá, sinh sống trong nước, kiếm ăn trong nước; đặc điểm của chúng là do dòng giống, vì các dòng giống thì khác nhau.

၆၁၁.

611.

‘‘တတော ပက္ခီပိ ဇာနာထ, ပတ္တယာနေ ဝိဟင်္ဂမေ;

လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ တေသံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော.

“Rồi các ngươi hãy biết về loài chim, đi bằng cánh, bay trên trời; đặc điểm của chúng là do dòng giống, vì các dòng giống thì khác nhau.

၆၁၂.

612.

‘‘ယထာ [Pg.375] ဧတာသု ဇာတီသု, လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ ပုထု;

ဧဝံ နတ္ထိ မနုဿေသု, လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ ပုထု.

“Như trong các dòng giống này, đặc điểm do dòng giống thì riêng biệt; cũng vậy, ở loài người không có đặc điểm do dòng giống mà riêng biệt.

၆၁၃.

613.

‘‘န ကေသေဟိ န သီသေန, န ကဏ္ဏေဟိ န အက္ခိဘိ;

န မုခေန န နာသာယ, န ဩဋ္ဌေဟိ ဘမူဟိ ဝါ.

“(Sự khác biệt) không do tóc, không do đầu, không do tai, không do mắt; không do miệng, không do mũi, không do môi, hay do lông mày.

၆၁၄.

614.

‘‘န ဂီဝါယ န အံသေဟိ, န ဥဒရေန န ပိဋ္ဌိယာ;

န သောဏိယာ န ဥရသာ, န သမ္ဗာဓေ န မေထုနေ.

“Không do cổ, không do vai, không do bụng, không do lưng; không do hông, không do ngực, không do bộ phận sinh dục, không do sự giao hợp.

၆၁၅.

615.

‘‘န ဟတ္ထေဟိ န ပါဒေဟိ, နာင်္ဂုလီဟိ နခေဟိ ဝါ;

န ဇင်္ဃာဟိ န ဦရူဟိ, န ဝဏ္ဏေန သရေန ဝါ;

လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ နေဝ, ယထာ အညာသု ဇာတိသု.

“Không do tay, không do chân, không do ngón tay, hay do móng; không do cẳng chân, không do đùi, không do màu da, hay do giọng nói; đặc điểm do dòng giống hoàn toàn không có, như ở các dòng giống khác.

၆၁၆.

616.

‘‘ပစ္စတ္တဉ္စ သရီရေသု, မနုဿေသွေတံ န ဝိဇ္ဇတိ;

ဝေါကာရဉ္စ မနုဿေသု, သမညာယ ပဝုစ္စတိ.

“Trong thân thể của mỗi cá nhân loài người, điều này không tồn tại. Sự phân biệt ở loài người chỉ được nói đến do quy ước.

၆၁၇.

617.

‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ဂေါရက္ခံ ဥပဇီဝတိ;

ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ကဿကော သော န ဗြာဟ္မဏော.

“Bất cứ ai trong loài người sống bằng nghề chăn bò, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người ấy là nông dân, không phải là Bà-la-môn.

၆၁၈.

618.

‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ပုထုသိပ္ပေန ဇီဝတိ;

ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, သိပ္ပိကော သော န ဗြာဟ္မဏော.

“Bất cứ ai trong loài người sống bằng các nghề thủ công khác nhau, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người ấy là thợ thủ công, không phải là Bà-la-môn.

၆၁၉.

619.

‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ဝေါဟာရံ ဥပဇီဝတိ;

ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ဝါဏိဇော သော န ဗြာဟ္မဏော.

“Bất cứ ai trong loài người sống bằng nghề buôn bán, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người ấy là thương nhân, không phải là Bà-la-môn.

၆၂၀.

620.

‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ပရပေဿေန ဇီဝတိ;

ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ပေဿိကော သော န ဗြာဟ္မဏော.

“Bất cứ ai trong loài người sống bằng nghề phục vụ người khác, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người ấy là người phục vụ, không phải là Bà-la-môn.

၆၂၁.

621.

‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, အဒိန္နံ ဥပဇီဝတိ;

ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, စောရော ဧသော န ဗြာဟ္မဏော.

“Bất cứ ai trong loài người sống bằng cách lấy của không cho, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người này là kẻ trộm, không phải là Bà-la-môn.

၆၂၂.

622.

‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ဣဿတ္ထံ ဥပဇီဝတိ;

ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ယောဓာဇီဝေါ န ဗြာဟ္မဏော.

“Bất cứ ai trong loài người sống bằng nghề cung tên, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người ấy là người lính, không phải là Bà-la-môn.

၆၂၃.

623.

‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ပေါရောဟိစ္စေန ဇီဝတိ;

ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ယာဇကော ဧသော န ဗြာဟ္မဏော.

“Bất cứ ai trong loài người sống bằng nghề tế lễ, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người này là người tế tự, không phải là Bà-la-môn.

၆၂၄.

624.

‘‘ယော [Pg.376] ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ဂါမံ ရဋ္ဌဉ္စ ဘုဉ္ဇတိ;

ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ရာဇာ ဧသော န ဗြာဟ္မဏော.

“Bất cứ ai trong loài người hưởng dụng làng mạc và quốc độ, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người này là vua, không phải là Bà-la-môn.

၆၂၅.

625.

‘‘န စာဟံ ဗြာဟ္မဏံ ဗြူမိ, ယောနိဇံ မတ္တိသမ္ဘဝံ;

ဘောဝါဒိ နာမ သော ဟောတိ, သစေ ဟောတိ သကိဉ္စနော;

အကိဉ္စနံ အနာဒါနံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Ta không gọi là Bà-la-môn người sinh từ lòng mẹ, xuất thân từ dòng dõi (Bà-la-môn). Người ấy chỉ được gọi là ‘ngài’ nếu còn có chướng ngại. Người không còn chướng ngại, không còn chấp thủ, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn.

၆၂၆.

626.

‘‘သဗ္ဗသံယောဇနံ ဆေတွာ, သော ဝေ န ပရိတဿတိ;

သင်္ဂါတိဂံ ဝိသံယုတ္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người đã cắt đứt mọi kiết sử, thật vậy, không còn run sợ; người đã vượt qua mọi ràng buộc, đã giải thoát, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn.

၆၂၇.

627.

‘‘ဆေတွာ နဒ္ဓိံ ဝရတ္တဉ္စ, သန္ဒာနံ သဟနုက္ကမံ;

ဥက္ခိတ္တပလိဃံ ဗုဒ္ဓံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người đã cắt đứt dây da (sân) và dây cương (tham), cùng với dây xích (tà kiến) và các tùy miên; người đã nhổ lên thanh chắn (vô minh), đã giác ngộ, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn.

၆၂၈.

628.

‘‘အက္ကောသံ ဝဓဗန္ဓဉ္စ, အဒုဋ္ဌော ယော တိတိက္ခတိ;

ခန္တီဗလံ ဗလာနီကံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người không sân hận, chịu đựng được sự mắng nhiếc, đánh đập và trói buộc; người có sức mạnh nhẫn nại, có đạo quân là sự nhẫn nại, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn.

၆၂၉.

629.

‘‘အက္ကောဓနံ ဝတဝန္တံ, သီလဝန္တံ အနုဿဒံ;

ဒန္တံ အန္တိမသာရီရံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người không sân giận, giữ gìn các hạnh, có giới đức, không còn tham ái, đã được điều phục, mang thân cuối cùng, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn.

၆၃၀.

630.

‘‘ဝါရိ ပေါက္ခရပတ္တေဝ, အာရဂ္ဂေရိဝ သာသပေါ;

ယော န လိမ္ပတိ ကာမေသု, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Như nước trên lá sen, như hạt cải trên đầu mũi kim, người không dính mắc vào các dục, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn.

၆၃၁.

631.

‘‘ယော ဒုက္ခဿ ပဇာနာတိ, ဣဓေဝ ခယမတ္တနော;

ပန္နဘာရံ ဝိသံယုတ္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người ngay tại đây biết rõ sự đoạn tận khổ đau của mình, đã đặt gánh nặng xuống, đã giải thoát, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn.

၆၃၂.

632.

‘‘ဂမ္ဘီရပညံ မေဓာဝိံ, မဂ္ဂါမဂ္ဂဿ ကောဝိဒံ;

ဥတ္တမတ္ထမနုပ္ပတ္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người có trí tuệ sâu sắc, bậc hiền trí, thông thạo đường và không phải đường, đã đạt đến mục đích tối thượng, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn.

၆၃၃.

633.

‘‘အသံသဋ္ဌံ ဂဟဋ္ဌေဟိ, အနာဂါရေဟိ စူဘယံ;

အနောကသာရိမပ္ပိစ္ဆံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người không giao du với cả tại gia và xuất gia, sống không nhà cửa, ít ham muốn, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn.

၆၃၄.

634.

‘‘နိဓာယ ဒဏ္ဍံ ဘူတေသု, တသေသု ထာဝရေသု စ;

ယော န ဟန္တိ န ဃာတေတိ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người đã từ bỏ trừng phạt đối với các chúng sinh, dù là chúng sinh run sợ hay vững vàng; người không giết hại, không sai khiến giết hại, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn.

၆၃၅.

635.

‘‘အဝိရုဒ္ဓံ ဝိရုဒ္ဓေသု, အတ္တဒဏ္ဍေသု နိဗ္ဗုတံ;

သာဒါနေသု အနာဒါနံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người không chống đối giữa những người chống đối, người ôn hòa giữa những người dùng hình phạt, người không chấp thủ giữa những người còn chấp thủ, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn.

၆၃၆.

636.

‘‘ယဿ [Pg.377] ရာဂေါ စ ဒေါသော စ, မာနော မက္ခော စ ပါတိတော;

သာသပေါရိဝ အာရဂ္ဂါ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào đã làm rơi rụng tham ái, sân hận, kiêu mạn, và phỉ báng, giống như hạt cải rơi khỏi đầu mũi dùi, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၃၇.

637.

‘‘အကက္ကသံ ဝိညာပနိံ, ဂိရံ သစ္စမုဒီရယေ;

ယာယ နာဘိသဇေ ကဉ္စိ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào nói lên lời nói chân thật, không thô lỗ, có thể làm cho liễu tri, lời nói mà không làm tổn thương bất cứ ai, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၃၈.

638.

‘‘ယောဓ ဒီဃံ ဝ ရဿံ ဝါ, အဏုံ ထူလံ သုဘာသုဘံ;

လောကေ အဒိန္နံ နာဒိယတိ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào ở đời này không lấy vật không được cho, dù dài hay ngắn, nhỏ hay to, tốt hay xấu, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၃၉.

639.

‘‘အာသာ ယဿ န ဝိဇ္ဇန္တိ, အသ္မိံ လောကေ ပရမှိ စ;

နိရာသာသံ ဝိသံယုတ္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào không có các ái dục ở đời này và ở đời sau, người không còn ái dục, đã được giải thoát, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၄၀.

640.

‘‘ယဿာလယာ န ဝိဇ္ဇန္တိ, အညာယ အကထံကထီ;

အမတောဂဓမနုပ္ပတ္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào không có các ái luyến, sau khi đã biết rõ, không còn hoài nghi, đã đạt đến và nhập vào cõi bất tử, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၄၁.

641.

‘‘ယောဓ ပုညဉ္စ ပါပဉ္စ, ဥဘော သင်္ဂမုပစ္စဂါ;

အသောကံ ဝိရဇံ သုဒ္ဓံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào ở đây đã vượt qua cả phước và tội, cả hai sự dính mắc, người không sầu muộn, không nhiễm ô, thanh tịnh, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၄၂.

642.

‘‘စန္ဒံဝ ဝိမလံ သုဒ္ဓံ, ဝိပ္ပသန္နမနာဝိလံ;

နန္ဒီဘဝပရိက္ခီဏံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người trong sạch, thanh tịnh, trong sáng, không vẩn đục như mặt trăng, người đã đoạn tận hỷ lạc trong các cõi hữu, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၄၃.

643.

‘‘ယောမံ ပလိပထံ ဒုဂ္ဂံ, သံသာရံ မောဟမစ္စဂါ;

တိဏ္ဏော ပါရင်္ဂတော ဈာယီ, အနေဇော အကထံကထီ;

အနုပါဒါယ နိဗ္ဗုတော, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào đã vượt qua con đường lầy lội, con đường khó đi, luân hồi, và vô minh này; đã vượt qua, đã đến bờ kia, là bậc thiền định, không dao động, không hoài nghi, không còn chấp thủ, đã tịch tịnh, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၄၄.

644.

‘‘ယောဓ ကာမေ ပဟန္တွာန, အနာဂါရော ပရိဗ္ဗဇေ;

ကာမဘဝပရိက္ခီဏံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào ở đây, sau khi từ bỏ các dục, sống không nhà, đi du hành; người đã đoạn tận dục hữu, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၄၅.

645.

‘‘ယောဓ တဏှံ ပဟန္တွာန, အနာဂါရော ပရိဗ္ဗဇေ;

တဏှာဘဝပရိက္ခီဏံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào ở đây, sau khi từ bỏ ái, sống không nhà, đi du hành; người đã đoạn tận ái và hữu, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၄၆.

646.

‘‘ဟိတွာ မာနုသကံ ယောဂံ, ဒိဗ္ဗံ ယောဂံ ဥပစ္စဂါ;

သဗ္ဗယောဂဝိသံယုတ္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào đã từ bỏ ách trói của cõi người, đã vượt qua ách trói của cõi trời, người đã giải thoát khỏi mọi ách trói, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၄၇.

647.

‘‘ဟိတွာ ရတိဉ္စ အရတိံ, သီတိဘူတံ နိရူပဓိံ;

သဗ္ဗလောကာဘိဘုံ ဝီရံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào đã từ bỏ sự ưa thích và sự không ưa thích, đã trở nên mát mẻ, không còn sanh y, bậc anh hùng chinh phục tất cả thế gian, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၄၈.

648.

‘‘စုတိံ [Pg.378] ယော ဝေဒိ တ္တာနံ, ဥပပတ္တိဉ္စ သဗ္ဗသော;

အသတ္တံ သုဂတံ ဗုဒ္ဓံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào biết một cách toàn diện sự chết và sự tái sanh của chúng sanh, người không dính mắc, bậc Thiện Thệ, bậc Giác Ngộ, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၄၉.

649.

‘‘ယဿ ဂတိံ န ဇာနန္တိ, ဒေဝါ ဂန္ဓဗ္ဗမာနုသာ;

ခီဏာသဝံ အရဟန္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào mà cảnh giới đi đến không được biết bởi chư Thiên, Càn-thát-bà, và loài người; người đã đoạn tận các lậu hoặc, bậc A-la-hán, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၅၀.

650.

‘‘ယဿ ပုရေ စ ပစ္ဆာ စ, မဇ္ဈေ စ နတ္ထိ ကိဉ္စနံ;

အကိဉ္စနံ အနာဒါနံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào không có gì chướng ngại ở quá khứ, tương lai, và hiện tại; người không có gì chướng ngại, không còn chấp thủ, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၅၁.

651.

‘‘ဥသဘံ ပဝရံ ဝီရံ, မဟေသိံ ဝိဇိတာဝိနံ;

အနေဇံ နှာတကံ ဗုဒ္ဓံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Bậc Ngưu vương, bậc cao thượng, bậc anh hùng, bậc Đại sĩ, bậc chiến thắng, người không dao động, đã gột rửa phiền não, bậc Giác Ngộ, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၅၂.

652.

‘‘ပုဗ္ဗေနိဝါသံ ယော ဝေဒိ, သဂ္ဂါပါယဉ္စ ပဿတိ;

အထော ဇာတိက္ခယံ ပတ္တော, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ.

“Người nào biết được các kiếp sống quá khứ, thấy được thiên giới và đọa xứ, và hơn nữa đã đạt đến sự đoạn tận sanh, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.”

၆၅၃.

653.

‘‘သမညာ ဟေသာ လောကသ္မိံ, နာမဂေါတ္တံ ပကပ္ပိတံ;

သမ္မုစ္စာ သမုဒါဂတံ, တတ္ထ တတ္ထ ပကပ္ပိတံ.

“Ở trong đời, tên và họ được đặt ra chỉ là tên gọi. Nó phát sanh do quy ước, được đặt ra ở nơi này nơi kia.”

၆၅၄.

654.

‘‘ဒီဃရတ္တမနုသယိတံ, ဒိဋ္ဌိဂတမဇာနတံ;

အဇာနန္တာ နော ပဗြုဝန္တိ, ဇာတိယာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော.

“Tà kiến đã ngủ ngầm trong một thời gian dài nơi những người không biết. Những người không biết nói rằng: ‘Là Bà-la-môn do sanh’.”

၆၅၅.

655.

‘‘န ဇစ္စာ ဗြာဟ္မဏော ဟောတိ, န ဇစ္စာ ဟောတိ အဗြာဟ္မဏော;

ကမ္မုနာ ဗြာဟ္မဏော ဟောတိ, ကမ္မုနာ ဟောတိ အဗြာဟ္မဏော.

“Không phải là Bà-la-môn do sanh, cũng không phải là không phải Bà-la-môn do sanh. Là Bà-la-môn do hành động, là không phải Bà-la-môn do hành động.”

၆၅၆.

656.

‘‘ကဿကော ကမ္မုနာ ဟောတိ, သိပ္ပိကော ဟောတိ ကမ္မုနာ;

ဝါဏိဇော ကမ္မုနာ ဟောတိ, ပေဿိကော ဟောတိ ကမ္မုနာ.

“Do hành động mà là nông dân, do hành động mà là thợ thủ công. Do hành động mà là thương gia, do hành động mà là người phục vụ.”

၆၅၇.

657.

‘‘စောရောပိ ကမ္မုနာ ဟောတိ, ယောဓာဇီဝေါပိ ကမ္မုနာ;

ယာဇကော ကမ္မုနာ ဟောတိ, ရာဇာပိ ဟောတိ ကမ္မုနာ.

“Do hành động mà cũng là kẻ trộm, do hành động mà cũng là người lính. Do hành động mà là người tế tự, do hành động mà cũng là vua.”

၆၅၈.

658.

‘‘ဧဝမေတံ [Pg.379] ယထာဘူတံ, ကမ္မံ ပဿန္တိ ပဏ္ဍိတာ;

ပဋိစ္စသမုပ္ပာဒဒဿာ, ကမ္မဝိပါကကောဝိဒါ.

“Bậc trí, những người thấy được lý duyên khởi, những người thông thạo về quả của nghiệp, thấy nghiệp này đúng như thật như vậy.”

၆၅၉.

659.

‘‘ကမ္မုနာ ဝတ္တတိ လောကော, ကမ္မုနာ ဝတ္တတိ ပဇာ;

ကမ္မနိဗန္ဓနာ သတ္တာ, ရထဿာဏီဝ ယာယတော.

“Thế gian vận hành do nghiệp, chúng sanh vận hành do nghiệp. Chúng sanh bị trói buộc bởi nghiệp, giống như cái chốt của cỗ xe đang chạy.”

၆၆၀.

660.

‘‘တပေန ဗြဟ္မစရိယေန, သံယမေန ဒမေန စ;

ဧတေန ဗြာဟ္မဏော ဟောတိ, ဧတံ ဗြာဟ္မဏမုတ္တမံ.

“Do khổ hạnh, do phạm hạnh, do sự tự chế, và do sự điều phục; do điều này mà trở thành Bà-la-môn, đây là sự Bà-la-môn tối thượng.”

၆၆၁.

661.

‘‘တီဟိ ဝိဇ္ဇာဟိ သမ္ပန္နော, သန္တော ခီဏပုနဗ္ဘဝေါ;

ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ဗြဟ္မာ သက္ကော ဝိဇာနတ’’န္တိ.

“Người đầy đủ ba minh, tịch tịnh, đã đoạn tận tái sanh. Này Vāseṭṭha, hãy biết như vậy: đối với người có trí, người ấy là Phạm thiên, là Đế Thích.”

ဧဝံ ဝုတ္တေ, ဝါသေဋ္ဌဘာရဒွါဇာ မာဏဝါ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစုံ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ…ပေ… ဥပါသကေ နော ဘဝံ ဂေါတမော ဓာရေတု အဇ္ဇတဂ္ဂေ ပါဏုပေတေ သရဏံ ဂတေ’’တိ.

Khi được nói như vậy, hai thanh niên Vāseṭṭha và Bhāradvāja đã bạch với Đức Thế Tôn rằng: – “Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama… (lược)… Kể từ hôm nay, xin Tôn giả Gotama hãy ghi nhận chúng con là những người cận sự nam đã quy y cho đến trọn đời.”

ဝါသေဋ္ဌသုတ္တံ နဝမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Vāseṭṭha, thứ chín, đã kết thúc.

၁၀. ကောကာလိကသုတ္တံ

10. Kinh Kokālika

ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ပါပိစ္ဆာ, ဘန္တေ, သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ, ပါပိကာနံ ဣစ္ဆာနံ ဝသံ ဂတာ’’တိ.

Tôi nghe như vầy. Một thời, Đức Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, tịnh xá của ông Anāthapiṇḍika. Rồi thì, Tỳ-khưu Kokālika đi đến nơi Đức Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Đức Thế Tôn, rồi ngồi xuống một bên. Sau khi ngồi xuống một bên, Tỳ-khưu Kokālika đã bạch với Đức Thế Tôn rằng: – “Bạch Thế Tôn, Sāriputta và Moggallāna có những ác dục, đã bị các ác dục chi phối.”

ဧဝံ ဝုတ္တေ, ဘဂဝါ ကောကာလိကံ ဘိက္ခုံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘မာ ဟေဝံ, ကောကာလိက, မာ ဟေဝံ, ကောကာလိက! ပသာဒေဟိ, ကောကာလိက, သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ. ပေသလာ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ’’တိ.

Khi được nói như vậy, đức Thế Tôn đã bảo tỳ khưu Kokālika điều này: "Này Kokālika, đừng nói như vậy! Này Kokālika, đừng nói như vậy! Này Kokālika, hãy làm cho tâm ý trong sạch đối với Sāriputta và Moggallāna. Sāriputta và Moggallāna là những người khả ái."

ဒုတိယမ္ပိ ခေါ…ပေ… တတိယမ္ပိ ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိဉ္စာပိ မေ, ဘန္တေ, ဘဂဝါ သဒ္ဓါယိကော ပစ္စယိကော, အထ ခေါ ပါပိစ္ဆာဝ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ, ပါပိကာနံ ဣစ္ဆာနံ ဝသံ ဂတာ’’တိ. တတိယမ္ပိ ခေါ ဘဂဝါ ကောကာလိကံ ဘိက္ခုံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘မာ ဟေဝံ, ကောကာလိက[Pg.380], မာ ဟေဝံ, ကောကာလိက! ပသာဒေဟိ, ကောကာလိက, သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ. ပေသလာ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ’’တိ.

Lần thứ hai... Lần thứ ba, tỳ khưu Kokālika bạch với đức Thế Tôn điều này: "Bạch ngài, mặc dù đức Thế Tôn là người đáng tin, đáng cậy đối với con, tuy nhiên Sāriputta và Moggallāna quả thật có ác dục, đã bị các ước muốn xấu xa chi phối." Lần thứ ba, đức Thế Tôn đã bảo tỳ khưu Kokālika điều này: "Này Kokālika, đừng nói như vậy! Này Kokālika, đừng nói như vậy! Này Kokālika, hãy làm cho tâm ý trong sạch đối với Sāriputta và Moggallāna. Sāriputta và Moggallāna là những người khả ái."

အထ ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဥဋ္ဌာယာသနာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ပဒက္ခိဏံ ကတွာ ပက္ကာမိ. အစိရပ္ပက္ကန္တဿ စ ကောကာလိကဿ ဘိက္ခုနော သာသပမတ္တီဟိ ပိဠကာဟိ သဗ္ဗော ကာယော ဖုဋော အဟောသိ; သာသပမတ္တိယော ဟုတွာ မုဂ္ဂမတ္တိယော အဟေသုံ; မုဂ္ဂမတ္တိယော ဟုတွာ ကဠာယမတ္တိယော အဟေသုံ; ကဠာယမတ္တိယော ဟုတွာ ကောလဋ္ဌိမတ္တိယော အဟေသုံ; ကောလဋ္ဌိမတ္တိယော ဟုတွာ ကောလမတ္တိယော အဟေသုံ; ကောလမတ္တိယော ဟုတွာ အာမလကမတ္တိယော အဟေသုံ; အာမလကမတ္တိယော ဟုတွာ ဗေဠုဝသလာဋုကမတ္တိယော အဟေသုံ; ဗေဠုဝသလာဋုကမတ္တိယော ဟုတွာ ဗိလ္လမတ္တိယော အဟေသုံ; ဗိလ္လမတ္တိယော ဟုတွာ ပဘိဇ္ဇိံသု; ပုဗ္ဗဉ္စ လောဟိတဉ္စ ပဂ္ဃရိံသု. အထ ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု တေနေဝါဗာဓေန ကာလမကာသိ. ကာလင်္ကတော စ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ပဒုမံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇိ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ အာဃာတေတွာ.

Bấy giờ, tỳ khưu Kokālika từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ đức Thế Tôn, đi nhiễu quanh theo chiều bên phải rồi ra đi. Không bao lâu sau khi ra đi, toàn thân của tỳ khưu Kokālika nổi đầy những mụn nhọt to bằng hạt cải; từ bằng hạt cải, chúng trở nên to bằng hạt đậu xanh; từ bằng hạt đậu xanh, chúng trở nên to bằng hạt đậu ván; từ bằng hạt đậu ván, chúng trở nên to bằng hột táo; từ bằng hột táo, chúng trở nên to bằng quả táo; từ bằng quả táo, chúng trở nên to bằng quả me rừng; từ bằng quả me rừng, chúng trở nên to bằng quả bilva non; từ bằng quả bilva non, chúng trở nên to bằng quả bilva chín; rồi chúng vỡ ra, mủ và máu chảy tuôn. Bấy giờ, tỳ khưu Kokālika đã mệnh chung vì chính căn bệnh ấy. Sau khi mệnh chung, tỳ khưu Kokālika đã sanh vào địa ngục Paduma do đã có tâm sân hận đối với Sāriputta và Moggallāna.

အထ ခေါ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏော ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ. ဧကမန္တံ, ဌိတော ခေါ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကောကာလိကော, ဘန္တေ, ဘိက္ခု ကာလင်္ကတော; ကာလင်္ကတော စ, ဘန္တေ, ကောကာလိကော ဘိက္ခု ပဒုမံ နိရယံ ဥပပန္နော သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ အာဃာတေတွာ’’တိ. ဣဒမဝေါစ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ; ဣဒံ ဝတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ပဒက္ခိဏံ ကတွာ တတ္ထေဝန္တရဓာယိ.

Bấy giờ, khi đêm đã gần tàn, Phạm thiên Sahampati với dung sắc thù thắng, chiếu sáng toàn bộ tu viện Jetavana, đã đi đến chỗ đức Thế Tôn; sau khi đến, vị ấy đảnh lễ đức Thế Tôn rồi đứng một bên. Đứng một bên, Phạm thiên Sahampati bạch với đức Thế Tôn điều này: "Bạch ngài, tỳ khưu Kokālika đã mệnh chung. Bạch ngài, sau khi mệnh chung, tỳ khưu Kokālika đã sanh vào địa ngục Paduma do đã có tâm sân hận đối với Sāriputta và Moggallāna." Phạm thiên Sahampati đã nói điều này; sau khi nói điều này, vị ấy đảnh lễ đức Thế Tôn, đi nhiễu quanh theo chiều bên phải rồi biến mất tại chỗ.

အထ ခေါ ဘဂဝါ တဿာ ရတ္တိယာ အစ္စယေန ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ – ‘‘ဣမံ, ဘိက္ခဝေ, ရတ္တိံ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ…ပေ… ဣဒမဝေါစ, ဘိက္ခဝေ, ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ, ဣဒံ ဝတွာ မံ ပဒက္ခိဏံ ကတွာ တတ္ထေဝန္တရဓာယီ’’တိ.

Bấy giờ, sau khi đêm ấy đã qua, đức Thế Tôn gọi các tỳ khưu: "Này các tỳ khưu, đêm nay, khi đêm đã gần tàn, Phạm thiên Sahampati... Này các tỳ khưu, Phạm thiên Sahampati đã nói điều này, sau khi nói điều này, vị ấy đi nhiễu quanh ta theo chiều bên phải rồi biến mất tại chỗ."

ဧဝံ ဝုတ္တေ, အညတရော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကီဝဒီဃံ နု ခေါ, ဘန္တေ, ပဒုမေ နိရယေ အာယုပ္ပမာဏ’’န္တိ? ‘‘ဒီဃံ ခေါ, ဘိက္ခု, ပဒုမေ နိရယေ အာယုပ္ပမာဏံ; တံ န သုကရံ သင်္ခါတုံ ဧတ္တကာနိ ဝဿာနိ ဣတိ ဝါ ဧတ္တကာနိ ဝဿသတာနိ ဣတိ ဝါ ဧတ္တကာနိ ဝဿသဟဿာနိ [Pg.381] ဣတိ ဝါ ဧတ္တကာနိ ဝဿသတသဟဿာနိ ဣတိ ဝါ’’တိ. ‘‘သက္ကာ ပန, ဘန္တေ, ဥပမာ ကာတု’’န္တိ? ‘‘သက္ကာ, ဘိက္ခူ’’တိ ဘဂဝါ အဝေါစ –

Khi được nói như vậy, một tỳ khưu bạch với đức Thế Tôn điều này: "Bạch ngài, tuổi thọ ở địa ngục Paduma dài bao lâu?" "Này tỳ khưu, tuổi thọ ở địa ngục Paduma quả thật là dài; không dễ để tính đếm rằng 'chừng ấy năm,' hay 'chừng ấy trăm năm,' hay 'chừng ấy ngàn năm,' hay 'chừng ấy trăm ngàn năm.'" "Bạch ngài, có thể nào đưa ra một ví dụ được không?" Đức Thế Tôn đáp: "Này tỳ khưu, có thể."

‘‘သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိခါရိကော ကောသလကော တိလဝါဟော; တတော ပုရိသော ဝဿသတဿ ဝဿသတဿ အစ္စယေန ဧကမေကံ တိလံ ဥဒ္ဓရေယျ. ခိပ္ပတရံ ခေါ သော ဘိက္ခု ဝီသတိခါရိကော ကောသလကော တိလဝါဟော ဣမိနာ ဥပက္ကမေန ပရိက္ခယံ ပရိယာဒါနံ ဂစ္ဆေယျ, နတွေဝ ဧကော အဗ္ဗုဒေါ နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ အဗ္ဗုဒါ နိရယာ ဧဝမေကော နိရဗ္ဗုဒေါ နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ နိရဗ္ဗုဒါ နိရယာ ဧဝမေကော အဗဗော နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ အဗဗာ နိရယာ ဧဝမေကော အဟဟော နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ အဟဟာ နိရယာ ဧဝမေကော အဋဋော နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ အဋဋာ နိရယာ ဧဝမေကော ကုမုဒေါ နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ ကုမုဒါ နိရယာ ဧဝမေကော သောဂန္ဓိကော နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ သောဂန္ဓိကာ နိရယာ ဧဝမေကော ဥပ္ပလကော နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ ဥပ္ပလကာ နိရယာ ဧဝမေကော ပုဏ္ဍရီကော နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ ပုဏ္ဍရီကာ နိရယာ ဧဝမေကော ပဒုမော နိရယော. ပဒုမံ ခေါ ပန ဘိက္ခု နိရယံ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဥပပန္နော သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ အာဃာတေတွာ’’တိ. ဣဒမဝေါစ ဘဂဝါ, ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

"Này tỳ khưu, ví như có một cỗ xe của xứ Kosala chứa hai mươi khāri mè; từ đó, cứ sau mỗi một trăm năm, một người lấy ra một hạt mè. Này tỳ khưu, cỗ xe hai mươi khāri mè của xứ Kosala ấy theo cách thức này sẽ mau chóng hết sạch, chứ một địa ngục Abbuda thì không. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Abbuda thì bằng một địa ngục Nirabbuda. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Nirabbuda thì bằng một địa ngục Ababa. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Ababa thì bằng một địa ngục Ahaha. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Ahaha thì bằng một địa ngục Aṭaṭa. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Aṭaṭa thì bằng một địa ngục Kumuda. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Kumuda thì bằng một địa ngục Sogandhika. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Sogandhika thì bằng một địa ngục Uppalaka. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Uppalaka thì bằng một địa ngục Puṇḍarīka. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Puṇḍarīka thì bằng một địa ngục Paduma. Này tỳ khưu, tỳ khưu Kokālika đã sanh vào địa ngục Paduma do đã có tâm sân hận đối với Sāriputta và Moggallāna." Đức Thế Tôn đã nói điều này, sau khi nói điều này, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này:

၆၆၂.

662.

‘‘ပုရိသဿ ဟိ ဇာတဿ, ကုဌာရီ ဇာယတေ မုခေ;

ယာယ ဆိန္ဒတိ အတ္တာနံ, ဗာလော ဒုဗ္ဘာသိတံ ဘဏံ.

"Cái rìu sanh trong miệng, của người được sanh ra; kẻ ngu tự chặt mình, khi nói lời ác ngữ."

၆၆၃.

663.

‘‘ယော နိန္ဒိယံ ပသံသတိ, တံ ဝါ နိန္ဒတိ ယော ပသံသိယော;

ဝိစိနာတိ မုခေန သော ကလိံ, ကလိနာ တေန သုခံ န ဝိန္ဒတိ.

"Người tán dương kẻ đáng chê, hay chê bai người đáng tán dương; người ấy tích chứa điều bất hạnh bằng miệng, do điều bất hạnh ấy mà không tìm thấy an lạc."

၆၆၄.

664.

‘‘အပ္ပမတ္တော [Pg.382] အယံ ကလိ, ယော အက္ခေသု ဓနပရာဇယော;

သဗ္ဗဿာပိ သဟာပိ အတ္တနာ, အယမေဝ မဟတ္တရော ကလိ;

ယော သုဂတေသု မနံ ပဒေါသယေ.

"Thật là bất hạnh nhỏ, việc thua mất tài sản trong cờ bạc, cùng với cả bản thân mình; đây mới là điều bất hạnh lớn hơn nhiều: người nào làm cho tâm sanh khởi sân hận đối với các bậc Thiện Thệ."

၆၆၅.

665.

‘‘သတံ သဟဿာနံ နိရဗ္ဗုဒါနံ, ဆတ္တိံသတိ ပဉ္စ စ အဗ္ဗုဒါနိ ;

ယမရိယဂရဟီ နိရယံ ဥပေတိ, ဝါစံ မနဉ္စ ပဏိဓာယ ပါပကံ.

"Một trăm ngàn Nirabbuda, ba mươi sáu và năm Abbuda, là thời gian mà người phỉ báng bậc Thánh phải sanh vào địa ngục, do đã hướng lời nói và tâm ý đến điều ác."

၆၆၆.

666.

‘‘အဘူတဝါဒီ နိရယံ ဥပေတိ, ယော ဝါပိ ကတွာ န ကရောမိစာဟ;

ဥဘောပိ တေ ပေစ္စ သမာ ဘဝန္တိ, နိဟီနကမ္မာ မနုဇာ ပရတ္ထ.

"Người nói điều không thật sẽ sanh vào địa ngục, và cả người đã làm mà lại nói 'tôi không làm'; cả hai người ấy, sau khi chết, đều như nhau, là những người có hành vi thấp kém ở đời sau."

၆၆၇.

667.

‘‘ယော အပ္ပဒုဋ္ဌဿ နရဿ ဒုဿတိ, သုဒ္ဓဿ ပေါသဿ အနင်္ဂဏဿ;

တမေဝ ဗာလံ ပစ္စေတိ ပါပံ, သုခုမော ရဇော ပဋိဝါတံဝ ခိတ္တော.

“Kẻ nào hãm hại người không sân hận, người trong sạch không phiền não; việc ác ấy quay trở lại chính kẻ ngu đó, như bụi mịn được ném ngược chiều gió.”

၆၆၈.

668.

‘‘ယော လောဘဂုဏေ အနုယုတ္တော, သော ဝစသာ ပရိဘာသတိ အညေ;

အသဒ္ဓေါ ကဒရိယော အဝဒညူ, မစ္ဆရိ ပေသုဏိယံ အနုယုတ္တော.

“Kẻ nào dính mắc vào lòng tham, kẻ ấy dùng lời nói mắng nhiếc người khác; không đức tin, keo kiệt, không biết ơn, bủn xỉn, dính mắc vào việc nói đâm thọc.”

၆၆၉.

669.

‘‘မုခဒုဂ္ဂ ဝိဘူတ အနရိယ, ဘူနဟု ပါပက ဒုက္ကဋကာရိ;

ပုရိသန္တ ကလီ အဝဇာတ, မာ ဗဟုဘာဏိဓ နေရယိကောသိ.

“Hỡi kẻ miệng lưỡi xấu xa, kẻ không chân thật, kẻ phi Thánh, kẻ phá hoại lợi ích, kẻ ác độc, kẻ thường làm điều ác; hỡi kẻ hạ tiện, kẻ bất hạnh, kẻ hạ sanh, ngươi đừng nói nhiều ở đây, ngươi là kẻ sẽ sanh vào địa ngục.”

၆၇၀.

670.

‘‘ရဇမာကိရသီ [Pg.383] အဟိတာယ, သန္တေ ဂရဟသိ ကိဗ္ဗိသကာရီ;

ဗဟူနိ ဒုစ္စရိတာနိ စရိတွာ, ဂစ္ဆသိ ခေါ ပပတံ စိရရတ္တံ.

“Ngươi rắc bụi bẩn vì điều bất lợi, ngươi khiển trách các bậc hiền thiện, hỡi kẻ làm điều ác; sau khi đã làm nhiều điều ác, ngươi chắc chắn sẽ đi đến vực thẳm trong thời gian dài.”

၆၇၁.

671.

‘‘န ဟိ နဿတိ ကဿစိ ကမ္မံ, ဧတိ ဟတံ လဘတေဝ သုဝါမိ;

ဒုက္ခံ မန္ဒော ပရလောကေ, အတ္တနိ ပဿတိ ကိဗ္ဗိသကာရီ.

“Nghiệp của bất cứ ai cũng không hề mất đi, nó sẽ đến và người chủ của nó sẽ nhận lấy; kẻ ngu si làm điều ác sẽ thấy sự đau khổ nơi chính mình ở đời sau.”

၆၇၂.

672.

‘‘အယောသင်္ကုသမာဟတဋ္ဌာနံ, တိဏှဓာရမယသူလမုပေတိ;

အထ တတ္တအယောဂုဠသန္နိဘံ, ဘောဇနမတ္ထိ တထာ ပတိရူပံ.

“Người ấy đi đến nơi bị đóng đầy chông sắt, đến cọc sắt có lưỡi bén; rồi có thức ăn tương xứng (với nghiệp) là những quả cầu sắt nóng bỏng.”

၆၇၃.

673.

‘‘န ဟိ ဝဂ္ဂု ဝဒန္တိ ဝဒန္တာ, နာဘိဇဝန္တိ န တာဏမုပေန္တိ;

အင်္ဂါရေ သန္ထတေ သယန္တိ, ဂိနိသမ္ပဇ္ဇလိတံ ပဝိသန္တိ.

“Những kẻ nói (quỷ sứ) không nói lời dễ nghe, không đến gần một cách tử tế, không đến để che chở; họ nằm trên thảm than hồng, đi vào ngọn lửa bừng cháy.”

၆၇၄.

674.

‘‘ဇာလေန စ ဩနဟိယာန, တတ္ထ ဟနန္တိ အယောမယကုဋေဘိ ;

အန္ဓံဝ တိမိသမာယန္တိ, တံ ဝိတတဉှိ ယထာ မဟိကာယော.

“Bị bao bọc bởi lưới sắt, ở đó họ bị đánh đập bằng búa sắt; họ đi vào bóng tối dày đặc như kẻ mù, bóng tối đó trải rộng như mặt đất.”

၆၇၅.

675.

‘‘အထ လောဟမယံ ပန ကုမ္ဘိံ, ဂိနိသမ္ပဇ္ဇလိတံ ပဝိသန္တိ;

ပစ္စန္တိ ဟိ တာသု စိရရတ္တံ, အဂ္ဂိနိသမာသု သမုပ္ပိလဝါတေ.

“Rồi họ đi vào vạc đồng đang bừng cháy; họ bị nấu trong những vạc đầy lửa đó, trồi lên hụp xuống trong thời gian dài.”

၆၇၆.

676.

‘‘အထ ပုဗ္ဗလောဟိတမိဿေ, တတ္ထ ကိံ ပစ္စတိ ကိဗ္ဗိသကာရီ;

ယံ ယံ ဒိသကံ အဓိသေတိ, တတ္ထ ကိလိဿတိ သမ္ဖုသမာနော.

“Rồi kẻ làm điều ác bị nấu trong vạc trộn lẫn mủ và máu; bất cứ phương hướng nào người ấy đi đến, ở đó người ấy cũng bị đau khổ khi tiếp xúc.”

၆၇၇.

677.

‘‘ပုဠဝါဝသထေ [Pg.384] သလိလသ္မိံ, တတ္ထ ကိံ ပစ္စတိ ကိဗ္ဗိသကာရီ;

ဂန္တုံ န ဟိ တီရမပတ္ထိ, သဗ္ဗသမာ ဟိ သမန္တကပလ္လာ.

“Trong nước là nơi ở của giòi bọ, ở đó kẻ làm điều ác bị nấu; không có bờ để đi đến, vì cái vạc xung quanh tất cả đều bằng nhau.”

၆၇၈.

678.

‘‘အသိပတ္တဝနံ ပန တိဏှံ, တံ ပဝိသန္တိ သမုစ္ဆိဒဂတ္တာ;

ဇိဝှံ ဗလိသေန ဂဟေတွာ, အာရဇယာရဇယာ ဝိဟနန္တိ.

“Rồi họ đi vào rừng lá kiếm sắc bén với thân thể bị cắt nát; (quỷ sứ) dùng móc câu nắm lấy lưỡi, kéo qua kéo lại mà hành hạ.”

၆၇၉.

679.

‘‘အထ ဝေတရဏိံ ပန ဒုဂ္ဂံ, တိဏှဓာရခုရဓာရမုပေန္တိ;

တတ္ထ မန္ဒာ ပပတန္တိ, ပါပကရာ ပါပါနိ ကရိတွာ.

“Rồi họ đến sông Vetaraṇī khó đi qua, có lưỡi bén như dao cạo; những kẻ ngu si làm điều ác, sau khi đã làm những việc ác, rơi xuống đó.”

၆၈၀.

680.

‘‘ခါဒန္တိ ဟိ တတ္ထ ရုဒန္တေ, သာမာ သဗလာ ကာကောလဂဏာ စ;

သောဏာ သိင်္ဂါလာ ပဋိဂိဒ္ဓါ, ကုလလာ ဝါယသာ စ ဝိတုဒန္တိ.

“Ở đó, những người đang khóc lóc bị những con chó và chó rừng màu đen và lốm đốm ăn thịt; đàn quạ, diều hâu và quạ tham lam cũng mổ.”

၆၈၁.

681.

‘‘ကိစ္ဆာ ဝတယံ ဣဓ ဝုတ္တိ, ယံ ဇနော ဖုသတိ ကိဗ္ဗိသကာရီ;

တသ္မာ ဣဓ ဇီဝိတသေသေ, ကိစ္စကရော သိယာ နရော န စပ္ပမဇ္ဇေ.

“Thật khổ sở thay cuộc sống ở đây mà người làm điều ác phải trải qua! Do đó, khi mạng sống còn lại ở cõi này, con người nên làm điều cần làm và không nên dễ duôi.”

၆၈၂.

682.

‘‘တေ ဂဏိတာ ဝိဒူဟိ တိလဝါဟာ, ယေ ပဒုမေ နိရယေ ဥပနီတာ;

နဟုတာနိ ဟိ ကောဋိယော ပဉ္စ ဘဝန္တိ, ဒွါဒသ ကောဋိသတာနိ ပုနညာ.

“Những xe chở mè được các bậc trí giả tính toán, được đưa ra (làm ví dụ) cho địa ngục Paduma. (Thời gian ở đó) là năm mươi ngàn koti và một ngàn hai trăm koti khác.”

၆၈၃.

683.

‘‘ယာဝ [Pg.385] ဒုခါ နိရယာ ဣဓ ဝုတ္တာ, တတ္ထပိ တာဝ စိရံ ဝသိတဗ္ဗံ;

တသ္မာ သုစိပေသလသာဓုဂုဏေသု, ဝါစံ မနံ သတတံ ပရိရက္ခေ’’တိ.

“Các địa ngục được nói ở đây khổ đau đến chừng nào, thì cũng phải ở đó lâu dài chừng ấy; do đó, đối với những bậc có đức hạnh tốt đẹp, thanh tịnh, đáng yêu mến, hãy luôn luôn hộ trì lời nói và ý.”

ကောကာလိကသုတ္တံ ဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Kokālika, phẩm thứ mười, kết thúc.

၁၁. နာလကသုတ္တံ

11. Kinh Nālaka

၆၈၄.

684.

အာနန္ဒဇာတေ တိဒသဂဏေ ပတီတေ, သက္ကဉ္စ ဣန္ဒံ သုစိဝသနေ စ ဒေဝေ;

ဒုဿံ ဂဟေတွာ အတိရိဝ ထောမယန္တေ, အသိတော ဣသိ အဒ္ဒသ ဒိဝါဝိဟာရေ.

Đạo sĩ Asita, trong lúc nghỉ ban ngày, đã thấy chúng chư thiên ở cõi Ba Mươi Ba đang hoan hỷ, vui mừng, cùng với vua trời Sakka và các vị trời mặc y phục thanh tịnh, cầm tấm vải và ca tụng quá mức.

၆၈၅.

685.

ဒိသွာန ဒေဝေ မုဒိတမနေ ဥဒဂ္ဂေ, စိတ္တိံ ကရိတွာန ဣဒမဝေါစ တတ္ထ;

‘‘ကိံ ဒေဝသံဃော အတိရိဝ ကလျရူပေါ, ဒုဿံ ဂဟေတွာ ရမယထ ကိံ ပဋိစ္စ.

Sau khi thấy chư thiên có tâm hoan hỷ, hân hoan, ngài tỏ lòng kính trọng và nói lời này ở đó: ‘Tại sao chúng chư thiên lại có vẻ ngoài tốt đẹp quá mức? Do duyên cớ gì mà các ngài cầm tấm vải vui đùa như vậy?’

၆၈၆.

686.

‘‘ယဒါပိ အာသီ အသုရေဟိ သင်္ဂမော, ဇယော သုရာနံ အသုရာ ပရာဇိတာ.တဒါပိ နေတာဒိသော လောမဟံသနော, ကိမဗ္ဘုတံ ဒဋ္ဌု မရူ ပမောဒိတာ.

“Ngay cả khi có trận chiến với các a-tu-la, chư thiên chiến thắng, a-tu-la bị đánh bại, ngay cả khi đó cũng không có sự vui mừng đến dựng tóc gáy như thế này. Chư thiên đã thấy điều kỳ diệu gì mà vui mừng như vậy?”

၆၈၇.

687.

‘‘သေဠေန္တိ ဂါယန္တိ စ ဝါဒယန္တိ စ, ဘုဇာနိ ဖောဋေန္တိ စ နစ္စယန္တိ စ;

ပုစ္ဆာမိ ဝေါဟံ မေရုမုဒ္ဓဝါသိနေ, ဓုနာထ မေ သံသယံ ခိပ္ပ မာရိသာ’’.

“Họ reo hò, hát, chơi nhạc cụ, vỗ tay và nhảy múa. Hỡi những vị sống trên đỉnh núi Meru, tôi xin hỏi các ngài. Hỡi các ngài, xin hãy nhanh chóng xua tan sự nghi ngờ của tôi.”

၆၈၈.

688.

‘‘သော [Pg.386] ဗောဓိသတ္တော ရတနဝရော အတုလျော, မနုဿလောကေ ဟိတသုခတ္ထာယ ဇာတော;

သကျာန ဂါမေ ဇနပဒေ လုမ္ဗိနေယျေ, တေနမှ တုဋ္ဌာ အတိရိဝ ကလျရူပါ.

“Vị Bồ-tát ấy, viên ngọc quý báu không ai sánh bằng, đã đản sanh trong cõi người vì lợi ích và hạnh phúc, tại làng của dòng họ Sakya, trong xứ Lumbini. Vì lý do đó, chúng tôi vui mừng và có vẻ ngoài tốt đẹp quá mức.”

၆၈၉.

689.

‘‘သော သဗ္ဗသတ္တုတ္တမော အဂ္ဂပုဂ္ဂလော, နရာသဘော သဗ္ဗပဇာနမုတ္တမော;

ဝတ္တေဿတိ စက္ကမိသိဝှယေ ဝနေ, နဒံဝ သီဟော ဗလဝါ မိဂါဘိဘူ’’.

“Vị ấy là bậc tối thượng trong tất cả chúng sanh, bậc tối thắng, bậc ngưu vương trong loài người, bậc tối thượng của mọi chúng sanh; Ngài sẽ chuyển bánh xe Pháp trong khu rừng tên Isipatana, như con sư tử dũng mãnh, chúa tể của các loài thú, cất lên tiếng rống.”

၆၉၀.

690.

တံ သဒ္ဒံ သုတွာ တုရိတမဝသရီ သော, သုဒ္ဓေါဒနဿ တဒ ဘဝနံ ဥပါဝိသိ ;

နိသဇ္ဇ တတ္ထ ဣဒမဝေါစာသိ သကျေ, ‘‘ကုဟိံ ကုမာရော အဟမပိ ဒဋ္ဌုကာမော’’.

Sau khi nghe âm thanh đó, vị ấy nhanh chóng đi xuống, đi vào cung điện của vua Suddhodana; ngồi xuống ở đó, ngài nói với dòng họ Sakya: ‘Thái tử ở đâu? Ta cũng muốn được thấy’.”

၆၉၁.

691.

တတော ကုမာရံ ဇလိတမိဝ သုဝဏ္ဏံ, ဥက္ကာမုခေဝ သုကုသလသမ္ပဟဋ္ဌံ ;

ဒဒ္ဒလ္လမာနံ သိရိယာ အနောမဝဏ္ဏံ, ဒဿေသု ပုတ္တံ အသိတဝှယဿ သကျာ.

Sau đó, dòng họ Sakya đã cho vị tên là Asita thấy người con, vị Thái tử, rực rỡ như vàng được thợ kim hoàn khéo léo rèn giũa tại miệng lò, tỏa sáng với vẻ uy nghi, có màu sắc tuyệt hảo.

၆၉၂.

692.

ဒိသွာ ကုမာရံ သိခိမိဝ ပဇ္ဇလန္တံ, တာရာသဘံဝ နဘသိဂမံ ဝိသုဒ္ဓံ;

သူရိယံ တပန္တံ သရဒရိဝဗ္ဘမုတ္တံ, အာနန္ဒဇာတော ဝိပုလမလတ္ထ ပီတိံ.

Sau khi thấy Thái tử rực cháy như ngọn lửa, như ngôi sao chúa trong sạch đi trên bầu trời, như mặt trời mùa thu tỏa sáng thoát khỏi mây, ngài sinh lòng hoan hỷ và có được niềm hỷ lạc to lớn.

၆၉၃.

693.

အနေကသာခဉ္စ သဟဿမဏ္ဍလံ, ဆတ္တံ မရူ ဓာရယုမန္တလိက္ခေ;

သုဝဏ္ဏဒဏ္ဍာ ဝီတိပတန္တိ စာမရာ, န ဒိဿရေ စာမရဆတ္တဂါဟကာ.

Chư thiên che trên không trung chiếc lọng có nhiều gọng và ngàn vòng; những chiếc phất trần có cán bằng vàng phất qua lại, nhưng không thấy những người cầm phất trần và lọng.

၆၉၄.

694.

ဒိသွာ [Pg.387] ဇဋီ ကဏှသိရိဝှယော ဣသိ, သုဝဏ္ဏနိက္ခံ ဝိယ ပဏ္ဍုကမ္ဗလေ;

သေတဉ္စ ဆတ္တံ ဓရိယန္တ မုဒ္ဓနိ, ဥဒဂ္ဂစိတ္တော သုမနော ပဋိဂ္ဂဟေ.

Vị đạo sĩ bện tóc tên là Kaṇhasiri, sau khi thấy Thái tử như một khối vàng trên tấm thảm len màu vàng, và chiếc lọng trắng được che trên đầu, với tâm hân hoan và vui mừng, đã đón nhận ngài.

၆၉၅.

695.

ပဋိဂ္ဂဟေတွာ ပန သကျပုင်္ဂဝံ, ဇိဂီသတော လက္ခဏမန္တပါရဂူ;

ပသန္နစိတ္တော ဂိရမဗ္ဘုဒီရယိ, ‘‘အနုတ္တရာယံ ဒွိပဒါနမုတ္တမော’’.

Sau khi bồng thái tử, bậc ưu tú của dòng Sakya, vị ẩn sĩ thông suốt tướng pháp và chú thuật, trong khi khảo sát bằng trí tuệ, với tâm trong sáng đã thốt lên lời rằng: 'Vị này là bậc tối thượng, không ai hơn trong các loài hai chân'.

၆၉၆.

696.

အထတ္တနော ဂမနမနုဿရန္တော, အကလျရူပေါ ဂဠယတိ အဿုကာနိ;

ဒိသွာန သကျာ ဣသိမဝေါစုံ ရုဒန္တံ,‘‘နော စေ ကုမာရေ ဘဝိဿတိ အန္တရာယော’’.

Rồi sau đó, khi suy niệm về cảnh giới mình sẽ đến, với vẻ không vui, vị ấy đã rơi lệ. Thấy vị ẩn sĩ đang khóc, những người dòng Sakya đã hỏi rằng: 'Phải chăng sẽ có điều nguy hiểm xảy ra cho thái tử?'.

၆၉၇.

697.

ဒိသွာန သကျေ ဣသိမဝေါစ အကလျေ, ‘‘နာဟံ ကုမာရေ အဟိတမနုဿရာမိ;

န စာပိမဿ ဘဝိဿတိ အန္တရာယော, န ဩရကာယံ အဓိမာနသာ ဘဝါထ.

Thấy những người dòng Sakya không vui, vị ẩn sĩ nói: 'Ta không nghĩ đến điều bất lợi nào cho thái tử. Cũng sẽ không có điều nguy hiểm nào xảy ra cho ngài. Vị này không phải là người tầm thường, các vị hãy hoan hỷ lên'.

၆၉၈.

698.

‘‘သမ္ဗောဓိယဂ္ဂံ ဖုသိဿတာယံ ကုမာရော, သော ဓမ္မစက္ကံ ပရမဝိသုဒ္ဓဒဿီ;

ဝတ္တေဿတာယံ ဗဟုဇနဟိတာနုကမ္ပီ, ဝိတ္ထာရိကဿ ဘဝိဿတိ ဗြဟ္မစရိယံ.

Vị thái tử này sẽ chứng đắc sự giác ngộ tối thượng. Vị ấy, người thấy được sự thanh tịnh tối thượng, với lòng bi mẫn vì lợi ích của nhiều người, sẽ chuyển vận bánh xe Pháp. Đời sống phạm hạnh của vị ấy sẽ được lan rộng.

၆၉၉.

699.

‘‘မမဉ္စ အာယု န စိရမိဓာဝသေသော, အထန္တရာ မေ ဘဝိဿတိ ကာလကိရိယာ;

သောဟံ န သောဿံ အသမဓုရဿ ဓမ္မံ, တေနမှိ အဋ္ဋော ဗျသနံဂတော အဃာဝီ’’.

Và tuổi thọ của ta ở đây không còn bao lâu nữa, rồi ta sẽ qua đời trong khoảng thời gian đó. Ta sẽ không được nghe giáo pháp của vị có nghị lực không ai sánh bằng. Vì thế, ta đau khổ, gặp bất hạnh và sầu muộn.

၇၀၀.

700.

သော [Pg.388] သာကိယာနံ ဝိပုလံ ဇနေတွာ ပီတိံ, အန္တေပုရမှာ နိဂ္ဂမာ ဗြဟ္မစာရီ;

သော ဘာဂိနေယျံ သယံ အနုကမ္ပမာနော, သမာဒပေသိ အသမဓုရဿ ဓမ္မေ.

Vị ấy, sau khi làm phát sinh niềm hỷ lạc lớn lao cho những người dòng Sakya, vị phạm hạnh đã rời khỏi cung điện. Do lòng bi mẫn, vị ấy đã khuyến khích người cháu của mình trong giáo pháp của vị có nghị lực không ai sánh bằng.

၇၀၁.

701.

‘‘ဗုဒ္ဓေါတိ ဃောသံ ယဒ ပရတော သုဏာသိ, သမ္ဗောဓိပတ္တော ဝိဝရတိ ဓမ္မမဂ္ဂံ;

ဂန္တွာန တတ္ထ သမယံ ပရိပုစ္ဆမာနော, စရဿု တသ္မိံ ဘဂဝတိ ဗြဟ္မစရိယံ’’.

Khi nào về sau, con nghe được tiếng đồn 'Đức Phật', (và rằng) vị đã đạt được giác ngộ đang mở bày con đường Pháp, hãy đi đến đó, hỏi về giáo pháp và thực hành đời sống phạm hạnh nơi Đức Thế Tôn ấy.

၇၀၂.

702.

တေနာနုသိဋ္ဌော ဟိတမနေန တာဒိနာ, အနာဂတေ ပရမဝိသုဒ္ဓဒဿိနာ;

သော နာလကော ဥပစိတပုညသဉ္စယော, ဇိနံ ပတိက္ခံ ပရိဝသိ ရက္ခိတိန္ဒြိယော.

Được vị ấy, người có tâm mong cầu lợi ích, bậc Như Nhiên, người thấy được sự thanh tịnh tối thượng trong tương lai, chỉ dạy, Nālaka ấy, người đã tích lũy công đức, đã sống (đời xuất gia) bảo vệ các căn, trong khi chờ đợi Đấng Chiến Thắng.

၇၀၃.

703.

သုတွာန ဃောသံ ဇိနဝရစက္ကဝတ္တနေ, ဂန္တွာန ဒိသွာ ဣသိနိသဘံ ပသန္နော;

မောနေယျသေဋ္ဌံ မုနိပဝရံ အပုစ္ဆိ, သမာဂတေ အသိတာဝှယဿ သာသနေတိ.

Nghe tiếng đồn về sự chuyển vận bánh xe của Đấng Chiến Thắng cao quý, sau khi đi đến và thấy vị ẩn sĩ bậc ngưu vương, với tâm trong sáng, khi lời dạy của vị tên Asita đã đến lúc, vị ấy đã hỏi bậc Mâu-ni tối thượng về pháp mâu-ni cao quý nhất.

ဝတ္ထုဂါထာ နိဋ္ဌိတာ.

Phần kệ kể chuyện đã kết thúc.

၇၀၄.

704.

‘‘အညာတမေတံ ဝစနံ, အသိတဿ ယထာတထံ;

တံ တံ ဂေါတမ ပုစ္ဆာမိ, သဗ္ဗဓမ္မာန ပါရဂုံ.

Lời nói này của Asita, con đã biết là đúng như thật. Vì thế, hỡi Gotama, con xin hỏi Ngài, bậc đã đến bờ bên kia của tất cả các pháp.

၇၀၅.

705.

‘‘အနဂါရိယုပေတဿ, ဘိက္ခာစရိယံ ဇိဂီသတော;

မုနိ ပဗြူဟိ မေ ပုဋ္ဌော, မောနေယျံ ဥတ္တမံ ပဒံ’’.

Đối với con, người đã sống đời không nhà, người mong muốn thực hành việc khất thực, hỡi bậc Mâu-ni, khi được con hỏi, xin Ngài hãy nói rõ về pháp mâu-ni, trạng thái tối thượng.

၇၀၆.

706.

‘‘မောနေယျံ တေ ဥပညိဿံ, (ဣတိ ဘဂဝါ) ဒုက္ကရံ ဒုရဘိသမ္ဘဝံ;

ဟန္ဒ တေ နံ ပဝက္ခာမိ, သန္ထမ္ဘဿု ဒဠှော ဘဝ.

(Đức Thế Tôn phán:) 'Ta sẽ giảng cho ngươi về pháp mâu-ni, điều khó làm, khó thành tựu. Này, Ta sẽ nói cho ngươi nghe về pháp ấy. Hãy tự mình nỗ lực, hãy trở nên kiên cố'.

၇၀၇.

707.

‘‘သမာနဘာဂံ [Pg.389] ကုဗ္ဗေထ, ဂါမေ အက္ကုဋ္ဌဝန္ဒိတံ;

မနောပဒေါသံ ရက္ခေယျ, သန္တော အနုဏ္ဏတော စရေ.

Trong làng, hãy đối xử bình đẳng với sự mắng nhiếc và đảnh lễ. Hãy giữ gìn tâm khỏi sân hận. Người hiền thiện nên đi lại mà không tự cao.

၇၀၈.

708.

‘‘ဥစ္စာဝစာ နိစ္ဆရန္တိ, ဒါယေ အဂ္ဂိသိခူပမာ;

နာရိယော မုနိံ ပလောဘေန္တိ, တာသု တံ မာ ပလောဘယုံ.

Những thứ cao và thấp, giống như ngọn lửa, phát sinh trong rừng. Những người phụ nữ cám dỗ vị mâu-ni; mong rằng họ đừng cám dỗ được ngươi.

၇၀၉.

709.

‘‘ဝိရတော မေထုနာ ဓမ္မာ, ဟိတွာ ကာမေ ပရောပရေ ;

အဝိရုဒ္ဓေါ အသာရတ္တော, ပါဏေသု တသထာဝရေ.

Hãy từ bỏ pháp dâm dục, sau khi đã từ bỏ các dục vọng cao thấp; đối với các chúng sanh, đang run sợ hay đứng yên, hãy không chống đối, không tham ái.

၇၁၀.

710.

‘‘ယထာ အဟံ တထာ ဧတေ, ယထာ ဧတေ တထာ အဟံ;

အတ္တာနံ ဥပမံ ကတွာ, န ဟနေယျ န ဃာတယေ.

Như ta thế nào, chúng cũng thế ấy; như chúng thế nào, ta cũng thế ấy. Lấy mình làm ví dụ, không nên giết, không nên sai giết.

၇၁၁.

711.

‘‘ဟိတွာ ဣစ္ဆဉ္စ လောဘဉ္စ, ယတ္ထ သတ္တော ပုထုဇ္ဇနော;

စက္ခုမာ ပဋိပဇ္ဇေယျ, တရေယျ နရကံ ဣမံ.

Hãy từ bỏ sự mong muốn và lòng tham, nơi mà phàm phu bị dính mắc. Người có mắt (trí tuệ) nên thực hành, và nên vượt qua địa ngục này.

၇၁၂.

712.

‘‘ဦနူဒရော မိတာဟာရော, အပ္ပိစ္ဆဿ အလောလုပေါ;

သဒါ ဣစ္ဆာယ နိစ္ဆာတော, အနိစ္ဆော ဟောတိ နိဗ္ဗုတော.

Nên ăn ít, ăn có chừng mực; nên ít mong muốn, không tham lam. Luôn luôn không có mong muốn bởi (sự kiểm soát) mong muốn, người không mong muốn sẽ được tịch tịnh.

၇၁၃.

713.

‘‘သ ပိဏ္ဍစာရံ စရိတွာ, ဝနန္တမဘိဟာရယေ;

ဥပဋ္ဌိတော ရုက္ခမူလသ္မိံ, အာသနူပဂတော မုနိ.

Vị ấy, sau khi đi khất thực, nên đi đến bìa rừng. Vị mâu-ni nên đứng, hoặc đến chỗ ngồi tại gốc cây.

၇၁၄.

714.

‘‘သ ဈာနပသုတော ဓီရော, ဝနန္တေ ရမိတော သိယာ;

ဈာယေထ ရုက္ခမူလသ္မိံ, အတ္တာနမဘိတောသယံ.

Vị ấy, bậc trí chuyên tâm vào thiền định, nên thích thú trong rừng. Nên thiền định tại gốc cây, làm cho chính mình hoan hỷ.

၇၁၅.

715.

‘‘တတော ရတျာ ဝိဝသာနေ, ဂါမန္တမဘိဟာရယေ;

အဝှာနံ နာဘိနန္ဒေယျ, အဘိဟာရဉ္စ ဂါမတော.

Sau đó, khi đêm đã qua, nên đi đến làng. Không nên vui thích với lời mời, cũng không nên vui thích với vật cúng dường mang đến từ làng.

၇၁၆.

716.

‘‘န မုနီ ဂါမမာဂမ္မ, ကုလေသု သဟသာ စရေ;

ဃာသေသနံ ဆိန္နကထော, န ဝါစံ ပယုတံ ဘဏေ.

Vị mâu-ni, sau khi đến làng, không nên hành xử một cách vội vàng trong các gia đình. Nên nói năng ngắn gọn, không nên nói những lời nói liên quan đến việc tìm kiếm thức ăn.

၇၁၇.

717.

‘‘အလတ္ထံ ယဒိဒံ သာဓု, နာလတ္ထံ ကုသလံ ဣတိ;

ဥဘယေနေဝ သော တာဒီ, ရုက္ခံဝုပနိဝတ္တတိ.

'Cái gì đã nhận được, điều này là tốt; cái gì không nhận được, điều đó cũng tốt.' Vị ấy, bậc Như Nhiên, bởi cả hai trường hợp, quay về (dửng dưng) như một cái cây.

၇၁၈.

718.

‘‘သ ပတ္တပါဏိ ဝိစရန္တော, အမူဂေါ မူဂသမ္မတော;

အပ္ပံ ဒါနံ န ဟီဠေယျ, ဒါတာရံ နာဝဇာနိယာ.

Vị ấy, tay cầm bát đi lại, không phải người câm nhưng được xem như người câm. Không nên chê bai vật thí nhỏ, không nên coi thường người thí chủ.

၇၁၉.

719.

‘‘ဥစ္စာဝစာ [Pg.390] ဟိ ပဋိပဒါ, သမဏေန ပကာသိတာ;

န ပါရံ ဒိဂုဏံ ယန္တိ, နယိဒံ ဧကဂုဏံ မုတံ.

Quả thật, con đường thực hành có cao có thấp, đã được vị Sa-môn tuyên thuyết. Họ không đến bờ bên kia hai lần, và điều này cũng không được hiểu là (đến) một lần.

၇၂၀.

720.

‘‘ယဿ စ ဝိသတာ နတ္ထိ, ဆိန္နသောတဿ ဘိက္ခုနော;

ကိစ္စာကိစ္စပ္ပဟီနဿ, ပရိဠာဟော န ဝိဇ္ဇတိ.

Đối với vị tỳ-kheo nào không có sự lan tràn của ái dục, người đã cắt đứt dòng ái, người đã từ bỏ việc nên làm và không nên làm, vị ấy không có sự nóng nảy (phiền não).

၇၂၁.

721.

‘‘မောနေယျံ တေ ဥပညိဿံ, ခုရဓာရူပမော ဘဝေ;

ဇိဝှာယ တာလုမာဟစ္စ, ဥဒရေ သညတော သိယာ.

Ta sẽ giảng cho ngươi về pháp mâu-ni. Hãy giống như lưỡi dao cạo. Chạm lưỡi vào vòm miệng, hãy chế ngự trong bụng (việc ăn uống).

၇၂၂.

722.

‘‘အလီနစိတ္တော စ သိယာ, န စာပိ ဗဟု စိန္တယေ;

နိရာမဂန္ဓော အသိတော, ဗြဟ္မစရိယပရာယဏော.

Nên có tâm không co rút, và cũng không nên suy nghĩ nhiều. Nên không có mùi hôi của phiền não, không bị dính mắc, có đời sống phạm hạnh là mục tiêu cuối cùng.

၇၂၃.

723.

‘‘ဧကာသနဿ သိက္ခေထ, သမဏူပါသနဿ စ;

ဧကတ္တံ မောနမက္ခာတံ, ဧကော စေ အဘိရမိဿသိ;

အထ ဘာဟိသိ ဒသဒိသာ.

Nên học tập việc ngồi một mình, và việc thực hành của sa-môn. Sự đơn độc được gọi là pháp mâu-ni. Nếu ngươi thích thú với sự đơn độc, thì ngươi sẽ tỏa sáng khắp mười phương.

၇၂၄.

724.

‘‘သုတွာ ဓီရာနံ နိဂ္ဃောသံ, ဈာယီနံ ကာမစာဂိနံ;

တတော ဟိရိဉ္စ သဒ္ဓဉ္စ, ဘိယျော ကုဗ္ဗေထ မာမကော.

Sau khi nghe lời tuyên bố của bậc trí tuệ, những người hành thiền, những người đã từ bỏ dục lạc; sau đó, người đệ tử của ta nên làm cho tàm và tín tăng trưởng nhiều hơn nữa.

၇၂၅.

725.

‘‘တံ နဒီဟိ ဝိဇာနာထ, သောဗ္ဘေသု ပဒရေသု စ;

သဏန္တာ ယန္တိ ကုသောဗ္ဘာ, တုဏှီယန္တိ မဟောဒဓီ.

Hãy hiểu điều ấy qua ví dụ về các dòng sông, trong các khe suối và kẽ nứt. Các dòng suối nhỏ chảy đi với tiếng ồn ào, còn các đại dương thì im lặng.

၇၂၆.

726.

‘‘ယဒူနကံ တံ သဏတိ, ယံ ပူရံ သန္တမေဝ တံ;

အဍ္ဎကုမ္ဘူပမော ဗာလော, ရဟဒေါ ပူရောဝ ပဏ္ဍိတော.

Cái gì vơi thì kêu, cái gì đầy thì chính là yên lặng. Kẻ ngu giống như cái lu vơi một nửa, bậc trí tuệ giống như hồ nước đầy.

၇၂၇.

727.

‘‘ယံ သမဏော ဗဟုံ ဘာသတိ, ဥပေတံ အတ္ထသဉှိတံ;

ဇာနံ သော ဓမ္မံ ဒေသေတိ, ဇာနံ သော ဗဟု ဘာသတိ.

Bất cứ điều gì vị Sa-môn nói nhiều, đều có ý nghĩa và lợi ích. Vị ấy biết, nên thuyết giảng Chánh pháp; vị ấy biết, nên nói nhiều.

၇၂၈.

728.

‘‘ယော စ ဇာနံ သံယတတ္တော, ဇာနံ န ဗဟု ဘာသတိ;

သ မုနီ မောနမရဟတိ, သ မုနီ မောနမဇ္ဈဂါ’’တိ.

Và người nào biết, tự chế ngự, biết mà không nói nhiều; vị mâu-ni ấy xứng đáng với trạng thái mâu-ni, vị mâu-ni ấy đã đạt được trạng thái mâu-ni.

နာလကသုတ္တံ ဧကာဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Nālaka, phẩm thứ mười một, đã chấm dứt.

၁၂. ဒွယတာနုပဿနာသုတ္တံ

12. Kinh Quán Sát Song Đối

ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ပုဗ္ဗာရာမေ မိဂါရမာတုပါသာဒေ. တေန ခေါ ပန သမယေန ဘဂဝါ တဒဟုပေါသထေ ပန္နရသေ [Pg.391] ပုဏ္ဏာယ ပုဏ္ဏမာယ ရတ္တိယာ ဘိက္ခုသံဃပရိဝုတော အဗ္ဘောကာသေ နိသိန္နော ဟောတိ. အထ ခေါ ဘဂဝါ တုဏှီဘူတံ တုဏှီဘူတံ ဘိက္ခုသံဃံ အနုဝိလောကေတွာ ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ –

Tôi nghe như vầy – một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Pubbārāma, trong lâu đài của mẹ Migāra. Bấy giờ, vào ngày Uposatha thứ mười lăm, trong đêm trăng tròn, Thế Tôn đang ngồi ngoài trời, có Tăng chúng Tỳ-khưu vây quanh. Bấy giờ, Thế Tôn nhìn khắp Tăng chúng Tỳ-khưu đang hoàn toàn im lặng, rồi gọi các Tỳ-khưu:

‘‘‘ယေ တေ, ဘိက္ခဝေ, ကုသလာ ဓမ္မာ အရိယာ နိယျာနိကာ သမ္ဗောဓဂါမိနော, တေသံ ဝေါ, ဘိက္ခဝေ, ကုသလာနံ ဓမ္မာနံ အရိယာနံ နိယျာနိကာနံ သမ္ဗောဓဂါမီနံ ကာ ဥပနိသာ သဝနာယာ’တိ ဣတိ စေ, ဘိက္ခဝေ, ပုစ္ဆိတာရော အဿု, တေ ဧဝမဿု ဝစနီယာ – ‘ယာဝဒေဝ ဒွယတာနံ ဓမ္မာနံ ယထာဘူတံ ဉာဏာယာ’တိ. ကိဉ္စ ဒွယတံ ဝဒေထ?

Này các Tỳ-khưu, nếu có những người hỏi các ông rằng: 'Này các Tỳ-khưu, đối với những pháp thiện, pháp bậc thánh, pháp đưa đến giải thoát, pháp đưa đến giác ngộ, đâu là nhân duyên để lắng nghe các pháp ấy?', thì này các Tỳ-khưu, các ông nên trả lời họ như sau: 'Chính là để có được trí tuệ như thật về các pháp song đối'. Và các ông sẽ nói pháp song đối là gì?

(၁) ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခံ, အယံ ဒုက္ခသမုဒယောတိ အယမေကာနုပဿနာ. အယံ ဒုက္ခနိရောဓော, အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ ဒွယတာနုပဿိနော ခေါ, ဘိက္ခဝေ, ဘိက္ခုနော အပ္ပမတ္တဿ အာတာပိနော ပဟိတတ္တဿ ဝိဟရတော ဒွိန္နံ ဖလာနံ အညတရံ ဖလံ ပါဋိကင်္ခံ – ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ အညာ, သတိ ဝါ ဥပါဒိသေသေ အနာဂါမိတာ’’တိ.

(1) 'Đây là khổ, đây là khổ tập'—đây là một pháp quán sát. 'Đây là khổ diệt, đây là con đường đưa đến khổ diệt'—đây là pháp quán sát thứ hai. Này các Tỳ-khưu, đối với vị Tỳ-khưu chánh quán sát song đối như vậy, sống không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần, một trong hai quả được chờ đợi: hoặc là chứng đắc Chánh trí ngay trong hiện tại, hoặc nếu còn hữu dư y, thì chứng quả Bất lai.

ဣဒမဝေါစ ဘဂဝါ. ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

Thế Tôn đã nói như vậy. Sau khi nói như vậy, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này:

၇၂၉.

729.

‘‘ယေ ဒုက္ခံ နပ္ပဇာနန္တိ, အထော ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝံ;

ယတ္ထ စ သဗ္ဗသော ဒုက္ခံ, အသေသံ ဥပရုဇ္ဈတိ;

တဉ္စ မဂ္ဂံ န ဇာနန္တိ, ဒုက္ခူပသမဂါမိနံ.

Những ai không biết rõ khổ, và cũng không biết rõ sự sanh khởi của khổ; và nơi nào khổ được đoạn diệt hoàn toàn, không còn dư sót; và họ cũng không biết con đường đưa đến sự an tịnh của khổ.

၇၃၀.

730.

‘‘စေတောဝိမုတ္တိဟီနာ တေ, အထော ပညာဝိမုတ္တိယာ;

အဘဗ္ဗာ တေ အန္တကိရိယာယ, တေ ဝေ ဇာတိဇရူပဂါ.

Họ thiếu sót tâm giải thoát, và cũng thiếu sót tuệ giải thoát; họ không có khả năng chấm dứt (khổ đau), họ chắc chắn phải chịu sanh và già.

၇၃၁.

731.

‘‘ယေ စ ဒုက္ခံ ပဇာနန္တိ, အထော ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝံ;

ယတ္ထ စ သဗ္ဗသော ဒုက္ခံ, အသေသံ ဥပရုဇ္ဈတိ;

တဉ္စ မဂ္ဂံ ပဇာနန္တိ, ဒုက္ခူပသမဂါမိနံ.

Còn những ai biết rõ khổ, và cũng biết rõ sự sanh khởi của khổ; và nơi nào khổ được đoạn diệt hoàn toàn, không còn dư sót; và họ biết con đường đưa đến sự an tịnh của khổ.

၇၃၂.

732.

‘‘စေတောဝိမုတ္တိသမ္ပန္နာ, အထော ပညာဝိမုတ္တိယာ;

ဘဗ္ဗာ တေ အန္တကိရိယာယ, န တေ ဇာတိဇရူပဂါ’’တိ.

Họ đầy đủ tâm giải thoát, và cũng đầy đủ tuệ giải thoát; họ có khả năng chấm dứt (khổ đau), họ không phải chịu sanh và già.

(၂) ‘‘‘သိယာ အညေနပိ ပရိယာယေန သမ္မာ ဒွယတာနုပဿနာ’တိ, ဣတိ စေ, ဘိက္ခဝေ, ပုစ္ဆိတာရော အဿု; ‘သိယာ’တိဿု ဝစနီယာ. ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ ဥပဓိပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. ဥပဓီနံ [Pg.392] တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(2) 'Này các Tỳ-khưu, có thể có pháp chánh quán sát song đối theo một cách khác không?', nếu có những người hỏi như vậy, nên trả lời họ: 'Có thể có'. Và như thế nào? 'Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên chấp thủ (upadhi)'—đây là một pháp quán sát. 'Do sự ly tham và đoạn diệt hoàn toàn các chấp thủ, nên không có sự sanh khởi của khổ'—đây là pháp quán sát thứ hai. Chánh quán sát như vậy... vân vân... bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này:

၇၃၃.

733.

‘‘ဥပဓိနိဒါနာ ပဘဝန္တိ ဒုက္ခာ, ယေ ကေစိ လောကသ္မိမနေကရူပါ;

ယော ဝေ အဝိဒွါ ဥပဓိံ ကရောတိ, ပုနပ္ပုနံ ဒုက္ခမုပေတိ မန္ဒော;

တသ္မာ ပဇာနံ ဥပဓိံ န ကယိရာ, ဒုက္ခဿ ဇာတိပ္ပဘဝါနုပဿီ’’တိ.

Các khổ đau với nhiều hình thức khác nhau sanh khởi trong thế gian đều có nguồn gốc từ chấp thủ. Kẻ ngu si, do vô minh, tạo ra chấp thủ, nên kẻ ấy phải chịu khổ đau lặp đi lặp lại. Do đó, người có trí tuệ, thấy được sự sanh và nguồn gốc của khổ, không nên tạo ra chấp thủ.

(၃) ‘‘‘သိယာ အညေနပိ ပရိယာယေန သမ္မာ ဒွယတာနုပဿနာ’တိ, ဣတိ စေ, ဘိက္ခဝေ, ပုစ္ဆိတာရော အဿု; ‘သိယာ’တိဿု ဝစနီယာ. ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ အဝိဇ္ဇာပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. အဝိဇ္ဇာယ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(3) 'Này các Tỳ-khưu, có thể có pháp chánh quán sát song đối theo một cách khác không?', nếu có những người hỏi như vậy, nên trả lời họ: 'Có thể có'. Và như thế nào? 'Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên vô minh'—đây là một pháp quán sát. 'Do sự ly tham và đoạn diệt hoàn toàn vô minh, nên không có sự sanh khởi của khổ'—đây là pháp quán sát thứ hai. Chánh quán sát như vậy... vân vân... bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này:

၇၃၄.

734.

‘‘ဇာတိမရဏသံသာရံ, ယေ ဝဇန္တိ ပုနပ္ပုနံ;

ဣတ္ထဘာဝညထာဘာဝံ, အဝိဇ္ဇာယေဝ သာ ဂတိ.

Những chúng sanh nào đi lặp đi lặp lại trong vòng luân hồi sanh tử, đến trạng thái này hay trạng thái khác, chính vô minh là nguyên nhân của sự đi đến ấy.

၇၃၅.

735.

‘‘အဝိဇ္ဇာ ဟာယံ မဟာမောဟော, ယေနိဒံ သံသိတံ စိရံ;

ဝိဇ္ဇာဂတာ စ ယေ သတ္တာ, န တေ ဂစ္ဆန္တိ ပုနဗ္ဘဝ’’န္တိ.

Vô minh này chính là đại si mê, do nó mà (chúng sanh) đã luân hồi lâu dài. Còn những chúng sanh nào đã đạt được minh, họ không đi đến tái sanh nữa.

(၄) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ သင်္ခါရပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. သင်္ခါရာနံ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(4) 'Có thể có... vân vân... theo một cách khác không?'. 'Và như thế nào?'. 'Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên các hành (saṅkhāra)'—đây là một pháp quán sát. 'Do sự ly tham và đoạn diệt hoàn toàn các hành, nên không có sự sanh khởi của khổ'—đây là pháp quán sát thứ hai. Chánh quán sát như vậy... vân vân... bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này:

၇၃၆.

736.

‘‘ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ, သဗ္ဗံ သင်္ခါရပစ္စယာ;

သင်္ခါရာနံ နိရောဓေန, နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ.

Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên các hành. Do sự đoạn diệt của các hành, không có sự sanh khởi của khổ.

၇၃၇.

737.

‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, ဒုက္ခံ သင်္ခါရပစ္စယာ;

သဗ္ဗသင်္ခါရသမထာ, သညာနံ ဥပရောဓနာ;

ဧဝံ ဒုက္ခက္ခယော ဟောတိ, ဧတံ ဉတွာ ယထာတထံ.

Biết được sự nguy hiểm này, rằng khổ đau do duyên các hành; do sự an tịnh của tất cả các hành, do sự đoạn diệt của các tưởng; như vậy có sự tận diệt của khổ. Biết điều này như thật,

၇၃၈.

738.

‘‘သမ္မဒ္ဒသာ ဝေဒဂုနော, သမ္မဒညာယ ပဏ္ဍိတာ;

အဘိဘုယျ မာရသံယောဂံ, န ဂစ္ဆန္တိ ပုနဗ္ဘဝ’’န္တိ.

bậc trí tuệ, người có chánh kiến, bậc thông đạt, sau khi đã hiểu biết đúng đắn, chinh phục được sự trói buộc của Ma, không đi đến tái sanh nữa.

(၅) ‘‘သိယာ [Pg.393] အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ ဝိညာဏပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. ဝိညာဏဿ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(5) 'Có thể có... vân vân... theo một cách khác không?'. 'Và như thế nào?'. 'Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên thức (viññāṇa)'—đây là một pháp quán sát. 'Do sự ly tham và đoạn diệt hoàn toàn của thức, nên không có sự sanh khởi của khổ'—đây là pháp quán sát thứ hai. Chánh quán sát như vậy... vân vân... bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này:

၇၃၉.

739.

‘‘ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ, သဗ္ဗံ ဝိညာဏပစ္စယာ;

ဝိညာဏဿ နိရောဓေန, နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ.

Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên thức. Do sự đoạn diệt của thức, không có sự sanh khởi của khổ.

၇၄၀.

740.

‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, ဒုက္ခံ ဝိညာဏပစ္စယာ;

ဝိညာဏူပသမာ ဘိက္ခု, နိစ္ဆာတော ပရိနိဗ္ဗုတော’’တိ.

“Biết được sự nguy hại này, rằng khổ sanh khởi do duyên thức; do thức được lắng dịu, vị tỳ khưu không còn khao khát, được tịch tịnh.”

(၆) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ ဖဿပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. ဖဿဿ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(6) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên xúc, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay xúc ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này:

၇၄၁.

741.

‘‘တေသံ ဖဿပရေတာနံ, ဘဝသောတာနုသာရိနံ;

ကုမ္မဂ္ဂပဋိပန္နာနံ, အာရာ သံယောဇနက္ခယော.

“Đối với những chúng sanh bị xúc chi phối, trôi theo dòng hữu, đi vào con đường tà, sự đoạn tận các kiết sử ở rất xa.

၇၄၂.

742.

‘‘ယေ စ ဖဿံ ပရိညာယ, အညာယုပသမေ ရတာ;

တေ ဝေ ဖဿာဘိသမယာ, နိစ္ဆာတာ ပရိနိဗ္ဗုတာ’’တိ.

“Những vị nào liễu tri xúc, sau khi đã biết, vui thích trong sự an tịnh; chính các vị ấy, do thông hiểu xúc, không còn khao khát, được tịch tịnh.”

(၇) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ ဝေဒနာပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. ဝေဒနာနံ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(7) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên thọ, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay các cảm thọ ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này:

၇၄၃.

743.

‘‘သုခံ ဝါ ယဒိ ဝါ ဒုက္ခံ, အဒုက္ခမသုခံ သဟ;

အဇ္ဈတ္တဉ္စ ဗဟိဒ္ဓါ စ, ယံ ကိဉ္စိ အတ္ထိ ဝေဒိတံ.

“Hoặc lạc, hoặc khổ, cùng với bất khổ bất lạc; bên trong và bên ngoài, bất cứ cảm thọ nào hiện hữu.

၇၄၄.

744.

‘‘ဧတံ ဒုက္ခန္တိ ဉတွာန, မောသဓမ္မံ ပလောကိနံ ;

ဖုဿ ဖုဿ ဝယံ ပဿံ, ဧဝံ တတ္ထ ဝိဇာနတိ ;

ဝေဒနာနံ ခယာ ဘိက္ခု, နိစ္ဆာတော ပရိနိဗ္ဗုတော’’တိ.

“Biết rằng đây là khổ, là pháp lừa dối, hoại diệt; sau khi tiếp xúc, thấy được sự biến mất, vị ấy biết rõ về điều ấy. Do sự đoạn tận các cảm thọ, vị tỳ khưu không còn khao khát, được tịch tịnh.”

(၈) ‘‘သိယာ [Pg.394] အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ တဏှာပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. တဏှာယ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(8) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên ái, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay ái ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này:

၇၄၅.

745.

‘‘တဏှာဒုတိယော ပုရိသော, ဒီဃမဒ္ဓါန သံသရံ;

ဣတ္ထဘာဝညထာဘာဝံ, သံသာရံ နာတိဝတ္တတိ.

“Người có ái làm bạn đồng hành, trong thời gian dài đã luân hồi; từ trạng thái này đến trạng thái khác, không vượt qua được vòng luân hồi.

၇၄၆.

746.

‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, တဏှံ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝံ;

ဝီတတဏှော အနာဒါနော, သတော ဘိက္ခု ပရိဗ္ဗဇေ’’တိ.

“Biết được sự nguy hại này, rằng ái là nguồn gốc của khổ; vị tỳ khưu đã ly ái, không còn chấp thủ, chánh niệm, nên du hành.”

(၉) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ ဥပါဒါနပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. ဥပါဒါနာနံ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(9) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên thủ, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay các thủ ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này:

၇၄၇.

747.

‘‘ဥပါဒါနပစ္စယာ ဘဝေါ, ဘူတော ဒုက္ခံ နိဂစ္ဆတိ;

ဇာတဿ မရဏံ ဟောတိ, ဧသော ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ.

“Do duyên thủ nên có hữu, chúng sanh đã hiện hữu đi đến khổ; người đã sanh thì có sự chết, đây là nguồn gốc của khổ.

၇၄၈.

748.

‘‘တသ္မာ ဥပါဒါနက္ခယာ, သမ္မဒညာယ ပဏ္ဍိတာ;

ဇာတိက္ခယံ အဘိညာယ, န ဂစ္ဆန္တိ ပုနဗ္ဘဝ’’န္တိ.

“Do đó, do sự đoạn tận thủ, các bậc hiền trí đã chánh trí; sau khi thắng tri sự đoạn tận của sanh, các vị ấy không đi đến tái sanh.”

(၁၀) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ အာရမ္ဘပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. အာရမ္ဘာနံ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(10) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên khởi sự, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay các khởi sự ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này:

၇၄၉.

749.

‘‘ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ, သဗ္ဗံ အာရမ္ဘပစ္စယာ;

အာရမ္ဘာနံ နိရောဓေန, နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ.

“Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên khởi sự; do sự diệt của các khởi sự, sự sanh khởi của khổ không còn nữa.

၇၅၀.

750.

‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, ဒုက္ခံ အာရမ္ဘပစ္စယာ;

သဗ္ဗာရမ္ဘံ ပဋိနိဿဇ္ဇ, အနာရမ္ဘေ ဝိမုတ္တိနော.

“Biết được sự nguy hại này, rằng khổ do duyên khởi sự; sau khi từ bỏ mọi khởi sự, tâm được giải thoát trong trạng thái vô sự.

၇၅၁.

751.

‘‘ဥစ္ဆိန္နဘဝတဏှဿ, သန္တစိတ္တဿ ဘိက္ခုနော;

ဝိက္ခီဏော ဇာတိသံသာရော, နတ္ထိ တဿ ပုနဗ္ဘဝေါ’’တိ.

“Đối với vị tỳ khưu đã đoạn tận hữu ái, có tâm an tịnh; vòng luân hồi sanh tử đã được chấm dứt, vị ấy không còn tái sanh.”

(၁၁) ‘‘သိယာ [Pg.395] အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ အာဟာရပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. အာဟာရာနံ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(11) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên vật thực, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay các vật thực ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này:

၇၅၂.

752.

‘‘ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ, သဗ္ဗံ အာဟာရပစ္စယာ;

အာဟာရာနံ နိရောဓေန, နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ.

“Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên vật thực; do sự diệt của các vật thực, sự sanh khởi của khổ không còn nữa.

၇၅၃.

753.

‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, ဒုက္ခံ အာဟာရပစ္စယာ;

သဗ္ဗာဟာရံ ပရိညာယ, သဗ္ဗာဟာရမနိဿိတော.

“Biết được sự nguy hại này, rằng khổ do duyên vật thực; sau khi liễu tri mọi vật thực, không còn nương tựa vào bất cứ vật thực nào.

၇၅၄.

754.

‘‘အာရောဂျံ သမ္မဒညာယ, အာသဝါနံ ပရိက္ခယာ;

သင်္ခါယ သေဝီ ဓမ္မဋ္ဌော, သင်္ချံ နောပေတိ ဝေဒဂူ’’တိ.

“Sau khi chánh trí về trạng thái vô bệnh, do sự đoạn tận các lậu hoặc; bậc thông suốt, sống theo pháp, đứng vững trong pháp, không còn bị liệt kê vào số lượng.”

(၁၂) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ ဣဉ္ဇိတပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. ဣဉ္ဇိတာနံ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(12) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên dao động, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay các sự dao động ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này:

၇၅၅.

755.

‘‘ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ, သဗ္ဗံ ဣဉ္ဇိတပစ္စယာ;

ဣဉ္ဇိတာနံ နိရောဓေန, နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ.

“Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên dao động; do sự diệt của các sự dao động, sự sanh khởi của khổ không còn nữa.

၇၅၆.

756.

‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, ဒုက္ခံ ဣဉ္ဇိတပစ္စယာ;

တသ္မာ ဟိ ဧဇံ ဝေါဿဇ္ဇ, သင်္ခါရေ ဥပရုန္ဓိယ;

အနေဇော အနုပါဒါနော, သတော ဘိက္ခု ပရိဗ္ဗဇေ’’တိ.

“Biết được sự nguy hại này, rằng khổ do duyên dao động; do đó, sau khi từ bỏ sự rung động, ngăn chặn các hành; vị tỳ khưu không còn rung động, không còn chấp thủ, chánh niệm, nên du hành.”

(၁၃) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? နိဿိတဿ စလိတံ ဟောတီတိ, အယမေကာနုပဿနာ. အနိဿိတော န စလတီတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(13) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Người có nương tựa thì có rung chuyển, đây là một loại tùy quán. Người không nương tựa thì không rung chuyển, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này:

၇၅၇.

757.

‘‘အနိဿိတော န စလတိ, နိဿိတော စ ဥပါဒိယံ;

ဣတ္ထဘာဝညထာဘာဝံ, သံသာရံ နာတိဝတ္တတိ.

“Người không nương tựa thì không rung chuyển, còn người có nương tựa và chấp thủ; từ trạng thái này đến trạng thái khác, không vượt qua được vòng luân hồi.

၇၅၈.

758.

‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, နိဿယေသု မဟဗ္ဘယံ;

အနိဿိတော အနုပါဒါနော, သတော ဘိက္ခု ပရိဗ္ဗဇေ’’တိ.

“Biết được sự nguy hại này, rằng có sự nguy hiểm lớn trong các nơi nương tựa; vị tỳ khưu không nương tựa, không chấp thủ, chánh niệm, nên du hành.”

(၁၄) ‘‘သိယာ [Pg.396] အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ရူပေဟိ, ဘိက္ခဝေ, အရူပါ သန္တတရာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. အရူပေဟိ နိရောဓော သန္တတရောတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(14) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Này các tỳ khưu, so với các cõi sắc, các cõi vô sắc an tịnh hơn, đây là một loại tùy quán. So với các cõi vô sắc, sự diệt tận an tịnh hơn, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này:

၇၅၉.

759.

‘‘ယေ စ ရူပူပဂါ သတ္တာ, ယေ စ အရူပဋ္ဌာယိနော ;

နိရောဓံ အပ္ပဇာနန္တာ, အာဂန္တာရော ပုနဗ္ဘဝံ.

“Những chúng sanh nào đi đến cõi sắc, và những chúng sanh nào trú ở cõi vô sắc; do không biết đến sự diệt tận, họ là những người trở lại tái sanh.”

၇၆၀.

760.

‘‘ယေ စ ရူပေ ပရိညာယ, အရူပေသု အသဏ္ဌိတာ ;

နိရောဓေ ယေ ဝိမုစ္စန္တိ, တေ ဇနာ မစ္စုဟာယိနော’’တိ.

“Và những ai đã liễu tri các cõi sắc, không an trú trong các cõi vô sắc; những vị được giải thoát trong sự diệt, những người ấy là những người từ bỏ cái chết.”

(၁၅) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ, ဘိက္ခဝေ, သဒေဝကဿ လောကဿ သမာရကဿ သဗြဟ္မကဿ သဿမဏဗြာဟ္မဏိယာ ပဇာယ သဒေဝမနုဿာယ ဣဒံ သစ္စန္တိ ဥပနိဇ္ဈာယိတံ တဒမရိယာနံ ဧတံ မုသာတိ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ သုဒိဋ္ဌံ, အယမေကာနုပဿနာ. ယံ, ဘိက္ခဝေ, သဒေဝကဿ…ပေ… သဒေဝမနုဿာယ ဣဒံ မုသာတိ ဥပနိဇ္ဈာယိတံ, တဒမရိယာနံ ဧတံ သစ္စန္တိ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ သုဒိဋ္ဌံ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(15) “Có thể có theo một phương diện khác... ... Và như thế nào? Này các Tỳ khưu, điều mà thế gian cùng với chư Thiên, Ma vương, Phạm thiên, cùng với chúng Sa-môn, Bà-la-môn, cùng với loài trời và loài người đã quán xét rằng: ‘Điều này là sự thật,’ thì đối với các bậc Thánh, điều ấy đã được thấy rõ bằng chánh trí tuệ đúng theo thực thể rằng: ‘Điều này là giả dối.’ Đây là sự quán chiếu thứ nhất. Này các Tỳ khưu, điều mà thế gian... ... cùng với loài trời và loài người đã quán xét rằng: ‘Điều này là giả dối,’ thì đối với các bậc Thánh, điều ấy đã được thấy rõ bằng chánh trí tuệ đúng theo thực thể rằng: ‘Điều này là sự thật.’ Đây là sự quán chiếu thứ hai. Như vậy, một cách đúng đắn... ... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói điều này:

၇၆၁.

761.

‘‘အနတ္တနိ အတ္တမာနိံ, ပဿ လောကံ သဒေဝကံ;

နိဝိဋ္ဌံ နာမရူပသ္မိံ, ဣဒံ သစ္စန္တိ မညတိ.

“Hãy xem thế gian cùng với chư Thiên, có sự ngã mạn về tự ngã trong cái vô ngã; đã an trú trong danh và sắc, họ nghĩ rằng: ‘Điều này là sự thật.’

၇၆၂.

762.

‘‘ယေန ယေန ဟိ မညန္တိ, တတော တံ ဟောတိ အညထာ;

တဉှိ တဿ မုသာ ဟောတိ, မောသဓမ္မဉှိ ဣတ္တရံ.

“Bởi bất cứ phương diện nào mà họ nghĩ, nó lại trở thành khác đi so với điều đó. Quả thật, điều đó của nó là giả dối, vì nó là tạm thời và có tính chất lừa dối.

၇၆၃.

763.

‘‘အမောသဓမ္မံ နိဗ္ဗာနံ, တဒရိယာ သစ္စတော ဝိဒူ;

တေ ဝေ သစ္စာဘိသမယာ, နိစ္ဆာတာ ပရိနိဗ္ဗုတာ’’တိ.

“Niết Bàn có tính chất không lừa dối, các bậc Thánh biết điều đó là sự thật. Quả vậy, do đã giác ngộ chân lý, các vị ấy không còn khao khát, đã hoàn toàn tịch tịnh.”

(၁၆) ‘‘‘သိယာ အညေနပိ ပရိယာယေန သမ္မာ ဒွယတာနုပဿနာ’တိ, ဣတိ စေ, ဘိက္ခဝေ, ပုစ္ဆိတာရော အဿု; ‘သိယာ’တိဿု ဝစနီယာ. ကထဉ္စ သိယာ? ယံ, ဘိက္ခဝေ, သဒေဝကဿ လောကဿ သမာရကဿ သဗြဟ္မကဿ သဿမဏဗြာဟ္မဏိယာ ပဇာယ သဒေဝမနုဿာယ ဣဒံ သုခန္တိ ဥပနိဇ္ဈာယိတံ, တဒမရိယာနံ ဧတံ ဒုက္ခန္တိ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ သုဒိဋ္ဌံ, အယမေကာနုပဿနာ. ယံ, ဘိက္ခဝေ, သဒေဝကဿ…ပေ… သဒေဝမနုဿာယ ဣဒံ ဒုက္ခန္တိ ဥပနိဇ္ဈာယိတံ တဒမရိယာနံ ဧတံ သုခန္တိ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ သုဒိဋ္ဌံ, အယံ [Pg.397] ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ ဒွယတာနုပဿိနော ခေါ, ဘိက္ခဝေ, ဘိက္ခုနော အပ္ပမတ္တဿ အာတာပိနော ပဟိတတ္တဿ ဝိဟရတော ဒွိန္နံ ဖလာနံ အညတရံ ဖလံ ပါဋိကင်္ခံ – ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ အညာ, သတိ ဝါ ဥပါဒိသေသေ အနာဂါမိတာတိ. ဣဒမဝေါစ ဘဂဝါ. ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ –

(16) “‘Này các Tỳ khưu, có thể có sự quán chiếu cặp đôi một cách đúng đắn theo một phương diện khác hay không?’ Nếu có những người hỏi như vậy, này các Tỳ khưu, nên trả lời rằng: ‘Có thể có.’ Và như thế nào? Này các Tỳ khưu, điều mà thế gian cùng với chư Thiên, Ma vương, Phạm thiên, cùng với chúng Sa-môn, Bà-la-môn, cùng với loài trời và loài người đã quán xét rằng: ‘Điều này là hạnh phúc,’ thì đối với các bậc Thánh, điều ấy đã được thấy rõ bằng chánh trí tuệ đúng theo thực thể rằng: ‘Điều này là đau khổ.’ Đây là sự quán chiếu thứ nhất. Này các Tỳ khưu, điều mà thế gian... ... cùng với loài trời và loài người đã quán xét rằng: ‘Điều này là đau khổ,’ thì đối với các bậc Thánh, điều ấy đã được thấy rõ bằng chánh trí tuệ đúng theo thực thể rằng: ‘Điều này là hạnh phúc.’ Đây là sự quán chiếu thứ hai. Này các Tỳ khưu, đối với vị Tỳ khưu quán chiếu cặp đôi một cách đúng đắn như vậy, không buông lung, nhiệt tâm, quyết chí an trú, một trong hai quả vị được mong đợi: hoặc là chứng đắc A-la-hán ngay trong hiện tại, hoặc là quả vị Bất Lai nếu còn có dư y. Thế Tôn đã nói điều này. Sau khi nói điều này, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này:

၇၆၄.

764.

‘‘ရူပါ သဒ္ဒါ ရသာ ဂန္ဓာ, ဖဿာ ဓမ္မာ စ ကေဝလာ;

ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ စ, ယာဝတတ္ထီတိ ဝုစ္စတိ.

“Sắc, thanh, hương, vị, xúc, và toàn bộ các pháp, những gì được mong muốn, đáng yêu, và làm vui lòng, được nói là có chừng ấy.

၇၆၅.

765.

‘‘သဒေဝကဿ လောကဿ, ဧတေ ဝေါ သုခသမ္မတာ;

ယတ္ထ စေတေ နိရုဇ္ဈန္တိ, တံ နေသံ ဒုက္ခသမ္မတံ.

“Đối với thế gian cùng với chư Thiên, những điều này được xem là hạnh phúc; và nơi nào những điều này diệt, điều đó được họ xem là đau khổ.

၇၆၆.

766.

‘‘သုခန္တိ ဒိဋ္ဌမရိယေဟိ, သက္ကာယဿုပရောဓနံ;

ပစ္စနီကမိဒံ ဟောတိ, သဗ္ဗလောကေန ပဿတံ.

“Sự chấm dứt của thân kiến được các bậc Thánh thấy là hạnh phúc. Điều này là đối nghịch với cái thấy của toàn thể thế gian.

၇၆၇.

767.

‘‘ယံ ပရေ သုခတော အာဟု, တဒရိယာ အာဟု ဒုက္ခတော;

ယံ ပရေ ဒုက္ခတော အာဟု, တဒရိယာ သုခတော ဝိဒူ.

“Điều mà người khác nói là hạnh phúc, các bậc Thánh nói đó là đau khổ. Điều mà người khác nói là đau khổ, các bậc Thánh biết đó là hạnh phúc.

၇၆၈.

768.

‘‘ပဿ ဓမ္မံ ဒုရာဇာနံ, သမ္ပမူဠှေတ္ထဝိဒ္ဒသု ;

နိဝုတာနံ တမော ဟောတိ, အန္ဓကာရော အပဿတံ.

“Hãy xem Pháp khó hiểu này, ở đây những người không hiểu biết bị mê lầm. Đối với những người bị che lấp, có bóng tối; sự tối tăm cho những người không thấy.

၇၆၉.

769.

‘‘သတဉ္စ ဝိဝဋံ ဟောတိ, အာလောကော ပဿတာမိဝ;

သန္တိကေ န ဝိဇာနန္တိ, မဂ္ဂါ ဓမ္မဿ ကောဝိဒါ.

“Đối với các bậc thiện trí, nó được mở ra, như ánh sáng cho những người thấy. Dù ở gần, họ không biết, những người không thông thạo con đường của Pháp.

၇၇၀.

770.

‘‘ဘဝရာဂပရေတေဟိ, ဘဝသောတာနုသာရိဘိ;

မာရဓေယျာနုပန္နေဟိ, နာယံ ဓမ္မော သုသမ္ဗုဓော.

“Bởi những người bị tham ái trong các cõi hữu chế ngự, những người trôi theo dòng hữu, những người rơi vào lãnh địa của Ma vương, Pháp này không dễ được giác ngộ.

၇၇၁.

771.

‘‘ကော နု အညတြမရိယေဟိ, ပဒံ သမ္ဗုဒ္ဓုမရဟတိ;

ယံ ပဒံ သမ္မဒညာယ, ပရိနိဗ္ဗန္တိ အနာသဝါ’’တိ.

“Ngoài các bậc Thánh, ai có thể xứng đáng giác ngộ trạng thái này? Trạng thái mà sau khi đã giác ngộ một cách đúng đắn, các bậc vô lậu nhập Niết Bàn.”

ဣဒမဝေါစ ဘဂဝါ. အတ္တမနာ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ဘာသိတံ အဘိနန္ဒုန္တိ. ဣမသ္မိံ စ ပန ဝေယျာကရဏသ္မိံ ဘညမာနေ သဋ္ဌိမတ္တာနံ ဘိက္ခူနံ အနုပါဒါယ အာသဝေဟိ စိတ္တာနိ ဝိမုစ္စိံသူတိ.

Thế Tôn đã nói điều này. Các Tỳ khưu ấy hoan hỷ, vui mừng với lời dạy của Thế Tôn. Và khi bài pháp này được thuyết giảng, tâm của khoảng sáu mươi vị Tỳ khưu đã được giải thoát khỏi các lậu hoặc, không còn chấp thủ.

ဒွယတာနုပဿနာသုတ္တံ ဒွါဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Quán Chiếu Cặp Đôi, kinh thứ mười hai, đã chấm dứt.

တဿုဒ္ဒါနံ –

Phần tóm lược của phẩm này:

သစ္စံ [Pg.398] ဥပဓိ အဝိဇ္ဇာ စ, သင်္ခါရေ ဝိညာဏပဉ္စမံ;

ဖဿဝေဒနိယာ တဏှာ, ဥပါဒါနာရမ္ဘအာဟာရာ;

ဣဉ္ဇိတံ စလိတံ ရူပံ, သစ္စံ ဒုက္ခေန သောဠသာတိ.

Sự thật, cơ sở, và vô minh, các hành, và thức là thứ năm; xúc, cảm thọ, ái, thủ, khởi sự, và vật thực; sự rung động, sự lay động, sắc, sự thật cùng với khổ, là mười sáu.

မဟာဝဂ္ဂေါ တတိယော နိဋ္ဌိတော.

Phẩm Lớn, phẩm thứ ba, đã chấm dứt.

တဿုဒ္ဒါနံ –

Phần tóm lược của phẩm này:

ပဗ္ဗဇ္ဇာ စ ပဓာနဉ္စ, သုဘာသိတဉ္စ သုန္ဒရိ;

မာဃသုတ္တံ သဘိယော စ, သေလော သလ္လဉ္စ ဝုစ္စတိ.

Xuất gia và Tinh tấn, Thiện Thuyết và Sundarika; kinh Māgha và Sabhiya, Sela và Mũi Tên được nói đến.

ဝါသေဋ္ဌော စာပိ ကောကာလိ, နာလကော ဒွယတာနုပဿနာ;

ဒွါဒသေတာနိ သုတ္တာနိ, မဟာဝဂ္ဂေါတိ ဝုစ္စတီတိ.

Và Vāseṭṭha, Kokāliya, Nālaka, Quán Chiếu Cặp Đôi; mười hai kinh này được gọi là Phẩm Lớn.

၄. အဋ္ဌကဝဂ္ဂေါ

4. Phẩm Tám

၁. ကာမသုတ္တံ

1. Kinh Dục Vọng

၇၇၂.

772.

ကာမံ [Pg.399] ကာမယမာနဿ, တဿ စေ တံ သမိဇ္ဈတိ;

အဒ္ဓါ ပီတိမနော ဟောတိ, လဒ္ဓါ မစ္စော ယဒိစ္ဆတိ.

Đối với người đang mong muốn dục vọng, nếu điều đó của người ấy được thành tựu; chắc chắn người ấy có tâm hoan hỷ, khi có được điều mình mong muốn.

၇၇၃.

773.

တဿ စေ ကာမယာနဿ, ဆန္ဒဇာတဿ ဇန္တုနော;

တေ ကာမာ ပရိဟာယန္တိ, သလ္လဝိဒ္ဓေါဝ ရုပ္ပတိ.

Nếu đối với chúng sanh đang mong muốn, có lòng ham muốn đã sanh khởi, những dục vọng ấy bị suy giảm, người ấy bị đau khổ như bị mũi tên bắn.

၇၇၄.

774.

ယော ကာမေ ပရိဝဇ္ဇေတိ, သပ္ပဿေဝ ပဒါ သိရော;

သောမံ ဝိသတ္တိကံ လောကေ, သတော သမတိဝတ္တတိ.

Người nào tránh xa các dục vọng, như tránh đầu con rắn bằng chân; người ấy, có chánh niệm, vượt qua sự dính mắc này trong thế gian.

၇၇၅.

775.

ခေတ္တံ ဝတ္ထုံ ဟိရညံ ဝါ, ဂဝဿံ ဒါသပေါရိသံ;

ထိယော ဗန္ဓူ ပုထု ကာမေ, ယော နရော အနုဂိဇ္ဈတိ.

Ruộng, đất đai, hoặc vàng, bò và ngựa, tôi tớ và người làm, phụ nữ, bà con, và nhiều dục vọng khác, người nào tham đắm những thứ này,

၇၇၆.

776.

အဗလာ နံ ဗလီယန္တိ, မဒ္ဒန္တေနံ ပရိဿယာ;

တတော နံ ဒုက္ခမနွေတိ, နာဝံ ဘိန္နမိဝေါဒကံ.

Những thứ yếu đuối lại chế ngự người ấy, các hiểm nguy áp đảo người ấy. Từ đó, đau khổ theo sau người ấy, như nước tràn vào chiếc thuyền bị vỡ.

၇၇၇.

777.

တသ္မာ ဇန္တု သဒါ သတော, ကာမာနိ ပရိဝဇ္ဇယေ;

တေ ပဟာယ တရေ ဩဃံ, နာဝံ သိတွာဝ ပါရဂူတိ.

Do đó, chúng sanh nên luôn có chánh niệm, tránh xa các dục vọng. Sau khi từ bỏ chúng, hãy vượt qua bộc lưu, như người tát nước khỏi thuyền để đến bờ bên kia.

ကာမသုတ္တံ ပဌမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Dục (Kāmasutta), phẩm thứ nhất, đã chấm dứt.

၂. ဂုဟဋ္ဌကသုတ္တံ

2. Kinh Hang Động (Guhaṭṭhaka)

၇၇၈.

778.

သတ္တော ဂုဟာယံ ဗဟုနာဘိဆန္နော, တိဋ္ဌံ နရော မောဟနသ္မိံ ပဂါဠှော;

ဒူရေ ဝိဝေကာ ဟိ တထာဝိဓော သော, ကာမာ ဟိ လောကေ န ဟိ သုပ္ပဟာယာ.

Người bị dính mắc trong hang động, bị bao phủ bởi nhiều (phiền não), đứng chìm đắm trong sự mê muội; người như vậy thật xa lánh sự viễn ly, vì các dục ở đời thật không dễ từ bỏ.

၇၇၉.

779.

ဣစ္ဆာနိဒါနာ [Pg.400] ဘဝသာတဗဒ္ဓါ, တေ ဒုပ္ပမုဉ္စာ န ဟိ အညမောက္ခာ;

ပစ္ဆာ ပုရေ ဝါပိ အပေက္ခမာနာ, ဣမေဝ ကာမေ ပုရိမေဝ ဇပ္ပံ.

Có nguồn gốc từ ái dục, bị trói buộc bởi sự vui thích trong các cõi hữu, họ khó được giải thoát, thật không thể được người khác giải thoát; họ trông ngóng các dục trong tương lai hoặc quá khứ, và khao khát chính những dục này và những dục trước đây.

၇၈၀.

780.

ကာမေသု ဂိဒ္ဓါ ပသုတာ ပမူဠှာ, အဝဒါနိယာ တေ ဝိသမေ နိဝိဋ္ဌာ;

ဒုက္ခူပနီတာ ပရိဒေဝယန္တိ, ကိံသူ ဘဝိဿာမ ဣတော စုတာသေ.

Tham lam các dục, chuyên tâm và mê muội, họ là những kẻ thấp hèn, sa vào điều bất chính; bị khổ đau áp bức, họ than khóc: 'Sau khi chết đi từ đây, chúng ta sẽ ra sao?'

၇၈၁.

781.

တသ္မာ ဟိ သိက္ခေထ ဣဓေဝ ဇန္တု, ယံ ကိဉ္စိ ဇညာ ဝိသမန္တိ လောကေ;

န တဿ ဟေတူ ဝိသမံ စရေယျ, အပ္ပဉှိဒံ ဇီဝိတမာဟု ဓီရာ.

Vì vậy, chúng sinh nên học tập ngay tại đây. Bất cứ điều gì trong đời mà người ấy biết là bất chính, vì lý do đó, không nên thực hành điều bất chính. Các bậc hiền trí nói rằng: 'Mạng sống này thật ngắn ngủi.'

၇၈၂.

782.

ပဿာမိ လောကေ ပရိဖန္ဒမာနံ, ပဇံ ဣမံ တဏှဂတံ ဘဝေသု;

ဟီနာ နရာ မစ္စုမုခေ လပန္တိ, အဝီတတဏှာသေ ဘဝါဘဝေသု.

Ta thấy chúng sinh này trong đời đang run rẩy, bị ái dục chi phối trong các cõi hữu; những kẻ thấp hèn than khóc trong miệng thần chết, chưa thoát khỏi ái dục đối với các cõi hữu.

၇၈၃.

783.

မမာယိတေ ပဿထ ဖန္ဒမာနေ, မစ္ဆေဝ အပ္ပောဒကေ ခီဏသောတေ;

ဧတမ္ပိ ဒိသွာ အမမော စရေယျ, ဘဝေသု အာသတ္တိမကုဗ္ဗမာနော.

Hãy nhìn những kẻ đang run rẩy vì những gì họ yêu quý, như cá trong dòng suối cạn, ít nước. Thấy điều này, hãy sống không còn sở hữu, không tạo ra sự dính mắc trong các cõi hữu.

၇၈၄.

784.

ဥဘောသု အန္တေသု ဝိနေယျ ဆန္ဒံ, ဖဿံ ပရိညာယ အနာနုဂိဒ္ဓေါ;

ယဒတ္တဂရဟီ တဒကုဗ္ဗမာနော, န လိပ္ပတီ ဒိဋ္ဌသုတေသု ဓီရော.

Bậc hiền trí, sau khi loại bỏ dục vọng đối với cả hai cực đoan, liễu tri về xúc và không tham lam; không làm điều gì khiến tự mình phải khiển trách, không bị ô nhiễm bởi những gì được thấy và nghe.

၇၈၅.

785.

သညံ ပရိညာ ဝိတရေယျ ဩဃံ, ပရိဂ္ဂဟေသု မုနိ နောပလိတ္တော;

အဗ္ဗူဠှသလ္လော စရမပ္ပမတ္တော, နာသီသတီ လောကမိမံ ပရဉ္စာတိ.

Bậc ẩn sĩ, sau khi liễu tri về tưởng, nên vượt qua bộc lưu, không bị ô nhiễm bởi những sở hữu; đã nhổ mũi tên, sống không phóng dật, không mong cầu đời này hay đời sau.

ဂုဟဋ္ဌကသုတ္တံ ဒုတိယံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Hang Động (Guhaṭṭhaka), phẩm thứ hai, đã chấm dứt.

၃. ဒုဋ္ဌဋ္ဌကသုတ္တံ

3. Kinh Kẻ Xấu (Duṭṭhaṭṭhaka)

၇၈၆.

786.

ဝဒန္တိ [Pg.401] ဝေ ဒုဋ္ဌမနာပိ ဧကေ, အထောပိ ဝေ သစ္စမနာ ဝဒန္တိ;

ဝါဒဉ္စ ဇာတံ မုနိ နော ဥပေတိ, တသ္မာ မုနီ နတ္ထိ ခိလော ကုဟိဉ္စိ.

Một số người nói với tâm ác ý, lại có những người khác nói với tâm nghĩ rằng đó là sự thật; bậc ẩn sĩ không tham gia vào cuộc tranh luận đã phát sinh, vì vậy bậc ẩn sĩ không có chướng ngại ở bất cứ đâu.

၇၈၇.

787.

သကဉှိ ဒိဋ္ဌိံ ကထမစ္စယေယျ, ဆန္ဒာနုနီတော ရုစိယာ နိဝိဋ္ဌော;

သယံ သမတ္တာနိ ပကုဗ္ဗမာနော, ယထာ ဟိ ဇာနေယျ တထာ ဝဒေယျ.

Làm sao người ấy có thể vượt qua kiến chấp của chính mình, khi đã bị dục vọng dẫn dắt, an trú trong sở thích của mình? Tự mình hoàn thiện chúng, người ấy sẽ nói theo như những gì mình biết.

၇၈၈.

788.

ယော အတ္တနော သီလဝတာနိ ဇန္တု, အနာနုပုဋ္ဌောဝ ပရေသ ပါဝ ;

အနရိယဓမ္မံ ကုသလာ တမာဟု, ယော အာတုမာနံ သယမေဝ ပါဝ.

Chúng sinh nào không được hỏi mà vẫn nói về giới và hạnh của mình cho người khác; các bậc thiện xảo gọi đó là pháp của người không cao thượng, kẻ tự mình ca tụng chính mình.

၇၈၉.

789.

သန္တော စ ဘိက္ခု အဘိနိဗ္ဗုတတ္တော, ဣတိဟန္တိ သီလေသု အကတ္ထမာနော;

တမရိယဓမ္မံ ကုသလာ ဝဒန္တိ, ယဿုဿဒါ နတ္ထိ ကုဟိဉ္စိ လောကေ.

Vị Tỳ khưu an tịnh, có tâm tịch tịnh, không khoe khoang về giới hạnh rằng 'tôi là như vậy'; các bậc thiện xảo gọi đó là pháp của bậc Thánh, người không có sự kiêu mạn ở bất cứ đâu trong đời.

၇၉၀.

790.

ပကပ္ပိတာ သင်္ခတာ ယဿ ဓမ္မာ, ပုရက္ခတာ သန္တိ အဝီဝဒါတာ;

ယဒတ္တနိ ပဿတိ အာနိသံသံ, တံ နိဿိတော ကုပ္ပပဋိစ္စ သန္တိံ.

Người nào có các pháp được sắp đặt, được tạo tác, được đặt lên hàng đầu và không trong sạch; khi thấy lợi ích cho bản thân trong đó, người ấy nương tựa vào sự an tịnh giả tạo, duyên khởi, và bất ổn.

၇၉၁.

791.

ဒိဋ္ဌီနိဝေသာ န ဟိ သွာတိဝတ္တာ, ဓမ္မေသု နိစ္ဆေယျ သမုဂ္ဂဟီတံ;

တသ္မာ နရော တေသု နိဝေသနေသု, နိရဿတီ အာဒိယတီ စ ဓမ္မံ.

Sự cố chấp vào tà kiến thật không dễ vượt qua, khi đã quyết định và nắm giữ một điều gì đó trong các pháp. Vì vậy, con người trong những sự cố chấp ấy, vừa từ bỏ lại vừa chấp nhận một giáo pháp.

၇၉၂.

792.

ဓောနဿ [Pg.402] ဟိ နတ္ထိ ကုဟိဉ္စိ လောကေ, ပကပ္ပိတာ ဒိဋ္ဌိ ဘဝါဘဝေသု;

မာယဉ္စ မာနဉ္စ ပဟာယ ဓောနော, သ ကေန ဂစ္ဆေယျ အနူပယော သော.

Đối với bậc đã thanh lọc, không có tà kiến nào được sắp đặt ở bất cứ đâu trong đời, về các cõi hữu. Bậc đã thanh lọc, sau khi từ bỏ ảo thuật và ngã mạn, người ấy sẽ đi về đâu? Người ấy không còn chấp thủ.

၇၉၃.

793.

ဥပယော ဟိ ဓမ္မေသု ဥပေတိ ဝါဒံ, အနူပယံ ကေန ကထံ ဝဒေယျ;

အတ္တာ နိရတ္တာ န ဟိ တဿ အတ္ထိ, အဓောသိ သော ဒိဋ္ဌိမိဓေဝ သဗ္ဗန္တိ.

Người có chấp thủ tham gia vào tranh luận về các pháp. Người không chấp thủ, làm sao và bằng cách nào có thể mô tả được? Đối với người ấy, không có 'ngã' hay 'vô ngã'. Ngay tại đây, người ấy đã rũ bỏ mọi tà kiến.

ဒုဋ္ဌဋ္ဌကသုတ္တံ တတိယံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Kẻ Xấu (Duṭṭhaṭṭhaka), phẩm thứ ba, đã chấm dứt.

၄. သုဒ္ဓဋ္ဌကသုတ္တံ

4. Kinh Thanh Tịnh (Suddhaṭṭhaka)

၇၉၄.

794.

ပဿာမိ သုဒ္ဓံ ပရမံ အရောဂံ, ဒိဋ္ဌေန သံသုဒ္ဓိ နရဿ ဟောတိ;

ဧဝါဘိဇာနံ ပရမန္တိ ဉတွာ, သုဒ္ဓါနုပဿီတိ ပစ္စေတိ ဉာဏံ.

Ta thấy sự thanh tịnh, tối thượng, vô bệnh; sự thanh tịnh của con người có được nhờ cái thấy. Biết như vậy, và nhận thức đó là tối thượng, người ấy tin rằng trí tuệ là sự quán sát thanh tịnh.

၇၉၅.

795.

ဒိဋ္ဌေန စေ သုဒ္ဓိ နရဿ ဟောတိ, ဉာဏေန ဝါ သော ပဇဟာတိ ဒုက္ခံ;

အညေန သော သုဇ္ဈတိ သောပဓီကော, ဒိဋ္ဌီ ဟိ နံ ပါဝ တထာ ဝဒါနံ.

Nếu sự thanh tịnh của con người có được nhờ cái thấy, hoặc nhờ trí tuệ mà người ấy từ bỏ khổ đau, thì người ấy, vẫn còn phiền não, được thanh tịnh bởi một con đường khác. Tà kiến của người ấy đã nói lên điều đó.

၇၉၆.

796.

န ဗြာဟ္မဏော အညတော သုဒ္ဓိမာဟ, ဒိဋ္ဌေ သုတေ သီလဝတေ မုတေ ဝါ;

ပုညေ စ ပါပေ စ အနူပလိတ္တော, အတ္တဉ္ဇဟော နယိဓ ပကုဗ္ဗမာနော.

Bậc Bà la môn không nói về sự thanh tịnh từ một nguồn nào khác, dù là trong cái thấy, cái nghe, giới hạnh, hay cái cảm nhận. Không bị ô nhiễm bởi phước và tội, đã từ bỏ ngã, người ấy không tạo tác gì ở đây.

၇၉၇.

797.

ပုရိမံ ပဟာယ အပရံ သိတာသေ, ဧဇာနုဂါ တေ န တရန္တိ သင်္ဂံ;

တေ ဥဂ္ဂဟာယန္တိ နိရဿဇန္တိ, ကပီဝ သာခံ ပမုဉ္စံ ဂဟာယံ.

Từ bỏ cái trước, họ nương tựa vào cái sau; đi theo sự dao động, họ không vượt qua được sự dính mắc. Họ nắm lấy rồi lại buông bỏ, như con khỉ buông một cành cây để nắm lấy cành khác.

၇၉၈.

798.

သယံ [Pg.403] သမာဒါယ ဝတာနိ ဇန္တု, ဥစ္စာဝစံ ဂစ္ဆတိ သညသတ္တော;

ဝိဒွါ စ ဝေဒေဟိ သမေစ္စ ဓမ္မံ, န ဥစ္စာဝစံ ဂစ္ဆတိ ဘူရိပညော.

Chúng sinh tự mình thực hành các giới hạnh, đi đến những nơi cao thấp, bị dính mắc vào tưởng. Nhưng bậc trí tuệ quảng đại, đã thấu hiểu Chánh pháp bằng các minh trí, không đi đến những nơi cao thấp.

၇၉၉.

799.

သ သဗ္ဗဓမ္မေသု ဝိသေနိဘူတော, ယံ ကိဉ္စိ ဒိဋ္ဌံ ဝ သုတံ မုတံ ဝါ;

တမေဝ ဒဿိံ ဝိဝဋံ စရန္တံ, ကေနီဓ လောကသ္မိ ဝိကပ္ပယေယျ.

Người ấy đã chiến thắng ma quân trong tất cả các pháp, bất cứ điều gì được thấy, nghe, hay cảm nhận. Thấy người ấy như vậy, sống với tâm rộng mở, ai trong đời này có thể phân biệt về người ấy bằng cách nào?

၈၀၀.

800.

န ကပ္ပယန္တိ န ပုရေက္ခရောန္တိ, အစ္စန္တသုဒ္ဓီတိ န တေ ဝဒန္တိ;

အာဒါနဂန္ထံ ဂထိတံ ဝိသဇ္ဇ, အာသံ န ကုဗ္ဗန္တိ ကုဟိဉ္စိ လောကေ.

Họ không tạo tác, không đặt lên hàng đầu; họ không nói: 'Đây là sự thanh tịnh tuyệt đối.' Sau khi tháo gỡ nút thắt của sự chấp thủ, họ không còn mong cầu bất cứ điều gì trong đời.

၈၀၁.

801.

သီမာတိဂေါ ဗြာဟ္မဏော တဿ နတ္ထိ, ဉတွာ ဝ ဒိသွာ ဝ သမုဂ္ဂဟီတံ;

န ရာဂရာဂီ န ဝိရာဂရတ္တော, တဿီဓ နတ္ထီ ပရမုဂ္ဂဟီတန္တိ.

Bậc Bà la môn đã vượt qua mọi ranh giới, đối với người ấy không có gì được nắm giữ sau khi đã biết hay thấy. Không tham đắm trong dục vọng, cũng không tham đắm trong sự ly dục. Đối với người ấy, không có gì ở đây được nắm giữ như là tối thượng.

သုဒ္ဓဋ္ဌကသုတ္တံ စတုတ္ထံ နိဋ္ဌိတံ.

Dứt kinh Suddhaṭṭhaka, phẩm thứ tư.

၅. ပရမဋ္ဌကသုတ္တံ

5. Kinh Paramaṭṭhaka

၈၀၂.

802.

ပရမန္တိ ဒိဋ္ဌီသု ပရိဗ္ဗသာနော, ယဒုတ္တရိ ကုရုတေ ဇန္တု လောကေ;

ဟီနာတိ အညေ တတော သဗ္ဗမာဟ, တသ္မာ ဝိဝါဒါနိ အဝီတိဝတ္တော.

Chúng sanh ở trong đời, cố chấp vào các quan điểm, cho rằng: ‘(Chỉ có quan điểm này) là tối thượng.’ Vị ấy nói rằng tất cả những người khác đều là thấp kém; do đó, vị ấy không vượt qua được các sự tranh luận.

၈၀၃.

803.

ယဒတ္တနီ ပဿတိ အာနိသံသံ, ဒိဋ္ဌေ သုတေ သီလဝတေ မုတေ ဝါ;

တဒေဝ သော တတ္ထ သမုဂ္ဂဟာယ, နိဟီနတော ပဿတိ သဗ္ဗမညံ.

Lợi ích nào mà vị ấy thấy cho bản thân, trong điều được thấy, được nghe, giới và hạnh, hoặc được cảm nhận; vị ấy chấp thủ chính điều ấy ở nơi đó, và xem tất cả những điều khác là thấp kém.

၈၀၄.

804.

တံ [Pg.404] ဝါပိ ဂန္ထံ ကုသလာ ဝဒန္တိ, ယံ နိဿိတော ပဿတိ ဟီနမညံ;

တသ္မာ ဟိ ဒိဋ္ဌံ ဝ သုတံ မုတံ ဝါ, သီလဗ္ဗတံ ဘိက္ခု န နိဿယေယျ.

Các bậc thiện xảo nói rằng đó cũng là sự trói buộc, khi nương tựa vào điều gì mà xem điều khác là thấp kém. Do đó, vị tỳ khưu không nên nương tựa vào điều được thấy, được nghe, hoặc được cảm nhận, hay giới và hạnh.

၈၀၅.

805.

ဒိဋ္ဌိမ္ပိ လောကသ္မိံ န ကပ္ပယေယျ, ဉာဏေန ဝါ သီလဝတေန ဝါပိ;

သမောတိ အတ္တာနမနူပနေယျ, ဟီနော န မညေထ ဝိသေသိ ဝါပိ.

Không nên tạo ra quan điểm trong thế gian, bằng trí tuệ, hoặc bằng giới và hạnh. Không nên so sánh mình là ‘bằng,’ không nên nghĩ mình là ‘thấp kém,’ hay là ‘ưu việt.’

၈၀၆.

806.

အတ္တံ ပဟာယ အနုပါဒိယာနော, ဉာဏေပိ သော နိဿယံ နော ကရောတိ;

သ ဝေ ဝိယတ္တေသု န ဝဂ္ဂသာရီ, ဒိဋ္ဌိမ္ပိ သော န ပစ္စေတိ ကိဉ္စိ.

Vị ấy, từ bỏ tự ngã, không còn chấp thủ, ngay cả trong trí tuệ cũng không tạo ra nơi nương tựa. Vị ấy không theo phe phái giữa những người có quan điểm khác nhau; vị ấy không quay trở lại bất cứ quan điểm nào.

၈၀၇.

807.

ယဿူဘယန္တေ ပဏိဓီဓ နတ္ထိ, ဘဝါဘဝါယ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ;

နိဝေသနာ တဿ န သန္တိ ကေစိ, ဓမ္မေသု နိစ္ဆေယျ သမုဂ္ဂဟီတံ.

Đối với vị nào ở đây không có sự mong cầu ở cả hai cực đoan, về sự hiện hữu hay không hiện hữu, ở đời này hay đời sau; vị ấy không có bất cứ sự an trú (tà kiến) nào, không có điều gì được quyết đoán và chấp thủ trong các pháp.

၈၀၈.

808.

တဿီဓ ဒိဋ္ဌေ ဝ သုတေ မုတေ ဝါ, ပကပ္ပိတာ နတ္ထိ အဏူပိ သညာ;

တံ ဗြာဟ္မဏံ ဒိဋ္ဌိမနာဒိယာနံ, ကေနီဓ လောကသ္မိံ ဝိကပ္ပယေယျ.

Đối với vị ấy, ở đây, trong điều được thấy, được nghe, hoặc được cảm nhận, không có một chút tưởng nào được tạo tác. Vị Bà-la-môn ấy không chấp thủ quan điểm, thì ở trong đời này, ai có thể phân biệt (định nghĩa) vị ấy bằng cách nào?

၈၀၉.

809.

န ကပ္ပယန္တိ န ပုရေက္ခရောန္တိ, ဓမ္မာပိ တေသံ န ပဋိစ္ဆိတာသေ;

န ဗြာဟ္မဏော သီလဝတေန နေယျော, ပါရင်္ဂတော န ပစ္စေတိ တာဒီတိ.

Họ không tạo tác, không đặt điều gì lên trước, không có pháp nào được họ chấp nhận. Vị Bà-la-môn không bị dẫn dắt bởi giới và hạnh. Bậc như vậy đã đến bờ kia, không còn quay trở lại.

ပရမဋ္ဌကသုတ္တံ ပဉ္စမံ နိဋ္ဌိတံ.

Dứt kinh Paramaṭṭhaka, phẩm thứ năm.

၆. ဇရာသုတ္တံ

6. Kinh Jarā (Kinh Về Sự Già)

၈၁၀.

810.

အပ္ပံ [Pg.405] ဝတ ဇီဝိတံ ဣဒံ, ဩရံ ဝဿသတာပိ မိယျတိ ;

ယော စေပိ အတိစ္စ ဇီဝတိ, အထ ခေါ သော ဇရသာပိ မိယျတိ.

Ôi, mạng sống này thật ngắn ngủi, người ta chết trước cả trăm năm. Dù có ai sống vượt qua, thì rồi cũng chết vì tuổi già.

၈၁၁.

811.

သောစန္တိ ဇနာ မမာယိတေ, န ဟိ သန္တိ နိစ္စာ ပရိဂ္ဂဟာ;

ဝိနာဘာဝသန္တမေဝိဒံ, ဣတိ ဒိသွာ နာဂါရမာဝသေ.

Người ta sầu muộn vì những gì họ sở hữu, vì không có tài sản nào là thường hằng. Thấy rằng sự chia ly là điều tất yếu, người trí không nên sống đời tại gia.

၈၁၂.

812.

မရဏေနပိ တံ ပဟီယတိ, ယံ ပုရိသော မမိဒန္တိ မညတိ;

ဧတမ္ပိ ဝိဒိတွာ ပဏ္ဍိတော, န မမတ္တာယ နမေထ မာမကော.

Điều mà một người nghĩ rằng ‘đây là của tôi,’ sẽ bị từ bỏ ngay cả khi chết. Bậc trí, người đệ tử, biết được điều này, không nên hướng đến lòng ái luyến (vào của cải).

၈၁၃.

813.

သုပိနေန ယထာပိ သင်္ဂတံ, ပဋိဗုဒ္ဓေါ ပုရိသော န ပဿတိ;

ဧဝမ္ပိ ပိယာယိတံ ဇနံ, ပေတံ ကာလကတံ န ပဿတိ.

Giống như người thức dậy không còn thấy người đã gặp trong giấc mơ; cũng vậy, người ta không còn thấy người thân yêu đã qua đời, đã mệnh chung.

၈၁၄.

814.

ဒိဋ္ဌာပိ သုတာပိ တေ ဇနာ, ယေသံ နာမမိဒံ ပဝုစ္စတိ ;

နာမံယေဝါဝသိဿတိ, အက္ခေယျံ ပေတဿ ဇန္တုနော.

Những người ấy, đã được thấy hoặc được nghe, mà tên của họ được nhắc đến; chỉ còn lại cái tên để kể về người đã khuất.

၈၁၅.

815.

သောကပ္ပရိဒေဝမစ္ဆရံ, န ဇဟန္တိ ဂိဒ္ဓါ မမာယိတေ;

တသ္မာ မုနယော ပရိဂ္ဂဟံ, ဟိတွာ အစရိံသု ခေမဒဿိနော.

Những người tham đắm vào sở hữu không từ bỏ được sầu, bi, và keo kiệt. Do đó, các bậc ẩn sĩ, những người thấy được sự an ổn, đã từ bỏ sở hữu và sống đời phạm hạnh.

၈၁၆.

816.

ပတိလီနစရဿ [Pg.406] ဘိက္ခုနော, ဘဇမာနဿ ဝိဝိတ္တမာသနံ;

သာမဂ္ဂိယမာဟု တဿ တံ, ယော အတ္တာနံ ဘဝနေ န ဒဿယေ.

Đối với vị tỳ khưu sống ẩn dật, lui tới chỗ ở vắng vẻ, người ta nói rằng điều đó là thích hợp cho vị ấy, người không thể hiện mình trong các cõi hữu.

၈၁၇.

817.

သဗ္ဗတ္ထ မုနီ အနိဿိတော, န ပိယံ ကုဗ္ဗတိ နောပိ အပ္ပိယံ;

တသ္မိံ ပရိဒေဝမစ္ဆရံ, ပဏ္ဏေ ဝါရိ ယထာ န လိမ္ပတိ.

Bậc ẩn sĩ không nương tựa vào bất cứ đâu, không tạo ra điều yêu hay không yêu. Nơi vị ấy, sầu muộn và keo kiệt không bám dính, như nước trên lá sen.

၈၁၈.

818.

ဥဒဗိန္ဒု ယထာပိ ပေါက္ခရေ, ပဒုမေ ဝါရိ ယထာ န လိမ္ပတိ;

ဧဝံ မုနိ နောပလိမ္ပတိ, ယဒိဒံ ဒိဋ္ဌသုတံ မုတေသု ဝါ.

Như giọt nước trên lá sen, như nước trên hoa sen không bám dính; cũng vậy, bậc ẩn sĩ không bị ô nhiễm bởi những gì được thấy, được nghe, hoặc được cảm nhận.

၈၁၉.

819.

ဓောနော န ဟိ တေန မညတိ, ယဒိဒံ ဒိဋ္ဌသုတံ မုတေသု ဝါ;

နာညေန ဝိသုဒ္ဓိမိစ္ဆတိ, န ဟိ သော ရဇ္ဇတိ နော ဝိရဇ္ဇတီတိ.

Bậc đã thanh lọc không quan niệm qua những gì được thấy, được nghe, hoặc được cảm nhận. Vị ấy không mong cầu sự thanh tịnh bằng cách khác. Vị ấy không tham ái, cũng không ly ái.

ဇရာသုတ္တံ ဆဋ္ဌံ နိဋ္ဌိတံ.

Dứt kinh Jarā, phẩm thứ sáu.

၇. တိဿမေတ္တေယျသုတ္တံ

7. Kinh Tissametteyya

၈၂၀.

820.

‘‘မေထုနမနုယုတ္တဿ, (ဣစ္စာယသ္မာ တိဿော မေတ္တေယျော) ဝိဃာတံ ဗြူဟိ မာရိသ;

သုတွာန တဝ သာသနံ, ဝိဝေကေ သိက္ခိဿာမသေ.

(Tôn giả Tissa Metteyya nói rằng:) ‘Thưa ngài, xin hãy nói về sự phiền não của người hành dâm; sau khi nghe giáo pháp của ngài, chúng con sẽ tu tập trong sự viễn ly.’

၈၂၁.

821.

‘‘မေထုနမနုယုတ္တဿ, (မေတ္တေယျာတိ ဘဂဝါ) မုဿတေ ဝါပိ သာသနံ;

မိစ္ဆာ စ ပဋိပဇ္ဇတိ, ဧတံ တသ္မိံ အနာရိယံ.

(Thế Tôn nói:) ‘Này Metteyya, đối với người hành dâm, giáo pháp bị lãng quên, và vị ấy thực hành sai lạc. Điều này nơi vị ấy là không cao thượng.’

၈၂၂.

822.

‘‘ဧကော [Pg.407] ပုဗ္ဗေ စရိတွာန, မေထုနံ ယော နိသေဝတိ;

ယာနံ ဘန္တံ ဝ တံ လောကေ, ဟီနမာဟု ပုထုဇ္ဇနံ.

Người nào trước kia sống độc thân, sau lại hành dâm, người ta gọi vị ấy ở trong đời là kẻ phàm phu thấp kém, như một cỗ xe mất phương hướng.

၈၂၃.

823.

‘‘ယသော ကိတ္တိ စ ယာ ပုဗ္ဗေ, ဟာယတေ ဝါပိ တဿ သာ;

ဧတမ္ပိ ဒိသွာ သိက္ခေထ, မေထုနံ ဝိပ္ပဟာတဝေ.

Danh tiếng và tiếng tăm nào mà vị ấy có trước đây, đều bị suy giảm. Thấy được điều này, hãy tu tập để từ bỏ việc hành dâm.

၈၂၄.

824.

‘‘သင်္ကပ္ပေဟိ ပရေတော သော, ကပဏော ဝိယ ဈာယတိ;

သုတွာ ပရေသံ နိဂ္ဃောသံ, မင်္ကု ဟောတိ တထာဝိဓော.

Bị các tư duy xâm chiếm, vị ấy ưu tư như một người khốn khổ. Nghe lời khiển trách của người khác, người như vậy trở nên bối rối.

၈၂၅.

825.

‘‘အထ သတ္ထာနိ ကုရုတေ, ပရဝါဒေဟိ စောဒိတော;

ဧသ ခွဿ မဟာဂေဓော, မောသဝဇ္ဇံ ပဂါဟတိ.

Rồi bị thúc giục bởi lời nói của người khác, vị ấy tạo ra vũ khí (lời nói ác). Đây thực sự là lòng tham lớn của vị ấy: chìm đắm trong lời nói dối.

၈၂၆.

826.

‘‘ပဏ္ဍိတောတိ သမညာတော, ဧကစရိယံ အဓိဋ္ဌိတော;

အထာပိ မေထုနေ ယုတ္တော, မန္ဒောဝ ပရိကိဿတိ.

Được xem là bậc trí, đã quyết tâm thực hành hạnh độc cư; thế nhưng lại vướng vào việc dâm dục, người ấy bị phiền não như kẻ si đần.

၈၂၇.

827.

‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, မုနိ ပုဗ္ဗာပရေ ဣဓ;

ဧကစရိယံ ဒဠှံ ကယိရာ, န နိသေဝေထ မေထုနံ.

Bậc ẩn sĩ, trong giáo pháp này, sau khi biết được sự nguy hại này từ trước đến sau, nên thực hành hạnh độc cư một cách vững chắc, không nên thực hành việc dâm dục.

၈၂၈.

828.

‘‘ဝိဝေကညေဝ သိက္ခေထ, ဧတဒရိယာနမုတ္တမံ;

န တေန သေဋ္ဌော မညေထ, သ ဝေ နိဗ္ဗာနသန္တိကေ.

Nên thực hành hạnh viễn ly, đây là điều tối thượng của các bậc Thánh. Không nên do đó mà tự cho mình là cao quý. Vị ấy thật sự ở gần bên Niết-bàn.

၈၂၉.

829.

‘‘ရိတ္တဿ မုနိနော စရတော, ကာမေသု အနပေက္ခိနော;

ဩဃတိဏ္ဏဿ ပိဟယန္တိ, ကာမေသု ဂဓိတာ ပဇာ’’တိ.

Chúng sanh bị tham đắm trong các dục, ngưỡng mộ bậc ẩn sĩ đã vượt qua bộc lưu, vị sống đã được giải thoát, không luyến tiếc các dục.

တိဿမေတ္တေယျသုတ္တံ သတ္တမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Tissametteyya, kinh thứ bảy, đã kết thúc.

၈. ပသူရသုတ္တံ

8. Kinh Pasūra

၈၃၀.

830.

ဣဓေဝ သုဒ္ဓိ ဣတိ ဝါဒယန္တိ, နာညေသု ဓမ္မေသု ဝိသုဒ္ဓိမာဟု;

ယံ နိဿိတာ တတ္ထ သုဘံ ဝဒါနာ, ပစ္စေကသစ္စေသု ပုထူ နိဝိဋ္ဌာ.

Họ tuyên bố rằng: 'Chỉ ở đây mới có sự thanh tịnh', họ không nói có sự thanh tịnh trong các pháp khác. Điều gì họ nương tựa, họ nói điều đó là tốt đẹp. Nhiều người cố chấp vào những chân lý riêng của mình.

၈၃၁.

831.

တေ [Pg.408] ဝါဒကာမာ ပရိသံ ဝိဂယှ, ဗာလံ ဒဟန္တီ မိထု အညမညံ;

ဝဒန္တိ တေ အညသိတာ ကထောဇ္ဇံ, ပသံသကာမာ ကုသလာ ဝဒါနာ.

Những người ham muốn tranh luận, sau khi vào hội chúng, họ xem nhau như những kẻ ngu. Nương tựa vào người khác, họ nói lời tranh cãi, mong muốn được tán dương, tự cho mình là người khéo nói.

၈၃၂.

832.

ယုတ္တော ကထာယံ ပရိသာယ မဇ္ဈေ, ပသံသမိစ္ဆံ ဝိနိဃာတိ ဟောတိ;

အပါဟတသ္မိံ ပန မင်္ကု ဟောတိ, နိန္ဒာယ သော ကုပ္ပတိ ရန္ဓမေသီ.

Tham gia vào cuộc tranh luận giữa hội chúng, mong muốn được tán dương, người ấy trở nên hủy hoại. Nhưng khi bị bác bỏ, người ấy trở nên bối rối; bị chỉ trích, người ấy tức giận, tìm kiếm lỗi lầm (của người khác).

၈၃၃.

833.

ယမဿ ဝါဒံ ပရိဟီနမာဟု, အပါဟတံ ပဉှဝိမံသကာသေ;

ပရိဒေဝတိ သောစတိ ဟီနဝါဒေါ, ဥပစ္စဂါ မန္တိ အနုတ္ထုနာတိ.

Khi những người thẩm xét vấn đề nói rằng luận điểm của người ấy là thua kém, đã bị bác bỏ, người có luận điểm thua kém ấy than van, sầu muộn, và rên rỉ rằng: 'Ông ta đã đánh bại tôi'.

၈၃၄.

834.

ဧတေ ဝိဝါဒါ သမဏေသု ဇာတာ, ဧတေသု ဥဂ္ဃာတိ နိဃာတိ ဟောတိ;

ဧတမ္ပိ ဒိသွာ ဝိရမေ ကထောဇ္ဇံ, န ဟညဒတ္ထတ္ထိပသံသလာဘာ.

Những cuộc tranh luận này phát sinh giữa các vị sa-môn. Trong đó có sự hân hoan và chán nản. Thấy được điều này, nên từ bỏ việc tranh cãi, vì không có lợi ích nào khác ngoài việc nhận được lời tán dương.

၈၃၅.

835.

ပသံသိတော ဝါ ပန တတ္ထ ဟောတိ, အက္ခာယ ဝါဒံ ပရိသာယ မဇ္ဈေ;

သော ဟဿတီ ဥဏ္ဏမတီ စ တေန, ပပ္ပုယျ တမတ္ထံ ယထာ မနော အဟု.

Hoặc là người ấy được tán dương ở đó, sau khi trình bày luận điểm giữa hội chúng. Do đó, người ấy cười và tự cao, đã đạt được mục đích ấy như tâm mong muốn.

၈၃၆.

836.

ယာ ဥဏ္ဏတီ သာဿ ဝိဃာတဘူမိ, မာနာတိမာနံ ဝဒတေ ပနေသော;

ဧတမ္ပိ ဒိသွာ န ဝိဝါဒယေထ, န ဟိ တေန သုဒ္ဓိံ ကုသလာ ဝဒန္တိ.

Sự tự cao ấy là nền tảng cho sự thất bại của người ấy; người ấy lại còn nói lời ngã mạn và quá mạn. Thấy được điều này, không nên tranh luận, vì những người khéo léo không nói rằng có sự thanh tịnh qua đó.

၈၃၇.

837.

သူရော ယထာ ရာဇခါဒါယ ပုဋ္ဌော, အဘိဂဇ္ဇမေတိ ပဋိသူရမိစ္ဆံ;

ယေနေဝ သော တေန ပလေဟိ သူရ, ပုဗ္ဗေဝ နတ္ထိ ယဒိဒံ ယုဓာယ.

Như một vị anh hùng được nuôi dưỡng bằng thực phẩm của vua, gầm thét tiến lên, mong muốn có đối thủ; hỡi vị anh hùng, hãy đi đến nơi nào có người ấy. Đối với ta, từ trước đã không có gì để chiến đấu.

၈၃၈.

838.

ယေ [Pg.409] ဒိဋ္ဌိမုဂ္ဂယှ ဝိဝါဒယန္တိ, ဣဒမေဝ သစ္စန္တိ စ ဝါဒယန္တိ;

တေ တွံ ဝဒဿူ န ဟိ တေဓ အတ္ထိ, ဝါဒမှိ ဇာတေ ပဋိသေနိကတ္တာ.

Những người chấp thủ kiến giải và tranh luận, và tuyên bố rằng: 'Chỉ điều này là sự thật!'; hãy nói với họ. Ở đây, khi cuộc tranh luận phát sinh, không có đối thủ nào (cho ngài).

၈၃၉.

839.

ဝိသေနိကတွာ ပန ယေ စရန္တိ, ဒိဋ္ဌီဟိ ဒိဋ္ဌိံ အဝိရုဇ္ဈမာနာ;

တေသု တွံ ကိံ လဘေထော ပသူရ, ယေသီဓ နတ္ထီ ပရမုဂ္ဂဟီတံ.

Nhưng những vị sống sau khi đã giải trừ quân đội (phiền não), không đối chọi kiến giải này với kiến giải khác; hỡi Pasūra, ngài có thể đạt được gì ở nơi họ, những người ở đây không có gì được chấp thủ là tối thượng?

၈၄၀.

840.

အထ တွံ ပဝိတက္ကမာဂမာ, မနသာ ဒိဋ္ဌိဂတာနိ စိန္တယန္တော;

ဓောနေန ယုဂံ သမာဂမာ, န ဟိ တွံ သက္ခသိ သမ္ပယာတဝေတိ.

Vậy mà ngài đã đến đây với sự suy lường, trong tâm suy tư về các kiến giải. Ngài đã đến để sánh đôi với bậc đã thanh lọc, nhưng ngài sẽ không thể nào bước cùng nhịp được.

ပသူရသုတ္တံ အဋ္ဌမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Pasūra, kinh thứ tám, đã kết thúc.

၉. မာဂဏ္ဍိယသုတ္တံ

9. Kinh Māgaṇḍiya

၈၄၁.

841.

‘‘ဒိသွာန တဏှံ အရတိံ ရဂဉ္စ, နာဟောသိ ဆန္ဒော အပိ မေထုနသ္မိံ;

ကိမေဝိဒံ မုတ္တကရီသပုဏ္ဏံ, ပါဒါပိ နံ သမ္ဖုသိတုံ န ဣစ္ဆေ’’.

Sau khi đã thấy Taṇhā, Arati và Ragā, ta cũng không có ham muốn về việc dâm dục. Huống nữa là vật này, đầy nước tiểu và phân, ta thậm chí không muốn dùng chân để chạm vào nó.

၈၄၂.

842.

‘‘ဧတာဒိသံ စေ ရတနံ န ဣစ္ဆသိ, နာရိံ နရိန္ဒေဟိ ဗဟူဟိ ပတ္ထိတံ;

ဒိဋ္ဌိဂတံ သီလဝတံ နု ဇီဝိတံ, ဘဝူပပတ္တိဉ္စ ဝဒေသိ ကီဒိသံ’’.

Nếu ngài không mong muốn một báu vật như vậy, một người phụ nữ được nhiều vị vua ao ước, vậy xin hãy cho biết kiến giải, giới hạnh, đời sống, và sự tái sanh vào cảnh giới của ngài là như thế nào?

၈၄၃.

843.

‘‘ဣဒံ ဝဒါမီတိ န တဿ ဟောတိ, (မာဂဏ္ဍိယာတိ ဘဂဝါ)ဓမ္မေသု နိစ္ဆေယျ သမုဂ္ဂဟီတံ;

ပဿဉ္စ ဒိဋ္ဌီသု အနုဂ္ဂဟာယ,အဇ္ဈတ္တသန္တိံ ပစိနံ အဒဿံ’’.

(Thế Tôn phán:) Này Māgaṇḍiya, ta không có ý nghĩ rằng: 'Đây là điều ta nói', sau khi đã quyết đoán và chấp thủ trong các pháp. Và sau khi thấy (sự nguy hại) trong các kiến giải, không chấp thủ, trong khi tìm cầu, ta đã thấy được sự an tịnh nội tâm.

၈၄၄.

844.

‘‘ဝိနိစ္ဆယာ [Pg.410] ယာနိ ပကပ္ပိတာနိ, (ဣတိ မာဂဏ္ဍိယော )တေ ဝေ မုနီ ဗြူသိ အနုဂ္ဂဟာယ;

အဇ္ဈတ္တသန္တီတိ ယမေတမတ္ထံ,ကထံ နု ဓီရေဟိ ပဝေဒိတံ တံ’’.

(Māgaṇḍiya nói:) Thưa bậc Ẩn sĩ, những gì là những quyết đoán đã được tạo tác, ngài nói về chúng mà không chấp thủ. Ý nghĩa này mà ngài gọi là 'sự an tịnh nội tâm', nó được các bậc hiền trí tuyên bố như thế nào?

၈၄၅.

845.

‘‘န ဒိဋ္ဌိယာ န သုတိယာ န ဉာဏေန, (မာဂဏ္ဍိယာတိ ဘဂဝါ)သီလဗ္ဗတေနာပိ န သုဒ္ဓိမာဟ;

အဒိဋ္ဌိယာ အဿုတိယာ အဉာဏာ,အသီလတာ အဗ္ဗတာ နောပိ တေန;

ဧတေ စ နိဿဇ္ဇ အနုဂ္ဂဟာယ,သန္တော အနိဿာယ ဘဝံ န ဇပ္ပေ’’.

(Thế Tôn phán:) Này Māgaṇḍiya, ta không nói sự thanh tịnh có được do kiến giải, do truyền thống, do tri kiến, hay do giới và cấm thủ. Cũng không phải do không có kiến giải, không có truyền thống, không có tri kiến, không có giới, không có cấm thủ. Sau khi từ bỏ những điều này, không chấp thủ, được an tịnh, không nương tựa, người ấy không khao khát sự hiện hữu.

၈၄၆.

846.

‘‘နော စေ ကိရ ဒိဋ္ဌိယာ န သုတိယာ န ဉာဏေန, (ဣတိ မာဂဏ္ဍိယော)သီလဗ္ဗတေနာပိ န သုဒ္ဓိမာဟ;

အဒိဋ္ဌိယာ အဿုတိယာ အဉာဏာ,အသီလတာ အဗ္ဗတာ နောပိ တေန;

မညာမဟံ မောမုဟမေဝ ဓမ္မံ,ဒိဋ္ဌိယာ ဧကေ ပစ္စေန္တိ သုဒ္ဓိံ’’.

(Māgaṇḍiya nói:) Nếu quả thật ngài không nói sự thanh tịnh có được do kiến giải, do truyền thống, do tri kiến, hay do giới và cấm thủ; cũng không phải do không có kiến giải, không có truyền thống, không có tri kiến, không có giới, không có cấm thủ; tôi cho rằng giáo pháp này thật là mê muội, vì một số người tin rằng có sự thanh tịnh nhờ vào kiến giải.

၈၄၇.

847.

‘‘ဒိဋ္ဌဉ္စ နိဿာယ အနုပုစ္ဆမာနော, (မာဂဏ္ဍိယာတိ ဘဂဝါ)သမုဂ္ဂဟီတေသု ပမောဟမာဂါ ;

ဣတော စ နာဒ္ဒက္ခိ အဏုမ္ပိ သညံ,တသ္မာ တုဝံ မောမုဟတော ဒဟာသိ.

(Thế Tôn phán:) Này Māgaṇḍiya, nương tựa vào kiến giải và liên tục hỏi, ngài đã đi đến sự si mê trong những gì đã được chấp thủ. Từ đây, ngài đã không thấy được dù chỉ một chút nhận thức. Do đó, ngài thấy (giáo pháp này) là mê muội.

၈၄၈.

848.

‘‘သမော ဝိသေသီ ဥဒ ဝါ နိဟီနော, ယော မညတီ သော ဝိဝဒေထ တေန;

တီသု ဝိဓာသု အဝိကမ္ပမာနော, သမော ဝိသေသီတိ န တဿ ဟောတိ.

Người nào nghĩ rằng mình 'bằng', 'hơn', hay 'kém', người ấy sẽ tranh luận vì điều đó. Đối với người không bị lay động trong ba cách phân biệt ấy, không có ý nghĩ rằng mình 'bằng', 'hơn', hay 'kém'.

၈၄၉.

849.

‘‘သစ္စန္တိ သော ဗြာဟ္မဏော ကိံ ဝဒေယျ, မုသာတိ ဝါ သော ဝိဝဒေထ ကေန;

ယသ္မိံ သမံ ဝိသမံ ဝါပိ နတ္ထိ, သ ကေန ဝါဒံ ပဋိသံယုဇေယျ.

Vị Bà-la-môn ấy sẽ nói điều gì là 'chân thật', hay sẽ tranh luận với ai rằng điều gì là 'giả dối'? Nơi người mà không có 'bằng' và 'không bằng', người ấy sẽ tham gia tranh luận với ai?

၈၅၀.

850.

‘‘ဩကံ [Pg.411] ပဟာယ အနိကေတသာရီ, ဂါမေ အကုဗ္ဗံ မုနိ သန္ထဝါနိ ;

ကာမေဟိ ရိတ္တော အပုရေက္ခရာနော, ကထံ န ဝိဂ္ဂယှ ဇနေန ကယိရာ.

Bậc ẩn sĩ đã từ bỏ trú xứ, sống không gia đình, không tạo sự thân mật trong làng, thoát khỏi các dục, không mong cầu (cho tương lai), làm sao có thể nói lời tranh cãi với người đời?

၈၅၁.

851.

‘‘ယေဟိ ဝိဝိတ္တော ဝိစရေယျ လောကေ, န တာနိ ဥဂ္ဂယှ ဝဒေယျ နာဂေါ;

ဇလမ္ဗုဇံ ကဏ္ဍကံ ဝါရိဇံ ယထာ, ဇလေန ပင်္ကေန စနူပလိတ္တံ;

ဧဝံ မုနီ သန္တိဝါဒေါ အဂိဒ္ဓေါ, ကာမေ စ လောကေ စ အနူပလိတ္တော.

Vị Nāga (bậc Long tượng) đi lại trong thế gian, tách biệt khỏi những (kiến giải) ấy, không chấp thủ và nói về chúng. Giống như hoa sen có gai sinh trong nước, không bị vấy bẩn bởi nước và bùn; cũng vậy, bậc ẩn sĩ, người nói về sự an tịnh, không tham lam, không bị vấy bẩn trong các dục và trong thế gian.

၈၅၂.

852.

‘‘န ဝေဒဂူ ဒိဋ္ဌိယာယကော န မုတိယာ, သ မာနမေတိ န ဟိ တမ္မယော သော;

န ကမ္မုနာ နောပိ သုတေန နေယျော, အနူပနီတော သ နိဝေသနေသု.

Bậc thông suốt (vedagū) không đi theo tà kiến, cũng không đi theo sự nghe biết. Vị ấy không đi đến ngã mạn, vì vị ấy không bị ngã mạn chi phối. Vị ấy không bị dẫn dắt bởi nghiệp, cũng không bởi sự học hỏi. Vị ấy không bị dẫn vào các nơi trú ẩn (của tham ái và tà kiến).

၈၅၃.

853.

‘‘သညာဝိရတ္တဿ န သန္တိ ဂန္ထာ, ပညာဝိမုတ္တဿ န သန္တိ မောဟာ;

သညဉ္စ ဒိဋ္ဌိဉ္စ ယေ အဂ္ဂဟေသုံ, တေ ဃဋ္ဋယန္တာ ဝိစရန္တိ လောကေ’’တိ.

Đối với người đã ly tham khỏi các tưởng, không có các trói buộc. Đối với người đã giải thoát bằng trí tuệ, không có các si mê. Những ai chấp thủ tưởng và tà kiến, họ đi lại trong thế gian, va chạm lẫn nhau.

မာဂဏ္ဍိယသုတ္တံ နဝမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Māgaṇḍiya, kinh thứ chín, đã kết thúc.

၁၀. ပုရာဘေဒသုတ္တံ

10. Kinh Purābheda

၈၅၄.

854.

‘‘ကထံဒဿီ ကထံသီလော, ဥပသန္တောတိ ဝုစ္စတိ;

တံ မေ ဂေါတမ ပဗြူဟိ, ပုစ္ဆိတော ဥတ္တမံ နရံ’’.

Người thấy thế nào, có giới hạnh thế nào, được gọi là người tịch tịnh? Thưa ngài Gotama, con đã hỏi ngài, bậc tối thượng, xin hãy nói cho con điều đó.

၈၅၅.

855.

‘‘ဝီတတဏှော ပုရာ ဘေဒါ, (ဣတိ ဘဂဝါ) ပုဗ္ဗမန္တမနိဿိတော;

ဝေမဇ္ဈေ နုပသင်္ခေယျော, တဿ နတ္ထိ ပုရက္ခတံ.

(Thế Tôn đáp:) Người đã hết tham ái trước khi thân hoại, không nương tựa vào quá khứ. Ở giữa (hiện tại) không thể bị tính đếm, vị ấy không có gì đặt ở phía trước.

၈၅၆.

856.

‘‘အက္ကောဓနော [Pg.412] အသန္တာသီ, အဝိကတ္ထီ အကုက္ကုစော;

မန္တဘာဏီ အနုဒ္ဓတော, သ ဝေ ဝါစာယတော မုနိ.

Không phẫn nộ, không run sợ, không khoe khoang, không hối hận. Nói lời trí tuệ, không trạo cử, vị mâu-ni ấy thật sự chế ngự lời nói.

၈၅၇.

857.

‘‘နိရာသတ္တိ အနာဂတေ, အတီတံ နာနုသောစတိ;

ဝိဝေကဒဿီ ဖဿေသု, ဒိဋ္ဌီသု စ န နီယတိ.

Không dính mắc vào tương lai, không sầu muộn về quá khứ. Thấy được sự viễn ly trong các xúc, và không bị dẫn dắt bởi các tà kiến.

၈၅၈.

858.

‘‘ပတိလီနော အကုဟကော, အပိဟာလု အမစ္ဆရီ;

အပ္ပဂဗ္ဘော အဇေဂုစ္ဆော, ပေသုဏေယျေ စ နော ယုတော.

Thu mình, không lừa dối, không tham muốn, không bỏn xẻn. Không thô lỗ, không đáng ghê tởm, và không tham gia vào việc nói đâm thọc.

၈၅၉.

859.

‘‘သာတိယေသု အနဿာဝီ, အတိမာနေ စ နော ယုတော;

သဏှော စ ပဋိဘာနဝါ, န သဒ္ဓေါ န ဝိရဇ္ဇတိ.

Không chảy theo những điều khả ái, không tham gia vào sự quá mạn. Tế nhị và có biện tài, không tin tưởng (mù quáng), không ghét bỏ.

၈၆၀.

860.

‘‘လာဘကမျာ န သိက္ခတိ, အလာဘေ စ န ကုပ္ပတိ;

အဝိရုဒ္ဓေါ စ တဏှာယ, ရသေသု နာနုဂိဇ္ဈတိ.

Không học tập vì mong cầu lợi lộc, và không tức giận khi không được lợi lộc. Không bị tham ái chống đối, không tham đắm các vị.

၈၆၁.

861.

‘‘ဥပေက္ခကော သဒါ သတော, န လောကေ မညတေ သမံ;

န ဝိသေသီ န နီစေယျော, တဿ နော သန္တိ ဥဿဒါ.

Luôn xả ly, luôn chánh niệm, không nghĩ mình bằng người trong thế gian. Không nghĩ mình hơn, không nghĩ mình kém, vị ấy không có những sự nổi lên (của phiền não).

၈၆၂.

862.

‘‘ယဿ နိဿယနာ နတ္ထိ, ဉတွာ ဓမ္မံ အနိဿိတော;

ဘဝါယ ဝိဘဝါယ ဝါ, တဏှာ ယဿ န ဝိဇ္ဇတိ.

Người không có những nơi nương tựa, biết rõ Pháp và không nương tựa. Người không có tham ái đối với sự hiện hữu hay không hiện hữu.

၈၆၃.

863.

‘‘တံ ဗြူမိ ဥပသန္တောတိ, ကာမေသု အနပေက္ခိနံ;

ဂန္ထာ တဿ န ဝိဇ္ဇန္တိ, အတရီ သော ဝိသတ္တိကံ.

Ta gọi người ấy là tịch tịnh, người không trông mong các dục. Vị ấy không có các trói buộc, vị ấy đã vượt qua sự dính mắc.

၈၆၄.

864.

‘‘န တဿ ပုတ္တာ ပသဝေါ, ခေတ္တံ ဝတ္ထုဉ္စ ဝိဇ္ဇတိ;

အတ္တာ ဝါပိ နိရတ္တာ ဝါ, န တသ္မိံ ဥပလဗ္ဘတိ.

Vị ấy không có con cái, gia súc, ruộng nương và đất đai. Nơi vị ấy không tìm thấy có ngã hay vô ngã.

၈၆၅.

865.

‘‘ယေန နံ ဝဇ္ဇုံ ပုထုဇ္ဇနာ, အထော သမဏဗြာဟ္မဏာ;

တံ တဿ အပုရက္ခတံ, တသ္မာ ဝါဒေသု နေဇတိ.

Điều mà phàm phu, hoặc Sa-môn, Bà-la-môn có thể nói về vị ấy, điều đó không được vị ấy đặt ở phía trước. Do đó, vị ấy không dao động trước những lời tranh luận.

၈၆၆.

866.

‘‘ဝီတဂေဓော အမစ္ဆရီ, န ဥဿေသု ဝဒတေ မုနိ;

န သမေသု န ဩမေသု, ကပ္ပံ နေတိ အကပ္ပိယော.

Vị mâu-ni đã hết tham lam, không bỏn xẻn, không nói (mình hơn) giữa những người cao. Không (nói mình bằng) giữa những người bằng, không (nói mình kém) giữa những người thấp. Vị ấy không đi đến sự suy lường, vì đã vượt ngoài sự suy lường.

၈၆၇.

867.

‘‘ယဿ လောကေ သကံ နတ္ထိ, အသတာ စ န သောစတိ;

ဓမ္မေသု စ န ဂစ္ဆတိ, သ ဝေ သန္တောတိ ဝုစ္စတီ’’တိ.

Người mà trong thế gian không có gì là của mình, và không sầu muộn vì không có. Không đi theo các pháp (với thiên vị), vị ấy thật sự được gọi là người an tịnh.

ပုရာဘေဒသုတ္တံ ဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Purābheda, kinh thứ mười, đã kết thúc.

၁၁. ကလဟဝိဝါဒသုတ္တံ

11. Kinh Kalahavivāda

၈၆၈.

868.

‘‘ကုတောပဟူတာ [Pg.413] ကလဟာ ဝိဝါဒါ, ပရိဒေဝသောကာ သဟမစ္ဆရာ စ;

မာနာတိမာနာ သဟပေသုဏာ စ, ကုတောပဟူတာ တေ တဒိင်္ဃ ဗြူဟိ’’.

Từ đâu sinh ra cãi vã, tranh luận, than van, sầu muộn, cùng với bỏn xẻn? Ngã mạn, quá mạn, cùng với nói đâm thọc, từ đâu sinh ra những điều ấy? Xin hãy nói cho con biết.

၈၆၉.

869.

‘‘ပိယပ္ပဟူတာ ကလဟာ ဝိဝါဒါ,ပရိဒေဝသောကာ သဟမစ္ဆရာ စ;

မာနာတိမာနာ သဟပေသုဏာ စ,မစ္ဆေရယုတ္တာ ကလဟာ ဝိဝါဒါ;

ဝိဝါဒဇာတေသု စ ပေသုဏာနိ’’.

Cãi vã, tranh luận sinh ra từ điều khả ái. Than van, sầu muộn, cùng với bỏn xẻn. Ngã mạn, quá mạn, cùng với nói đâm thọc. Cãi vã, tranh luận đi đôi với bỏn xẻn. Khi tranh luận sinh ra, thì cũng có nói đâm thọc.

၈၇၀.

870.

‘‘ပိယာ သု လောကသ္မိံ ကုတောနိဒါနာ, ယေ စာပိ လောဘာ ဝိစရန္တိ လောကေ;

အာသာ စ နိဋ္ဌာ စ ကုတောနိဒါနာ, ယေ သမ္ပရာယာယ နရဿ ဟောန္တိ’’.

Những điều khả ái trong thế gian có nguồn gốc từ đâu? Và những tham lam đi lại trong thế gian? Hy vọng và sự thành tựu có nguồn gốc từ đâu, những điều dẫn đến tương lai của con người?

၈၇၁.

871.

‘‘ဆန္ဒာနိဒါနာနိ ပိယာနိ လောကေ, ယေ စာပိ လောဘာ ဝိစရန္တိ လောကေ;

အာသာ စ နိဋ္ဌာ စ ဣတောနိဒါနာ, ယေ သမ္ပရာယာယ နရဿ ဟောန္တိ’’.

Những điều khả ái trong thế gian có dục làm nguồn gốc. Và những tham lam đi lại trong thế gian. Hy vọng và sự thành tựu có nguồn gốc từ đây, những điều dẫn đến tương lai của con người.

၈၇၂.

872.

‘‘ဆန္ဒော နု လောကသ္မိံ ကုတောနိဒါနော, ဝိနိစ္ဆယာ စာပိ ကုတောပဟူတာ;

ကောဓော မောသဝဇ္ဇဉ္စ ကထံကထာ စ, ယေ ဝါပိ ဓမ္မာ သမဏေန ဝုတ္တာ’’.

Dục trong thế gian có nguồn gốc từ đâu? Và các sự phán quyết sinh ra từ đâu? Sân hận, lời nói dối, và nghi ngờ, và các pháp khác được Sa-môn nói đến (sinh ra từ đâu)?

၈၇၃.

873.

‘‘သာတံ အသာတန္တိ ယမာဟု လောကေ, တမူပနိဿာယ ပဟောတိ ဆန္ဒော;

ရူပေသု ဒိသွာ ဝိဘဝံ ဘဝဉ္စ, ဝိနိစ္ဆယံ ကုဗ္ဗတိ ဇန္တု လောကေ.

Điều mà người ta gọi là dễ chịu và khó chịu trong thế gian, nương vào đó mà dục sinh khởi. Thấy sự hoại diệt và sự sinh khởi của các sắc, chúng sinh trong thế gian đưa ra phán quyết.

၈၇၄.

874.

‘‘ကောဓော [Pg.414] မောသဝဇ္ဇဉ္စ ကထံကထာ စ, ဧတေပိ ဓမ္မာ ဒွယမေဝ သန္တေ;

ကထံကထီ ဉာဏပထာယ သိက္ခေ, ဉတွာ ပဝုတ္တာ သမဏေန ဓမ္မာ’’.

Sân hận, lời nói dối, và nghi ngờ, những pháp này cũng sinh khởi khi có cặp đôi (dễ chịu và khó chịu). Người có nghi ngờ nên học tập con đường trí tuệ; các pháp đã được Sa-môn tuyên thuyết sau khi biết rõ.

၈၇၅.

875.

‘‘သာတံ အသာတဉ္စ ကုတောနိဒါနာ, ကိသ္မိံ အသန္တေ န ဘဝန္တိ ဟေတေ;

ဝိဘဝံ ဘဝဉ္စာပိ ယမေတမတ္ထံ, ဧတံ မေ ပဗြူဟိ ယတောနိဒါနံ’’.

Dễ chịu và khó chịu có nguồn gốc từ đâu? Khi cái gì không có mặt thì chúng không sinh khởi? Và điều này, sự hoại diệt và sự sinh khởi, xin hãy nói cho con biết nguồn gốc của nó.

၈၇၆.

876.

‘‘ဖဿနိဒါနံ သာတံ အသာတံ, ဖဿေ အသန္တေ န ဘဝန္တိ ဟေတေ;

ဝိဘဝံ ဘဝဉ္စာပိ ယမေတမတ္ထံ, ဧတံ တေ ပဗြူမိ ဣတောနိဒါနံ’’.

Dễ chịu và khó chịu có xúc làm nguồn gốc. Khi xúc không có mặt thì chúng không sinh khởi. Và điều này, sự hoại diệt và sự sinh khởi, Ta nói cho ngươi biết, nó có nguồn gốc từ đây (từ xúc).

၈၇၇.

877.

‘‘ဖဿော နု လောကသ္မိ ကုတောနိဒါနော, ပရိဂ္ဂဟာ စာပိ ကုတောပဟူတာ;

ကိသ္မိံ အသန္တေ န မမတ္တမတ္ထိ, ကိသ္မိံ ဝိဘူတေ န ဖုသန္တိ ဖဿာ’’.

Xúc trong thế gian có nguồn gốc từ đâu? Và các sự chiếm hữu sinh ra từ đâu? Khi cái gì không có mặt thì không có 'cái của tôi'? Khi cái gì đã biến mất thì các xúc không còn xúc chạm?

၈၇၈.

878.

‘‘နာမဉ္စ ရူပဉ္စ ပဋိစ္စ ဖဿော, ဣစ္ဆာနိဒါနာနိ ပရိဂ္ဂဟာနိ;

ဣစ္ဆာယသန္တျာ န မမတ္တမတ္ထိ, ရူပေ ဝိဘူတေ န ဖုသန္တိ ဖဿာ’’.

Duyên danh và sắc, xúc sanh khởi, các sự chiếm hữu có ái dục làm nhân duyên; khi ái dục không hiện hữu, không có sự chấp thủ 'của tôi'; khi sắc đã được vượt qua, các xúc không còn chạm đến.

၈၇၉.

879.

‘‘ကထံသမေတဿ ဝိဘောတိ ရူပံ, သုခံ ဒုခဉ္စာပိ ကထံ ဝိဘောတိ;

ဧတံ မေ ပဗြူဟိ ယထာ ဝိဘောတိ, တံ ဇာနိယာမာတိ မေ မနော အဟု’’.

Đối với người đã thực hành như thế nào thì sắc được vượt qua? Và lạc khổ cũng được vượt qua như thế nào? Xin Ngài hãy giảng cho con về cách thức nó được vượt qua, tâm con mong muốn được biết điều ấy.

၈၈၀.

880.

‘‘န သညသညီ န ဝိသညသညီ, နောပိ အသညီ န ဝိဘူတသညီ;

ဧဝံသမေတဿ ဝိဘောတိ ရူပံ, သညာနိဒါနာ ဟိ ပပဉ္စသင်္ခါ’’.

Không phải là người có tưởng bình thường, không phải là người có tưởng sai lệch, cũng không phải là người vô tưởng, không phải là người có tưởng đã bị tiêu trừ. Đối với người đã thực hành như vậy, sắc được vượt qua. Vì các pháp hý luận có tưởng làm nhân duyên.

၈၈၁.

881.

‘‘ယံ [Pg.415] တံ အပုစ္ဆိမှ အကိတ္တယီ နော,အညံ တံ ပုစ္ဆာမ တဒိင်္ဃ ဗြူဟိ;

ဧတ္တာဝတဂ္ဂံ နု ဝဒန္တိ ဟေကေ,ယက္ခဿ သုဒ္ဓိံ ဣဓ ပဏ္ဍိတာသေ;

ဥဒါဟု အညမ္ပိ ဝဒန္တိ ဧတ္တော.

Điều mà chúng con đã hỏi, Ngài đã giải thích cho chúng con. Chúng con xin hỏi Ngài điều khác, xin hãy nói cho chúng con điều ấy. Phải chăng một số người được xem là bậc trí ở đời này tuyên bố sự thanh tịnh tối thượng của một chúng sanh chỉ đến mức độ ấy thôi? Hay họ còn tuyên bố điều gì khác vượt hơn thế nữa?

၈၈၂.

882.

‘‘ဧတ္တာဝတဂ္ဂမ္ပိ ဝဒန္တိ ဟေကေ, ယက္ခဿ သုဒ္ဓိံ ဣဓ ပဏ္ဍိတာသေ;

တေသံ ပနေကေ သမယံ ဝဒန္တိ, အနုပါဒိသေသေ ကုသလာ ဝဒါနာ.

Một số người được xem là bậc trí ở đời này tuyên bố sự thanh tịnh tối thượng của một chúng sanh chỉ đến mức độ ấy thôi. Nhưng trong số họ, một số người tự cho là bậc thiện xảo trong trạng thái vô dư y, lại tuyên bố thuyết đoạn diệt.

၈၈၃.

883.

‘‘ဧတေ စ ဉတွာ ဥပနိဿိတာတိ, ဉတွာ မုနီ နိဿယေ သော ဝိမံသီ;

ဉတွာ ဝိမုတ္တော န ဝိဝါဒမေတိ, ဘဝါဘဝါယ န သမေတိ ဓီရော’’တိ.

Và vị Mâu-ni, sau khi biết rằng họ nương tựa vào những điều này, và sau khi biết các nơi nương tựa, Ngài đã thẩm sát. Sau khi biết, Ngài được giải thoát, không đi vào tranh luận. Bậc trí không đi vào sự hiện hữu và không hiện hữu.

ကလဟဝိဝါဒသုတ္တံ ဧကာဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Tranh Cãi và Luận Tranh, kinh thứ mười một, đã kết thúc.

၁၂. စူဠဗျူဟသုတ္တံ

12. Tiểu Kinh Dàn Trận

၈၈၄.

884.

သကံသကံဒိဋ္ဌိပရိဗ္ဗသာနာ, ဝိဂ္ဂယှ နာနာ ကုသလာ ဝဒန္တိ;

ယော ဧဝံ ဇာနာတိ သ ဝေဒိ ဓမ္မံ, ဣဒံ ပဋိက္ကောသမကေဝလီ သော.

Những người tự cho là thiện xảo, cố thủ trong quan điểm riêng của mình, nói nhiều điều khác nhau: 'Ai biết như vậy, người ấy biết Pháp. Ai bác bỏ điều này, người ấy không toàn hảo.'

၈၈၅.

885.

ဧဝမ္ပိ ဝိဂ္ဂယှ ဝိဝါဒယန္တိ, ဗာလော ပရော အက္ကုသလောတိ စာဟု;

သစ္စော နု ဝါဒေါ ကတမော ဣမေသံ, သဗ္ဗေဝ ဟီမေ ကုသလာ ဝဒါနာ.

Như vậy, họ tranh luận sau khi đã cố chấp, và nói rằng: 'Người khác là kẻ ngu, không thiện xảo.' Lời nói nào trong số này là chân thật? Vì tất cả họ đều tự cho là thiện xảo.

၈၈၆.

886.

ပရဿ [Pg.416] စေ ဓမ္မမနာနုဇာနံ, ဗာလောမကော ဟောတိ နိဟီနပညော;

သဗ္ဗေဝ ဗာလာ သုနိဟီနပညာ, သဗ္ဗေဝိမေ ဒိဋ္ဌိပရိဗ္ဗသာနာ.

Nếu người không chấp nhận giáo pháp của người khác là kẻ ngu, dại dột, trí tuệ thấp kém, thì tất cả họ đều là kẻ ngu, trí tuệ rất thấp kém, vì tất cả họ đều cố thủ trong quan điểm riêng của mình.

၈၈၇.

887.

သန္ဒိဋ္ဌိယာ စေဝ န ဝီဝဒါတာ, သံသုဒ္ဓပညာ ကုသလာ မုတီမာ;

န တေသံ ကောစိ ပရိဟီနပညော, ဒိဋ္ဌီ ဟိ တေသမ္ပိ တထာ သမတ္တာ.

Nếu họ thực sự được thanh lọc bởi chính quan điểm của mình, có trí tuệ trong sạch, thiện xảo và thông thái, thì không ai trong số họ có trí tuệ thấp kém, vì quan điểm của họ cũng được xem là hoàn hảo như vậy.

၈၈၈.

888.

န ဝါဟမေတံ တထိယန္တိ ဗြူမိ, ယမာဟု ဗာလာ မိထု အညမညံ;

သကံသကံဒိဋ္ဌိမကံသု သစ္စံ, တသ္မာ ဟိ ဗာလောတိ ပရံ ဒဟန္တိ.

Ta không nói 'Điều này là thật' về những gì những kẻ ngu nói với nhau. Họ đã biến quan điểm riêng của mình thành sự thật; do đó họ xem người khác là kẻ ngu.

၈၈၉.

889.

ယမာဟု သစ္စံ တထိယန္တိ ဧကေ, တမာဟု အညေ တုစ္ဆံ မုသာတိ;

ဧဝမ္ပိ ဝိဂယှ ဝိဝါဒယန္တိ, ကသ္မာ န ဧကံ သမဏာ ဝဒန္တိ.

Điều mà một số người nói là 'thật, đúng đắn', những người khác lại nói là 'trống rỗng, sai lầm'. Như vậy, họ tranh luận sau khi đã cố chấp. Tại sao các sa-môn không nói một điều duy nhất?

၈၉၀.

890.

ဧကဉှိ သစ္စံ န ဒုတီယမတ္ထိ, ယသ္မိံ ပဇာ နော ဝိဝဒေ ပဇာနံ;

နာနာ တေ သစ္စာနိ သယံ ထုနန္တိ, တသ္မာ န ဧကံ သမဏာ ဝဒန္တိ.

Chỉ có một sự thật, không có thứ hai, về điều mà bậc trí không tranh luận. Họ tự ca ngợi những sự thật khác nhau của riêng mình; do đó các sa-môn không nói một điều duy nhất.

၈၉၁.

891.

ကသ္မာ နု သစ္စာနိ ဝဒန္တိ နာနာ, ပဝါဒိယာသေ ကုသလာ ဝဒါနာ;

သစ္စာနိ သုတာနိ ဗဟူနိ နာနာ, ဥဒါဟု တေ တက္ကမနုဿရန္တိ.

Tại sao những người tranh luận, tự cho là thiện xảo, lại nói về những sự thật khác nhau? Có phải các sự thật là nhiều và khác nhau, hay họ chỉ đi theo lý luận suông?

၈၉၂.

892.

န ဟေဝ သစ္စာနိ ဗဟူနိ နာနာ, အညတြ သညာယ နိစ္စာနိ လောကေ;

တက္ကဉ္စ ဒိဋ္ဌီသု ပကပ္ပယိတွာ, သစ္စံ မုသာတိ ဒွယဓမ္မမာဟု.

Không có nhiều sự thật khác nhau, ngoại trừ những gì được xem là thường hằng trong thế gian do tưởng. Và sau khi đã tạo ra lý luận về các quan điểm, họ nói về hai pháp: 'thật' và 'giả'.

၈၉၃.

893.

ဒိဋ္ဌေ [Pg.417] သုတေ သီလဝတေ မုတေ ဝါ, ဧတေ စ နိဿာယ ဝိမာနဒဿီ;

ဝိနိစ္ဆယေ ဌတွာ ပဟဿမာနော, ဗာလော ပရော အက္ကုသလောတိ စာဟ.

Dựa vào những gì được thấy, nghe, giới và vật, hoặc những gì được cảm nhận, và thấy sự khinh miệt, người ấy đứng vững trong quyết định của mình, vui mừng và nói rằng: 'Người khác là kẻ ngu, không thiện xảo.'

၈၉၄.

894.

ယေနေဝ ဗာလောတိ ပရံ ဒဟာတိ, တေနာတုမာနံ ကုသလောတိ စာဟ;

သယမတ္တနာ သော ကုသလော ဝဒါနော, အညံ ဝိမာနေတိ တဒေဝ ပါဝ.

Bằng chính điều mà người ấy xem người khác là kẻ ngu, bằng chính điều đó, người ấy tự gọi mình là thiện xảo. Tự mình tuyên bố là thiện xảo, người ấy khinh miệt người khác, nói chính điều đó.

၈၉၅.

895.

အတိသာရဒိဋ္ဌိယာဝ သော သမတ္တော, မာနေန မတ္တော ပရိပုဏ္ဏမာနီ;

သယမေဝ သာမံ မနသာဘိသိတ္တော, ဒိဋ္ဌီ ဟိ သာ တဿ တထာ သမတ္တာ.

Người ấy đã hoàn hảo với quan điểm cực đoan của mình, say sưa với ngã mạn, tự cho mình là trọn vẹn. Tự mình tấn phong cho mình trong tâm trí, vì quan điểm ấy của người ấy đã được hoàn thiện như vậy.

၈၉၆.

896.

ပရဿ စေ ဟိ ဝစသာ နိဟီနော, တုမော သဟာ ဟောတိ နိဟီနပညော;

အထ စေ သယံ ဝေဒဂူ ဟောတိ ဓီရော, န ကောစိ ဗာလော သမဏေသု အတ္ထိ.

Nếu một người trở nên thấp kém bởi lời nói của người khác, thì người nói cũng có trí tuệ thấp kém như nhau. Nhưng nếu tự mình là người thông suốt, là bậc trí, thì không có ai là kẻ ngu trong các sa-môn.

၈၉၇.

897.

အညံ ဣတော ယာဘိဝဒန္တိ ဓမ္မံ, အပရဒ္ဓါ သုဒ္ဓိမကေဝလီ တေ ;

ဧဝမ္ပိ တိတ္ထျာ ပုထုသော ဝဒန္တိ, သန္ဒိဋ္ဌိရာဂေန ဟိ တေဘိရတ္တာ.

Những người tuyên bố một giáo pháp khác ngoài giáo pháp này, họ đã từ bỏ sự thanh tịnh, họ không toàn hảo. Các ngoại đạo cũng nói nhiều điều như vậy, vì họ say đắm trong tham ái đối với quan điểm của mình.

၈၉၈.

898.

ဣဓေဝ သုဒ္ဓိ ဣတိ ဝါဒယန္တိ, နာညေသု ဓမ္မေသု ဝိသုဒ္ဓိမာဟု;

ဧဝမ္ပိ တိတ္ထျာ ပုထုသော နိဝိဋ္ဌာ, သကာယနေ တတ္ထ ဒဠှံ ဝဒါနာ.

'Chỉ ở đây mới có sự thanh tịnh', họ tuyên bố như vậy, và không nói có sự thanh tịnh trong các giáo pháp khác. Các ngoại đạo cũng cố thủ nhiều điều như vậy, nói một cách chắc chắn về con đường riêng của mình ở đó.

၈၉၉.

899.

သကာယနေ ဝါပိ ဒဠှံ ဝဒါနော, ကမေတ္ထ ဗာလောတိ ပရံ ဒဟေယျ;

သယမေဝ သော မေဓဂမာဝဟေယျ, ပရံ ဝဒံ ဗာလမသုဒ္ဓိဓမ္မံ.

Khi nói một cách chắc chắn về con đường riêng của mình, người ấy sẽ xem ai khác ở đây là kẻ ngu? Người ấy sẽ tự mang đến tranh cãi cho chính mình, khi nói người khác là kẻ ngu, có pháp không thanh tịnh.

၉၀၀.

900.

ဝိနိစ္ဆယေ [Pg.418] ဌတွာ သယံ ပမာယ, ဥဒ္ဓံ သ လောကသ္မိံ ဝိဝါဒမေတိ;

ဟိတွာန သဗ္ဗာနိ ဝိနိစ္ဆယာနိ, န မေဓဂံ ကုဗ္ဗတိ ဇန္တု လောကေတိ.

Đứng vững trong quyết định của mình, tự mình đo lường, người ấy đi đến tranh luận cao ngạo trong thế gian. Sau khi từ bỏ tất cả các quyết định, một chúng sanh không tạo ra tranh cãi trong thế gian.

စူဠဗျူဟသုတ္တံ ဒွါဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Tiểu Kinh Dàn Trận, kinh thứ mười hai, đã kết thúc.

၁၃. မဟာဗျူဟသုတ္တံ

13. Đại Kinh Dàn Trận

၉၀၁.

901.

ယေ ကေစိမေ ဒိဋ္ဌိပရိဗ္ဗသာနာ, ဣဒမေဝ သစ္စန္တိ ဝိဝါဒယန္တိ ;

သဗ္ဗေဝ တေ နိန္ဒမနွာနယန္တိ, အထော ပသံသမ္ပိ လဘန္တိ တတ္ထ.

Bất cứ ai cố thủ trong quan điểm của mình, tranh luận rằng 'Chỉ có điều này là thật', có phải tất cả họ đều chỉ rước lấy sự chỉ trích, hay họ cũng nhận được lời khen ngợi ở đó?

၉၀၂.

902.

အပ္ပဉှိ ဧတံ န အလံ သမာယ, ဒုဝေ ဝိဝါဒဿ ဖလာနိ ဗြူမိ;

ဧတမ္ပိ ဒိသွာ န ဝိဝါဒယေထ, ခေမာဘိပဿံ အဝိဝါဒဘူမိံ.

Điều đó (lời khen) thật nhỏ nhoi, không đủ để mang lại sự an tịnh. Ta nói có hai kết quả của sự tranh luận. Thấy cả điều này, người ta không nên tranh luận, khi thấy trạng thái không tranh luận là nơi an ổn.

၉၀၃.

903.

ယာ ကာစိမာ သမ္မုတိယော ပုထုဇ္ဇာ, သဗ္ဗာဝ ဧတာ န ဥပေတိ ဝိဒွါ;

အနူပယော သော ဥပယံ ကိမေယျ, ဒိဋ္ဌေ သုတေ ခန္တိမကုဗ္ဗမာနော.

Bất cứ quan niệm phổ thông nào, tất cả chúng, bậc trí không tiếp cận. Người không chấp thủ, làm sao có thể chấp thủ? Không tạo ra sự ưa thích đối với những gì được thấy và nghe.

၉၀၄.

904.

သီလုတ္တမာ သညမေနာဟု သုဒ္ဓိံ, ဝတံ သမာဒါယ ဥပဋ္ဌိတာသေ;

ဣဓေဝ သိက္ခေမ အထဿ သုဒ္ဓိံ, ဘဝူပနီတာ ကုသလာ ဝဒါနာ.

Những người xem giới hạnh là tối thượng, họ nói sự thanh tịnh đến từ sự chế ngự. Họ chấp trì các khổ hạnh, và an trú trong đó. Họ nói: 'Chúng ta hãy tu tập ở đây để đạt được sự thanh tịnh ấy'. Họ bị dẫn dắt vào các cõi hữu, tự cho mình là người khéo léo.

၉၀၅.

905.

သစေ စုတော သီလဝတတော ဟောတိ, ပဝေဓတီ ကမ္မ ဝိရာဓယိတွာ;

ပဇပ္ပတီ ပတ္ထယတီ စ သုဒ္ဓိံ, သတ္ထာဝ ဟီနော ပဝသံ ဃရမှာ.

Nếu người ấy bị rơi khỏi giới và hạnh, người ấy run rẩy vì đã làm hỏng việc tu tập của mình. Người ấy than van và mong cầu sự thanh tịnh, giống như người đi xa nhà bị đoàn lữ hành bỏ lại.

၉၀၆.

906.

သီလဗ္ဗတံ [Pg.419] ဝါပိ ပဟာယ သဗ္ဗံ, ကမ္မဉ္စ သာဝဇ္ဇနဝဇ္ဇမေတံ;

သုဒ္ဓိံ အသုဒ္ဓိန္တိ အပတ္ထယာနော, ဝိရတော စရေ သန္တိမနုဂ္ဂဟာယ.

Từ bỏ tất cả giới và hạnh, và cả nghiệp này, dù có lỗi hay không có lỗi, không mong cầu 'thanh tịnh' hay 'bất tịnh', vị ấy sống viễn ly, không chấp thủ vào sự an tịnh (tà kiến).

၉၀၇.

907.

တမူပနိဿာယ ဇိဂုစ္ဆိတံ ဝါ, အထဝါပိ ဒိဋ္ဌံ ဝ သုတံ မုတံ ဝါ;

ဥဒ္ဓံသရာ သုဒ္ဓိမနုတ္ထုနန္တိ, အဝီတတဏှာသေ ဘဝါဘဝေသု.

Nương tựa vào điều ấy, hoặc vào điều đáng ghê tởm, hoặc vào điều được thấy, nghe, hay cảm nhận, những người có tà kiến thượng lưu ca tụng sự thanh tịnh, trong khi họ chưa thoát khỏi ái dục trong các cõi hữu lớn nhỏ.

၉၀၈.

908.

ပတ္ထယမာနဿ ဟိ ဇပ္ပိတာနိ, ပဝေဓိတံ ဝါပိ ပကပ္ပိတေသု;

စုတူပပါတော ဣဓ ယဿ နတ္ထိ, သ ကေန ဝေဓေယျ ကုဟိံဝ ဇပ္ပေ.

Đối với người mong cầu, chắc chắn có những lời thì thầm (của ái dục), và có sự run rẩy đối với những gì được ngã tưởng. Người nào ở đây không còn chết và tái sanh, người ấy sẽ bị lay động bởi cái gì? Sẽ khao khát ở đâu?

၉၀၉.

909.

ယမာဟု ဓမ္မံ ပရမန္တိ ဧကေ, တမေဝ ဟီနန္တိ ပနာဟု အညေ;

Pháp mà một số người gọi là tối thượng, thì những người khác lại nói chính pháp ấy là thấp kém.

သစ္စော နု ဝါဒေါ ကတမော ဣမေသံ, သဗ္ဗေဝ ဟီမေ ကုသလာ ဝဒါနာ.

Lời nói nào trong số này là chân thật? Vì tất cả những người này đều tự cho mình là khéo léo.

၉၁၀.

910.

သကဉှိ ဓမ္မံ ပရိပုဏ္ဏမာဟု, အညဿ ဓမ္မံ ပန ဟီနမာဟု;

ဧဝမ္ပိ ဝိဂ္ဂယှ ဝိဝါဒယန္တိ, သကံ သကံ သမ္မုတိမာဟု သစ္စံ.

Họ nói pháp của mình là hoàn hảo, và nói pháp của người khác là thấp kém. Cứ như vậy, họ tranh cãi một cách gay gắt. Họ nói quy ước của riêng mình là chân thật.

၉၁၁.

911.

ပရဿ စေ ဝမ္ဘယိတေန ဟီနော, န ကောစိ ဓမ္မေသု ဝိသေသိ အဿ;

ပုထူ ဟိ အညဿ ဝဒန္တိ ဓမ္မံ, နိဟီနတော သမှိ ဒဠှံ ဝဒါနာ.

Nếu một người trở nên thấp kém bởi sự chê bai của người khác, thì sẽ không có ai là đặc biệt trong các pháp. Vì nhiều người nói pháp của người khác là thấp kém, trong khi nói một cách chắc chắn về pháp của mình.

၉၁၂.

912.

သဒ္ဓမ္မပူဇာပိ နေသံ တထေဝ, ယထာ ပသံသန္တိ သကာယနာနိ;

သဗ္ဗေဝ ဝါဒါ တထိယာ ဘဝေယျုံ, သုဒ္ဓီ ဟိ နေသံ ပစ္စတ္တမေဝ.

Việc tôn thờ chánh pháp của họ cũng giống như cách họ tán dương con đường của mình. Tất cả các học thuyết đều có thể là sự thật, vì sự thanh tịnh của họ chỉ là của riêng mỗi người.

၉၁၃.

913.

န [Pg.420] ဗြာဟ္မဏဿ ပရနေယျမတ္ထိ, ဓမ္မေသု နိစ္ဆေယျ သမုဂ္ဂဟီတံ;

တသ္မာ ဝိဝါဒါနိ ဥပါတိဝတ္တော, န ဟိ သေဋ္ဌတော ပဿတိ ဓမ္မမညံ.

Đối với vị Bà-la-môn, không có gì cần người khác dẫn dắt, không có sự chấp thủ quyết đoán nào trong các pháp. Do đó, vị ấy đã vượt qua các cuộc tranh luận, vì không thấy có pháp nào khác là tối thượng.

၉၁၄.

914.

ဇာနာမိ ပဿာမိ တထေဝ ဧတံ, ဒိဋ္ဌိယာ ဧကေ ပစ္စေန္တိ သုဒ္ဓိံ;

အဒ္ဒက္ခိ စေ ကိဉှိ တုမဿ တေန, အတိသိတွာ အညေန ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ.

'Tôi biết, tôi thấy, nó đúng là như vậy.' Một số người tin vào sự thanh tịnh qua tà kiến. Nếu người ấy đã thấy, thì điều đó có ích gì cho người ấy? Vượt qua (chánh pháp), họ nói về sự thanh tịnh bằng một phương pháp khác.

၉၁၅.

915.

ပဿံ နရော ဒက္ခတိ နာမရူပံ, ဒိသွာန ဝါ ဉဿတိ တာနိမေဝ;

ကာမံ ဗဟုံ ပဿတု အပ္ပကံ ဝါ, န ဟိ တေန သုဒ္ဓိံ ကုသလာ ဝဒန္တိ.

Người đang thấy, thấy danh và sắc, và sau khi thấy, sẽ chỉ biết những thứ đó. Dù người ấy muốn thấy nhiều hay ít, những người khéo léo không nói rằng có sự thanh tịnh nhờ vào đó.

၉၁၆.

916.

နိဝိဿဝါဒီ န ဟိ သုဗ္ဗိနာယော, ပကပ္ပိတံ ဒိဋ္ဌိ ပုရေက္ခရာနော;

ယံ နိဿိတော တတ္ထ သုဘံ ဝဒါနော, သုဒ္ဓိံဝဒေါ တတ္ထ တထဒ္ဒသာ သော.

Người có quan điểm cố chấp thì không dễ uốn nắn, người ấy đặt tà kiến đã được ngã tưởng lên hàng đầu. Nương tựa vào điều gì, người ấy nói điều đó là tốt đẹp. Người nói về sự thanh tịnh, đã thấy sự thật ở ngay nơi đó.

၉၁၇.

917.

န ဗြာဟ္မဏော ကပ္ပမုပေတိ သင်္ခါ, န ဒိဋ္ဌိသာရီ နပိ ဉာဏဗန္ဓု;

ဉတွာ စ သော သမ္မုတိယော ပုထုဇ္ဇာ, ဥပေက္ခတီ ဥဂ္ဂဟဏန္တိ မညေ.

Vị Bà-la-môn, sau khi đã biết, không đi vào sự ngã tưởng. Vị ấy không lấy tà kiến làm cốt lõi, cũng không bị trói buộc bởi tri kiến. Và sau khi biết các quy ước của phàm phu, vị ấy xả ly; trong khi những người khác thì chấp thủ chúng.

၉၁၈.

918.

ဝိဿဇ္ဇ ဂန္ထာနိ မုနီဓ လောကေ, ဝိဝါဒဇာတေသု န ဝဂ္ဂသာရီ;

သန္တော အသန္တေသု ဥပေက္ခကော သော, အနုဂ္ဂဟော ဥဂ္ဂဟဏန္တိ မညေ.

Bậc Thánh nhân trong đời này, sau khi tháo gỡ các trói buộc, không theo phe phái trong các cuộc tranh luận đã phát sinh. Vị ấy an tịnh, xả ly giữa những người không an tịnh. Vị ấy không chấp thủ, trong khi những người khác thì chấp thủ.

၉၁၉.

919.

ပုဗ္ဗာသဝေ ဟိတွာ နဝေ အကုဗ္ဗံ, န ဆန္ဒဂူ နောပိ နိဝိဿဝါဒီ;

သ ဝိပ္ပမုတ္တော ဒိဋ္ဌိဂတေဟိ ဓီရော, န လိမ္ပတိ လောကေ အနတ္တဂရဟီ.

Từ bỏ các lậu hoặc cũ, không tạo ra các lậu hoặc mới, không đi theo dục vọng, cũng không phải là người có quan điểm cố chấp. Bậc trí tuệ ấy đã giải thoát khỏi các tà kiến. Vị ấy không bị ô nhiễm trong thế gian, không tự trách mình.

၉၂၀.

920.

သ [Pg.421] သဗ္ဗဓမ္မေသု ဝိသေနိဘူတော, ယံ ကိဉ္စိ ဒိဋ္ဌံ ဝ သုတံ မုတံ ဝါ;

သ ပန္နဘာရော မုနိ ဝိပ္ပမုတ္တော, န ကပ္ပိယော နူပရတော န ပတ္ထိယောတိ.

Vị ấy đã chiến thắng tất cả các pháp, bất cứ điều gì được thấy, nghe, hay cảm nhận. Bậc Thánh nhân ấy đã đặt gánh nặng xuống, đã được giải thoát. Vị ấy không tạo tác, không còn kiêng cữ, không còn mong cầu.

မဟာဗျူဟသုတ္တံ တေရသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Đại Tập Hợp, kinh thứ mười ba, đã kết thúc.

၁၄. တုဝဋကသုတ္တံ

14. Kinh Tuvaṭaka

၉၂၁.

921.

‘‘ပုစ္ဆာမိ တံ အာဒိစ္စဗန္ဓု, ဝိဝေကံ သန္တိပဒဉ္စ မဟေသိ;

ကထံ ဒိသွာ နိဗ္ဗာတိ ဘိက္ခု, အနုပါဒိယာနော လောကသ္မိံ ကိဉ္စိ’’.

Con xin hỏi Ngài, bậc Thân Thuộc của mặt trời, bậc Đại sĩ, về sự viễn ly và trạng thái an tịnh. Thấy thế nào, vị Tỳ kheo đạt được tịch tịnh, không chấp thủ bất cứ điều gì trong thế gian?

၉၂၂.

922.

‘‘မူလံ ပပဉ္စသင်္ခါယ, (ဣတိ ဘဂဝါ)မန္တာ အသ္မီတိ သဗ္ဗမုပရုန္ဓေ ;

ယာ ကာစိ တဏှာ အဇ္ဈတ္တံ,တာသံ ဝိနယာ သဒါ သတော သိက္ခေ.

(Thế Tôn đáp:) 'Hãy dùng trí tuệ để đoạn trừ tận gốc rễ của hý luận, và tất cả những gì thuộc về 'tôi là'. Đối với bất kỳ ái dục nào khởi lên bên trong, hãy luôn chánh niệm tu tập để loại bỏ chúng.'

၉၂၃.

923.

‘‘ယံ ကိဉ္စိ ဓမ္မမဘိဇညာ, အဇ္ဈတ္တံ အထဝါပိ ဗဟိဒ္ဓါ;

န တေန ထာမံ ကုဗ္ဗေထ, န ဟိ သာ နိဗ္ဗုတိ သတံ ဝုတ္တာ.

'Bất cứ pháp nào mà vị ấy biết, dù là bên trong hay bên ngoài, vị ấy không nên kiêu mạn vì điều đó. Vì các bậc Thánh nhân không nói rằng đó là sự tịch tịnh.'

၉၂၄.

924.

‘‘သေယျော န တေန မညေယျ, နီစေယျော အထဝါပိ သရိက္ခော;

ဖုဋ္ဌော အနေကရူပေဟိ, နာတုမာနံ ဝိကပ္ပယံ တိဋ္ဌေ.

'Vị ấy không nên nghĩ mình 'hơn', 'kém', hay 'bằng' người khác. Bị xúc chạm bởi nhiều hình thái, vị ấy không nên đứng lại với sự phân biệt về bản ngã.'

၉၂၅.

925.

‘‘အဇ္ဈတ္တမေဝုပသမေ, န အညတော ဘိက္ခု သန္တိမေသေယျ;

အဇ္ဈတ္တံ ဥပသန္တဿ, နတ္ထိ အတ္တာ ကုတော နိရတ္တာ ဝါ.

'Vị Tỳ kheo nên làm cho nội tâm được an tịnh, không nên tìm kiếm sự an tịnh từ nơi khác. Đối với người có nội tâm an tịnh, không có 'tự ngã', thì làm sao có 'vô ngã'?

၉၂၆.

926.

‘‘မဇ္ဈေ [Pg.422] ယထာ သမုဒ္ဒဿ, ဦမိ နော ဇာယတီ ဌိတော ဟောတိ;

ဧဝံ ဌိတော အနေဇဿ, ဥဿဒံ ဘိက္ခု န ကရေယျ ကုဟိဉ္စိ’’.

'Như giữa lòng đại dương, không có sóng nào nổi lên, chỉ có sự tĩnh lặng; cũng vậy, vị Tỳ kheo nên đứng yên, không dao động. Vị ấy không nên tạo ra sự kiêu mạn ở bất cứ đâu.'

၉၂၇.

927.

‘‘အကိတ္တယီ ဝိဝဋစက္ခု, သက္ခိဓမ္မံ ပရိဿယဝိနယံ;

ပဋိပဒံ ဝဒေဟိ ဘဒ္ဒန္တေ, ပါတိမောက္ခံ အထဝါပိ သမာဓိံ’’.

'Bạch Ngài, bậc có mắt đã mở, Ngài đã tuyên thuyết pháp được chứng ngộ trực tiếp, pháp đoạn trừ các hiểm nguy. Kính bạch Ngài, xin hãy nói về con đường thực hành, về Pātimokkha, hoặc về thiền định.'

၉၂၈.

928.

‘‘စက္ခူဟိ နေဝ လောလဿ, ဂါမကထာယ အာဝရယေ သောတံ;

ရသေ စ နာနုဂိဇ္ဈေယျ, န စ မမာယေထ ကိဉ္စိ လောကသ္မိံ.

'Không nên phóng túng với đôi mắt, hãy che tai khỏi những câu chuyện làng xóm. Không nên tham đắm các vị, và không nên coi bất cứ thứ gì trong thế gian là 'của tôi'.'

၉၂၉.

929.

‘‘ဖဿေန ယဒါ ဖုဋ္ဌဿ, ပရိဒေဝံ ဘိက္ခု န ကရေယျ ကုဟိဉ္စိ;

ဘဝဉ္စ နာဘိဇပ္ပေယျ, ဘေရဝေသု စ န သမ္ပဝေဓေယျ.

'Khi bị xúc chạm (bởi cảm giác khó chịu), vị Tỳ kheo không nên than van ở bất cứ đâu. Vị ấy không nên khao khát cõi hữu, và không nên run sợ trước những điều kinh hãi.'

၉၃၀.

930.

‘‘အန္နာနမထော ပါနာနံ, ခါဒနီယာနံ အထောပိ ဝတ္ထာနံ;

လဒ္ဓါ န သန္နိဓိံ ကယိရာ, န စ ပရိတ္တသေ တာနိ အလဘမာနော.

'Sau khi nhận được thức ăn, thức uống, vật thực, hay y phục, không nên tích trữ. Và khi không nhận được chúng, không nên lo sợ.'

၉၃၁.

931.

‘‘ဈာယီ န ပါဒလောလဿ, ဝိရမေ ကုက္ကုစ္စာ နပ္ပမဇ္ဇေယျ;

အထာသနေသု သယနေသု, အပ္ပသဒ္ဒေသု ဘိက္ခု ဝိဟရေယျ.

Vị tỳ khưu nên là người thiền định, không đi lại lăng xăng; nên từ bỏ sự bồn chồn, không nên dễ duôi; và vị tỳ khưu nên trú ở những chỗ ngồi, chỗ nằm vắng lặng, ít tiếng động.

၉၃၂.

932.

‘‘နိဒ္ဒံ န ဗဟုလီကရေယျ, ဇာဂရိယံ ဘဇေယျ အာတာပီ;

တန္ဒိံ မာယံ ဟဿံ ခိဍ္ဍံ, မေထုနံ ဝိပ္ပဇဟေ သဝိဘူသံ.

Người có tinh tấn không nên ngủ nhiều, nên thực hành sự tỉnh thức; nên từ bỏ sự lười biếng, sự lừa dối, sự cười giỡn, sự vui đùa, hành vi dâm dục cùng với sự trang điểm.

၉၃၃.

933.

‘‘အာထဗ္ဗဏံ [Pg.423] သုပိနံ လက္ခဏံ, နော ဝိဒဟေ အထောပိ နက္ခတ္တံ;

ဝိရုတဉ္စ ဂဗ္ဘကရဏံ, တိကိစ္ဆံ မာမကော န သေဝေယျ.

Người đệ tử của ta không nên thực hành bùa chú Āthabbaṇa, giải mộng, xem tướng; cũng không nên xem chiêm tinh, nghe tiếng chim thú, làm thuốc phá thai, và không nên hành nghề y.

၉၃၄.

934.

‘‘နိန္ဒာယ နပ္ပဝေဓေယျ, န ဥဏ္ဏမေယျ ပသံသိတော ဘိက္ခု;

လောဘံ သဟ မစ္ဆရိယေန, ကောဓံ ပေသုဏိယဉ္စ ပနုဒေယျ.

Vị tỳ khưu không nên dao động bởi sự chê bai, không nên tự cao khi được tán dương; nên loại trừ lòng tham cùng với sự keo kiệt, sự sân hận và sự nói đâm thọc.

၉၃၅.

935.

‘‘ကယဝိက္ကယေ န တိဋ္ဌေယျ, ဥပဝါဒံ ဘိက္ခု န ကရေယျ ကုဟိဉ္စိ;

ဂါမေ စ နာဘိသဇ္ဇေယျ, လာဘကမျာ ဇနံ န လပယေယျ.

Vị tỳ khưu không nên tham gia vào việc mua bán, không nên gây ra sự chỉ trích ở bất cứ đâu; không nên dính mắc trong làng, không nên nói chuyện với người đời vì muốn lợi lộc.

၉၃၆.

936.

‘‘န စ ကတ္ထိတာ သိယာ ဘိက္ခု, န စ ဝါစံ ပယုတ္တံ ဘာသေယျ;

ပါဂဗ္ဘိယံ န သိက္ခေယျ, ကထံ ဝိဂ္ဂါဟိကံ န ကထယေယျ.

Vị tỳ khưu không nên là người khoe khoang, cũng không nên nói lời liên quan đến (vật chất); không nên thực hành sự táo bạo, không nên nói lời tranh cãi.

၉၃၇.

937.

‘‘မောသဝဇ္ဇေ န နီယေထ, သမ္ပဇာနော သဌာနိ န ကယိရာ;

အထ ဇီဝိတေန ပညာယ, သီလဗ္ဗတေန နာညမတိမညေ.

Người có tỉnh giác không nên nói dối, không nên làm những điều xảo trá; hơn nữa, không nên vì đời sống, trí tuệ, hay giới hạnh của mình mà khinh thường người khác.

၉၃၈.

938.

‘‘သုတွာ ရုသိတော ဗဟုံ ဝါစံ, သမဏာနံ ဝါ ပုထုဇနာနံ ;

ဖရုသေန နေ န ပဋိဝဇ္ဇာ, န ဟိ သန္တော ပဋိသေနိကရောန္တိ.

Khi bị xúc phạm, nghe nhiều lời nói từ các sa môn hay từ phàm nhân, không nên đáp trả họ bằng lời thô ác. Quả vậy, bậc thiện nhân không trả đũa.

၉၃၉.

939.

‘‘ဧတဉ္စ ဓမ္မမညာယ, ဝိစိနံ ဘိက္ခု သဒါ သတော သိက္ခေ;

သန္တီတိ နိဗ္ဗုတိံ ဉတွာ, သာသနေ ဂေါတမဿ န ပမဇ္ဇေယျ.

Vị tỳ khưu quán xét, sau khi biết được pháp này, nên luôn chánh niệm học tập; biết rằng Niết Bàn là sự tịch tịnh, không nên dễ duôi trong giáo pháp của đức Gotama.

၉၄၀.

940.

‘‘အဘိဘူ [Pg.424] ဟိ သော အနဘိဘူတော, သက္ခိဓမ္မမနီတိဟမဒဿီ;

တသ္မာ ဟိ တဿ ဘဂဝတော သာသနေ, အပ္ပမတ္တော သဒါ နမဿမနုသိက္ခေ’’တိ.

Quả vậy, vị ấy là bậc chinh phục, không bị chinh phục, đã thấy pháp được chứng ngộ trực tiếp, không phải do truyền khẩu. Vì vậy, trong giáo pháp của đức Thế Tôn ấy, hãy không dễ duôi, luôn luôn kính lễ và học tập theo.

တုဝဋကသုတ္တံ စုဒ္ဒသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Tuvaṭaka, thứ mười bốn, kết thúc.

၁၅. အတ္တဒဏ္ဍသုတ္တံ

15. Kinh Attadaṇḍa

၉၄၁.

941.

‘‘အတ္တဒဏ္ဍာ ဘယံ ဇာတံ, ဇနံ ပဿထ မေဓဂံ;

သံဝေဂံ ကိတ္တယိဿာမိ, ယထာ သံဝိဇိတံ မယာ.

Sợ hãi sanh khởi từ sự chấp thủ hình phạt. Hãy nhìn chúng sanh đang xung đột. Ta sẽ kể về sự xúc động, như ta đã từng xúc động.

၉၄၂.

942.

‘‘ဖန္ဒမာနံ ပဇံ ဒိသွာ, မစ္ဆေ အပ္ပောဒကေ ယထာ;

အညမညေဟိ ဗျာရုဒ္ဓေ, ဒိသွာ မံ ဘယမာဝိသိ.

Thấy chúng sanh đang run rẩy, như cá trong vũng nước cạn; thấy họ xung đột với nhau, sự sợ hãi đã xâm chiếm ta.

၉၄၃.

943.

‘‘သမန္တမသာရော လောကော, ဒိသာ သဗ္ဗာ သမေရိတာ;

ဣစ္ဆံ ဘဝနမတ္တနော, နာဒ္ဒသာသိံ အနောသိတံ.

Thế gian khắp nơi không có cốt lõi, tất cả các phương đều rung chuyển. Mong muốn một nơi trú ẩn cho mình, ta đã không thấy nơi nào không bị chìm ngập.

၉၄၄.

944.

‘‘ဩသာနေတွေဝ ဗျာရုဒ္ဓေ, ဒိသွာ မေ အရတီ အဟု;

အထေတ္ထ သလ္လမဒ္ဒက္ခိံ, ဒုဒ္ဒသံ ဟဒယနိဿိတံ.

Thấy chúng sanh xung đột cho đến tận cùng, ta cảm thấy bất mãn. Và rồi ta đã thấy ở đây mũi tên khó thấy, nằm sâu trong tim.

၉၄၅.

945.

‘‘ယေန သလ္လေန ဩတိဏ္ဏော, ဒိသာ သဗ္ဗာ ဝိဓာဝတိ;

တမေဝ သလ္လမဗ္ဗုယှ, န ဓာဝတိ န သီဒတိ.

Bị mũi tên nào đâm vào, người ấy chạy khắp các phương. Nhổ chính mũi tên ấy ra, người ấy không còn chạy, không còn chìm đắm.

၉၄၆.

946.

‘‘တတ္ထ သိက္ခာနုဂီယန္တိ, ယာနိ လောကေ ဂဓိတာနိ;

န တေသု ပသုတော သိယာ, နိဗ္ဗိဇ္ဈ သဗ္ဗသော ကာမေ;

သိက္ခေ နိဗ္ဗာနမတ္တနော.

Ở đó, các học thuật được theo đuổi, vì những gì được tham đắm trong đời. Không nên chuyên tâm vào chúng; sau khi thấu triệt hoàn toàn các dục, hãy học tập Niết Bàn cho chính mình.

၉၄၇.

947.

‘‘သစ္စော သိယာ အပ္ပဂဗ္ဘော, အမာယော ရိတ္တပေသုဏော;

အက္ကောဓနော လောဘပါပံ, ဝေဝိစ္ဆံ ဝိတရေ မုနိ.

Bậc ẩn sĩ nên là người chân thật, không táo bạo, không lừa dối, không nói đâm thọc, không sân hận; nên vượt qua lòng tham xấu xa và sự keo kiệt.

၉၄၈.

948.

‘‘နိဒ္ဒံ တန္ဒိံ သဟေ ထီနံ, ပမာဒေန န သံဝသေ;

အတိမာနေ န တိဋ္ဌေယျ, နိဗ္ဗာနမနသော နရော.

Người có tâm hướng về Niết Bàn nên chế ngự sự buồn ngủ, sự lười biếng, sự hôn trầm; không nên sống chung với sự dễ duôi, không nên đứng trong sự ngã mạn.

၉၄၉.

949.

‘‘မောသဝဇ္ဇေ [Pg.425] န နီယေထ, ရူပေ သ္နေဟံ န ကုဗ္ဗယေ;

မာနဉ္စ ပရိဇာနေယျ, သာဟသာ ဝိရတော စရေ.

Không nên bị dẫn dắt bởi lời nói dối, không nên tạo ra sự luyến ái trong sắc; nên liễu tri ngã mạn, nên sống từ bỏ sự bạo hành.

၉၅၀.

950.

‘‘ပုရာဏံ နာဘိနန္ဒေယျ, နဝေ ခန္တိံ န ကုဗ္ဗယေ;

ဟိယျမာနေ န သောစေယျ, အာကာသံ န သိတော သိယာ.

Không nên hoan hỷ với cái cũ, không nên tạo ra sự ưa thích trong cái mới; không nên sầu muộn khi nó suy tàn, không nên nương tựa vào tham ái.

၉၅၁.

951.

‘‘ဂေဓံ ဗြူမိ မဟောဃောတိ, အာဇဝံ ဗြူမိ ဇပ္ပနံ;

အာရမ္မဏံ ပကပ္ပနံ, ကာမပင်္ကော ဒုရစ္စယော.

Ta gọi sự tham lam là dòng lũ lớn; ta gọi sự nhanh chóng (của nó) là sự mong mỏi; đối tượng (của nó) là sự tưởng tượng; ta gọi vũng lầy dục vọng là khó vượt qua.

၉၅၂.

952.

‘‘သစ္စာ အဝေါက္ကမ္မ မုနိ, ထလေ တိဋ္ဌတိ ဗြာဟ္မဏော;

သဗ္ဗံ သော ပဋိနိဿဇ္ဇ, သ ဝေ သန္တောတိ ဝုစ္စတိ.

Bậc ẩn sĩ, vị Bà-la-môn, không rời xa chân lý, đứng trên đất liền (Niết Bàn). Vị ấy, sau khi từ bỏ tất cả, quả thật được gọi là người tịch tịnh.

၉၅၃.

953.

‘‘သ ဝေ ဝိဒွါ သ ဝေဒဂူ, ဉတွာ ဓမ္မံ အနိဿိတော;

သမ္မာ သော လောကေ ဣရိယာနော, န ပိဟေတီဓ ကဿစိ.

Quả thật vị ấy là người có trí, vị ấy là người đã đạt đến tận cùng của sự hiểu biết. Biết pháp, không nương tựa, vị ấy đi lại đúng đắn trong đời, không khao khát bất cứ ai ở đây.

၉၅၄.

954.

‘‘ယောဓ ကာမေ အစ္စတရိ, သင်္ဂံ လောကေ ဒုရစ္စယံ;

န သော သောစတိ နာဇ္ဈေတိ, ဆိန္နသောတော အဗန္ဓနော.

Người nào ở đây đã vượt qua các dục, đã vượt qua sự dính mắc khó vượt qua trong đời, người ấy không sầu muộn, không mong mỏi; là người đã cắt đứt dòng chảy, không còn bị trói buộc.

၉၅၅.

955.

‘‘ယံ ပုဗ္ဗေ တံ ဝိသောသေဟိ, ပစ္ဆာ တေ မာဟု ကိဉ္စနံ;

မဇ္ဈေ စေ နော ဂဟေဿသိ, ဥပသန္တော စရိဿသိ.

Cái gì ở quá khứ, hãy làm cho nó khô cạn; mong rằng không có gì cho ngươi ở tương lai. Nếu ngươi không nắm giữ ở hiện tại, ngươi sẽ đi lại trong sự an tịnh.

၉၅၆.

956.

‘‘သဗ္ဗသော နာမရူပသ္မိံ, ယဿ နတ္ထိ မမာယိတံ;

အသတာ စ န သောစတိ, သ ဝေ လောကေ န ဇီယတိ.

Người nào hoàn toàn không có sự chấp là của ta trong danh và sắc, và không sầu muộn vì cái không có, quả thật người ấy không bị thua thiệt trong đời.

၉၅၇.

957.

‘‘ယဿ နတ္ထိ ဣဒံ မေတိ, ပရေသံ ဝါပိ ကိဉ္စနံ;

မမတ္တံ သော အသံဝိန္ဒံ, နတ္ထိ မေတိ န သောစတိ.

Người nào không có ý niệm 'cái này là của ta', hay (quan tâm đến) bất cứ cái gì của người khác, người ấy không tìm thấy sự sở hữu, và không sầu muộn rằng 'ta không có'.

၉၅၈.

958.

‘‘အနိဋ္ဌုရီ အနနုဂိဒ္ဓေါ, အနေဇော သဗ္ဗဓီ သမော;

တမာနိသံသံ ပဗြူမိ, ပုစ္ဆိတော အဝိကမ္ပိနံ.

Khi được hỏi về người không dao động, ta tuyên bố lợi ích này: không thô lỗ, không tham luyến, không rung động, bình đẳng trong mọi nơi.

၉၅၉.

959.

‘‘အနေဇဿ ဝိဇာနတော, နတ္ထိ ကာစိ နိသင်္ခတိ.ဝိရတော သော ဝိယာရဗ္ဘာ, ခေမံ ပဿတိ သဗ္ဗဓိ.

Đối với người không còn tham ái, người đã thấu hiểu, không còn bất cứ sự tạo tác nào. Vị ấy đã từ bỏ mọi nỗ lực (tạo tác), thấy được sự an ổn ở khắp mọi nơi.

၉၆၀.

960.

‘‘န သမေသု န ဩမေသု, န ဥဿေသု ဝဒတေ မုနိ;

သန္တော သော ဝီတမစ္ဆရော, နာဒေတိ န နိရဿတီ’’တိ.

Bậc Thánh nhân không nói (mình) bằng người, không nói (mình) thấp kém hơn, không nói (mình) hơn người. Vị ấy an tịnh, không còn keo kiệt, không nắm giữ, cũng không từ bỏ.

အတ္တဒဏ္ဍသုတ္တံ ပန္နရသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Tự Phạt, phẩm thứ mười lăm, đã chấm dứt.

၁၆. သာရိပုတ္တသုတ္တံ

16. Kinh Sāriputta

၉၆၁.

961.

‘‘န [Pg.426] မေ ဒိဋ္ဌော ဣတော ပုဗ္ဗေ, (ဣစ္စာယသ္မာ သာရိပုတ္တော)န သုတော ဥဒ ကဿစိ;

ဧဝံ ဝဂ္ဂုဝဒေါ သတ္ထာ,တုသိတာ ဂဏိမာဂတော.

(Tôn giả Sāriputta thưa rằng:) Trước đây con chưa từng thấy, cũng chưa từng nghe từ bất cứ ai, một vị Đạo Sư có lời nói ngọt ngào như vậy, vị Thầy của hội chúng, đến từ cõi trời Tusita (Đâu Suất).

၉၆၂.

962.

‘‘သဒေဝကဿ လောကဿ, ယထာ ဒိဿတိ စက္ခုမာ;

သဗ္ဗံ တမံ ဝိနောဒေတွာ, ဧကောဝ ရတိမဇ္ဈဂါ.

Để cho thế gian cùng với chư Thiên được thấy rõ, bậc có Tuệ nhãn đã xua tan mọi bóng tối, và chỉ một mình Ngài đạt được sự hoan hỷ.

၉၆၃.

963.

‘‘တံ ဗုဒ္ဓံ အသိတံ တာဒိံ, အကုဟံ ဂဏိမာဂတံ;

ဗဟူနမိဓ ဗဒ္ဓါနံ, အတ္ထိ ပဉှေန အာဂမံ.

Con đã đến đây với một câu hỏi về vị Phật ấy, bậc không nương tựa, bậc như vậy, bậc không lừa dối, vị Thầy của hội chúng, vì lợi ích của nhiều người còn bị trói buộc ở đây.

၉၆၄.

964.

‘‘ဘိက္ခုနော ဝိဇိဂုစ္ဆတော, ဘဇတော ရိတ္တမာသနံ;

ရုက္ခမူလံ သုသာနံ ဝါ, ပဗ္ဗတာနံ ဂုဟာသု ဝါ.

Đối với vị Tỳ khưu đang nhàm chán (với sanh tử), thường lui tới những nơi vắng vẻ, gốc cây hoặc nghĩa địa, hoặc trong các hang núi.

၉၆၅.

965.

‘‘ဥစ္စာဝစေသု သယနေသု, ကီဝန္တော တတ္ထ ဘေရဝါ;

ယေဟိ ဘိက္ခု န ဝေဓေယျ, နိဂ္ဃောသေ သယနာသနေ.

Tại những nơi trú ngụ cao thấp khác nhau, có bao nhiêu sự kinh hoàng ở đó, mà vị Tỳ khưu không nên run sợ tại nơi trú ngụ không tiếng động của mình?

၉၆၆.

966.

‘‘ကတီ ပရိဿယာ လောကေ, ဂစ္ဆတော အဂတံ ဒိသံ;

ယေ ဘိက္ခု အဘိသမ္ဘဝေ, ပန္တမှိ သယနာသနေ.

Có bao nhiêu hiểm nguy trong thế gian mà vị Tỳ khưu, đang đi đến phương trời chưa từng đến (Niết Bàn), cần phải vượt qua tại nơi trú ngụ hẻo lánh của mình?

၉၆၇.

967.

‘‘ကျာဿ ဗျပ္ပထယော အဿု, ကျာဿဿု ဣဓ ဂေါစရာ;

ကာနိ သီလဗ္ဗတာနာဿု, ပဟိတတ္တဿ ဘိက္ခုနော.

Đối với vị Tỳ khưu có tâm hướng đến (Niết Bàn), những lời nói của vị ấy nên như thế nào? Những cảnh giới hành xứ của vị ấy ở đây nên như thế nào? Và những giới và hạnh nào nên có?

၉၆၈.

968.

‘‘ကံ သော သိက္ခံ သမာဒါယ, ဧကောဒိ နိပကော သတော;

ကမ္မာရော ရဇတဿေဝ, နိဒ္ဓမေ မလမတ္တနော’’.

Vị ấy nên thực hành học giới nào, để trở nên nhất tâm, khôn ngoan, chánh niệm, và có thể thổi bay đi cấu uế của chính mình, như người thợ bạc thổi bay đi cặn bã của bạc?

၉၆၉.

969.

‘‘ဝိဇိဂုစ္ဆမာနဿ ယဒိဒံ ဖာသု, (သာရိပုတ္တာတိ ဘဂဝါ)ရိတ္တာသနံ သယနံ သေဝတော စေ;

သမ္ဗောဓိကာမဿ ယထာနုဓမ္မံ,တံ တေ ပဝက္ခာမိ ယထာ ပဇာနံ.

(Thế Tôn đáp:) Này Sāriputta, đối với người đang nhàm chán (sanh tử), thường lui tới nơi trú ngụ vắng vẻ, và mong cầu sự giác ngộ, Ta sẽ nói cho ngươi nghe về những gì là thích hợp và thuận theo Pháp, như Ta đã biết.

၉၇၀.

970.

‘‘ပဉ္စန္နံ ဓီရော ဘယာနံ န ဘာယေ, ဘိက္ခု သတော သပရိယန္တစာရီ;

ဍံသာဓိပါတာနံ သရီသပါနံ, မနုဿဖဿာနံ စတုပ္ပဒါနံ.

Bậc trí, vị Tỳ khưu chánh niệm, sống có giới hạn, không nên sợ hãi năm nỗi sợ: ruồi muỗi và các loài côn trùng, các loài bò sát, sự xúc chạm của con người, và các loài bốn chân.

၉၇၁.

971.

‘‘ပရဓမ္မိကာနမ္ပိ [Pg.427] န သန္တသေယျ, ဒိသွာပိ တေသံ ဗဟုဘေရဝါနိ;

အထာပရာနိ အဘိသမ္ဘဝေယျ, ပရိဿယာနိ ကုသလာနုဧသီ.

Cũng không nên run sợ trước những người theo giáo pháp khác, dù thấy nhiều điều kinh hoàng từ họ. Người tìm cầu thiện pháp nên vượt qua những hiểm nguy khác nữa.

၉၇၂.

972.

‘‘အာတင်္ကဖဿေန ခုဒါယ ဖုဋ္ဌော, သီတံ အတုဏှံ အဓိဝါသယေယျ;

သော တေဟိ ဖုဋ္ဌော ဗဟုဓာ အနောကော, ဝီရိယံ ပရက္ကမ္မဒဠှံ ကရေယျ.

Khi bị bệnh tật và đói khát xúc chạm, nên chịu đựng lạnh và nóng bức. Bị chúng xúc chạm nhiều cách, vị ấy, người không nhà, nên nỗ lực tinh tấn một cách kiên cố.

၉၇၃.

973.

‘‘ထေယျံ န ကာရေ န မုသာ ဘဏေယျ, မေတ္တာယ ဖဿေ တသထာဝရာနိ;

ယဒါဝိလတ္တံ မနသော ဝိဇညာ, ကဏှဿ ပက္ခောတိ ဝိနောဒယေယျ.

Không nên trộm cắp, không nên nói dối, nên dùng tâm từ lan tỏa đến chúng sanh yếu đuối và mạnh mẽ. Khi biết tâm mình bị vẩn đục, nên xua tan nó đi, (biết rằng) đó là phe của Hắc ám (Ma vương).

၉၇၄.

974.

‘‘ကောဓာတိမာနဿ ဝသံ န ဂစ္ဆေ, မူလမ္ပိ တေသံ ပလိခည တိဋ္ဌေ;

အထပ္ပိယံ ဝါ ပန အပ္ပိယံ ဝါ, အဒ္ဓါ ဘဝန္တော အဘိသမ္ဘဝေယျ.

Không nên rơi vào quyền lực của sân hận và kiêu mạn, nên đào tận gốc rễ của chúng mà đứng vững. Rồi khi đối diện với điều ưa thích hay không ưa thích, chắc chắn nên chế ngự chúng.

၉၇၅.

975.

‘‘ပညံ ပုရက္ခတွာ ကလျာဏပီတိ, ဝိက္ခမ္ဘယေ တာနိ ပရိဿယာနိ;

အရတိံ သဟေထ သယနမှိ ပန္တေ, စတုရော သဟေထ ပရိဒေဝဓမ္မေ.

Lấy trí tuệ làm đầu, với hỷ lạc thiện lành, hãy chế ngự những hiểm nguy ấy. Nên chịu đựng sự không hoan hỷ ở nơi trú ngụ hẻo lánh, và chịu đựng bốn pháp than van.

၉၇၆.

976.

‘‘ကိံသူ အသိဿာမိ ကုဝံ ဝါ အသိဿံ, ဒုက္ခံ ဝတ သေတ္ထ ကွဇ္ဇ သေဿံ;

ဧတေ ဝိတက္ကေ ပရိဒေဝနေယျေ, ဝိနယေထ သေခေါ အနိကေတစာရီ.

‘Ta sẽ ăn gì đây? Ta sẽ ăn ở đâu đây? Đêm qua ngủ thật khổ sở, đêm nay ta sẽ ngủ ở đâu?’ Bậc hữu học, người sống không nhà, nên loại bỏ những tầm tư than van này.

၉၇၇.

977.

‘‘အန္နဉ္စ လဒ္ဓါ ဝသနဉ္စ ကာလေ, မတ္တံ သော ဇညာ ဣဓ တောသနတ္ထံ;

သော တေသု ဂုတ္တော ယတစာရိ ဂါမေ, ရုသိတောပိ ဝါစံ ဖရုသံ န ဝဇ္ဇာ.

Khi nhận được thức ăn và y phục đúng thời, vị ấy nên biết chừng mực ở đây để được tri túc. Vị ấy nên hộ trì trong những vật dụng đó, sống có chế ngự trong làng, và dù bị xúc phạm cũng không nói lời thô ác.

၉၇၈.

978.

‘‘ဩက္ခိတ္တစက္ခု [Pg.428] န စ ပါဒလောလော, ဈာနာနုယုတ္တော ဗဟုဇာဂရဿ;

ဥပေက္ခမာရဗ္ဘ သမာဟိတတ္တော, တက္ကာသယံ ကုက္ကုစ္စိယူပဆိန္ဒေ.

Nên nhìn xuống, không nên đi lại không yên, nên chuyên tâm thiền định, luôn tỉnh thức. An trú vào xả, với tâm định tĩnh, nên cắt đứt nơi nương náu của các tầm tư và sự hối hận.

၉၇၉.

979.

‘‘စုဒိတော ဝစီဘိ သတိမာဘိနန္ဒေ, သဗြဟ္မစာရီသု ခိလံ ပဘိန္ဒေ;

ဝါစံ ပမုဉ္စေ ကုသလံ နာတိဝေလံ, ဇနဝါဒဓမ္မာယ န စေတယေယျ.

Khi bị khiển trách bằng lời, nên chánh niệm và hoan hỷ. Nên phá bỏ sự cứng cỏi đối với các bạn đồng phạm hạnh. Nên nói lời thiện, không quá mức, không nên có ý định nói những lời gây tranh cãi.

၉၈၀.

980.

‘‘အထာပရံ ပဉ္စ ရဇာနိ လောကေ, ယေသံ သတီမာ ဝိနယာယ သိက္ခေ;

ရူပေသု သဒ္ဒေသု အထော ရသေသု, ဂန္ဓေသု ဖဿေသု သဟေထ ရာဂံ.

Hơn nữa, có năm loại bụi trần trong thế gian, người có chánh niệm nên tu học để loại bỏ chúng. Nên chế ngự tham ái đối với sắc, thanh, hương, vị, và xúc.

၉၈၁.

981.

‘‘ဧတေသု ဓမ္မေသု ဝိနေယျ ဆန္ဒံ, ဘိက္ခု သတိမာ သုဝိမုတ္တစိတ္တော;

ကာလေန သော သမ္မာ ဓမ္မံ ပရိဝီမံသမာနော,ဧကောဒိဘူတော ဝိဟနေ တမံ သော’’တိ.

Vị Tỳ khưu có chánh niệm, với tâm được giải thoát tốt đẹp, nên loại bỏ dục tham trong các pháp này. Đúng thời, vị ấy nên quán xét chánh pháp, trở nên nhất tâm, và có thể xua tan bóng tối (vô minh).

သာရိပုတ္တသုတ္တံ သောဠသမံ နိဋ္ဌိတံ.

Kinh Sāriputta, phẩm thứ mười sáu, đã chấm dứt.

အဋ္ဌကဝဂ္ဂေါ စတုတ္ထော

Phẩm Tám, thứ tư.

နိဋ္ဌိတော.

Đã chấm dứt.

တဿုဒ္ဒါနံ –

Phần tóm tắt của phẩm này:

ကာမံ ဂုဟဉ္စ ဒုဋ္ဌာ စ, သုဒ္ဓဉ္စ ပရမာ ဇရာ;

မေတ္တေယျော စ ပသူရော စ, မာဂဏ္ဍိ ပုရာဘေဒနံ.

Kinh Dục, Hang Động, Kẻ Ác, Thanh Tịnh, Tối Thượng, Già Nua; Metteyya, Pasūra, Māgaṇḍiya, và Trước Khi Thân Hoại.

ကလဟံ ဒွေ စ ဗျူဟာနိ, ပုနဒေဝ တုဝဋ္ဋကံ;

အတ္တဒဏ္ဍဝရံ သုတ္တံ, ထေရပုဋ္ဌေန သောဠသ;

ဣတိ ဧတာနိ သုတ္တာနိ, သဗ္ဗာနဋ္ဌကဝဂ္ဂိကာတိ.

Kinh Kalaha, hai kinh Byūha, rồi lại đến kinh Tuvaṭṭaka; kinh Attadaṇḍa cao quý, cùng với kinh Vấn Đạo của Trưởng Lão (Therapañha) là mười sáu. Như vậy, tất cả các kinh này thuộc về Phẩm Tám (Aṭṭhakavagga).

၅. ပါရာယနဝဂ္ဂေါ

5. Phẩm Bỉ Ngạn

ဝတ္ထုဂါထာ

Kệ Duyên Khởi

၉၈၂.

982.

ကောသလာနံ [Pg.429] ပုရာ ရမ္မာ, အဂမာ ဒက္ခိဏာပထံ;

အာကိဉ္စညံ ပတ္ထယာနော, ဗြာဟ္မဏော မန္တပါရဂူ.

Vị Bà-la-môn thông suốt các thánh điển, mong cầu trạng thái vô sở hữu, từ một thành phố khả ái của xứ Kosala, đã đi đến miền Nam Lộ.

၉၈၃.

983.

သော အဿကဿ ဝိသယေ, အဠကဿ သမာသနေ;

ဝသိ ဂေါဓာဝရီကူလေ, ဥဉ္ဆေန စ ဖလေန စ.

Vị ấy sống trong lãnh địa của xứ Assaka, gần xứ Aḷaka, trên bờ sông Godhāvarī, bằng cách lượm lặt và bằng hoa quả.

၉၈၄.

984.

တဿေဝ ဥပနိဿာယ, ဂါမော စ ဝိပုလော အဟု;

တတော ဇာတေန အာယေန, မဟာယညမကပ္ပယိ.

Nương vào nơi ấy, một ngôi làng lớn đã được hình thành; với lợi tức phát sinh từ đó, vị ấy đã tổ chức một đại lễ tế tự.

၉၈၅.

985.

မဟာယညံ ယဇိတွာန, ပုန ပါဝိသိ အဿမံ;

တသ္မိံ ပဋိပဝိဋ္ဌမှိ, အညော အာဂဉ္ဆိ ဗြာဟ္မဏော.

Sau khi cử hành đại lễ tế tự, vị ấy lại trở vào am thất. Khi vị ấy vừa trở vào, một vị Bà-la-môn khác đã đến.

၉၈၆.

986.

ဥဂ္ဃဋ္ဋပါဒေါ တသိတော, ပင်္ကဒန္တော ရဇဿိရော;

သော စ နံ ဥပသင်္ကမ္မ, သတာနိ ပဉ္စ ယာစတိ.

Chân bị trầy xước, dáng vẻ khao khát, răng dính bùn, đầu đầy bụi bặm; vị ấy đến gần và xin năm trăm (đồng tiền).

၉၈၇.

987.

တမေနံ ဗာဝရီ ဒိသွာ, အာသနေန နိမန္တယိ;

သုခဉ္စ ကုသလံ ပုစ္ဆိ, ဣဒံ ဝစနမဗြဝိ.

Thấy vị ấy, Bāvarī mời ngồi, hỏi thăm sức khỏe an lành, và nói lời này.

၉၈၈.

988.

‘‘ယံ ခေါ မမ ဒေယျဓမ္မံ, သဗ္ဗံ ဝိသဇ္ဇိတံ မယာ;

အနုဇာနာဟိ မေ ဗြဟ္မေ, နတ္ထိ ပဉ္စသတာနိ မေ’’.

“Tất cả những vật dụng cúng dường của tôi, tôi đã cho đi hết rồi. Xin ngài Bà-la-môn thông cảm cho tôi, tôi không có năm trăm (đồng tiền).”

၉၈၉.

989.

‘‘သစေ မေ ယာစမာနဿ, ဘဝံ နာနုပဒဿတိ;

သတ္တမေ ဒိဝသေ တုယှံ, မုဒ္ဓါ ဖလတု သတ္တဓာ’’.

“Nếu ngài không cho tôi, người đang xin, thì vào ngày thứ bảy, đầu của ngài sẽ vỡ ra làm bảy mảnh.”

၉၉၀.

990.

အဘိသင်္ခရိတွာ ကုဟကော, ဘေရဝံ သော အကိတ္တယိ;

တဿ တံ ဝစနံ သုတွာ, ဗာဝရီ ဒုက္ခိတော အဟု.

Kẻ lừa đảo ấy, sau khi sắp đặt, đã thốt ra lời nguyền rủa đáng sợ. Nghe lời nói đó, Bāvarī trở nên đau khổ.

၉၉၁.

991.

ဥဿုဿတိ အနာဟာရော, သောကသလ္လသမပ္ပိတော;

အထောပိ ဧဝံ စိတ္တဿ, ဈာနေ န ရမတီ မနော.

Bị mũi tên sầu muộn đâm phải, không ăn uống, vị ấy trở nên héo hon. Hơn nữa, với tâm trạng như vậy, tâm của vị ấy không còn an vui trong thiền định.

၉၉၂.

992.

ဥတြသ္တံ ဒုက္ခိတံ ဒိသွာ, ဒေဝတာ အတ္ထကာမိနီ;

ဗာဝရိံ ဥပသင်္ကမ္မ, ဣဒံ ဝစနမဗြဝိ.

Thấy Bāvarī kinh hãi và đau khổ, một vị thiên nhân mong cầu lợi ích đã đến gần và nói lời này.

၉၉၃.

993.

‘‘န [Pg.430] သော မုဒ္ဓံ ပဇာနာတိ, ကုဟကော သော ဓနတ္ထိကော;

မုဒ္ဓနိ မုဒ္ဓပါတေ ဝါ, ဉာဏံ တဿ န ဝိဇ္ဇတိ’’.

“Kẻ ấy không biết gì về cái đầu, hắn là kẻ lừa đảo, chỉ ham muốn của cải. Hắn không có tri kiến về cái đầu hay sự vỡ đầu.”

၉၉၄.

994.

‘‘ဘောတီ စရဟိ ဇာနာသိ, တံ မေ အက္ခာဟိ ပုစ္ဆိတာ;

မုဒ္ဓံ မုဒ္ဓါဓိပါတဉ္စ, တံ သုဏောမ ဝစော တဝ’’.

“Thưa ngài, nếu ngài biết, xin hãy nói cho tôi, người đang hỏi, về cái đầu và sự vỡ đầu. Chúng tôi xin lắng nghe lời của ngài.”

၉၉၅.

995.

‘‘အဟမ္ပေတံ န ဇာနာမိ, ဉာဏမေတ္ထ န ဝိဇ္ဇတိ;

မုဒ္ဓနိ မုဒ္ဓါဓိပါတေ စ, ဇိနာနံ ဟေတ္ထ ဒဿနံ’’.

“Ta cũng không biết điều này, ta không có tri kiến về việc này. Về cái đầu và sự vỡ đầu, đó là tầm thấy của các bậc Chiến Thắng.”

၉၉၆.

996.

‘‘အထ ကော စရဟိ ဇာနာတိ, အသ္မိံ ပထဝိမဏ္ဍလေ ;

မုဒ္ဓံ မုဒ္ဓါဓိပါတဉ္စ, တံ မေ အက္ခာဟိ ဒေဝတေ’’.

“Vậy thì, thưa thiên nhân, trên cõi đất này, ai là người biết về cái đầu và sự vỡ đầu? Xin hãy nói cho tôi biết.”

၉၉၇.

997.

‘‘ပုရာ ကပိလဝတ္ထုမှာ, နိက္ခန္တော လောကနာယကော;

အပစ္စော ဩက္ကာကရာဇဿ, သကျပုတ္တော ပဘင်္ကရော.

“Từ thành Kapilavatthu xưa, một vị Lãnh Đạo Thế Gian đã xuất thế. Ngài là hậu duệ của vua Okkāka, một vị Thích tử, người tạo ra ánh sáng.”

၉၉၈.

998.

‘‘သော ဟိ ဗြာဟ္မဏ သမ္ဗုဒ္ဓေါ, သဗ္ဗဓမ္မာန ပါရဂူ;

သဗ္ဗာဘိညာဗလပ္ပတ္တော, သဗ္ဗဓမ္မေသု စက္ခုမာ;

သဗ္ဗကမ္မက္ခယံ ပတ္တော, ဝိမုတ္တော ဥပဓိက္ခယေ.

“Này Bà-la-môn, vị ấy là bậc Chánh Đẳng Giác, đã đến bờ kia của tất cả các pháp. Ngài đã đạt được tất cả thắng trí và năng lực, có con mắt đối với tất cả các pháp. Ngài đã đạt đến sự đoạn tận của tất cả nghiệp, được giải thoát trong sự đoạn tận của các phiền não căn bản.”

၉၉၉.

999.

‘‘ဗုဒ္ဓေါ သော ဘဂဝါ လောကေ, ဓမ္မံ ဒေသေတိ စက္ခုမာ;

တံ တွံ ဂန္တွာန ပုစ္ဆဿု, သော တေ တံ ဗျာကရိဿတိ’’.

“Vị ấy là Đức Phật, Thế Tôn trong thế gian, bậc có mắt, đang thuyết giảng Chánh pháp. Ngài hãy đến hỏi vị ấy, vị ấy sẽ giải thích điều đó cho ngài.”

၁၀၀၀.

1000.

သမ္ဗုဒ္ဓေါတိ ဝစော သုတွာ, ဥဒဂ္ဂေါ ဗာဝရီ အဟု;

သောကဿ တနုကော အာသိ, ပီတိဉ္စ ဝိပုလံ လဘိ.

Nghe lời “Chánh Đẳng Giác”, Bāvarī trở nên phấn khởi. Nỗi sầu muộn của vị ấy giảm bớt, và vị ấy có được niềm hỷ lạc to lớn.

၁၀၀၁.

1001.

သော ဗာဝရီ အတ္တမနော ဥဒဂ္ဂေါ, တံ ဒေဝတံ ပုစ္ဆတိ ဝေဒဇာတော;

‘‘ကတမမှိ ဂါမေ နိဂမမှိ ဝါ ပန, ကတမမှိ ဝါ ဇနပဒေ လောကနာထော;

ယတ္ထ ဂန္တွာန ပဿေမု, သမ္ဗုဒ္ဓံ ဒွိပဒုတ္တမံ’’,.

Bāvarī ấy, với tâm hoan hỷ, phấn khởi, và tràn đầy niềm vui, hỏi vị thiên nhân: “Vị Lãnh Đạo Thế Gian đang ở làng nào, thị trấn nào, hay xứ nào? Nơi nào chúng tôi có thể đến để diện kiến bậc Chánh Đẳng Giác, bậc Tối Thượng giữa loài hai chân?”

၁၀၀၂.

1002.

‘‘သာဝတ္ထိယံ ကောသလမန္ဒိရေ ဇိနော, ပဟူတပညော ဝရဘူရိမေဓသော;

သော သကျပုတ္တော ဝိဓုရော အနာသဝေါ, မုဒ္ဓါဓိပါတဿ ဝိဒူ နရာသဘော’’.

“Bậc Chiến Thắng đang ở Sāvatthī, trong cung điện của vua Kosala, Ngài có trí tuệ dồi dào, trí tuệ cao quý và sâu rộng. Vị Thích tử ấy, không còn sầu muộn, không còn lậu hoặc, bậc Nhân Ngưu, là người biết rõ về sự vỡ đầu.”

၁၀၀၃.

1003.

တတော [Pg.431] အာမန္တယီ သိဿေ, ဗြာဟ္မဏေ မန္တပါရဂေ;

‘‘ဧထ မာဏဝါ အက္ခိဿံ, သုဏာထ ဝစနံ မမ.

Sau đó, vị ấy gọi các đệ tử, những Bà-la-môn thông suốt các thánh điển: “Này các thanh niên, hãy lại đây, ta sẽ nói cho các con nghe. Hãy lắng nghe lời của ta.”

၁၀၀၄.

1004.

‘‘ယဿေသော ဒုလ္လဘော လောကေ, ပါတုဘာဝေါ အဘိဏှသော;

သွာဇ္ဇ လောကမှိ ဥပ္ပန္နော, သမ္ဗုဒ္ဓေါ ဣတိ ဝိဿုတော;

ခိပ္ပံ ဂန္တွာန သာဝတ္ထိံ, ပဿဝှော ဒွိပဒုတ္တမံ’’.

“Sự xuất hiện của vị ấy ở thế gian thường rất hiếm có. Hôm nay, vị ấy đã xuất hiện trên thế gian, được biết đến là bậc Chánh Đẳng Giác. Hãy nhanh chóng đến Sāvatthī và diện kiến bậc Tối Thượng giữa loài hai chân.”

၁၀၀၅.

1005.

‘‘ကထံ စရဟိ ဇာနေမု, ဒိသွာ ဗုဒ္ဓေါတိ ဗြာဟ္မဏ;

အဇာနတံ နော ပဗြူဟိ, ယထာ ဇာနေမု တံ မယံ’’.

“Thưa ngài Bà-la-môn, khi nhìn thấy, làm sao chúng con có thể biết đó là một vị Phật? Xin hãy chỉ dạy cho chúng con, những người chưa biết, để chúng con có thể nhận ra Ngài.”

၁၀၀၆.

1006.

‘‘အာဂတာနိ ဟိ မန္တေသု, မဟာပုရိသလက္ခဏာ;

ဒွတ္တိံသာနိ စ ဗျာက္ခာတာ, သမတ္တာ အနုပုဗ္ဗသော.

“Quả thật, trong các thánh điển có nói đến các tướng của bậc Đại nhân. Ba mươi hai tướng ấy đã được giải thích đầy đủ, theo thứ tự.”

၁၀၀၇.

1007.

‘‘ယဿေတေ ဟောန္တိ ဂတ္တေသု, မဟာပုရိသလက္ခဏာ;

ဒွေယေဝ တဿ ဂတိယော, တတိယာ ဟိ န ဝိဇ္ဇတိ.

“Người nào có những tướng của bậc Đại nhân này trên thân, người ấy chỉ có hai con đường, không có con đường thứ ba.”

၁၀၀၈.

1008.

‘‘သစေ အဂါရံ အာဝသတိ, ဝိဇေယျ ပထဝိံ ဣမံ;

အဒဏ္ဍေန အသတ္ထေန, ဓမ္မေနမနုသာသတိ.

“Nếu vị ấy sống tại gia, vị ấy sẽ chinh phục cõi đất này, cai trị bằng Chánh pháp, không cần đến roi vọt, không cần đến gươm đao.”

၁၀၀၉.

1009.

‘‘သစေ စ သော ပဗ္ဗဇတိ, အဂါရာ အနဂါရိယံ;

ဝိဝဋ္ဋစ္ဆဒေါ သမ္ဗုဒ္ဓေါ, အရဟာ ဘဝတိ အနုတ္တရော.

Và nếu vị ấy xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình; vị ấy sẽ trở thành bậc Toàn Giác, vén mở tấm màn che, bậc A-la-hán, bậc Vô Thượng.

၁၀၁၀.

1010.

‘‘ဇာတိံ ဂေါတ္တဉ္စ လက္ခဏံ, မန္တေ သိဿေ ပုနာပရေ;

မုဒ္ဓံ မုဒ္ဓါဓိပါတဉ္စ, မနသာယေဝ ပုစ္ဆထ.

Về dòng dõi, gia tộc, và tướng tốt, về các câu thần chú và các đệ tử khác nữa; về cái đầu và sự rơi rụng của cái đầu, các ngươi hãy chỉ hỏi bằng tâm ý.

၁၀၁၁.

1011.

‘‘အနာဝရဏဒဿာဝီ, ယဒိ ဗုဒ္ဓေါ ဘဝိဿတိ;

မနသာ ပုစ္ဆိတေ ပဉှေ, ဝါစာယ ဝိဿဇေဿတိ’’.

Nếu vị ấy là bậc Giác Ngộ, người thấy không chướng ngại; những câu hỏi được hỏi bằng tâm ý, vị ấy sẽ trả lời bằng lời nói.

၁၀၁၂.

1012.

ဗာဝရိဿ ဝစော သုတွာ, သိဿာ သောဠသ ဗြာဟ္မဏာ;

အဇိတော တိဿမေတ္တေယျော, ပုဏ္ဏကော အထ မေတ္တဂူ.

Nghe lời của Bāvarī, mười sáu vị đệ tử Bà-la-môn: Ajita, Tissametteyya, Puṇṇaka, và Mettagū.

၁၀၁၃.

1013.

ဓောတကော ဥပသီဝေါ စ, နန္ဒော စ အထ ဟေမကော;

တောဒေယျကပ္ပာ ဒုဘယော, ဇတုကဏ္ဏီ စ ပဏ္ဍိတော.

Dhotaka và Upasīva, Nanda và cả Hemaka; cả hai Todeyya và Kappa, và Jatukaṇṇī bậc trí tuệ.

၁၀၁၄.

1014.

ဘဒြာဝုဓော [Pg.432] ဥဒယော စ, ပေါသာလော စာပိ ဗြာဟ္မဏော;

မောဃရာဇာ စ မေဓာဝီ, ပိင်္ဂိယော စ မဟာဣသိ.

Bhadrāvudha và Udaya, và Bà-la-môn Posāla; Mogharājā bậc thông thái, và Piṅgiya vị đại ẩn sĩ.

၁၀၁၅.

1015.

ပစ္စေကဂဏိနော သဗ္ဗေ, သဗ္ဗလောကဿ ဝိဿုတာ;

ဈာယီ ဈာနရတာ ဓီရာ, ပုဗ္ဗဝါသနဝါသိတာ.

Tất cả đều là những người đứng đầu các nhóm riêng, nổi danh khắp thế gian; là những thiền giả, ưa thích thiền định, bậc hiền trí, được thấm nhuần bởi các khuynh hướng từ quá khứ.

၁၀၁၆.

1016.

ဗာဝရိံ အဘိဝါဒေတွာ, ကတွာ စ နံ ပဒက္ခိဏံ;

ဇဋာဇိနဓရာ သဗ္ဗေ, ပက္ကာမုံ ဥတ္တရာမုခါ.

Sau khi đảnh lễ Bāvarī, và đi quanh ngài theo chiều bên phải; tất cả họ, những người mang bím tóc và mặc da thú, đã khởi hành hướng về phương bắc.

၁၀၁၇.

1017.

အဠကဿ ပတိဋ္ဌာနံ, ပုရိမာဟိဿတိံ တဒါ;

ဥဇ္ဇေနိဉ္စာပိ ဂေါနဒ္ဓံ, ဝေဒိသံ ဝနသဝှယံ.

Đầu tiên, họ đến Patiṭṭhāna của xứ Aḷaka, rồi đến Ujjenī và Gonaddha, Vedisa và nơi gọi là Vanasa.

၁၀၁၈.

1018.

ကောသမ္ဗိဉ္စာပိ သာကေတံ, သာဝတ္ထိဉ္စ ပုရုတ္တမံ;

သေတဗျံ ကပိလဝတ္ထုံ, ကုသိနာရဉ္စ မန္ဒိရံ.

Và cả Kosambī, Sāketa, và Sāvatthī, thành phố tốt đẹp nhất; Setabya, Kapilavatthu, và thành phố Kusinārā.

၁၀၁၉.

1019.

ပါဝဉ္စ ဘောဂနဂရံ, ဝေသာလိံ မာဂဓံ ပုရံ;

ပါသာဏကံ စေတိယဉ္စ, ရမဏီယံ မနောရမံ.

Và Pāvā, thành Bhoganagara, Vesālī, thành phố của xứ Māgadha; và đến Pāsāṇaka Cetiya, nơi đáng ưa thích, làm say mê lòng người.

၁၀၂၀.

1020.

တသိတောဝုဒကံ သီတံ, မဟာလာဘံဝ ဝါဏိဇော;

ဆာယံ ဃမ္မာဘိတတ္တောဝ, တုရိတာ ပဗ္ဗတမာရုဟုံ.

Như người khát nước mong nước mát, như thương gia mong lợi lớn; như người bị nắng thiêu mong bóng râm, họ vội vã leo lên ngọn núi.

၁၀၂၁.

1021.

ဘဂဝါ တမှိ သမယေ, ဘိက္ခုသံဃပုရက္ခတော;

ဘိက္ခူနံ ဓမ္မံ ဒေသေတိ, သီဟောဝ နဒတီ ဝနေ.

Thế Tôn vào lúc ấy, được Tăng chúng vây quanh; đang thuyết Pháp cho các vị Tỳ-khưu, như sư tử rống trong rừng.

၁၀၂၂.

1022.

အဇိတော အဒ္ဒသ ဗုဒ္ဓံ, သတရံသိံ ဝ ဘာဏုမံ;

စန္ဒံ ယထာ ပန္နရသေ, ပါရိပူရိံ ဥပါဂတံ.

Ajita đã thấy đức Phật, như mặt trời trăm tia sáng chói; như mặt trăng vào ngày rằm, đã đến lúc viên mãn tròn đầy.

၁၀၂၃.

1023.

အထဿ ဂတ္တေ ဒိသွာန, ပရိပူရဉ္စ ဗျဉ္ဇနံ;

ဧကမန္တံ ဌိတော ဟဋ္ဌော, မနောပဉှေ အပုစ္ဆထ.

Rồi khi thấy trên thân của ngài, các tướng tốt đã được viên mãn; đứng một bên, lòng hoan hỷ, vị ấy đã hỏi những câu hỏi bằng tâm ý.

၁၀၂၄.

1024.

‘‘အာဒိဿ ဇမ္မနံ ဗြူဟိ, ဂေါတ္တံ ဗြူဟိ သလက္ခဏံ ;

မန္တေသု ပါရမိံ ဗြူဟိ, ကတိ ဝါစေတိ ဗြာဟ္မဏော’’.

Xin hãy nói rõ về sự sinh thành, xin hãy nói về gia tộc cùng với tướng tốt; xin hãy nói về sự toàn thiện trong các câu thần chú, vị Bà-la-môn ấy dạy dỗ bao nhiêu người?

၁၀၂၅.

1025.

‘‘ဝီသံ ဝဿသတံ အာယု, သော စ ဂေါတ္တေန ဗာဝရီ;

တီဏိဿ လက္ခဏာ ဂတ္တေ, တိဏ္ဏံ ဝေဒါန ပါရဂူ.

Một trăm hai mươi năm là tuổi thọ, và vị ấy thuộc gia tộc Bāvarī; ba tướng tốt có trên thân của vị ấy, vị ấy là bậc thông suốt ba tập Vệ-đà.

၁၀၂၆.

1026.

‘‘လက္ခဏေ [Pg.433] ဣတိဟာသေ စ, သနိဃဏ္ဍုသကေဋုဘေ;

ပဉ္စသတာနိ ဝါစေတိ, သဓမ္မေ ပါရမိံ ဂတော’’.

Về tướng học và sử thi, cùng với từ vựng và nghi lễ học; vị ấy dạy dỗ năm trăm người, đã đạt đến sự toàn thiện trong chánh pháp của mình.

၁၀၂၇.

1027.

‘‘လက္ခဏာနံ ပဝိစယံ, ဗာဝရိဿ နရုတ္တမ;

ကင်္ခစ္ဆိဒ ပကာသေဟိ, မာ နော ကင်္ခါယိတံ အဟု’’.

Xin hãy phân tích các tướng tốt của Bāvarī, hỡi bậc Tối Thắng giữa loài người; hỡi đấng đoạn trừ nghi hoặc, xin hãy tuyên thuyết, để chúng con không còn hoài nghi.

၁၀၂၈.

1028.

‘‘မုခံ ဇိဝှာယ ဆာဒေတိ, ဥဏ္ဏဿ ဘမုကန္တရေ;

ကောသောဟိတံ ဝတ္ထဂုယှံ, ဧဝံ ဇာနာဟိ မာဏဝ’’.

Vị ấy có thể dùng lưỡi che mặt, có lông trắng giữa hai hàng mày; và âm tàng được ẩn trong bao, này thanh niên, hãy biết như vậy.

၁၀၂၉.

1029.

ပုစ္ဆဉှိ ကိဉ္စိ အသုဏန္တော, သုတွာ ပဉှေ ဝိယာကတေ;

ဝိစိန္တေတိ ဇနော သဗ္ဗော, ဝေဒဇာတော ကတဉ္ဇလီ.

Không nghe bất cứ câu hỏi nào được hỏi, nhưng nghe các câu hỏi được giải đáp; tất cả mọi người, lòng tràn ngập hân hoan, chắp tay lại và suy tư.

၁၀၃၀.

1030.

‘‘ကော နု ဒေဝေါ ဝါ ဗြဟ္မာ ဝါ, ဣန္ဒော ဝါပိ သုဇမ္ပတိ;

မနသာ ပုစ္ဆိတေ ပဉှေ, ကမေတံ ပဋိဘာသတိ.

Ai đang nói lời đáp này về những câu hỏi được hỏi bằng tâm ý? Một vị trời, hay một vị Phạm thiên, hay là vua trời Đế Thích, chồng của Sujā? Và ngài đang nói với ai?

၁၀၃၁.

1031.

‘‘မုဒ္ဓံ မုဒ္ဓါဓိပါတဉ္စ, ဗာဝရီ ပရိပုစ္ဆတိ;

တံ ဗျာကရောဟိ ဘဂဝါ, ကင်္ခံ ဝိနယ နော ဣသေ’’.

Về cái đầu và sự rơi rụng của cái đầu, Bāvarī đang hỏi; xin Thế Tôn hãy giải thích điều ấy, xin bậc Ẩn sĩ hãy xua tan nghi ngờ của chúng con.

၁၀၃၂.

1032.

‘‘အဝိဇ္ဇာ မုဒ္ဓါတိ ဇာနာဟိ, ဝိဇ္ဇာ မုဒ္ဓါဓိပါတိနီ;

သဒ္ဓါသတိသမာဓီဟိ, ဆန္ဒဝီရိယေန သံယုတာ’’.

Hãy biết rằng vô minh là cái đầu, minh là thứ làm rơi rụng cái đầu; (minh ấy) được kết hợp với tín, niệm, và định, cùng với dục và tinh tấn.

၁၀၃၃.

1033.

တတော ဝေဒေန မဟတာ, သန္ထမ္ဘိတွာန မာဏဝေါ;

ဧကံသံ အဇိနံ ကတွာ, ပါဒေသု သိရသာ ပတိ.

Bấy giờ, với niềm hân hoan to lớn, được vững lòng, người thanh niên; vắt tấm da thú qua một bên vai, đã cúi đầu dưới chân (đức Phật).

၁၀၃၄.

1034.

‘‘ဗာဝရီ ဗြာဟ္မဏော ဘောတော, သဟ သိဿေဟိ မာရိသ;

ဥဒဂ္ဂစိတ္တော သုမနော, ပါဒေ ဝန္ဒတိ စက္ခုမ’’.

Bà-la-môn Bāvarī, cùng với các đệ tử, thưa ngài đáng kính; với tâm phấn khởi, lòng hoan hỷ, xin đảnh lễ chân của ngài, hỡi bậc có Tuệ nhãn.

၁၀၃၅.

1035.

‘‘သုခိတော ဗာဝရီ ဟောတု, သဟ သိဿေဟိ ဗြာဟ္မဏော;

တွဉ္စာပိ သုခိတော ဟောဟိ, စိရံ ဇီဝါဟိ မာဏဝ.

Mong rằng Bà-la-môn Bāvarī được an lạc, cùng với các đệ tử; và mong rằng ngươi cũng được an lạc, hãy sống lâu, hỡi người thanh niên.

၁၀၃၆.

1036.

‘‘ဗာဝရိဿ စ တုယှံ ဝါ, သဗ္ဗေသံ သဗ္ဗသံသယံ;

ကတာဝကာသာ ပုစ္ဆဝှော, ယံ ကိဉ္စိ မနသိစ္ဆထ’’.

Đối với Bāvarī và đối với ngươi, và đối với tất cả mọi người, về tất cả mọi nghi ngờ; cơ hội đã được ban cho, hãy hỏi bất cứ điều gì các ngươi mong muốn trong tâm.

၁၀၃၇.

1037.

သမ္ဗုဒ္ဓေန ကတောကာသော, နိသီဒိတွာန ပဉ္ဇလီ;

အဇိတော ပဌမံ ပဉှံ, တတ္ထ ပုစ္ဆိ တထာဂတံ.

Được bậc Toàn Giác cho phép, sau khi ngồi xuống, chắp tay lại; Ajita đã hỏi Như Lai câu hỏi đầu tiên tại nơi ấy.

ဝတ္ထုဂါထာ နိဋ္ဌိတာ.

Phần Kệ Mở Đầu đã kết thúc.

၁. အဇိတမာဏဝပုစ္ဆာ

1. Phần câu hỏi của thanh niên Ajita

၁၀၃၈.

1038.

‘‘ကေနဿု [Pg.434] နိဝုတော လောကော, (ဣစ္စာယသ္မာ အဇိတော)ကေနဿု နပ္ပကာသတိ;

ကိဿာဘိလေပနံ ဗြူသိ, ကိံသု တဿ မဟဗ္ဘယံ’’.

(Tôn giả Ajita hỏi rằng:) ‘Thế gian bị cái gì che đậy? Do đâu thế gian không sáng tỏ? Ngài nói cái gì là vật phết lên? Cái gì là sự kinh sợ lớn của nó?’

၁၀၃၉.

1039.

‘‘အဝိဇ္ဇာယ နိဝုတော လောကော, (အဇိတာတိ ဘဂဝါ)ဝေဝိစ္ဆာ ပမာဒါ နပ္ပကာသတိ;

ဇပ္ပာဘိလေပနံ ဗြူမိ, ဒုက္ခမဿ မဟဗ္ဘယံ’’.

(Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Ajita, thế gian bị vô minh che đậy. Do keo kiệt và phóng dật, nó không sáng tỏ. Ta nói khao khát là vật phết lên. Khổ là sự kinh sợ lớn của nó.’

၁၀၄၀.

1040.

‘‘သဝန္တိ သဗ္ဗဓိ သောတာ, (ဣစ္စာယသ္မာ အဇိတော)သောတာနံ ကိံ နိဝါရဏံ;

သောတာနံ သံဝရံ ဗြူဟိ, ကေန သောတာ ပိဓိယျရေ’’.

(Tôn giả Ajita hỏi:) ‘Các dòng chảy trôi khắp nơi. Cái gì là sự ngăn chặn các dòng chảy? Xin hãy nói về sự chế ngự các dòng chảy. Do đâu các dòng chảy được bịt lại?’

၁၀၄၁.

1041.

‘‘ယာနိ သောတာနိ လောကသ္မိံ, (အဇိတာတိ ဘဂဝါ)သတိ တေသံ နိဝါရဏံ;

သောတာနံ သံဝရံ ဗြူမိ, ပညာယေတေ ပိဓိယျရေ’’.

(Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Ajita, những dòng chảy nào có trong thế gian, niệm là sự ngăn chặn chúng. Ta nói đó là sự chế ngự các dòng chảy. Do trí tuệ, chúng được bịt lại.’

၁၀၄၂.

1042.

‘‘ပညာ စေဝ သတိ ယဉ္စ, (ဣစ္စာယသ္မာ အဇိတော)နာမရူပဉ္စ မာရိသ;

ဧတံ မေ ပုဋ္ဌော ပဗြူဟိ, ကတ္ထေတံ ဥပရုဇ္ဈတိ’’.

(Tôn giả Ajita hỏi:) ‘Thưa Ngài, trí tuệ, niệm, và danh-sắc. Khi được hỏi, xin hãy nói cho con điều này: Ở đâu chúng được đoạn diệt?’

၁၀၄၃.

1043.

‘‘ယမေတံ ပဉှံ အပုစ္ဆိ, အဇိတ တံ ဝဒါမိ တေ;

ယတ္ထ နာမဉ္စ ရူပဉ္စ, အသေသံ ဥပရုဇ္ဈတိ;

ဝိညာဏဿ နိရောဓေန, ဧတ္ထေတံ ဥပရုဇ္ဈတိ’’.

‘Này Ajita, câu hỏi mà ngươi đã hỏi, Ta sẽ trả lời cho ngươi. Nơi nào danh và sắc được đoạn diệt không còn dư sót. Với sự diệt của thức, ở đây chúng được đoạn diệt.’

၁၀၄၄.

1044.

‘‘ယေ စ သင်္ခါတဓမ္မာသေ, ယေ စ သေခါ ပုထူ ဣဓ;

တေသံ မေ နိပကော ဣရိယံ, ပုဋ္ဌော ပဗြူဟိ မာရိသ’’.

‘Thưa Ngài, những vị đã liễu tri các pháp và những vị hữu học còn nhiều ở đây. Thưa bậc trí tuệ, khi được hỏi, xin hãy nói cho con về hạnh kiểm của họ.’

၁၀၄၅.

1045.

‘‘ကာမေသု နာဘိဂိဇ္ဈေယျ, မနသာနာဝိလော သိယာ;

ကုသလော သဗ္ဗဓမ္မာနံ, သတော ဘိက္ခု ပရိဗ္ဗဇေ’’တိ.

‘Vị tỳ khưu không nên tham đắm các dục, tâm không bị khuấy động. Phải thiện xảo trong tất cả các pháp, có chánh niệm, và du hành.’

အဇိတမာဏဝပုစ္ဆာ ပဌမာ နိဋ္ဌိတာ.

Phần câu hỏi của thanh niên Ajita thứ nhất chấm dứt.

၂. တိဿမေတ္တေယျမာဏဝပုစ္ဆာ

2. Phần câu hỏi của thanh niên Tissa Metteyya

၁၀၄၆.

1046.

‘‘ကောဓ [Pg.435] သန္တုသိတော လောကေ, (ဣစ္စာယသ္မာ တိဿမေတ္တေယျော)ကဿ နော သန္တိ ဣဉ္ဇိတာ;

ကော ဥဘန္တမဘိညာယ, မဇ္ဈေ မန္တာ န လိပ္ပတိ ;

ကံ ဗြူသိ မဟာပုရိသောတိ, ကော ဣဓ သိဗ္ဗိနိမစ္စဂါ’’.

(Tôn giả Tissa Metteyya hỏi:) ‘Ai là người tri túc trong thế gian này? Ai không có những sự dao động? Ai sau khi biết rõ hai cực đoan, không bị dính mắc ở khoảng giữa bởi trí tuệ? Ngài gọi ai là bậc vĩ nhân? Ai ở đây đã vượt qua được người thợ may (tham ái)?’

၁၀၄၇.

1047.

‘‘ကာမေသု ဗြဟ္မစရိယဝါ, (မေတ္တေယျာတိ ဘဂဝါ)ဝီတတဏှော သဒါ သတော;

သင်္ခါယ နိဗ္ဗုတော ဘိက္ခု, တဿ နော သန္တိ ဣဉ္ဇိတာ.

(Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Metteyya, vị tỳ khưu sống đời phạm hạnh trong các dục, không còn tham ái, luôn luôn chánh niệm. Vị ấy, sau khi thẩm sát, đã được tịch tịnh. Vị ấy không có những sự dao động.’

၁၀၄၈.

1048.

‘‘သော ဥဘန္တမဘိညာယ, မဇ္ဈေ မန္တာ န လိပ္ပတိ;

တံ ဗြူမိ မဟာပုရိသောတိ, သော ဣဓ သိဗ္ဗိနိမစ္စဂါ’’တိ.

‘Vị ấy, sau khi biết rõ hai cực đoan, không bị dính mắc ở khoảng giữa bởi trí tuệ. Ta gọi vị ấy là bậc vĩ nhân. Vị ấy ở đây đã vượt qua được người thợ may.’

တိဿမေတ္တေယျမာဏဝပုစ္ဆာ ဒုတိယာ နိဋ္ဌိတာ.

Phần câu hỏi của thanh niên Tissa Metteyya thứ hai chấm dứt.

၃. ပုဏ္ဏကမာဏဝပုစ္ဆာ

3. Phần câu hỏi của thanh niên Puṇṇaka

၁၀၄၉.

1049.

‘‘အနေဇံ မူလဒဿာဝိံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ပုဏ္ဏကော)အတ္ထိ ပဉှေန အာဂမံ;

ကိံ နိဿိတာ ဣသယော မနုဇာ, ခတ္တိယာ ဗြာဟ္မဏာ ဒေဝတာနံ;

ယညမကပ္ပယိံသု ပုထူဓ လောကေ, ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ’’.

(Tôn giả Puṇṇaka hỏi:) ‘Con đến với một câu hỏi, đến với bậc không dao động, bậc thấy được cội rễ. Dựa vào đâu mà các ẩn sĩ, con người, các vị Sát-đế-lỵ và Bà-la-môn đã dâng cúng nhiều lễ vật cho chư thiên ở thế gian này? Con xin hỏi Thế Tôn, xin Ngài hãy nói cho con điều đó.’

၁၀၅၀.

1050.

‘‘ယေ ကေစိမေ ဣသယော မနုဇာ, (ပုဏ္ဏကာတိ ဘဂဝါ)ခတ္တိယာ ဗြာဟ္မဏာ ဒေဝတာနံ;

ယညမကပ္ပယိံသု ပုထူဓ လောကေ, အာသီသမာနာ ပုဏ္ဏက ဣတ္ထတ္တံ ;

ဇရံ သိတာ ယညမကပ္ပယိံသု’’.

(Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Puṇṇaka, bất cứ ẩn sĩ, con người, Sát-đế-lỵ, Bà-la-môn nào đã dâng cúng nhiều lễ vật cho chư thiên ở thế gian này, họ làm vậy vì mong mỏi một cuộc sống nào đó. Tùy thuộc vào tuổi già, họ đã dâng cúng lễ vật.’

၁၀၅၁.

1051.

‘‘ယေ [Pg.436] ကေစိမေ ဣသယော မနုဇာ, (ဣစ္စာယသ္မာ ပုဏ္ဏကော)ခတ္တိယာ ဗြာဟ္မဏာ ဒေဝတာနံ;

ယညမကပ္ပယိံသု ပုထူဓ လောကေ, ကစ္စိဿု တေ ဘဂဝါ ယညပထေ အပ္ပမတ္တာ;

အတာရုံ ဇာတိဉ္စ ဇရဉ္စ မာရိသ, ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ’’.

(Tôn giả Puṇṇaka hỏi:) ‘Bất cứ ẩn sĩ, con người, Sát-đế-lỵ, Bà-la-môn nào đã dâng cúng nhiều lễ vật cho chư thiên ở thế gian này, thưa Thế Tôn, liệu họ, những người không phóng dật trên con đường tế lễ, có vượt qua được sanh và già không, thưa Ngài? Con xin hỏi Thế Tôn, xin Ngài hãy nói cho con điều đó.’

၁၀၅၂.

1052.

‘‘အာသီသန္တိ ထောမယန္တိ, အဘိဇပ္ပန္တိ ဇုဟန္တိ;

(ပုဏ္ဏကာတိ ဘဂဝါ)ကာမာဘိဇပ္ပန္တိ ပဋိစ္စ လာဘံ, တေ ယာဇယောဂါ ဘဝရာဂရတ္တာ;

နာတရိံသု ဇာတိဇရန္တိ ဗြူမိ’’.

(Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Puṇṇaka, họ hy vọng, họ tán thán, họ cầu khẩn, họ dâng cúng. Tùy thuộc vào lợi lộc, họ khao khát các dục. Những người tận tụy với việc tế lễ, say đắm trong tham ái đối với sự hiện hữu, Ta nói rằng họ không vượt qua được sanh và già.’

၁၀၅၃.

1053.

‘‘တေ စေ နာတရိံသု ယာဇယောဂါ, (ဣစ္စာယသ္မာ ပုဏ္ဏကော)ယညေဟိ ဇာတိဉ္စ ဇရဉ္စ မာရိသ;

အထ ကော စရဟိ ဒေဝမနုဿလောကေ, အတာရိ ဇာတိဉ္စ ဇရဉ္စ မာရိသ;

ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ’’.

(Tôn giả Puṇṇaka hỏi:) ‘Thưa Ngài, nếu những người tận tụy với việc tế lễ không vượt qua được sanh và già bằng các lễ vật, vậy thì ai trong thế giới của chư thiên và loài người đã vượt qua được sanh và già? Con xin hỏi Thế Tôn, xin Ngài hãy nói cho con điều đó.’

၁၀၅၄.

1054.

‘‘သင်္ခါယ လောကသ္မိ ပရောပရာနိ, (ပုဏ္ဏကာတိ ဘဂဝါ)ယဿိဉ္ဇိတံ နတ္ထိ ကုဟိဉ္စိ လောကေ;

သန္တော ဝိဓူမော အနီဃော နိရာသော, အတာရိ သော ဇာတိဇရန္တိ ဗြူမီ’’တိ.

(Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Puṇṇaka, người đã thẩm sát những điều cao và thấp trong thế gian, người không có sự dao động ở bất cứ đâu trong thế gian, người ấy an tịnh, không còn khói, không phiền não, không hy vọng. Ta nói rằng người ấy đã vượt qua được sanh và già.’

ပုဏ္ဏကမာဏဝပုစ္ဆာ တတိယာ နိဋ္ဌိတာ.

Phần câu hỏi của thanh niên Puṇṇaka thứ ba chấm dứt.

၄. မေတ္တဂူမာဏဝပုစ္ဆာ

4. Phần câu hỏi của thanh niên Mettagū

၁၀၅၅.

1055.

‘‘ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ, (ဣစ္စာယသ္မာ မေတ္တဂူ)မညာမိ တံ ဝေဒဂုံ ဘာဝိတတ္တံ;

ကုတော နု ဒုက္ခာ သမုဒါဂတာ ဣမေ, ယေ ကေစိ လောကသ္မိမနေကရူပါ’’.

(Tôn giả Mettagū hỏi:) ‘Con xin hỏi Thế Tôn, xin Ngài hãy nói cho con điều đó. Con xem Ngài là bậc thông đạt Vệ-đà, người có tâm tu tập. Từ đâu mà những khổ đau này, những khổ đau nhiều loại trong thế gian, đã khởi sanh?’

၁၀၅၆.

1056.

‘‘ဒုက္ခဿ [Pg.437] ဝေ မံ ပဘဝံ အပုစ္ဆသိ, (မေတ္တဂူတိ ဘဂဝါ)တံ တေ ပဝက္ခာမိ ယထာ ပဇာနံ;

ဥပဓိနိဒါနာ ပဘဝန္တိ ဒုက္ခာ, ယေ ကေစိ လောကသ္မိမနေကရူပါ.

(Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Mettagū, ngươi hỏi Ta về nguồn gốc của khổ. Ta sẽ giảng cho ngươi điều đó như Ta biết. Bất cứ những khổ đau nhiều loại nào trong thế gian, chúng khởi sanh từ các sanh y.’

၁၀၅၇.

1057.

‘‘ယော ဝေ အဝိဒွါ ဥပဓိံ ကရောတိ, ပုနပ္ပုနံ ဒုက္ခမုပေတိ မန္ဒော;

တသ္မာ ပဇာနံ ဥပဓိံ န ကယိရာ, ဒုက္ခဿ ဇာတိပ္ပဘဝါနုပဿီ’’.

‘Người nào không biết mà tạo ra sanh y, người ngu ấy lại đi đến khổ đau hết lần này đến lần khác. Do đó, người hiểu biết, người thấy được sanh là nguồn gốc của khổ, không nên tạo ra sanh y.’

၁၀၅၈.

1058.

‘‘ယံ တံ အပုစ္ဆိမှ အကိတ္တယီ နော, အညံ တံ ပုစ္ဆာမ တဒိင်္ဃ ဗြူဟိ;

ကထံ နု ဓီရာ ဝိတရန္တိ ဩဃံ, ဇာတိံ ဇရံ သောကပရိဒ္ဒဝဉ္စ;

တံ မေ မုနိ သာဓု ဝိယာကရောဟိ, တထာ ဟိ တေ ဝိဒိတော ဧသ ဓမ္မော’’.

‘Điều chúng con đã hỏi, Ngài đã giảng cho chúng con. Chúng con xin hỏi Ngài điều khác, xin hãy nói điều đó. Làm thế nào các bậc hiền trí vượt qua bộc lưu, sanh, già, sầu và bi? Thưa bậc Mâu-ni, xin hãy giải thích rõ điều đó cho con, vì pháp này đã được Ngài biết rõ.’

၁၀၅၉.

1059.

‘‘ကိတ္တယိဿာမိ တေ ဓမ္မံ, (မေတ္တဂူတိ ဘဂဝါ)ဒိဋ္ဌေ ဓမ္မေ အနီတိဟံ;

ယံ ဝိဒိတွာ သတော စရံ, တရေ လောကေ ဝိသတ္တိကံ’’.

(Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Mettagū, Ta sẽ tuyên thuyết cho ngươi pháp, không phải là lời đồn, mà là pháp được thấy trong hiện tại. Biết được pháp này và sống chánh niệm, người ta có thể vượt qua sự dính mắc trong thế gian.’

၁၀၆၀.

1060.

‘‘တဉ္စာဟံ အဘိနန္ဒာမိ, မဟေသိ ဓမ္မမုတ္တမံ;

ယံ ဝိဒိတွာ သတော စရံ, တရေ လောကေ ဝိသတ္တိကံ’’.

‘Con xin hoan hỷ với điều đó, thưa bậc Đại sĩ, với pháp tối thượng này. Biết được pháp này và sống chánh niệm, người ta có thể vượt qua sự dính mắc trong thế gian.’

၁၀၆၁.

1061.

‘‘ယံ ကိဉ္စိ သမ္ပဇာနာသိ, (မေတ္တဂူတိ ဘဂဝါ)ဥဒ္ဓံ အဓော တိရိယဉ္စာပိ မဇ္ဈေ;

ဧတေသု နန္ဒိဉ္စ နိဝေသနဉ္စ, ပနုဇ္ဇ ဝိညာဏံ ဘဝေ န တိဋ္ဌေ.

(Thế Tôn phán): "Này Mettagū, bất cứ điều gì ngươi nhận biết, ở trên, ở dưới, ở ngang và ở giữa; hãy loại bỏ sự hoan hỷ và sự chấp thủ vào những điều ấy, hãy xua tan thức, và đừng trụ lại trong các cõi hữu."

၁၀၆၂.

1062.

‘‘ဧဝံဝိဟာရီ သတော အပ္ပမတ္တော, ဘိက္ခု စရံ ဟိတွာ မမာယိတာနိ;

ဇာတိံ ဇရံ သောကပရိဒ္ဒဝဉ္စ, ဣဓေဝ ဝိဒွါ ပဇဟေယျ ဒုက္ခံ’’.

"Vị Tỳ khưu sống như vậy, chánh niệm, không buông lung, trong khi hành trì, từ bỏ những gì là của ta; bậc trí ngay tại đây, có thể từ bỏ khổ đau, tức là sanh, già, sầu và bi."

၁၀၆၃.

1063.

‘‘ဧတာဘိနန္ဒာမိ [Pg.438] ဝစော မဟေသိနော, သုကိတ္တိတံ ဂေါတမနူပဓီကံ;

အဒ္ဓါ ဟိ ဘဂဝါ ပဟာသိ ဒုက္ခံ, တထာ ဟိ တေ ဝိဒိတော ဧသ ဓမ္မော.

"Con hoan hỷ lời dạy này của bậc Đại Sĩ, được tuyên thuyết khéo léo, ôi Gotama, không còn sanh y. Chắc chắn rằng Thế Tôn đã từ bỏ khổ đau, vì quả thật pháp này đã được Ngài biết rõ."

၁၀၆၄.

1064.

‘‘တေ စာပိ နူနပ္ပဇဟေယျု ဒုက္ခံ, ယေ တွံ မုနိ အဋ္ဌိတံ ဩဝဒေယျ;

တံ တံ နမဿာမိ သမေစ္စ နာဂ, အပ္ပေဝ မံ ဘဂဝါ အဋ္ဌိတံ ဩဝဒေယျ’’.

"Chắc chắn những ai được Ngài, bậc Thánh nhân, tận tình giáo huấn, cũng sẽ từ bỏ được khổ đau. Vì vậy, con đến đảnh lễ Ngài, bậc Long Tượng. Mong rằng Thế Tôn cũng sẽ tận tình giáo huấn cho con."

၁၀၆၅.

1065.

‘‘ယံ ဗြာဟ္မဏံ ဝေဒဂုမာဘိဇညာ, အကိဉ္စနံ ကာမဘဝေ အသတ္တံ;

အဒ္ဓါ ဟိ သော ဩဃမိမံ အတာရိ, တိဏ္ဏော စ ပါရံ အခိလော အကင်္ခေါ.

"Người nào mà ngươi biết là bậc Phạm chí, bậc thông đạt trí tuệ, không còn sở hữu, không còn dính mắc trong cõi dục; chắc chắn người ấy đã vượt qua bộc lưu này, đã qua đến bờ kia, không còn chướng ngại, không còn nghi hoặc."

၁၀၆၆.

1066.

‘‘ဝိဒွါ စ ယော ဝေဒဂူ နရော ဣဓ, ဘဝါဘဝေ သင်္ဂမိမံ ဝိသဇ္ဇ;

သော ဝီတတဏှော အနီဃော နိရာသော, အတာရိ သော ဇာတိဇရန္တိ ဗြူမီ’’တိ.

"Và người nào ở đây là bậc trí, bậc thông đạt trí tuệ, đã từ bỏ sự dính mắc này trong các cõi hữu; người ấy không còn tham ái, không còn phiền não, không còn mong cầu. Ta nói rằng, người ấy đã vượt qua sanh và già."

မေတ္တဂူမာဏဝပုစ္ဆာ စတုတ္ထီ နိဋ္ဌိတာ.

Phần câu hỏi của thanh niên Mettagū, thứ tư, đã kết thúc.

၅. ဓောတကမာဏဝပုစ္ဆာ

5. Phần câu hỏi của thanh niên Dhotaka

၁၀၆၇.

1067.

‘‘ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ဓောတကော)ဝါစာဘိကင်္ခါမိ မဟေသိ တုယှံ;

တဝ သုတွာန နိဂ္ဃောသံ, သိက္ခေ နိဗ္ဗာနမတ္တနော’’.

(Tôn giả Dhotaka thưa): "Con xin hỏi Ngài, bạch Thế Tôn, xin hãy nói cho con điều ấy. Con mong mỏi lời dạy của Ngài, ôi bậc Đại Sĩ. Sau khi nghe được âm thanh của Ngài, con sẽ học tập để đạt được Niết-bàn cho chính mình."

၁၀၆၈.

1068.

‘‘တေနဟာတပ္ပံ ကရောဟိ, (ဓောတကာတိ ဘဂဝါ) ဣဓေဝ နိပကော သတော;

ဣတော သုတွာန နိဂ္ဃောသံ, သိက္ခေ နိဗ္ဗာနမတ္တနော’’.

(Thế Tôn phán): "Này Dhotaka, vậy thì hãy nỗ lực, hãy là người thận trọng và chánh niệm ngay tại đây. Sau khi nghe được âm thanh từ đây, ngươi hãy học tập để đạt được Niết-bàn cho chính mình."

၁၀၆၉.

1069.

‘‘ပဿာမဟံ [Pg.439] ဒေဝမနုဿလောကေ, အကိဉ္စနံ ဗြာဟ္မဏမိရိယမာနံ;

တံ တံ နမဿာမိ သမန္တစက္ခု, ပမုဉ္စ မံ သက္က ကထံကထာဟိ’’.

"Con thấy trong thế giới chư thiên và loài người, một vị Phạm chí không còn sở hữu đang đi lại. Con xin đảnh lễ Ngài, bậc Toàn Giác Nhãn. Xin hãy giải thoát con khỏi những nghi hoặc, ôi bậc Thích Ca."

၁၀၇၀.

1070.

‘‘နာဟံ သဟိဿာမိ ပမောစနာယ, ကထံကထိံ ဓောတက ကဉ္စိ လောကေ;

ဓမ္မဉ္စ သေဋ္ဌံ အဘိဇာနမာနော, ဧဝံ တုဝံ ဩဃမိမံ တရေသိ’’.

"Này Dhotaka, Ta không thể giải thoát cho bất kỳ ai trong thế gian còn có sự nghi hoặc. Nhưng khi biết được pháp tối thượng, ngươi có thể tự mình vượt qua bộc lưu này."

၁၀၇၁.

1071.

‘‘အနုသာသ ဗြဟ္မေ ကရုဏာယမာနော, ဝိဝေကဓမ္မံ ယမဟံ ဝိဇညံ;

ယထာဟံ အာကာသောဝ အဗျာပဇ္ဇမာနော, ဣဓေဝ သန္တော အသိတော စရေယျံ’’.

"Bạch bậc Phạm Thiên, xin Ngài vì lòng bi mẫn mà giáo huấn cho con pháp viễn ly mà con có thể biết được; để con, giống như hư không, không bị chướng ngại, có thể sống ngay tại đây, an tịnh và không nương tựa."

၁၀၇၂.

1072.

‘‘ကိတ္တယိဿာမိ တေ သန္တိံ, (ဓောတကာတိ ဘဂဝါ) ဒိဋ္ဌေ ဓမ္မေ အနီတိဟံ;

ယံ ဝိဒိတွာ သတော စရံ, တရေ လောကေ ဝိသတ္တိကံ’’.

(Thế Tôn phán): "Này Dhotaka, Ta sẽ tuyên thuyết cho ngươi về sự an tịnh, trong pháp hiện tại, không phải do truyền thuyết; biết được pháp ấy và sống chánh niệm, người ấy có thể vượt qua sự dính mắc trong thế gian."

၁၀၇၃.

1073.

‘‘တဉ္စာဟံ အဘိနန္ဒာမိ, မဟေသိ သန္တိမုတ္တမံ;

ယံ ဝိဒိတွာ သတော စရံ, တရေ လောကေ ဝိသတ္တိကံ’’.

"Và con hoan hỷ điều ấy, ôi bậc Đại Sĩ, sự an tịnh tối thượng; biết được pháp ấy và sống chánh niệm, người ấy có thể vượt qua sự dính mắc trong thế gian."

၁၀၇၄.

1074.

‘‘ယံ ကိဉ္စိ သမ္ပဇာနာသိ, (ဓောတကာတိ ဘဂဝါ)ဥဒ္ဓံ အဓော တိရိယဉ္စာပိ မဇ္ဈေ;

ဧတံ ဝိဒိတွာ သင်္ဂေါတိ လောကေ, ဘဝါဘဝါယ မာကာသိ တဏှ’’န္တိ.

(Thế Tôn phán): "Này Dhotaka, bất cứ điều gì ngươi nhận biết, ở trên, ở dưới, ở ngang và ở giữa; hãy biết rằng đó là sự dính mắc trong thế gian, và đừng tạo ra tham ái đối với các cõi hữu."

ဓောတကမာဏဝပုစ္ဆာ ပဉ္စမီ နိဋ္ဌိတာ.

Phần câu hỏi của thanh niên Dhotaka, thứ năm, đã kết thúc.

၆. ဥပသီဝမာဏဝပုစ္ဆာ

6. Phần câu hỏi của thanh niên Upasīva

၁၀၇၅.

1075.

‘‘ဧကော အဟံ သက္က မဟန္တမောဃံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ဥပသီဝေါ)အနိဿိတော နော ဝိသဟာမိ တာရိတုံ;

အာရမ္မဏံ ဗြူဟိ သမန္တစက္ခု, ယံ နိဿိတော ဩဃမိမံ တရေယျံ’’.

(Tôn giả Upasīva thưa): "Bạch Ngài, dòng dõi Thích Ca, một mình con, không nơi nương tựa, không thể vượt qua được bộc lưu vĩ đại. Xin bậc Toàn Giác Nhãn hãy chỉ cho con một đối tượng, mà nương vào đó con có thể vượt qua bộc lưu này."

၁၀၇၆.

1076.

‘‘အာကိဉ္စညံ [Pg.440] ပေက္ခမာနော သတိမာ, (ဥပသီဝါတိ ဘဂဝါ)နတ္ထီတိ နိဿာယ တရဿု ဩဃံ;

ကာမေ ပဟာယ ဝိရတော ကထာဟိ, တဏှက္ခယံ နတ္တမဟာဘိပဿ’’.

(Thế Tôn phán): "Này Upasīva, hãy chánh niệm quán xét Vô sở hữu xứ, nương vào 'không có gì' mà vượt qua bộc lưu. Hãy từ bỏ các dục, xa lìa các nghi hoặc, và ngày đêm hãy quán sát sự đoạn tận của tham ái."

၁၀၇၇.

1077.

‘‘သဗ္ဗေသု ကာမေသု ယော ဝီတရာဂေါ, (ဣစ္စာယသ္မာ ဥပသီဝေါ)အာကိဉ္စညံ နိဿိတော ဟိတွာ မညံ;

သညာဝိမောက္ခေ ပရမေ ဝိမုတ္တော, တိဋ္ဌေ နု သော တတ္ထ အနာနုယာယီ’’.

(Tôn giả Upasīva thưa): "Người nào đã ly tham đối với tất cả các dục, nương vào Vô sở hữu xứ, từ bỏ những thứ khác, được giải thoát trong Tưởng giải thoát tối thượng, liệu người ấy có trụ lại ở đó, không bị thoái chuyển chăng?"

၁၀၇၈.

1078.

‘‘သဗ္ဗေသု ကာမေသု ယော ဝီတရာဂေါ, (ဥပသီဝါတိ ဘဂဝါ)အာကိဉ္စညံ နိဿိတော ဟိတွာ မညံ;

သညာဝိမောက္ခေ ပရမေ ဝိမုတ္တော, တိဋ္ဌေယျ သော တတ္ထ အနာနုယာယီ’’.

(Thế Tôn phán): "Này Upasīva, người nào đã ly tham đối với tất cả các dục, nương vào Vô sở hữu xứ, từ bỏ những thứ khác, được giải thoát trong Tưởng giải thoát tối thượng, người ấy sẽ trụ lại ở đó, không bị thoái chuyển."

၁၀၇၉.

1079.

‘‘တိဋ္ဌေ စေ သော တတ္ထ အနာနုယာယီ, ပူဂမ္ပိ ဝဿာနံ သမန္တစက္ခု;

တတ္ထေဝ သော သီတိသိယာ ဝိမုတ္တော, စဝေထ ဝိညာဏံ တထာဝိဓဿ’’.

"Bạch bậc Toàn Giác Nhãn, nếu người ấy trụ lại ở đó, không bị thoái chuyển, trong nhiều năm; liệu người ấy có thể ngay tại đó trở nên thanh lương và được giải thoát, hay thức của người như vậy sẽ hoại diệt?"

၁၀၈၀.

1080.

‘‘အစ္စီ ယထာ ဝါတဝေဂေန ခိတ္တာ, (ဥပသီဝါတိ ဘဂဝါ)အတ္ထံ ပလေတိ န ဥပေတိ သင်္ခံ;

ဧဝံ မုနီ နာမကာယာ ဝိမုတ္တော, အတ္ထံ ပလေတိ န ဥပေတိ သင်္ခံ’’.

(Thế Tôn phán): "Này Upasīva, như ngọn lửa bị sức gió thổi tắt, đi đến chỗ tận diệt, không thể được gọi tên; cũng vậy, bậc Thánh nhân, được giải thoát khỏi danh-sắc thân, đi đến chỗ tận diệt, không thể được gọi tên."

၁၀၈၁.

1081.

‘‘အတ္ထင်္ဂတော သော ဥဒ ဝါ သော နတ္ထိ, ဥဒါဟု ဝေ သဿတိယာ အရောဂေါ;

တံ မေ မုနီ သာဓု ဝိယာကရောဟိ, တထာ ဟိ တေ ဝိဒိတော ဧသ ဓမ္မော’’.

"Người ấy đã đi đến chỗ tận diệt, hay là không còn tồn tại, hay là vĩnh viễn không còn bệnh hoạn? Xin bậc Thánh nhân hãy giải thích rõ điều đó cho con, vì quả thật pháp này đã được Ngài biết rõ."

၁၀၈၂.

1082.

‘‘အတ္ထင်္ဂတဿ [Pg.441] န ပမာဏမတ္ထိ, (ဥပသီဝါတိ ဘဂဝါ)ယေန နံ ဝဇ္ဇုံ တံ တဿ နတ္ထိ;

သဗ္ဗေသု ဓမ္မေသု သမူဟတေသု, သမူဟတာ ဝါဒပထာပိ သဗ္ဗေ’’တိ.

(Thế Tôn phán): "Này Upasīva, đối với người đã đi đến chỗ tận diệt, không có thước đo nào cả. Cái mà người ta có thể dùng để nói về người ấy, cái đó nơi người ấy không còn nữa. Khi tất cả các pháp đã được nhổ sạch, tất cả các con đường ngôn thuyết cũng đều bị nhổ sạch."

ဥပသီဝမာဏဝပုစ္ဆာ ဆဋ္ဌီ နိဋ္ဌိတာ.

Phần câu hỏi của thanh niên Upasīva, thứ sáu, đã kết thúc.

၇. နန္ဒမာဏဝပုစ္ဆာ

7. Phần câu hỏi của thanh niên Nanda

၁၀၈၃.

1083.

‘‘သန္တိ လောကေ မုနယော, (ဣစ္စာယသ္မာ နန္ဒော)ဇနာ ဝဒန္တိ တယိဒံ ကထံသု;

ဉာဏူပပန္နံ နော မုနိံ ဝဒန္တိ, ဥဒါဟု ဝေ ဇီဝိတေနူပပန္နံ’’.

(Tôn giả Nanda thưa): "Người ta nói rằng có những bậc Thánh nhân trong thế gian. Điều này là như thế nào? Họ gọi một người là Thánh nhân vì người ấy có đầy đủ trí tuệ, hay là vì người ấy có đầy đủ một lối sống nào đó?"

၁၀၈၄.

1084.

‘‘န ဒိဋ္ဌိယာ န သုတိယာ န ဉာဏေန, (န သီလဗ္ဗတေန) မုနီဓ နန္ဒ ကုသလာ ဝဒန္တိ;

ဝိသေနိကတွာ အနီဃာ နိရာသာ, စရန္တိ ယေ တေ မုနယောတိ ဗြူမိ’’.

"Này Nanda, ở đây các bậc thiện xảo không gọi một người là Thánh nhân chỉ vì tri kiến, vì sở văn, hay vì trí tuệ (hay vì giới và hạnh). Ta nói rằng, những ai đã đánh tan ma quân, sống không phiền não, không mong cầu, những người ấy chính là bậc Thánh nhân."

၁၀၈၅.

1085.

‘‘ယေ ကေစိမေ သမဏဗြာဟ္မဏာသေ, (ဣစ္စာယသ္မာ နန္ဒော)ဒိဋ္ဌဿုတေနာပိ ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ;

သီလဗ္ဗတေနာပိ ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ, အနေကရူပေန ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ;

ကစ္စိဿု တေ ဘဂဝါ တတ္ထ ယတာ စရန္တာ, အတာရု ဇာတိဉ္စ ဇရဉ္စ မာရိသ;

ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ’’.

(Tôn giả Nanda thưa:) “Bạch Thế Tôn, có những Sa-môn, Bà-la-môn nào đó, họ tuyên bố sự thanh tịnh qua cái thấy và cái nghe; họ tuyên bố sự thanh tịnh qua giới và hạnh; họ tuyên bố sự thanh tịnh qua nhiều hình thức khác nhau. Bạch Thế Tôn, liệu họ, khi nỗ lực thực hành trong các pháp ấy, có vượt qua được sanh và già không, thưa Ngài? Con xin hỏi Thế Tôn điều ấy, xin Ngài hãy nói cho con biết.”

၁၀၈၆.

1086.

‘‘ယေ [Pg.442] ကေစိမေ သမဏဗြာဟ္မဏာသေ, (နန္ဒာတိ ဘဂဝါ)ဒိဋ္ဌဿုတေနာပိ ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ;

သီလဗ္ဗတေနာပိ ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ, အနေကရူပေန ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ;

ကိဉ္စာပိ တေ တတ္ထ ယတာ စရန္တိ, နာရိံသု ဇာတိဇရန္တိ ဗြူမိ’’.

(Thế Tôn đáp:) “Này Nanda, có những Sa-môn, Bà-la-môn nào đó, họ tuyên bố sự thanh tịnh qua cái thấy và cái nghe; họ tuyên bố sự thanh tịnh qua giới và hạnh; họ tuyên bố sự thanh tịnh qua nhiều hình thức khác nhau. Dù họ có nỗ lực thực hành trong các pháp ấy, Ta nói rằng họ không vượt qua được sanh và già.”

၁၀၈၇.

1087.

သီလဗ္ဗတေနာပိ ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ, အနေကရူပေန ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ;

တေ စေ မုနိ ဗြူသိ အနောဃတိဏ္ဏေ, အထ ကော စရဟိ ဒေဝမနုဿလောကေ;

အတာရိ ဇာတိဉ္စ ဇရဉ္စ မာရိသ, ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ’’.

(Tôn giả Nanda thưa:) “Bạch Thế Tôn, có những Sa-môn, Bà-la-môn nào đó, họ tuyên bố sự thanh tịnh qua cái thấy và cái nghe; họ tuyên bố sự thanh tịnh qua giới và hạnh; họ tuyên bố sự thanh tịnh qua nhiều hình thức khác nhau. Nếu Ngài, bậc Mâu-ni, nói rằng họ chưa vượt qua bộc lưu, vậy thì, thưa Ngài, trong thế giới chư Thiên và loài người, ai đã vượt qua được sanh và già? Con xin hỏi Thế Tôn điều ấy, xin Ngài hãy nói cho con biết.”

၁၀၈၈.

1088.

‘‘နာဟံ သဗ္ဗေ သမဏဗြာဟ္မဏာသေ, (နန္ဒာတိ ဘဂဝါ)ဇာတိဇရာယ နိဝုတာတိ ဗြူမိ;

ယေ သီဓ ဒိဋ္ဌံဝ သုတံ မုတံ ဝါ, သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ပဟာယ သဗ္ဗံ;

အနေကရူပမ္ပိ ပဟာယ သဗ္ဗံ, တဏှံ ပရိညာယ အနာသဝါသေ;

တေ ဝေ နရာ ဩဃတိဏ္ဏာတိ ဗြူမိ’’.

(Thế Tôn đáp:) “Này Nanda, Ta không nói rằng tất cả Sa-môn, Bà-la-môn đều bị sanh và già che lấp. Những ai ở đây, sau khi từ bỏ tất cả những gì được thấy, được nghe, được cảm nhận, hoặc giới và hạnh; sau khi từ bỏ tất cả các hình thức đa dạng; liễu tri ái dục và không còn lậu hoặc, Ta nói rằng chính những người ấy đã vượt qua bộc lưu.”

၁၀၈၉.

1089.

‘‘ဧတာဘိနန္ဒာမိ ဝစော မဟေသိနော, သုကိတ္တိတံ ဂေါတမနူပဓီကံ;

ယေ သီဓ ဒိဋ္ဌံ ဝ သုတံ မုတံ ဝါ, သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ပဟာယ သဗ္ဗံ;

အနေကရူပမ္ပိ ပဟာယ သဗ္ဗံ, တဏှံ ပရိညာယ အနာသဝါသေ;

အဟမ္ပိ တေ ဩဃတိဏ္ဏာတိ ဗြူမီ’’တိ.

“Con xin hoan hỷ lời dạy của bậc Đại Sĩ, được Ngài Gotama tuyên thuyết thật khéo léo, không còn sanh y. Những ai ở đây, sau khi từ bỏ tất cả những gì được thấy, được nghe, được cảm nhận, hoặc giới và hạnh; sau khi từ bỏ tất cả các hình thức đa dạng; liễu tri ái dục và không còn lậu hoặc, con cũng nói rằng họ đã vượt qua bộc lưu.”

နန္ဒမာဏဝပုစ္ဆာ သတ္တမာ နိဋ္ဌိတာ.

Câu hỏi của thanh niên Nanda, phần thứ bảy, đã kết thúc.

၈. ဟေမကမာဏဝပုစ္ဆာ

8. Câu hỏi của thanh niên Hemaka

၁၀၉၀.

1090.

‘‘ယေ [Pg.443] မေ ပုဗ္ဗေ ဝိယာကံသု, (ဣစ္စာယသ္မာ ဟေမကော)ဟုရံ ဂေါတမသာသနာ;

ဣစ္စာသိ ဣတိ ဘဝိဿတိ, သဗ္ဗံ တံ ဣတိဟီတိဟံ;

သဗ္ဗံ တံ တက္ကဝဍ္ဎနံ, နာဟံ တတ္ထ အဘိရမိံ.

(Tôn giả Hemaka thưa:) “Những vị trước đây đã giải thích cho con, trước giáo pháp của Gotama, rằng: ‘Sự việc đã là như vậy, sự việc sẽ là như vậy.’ Tất cả những điều đó chỉ là lời truyền tụng, tất cả những điều đó chỉ làm tăng trưởng tầm suy. Con không tìm thấy hỷ lạc trong đó.”

၁၀၉၁.

1091.

‘‘တွဉ္စ မေ ဓမ္မမက္ခာဟိ, တဏှာနိဂ္ဃာတနံ မုနိ;

ယံ ဝိဒိတွာ သတော စရံ, တရေ လောကေ ဝိသတ္တိကံ’’.

“Xin Ngài, bậc Mâu-ni, hãy giảng cho con về Pháp, phương pháp đoạn trừ ái dục. Để khi biết được pháp ấy, con có thể sống chánh niệm và vượt qua sự dính mắc trong thế gian.”

၁၀၉၂.

1092.

‘‘ဣဓ ဒိဋ္ဌသုတမုတဝိညာတေသု, ပိယရူပေသု ဟေမက;

ဆန္ဒရာဂဝိနောဒနံ, နိဗ္ဗာနပဒမစ္စုတံ.

“Này Hemaka, ở đây, đối với những hình sắc khả ái trong những gì được thấy, nghe, cảm nhận, và nhận biết, sự loại trừ dục và tham chính là trạng thái Niết-bàn, bất động.”

၁၀၉၃.

1093.

‘‘ဧတဒညာယ ယေ သတာ, ဒိဋ္ဌဓမ္မာဘိနိဗ္ဗုတာ;

ဥပသန္တာ စ တေ သဒါ, တိဏ္ဏာ လောကေ ဝိသတ္တိက’’န္တိ.

“Những ai chánh niệm, khi đã liễu tri điều này, họ được tịch tịnh ngay trong hiện tại. Họ luôn luôn an tịnh và đã vượt qua sự dính mắc trong thế gian.”

ဟေမကမာဏဝပုစ္ဆာ အဋ္ဌမာ နိဋ္ဌိတာ.

Câu hỏi của thanh niên Hemaka, phần thứ tám, đã kết thúc.

၉. တောဒေယျမာဏဝပုစ္ဆာ

9. Câu hỏi của thanh niên Todeyya

၁၀၉၄.

1094.

‘‘ယသ္မိံ ကာမာ န ဝသန္တိ, (ဣစ္စာယသ္မာ တောဒေယျော)တဏှာ ယဿ န ဝိဇ္ဇတိ;

ကထံကထာ စ ယော တိဏ္ဏော, ဝိမောက္ခော တဿ ကီဒိသော’’.

(Tôn giả Todeyya thưa:) “Đối với người mà các dục không còn trú ngụ, người không còn ái dục, và người đã vượt qua hoài nghi, sự giải thoát của vị ấy là như thế nào?”

၁၀၉၅.

1095.

‘‘ယသ္မိံ ကာမာ န ဝသန္တိ, (တောဒေယျာတိ ဘဂဝါ)တဏှာ ယဿ န ဝိဇ္ဇတိ;

ကထံကထာ စ ယော တိဏ္ဏော, ဝိမောက္ခော တဿ နာပရော’’.

(Thế Tôn đáp:) “Này Todeyya, đối với người mà các dục không còn trú ngụ, người không còn ái dục, và người đã vượt qua hoài nghi, không có sự giải thoát nào khác cho vị ấy.”

၁၀၉၆.

1096.

‘‘နိရာသသော သော ဥဒ အာသသာနော, ပညာဏဝါ သော ဥဒ ပညကပ္ပီ;

မုနိံ အဟံ သက္က ယထာ ဝိဇညံ, တံ မေ ဝိယာစိက္ခ သမန္တစက္ခု’’.

“Vị ấy không còn hy vọng hay vẫn còn hy vọng? Vị ấy là người có trí tuệ hay là người tạo tác bằng trí tuệ? Thưa bậc Toàn Nhãn, xin hãy giải thích cho con để con có thể hiểu về bậc Mâu-ni ấy.”

၁၀၉၇.

1097.

‘‘နိရာသသော [Pg.444] သော န စ အာသသာနော, ပညာဏဝါ သော န စ ပညကပ္ပီ;

ဧဝမ္ပိ တောဒေယျ မုနိံ ဝိဇာန, အကိဉ္စနံ ကာမဘဝေ အသတ္တ’’န္တိ.

“Này Todeyya, vị ấy không còn hy vọng, cũng không phải là người còn hy vọng. Vị ấy là người có trí tuệ, không phải là người tạo tác bằng trí tuệ. Này Todeyya, hãy biết bậc Mâu-ni là như vậy: không còn chướng ngại, không dính mắc trong cõi dục và cõi hữu.”

တောဒေယျမာဏဝပုစ္ဆာ နဝမာ နိဋ္ဌိတာ.

Câu hỏi của thanh niên Todeyya, phần thứ chín, đã kết thúc.

၁၀. ကပ္ပမာဏဝပုစ္ဆာ

10. Câu hỏi của thanh niên Kappa

၁၀၉၈.

1098.

‘‘မဇ္ဈေ သရသ္မိံ တိဋ္ဌတံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ကပ္ပော)ဩဃေ ဇာတေ မဟဗ္ဘယေ;

ဇရာမစ္စုပရေတာနံ, ဒီပံ ပဗြူဟိ မာရိသ;

တွဉ္စ မေ ဒီပမက္ခာဟိ, ယထာယိဒံ နာပရံ သိယာ’’.

(Tôn giả Kappa thưa:) “Đối với những chúng sanh đang đứng giữa dòng nước, khi bộc lưu khởi lên đầy kinh hãi, bị già và chết áp bức, xin Ngài, thưa bậc tôn quý, hãy chỉ cho một hòn đảo. Xin Ngài hãy tuyên thuyết cho con về hòn đảo ấy, để cho khổ đau này không còn sanh khởi nữa.”

၁၀၉၉.

1099.

‘‘မဇ္ဈေ သရသ္မိံ တိဋ္ဌတံ, (ကပ္ပာတိ ဘဂဝါ)ဩဃေ ဇာတေ မဟဗ္ဘယေ;

ဇရာမစ္စုပရေတာနံ, ဒီပံ ပဗြူမိ ကပ္ပ တေ.

(Thế Tôn đáp:) “Này Kappa, đối với những chúng sanh đang đứng giữa dòng nước, khi bộc lưu khởi lên đầy kinh hãi, bị già và chết áp bức, Ta sẽ tuyên thuyết cho con về một hòn đảo.”

၁၁၀၀.

1100.

‘‘အကိဉ္စနံ အနာဒါနံ, ဧတံ ဒီပံ အနာပရံ;

နိဗ္ဗာနံ ဣတိ နံ ဗြူမိ, ဇရာမစ္စုပရိက္ခယံ.

“Không còn chướng ngại, không còn chấp thủ, đó là hòn đảo không gì hơn nữa. Ta gọi đó là Niết-bàn, sự đoạn tận của già và chết.”

၁၁၀၁.

1101.

‘‘ဧတဒညာယ ယေ သတာ, ဒိဋ္ဌဓမ္မာဘိနိဗ္ဗုတာ;

န တေ မာရဝသာနုဂါ, န တေ မာရဿ ပဒ္ဓဂူ’’တိ.

“Những ai chánh niệm, khi đã liễu tri điều này, họ được tịch tịnh ngay trong hiện tại. Họ không còn đi theo quyền lực của Ma vương, họ không còn là bộ hành của Ma vương.”

ကပ္ပမာဏဝပုစ္ဆာ ဒသမာ နိဋ္ဌိတာ.

Câu hỏi của thanh niên Kappa, phần thứ mười, đã kết thúc.

၁၁. ဇတုကဏ္ဏိမာဏဝပုစ္ဆာ

11. Câu hỏi của thanh niên Jatukaṇṇi

၁၁၀၂.

1102.

‘‘သုတွာနဟံ ဝီရမကာမကာမိံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ဇတုကဏ္ဏိ)ဩဃာတိဂံ ပုဋ္ဌုမကာမမာဂမံ;

သန္တိပဒံ ဗြူဟိ သဟဇနေတ္တ, ယထာတစ္ဆံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ.

(Tôn giả Jatukaṇṇi thưa:) “Sau khi nghe về bậc Anh Hùng không còn tham muốn dục lạc, đã vượt qua bộc lưu, con đến đây, không còn tham muốn, để thưa hỏi. Xin Ngài, bậc có Tuệ nhãn bẩm sinh, hãy nói về trạng thái an tịnh. Bạch Thế Tôn, xin hãy nói cho con về điều ấy đúng như thật.”

၁၁၀၃.

1103.

‘‘ဘဂဝါ [Pg.445] ဟိ ကာမေ အဘိဘုယျ ဣရိယတိ, အာဒိစ္စောဝ ပထဝိံ တေဇီ တေဇသာ;

ပရိတ္တပညဿ မေ ဘူရိပည, အာစိက္ခ ဓမ္မံ ယမဟံ ဝိဇညံ;

ဇာတိဇရာယ ဣဓ ဝိပ္ပဟာနံ’’.

“Thế Tôn sống sau khi đã chế ngự các dục, như mặt trời rực rỡ dùng ánh sáng chói lọi bao trùm mặt đất. Thưa bậc Trí tuệ rộng lớn, xin hãy giảng cho con, người trí tuệ nhỏ hẹp, về Pháp mà nhờ đó con có thể biết được sự từ bỏ sanh và già ngay tại đây.”

၁၁၀၄.

1104.

‘‘ကာမေသု ဝိနယ ဂေဓံ, (ဇတုကဏ္ဏီတိ ဘဂဝါ) နေက္ခမ္မံ ဒဋ္ဌု ခေမတော;

ဥဂ္ဂဟီတံ နိရတ္တံ ဝါ, မာ တေ ဝိဇ္ဇိတ္ထ ကိဉ္စနံ.

(Thế Tôn đáp:) “Này Jatukaṇṇi, hãy nhiếp phục lòng tham ái trong các dục, hãy xem sự xuất ly là an ổn. Dù là điều đã chấp thủ hay điều đã từ bỏ, mong rằng con không còn bất cứ chướng ngại nào.”

၁၁၀၅.

1105.

‘‘ယံ ပုဗ္ဗေ တံ ဝိသောသေဟိ, ပစ္ဆာ တေ မာဟု ကိဉ္စနံ;

မဇ္ဈေ စေ နော ဂဟေဿသိ, ဥပသန္တော စရိဿသိ.

“Hãy làm khô cạn những gì ở quá khứ, mong rằng con không còn gì ở tương lai. Nếu ở hiện tại con không chấp thủ, con sẽ sống trong an tịnh.”

၁၁၀၆.

1106.

‘‘သဗ္ဗသော နာမရူပသ္မိံ, ဝီတဂေဓဿ ဗြာဟ္မဏ;

အာသဝါဿ န ဝိဇ္ဇန္တိ, ယေဟိ မစ္စုဝသံ ဝဇေ’’တိ.

“Này vị Bà-la-môn, đối với người đã hoàn toàn xả ly tham ái trong danh và sắc, không còn các lậu hoặc mà do chúng người ấy phải đi vào quyền lực của thần chết.”

ဇတုကဏ္ဏိမာဏဝပုစ္ဆာ ဧကာဒသမာ နိဋ္ဌိတာ.

Câu hỏi của thanh niên Jatukaṇṇi, phần thứ mười một, đã hoàn tất.

၁၂. ဘဒြာဝုဓမာဏဝပုစ္ဆာ

12. Câu hỏi của thanh niên Bhadrāvudha

၁၁၀၇.

1107.

‘‘ဩကဉ္ဇဟံ တဏှစ္ဆိဒံ အနေဇံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ဘဒြာဝုဓော)နန္ဒိဉ္ဇဟံ ဩဃတိဏ္ဏံ ဝိမုတ္တံ;

ကပ္ပဉ္ဇဟံ အဘိယာစေ သုမေဓံ, သုတွာန နာဂဿ အပနမိဿန္တိ ဣတော.

(Tôn giả Bhadrāvudha thưa rằng:) “Con thành tâm khẩn cầu bậc Trí Tuệ, người đã từ bỏ nơi nương náu, đã cắt đứt ái dục, không còn dao động, đã từ bỏ hỷ lạc, đã vượt qua bộc lưu, đã được giải thoát, đã từ bỏ các loại tư duy. Sau khi nghe lời dạy của bậc Long Tượng, (nhiều người) sẽ rời khỏi nơi này.”

၁၁၀၈.

1108.

‘‘နာနာဇနာ ဇနပဒေဟိ သင်္ဂတာ, တဝ ဝီရ ဝါကျံ အဘိကင်္ခမာနာ;

တေသံ တုဝံ သာဓု ဝိယာကရောဟိ, တထာ ဟိ တေ ဝိဒိတော ဧသ ဓမ္မော’’.

“Nhiều người từ các quốc độ đã tụ hội về đây, thưa bậc Anh Hùng, họ mong mỏi lời dạy của Ngài. Xin Ngài hãy giảng giải cho họ. Quả thật, pháp này đã được Ngài liễu tri như vậy.”

၁၁၀၉.

1109.

‘‘အာဒါနတဏှံ ဝိနယေထ သဗ္ဗံ, (ဘဒြာဝုဓာတိ ဘဂဝါ)ဥဒ္ဓံ အဓော တိရိယဉ္စာပိ မဇ္ဈေ;

ယံ ယဉှိ လောကသ္မိမုပါဒိယန္တိ, တေနေဝ မာရော အနွေတိ ဇန္တုံ.

(Thế Tôn phán:) “Này Bhadrāvudha, hãy loại trừ mọi ái dục chấp thủ, ở trên, ở dưới, ở ngang, và ở giữa. Bất cứ thứ gì chúng sanh chấp thủ trong thế gian, chính do đó mà Ma vương đi theo sau.”

၁၁၁၀.

1110.

‘‘တသ္မာ [Pg.446] ပဇာနံ န ဥပါဒိယေထ, ဘိက္ခု သတော ကိဉ္စနံ သဗ္ဗလောကေ;

အာဒါနသတ္တေ ဣတိ ပေက္ခမာနော, ပဇံ ဣမံ မစ္စုဓေယျေ ဝိသတ္တ’’န္တိ.

“Do đó, vị tỳ khưu chánh niệm, khi biết rõ, không nên chấp thủ bất cứ điều gì trong toàn thể thế gian, trong khi quán xét chúng sanh này bị dính mắc vào sự chấp thủ, bị vướng vào lãnh địa của tử thần.”

ဘဒြာဝုဓမာဏဝပုစ္ဆာ ဒွါဒသမာ နိဋ္ဌိတာ.

Câu hỏi của thanh niên Bhadrāvudha, phần thứ mười hai, đã hoàn tất.

၁၃. ဥဒယမာဏဝပုစ္ဆာ

13. Câu hỏi của thanh niên Udaya

၁၁၁၁.

1111.

‘‘ဈာယိံ ဝိရဇမာသီနံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ဥဒယော) ကတကိစ္စံ အနာသဝံ;

ပါရဂုံ သဗ္ဗဓမ္မာနံ, အတ္ထိ ပဉှေန အာဂမံ;

အညာဝိမောက္ခံ ပဗြူဟိ, အဝိဇ္ဇာယ ပဘေဒနံ’’.

(Tôn giả Udaya thưa rằng:) “Con đến đây với một câu hỏi muốn thưa với bậc Thiền định, không còn bụi bặm, đang ngự tọa, đã làm xong việc cần làm, không còn lậu hoặc, đã đến bờ kia của tất cả các pháp. Xin Ngài hãy tuyên thuyết về sự giải thoát bằng thắng trí, sự phá tan vô minh.”

၁၁၁၂.

1112.

‘‘ပဟာနံ ကာမစ္ဆန္ဒာနံ, (ဥဒယာတိ ဘဂဝါ) ဒေါမနဿာန စူဘယံ;

ထိနဿ စ ပနူဒနံ, ကုက္ကုစ္စာနံ နိဝါရဏံ.

(Thế Tôn phán:) “Này Udaya, đó là sự đoạn trừ cả hai: dục tham và ưu não, sự xua tan hôn trầm, và sự ngăn ngừa trạo hối.”

၁၁၁၃.

1113.

‘‘ဥပေက္ခာသတိသံသုဒ္ဓံ, ဓမ္မတက္ကပုရေဇဝံ;

အညာဝိမောက္ခံ ပဗြူမိ, အဝိဇ္ဇာယ ပဘေဒနံ’’.

“Ta tuyên thuyết sự giải thoát bằng thắng trí, sự phá tan vô minh, là trạng thái được thanh tịnh bởi xả và niệm, được dẫn đầu bởi sự tầm cầu về các pháp.”

၁၁၁၄.

1114.

‘‘ကိံသု သံယောဇနော လောကော, ကိံသု တဿ ဝိစာရဏံ;

ကိဿဿ ဝိပ္ပဟာနေန, နိဗ္ဗာနံ ဣတိ ဝုစ္စတိ’’.

“Thế gian bị trói buộc bởi điều gì? Sự quán sát của nó là gì? Do đoạn trừ điều gì mà được gọi là Niết Bàn?”

၁၁၁၅.

1115.

‘‘နန္ဒိသံယောဇနော လောကော, ဝိတက္ကဿ ဝိစာရဏံ;

တဏှာယ ဝိပ္ပဟာနေန, နိဗ္ဗာနံ ဣတိ ဝုစ္စတိ’’.

“Thế gian bị trói buộc bởi hỷ lạc, sự tầm cầu là sự quán sát của nó. Do đoạn trừ ái dục mà được gọi là Niết Bàn.”

၁၁၁၆.

1116.

‘‘ကထံ သတဿ စရတော, ဝိညာဏံ ဥပရုဇ္ဈတိ;

ဘဂဝန္တံ ပုဋ္ဌုမာဂမ္မ, တံ သုဏောမ ဝစော တဝ’’.

“Đối với người sống chánh niệm, làm thế nào để thức được đoạn diệt? Chúng con đến để hỏi Thế Tôn, chúng con muốn nghe lời dạy ấy của Ngài.”

၁၁၁၇.

1117.

‘‘အဇ္ဈတ္တဉ္စ ဗဟိဒ္ဓါ စ, ဝေဒနံ နာဘိနန္ဒတော;

ဧဝံ သတဿ စရတော, ဝိညာဏံ ဥပရုဇ္ဈတီ’’တိ.

“Đối với người không hoan hỷ với cảm thọ, cả bên trong lẫn bên ngoài, khi sống chánh niệm như vậy, thức sẽ được đoạn diệt.”

ဥဒယမာဏဝပုစ္ဆာ တေရသမာ နိဋ္ဌိတာ.

Câu hỏi của thanh niên Udaya, phần thứ mười ba, đã hoàn tất.

၁၄. ပေါသာလမာဏဝပုစ္ဆာ

14. Câu hỏi của thanh niên Posāla

၁၁၁၈.

1118.

‘‘ယော [Pg.447] အတီတံ အာဒိသတိ, (ဣစ္စာယသ္မာ ပေါသာလော) အနေဇော ဆိန္နသံသယော;

ပါရဂုံ သဗ္ဗဓမ္မာနံ, အတ္ထိ ပဉှေန အာဂမံ.

(Tôn giả Posāla thưa rằng:) “Con đến đây với một câu hỏi muốn thưa với bậc đã chỉ rõ quá khứ, không còn dao động, đã cắt đứt hoài nghi, đã đến bờ kia của tất cả các pháp.”

၁၁၁၉.

1119.

‘‘ဝိဘူတရူပသညိဿ, သဗ္ဗကာယပ္ပဟာယိနော;

အဇ္ဈတ္တဉ္စ ဗဟိဒ္ဓါ စ, နတ္ထိ ကိဉ္စီတိ ပဿတော;

ဉာဏံ သက္ကာနုပုစ္ဆာမိ, ကထံ နေယျော တထာဝိဓော’’.

“Thưa Ngài, dòng dõi Sakka, con xin hỏi về trí tuệ của người đã vượt qua sắc tưởng, đã từ bỏ mọi thân thể, người thấy rằng ‘không có gì cả’ cả bên trong lẫn bên ngoài. Một người như vậy nên được hiểu như thế nào?”

၁၁၂၀.

1120.

‘‘ဝိညာဏဋ္ဌိတိယော သဗ္ဗာ, (ပေါသာလာတိ ဘဂဝါ) အဘိဇာနံ တထာဂတော;

တိဋ္ဌန္တမေနံ ဇာနာတိ, ဝိမုတ္တံ တပ္ပရာယဏံ.

(Thế Tôn phán:) “Này Posāla, Như Lai, với thắng trí, biết tất cả các thức trú. Như Lai biết người ấy đang an trú, đã được giải thoát, và hướng về cảnh giới ấy.”

၁၁၂၁.

1121.

‘‘အာကိဉ္စညသမ္ဘဝံ ဉတွာ, နန္ဒီ သံယောဇနံ ဣတိ;

ဧဝမေတံ အဘိညာယ, တတော တတ္ထ ဝိပဿတိ;

ဧတံ ဉာဏံ တထံ တဿ, ဗြာဟ္မဏဿ ဝုသီမတော’’တိ.

“Biết được sự sanh khởi của Vô sở hữu xứ, biết hỷ lạc là một triền phược, sau khi thắng tri điều này như vậy, vị ấy quán chiếu ngay tại đó. Trí tuệ này của vị Bà la môn đã sống đời phạm hạnh là chân thật.”

ပေါသာလမာဏဝပုစ္ဆာ စုဒ္ဒသမာ နိဋ္ဌိတာ.

Câu hỏi của thanh niên Posāla, phần thứ mười bốn, đã hoàn tất.

၁၅. မောဃရာဇမာဏဝပုစ္ဆာ

15. Câu hỏi của thanh niên Mogharāja

၁၁၂၂.

1122.

‘‘ဒွါဟံ သက္ကံ အပုစ္ဆိဿံ, (ဣစ္စာယသ္မာ မောဃရာဇာ)န မေ ဗျာကာသိ စက္ခုမာ;

ယာဝတတိယဉ္စ ဒေဝီသိ, ဗျာကရောတီတိ မေ သုတံ.

(Tôn giả Mogharāja thưa rằng:) “Con đã hai lần hỏi bậc Thích Ca, nhưng bậc Mắt Tuệ đã không trả lời con. Con nghe rằng bậc Thánh nhân, bậc Thiên tiên, sẽ trả lời khi được hỏi đến lần thứ ba.”

၁၁၂၃.

1123.

‘‘အယံ လောကော ပရော လောကော, ဗြဟ္မလောကော သဒေဝကော;

ဒိဋ္ဌိံ တေ နာဘိဇာနာတိ, ဂေါတမဿ ယသဿိနော.

“Thế gian này, thế gian khác, thế giới Phạm thiên cùng với chư thiên, họ không biết được kiến giải của Ngài, bậc Gotama danh tiếng.”

၁၁၂၄.

1124.

‘‘ဧဝံ အဘိက္ကန္တဒဿာဝိံ, အတ္ထိ ပဉှေန အာဂမံ;

ကထံ လောကံ အဝေက္ခန္တံ, မစ္စုရာဇာ န ပဿတိ’’.

“Con đến đây với một câu hỏi muốn thưa với bậc có tuệ kiến siêu việt như vậy: Người quán chiếu thế gian như thế nào thì tử vương không nhìn thấy?”

၁၁၂၅.

1125.

‘‘သုညတော [Pg.448] လောကံ အဝေက္ခဿု, မောဃရာဇ သဒါ သတော;

အတ္တာနုဒိဋ္ဌိံ ဦဟစ္စ, ဧဝံ မစ္စုတရော သိယာ;

ဧဝံ လောကံ အဝေက္ခန္တံ, မစ္စုရာဇာ န ပဿတီ’’တိ.

“Này Mogharāja, hãy luôn chánh niệm, quán thế gian là trống không. Sau khi nhổ bỏ thân kiến, người ấy có thể vượt qua cái chết. Tử vương không nhìn thấy người quán chiếu thế gian như vậy.”

မောဃရာဇမာဏဝပုစ္ဆာ ပန္နရသမာ နိဋ္ဌိတာ.

Câu hỏi của thanh niên Mogharāja, phần thứ mười lăm, đã hoàn tất.

၁၆. ပိင်္ဂိယမာဏဝပုစ္ဆာ

16. Câu hỏi của thanh niên Piṅgiya

၁၁၂၆.

1126.

‘‘ဇိဏ္ဏောဟမသ္မိ အဗလော ဝီတဝဏ္ဏော, (ဣစ္စာယသ္မာ ပိင်္ဂိယော)နေတ္တာ န သုဒ္ဓါ သဝနံ န ဖာသု;

မာဟံ နဿံ မောမုဟော အန္တရာဝအာစိက္ခ ဓမ္မံ ယမဟံ ဝိဇညံ;

ဇာတိဇရာယ ဣဓ ဝိပ္ပဟာနံ’’.

(Tôn giả Piṅgiya thưa rằng:) “Con đã già yếu, sức tàn, sắc phai. Mắt không còn tinh, tai không còn thính. Xin đừng để con phải chết trong si mê giữa chừng. Xin hãy giảng dạy pháp mà con có thể liễu tri, để đoạn trừ sanh và già ngay tại đây.”

၁၁၂၇.

1127.

‘‘ဒိသွာန ရူပေသု ဝိဟညမာနေ, (ပိင်္ဂိယာတိ ဘဂဝါ)ရုပ္ပန္တိ ရူပေသု ဇနာ ပမတ္တာ;

တသ္မာ တုဝံ ပိင်္ဂိယ အပ္ပမတ္တော,ဇဟဿု ရူပံ အပုနဗ္ဘဝါယ’’.

(Thế Tôn đáp:) Này Piṅgiya, thấy chúng sanh bị khổ não vì các sắc, những người phóng dật bị hoại diệt vì các sắc. Do đó, này Piṅgiya, ngươi hãy tinh cần, từ bỏ sắc để không còn tái sanh.

၁၁၂၈.

1128.

‘‘ဒိသာ စတဿော ဝိဒိသာ စတဿော, ဥဒ္ဓံ အဓော ဒသ ဒိသာ ဣမာယော;

န တုယှံ အဒိဋ္ဌံ အသုတံ အမုတံ, အထော အဝိညာတံ ကိဉ္စနမတ္ထိ လောကေ;

အာစိက္ခ ဓမ္မံ ယမဟံ ဝိဇညံ, ဇာတိဇရာယ ဣဓ ဝိပ္ပဟာနံ’’.

Bốn phương chánh, bốn phương phụ, phương trên, phương dưới, trong mười phương này, không có bất cứ điều gì trong thế gian mà Ngài chưa thấy, chưa nghe, chưa cảm nhận, hay chưa biết. Xin hãy giảng dạy cho con pháp ấy, để con có thể liễu tri sự từ bỏ sanh và già ngay tại đây.

၁၁၂၉.

1129.

‘‘တဏှာဓိပန္နေ မနုဇေ ပေက္ခမာနော, (ပိင်္ဂိယာတိ ဘဂဝါ)သန္တာပဇာတေ ဇရသာ ပရေတေ;

တသ္မာ တုဝံ ပိင်္ဂိယ အပ္ပမတ္တော, ဇဟဿု တဏှံ အပုနဗ္ဘဝါယာ’’တိ.

(Thế Tôn đáp:) Này Piṅgiya, hãy nhìn xem những con người bị ái dục chi phối, bị sầu muộn thiêu đốt, bị tuổi già áp bức. Do đó, này Piṅgiya, ngươi hãy tinh cần, từ bỏ ái dục để không còn tái sanh.

ပိင်္ဂိယမာဏဝပုစ္ဆာ သောဠသမာ နိဋ္ဌိတာ.

Câu hỏi của thanh niên Piṅgiya, phần thứ mười sáu, đã kết thúc.

ပါရာယနတ္ထုတိဂါထာ

Kệ Tán Dương Phẩm Bỉ Ngạn (Pārāyana)

ဣဒမဝေါစ [Pg.449] ဘဂဝါ မဂဓေသု ဝိဟရန္တော ပါသာဏကေ စေတိယေ, ပရိစာရကသောဠသာနံ ဗြာဟ္မဏာနံ အဇ္ဈိဋ္ဌော ပုဋ္ဌော ပုဋ္ဌော ပဉှံ ဗျာကာသိ. ဧကမေကဿ စေပိ ပဉှဿ အတ္ထမညာယ ဓမ္မမညာယ ဓမ္မာနုဓမ္မံ ပဋိပဇ္ဇေယျ, ဂစ္ဆေယျေဝ ဇရာမရဏဿ ပါရံ. ပါရင်္ဂမနီယာ ဣမေ ဓမ္မာတိ, တသ္မာ ဣမဿ ဓမ္မပရိယာယဿ ပါရာယနန္တေဝ အဓိဝစနံ.

Thế Tôn đã thuyết giảng điều này khi Ngài đang trú tại Pāsāṇaka Cetiya ở xứ Magadha. Được mười sáu vị Bà la môn thị giả thỉnh cầu, Ngài đã trả lời từng câu hỏi được nêu ra. Nếu ai, sau khi hiểu rõ ý nghĩa và pháp cú của từng câu hỏi, thực hành pháp tùy pháp, người ấy chắc chắn sẽ đến được bờ kia của già và chết. Những pháp này dẫn đến bờ kia, do đó, pháp thoại này được gọi là Pārāyana (Con Đường Đến Bờ Kia).

၁၁၃၀.

1130.

အဇိတော တိဿမေတ္တေယျော, ပုဏ္ဏကော အထ မေတ္တဂူ;

ဓောတကော ဥပသီဝေါ စ, နန္ဒော စ အထ ဟေမကော.

Ajita, Tissa Metteyya, Puṇṇaka và Mettagū; Dhotaka, Upasīva, Nanda và Hemaka.

၁၁၃၁.

1131.

တောဒေယျ-ကပ္ပာ ဒုဘယော, ဇတုကဏ္ဏီ စ ပဏ္ဍိတော;

ဘဒြာဝုဓော ဥဒယော စ, ပေါသာလော စာပိ ဗြာဟ္မဏော;

မောဃရာဇာ စ မေဓာဝီ, ပိင်္ဂိယော စ မဟာဣသိ.

Hai vị Todeyya và Kappa, và vị hiền trí Jatukaṇṇī; Bhadrāvudha và Udaya, và Bà la môn Posāla; Vị thông thái Mogharājā, và đại ẩn sĩ Piṅgiya.

၁၁၃၂.

1132.

ဧတေ ဗုဒ္ဓံ ဥပါဂစ္ဆုံ, သမ္ပန္နစရဏံ ဣသိံ;

ပုစ္ဆန္တာ နိပုဏေ ပဉှေ, ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌံ ဥပါဂမုံ.

Họ đã đến với Đức Phật, bậc ẩn sĩ có phẩm hạnh viên mãn; mong muốn hỏi những câu hỏi vi diệu, họ đã đến với bậc Tối Thắng Giác Ngộ.

၁၁၃၃.

1133.

တေသံ ဗုဒ္ဓေါ ပဗျာကာသိ, ပဉှေ ပုဋ္ဌော ယထာတထံ;

ပဉှာနံ ဝေယျာကရဏေန, တောသေသိ ဗြာဟ္မဏေ မုနိ.

Đức Phật, khi được hỏi, đã trả lời các câu hỏi của họ đúng như thật; bằng cách giải đáp các câu hỏi, bậc Thánh nhân đã làm cho các vị Bà la môn hoan hỷ.

၁၁၃၄.

1134.

တေ တောသိတာ စက္ခုမတာ, ဗုဒ္ဓေနာဒိစ္စဗန္ဓုနာ;

ဗြဟ္မစရိယမစရိံသု, ဝရပညဿ သန္တိကေ.

Họ, được làm cho hoan hỷ bởi bậc có Tuệ nhãn, Đức Phật, người bà con của mặt trời, đã thực hành phạm hạnh dưới sự chỉ dạy của bậc có trí tuệ siêu việt.

၁၁၃၅.

1135.

ဧကမေကဿ ပဉှဿ, ယထာ ဗုဒ္ဓေန ဒေသိတံ;

တထာ ယော ပဋိပဇ္ဇေယျ, ဂစ္ဆေ ပါရံ အပါရတော.

Đối với mỗi câu hỏi, ai thực hành đúng như lời Đức Phật đã dạy, người ấy sẽ đi từ bờ bên này đến bờ bên kia.

၁၁၃၆.

1136.

အပါရာ ပါရံ ဂစ္ဆေယျ, ဘာဝေန္တော မဂ္ဂမုတ္တမံ;

မဂ္ဂေါ သော ပါရံ ဂမနာယ, တသ္မာ ပါရာယနံ ဣတိ.

Người ấy sẽ đi từ bờ bên này đến bờ bên kia bằng cách tu tập con đường tối thượng. Con đường đó là để đi đến bờ kia, do đó nó được gọi là Pārāyana.

ပါရာယနာနုဂီတိဂါထာ

Kệ Tụng Lại Phẩm Bỉ Ngạn (Pārāyana)

၁၁၃၇.

1137.

‘‘ပါရာယနမနုဂါယိဿံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ပိင်္ဂိယော)ယထာဒ္ဒက္ခိ တထာက္ခာသိ, ဝိမလော ဘူရိမေဓသော;

နိက္ကာမော နိဗ္ဗနော နာဂေါ, ကိဿ ဟေတု မုသာ ဘဏေ.

(Tôn giả Piṅgiya nói:) Tôi sẽ tụng lại Phẩm Bỉ Ngạn. Như Ngài đã thấy, Ngài đã thuyết giảng như vậy, bậc Vô Cấu, có trí tuệ rộng lớn, không còn dục vọng, không còn phiền não, bậc Vô Thượng. Vì lý do gì mà Ngài lại nói lời sai lạc?

၁၁၃၈.

1138.

‘‘ပဟီနမလမောဟဿ[Pg.450], မာနမက္ခပ္ပဟာယိနော;

ဟန္ဒာဟံ ကိတ္တယိဿာမိ, ဂိရံ ဝဏ္ဏူပသဉှိတံ.

Của bậc đã từ bỏ cấu uế và si mê, đã đoạn trừ ngã mạn và gièm pha, nào, tôi sẽ tuyên dương lời nói tán thán phẩm hạnh của Ngài.

၁၁၃၉.

1139.

‘‘တမောနုဒေါ ဗုဒ္ဓေါ သမန္တစက္ခု, လောကန္တဂူ သဗ္ဗဘဝါတိဝတ္တော;

အနာသဝေါ သဗ္ဗဒုက္ခပဟီနော, သစ္စဝှယော ဗြဟ္မေ ဥပါသိတော မေ.

Này vị Bà la môn, Đức Phật, bậc xua tan bóng tối, bậc có tuệ nhãn toàn diện, bậc đã đi đến tận cùng thế giới, đã vượt qua mọi cõi hữu, bậc vô lậu, đã đoạn trừ mọi khổ đau, bậc có danh hiệu chân thật, đã được tôi phụng sự.

၁၁၄၀.

1140.

‘‘ဒိဇော ယထာ ကုဗ္ဗနကံ ပဟာယ, ဗဟုပ္ဖလံ ကာနနမာဝသေယျ;

ဧဝံ ပဟံ အပ္ပဒဿေ ပဟာယ, မဟောဒဓိံ ဟံသောရိဝ အဇ္ဈပတ္တော.

Như con chim rời bỏ khu rừng cằn cỗi để đến ở trong khu rừng nhiều quả ngọt; cũng vậy, tôi đã từ bỏ những người có trí tuệ nông cạn để đến với đại dương (trí tuệ), như con thiên nga bay đến hồ lớn.

၁၁၄၁.

1141.

‘‘ယေမေ ပုဗ္ဗေ ဝိယာကံသု, ဟုရံ ဂေါတမသာသနာ;

ဣစ္စာသိ ဣတိ ဘဝိဿတိ;

သဗ္ဗံ တံ ဣတိဟိတိဟံ, သဗ္ဗံ တံ တက္ကဝဍ္ဎနံ.

Những ai trước giáo pháp của Gotama đã tuyên thuyết: 'Sự việc đã là như vậy, sự việc sẽ là như vậy'; tất cả những điều đó chỉ là lời truyền khẩu, tất cả những điều đó chỉ làm tăng thêm sự suy đoán.

၁၁၄၂.

1142.

‘‘ဧကော တမနုဒါသိနော, ဇုတိမာ သော ပဘင်္ကရော;

ဂေါတမော ဘူရိပညာဏော, ဂေါတမော ဘူရိမေဓသော.

Ngài ngồi một mình xua tan bóng tối, Ngài là bậc quang minh, người tạo ra ánh sáng. Gotama có trí tuệ rộng lớn, Gotama có tuệ giác bao la.

၁၁၄၃.

1143.

‘‘ယော မေ ဓမ္မမဒေသေသိ, သန္ဒိဋ္ဌိကမကာလိကံ;

တဏှက္ခယမနီတိကံ, ယဿ နတ္ထိ ဥပမာ ကွစိ’’.

Ngài là người đã giảng dạy cho tôi giáo pháp, một giáo pháp thiết thực hiện tại, không có thời gian, là sự đoạn tận ái dục, không còn khổ nạn, một giáo pháp không có gì có thể so sánh được.

၁၁၄၄.

1144.

‘‘ကိံနု တမှာ ဝိပ္ပဝသသိ, မုဟုတ္တမပိ ပိင်္ဂိယ;

ဂေါတမာ ဘူရိပညာဏာ, ဂေါတမာ ဘူရိမေဓသာ.

Này Piṅgiya, tại sao ngươi lại rời xa, dù chỉ trong chốc lát, khỏi vị Gotama có trí tuệ rộng lớn, khỏi vị Gotama có tuệ giác bao la?

၁၁၄၅.

1145.

‘‘ယော တေ ဓမ္မမဒေသေသိ, သန္ဒိဋ္ဌိကမကာလိကံ;

တဏှက္ခယမနီတိကံ, ယဿ နတ္ထိ ဥပမာ ကွစိ’’.

Ngài là người đã giảng dạy cho ngươi giáo pháp, một giáo pháp thiết thực hiện tại, không có thời gian, là sự đoạn tận ái dục, không còn khổ nạn, một giáo pháp không có gì có thể so sánh được.

၁၁၄၆.

1146.

‘‘နာဟံ တမှာ ဝိပ္ပဝသာမိ, မုဟုတ္တမပိ ဗြာဟ္မဏ;

ဂေါတမာ ဘူရိပညာဏာ, ဂေါတမာ ဘူရိမေဓသာ.

Thưa Bà la môn, con không rời xa, dù chỉ trong chốc lát, khỏi vị Gotama có trí tuệ rộng lớn, khỏi vị Gotama có tuệ giác bao la.

၁၁၄၇.

1147.

‘‘ယော မေ ဓမ္မမဒေသေသိ, သန္ဒိဋ္ဌိကမကာလိကံ;

တဏှက္ခယမနီတိကံ, ယဿ နတ္ထိ ဥပမာ ကွစိ.

Ngài là người đã giảng dạy cho con giáo pháp, một giáo pháp thiết thực hiện tại, không có thời gian, là sự đoạn tận ái dục, không còn khổ nạn, một giáo pháp không có gì có thể so sánh được.

၁၁၄၈.

1148.

‘‘ပဿာမိ [Pg.451] နံ မနသာ စက္ခုနာဝ, ရတ္တိန္ဒိဝံ ဗြာဟ္မဏ အပ္ပမတ္တော;

နမဿမာနော ဝိဝသေမိ ရတ္တိံ, တေနေဝ မညာမိ အဝိပ္ပဝါသံ.

Thưa Bà la môn, với lòng tinh cần, con thấy Ngài bằng tâm trí như thể bằng mắt, cả ngày lẫn đêm. Con trải qua đêm dài trong sự đảnh lễ; do đó, con nghĩ rằng không có sự xa cách.

၁၁၄၉.

1149.

‘‘သဒ္ဓါ စ ပီတိ စ မနော သတိ စ, နာပေန္တိ မေ ဂေါတမသာသနမှာ;

ယံ ယံ ဒိသံ ဝဇတိ ဘူရိပညော, သ တေန တေနေဝ နတောဟမသ္မိ.

Tín, hỷ, ý và niệm của con không rời xa giáo pháp của Gotama. Bất cứ phương nào bậc Trí Tuệ Rộng Lớn đi đến, con đều hướng tâm về phương đó.

၁၁၅၀.

1150.

‘‘ဇိဏ္ဏဿ မေ ဒုဗ္ဗလထာမကဿ, တေနေဝ ကာယော န ပလေတိ တတ္ထ;

သံကပ္ပယန္တာယ ဝဇာမိ နိစ္စံ, မနော ဟိ မေ ဗြာဟ္မဏ တေန ယုတ္တော.

Vì con đã già yếu, sức lực suy vi, nên thân này không thể đi đến đó. Nhưng con luôn đi đến đó bằng ý nghĩ, vì thưa Bà la môn, tâm của con đã hợp nhất với Ngài.

၁၁၅၁.

1151.

‘‘ပင်္ကေ သယာနော ပရိဖန္ဒမာနော, ဒီပါ ဒီပံ ဥပပ္လဝိံ ;

အထဒ္ဒသာသိံ သမ္ဗုဒ္ဓံ, ဩဃတိဏ္ဏမနာသဝံ’’.

Nằm trong vũng bùn, con vùng vẫy trôi giạt từ hòn đảo này sang hòn đảo khác. Rồi con đã thấy bậc Chánh Đẳng Chánh Giác, người đã vượt qua bộc lưu, bậc vô lậu.

၁၁၅၂.

1152.

‘‘ယထာ အဟူ ဝက္ကလိ မုတ္တသဒ္ဓေါ, ဘဒြာဝုဓော အာဠဝိ ဂေါတမော စ;

ဧဝမေဝ တွမ္ပိ ပမုဉ္စဿု သဒ္ဓံ,ဂမိဿသိ တွံ ပိင်္ဂိယ မစ္စုဓေယျဿ ပါရံ’’.

(Thế Tôn phán:) Như Vakkali đã được giải thoát nhờ đức tin, cùng với Bhadrāvudha và Āḷavi-Gotama; cũng vậy, ngươi hãy giải phóng đức tin của mình. Này Piṅgiya, ngươi sẽ đi đến bờ kia của cõi chết.

၁၁၅၃.

1153.

‘‘ဧသ ဘိယျော ပသီဒါမိ, သုတွာန မုနိနော ဝစော;

ဝိဝဋ္ဋစ္ဆဒေါ သမ္ဗုဒ္ဓေါ, အခိလော ပဋိဘာနဝါ.

“Con lại càng thêm tịnh tín, sau khi nghe lời của bậc Mâu-ni; bậc Chánh Giác đã vén mở màn che, không còn phiền não, có tài biện luận.”

၁၁၅၄.

1154.

‘‘အဓိဒေဝေ အဘိညာယ, သဗ္ဗံ ဝေဒိ ဝရောဝရံ ;

ပဉှာနန္တကရော သတ္ထာ, ကင်္ခီနံ ပဋိဇာနတံ.

“Ngài đã biết rõ về các vị trời tối thượng, Ngài biết tất cả, từ điều cao đến điều thấp; bậc Đạo Sư đã chấm dứt các câu hỏi, cho những người còn hoài nghi và đã thừa nhận.”

၁၁၅၅.

1155.

‘‘အသံဟီရံ အသင်္ကုပ္ပံ, ယဿ နတ္ထိ ဥပမာ ကွစိ;

အဒ္ဓါ ဂမိဿာမိ န မေတ္ထ ကင်္ခါ, ဧဝံ မံ ဓာရေဟိ အဓိမုတ္တစိတ္တ’’န္တိ.

“Pháp ấy không thể lay chuyển, không thể hư hoại, không có gì có thể so sánh được; chắc chắn con sẽ đến đó, con không còn hoài nghi. Xin Ngài hãy ghi nhận con là người có tâm hướng về giải thoát.”

ပါရာယနဝဂ္ဂေါ ပဉ္စမော နိဋ္ဌိတော.

Phẩm Pārāyana thứ năm đã kết thúc.

သုတ္တုဒ္ဒါနံ –

Phần tóm lược các kinh –

၁.

ဥရဂေါ [Pg.452] ဓနိယောပိ စ, ခဂ္ဂဝိသာဏော ကသိ စ;

စုန္ဒော ဘဝေါ ပုနဒေဝ, ဝသလော စ ကရဏီယဉ္စ;

ဟေမဝတော အထ ယက္ခော, ဝိဇယသုတ္တံ မုနိသုတ္တဝရန္တိ.

Kinh Con Rắn, và kinh Dhaniya, kinh Sừng Tê Ngưu, và kinh Người Cày Ruộng; kinh Cunda, rồi đến kinh Suy Vong, và kinh Kẻ Hạ Tiện, kinh Từ Bi; kinh Hemavata, rồi kinh Dạ-xoa, kinh Chiến Thắng, và kinh Bậc Thánh Trí cao quý.

၂.

ပဌမကဋ္ဌဝရော ဝရဝဂ္ဂေါ, ဒွါဒသသုတ္တဓရော သုဝိဘတ္တော;

ဒေသိတော စက္ခုမတာ ဝိမလေန, သုယျတိ ဝဂ္ဂဝရော ဥရဂေါတိ.

Phẩm đầu tiên, phẩm cao quý, chứa đựng mười hai bài kinh, được phân chia rõ ràng; được thuyết giảng bởi bậc Có Mắt, bậc Vô Nhiễm, được gọi là phẩm Con Rắn cao quý.

၃.

ရတနာမဂန္ဓော ဟိရိမင်္ဂလနာမော, သုစိလောမကပိလော စ ဗြာဟ္မဏဓမ္မော;

နာဝါ ကိံသီလဥဋ္ဌဟနော စ, ရာဟုလော စ ပုနပိ ဝင်္ဂီသော.

Kinh Châu Báu, kinh Mùi Hôi, kinh Tàm Quý, kinh Điềm Lành, kinh Suciloma, kinh Pháp Hành, kinh Pháp của Bà-la-môn; kinh Con Thuyền, kinh Giới Hạnh, kinh Nỗ Lực, và kinh Rāhula, rồi lại đến kinh Vaṅgīsa.

၄.

သမ္မာပရိဗ္ဗာဇနီယောပိ စေတ္ထ, ဓမ္မိကသုတ္တဝရော သုဝိဘတ္တော;

စုဒ္ဒသသုတ္တဓရော ဒုတိယမှိ, စူဠကဝဂ္ဂဝရောတိ တမာဟု.

Và ở đây có kinh Du Hành Chân Chánh, kinh Dhammika cao quý, được phân chia rõ ràng; phẩm thứ hai chứa đựng mười bốn bài kinh, họ gọi đó là phẩm Nhỏ cao quý.

၅.

ပဗ္ဗဇ္ဇပဓာနသုဘာသိတနာမော, ပူရဠာသော ပုနဒေဝ မာဃော စ;

သဘိယံ ကေဏိယမေဝ သလ္လနာမော, ဝါသေဋ္ဌဝရော ကာလိကောပိ စ.

Kinh Xuất Gia, kinh Tinh Cần, kinh Lời Thiện Ngôn, kinh Pūraḷāsa, rồi đến kinh Māgha; kinh Sabhiya, kinh Keṇiya, kinh Mũi Tên, kinh Vāseṭṭha cao quý, và cả kinh Kokālika.

၆.

နာလကသုတ္တဝရော သုဝိဘတ္တော, တံ အနုပဿီ တထာ ပုနဒေဝ;

ဒွါဒသသုတ္တဓရော တတိယမှိ, သုယျတိ ဝဂ္ဂဝရော မဟာနာမော.

Kinh Nālaka cao quý, được phân chia rõ ràng, và kinh Quán Sát Song Đối cũng vậy; phẩm thứ ba chứa đựng mười hai bài kinh, được gọi là phẩm Lớn cao quý.

၇.

ကာမဂုဟဋ္ဌကဒုဋ္ဌကနာမာ, သုဒ္ဓဝရော ပရမဋ္ဌကနာမော;

ဇရာ မေတ္တိယဝရော သုဝိဘတ္တော, ပသူရမာဂဏ္ဍိယာ ပုရာဘေဒေါ.

Kinh Dục Vọng, kinh Hang Động, kinh Xấu Xa, kinh Thanh Tịnh cao quý, kinh Tối Thượng; kinh Già Nua, kinh Metteyya và Tissametteyya cao quý, được phân chia rõ ràng, kinh Pasūra, Māgaṇḍiya, và Purābheda.

၈.

ကလဟဝိဝါဒေါ [Pg.453] ဥဘော ဝိယုဟာ စ, တုဝဋကအတ္တဒဏ္ဍသာရိပုတ္တာ;

သောဠသသုတ္တဓရော စတုတ္ထမှိ, အဋ္ဌကဝဂ္ဂဝရောတိ တမာဟု.

Kinh Tranh Cãi, cả hai kinh Dàn Trận, kinh Tuvaṭaka, kinh Tự Trừng Phạt, và kinh Sāriputta; phẩm thứ tư chứa đựng mười sáu bài kinh, họ gọi đó là phẩm Tám Đoạn cao quý.

၉.

မဂဓေ ဇနပဒေ ရမဏီယေ, ဒေသဝရေ ကတပုညနိဝေသေ;

ပါသာဏကစေတိယဝရေ သုဝိဘတ္တေ, ဝသိ ဘဂဝါ ဂဏသေဋ္ဌော.

Tại xứ Magadha, một vùng đất đáng ưa thích, một nơi cao quý, nơi ở của những người đã tạo phước; tại ngôi bảo tháp Pāsāṇaka cao quý, được phân chia đẹp đẽ, Thế Tôn, bậc đứng đầu Tăng đoàn, đã an trú.

၁၀.

10.

ဥဘယဝါသမာဂတိယမှိ, ဒွါဒသယောဇနိယာ ပရိသာယ;

သောဠသဗြာဟ္မဏာနံ ကိရ ပုဋ္ဌော, ပုစ္ဆာယ သောဠသပဉှကမ္မိယာ;

နိပ္ပကာသယိ ဓမ္မမဒါသိ.

Khi các vị Bà-la-môn đến từ vùng đất của hai vương quốc, trong hội chúng rộng mười hai do-tuần; được hỏi bởi mười sáu vị Bà-la-môn, với mười sáu câu hỏi; Ngài đã giải thích và ban cho giáo pháp.

၁၁.

11.

အတ္ထပကာသကဗျဉ္ဇနပုဏ္ဏံ, ဓမ္မမဒေသေသိ ပရခေမဇနိယံ ;

လောကဟိတာယ ဇိနော ဒွိပဒဂ္ဂေါ, သုတ္တဝရံ ဗဟုဓမ္မဝိစိတြံ;

သဗ္ဗကိလေသပမောစနဟေတုံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ.

Ngài đã thuyết giảng giáo pháp, đầy đủ ý nghĩa và văn tự, mang lại an ổn cho người khác; vì lợi ích cho thế gian, bậc Chiến Thắng, bậc tối thượng trong loài hai chân, đã thuyết kinh cao quý, đa dạng với nhiều pháp; là nguyên nhân giải thoát khỏi mọi phiền não, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý.

၁၂.

12.

ဗျဉ္ဇနမတ္ထပဒံ သမယုတ္တံ, အက္ခရသညိတဩပမဂါဠှံ;

လောကဝိစာရဏဉာဏပဘဂ္ဂံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ.

Hài hòa giữa văn tự và ý nghĩa, vững chắc với các ví dụ được ghi nhận bằng chữ viết; rực rỡ với trí tuệ quán chiếu thế gian, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý.

၁၃.

13.

ရာဂမလေ အမလံ ဝိမလဂ္ဂံ, ဒေါသမလေ အမလံ ဝိမလဂ္ဂံ;

မောဟမလေ အမလံ ဝိမလဂ္ဂံ, လောကဝိစာရဏဉာဏပဘဂ္ဂံ;

ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ.

Không tỳ vết bởi cấu uế tham ái, thanh tịnh và cao tột, không tỳ vết bởi cấu uế sân hận, thanh tịnh và cao tột; không tỳ vết bởi cấu uế si mê, thanh tịnh và cao tột, rực rỡ với trí tuệ quán chiếu thế gian; bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý.

၁၄.

14.

က္လေသမလေ [Pg.454] အမလံ ဝိမလဂ္ဂံ, ဒုစ္စရိတမလေ အမလံ ဝိမလဂ္ဂံ;

လောကဝိစာရဏဉာဏပဘဂ္ဂံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ.

Không tỳ vết bởi cấu uế phiền não, thanh tịnh và cao tột, không tỳ vết bởi cấu uế ác hạnh, thanh tịnh và cao tột; rực rỡ với trí tuệ quán chiếu thế gian, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý.

၁၅.

15.

အာသဝဗန္ဓနယောဂါကိလေသံ, နီဝရဏာနိ စ တီဏိ မလာနိ;

တဿ ကိလေသပမောစနဟေတုံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ.

Đối với chúng sanh có lậu hoặc, trói buộc, ách phược, phiền não, các triền cái và ba loại cấu uế; là nguyên nhân giải thoát khỏi phiền não cho họ, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý.

၁၆.

16.

နိမ္မလသဗ္ဗကိလေသပနူဒံ, ရာဂဝိရာဂမနေဇမသောကံ;

သန္တပဏီတသုဒုဒ္ဒသဓမ္မံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ.

Pháp không cấu uế, đoạn trừ mọi phiền não, ly tham, không ái dục, không sầu muộn; pháp tịch tịnh, cao thượng, rất khó thấy, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý.

၁၇.

17.

ရာဂဉ္စ ဒေါသကမဘဉ္ဇိတသန္တံ, ယောနိစတုဂ္ဂတိပဉ္စဝိညာဏံ;

တဏှာရတစ္ဆဒနတာဏလတာပမောက္ခံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ.

Ngài đã phá tan tham ái, sân hận và ái dục; pháp giải thoát khỏi bốn loại sanh, năm cõi đi, bảy thức trú; khỏi ái dục là sự vui thích, là sự che đậy, là nơi nương tựa, là dây leo, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý.

၁၈.

18.

ဂမ္ဘီရဒုဒ္ဒသသဏှနိပုဏံ, ပဏ္ဍိတဝေဒနိယံ နိပုဏတ္ထံ;

လောကဝိစာရဏဉာဏပဘဂ္ဂံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ.

Pháp sâu xa, khó thấy, vi tế, tinh xảo, chỉ người trí mới biết, có ý nghĩa tinh tế; rực rỡ với trí tuệ quán chiếu thế gian, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý.

၁၉.

19.

နဝင်္ဂကုသုမမာလဂီဝေယျံ, ဣန္ဒြိယဈာနဝိမောက္ခဝိဘတ္တံ;

အဋ္ဌင်္ဂမဂ္ဂဓရံ ဝရယာနံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ.

Như vòng hoa kết bằng chín chi phần giáo pháp, được phân loại theo các căn, thiền, và giải thoát; mang cỗ xe cao quý của Bát Chánh Đạo, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý.

၂၀.

20.

သောမုပမံ [Pg.455] ဝိမလံ ပရိသုဒ္ဓံ, အဏ္ဏဝမူပမရတနသုစိတ္တံ;

ပုပ္ဖသမံ ရဝိမူပမတေဇံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ.

Như mặt trăng, không tỳ vết, thanh tịnh, như đại dương, rực rỡ với châu báu; như đóa hoa, rực rỡ, như mặt trời, đầy uy lực, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý.

၂၁.

21.

ခေမသိဝံ သုခသီတလသန္တံ, မစ္စုတတာဏပရံ ပရမတ္ထံ;

တဿ သုနိဗ္ဗုတဒဿနဟေတုံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါတိ.

Pháp an ổn, tốt lành, an lạc, mát mẻ, tịch tịnh, là nơi nương tựa vượt khỏi sự chết, là mục đích tối thượng; là nguyên nhân để thấy được sự tịch diệt hoàn toàn, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý.

သုတ္တနိပါတပါဠိ နိဋ္ဌိတာ.

Kinh Tập Pāḷi đã kết thúc.

বাংলা
পালি	অট্ঠকথা	টীকা	অন্ন
1101 পারাজিক পালি 1102 পাচিত্তিয় পালি 1103 মহাবগ্গ পালি (বিনয়) 1104 চূলবগ্গ পালি 1105 পরিবার পালি	1201 পারাজিককণ্ড অট্ঠকথা-১ 1202 পারাজিককণ্ড অট্ঠকথা-২ 1203 পাচিত্তিয় অট্ঠকথা 1204 মহাবগ্গ অট্ঠকথা (বিনয়) 1205 চূলবগ্গ অট্ঠকথা 1206 পরিবার অট্ঠকথা	1301 সারত্থদীপনী টীকা-১ 1302 সারত্থদীপনী টীকা-২ 1303 সারত্থদীপনী টীকা-৩	1401 দ্বেমাতিকাপালি 1402 বিনয়সংগহ অট্ঠকথা 1403 বজিরবুদ্ধি টীকা 1404 বিমতিবিনোদনী টীকা-১ 1405 বিমতিবিনোদনী টীকা-২ 1406 বিনয়ালংকার টীকা-১ 1407 বিনয়ালংকার টীকা-২ 1408 কঙ্খাবিতরণীপুরাণ টীকা 1409 বিনয়বিনিচ্ছয়-উত্তরবিনিচ্ছয় 1410 বিনয়বিনিচ্ছয় টীকা-১ 1411 বিনয়বিনিচ্ছয় টীকা-২ 1412 পাচিত্যাদিযোজনাপালি 1413 খুদ্ধসিক্খা-মূলসিক্খা 8401 বিসুদ্ধিমগ্গ-১ 8402 বিসুদ্ধিমগ্গ-২ 8403 বিসুদ্ধিমগ্গ-মহাটীকা-১ 8404 বিসুদ্ধিমগ্গ-মহাটীকা-২ 8405 বিসুদ্ধিমগ্গ নিদানকথা 8406 দীঘনিকায় (পু-বি) 8407 মজ্ঝিমনিকায় (পু-বি) 8408 সংযুত্তনিকায় (পু-বি) 8409 অঙ্গুত্তরনিকায় (পু-বি) 8410 বিনয়পিটক (পু-বি) 8411 অভিধম্মপিটক (পু-বি) 8412 অট্ঠকথা (পু-বি) 8413 নিরুত্তিদীপনী 8414 পরমত্থদীপনী সংগহমহাটীকাপাঠ 8415 অনুদীপনীপাঠ 8416 পট্ঠানুদ্দেস দীপনীপাঠ 8417 নমক্কারটীকা 8418 মহাপণামপাঠ 8419 লক্খণাতো বুদ্ধথোমনাগাথা 8420 সুতবন্দনা 8421 কমলাঞ্জলি 8422 জিনালংকার 8423 পজ্জমধু 8424 বুদ্ধগুণগাথাবলী 8425 চূলগন্থবংস 8426 মহাবংস 8427 সাসনবংস 8428 কচ্চায়নব্যাকরণং 8429 মোগ্গল্লানব্যাকরণং 8430 সদ্দনীতিপ্পকরণং (পদমালা) 8431 সদ্দনীতিপ্পকরণং (ধাতুমালা) 8432 পদরূপসিদ্ধি 8433 মোগ্গল্লানপঞ্চিকা 8434 পযোগসিদ্ধিপাঠ 8435 বুত্তোদয়পাঠ 8436 অভিধানপ্পদীপিকাপাঠ 8437 অভিধানপ্পদীপিকাটীকা 8438 সুবোধালংকারপাঠ 8439 সুবোধালংকারটীকা 8440 বালাবতার গণ্ঠিপদত্থবিনিচ্ছয়সার 8441 লোকনীতি 8442 সুত্তন্তনীতি 8443 সূরস্সতীনীতি 8444 মহারহনীতি 8445 ধম্মনীতি 8446 কবিদপ্পণনীতি 8447 নীতিমঞ্জরী 8448 নরদক্খদীপনী 8449 চতুরারক্খদীপনী 8450 চাণক্যনীতি 8451 রসবাহিনী 8452 সীমাবিসোধনীপাঠ 8453 বেস্সন্তরগীতি 8454 মোগ্গল্লান বুত্তিবিবরণপঞ্চিকা 8455 থূপবংস 8456 দাঠাবংস 8457 ধাতুপাঠবিলাসিনিয়া 8458 ধাতুবংস 8459 হত্থবনগল্লবিহারবংস 8460 জিনচরিতয় 8461 জিনবংসদীপং 8462 তেলকটাহগাথা 8463 মিলিদটীকা 8464 পদমঞ্জরী 8465 পদসাধনং 8466 সদ্দবিন্দুপকরণং 8467 কচ্চায়নধাতুমঞ্জুসা 8468 সামন্তকূটবণ্ণনা
2101 সীলক্খন্ধবগ্গ পালি 2102 মহাবগ্গ পালি (দীঘ) 2103 পাথিকবগ্গ পালি	2201 সীলক্খন্ধবগ্গ অট্ঠকথা 2202 মহাবগ্গ অট্ঠকথা (দীঘ) 2203 পাথিকবগ্গ অট্ঠকথা	2301 সীলক্খন্ধবগ্গ টীকা 2302 মহাবগ্গ টীকা (দীঘ) 2303 পাথিকবগ্গ টীকা 2304 সীলক্খন্ধবগ্গ-অভিনবটীকা-১ 2305 সীলক্খন্ধবগ্গ-অভিনবটীকা-২
3101 মূলপণ্ণাস পালি 3102 মজ্ঝিমপণ্ণাস পালি 3103 উপরিপণ্ণাস পালি	3201 মূলপণ্ণাস অট্ঠকথা-১ 3202 মূলপণ্ণাস অট্ঠকথা-২ 3203 মজ্ঝিমপণ্ণাস অট্ঠকথা 3204 উপরিপণ্ণাস অট্ঠকথা	3301 মূলপণ্ণাস টীকা 3302 মজ্ঝিমপণ্ণাস টীকা 3303 উপরিপণ্ণাস টীকা
4101 সগাথাবগ্গ পালি 4102 নিদানবগ্গ পালি 4103 খন্ধবগ্গ পালি 4104 সলায়তনবগ্গ পালি 4105 মহাবগ্গ পালি (সংযুত্ত)	4201 সগাথাবগ্গ অট্ঠকথা 4202 নিদানবগ্গ অট্ঠকথা 4203 খন্ধবগ্গ অট্ঠকথা 4204 সলায়তনবগ্গ অট্ঠকথা 4205 মহাবগ্গ অট্ঠকথা (সংযুত্ত)	4301 সগাথাবগ্গ টীকা 4302 নিদানবগ্গ টীকা 4303 খন্ধবগ্গ টীকা 4304 সলায়তনবগ্গ টীকা 4305 মহাবগ্গ টীকা (সংযুত্ত)
5101 এককনিপাত পালি 5102 দুকনিপাত পালি 5103 তিকনিপাত পালি 5104 চতুক্কনিপাত পালি 5105 পঞ্চকনিপাত পালি 5106 ছক্কনিপাত পালি 5107 সত্তকনিপাত পালি 5108 অট্ঠকাদিনিপাত পালি 5109 নবকনিপাত পালি 5110 দশকনিপাত পালি 5111 একাদশকনিপাত পালি	5201 এককনিপাত অট্ঠকথা 5202 দুক-তিক-চতুক্কনিপাত অট্ঠকথা 5203 পঞ্চক-ছক্ক-সত্তকনিপাত অট্ঠকথা 5204 অট্ঠকাদিনিপাত অট্ঠকথা	5301 এককনিপাত টীকা 5302 দুক-তিক-চতুক্কনিপাত টীকা 5303 পঞ্চক-ছক্ক-সত্তকনিপাত টীকা 5304 অট্ঠকাদিনিপাত টীকা
6101 খুদ্ধকপাঠ পালি 6102 ধম্মপদ পালি 6103 উদান পালি 6104 ইতিবুত্তক পালি 6105 সুত্তনিপাত পালি 6106 বিমানবত্থু পালি 6107 পেতবত্থু পালি 6108 থেরগাথা পালি 6109 থেরীগাথা পালি 6110 অপদান পালি-১ 6111 অপদান পালি-২ 6112 বুদ্ধবংস পালি 6113 চরিয়াপিটক পালি 6114 জাতক পালি-১ 6115 জাতক পালি-২ 6116 মহানিদ্দেস পালি 6117 চূলনিদ্দেস পালি 6118 পটিসম্ভিদামগ্গ পালি 6119 নেত্তিপ্পকরণ পালি 6120 মিলিন্দপঞ্হ পালি 6121 পেটকোপদেস পালি	6201 খুদ্ধকপাঠ অট্ঠকথা 6202 ধম্মপদ অট্ঠকথা-১ 6203 ধম্মপদ অট্ঠকথা-২ 6204 উদান অট্ঠকথা 6205 ইতিবুত্তক অট্ঠকথা 6206 সুত্তনিপাত অট্ঠকথা-১ 6207 সুত্তনিপাত অট্ঠকথা-২ 6208 বিমানবত্থু অট্ঠকথা 6209 পেতবত্থু অট্ঠকথা 6210 থেরগাথা অট্ঠকথা-১ 6211 থেরগাথা অট্ঠকথা-২ 6212 থেরীগাথা অট্ঠকথা 6213 অপদান অট্ঠকথা-১ 6214 অপদান অট্ঠকথা-২ 6215 বুদ্ধবংস অট্ঠকথা 6216 চরিয়াপিটক অট্ঠকথা 6217 জাতক অট্ঠকথা-১ 6218 জাতক অট্ঠকথা-২ 6219 জাতক অট্ঠকথা-৩ 6220 জাতক অট্ঠকথা-৪ 6221 জাতক অট্ঠকথা-৫ 6222 জাতক অট্ঠকথা-৬ 6223 জাতক অট্ঠকথা-৭ 6224 মহানিদ্দেস অট্ঠকথা 6225 চূলনিদ্দেস অট্ঠকথা 6226 পটিসম্ভিদামগ্গ অট্ঠকথা-১ 6227 পটিসম্ভিদামগ্গ অট্ঠকথা-২ 6228 নেত্তিপ্পকরণ অট্ঠকথা	6301 নেত্তিপ্পকরণ টীকা 6302 নেত্তিবিভাবিনী
7101 ধম্মসংগণী পালি 7102 বিভঙ্গ পালি 7103 ধাতুকথা পালি 7104 পুগ্গলপঞ্ঞাত্তি পালি 7105 কথাবত্থু পালি 7106 যমক পালি-১ 7107 যমক পালি-২ 7108 যমক পালি-৩ 7109 পট্ঠান পালি-১ 7110 পট্ঠান পালি-২ 7111 পট্ঠান পালি-৩ 7112 পট্ঠান পালি-৪ 7113 পট্ঠান পালি-৫	7201 ধম্মসংগণি অট্ঠকথা 7202 সম্মোহবিনোদনী অট্ঠকথা 7203 পঞ্চপকরণ অট্ঠকথা	7301 ধম্মসংগণী-মূলটীকা 7302 বিভঙ্গ-মূলটীকা 7303 পঞ্চপকরণ-মূলটীকা 7304 ধম্মসংগণী-অনুটীকা 7305 পঞ্চপকরণ-অনুটীকা 7306 অভিধম্মাবতারো-নামরূপপরিচ্ছেদো 7307 অভিধম্মত্থসংগহো 7308 অভিধম্মাবতার-পুরাণটীকা 7309 অভিধম্মমাতিকাপালি

中文
巴利	義註	複註	藏外典籍
1101 巴拉基咖（波羅夷） 1102 巴吉帝亞（波逸提） 1103 大品（律藏） 1104 小品 1105 附隨	1201 巴拉基咖（波羅夷）義註-1 1202 巴拉基咖（波羅夷）義註-2 1203 巴吉帝亞（波逸提）義註 1204 大品義註（律藏） 1205 小品義註 1206 附隨義註	1301 心義燈-1 1302 心義燈-2 1303 心義燈-3	1401 疑惑度脫 1402 律攝註釋 1403 金剛智疏 1404 疑難解除疏-1 1405 疑難解除疏-2 1406 律莊嚴疏-1 1407 律莊嚴疏-2 1408 古老解惑疏 1409 律抉擇-上抉擇 1410 律抉擇疏-1 1411 律抉擇疏-2 1412 巴吉帝亞等啟請經 1413 小戒學-根本戒學 8401 清淨道論-1 8402 清淨道論-2 8403 清淨道大複註-1 8404 清淨道大複註-2 8405 清淨道論導論 8406 長部問答 8407 中部問答 8408 相應部問答 8409 增支部問答 8410 律藏問答 8411 論藏問答 8412 義注問答 8413 語言學詮釋手冊 8414 勝義顯揚 8415 隨燈論誦 8416 發趣論燈論 8417 禮敬文 8418 大禮敬文 8419 依相讚佛偈 8420 經讚 8421 蓮花供 8422 勝者莊嚴 8423 語蜜 8424 佛德偈集 8425 小史 8427 佛教史 8426 大史 8429 目犍連文法 8428 迦旃延文法 8430 文法寶鑑（詞幹篇） 8431 文法寶鑑（詞根篇） 8432 詞形成論 8433 目犍連五章 8434 應用成就讀本 8435 音韻論讀本 8436 阿毗曇燈讀本 8437 阿毗曇燈疏 8438 妙莊嚴論讀本 8439 妙莊嚴論疏 8440 初學入門義抉擇精要 8446 詩王智論 8447 智論花鬘 8445 法智論 8444 大羅漢智論 8441 世間智論 8442 經典智論 8443 勇士百智論 8450 考底利耶智論 8448 人眼燈 8449 四護衛燈 8451 妙味之流 8452 界清淨 8453 韋桑達拉頌 8454 目犍連語釋五章 8455 塔史 8456 佛牙史 8457 詞根讀本注釋 8458 舍利史 8459 象頭山寺史 8460 勝者行傳 8461 勝者宗燈 8462 油鍋偈 8463 彌蘭王問疏 8464 詞花鬘 8465 詞成就論 8466 正理滴論 8467 迦旃延詞根注 8468 邊境山注釋
2101 戒蘊品 2102 大品（長部） 2103 波梨品	2201 戒蘊品註義註 2202 大品義註（長部） 2203 波梨品義註	2301 戒蘊品疏 2302 大品複註（長部） 2303 波梨品複註 2304 戒蘊品新複註-1 2305 戒蘊品新複註-2
3101 根本五十經 3102 中五十經 3103 後五十經	3201 根本五十義註-1 3202 根本五十義註-2 3203 中五十義註 3204 後五十義註	3301 根本五十經複註 3302 中五十經複註 3303 後五十經複註
4101 有偈品 4102 因緣品 4103 蘊品 4104 六處品 4105 大品（相應部）	4201 有偈品義注 4202 因緣品義注 4203 蘊品義注 4204 六處品義注 4205 大品義注（相應部）	4301 有偈品複註 4302 因緣品註 4303 蘊品複註 4304 六處品複註 4305 大品複註（相應部）
5101 一集經 5102 二集經 5103 三集經 5104 四集經 5105 五集經 5106 六集經 5107 七集經 5108 八集等經 5109 九集經 5110 十集經 5111 十一集經	5201 一集義註 5202 二、三、四集義註 5203 五、六、七集義註 5204 八、九、十、十一集義註	5301 一集複註 5302 二、三、四集複註 5303 五、六、七集複註 5304 八集等複註
6101 小誦 6102 法句經 6103 自說 6104 如是語 6105 經集 6106 天宮事 6107 餓鬼事 6108 長老偈 6109 長老尼偈 6110 譬喻-1 6111 譬喻-2 6112 諸佛史 6113 所行藏 6114 本生-1 6115 本生-2 6116 大義釋 6117 小義釋 6118 無礙解道 6119 導論 6120 彌蘭王問 6121 藏釋	6201 小誦義注 6202 法句義注-1 6203 法句義注-2 6204 自說義注 6205 如是語義註 6206 經集義注-1 6207 經集義注-2 6208 天宮事義注 6209 餓鬼事義注 6210 長老偈義注-1 6211 長老偈義注-2 6212 長老尼義注 6213 譬喻義注-1 6214 譬喻義注-2 6215 諸佛史義注 6216 所行藏義注 6217 本生義注-1 6218 本生義注-2 6219 本生義注-3 6220 本生義注-4 6221 本生義注-5 6222 本生義注-6 6223 本生義注-7 6224 大義釋義注 6225 小義釋義注 6226 無礙解道義注-1 6227 無礙解道義注-2 6228 導論義注	6301 導論複註 6302 導論明解
7101 法集論 7102 分別論 7103 界論 7104 人施設論 7105 論事 7106 雙論-1 7107 雙論-2 7108 雙論-3 7109 發趣論-1 7110 發趣論-2 7111 發趣論-3 7112 發趣論-4 7113 發趣論-5	7201 法集論義註 7202 分別論義註（迷惑冰消） 7203 五部論義註	7301 法集論根本複註 7302 分別論根本複註 7303 五論根本複註 7304 法集論複註 7305 五論複註 7306 阿毘達摩入門 7307 攝阿毘達磨義論 7308 阿毘達摩入門古複註 7309 阿毘達摩論母

English
Pali Canon	Commentaries	Sub-commentaries	Other
1101 Pārājika Pāḷi 1102 Pācittiya Pāḷi 1103 Mahāvagga Pāḷi (Vinaya) 1104 Cūḷavagga Pāḷi 1105 Parivāra Pāḷi	1201 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-1 1202 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-2 1203 Pācittiya Aṭṭhakathā 1204 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Vinaya) 1205 Cūḷavagga Aṭṭhakathā 1206 Parivāra Aṭṭhakathā	1301 Sāratthadīpanī Ṭīkā-1 1302 Sāratthadīpanī Ṭīkā-2 1303 Sāratthadīpanī Ṭīkā-3	1401 Dvemātikāpāḷi 1402 Vinayasaṅgaha Aṭṭhakathā 1403 Vajirabuddhi Ṭīkā 1404 Vimativinodanī Ṭīkā-1 1405 Vimativinodanī Ṭīkā-2 1406 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-1 1407 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-2 1408 Kaṅkhāvitaraṇīpurāṇa Ṭīkā 1409 Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya 1410 Vinayavinicchaya Ṭīkā-1 1411 Vinayavinicchaya Ṭīkā-2 1412 Pācityādiyojanāpāḷi 1413 Khuddasikkhā-mūlasikkhā 8401 Visuddhimagga-1 8402 Visuddhimagga-2 8403 Visuddhimagga-mahāṭīkā-1 8404 Visuddhimagga-mahāṭīkā-2 8405 Visuddhimagga nidānakathā 8406 Dīghanikāya (pu-vi) 8407 Majjhimanikāya (pu-vi) 8408 Saṃyuttanikāya (pu-vi) 8409 Aṅguttaranikāya (pu-vi) 8410 Vinayapiṭaka (pu-vi) 8411 Abhidhammapiṭaka (pu-vi) 8412 Aṭṭhakathā (pu-vi) 8413 Niruttidīpanī 8414 Paramatthadīpanī Saṅgahamahāṭīkāpāṭha 8415 Anudīpanīpāṭha 8416 Paṭṭhānuddesa dīpanīpāṭha 8417 Namakkāraṭīkā 8418 Mahāpaṇāmapāṭha 8419 Lakkhaṇāto buddhathomanāgāthā 8420 Sutavandanā 8421 Kamalāñjali 8422 Jinālaṅkāra 8423 Pajjamadhu 8424 Buddhaguṇagāthāvalī 8425 Cūḷaganthavaṃsa 8427 Sāsanavaṃsa 8426 Mahāvaṃsa 8429 Moggallānabyākaraṇaṃ 8428 Kaccāyanabyākaraṇaṃ 8430 Saddanītippakaraṇaṃ (padamālā) 8431 Saddanītippakaraṇaṃ (dhātumālā) 8432 Padarūpasiddhi 8433 Mogallānapañcikā 8434 Payogasiddhipāṭha 8435 Vuttodayapāṭha 8436 Abhidhānappadīpikāpāṭha 8437 Abhidhānappadīpikāṭīkā 8438 Subodhālaṅkārapāṭha 8439 Subodhālaṅkāraṭīkā 8440 Bālāvatāra gaṇṭhipadatthavinicchayasāra 8446 Kavidappaṇanīti 8447 Nītimañjarī 8445 Dhammanīti 8444 Mahārahanīti 8441 Lokanīti 8442 Suttantanīti 8443 Sūrassatinīti 8450 Cāṇakyanīti 8448 Naradakkhadīpanī 8449 Caturārakkhadīpanī 8451 Rasavāhinī 8452 Sīmavisodhanīpāṭha 8453 Vessantaragīti 8454 Moggallāna vuttivivaraṇapañcikā 8455 Thūpavaṃsa 8456 Dāṭhāvaṃsa 8457 Dhātupāṭhavilāsiniyā 8458 Dhātuvaṃsa 8459 Hatthavanagallavihāravaṃsa 8460 Jinacaritaya 8461 Jinavaṃsadīpaṃ 8462 Telakaṭāhagāthā 8463 Milidaṭīkā 8464 Padamañjarī 8465 Padasādhanaṃ 8466 Saddabindupakaraṇaṃ 8467 Kaccāyanadhātumañjusā 8468 Sāmantakūṭavaṇṇanā
2101 Sīlakkhandhavagga Pāḷi 2102 Mahāvagga Pāḷi (Dīgha) 2103 Pāthikavagga Pāḷi	2201 Sīlakkhandhavagga Aṭṭhakathā 2202 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Dīgha) 2203 Pāthikavagga Aṭṭhakathā	2301 Sīlakkhandhavagga Ṭīkā 2302 Mahāvagga Ṭīkā (Dīgha) 2303 Pāthikavagga Ṭīkā 2304 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-1 2305 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-2
3101 Mūlapaṇṇāsa Pāḷi 3102 Majjhimapaṇṇāsa Pāḷi 3103 Uparipaṇṇāsa Pāḷi	3201 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-1 3202 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-2 3203 Majjhimapaṇṇāsa Aṭṭhakathā 3204 Uparipaṇṇāsa Aṭṭhakathā	3301 Mūlapaṇṇāsa Ṭīkā 3302 Majjhimapaṇṇāsa Ṭīkā 3303 Uparipaṇṇāsa Ṭīkā
4101 Sagāthāvagga Pāḷi 4102 Nidānavagga Pāḷi 4103 Khandhavagga Pāḷi 4104 Saḷāyatanavagga Pāḷi 4105 Mahāvagga Pāḷi (Saṃyutta)	4201 Sagāthāvagga Aṭṭhakathā 4202 Nidānavagga Aṭṭhakathā 4203 Khandhavagga Aṭṭhakathā 4204 Saḷāyatanavagga Aṭṭhakathā 4205 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Saṃyutta)	4301 Sagāthāvagga Ṭīkā 4302 Nidānavagga Ṭīkā 4303 Khandhavagga Ṭīkā 4304 Saḷāyatanavagga Ṭīkā 4305 Mahāvagga Ṭīkā (Saṃyutta)
5101 Ekakanipāta Pāḷi 5102 Dukanipāta Pāḷi 5103 Tikanipāta Pāḷi 5104 Catukkanipāta Pāḷi 5105 Pañcakanipāta Pāḷi 5106 Chakkanipāta Pāḷi 5107 Sattakanipāta Pāḷi 5108 Aṭṭhakādinipāta Pāḷi 5109 Navakanipāta Pāḷi 5110 Dasakanipāta Pāḷi 5111 Ekādasakanipāta Pāḷi	5201 Ekakanipāta Aṭṭhakathā 5202 Duka-tika-catukkanipāta Aṭṭhakathā 5203 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Aṭṭhakathā 5204 Aṭṭhakādinipāta Aṭṭhakathā	5301 Ekakanipāta Ṭīkā 5302 Duka-tika-catukkanipāta Ṭīkā 5303 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Ṭīkā 5304 Aṭṭhakādinipāta Ṭīkā
6101 Khuddakapāṭha Pāḷi 6102 Dhammapada Pāḷi 6103 Udāna Pāḷi 6104 Itivuttaka Pāḷi 6105 Suttanipāta Pāḷi 6106 Vimānavatthu Pāḷi 6107 Petavatthu Pāḷi 6108 Theragāthā Pāḷi 6109 Therīgāthā Pāḷi 6110 Apadāna Pāḷi-1 6111 Apadāna Pāḷi-2 6112 Buddhavaṃsa Pāḷi 6113 Cariyāpiṭaka Pāḷi 6114 Jātaka Pāḷi-1 6115 Jātaka Pāḷi-2 6116 Mahāniddesa Pāḷi 6117 Cūḷaniddesa Pāḷi 6118 Paṭisambhidāmagga Pāḷi 6119 Nettippakaraṇa Pāḷi 6120 Milindapañha Pāḷi 6121 Peṭakopadesa Pāḷi	6201 Khuddakapāṭha Aṭṭhakathā 6202 Dhammapada Aṭṭhakathā-1 6203 Dhammapada Aṭṭhakathā-2 6204 Udāna Aṭṭhakathā 6205 Itivuttaka Aṭṭhakathā 6206 Suttanipāta Aṭṭhakathā-1 6207 Suttanipāta Aṭṭhakathā-2 6208 Vimānavatthu Aṭṭhakathā 6209 Petavatthu Aṭṭhakathā 6210 Theragāthā Aṭṭhakathā-1 6211 Theragāthā Aṭṭhakathā-2 6212 Therīgāthā Aṭṭhakathā 6213 Apadāna Aṭṭhakathā-1 6214 Apadāna Aṭṭhakathā-2 6215 Buddhavaṃsa Aṭṭhakathā 6216 Cariyāpiṭaka Aṭṭhakathā 6217 Jātaka Aṭṭhakathā-1 6218 Jātaka Aṭṭhakathā-2 6219 Jātaka Aṭṭhakathā-3 6220 Jātaka Aṭṭhakathā-4 6221 Jātaka Aṭṭhakathā-5 6222 Jātaka Aṭṭhakathā-6 6223 Jātaka Aṭṭhakathā-7 6224 Mahāniddesa Aṭṭhakathā 6225 Cūḷaniddesa Aṭṭhakathā 6226 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-1 6227 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-2 6228 Nettippakaraṇa Aṭṭhakathā	6301 Nettippakaraṇa Ṭīkā 6302 Nettivibhāvinī
7101 Dhammasaṅgaṇī Pāḷi 7102 Vibhaṅga Pāḷi 7103 Dhātukathā Pāḷi 7104 Puggalapaññatti Pāḷi 7105 Kathāvatthu Pāḷi 7106 Yamaka Pāḷi-1 7107 Yamaka Pāḷi-2 7108 Yamaka Pāḷi-3 7109 Paṭṭhāna Pāḷi-1 7110 Paṭṭhāna Pāḷi-2 7111 Paṭṭhāna Pāḷi-3 7112 Paṭṭhāna Pāḷi-4 7113 Paṭṭhāna Pāḷi-5	7201 Dhammasaṅgaṇi Aṭṭhakathā 7202 Sammohavinodanī Aṭṭhakathā 7203 Pañcapakaraṇa Aṭṭhakathā	7301 Dhammasaṅgaṇī-mūlaṭīkā 7302 Vibhaṅga-mūlaṭīkā 7303 Pañcapakaraṇa-mūlaṭīkā 7304 Dhammasaṅgaṇī-anuṭīkā 7305 Pañcapakaraṇa-anuṭīkā 7306 Abhidhammāvatāro-nāmarūpaparicchedo 7307 Abhidhammatthasaṅgaho 7308 Abhidhammāvatāra-purāṇaṭīkā 7309 Abhidhammamātikāpāḷi

Français
Canon Pali	Commentaires	Sous-commentaires	Autres
1101 Pārājika Pāḷi 1102 Pācittiya Pāḷi 1103 Mahāvagga Pāḷi (Vinaya) 1104 Cūḷavagga Pāḷi 1105 Parivāra Pāḷi	1201 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-1 1202 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-2 1203 Pācittiya Aṭṭhakathā 1204 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Vinaya) 1205 Cūḷavagga Aṭṭhakathā 1206 Parivāra Aṭṭhakathā	1301 Sāratthadīpanī Ṭīkā-1 1302 Sāratthadīpanī Ṭīkā-2 1303 Sāratthadīpanī Ṭīkā-3	1401 Dvemātikāpāḷi 1402 Vinayasaṅgaha Aṭṭhakathā 1403 Vajirabuddhi Ṭīkā 1404 Vimativinodanī Ṭīkā-1 1405 Vimativinodanī Ṭīkā-2 1406 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-1 1407 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-2 1408 Kaṅkhāvitaraṇīpurāṇa Ṭīkā 1409 Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya 1410 Vinayavinicchaya Ṭīkā-1 1411 Vinayavinicchaya Ṭīkā-2 1412 Pācityādiyojanāpāḷi 1413 Khuddasikkhā-mūlasikkhā 8401 Visuddhimagga-1 8402 Visuddhimagga-2 8403 Visuddhimagga-mahāṭīkā-1 8404 Visuddhimagga-mahāṭīkā-2 8405 Visuddhimagga nidānakathā 8406 Dīghanikāya (pu-vi) 8407 Majjhimanikāya (pu-vi) 8408 Saṃyuttanikāya (pu-vi) 8409 Aṅguttaranikāya (pu-vi) 8410 Vinayapiṭaka (pu-vi) 8411 Abhidhammapiṭaka (pu-vi) 8412 Aṭṭhakathā (pu-vi) 8413 Niruttidīpanī 8414 Paramatthadīpanī Saṅgahamahāṭīkāpāṭha 8415 Anudīpanīpāṭha 8416 Paṭṭhānuddesa dīpanīpāṭha 8417 Namakkāraṭīkā 8418 Mahāpaṇāmapāṭha 8419 Lakkhaṇāto buddhathomanāgāthā 8420 Sutavandanā 8421 Kamalāñjali 8422 Jinālaṅkāra 8423 Pajjamadhu 8424 Buddhaguṇagāthāvalī 8425 Cūḷaganthavaṃsa 8427 Sāsanavaṃsa 8426 Mahāvaṃsa 8429 Moggallānabyākaraṇaṃ 8428 Kaccāyanabyākaraṇaṃ 8430 Saddanītippakaraṇaṃ (padamālā) 8431 Saddanītippakaraṇaṃ (dhātumālā) 8432 Padarūpasiddhi 8433 Mogallānapañcikā 8434 Payogasiddhipāṭha 8435 Vuttodayapāṭha 8436 Abhidhānappadīpikāpāṭha 8437 Abhidhānappadīpikāṭīkā 8438 Subodhālaṅkārapāṭha 8439 Subodhālaṅkāraṭīkā 8440 Bālāvatāra gaṇṭhipadatthavinicchayasāra 8446 Kavidappaṇanīti 8447 Nītimañjarī 8445 Dhammanīti 8444 Mahārahanīti 8441 Lokanīti 8442 Suttantanīti 8443 Sūrassatinīti 8450 Cāṇakyanīti 8448 Naradakkhadīpanī 8449 Caturārakkhadīpanī 8451 Rasavāhinī 8452 Sīmavisodhanīpāṭha 8453 Vessantaragīti 8454 Moggallāna vuttivivaraṇapañcikā 8455 Thūpavaṃsa 8456 Dāṭhāvaṃsa 8457 Dhātupāṭhavilāsiniyā 8458 Dhātuvaṃsa 8459 Hatthavanagallavihāravaṃsa 8460 Jinacaritaya 8461 Jinavaṃsadīpaṃ 8462 Telakaṭāhagāthā 8463 Milidaṭīkā 8464 Padamañjarī 8465 Padasādhanaṃ 8466 Saddabindupakaraṇaṃ 8467 Kaccāyanadhātumañjusā 8468 Sāmantakūṭavaṇṇanā
2101 Sīlakkhandhavagga Pāḷi 2102 Mahāvagga Pāḷi (Dīgha) 2103 Pāthikavagga Pāḷi	2201 Sīlakkhandhavagga Aṭṭhakathā 2202 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Dīgha) 2203 Pāthikavagga Aṭṭhakathā	2301 Sīlakkhandhavagga Ṭīkā 2302 Mahāvagga Ṭīkā (Dīgha) 2303 Pāthikavagga Ṭīkā 2304 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-1 2305 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-2
3101 Mūlapaṇṇāsa Pāḷi 3102 Majjhimapaṇṇāsa Pāḷi 3103 Uparipaṇṇāsa Pāḷi	3201 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-1 3202 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-2 3203 Majjhimapaṇṇāsa Aṭṭhakathā 3204 Uparipaṇṇāsa Aṭṭhakathā	3301 Mūlapaṇṇāsa Ṭīkā 3302 Majjhimapaṇṇāsa Ṭīkā 3303 Uparipaṇṇāsa Ṭīkā
4101 Sagāthāvagga Pāḷi 4102 Nidānavagga Pāḷi 4103 Khandhavagga Pāḷi 4104 Saḷāyatanavagga Pāḷi 4105 Mahāvagga Pāḷi (Saṃyutta)	4201 Sagāthāvagga Aṭṭhakathā 4202 Nidānavagga Aṭṭhakathā 4203 Khandhavagga Aṭṭhakathā 4204 Saḷāyatanavagga Aṭṭhakathā 4205 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Saṃyutta)	4301 Sagāthāvagga Ṭīkā 4302 Nidānavagga Ṭīkā 4303 Khandhavagga Ṭīkā 4304 Saḷāyatanavagga Ṭīkā 4305 Mahāvagga Ṭīkā (Saṃyutta)
5101 Ekakanipāta Pāḷi 5102 Dukanipāta Pāḷi 5103 Tikanipāta Pāḷi 5104 Catukkanipāta Pāḷi 5105 Pañcakanipāta Pāḷi 5106 Chakkanipāta Pāḷi 5107 Sattakanipāta Pāḷi 5108 Aṭṭhakādinipāta Pāḷi 5109 Navakanipāta Pāḷi 5110 Dasakanipāta Pāḷi 5111 Ekādasakanipāta Pāḷi	5201 Ekakanipāta Aṭṭhakathā 5202 Duka-tika-catukkanipāta Aṭṭhakathā 5203 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Aṭṭhakathā 5204 Aṭṭhakādinipāta Aṭṭhakathā	5301 Ekakanipāta Ṭīkā 5302 Duka-tika-catukkanipāta Ṭīkā 5303 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Ṭīkā 5304 Aṭṭhakādinipāta Ṭīkā
6101 Khuddakapāṭha Pāḷi 6102 Dhammapada Pāḷi 6103 Udāna Pāḷi 6104 Itivuttaka Pāḷi 6105 Suttanipāta Pāḷi 6106 Vimānavatthu Pāḷi 6107 Petavatthu Pāḷi 6108 Theragāthā Pāḷi 6109 Therīgāthā Pāḷi 6110 Apadāna Pāḷi-1 6111 Apadāna Pāḷi-2 6112 Buddhavaṃsa Pāḷi 6113 Cariyāpiṭaka Pāḷi 6114 Jātaka Pāḷi-1 6115 Jātaka Pāḷi-2 6116 Mahāniddesa Pāḷi 6117 Cūḷaniddesa Pāḷi 6118 Paṭisambhidāmagga Pāḷi 6119 Nettippakaraṇa Pāḷi 6120 Milindapañha Pāḷi 6121 Peṭakopadesa Pāḷi	6201 Khuddakapāṭha Aṭṭhakathā 6202 Dhammapada Aṭṭhakathā-1 6203 Dhammapada Aṭṭhakathā-2 6204 Udāna Aṭṭhakathā 6205 Itivuttaka Aṭṭhakathā 6206 Suttanipāta Aṭṭhakathā-1 6207 Suttanipāta Aṭṭhakathā-2 6208 Vimānavatthu Aṭṭhakathā 6209 Petavatthu Aṭṭhakathā 6210 Theragāthā Aṭṭhakathā-1 6211 Theragāthā Aṭṭhakathā-2 6212 Therīgāthā Aṭṭhakathā 6213 Apadāna Aṭṭhakathā-1 6214 Apadāna Aṭṭhakathā-2 6215 Buddhavaṃsa Aṭṭhakathā 6216 Cariyāpiṭaka Aṭṭhakathā 6217 Jātaka Aṭṭhakathā-1 6218 Jātaka Aṭṭhakathā-2 6219 Jātaka Aṭṭhakathā-3 6220 Jātaka Aṭṭhakathā-4 6221 Jātaka Aṭṭhakathā-5 6222 Jātaka Aṭṭhakathā-6 6223 Jātaka Aṭṭhakathā-7 6224 Mahāniddesa Aṭṭhakathā 6225 Cūḷaniddesa Aṭṭhakathā 6226 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-1 6227 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-2 6228 Nettippakaraṇa Aṭṭhakathā	6301 Nettippakaraṇa Ṭīkā 6302 Nettivibhāvinī
7101 Dhammasaṅgaṇī Pāḷi 7102 Vibhaṅga Pāḷi 7103 Dhātukathā Pāḷi 7104 Puggalapaññatti Pāḷi 7105 Kathāvatthu Pāḷi 7106 Yamaka Pāḷi-1 7107 Yamaka Pāḷi-2 7108 Yamaka Pāḷi-3 7109 Paṭṭhāna Pāḷi-1 7110 Paṭṭhāna Pāḷi-2 7111 Paṭṭhāna Pāḷi-3 7112 Paṭṭhāna Pāḷi-4 7113 Paṭṭhāna Pāḷi-5	7201 Dhammasaṅgaṇi Aṭṭhakathā 7202 Sammohavinodanī Aṭṭhakathā 7203 Pañcapakaraṇa Aṭṭhakathā	7301 Dhammasaṅgaṇī-mūlaṭīkā 7302 Vibhaṅga-mūlaṭīkā 7303 Pañcapakaraṇa-mūlaṭīkā 7304 Dhammasaṅgaṇī-anuṭīkā 7305 Pañcapakaraṇa-anuṭīkā 7306 Abhidhammāvatāro-nāmarūpaparicchedo 7307 Abhidhammatthasaṅgaho 7308 Abhidhammāvatāra-purāṇaṭīkā 7309 Abhidhammamātikāpāḷi

Deutsch
Pali-Kanon	Kommentare	Subkommentare	Sonstige
1101 Pārājika Pāḷi 1102 Pācittiya Pāḷi 1103 Mahāvagga Pāḷi (Vinaya) 1104 Cūḷavagga Pāḷi 1105 Parivāra Pāḷi	1201 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-1 1202 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-2 1203 Pācittiya Aṭṭhakathā 1204 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Vinaya) 1205 Cūḷavagga Aṭṭhakathā 1206 Parivāra Aṭṭhakathā	1301 Sāratthadīpanī Ṭīkā-1 1302 Sāratthadīpanī Ṭīkā-2 1303 Sāratthadīpanī Ṭīkā-3	1401 Dvemātikāpāḷi 1402 Vinayasaṅgaha Aṭṭhakathā 1403 Vajirabuddhi Ṭīkā 1404 Vimativinodanī Ṭīkā-1 1405 Vimativinodanī Ṭīkā-2 1406 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-1 1407 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-2 1408 Kaṅkhāvitaraṇīpurāṇa Ṭīkā 1409 Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya 1410 Vinayavinicchaya Ṭīkā-1 1411 Vinayavinicchaya Ṭīkā-2 1412 Pācityādiyojanāpāḷi 1413 Khuddasikkhā-mūlasikkhā 8401 Visuddhimagga-1 8402 Visuddhimagga-2 8403 Visuddhimagga-mahāṭīkā-1 8404 Visuddhimagga-mahāṭīkā-2 8405 Visuddhimagga nidānakathā 8406 Dīghanikāya (pu-vi) 8407 Majjhimanikāya (pu-vi) 8408 Saṃyuttanikāya (pu-vi) 8409 Aṅguttaranikāya (pu-vi) 8410 Vinayapiṭaka (pu-vi) 8411 Abhidhammapiṭaka (pu-vi) 8412 Aṭṭhakathā (pu-vi) 8413 Niruttidīpanī 8414 Paramatthadīpanī Saṅgahamahāṭīkāpāṭha 8415 Anudīpanīpāṭha 8416 Paṭṭhānuddesa dīpanīpāṭha 8417 Namakkāraṭīkā 8418 Mahāpaṇāmapāṭha 8419 Lakkhaṇāto buddhathomanāgāthā 8420 Sutavandanā 8421 Kamalāñjali 8422 Jinālaṅkāra 8423 Pajjamadhu 8424 Buddhaguṇagāthāvalī 8425 Cūḷaganthavaṃsa 8427 Sāsanavaṃsa 8426 Mahāvaṃsa 8429 Moggallānabyākaraṇaṃ 8428 Kaccāyanabyākaraṇaṃ 8430 Saddanītippakaraṇaṃ (padamālā) 8431 Saddanītippakaraṇaṃ (dhātumālā) 8432 Padarūpasiddhi 8433 Mogallānapañcikā 8434 Payogasiddhipāṭha 8435 Vuttodayapāṭha 8436 Abhidhānappadīpikāpāṭha 8437 Abhidhānappadīpikāṭīkā 8438 Subodhālaṅkārapāṭha 8439 Subodhālaṅkāraṭīkā 8440 Bālāvatāra gaṇṭhipadatthavinicchayasāra 8446 Kavidappaṇanīti 8447 Nītimañjarī 8445 Dhammanīti 8444 Mahārahanīti 8441 Lokanīti 8442 Suttantanīti 8443 Sūrassatinīti 8450 Cāṇakyanīti 8448 Naradakkhadīpanī 8449 Caturārakkhadīpanī 8451 Rasavāhinī 8452 Sīmavisodhanīpāṭha 8453 Vessantaragīti 8454 Moggallāna vuttivivaraṇapañcikā 8455 Thūpavaṃsa 8456 Dāṭhāvaṃsa 8457 Dhātupāṭhavilāsiniyā 8458 Dhātuvaṃsa 8459 Hatthavanagallavihāravaṃsa 8460 Jinacaritaya 8461 Jinavaṃsadīpaṃ 8462 Telakaṭāhagāthā 8463 Milidaṭīkā 8464 Padamañjarī 8465 Padasādhanaṃ 8466 Saddabindupakaraṇaṃ 8467 Kaccāyanadhātumañjusā 8468 Sāmantakūṭavaṇṇanā
2101 Sīlakkhandhavagga Pāḷi 2102 Mahāvagga Pāḷi (Dīgha) 2103 Pāthikavagga Pāḷi	2201 Sīlakkhandhavagga Aṭṭhakathā 2202 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Dīgha) 2203 Pāthikavagga Aṭṭhakathā	2301 Sīlakkhandhavagga Ṭīkā 2302 Mahāvagga Ṭīkā (Dīgha) 2303 Pāthikavagga Ṭīkā 2304 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-1 2305 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-2
3101 Mūlapaṇṇāsa Pāḷi 3102 Majjhimapaṇṇāsa Pāḷi 3103 Uparipaṇṇāsa Pāḷi	3201 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-1 3202 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-2 3203 Majjhimapaṇṇāsa Aṭṭhakathā 3204 Uparipaṇṇāsa Aṭṭhakathā	3301 Mūlapaṇṇāsa Ṭīkā 3302 Majjhimapaṇṇāsa Ṭīkā 3303 Uparipaṇṇāsa Ṭīkā
4101 Sagāthāvagga Pāḷi 4102 Nidānavagga Pāḷi 4103 Khandhavagga Pāḷi 4104 Saḷāyatanavagga Pāḷi 4105 Mahāvagga Pāḷi (Saṃyutta)	4201 Sagāthāvagga Aṭṭhakathā 4202 Nidānavagga Aṭṭhakathā 4203 Khandhavagga Aṭṭhakathā 4204 Saḷāyatanavagga Aṭṭhakathā 4205 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Saṃyutta)	4301 Sagāthāvagga Ṭīkā 4302 Nidānavagga Ṭīkā 4303 Khandhavagga Ṭīkā 4304 Saḷāyatanavagga Ṭīkā 4305 Mahāvagga Ṭīkā (Saṃyutta)
5101 Ekakanipāta Pāḷi 5102 Dukanipāta Pāḷi 5103 Tikanipāta Pāḷi 5104 Catukkanipāta Pāḷi 5105 Pañcakanipāta Pāḷi 5106 Chakkanipāta Pāḷi 5107 Sattakanipāta Pāḷi 5108 Aṭṭhakādinipāta Pāḷi 5109 Navakanipāta Pāḷi 5110 Dasakanipāta Pāḷi 5111 Ekādasakanipāta Pāḷi	5201 Ekakanipāta Aṭṭhakathā 5202 Duka-tika-catukkanipāta Aṭṭhakathā 5203 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Aṭṭhakathā 5204 Aṭṭhakādinipāta Aṭṭhakathā	5301 Ekakanipāta Ṭīkā 5302 Duka-tika-catukkanipāta Ṭīkā 5303 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Ṭīkā 5304 Aṭṭhakādinipāta Ṭīkā
6101 Khuddakapāṭha Pāḷi 6102 Dhammapada Pāḷi 6103 Udāna Pāḷi 6104 Itivuttaka Pāḷi 6105 Suttanipāta Pāḷi 6106 Vimānavatthu Pāḷi 6107 Petavatthu Pāḷi 6108 Theragāthā Pāḷi 6109 Therīgāthā Pāḷi 6110 Apadāna Pāḷi-1 6111 Apadāna Pāḷi-2 6112 Buddhavaṃsa Pāḷi 6113 Cariyāpiṭaka Pāḷi 6114 Jātaka Pāḷi-1 6115 Jātaka Pāḷi-2 6116 Mahāniddesa Pāḷi 6117 Cūḷaniddesa Pāḷi 6118 Paṭisambhidāmagga Pāḷi 6119 Nettippakaraṇa Pāḷi 6120 Milindapañha Pāḷi 6121 Peṭakopadesa Pāḷi	6201 Khuddakapāṭha Aṭṭhakathā 6202 Dhammapada Aṭṭhakathā-1 6203 Dhammapada Aṭṭhakathā-2 6204 Udāna Aṭṭhakathā 6205 Itivuttaka Aṭṭhakathā 6206 Suttanipāta Aṭṭhakathā-1 6207 Suttanipāta Aṭṭhakathā-2 6208 Vimānavatthu Aṭṭhakathā 6209 Petavatthu Aṭṭhakathā 6210 Theragāthā Aṭṭhakathā-1 6211 Theragāthā Aṭṭhakathā-2 6212 Therīgāthā Aṭṭhakathā 6213 Apadāna Aṭṭhakathā-1 6214 Apadāna Aṭṭhakathā-2 6215 Buddhavaṃsa Aṭṭhakathā 6216 Cariyāpiṭaka Aṭṭhakathā 6217 Jātaka Aṭṭhakathā-1 6218 Jātaka Aṭṭhakathā-2 6219 Jātaka Aṭṭhakathā-3 6220 Jātaka Aṭṭhakathā-4 6221 Jātaka Aṭṭhakathā-5 6222 Jātaka Aṭṭhakathā-6 6223 Jātaka Aṭṭhakathā-7 6224 Mahāniddesa Aṭṭhakathā 6225 Cūḷaniddesa Aṭṭhakathā 6226 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-1 6227 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-2 6228 Nettippakaraṇa Aṭṭhakathā	6301 Nettippakaraṇa Ṭīkā 6302 Nettivibhāvinī
7101 Dhammasaṅgaṇī Pāḷi 7102 Vibhaṅga Pāḷi 7103 Dhātukathā Pāḷi 7104 Puggalapaññatti Pāḷi 7105 Kathāvatthu Pāḷi 7106 Yamaka Pāḷi-1 7107 Yamaka Pāḷi-2 7108 Yamaka Pāḷi-3 7109 Paṭṭhāna Pāḷi-1 7110 Paṭṭhāna Pāḷi-2 7111 Paṭṭhāna Pāḷi-3 7112 Paṭṭhāna Pāḷi-4 7113 Paṭṭhāna Pāḷi-5	7201 Dhammasaṅgaṇi Aṭṭhakathā 7202 Sammohavinodanī Aṭṭhakathā 7203 Pañcapakaraṇa Aṭṭhakathā	7301 Dhammasaṅgaṇī-mūlaṭīkā 7302 Vibhaṅga-mūlaṭīkā 7303 Pañcapakaraṇa-mūlaṭīkā 7304 Dhammasaṅgaṇī-anuṭīkā 7305 Pañcapakaraṇa-anuṭīkā 7306 Abhidhammāvatāro-nāmarūpaparicchedo 7307 Abhidhammatthasaṅgaho 7308 Abhidhammāvatāra-purāṇaṭīkā 7309 Abhidhammamātikāpāḷi

हिंदी
पाली कैनन	कमेंट्री	उप-टिप्पणियाँ	अन्य
1101 पाराजिक पाळि 1102 पाचित्तिय पाळि 1103 महावग्ग पाळि (विनय) 1104 चूळवग्ग पाळि 1105 परिवार पाळि	1201 पाराजिककण्ड अट्ठकथा-1 1202 पाराजिककण्ड अट्ठकथा-2 1203 पाचित्तिय अट्ठकथा 1204 महावग्ग अट्ठकथा (विनय) 1205 चूळवग्ग अट्ठकथा 1206 परिवार अट्ठकथा	1301 सारत्थदीपनी टीका-1 1302 सारत्थदीपनी टीका-2 1303 सारत्थदीपनी टीका-3	1401 द्वेमातिकापाळि 1402 विनयसंगह अट्ठकथा 1403 वजिरबुद्धि टीका 1404 विमतिविनोदनी टीका-1 1405 विमतिविनोदनी टीका-2 1406 विनयालंकार टीका-1 1407 विनयालंकार टीका-2 1408 कंखावितरणीपुराण टीका 1409 विनयविनिच्छय-उत्तरविनिच्छय 1410 विनयविनिच्छय टीका-1 1411 विनयविनिच्छय टीका-2 1412 पाचित्यादियोजनापाळि 1413 खुद्दसिक्खा-मूलसिक्खा 8401 विसुद्धिमग्ग-1 8402 विसुद्धिमग्ग-2 8403 विसुद्धिमग्ग-महाटीका-1 8404 विसुद्धिमग्ग-महाटीका-2 8405 विसुद्धिमग्ग निदानकथा 8406 दीघनिकाय (पु-वि) 8407 मज्झिमनिकाय (पु-वि) 8408 संयुत्तनिकाय (पु-वि) 8409 अङ्गुत्तरनिकाय (पु-वि) 8410 विनयपिटक (पु-वि) 8411 अभिधम्मपिटक (पु-वि) 8412 अट्ठकथा (पु-वि) 8413 निरुत्तिदीपनी 8414 परमत्थदीपनी सङ्गहमहाटीकापाठ 8415 अनुदीपनीपाठ 8416 पट्ठानुद्देस दीपनीपाठ 8417 नमक्कारटीका 8418 महापणामपाठ 8419 लक्खणातो बुद्धथोमनागाथा 8420 सुतवन्दना 8421 कमलाञ्जलि 8422 जिनालंकार 8423 पज्जमधु 8424 बुद्धगुणगाथावली 8425 चूळगन्थवंस 8427 सासनवंस 8426 महावंस 8429 मोग्गल्लानब्याकरणं 8428 कच्चायनब्याकरणं 8430 सद्दनीतिप्पकरणं (पदमाला) 8431 सद्दनीतिप्पकरणं (धातुमाला) 8432 पदरूपसिद्धि 8433 मोग्गल्लानपञ्चिका 8434 पयोगसिद्धिपाठ 8435 वुत्तोदयपाठ 8436 अभिधानप्पदीपिकापाठ 8437 अभिधानप्पदीपिकाटीका 8438 सुबोधालंकारपाठ 8439 सुबोधालंकारटीका 8440 बालावतार गण्ठिपदत्थविनिच्छयसार 8446 कविदप्पणनीति 8447 नीतिमञ्जरी 8445 धम्मनीति 8444 महारहनीति 8441 लोकनीति 8442 सुत्तन्तनीति 8443 सूरस्सतीनीति 8450 चाणक्यनीति 8448 नरदक्खदीपनी 8449 चतुरारक्खदीपनी 8451 रसवाहिनी 8452 सीमविसोधनीपाठ 8453 वेस्सन्तरगीति 8454 मोग्गल्लान वुत्तिविवरणपञ्चिका 8455 थूपवंस 8456 दाठावंस 8457 धातुपाठविलासिनिया 8458 धातुवंस 8459 हत्थवनगल्लविहारवंस 8460 जिनचरितय 8461 जिनवंसदीपं 8462 तेलकटाहगाथा 8463 मिलिदटीका 8464 पदमञ्जरी 8465 पदसाधनं 8466 सद्दबिन्दुपकरणं 8467 कच्चायनधातुमञ्जुसा 8468 सामन्तकूटवण्णना
2101 सीलक्खन्धवग्ग पाळि 2102 महावग्ग पाळि (दीघ) 2103 पाथिकवग्ग पाळि	2201 सीलक्खन्धवग्ग अट्ठकथा 2202 महावग्ग अट्ठकथा (दीघ) 2203 पाथिकवग्ग अट्ठकथा	2301 सीलक्खन्धवग्ग टीका 2302 महावग्ग टीका (दीघ) 2303 पाथिकवग्ग टीका 2304 सीलक्खन्धवग्ग-अभिनवटीका-1 2305 सीलक्खन्धवग्ग-अभिनवटीका-2
3101 मूलपण्णास पाळि 3102 मज्झिमपण्णास पाळि 3103 उपरिपण्णास पाळि	3201 मूलपण्णास अट्ठकथा-1 3202 मूलपण्णास अट्ठकथा-2 3203 मज्झिमपण्णास अट्ठकथा 3204 उपरिपण्णास अट्ठकथा	3301 मूलपण्णास टीका 3302 मज्झिमपण्णास टीका 3303 उपरिपण्णास टीका
4101 सगाथावग्ग पाळि 4102 निदानवग्ग पाळि 4103 खन्धवग्ग पाळि 4104 सळायतनवग्ग पाळि 4105 महावग्ग पाळि (संयुत्त)	4201 सगाथावग्ग अट्ठकथा 4202 निदानवग्ग अट्ठकथा 4203 खन्धवग्ग अट्ठकथा 4204 सळायतनवग्ग अट्ठकथा 4205 महावग्ग अट्ठकथा (संयुत्त)	4301 सगाथावग्ग टीका 4302 निदानवग्ग टीका 4303 खन्धवग्ग टीका 4304 सळायतनवग्ग टीका 4305 महावग्ग टीका (संयुत्त)
5101 एककनिपात पाळि 5102 दुकनिपात पाळि 5103 तिकनिपात पाळि 5104 चतुक्कनिपात पाळि 5105 पञ्चकनिपात पाळि 5106 छक्कनिपात पाळि 5107 सत्तकनिपात पाळि 5108 अट्ठकादिनिपात पाळि 5109 नवकनिपात पाळि 5110 दसकनिपात पाळि 5111 एकादसकनिपात पाळि	5201 एककनिपात अट्ठकथा 5202 दुक-तिक-चतुक्कनिपात अट्ठकथा 5203 पञ्चक-छक्क-सत्तकनिपात अट्ठकथा 5204 अट्ठकादिनिपात अट्ठकथा	5301 एककनिपात टीका 5302 दुक-तिक-चतुक्कनिपात टीका 5303 पञ्चक-छक्क-सत्तकनिपात टीका 5304 अट्ठकादिनिपात टीका
6101 खुद्दकपाठ पाळि 6102 धम्मपद पाळि 6103 उदान पाळि 6104 इतिवुत्तक पाळि 6105 सुत्तनिपात पाळि 6106 विमानवत्थु पाळि 6107 पेतवत्थु पाळि 6108 थेरगाथा पाळि 6109 थेरीगाथा पाळि 6110 अपदान पाळि-1 6111 अपदान पाळि-2 6112 बुद्धवंस पाळि 6113 चरियापिटक पाळि 6114 जातक पाळि-1 6115 जातक पाळि-2 6116 महानिद्देस पाळि 6117 चूळनिद्देस पाळि 6118 पटिसम्भिदामग्ग पाळि 6119 नेत्तिप्पकरण पाळि 6120 मिलिन्दपञ्ह पाळि 6121 पेटकोपदेस पाळि	6201 खुद्दकपाठ अट्ठकथा 6202 धम्मपद अट्ठकथा-1 6203 धम्मपद अट्ठकथा-2 6204 उदान अट्ठकथा 6205 इतिवुत्तक अट्ठकथा 6206 सुत्तनिपात अट्ठकथा-1 6207 सुत्तनिपात अट्ठकथा-2 6208 विमानवत्थु अट्ठकथा 6209 पेतवत्थु अट्ठकथा 6210 थेरगाथा अट्ठकथा-1 6211 थेरगाथा अट्ठकथा-2 6212 थेरीगाथा अट्ठकथा 6213 अपदान अट्ठकथा-1 6214 अपदान अट्ठकथा-2 6215 बुद्धवंस अट्ठकथा 6216 चरियापिटक अट्ठकथा 6217 जातक अट्ठकथा-1 6218 जातक अट्ठकथा-2 6219 जातक अट्ठकथा-3 6220 जातक अट्ठकथा-4 6221 जातक अट्ठकथा-5 6222 जातक अट्ठकथा-6 6223 जातक अट्ठकथा-7 6224 महानिद्देस अट्ठकथा 6225 चूळनिद्देस अट्ठकथा 6226 पटिसम्भिदामग्ग अट्ठकथा-1 6227 पटिसम्भिदामग्ग अट्ठकथा-2 6228 नेत्तिप्पकरण अट्ठकथा	6301 नेत्तिप्पकरण टीका 6302 नेत्तिविभाविनी
7101 धम्मसङ्गणी पाळि 7102 विभङ्ग पाळि 7103 धातुकथा पाळि 7104 पुग्गलपञ्ञत्ति पाळि 7105 कथावत्थु पाळि 7106 यमक पाळि-1 7107 यमक पाळि-2 7108 यमक पाळि-3 7109 पट्ठान पाळि-1 7110 पट्ठान पाळि-2 7111 पट्ठान पाळि-3 7112 पट्ठान पाळि-4 7113 पट्ठान पाळि-5	7201 धम्मसङ्गणि अट्ठकथा 7202 सम्मोहविनोदनी अट्ठकथा 7203 पञ्चपकरण अट्ठकथा	7301 धम्मसङ्गणी-मूलटीका 7302 विभङ्ग-मूलटीका 7303 पञ्चपकरण-मूलटीका 7304 धम्मसङ्गणी-अनुटीका 7305 पञ्चपकरण-अनुटीका 7306 अभिधम्मावतारो-नामरूपपरिच्छेदो 7307 अभिधम्मत्थसङ्गहो 7308 अभिधम्मावतार-पुराणटीका 7309 अभिधम्ममातिकापाळि

Indonesia
Kanon Pali	Komentar	Sub-komentar	Lainnya
1101 Pārājika Pāḷi 1102 Pācittiya Pāḷi 1103 Mahāvagga Pāḷi (Vinaya) 1104 Cūḷavagga Pāḷi 1105 Parivāra Pāḷi	1201 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-1 1202 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-2 1203 Pācittiya Aṭṭhakathā 1204 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Vinaya) 1205 Cūḷavagga Aṭṭhakathā 1206 Parivāra Aṭṭhakathā	1301 Sāratthadīpanī Ṭīkā-1 1302 Sāratthadīpanī Ṭīkā-2 1303 Sāratthadīpanī Ṭīkā-3	1401 Dvemātikāpāḷi 1402 Vinayasaṅgaha Aṭṭhakathā 1403 Vajirabuddhi Ṭīkā 1404 Vimativinodanī Ṭīkā-1 1405 Vimativinodanī Ṭīkā-2 1406 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-1 1407 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-2 1408 Kaṅkhāvitaraṇīpurāṇa Ṭīkā 1409 Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya 1410 Vinayavinicchaya Ṭīkā-1 1411 Vinayavinicchaya Ṭīkā-2 1412 Pācityādiyojanāpāḷi 1413 Khuddasikkhā-mūlasikkhā 8401 Visuddhimagga-1 8402 Visuddhimagga-2 8403 Visuddhimagga-mahāṭīkā-1 8404 Visuddhimagga-mahāṭīkā-2 8405 Visuddhimagga nidānakathā 8406 Dīghanikāya (pu-vi) 8407 Majjhimanikāya (pu-vi) 8408 Saṃyuttanikāya (pu-vi) 8409 Aṅguttaranikāya (pu-vi) 8410 Vinayapiṭaka (pu-vi) 8411 Abhidhammapiṭaka (pu-vi) 8412 Aṭṭhakathā (pu-vi) 8413 Niruttidīpanī 8414 Paramatthadīpanī Saṅgahamahāṭīkāpāṭha 8415 Anudīpanīpāṭha 8416 Paṭṭhānuddesa dīpanīpāṭha 8417 Namakkāraṭīkā 8418 Mahāpaṇāmapāṭha 8419 Lakkhaṇāto buddhathomanāgāthā 8420 Sutavandanā 8421 Kamalāñjali 8422 Jinālaṅkāra 8423 Pajjamadhu 8424 Buddhaguṇagāthāvalī 8425 Cūḷaganthavaṃsa 8427 Sāsanavaṃsa 8426 Mahāvaṃsa 8429 Moggallānabyākaraṇaṃ 8428 Kaccāyanabyākaraṇaṃ 8430 Saddanītippakaraṇaṃ (padamālā) 8431 Saddanītippakaraṇaṃ (dhātumālā) 8432 Padarūpasiddhi 8433 Mogallānapañcikā 8434 Payogasiddhipāṭha 8435 Vuttodayapāṭha 8436 Abhidhānappadīpikāpāṭha 8437 Abhidhānappadīpikāṭīkā 8438 Subodhālaṅkārapāṭha 8439 Subodhālaṅkāraṭīkā 8440 Bālāvatāra gaṇṭhipadatthavinicchayasāra 8446 Kavidappaṇanīti 8447 Nītimañjarī 8445 Dhammanīti 8444 Mahārahanīti 8441 Lokanīti 8442 Suttantanīti 8443 Sūrassatinīti 8450 Cāṇakyanīti 8448 Naradakkhadīpanī 8449 Caturārakkhadīpanī 8451 Rasavāhinī 8452 Sīmavisodhanīpāṭha 8453 Vessantaragīti 8454 Moggallāna vuttivivaraṇapañcikā 8455 Thūpavaṃsa 8456 Dāṭhāvaṃsa 8457 Dhātupāṭhavilāsiniyā 8458 Dhātuvaṃsa 8459 Hatthavanagallavihāravaṃsa 8460 Jinacaritaya 8461 Jinavaṃsadīpaṃ 8462 Telakaṭāhagāthā 8463 Milidaṭīkā 8464 Padamañjarī 8465 Padasādhanaṃ 8466 Saddabindupakaraṇaṃ 8467 Kaccāyanadhātumañjusā 8468 Sāmantakūṭavaṇṇanā
2101 Sīlakkhandhavagga Pāḷi 2102 Mahāvagga Pāḷi (Dīgha) 2103 Pāthikavagga Pāḷi	2201 Sīlakkhandhavagga Aṭṭhakathā 2202 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Dīgha) 2203 Pāthikavagga Aṭṭhakathā	2301 Sīlakkhandhavagga Ṭīkā 2302 Mahāvagga Ṭīkā (Dīgha) 2303 Pāthikavagga Ṭīkā 2304 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-1 2305 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-2
3101 Mūlapaṇṇāsa Pāḷi 3102 Majjhimapaṇṇāsa Pāḷi 3103 Uparipaṇṇāsa Pāḷi	3201 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-1 3202 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-2 3203 Majjhimapaṇṇāsa Aṭṭhakathā 3204 Uparipaṇṇāsa Aṭṭhakathā	3301 Mūlapaṇṇāsa Ṭīkā 3302 Majjhimapaṇṇāsa Ṭīkā 3303 Uparipaṇṇāsa Ṭīkā
4101 Sagāthāvagga Pāḷi 4102 Nidānavagga Pāḷi 4103 Khandhavagga Pāḷi 4104 Saḷāyatanavagga Pāḷi 4105 Mahāvagga Pāḷi (Saṃyutta)	4201 Sagāthāvagga Aṭṭhakathā 4202 Nidānavagga Aṭṭhakathā 4203 Khandhavagga Aṭṭhakathā 4204 Saḷāyatanavagga Aṭṭhakathā 4205 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Saṃyutta)	4301 Sagāthāvagga Ṭīkā 4302 Nidānavagga Ṭīkā 4303 Khandhavagga Ṭīkā 4304 Saḷāyatanavagga Ṭīkā 4305 Mahāvagga Ṭīkā (Saṃyutta)
5101 Ekakanipāta Pāḷi 5102 Dukanipāta Pāḷi 5103 Tikanipāta Pāḷi 5104 Catukkanipāta Pāḷi 5105 Pañcakanipāta Pāḷi 5106 Chakkanipāta Pāḷi 5107 Sattakanipāta Pāḷi 5108 Aṭṭhakādinipāta Pāḷi 5109 Navakanipāta Pāḷi 5110 Dasakanipāta Pāḷi 5111 Ekādasakanipāta Pāḷi	5201 Ekakanipāta Aṭṭhakathā 5202 Duka-tika-catukkanipāta Aṭṭhakathā 5203 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Aṭṭhakathā 5204 Aṭṭhakādinipāta Aṭṭhakathā	5301 Ekakanipāta Ṭīkā 5302 Duka-tika-catukkanipāta Ṭīkā 5303 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Ṭīkā 5304 Aṭṭhakādinipāta Ṭīkā
6101 Khuddakapāṭha Pāḷi 6102 Dhammapada Pāḷi 6103 Udāna Pāḷi 6104 Itivuttaka Pāḷi 6105 Suttanipāta Pāḷi 6106 Vimānavatthu Pāḷi 6107 Petavatthu Pāḷi 6108 Theragāthā Pāḷi 6109 Therīgāthā Pāḷi 6110 Apadāna Pāḷi-1 6111 Apadāna Pāḷi-2 6112 Buddhavaṃsa Pāḷi 6113 Cariyāpiṭaka Pāḷi 6114 Jātaka Pāḷi-1 6115 Jātaka Pāḷi-2 6116 Mahāniddesa Pāḷi 6117 Cūḷaniddesa Pāḷi 6118 Paṭisambhidāmagga Pāḷi 6119 Nettippakaraṇa Pāḷi 6120 Milindapañha Pāḷi 6121 Peṭakopadesa Pāḷi	6201 Khuddakapāṭha Aṭṭhakathā 6202 Dhammapada Aṭṭhakathā-1 6203 Dhammapada Aṭṭhakathā-2 6204 Udāna Aṭṭhakathā 6205 Itivuttaka Aṭṭhakathā 6206 Suttanipāta Aṭṭhakathā-1 6207 Suttanipāta Aṭṭhakathā-2 6208 Vimānavatthu Aṭṭhakathā 6209 Petavatthu Aṭṭhakathā 6210 Theragāthā Aṭṭhakathā-1 6211 Theragāthā Aṭṭhakathā-2 6212 Therīgāthā Aṭṭhakathā 6213 Apadāna Aṭṭhakathā-1 6214 Apadāna Aṭṭhakathā-2 6215 Buddhavaṃsa Aṭṭhakathā 6216 Cariyāpiṭaka Aṭṭhakathā 6217 Jātaka Aṭṭhakathā-1 6218 Jātaka Aṭṭhakathā-2 6219 Jātaka Aṭṭhakathā-3 6220 Jātaka Aṭṭhakathā-4 6221 Jātaka Aṭṭhakathā-5 6222 Jātaka Aṭṭhakathā-6 6223 Jātaka Aṭṭhakathā-7 6224 Mahāniddesa Aṭṭhakathā 6225 Cūḷaniddesa Aṭṭhakathā 6226 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-1 6227 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-2 6228 Nettippakaraṇa Aṭṭhakathā	6301 Nettippakaraṇa Ṭīkā 6302 Nettivibhāvinī
7101 Dhammasaṅgaṇī Pāḷi 7102 Vibhaṅga Pāḷi 7103 Dhātukathā Pāḷi 7104 Puggalapaññatti Pāḷi 7105 Kathāvatthu Pāḷi 7106 Yamaka Pāḷi-1 7107 Yamaka Pāḷi-2 7108 Yamaka Pāḷi-3 7109 Paṭṭhāna Pāḷi-1 7110 Paṭṭhāna Pāḷi-2 7111 Paṭṭhāna Pāḷi-3 7112 Paṭṭhāna Pāḷi-4 7113 Paṭṭhāna Pāḷi-5	7201 Dhammasaṅgaṇi Aṭṭhakathā 7202 Sammohavinodanī Aṭṭhakathā 7203 Pañcapakaraṇa Aṭṭhakathā	7301 Dhammasaṅgaṇī-mūlaṭīkā 7302 Vibhaṅga-mūlaṭīkā 7303 Pañcapakaraṇa-mūlaṭīkā 7304 Dhammasaṅgaṇī-anuṭīkā 7305 Pañcapakaraṇa-anuṭīkā 7306 Abhidhammāvatāro-nāmarūpaparicchedo 7307 Abhidhammatthasaṅgaho 7308 Abhidhammāvatāra-purāṇaṭīkā 7309 Abhidhammamātikāpāḷi

日文
パーリ仏典	註釈書	副註釈書	その他
1101 パーラージカ・パーリ 1102 パーチッティヤ・パーリ 1103 マハーヴァッガ・パーリ（ヴィナヤ） 1104 チューラヴァッガ・パーリ 1105 パリヴァーラ・パーリ	1201 パーラージカカンダ・アッタカター-1 1202 パーラージカカンダ・アッタカター-2 1203 パーチッティヤ・アッタカター 1204 マハーヴァッガ・アッタカター（ヴィナヤ） 1205 チューラヴァッガ・アッタカター 1206 パリヴァーラ・アッタカター	1301 サーラッタディーパニー・ティーカー-1 1302 サーラッタディーパニー・ティーカー-2 1303 サーラッタディーパニー・ティーカー-3	1401 ドヴェマーティカー・パーリ 1402 ヴィナヤサンガハ・アッタカター 1403 ヴァジラブッディ・ティーカー 1404 ヴィマティヴィノーダニー・ティーカー-1 1405 ヴィマティヴィノーダニー・ティーカー-2 1406 ヴィナヤーランカーラ・ティーカー-1 1407 ヴィナヤーランカーラ・ティーカー-2 1408 カンカーウィタラニープラーナ・ティーカー 1409 ヴィナヤヴィニッチャヤ-ウッタラヴィニッチャヤ 1410 ヴィナヤヴィニッチャヤ・ティーカー-1 1411 ヴィナヤヴィニッチャヤ・ティーカー-2 1412 パーチッティヤーディヨージャナー・パーリ 1413 クッダシッカー-ムーラシッカー 8401 ヴィスッディマッガ-1 8402 ヴィスッディマッガ-2 8403 ヴィスッディマッガ・マハーティーカー-1 8404 ヴィスッディマッガ・マハーティーカー-2 8405 ヴィスッディマッガ・ニダーナカター 8406 ディーガニカーヤ（プ・ヴィ） 8407 マッジマニカーヤ（プ・ヴィ） 8408 サンユッタニカーヤ（プ・ヴィ） 8409 アングッタラニカーヤ（プ・ヴィ） 8410 ヴィナヤピタカ（プ・ヴィ） 8411 アビダンマピタカ（プ・ヴィ） 8412 アッタカター（プ・ヴィ） 8413 ニルッティディーパニー 8414 パラマッタディーパニー・サンガハマハーティカーパータ 8415 アヌディーパニーパータ 8416 パッターヌッデーサ・ディーパニーパータ 8417 ナマッカラ・ティーカー 8418 マハーパナーマ・パータ 8419 ラッカナート・ブッダトーマナーガーター 8420 スタヴァンダナー 8421 カマラーニャジャリ 8422 ジナランカーラ 8423 パッジャマドゥ 8424 ブッダグナガーター・ヴァリー 8425 チューラガンタヴァンサ 8427 サーサナヴァンサ 8426 マハーヴァンサ 8429 モッガラーナ・ビャーカラナン 8428 カッチャーヤナ・ビャーカラナン 8430 サッダニーティッパカラナン（パダマーラー） 8431 サッダニーティッパカラナン（ダートゥマーラー） 8432 パダルーパシッディ 8433 モッガラーナ・パンチカー 8434 パヨーガシッディ・パータ 8435 ヴットーダヤ・パータ 8436 アビダーナッパディーピカー・パータ 8437 アビダーナッパディーピカー・ティーカー 8438 スボーダーランカーラ・パータ 8439 スボーダーランカーラ・ティーカー 8440 バーラーヴァターラ・ガンティパダッタヴィニッチャヤサーラ 8446 カヴィダッパナニーティ 8447 ニーティマンジャリー 8445 ダンマニーティ 8444 マハーラハニーティ 8441 ローカニーティ 8442 スタンタニーティ 8443 スーラッサティニーティ 8450 チャーナキャニーティ 8448 ナラダッカディーパニー 8449 チャトゥラーラッカディーパニー 8451 ラサヴァーヒニー 8452 シーマヴィソーダニー・パータ 8453 ヴェッサンタラ・ギーティ 8454 モッガラーナ・ヴッティヴィヴァラナパンチカー 8455 トゥーパヴァンサ 8456 ダーターヴァンサ 8457 ダートゥパータヴィラーヴィシニヤー 8458 ダートゥヴァンサ 8459 ハッタヴァナッガラヴィハーラヴァンサ 8460 ジナチャリタヤ 8461 ジナヴァンサディーパン 8462 テーラカターガーター 8463 ミリダ・ティーカー 8464 パダマンジャリー 8465 パダサーダナン 8466 サッダビンドゥパカラナン 8467 カッチャーヤナ・ダートゥマンジューサー 8468 サーマンタクータ・ヴァンナナー
2101 シーラッカンダワッガ・パーリ 2102 マハーワッガ・パーリ（ディーガ） 2103 パーティカワッガ・パーリ	2201 シーラッカンダワッガ・アッタカター 2202 マハーワッガ・アッタカター（ディーガ） 2203 パーティカワッガ・アッタカター	2301 シーラッカンダワッガ・ティーカー 2302 マハーワッガ・ティーカー（ディーガ） 2303 パーティカワッガ・ティーカー 2304 シーラッカンダワッガ・アビナワティーカー-1 2305 シーラッカンダワッガ・アビナワティーカー-2
3101 ムーラパンナーサ・パーリ 3102 マッジマパンナーサ・パーリ 3103 ウパリパンナーサ・パーリ	3201 ムーラパンナーサ・アッタカター-1 3202 ムーラパンナーサ・アッタカター-2 3203 マッジマパンナーサ・アッタカター 3204 ウパリパンナーサ・アッタカター	3301 ムーラパンナーサ・ティーカー 3302 マッジマパンナーサ・ティーカー 3303 ウパリパンナーサ・ティーカー
4101 サガーター・ワッガ・パーリ 4102 ニダーナ・ワッガ・パーリ 4103 カンダ・ワッガ・パーリ 4104 サラーヤタナ・ワッガ・パーリ 4105 マハーワッガ・パーリ（サンユッタ）	4201 サガーター・ワッガ・アッタカター 4202 ニダーナ・ワッガ・アッタカター 4203 カンダ・ワッガ・アッタカター 4204 サラーヤタナ・ワッガ・アッタカター 4205 マハーワッガ・アッタカター（サンユッタ）	4301 サガーター・ワッガ・ティーカー 4302 ニダーナ・ワッガ・ティーカー 4303 カンダ・ワッガ・ティーカー 4304 サラーヤタナ・ワッガ・ティーカー 4305 マハーワッガ・ティーカー（サンユッタ）
5101 エーカカニパータ・パーリ 5102 ドゥカニパータ・パーリ 5103 ティカニパータ・パーリ 5104 チャトゥッカニパータ・パーリ 5105 パンチャカニパータ・パーリ 5106 チャッカニパータ・パーリ 5107 サッタカニパータ・パーリ 5108 アッタカーディニパータ・パーリ 5109 ナヴァカニパータ・パーリ 5110 ダサカニパータ・パーリ 5111 エーカーダサカニパータ・パーリ	5201 エーカカニパータ・アッタカター 5202 ドゥカ・ティカ・チャトゥッカニパータ・アッタカター 5203 パンチャカ・チャッカ・サッタカニパータ・アッタカター 5204 アッタカーディニパータ・アッタカター	5301 エーカカニパータ・ティーカー 5302 ドゥカ・ティカ・チャトゥッカニパータ・ティーカー 5303 パンチャカ・チャッカ・サッタカニパータ・ティーカー 5304 アッタカーディニパータ・ティーカー
6101 クッダカパータ・パーリ 6102 ダンマパダ・パーリ 6103 ウダーナ・パーリ 6104 イティヴッタカ・パーリ 6105 スッタニパータ・パーリ 6106 ヴィマーナヴァットゥ・パーリ 6107 ペーヴァットゥ・パーリ 6108 テーラガーター・パーリ 6109 テーリーガーター・パーリ 6110 アパダーナ・パーリ-1 6111 アパダーナ・パーリ-2 6112 ブッダヴァンサ・パーリ 6113 チャリヤーピタカ・パーリ 6114 ジャータカ・パーリ-1 6115 ジャータカ・パーリ-2 6116 マハーニッデーサ・パーリ 6117 チューラニッデーサ・パーリ 6118 パティサンビダーマッガ・パーリ 6119 ネッティッパカラナ・パーリ 6120 ミリンダパンハ・パーリ 6121 ペータコーパデーサ・パーリ	6201 クッダカパータ・アッタカター 6202 ダンマパダ・アッタカター-1 6203 ダンマパダ・アッタカター-2 6204 ウダーナ・アッタカター 6205 イティヴッタカ・アッタカター 6206 スッタニパータ・アッタカター-1 6207 スッタニパータ・アッタカター-2 6208 ヴィマーナヴァットゥ・アッタカター 6209 ペータヴァットゥ・アッタカター 6210 テーラガーター・アッタカター-1 6211 テーラガーター・アッタカター-2 6212 テーリーガーター・アッタカター 6213 アパダーナ・アッタカター-1 6214 アパダーナ・アッタカター-2 6215 ブッダヴァンサ・アッタカター 6216 チャリヤーピタカ・アッタカター 6217 ジャータカ・アッタカター-1 6218 ジャータカ・アッタカター-2 6219 ジャータカ・アッタカター-3 6220 ジャータカ・アッタカター-4 6221 ジャータカ・アッタカター-5 6222 ジャータカ・アッタカター-6 6223 ジャータカ・アッタカター-7 6224 マハーニッデーサ・アッタカター 6225 チューラニッデーサ・アッタカター 6226 パティサンビダーマッガ・アッタカター-1 6227 パティサンビダーマッガ・アッタカター-2 6228 ネッティッパカラナ・アッタカター	6301 ネッティッパカラナ・ティーカー 6302 ネッティヴィバーヴィニー
7101 ダンマサンガニー・パーリ 7102 ヴィバンガ・パーリ 7103 ダートゥカター・パーリ 7104 プッガラパンニャッティ・パーリ 7105 カター・ヴァットゥ・パーリ 7106 ヤマカ・パーリ-1 7107 ヤマカ・パーリ-2 7108 ヤマカ・パーリ-3 7109 パッターナ・パーリ-1 7110 パッターナ・パーリ-2 7111 パッターナ・パーリ-3 7112 パッターナ・パーリ-4 7113 パッターナ・パーリ-5	7201 ダンマサンガニ・アッタカター 7202 サンモーハヴィノーダニー・アッタカター 7203 パンチャパカラナ・アッタカター	7301 ダンマサンガニー・ムーラティーカー 7302 ヴィバンガ・ムーラティーカー 7303 パンチャパカラナ・ムーラティーカー 7304 ダンマサンガニー・アヌティーカー 7305 パンチャパカラナ・アヌティーカー 7306 アビダンマーヴァターロ・ナーマルーパパリッチェード 7307 アビダンマッタ・サンガホ 7308 アビダンマーヴァターラ・プラーナティーカー 7309 アビダンマ・マーティカーパーリ

ខ្មែរ
ព្រះត្រៃបិដកបាលី	អដ្ឋកថា	ដីកា	ផ្សេងទៀត
1101 បារាជិកបាឡិ 1102 បាចិត្តិយបាឡិ 1103 មហាវគ្គបាឡិ (វិន័យ) 1104 ចូឡវគ្គបាឡិ 1105 បរិវារបាឡិ	1201 បារាជិកកណ្ឌអដ្ឋកថា-១ 1202 បារាជិកកណ្ឌអដ្ឋកថា-២ 1203 បាចិត្តិយអដ្ឋកថា 1204 មហាវគ្គអដ្ឋកថា (វិន័យ) 1205 ចូឡវគ្គអដ្ឋកថា 1206 បរិវារអដ្ឋកថា	1301 សារត្ថទីបនីដីកា-១ 1302 សារត្ថទីបនីដីកា-២ 1303 សារត្ថទីបនីដីកា-៣	1401 ទ្វេមាតិកាបាឡិ 1402 វិនយសង្គហអដ្ឋកថា 1403 វជិរពុទ្ធិដីកា 1404 វិមតិវិនោទនីដីកា-១ 1405 វិមតិវិនោទនីដីកា-២ 1406 វិនយាលង្ការដីកា-១ 1407 វិនយាលង្ការដីកា-២ 1408 កង្ខាវិតរណីបុរាណដីកា 1409 វិនយវិនិច្ឆយ-ឧត្តរវិនិច្ឆយ 1410 វិនយវិនិច្ឆយដីកា-១ 1411 វិនយវិនិច្ឆយដីកា-២ 1412 បាចិត្យាទិយោជនាបាឡិ 1413 ខុទ្ទសិក្ខា-មូលសិក្ខា 8401 វិសុទ្ធិមគ្គ-១ 8402 វិសុទ្ធិមគ្គ-២ 8403 វិសុទ្ធិមគ្គ-មហាដីកា-១ 8404 វិសុទ្ធិមគ្គ-មហាដីកា-២ 8405 វិសុទ្ធិមគ្គ និទានកថា 8406 ទីឃនិកាយ (បុ-វិ) 8407 មជ្ឈិមនិកាយ (បុ-វិ) 8408 សំយុត្តនិកាយ (បុ-វិ) 8409 អង្គុត្តរនិកាយ (បុ-វិ) 8410 វិនយបិដក (បុ-វិ) 8411 អភិធម្មបិដក (បុ-វិ) 8412 អដ្ឋកថា (បុ-វិ) 8413 និរុត្តិទីបនី 8414 បរមត្ថទីបនី សង្គហមហាដីកាបាឋ 8415 អនុទីបនីបាឋ 8416 បដ្ឋានុទ្ទេស ទីបនីបាឋ 8417 នមក្ការដីកា 8418 មហាបណាមបាឋ 8419 លក្ខណាតោ ពុទ្ធថោមនាគាថា 8420 សុតវន្ទនា 8421 កមលាញ្ជលិ 8422 ជិនាលង្ការ 8423 បជ្ជមធុ 8424 ពុទ្ធគុណគាថាវលី 8425 ចូឡគន្ថវង្ស 8427 សាសនវង្ស 8426 មហាវង្ស 8429 មោគ្គល្លានព្យាករណំ 8428 កច្ចាយនព្យាករណំ 8430 សទ្ទនីតិប្បករណំ (បទមាលា) 8431 សទ្ទនីតិប្បករណំ (ធាតុមាលា) 8432 បទរូបសិទ្ធិ 8433 មោគ្គល្លានបញ្ចិកា 8434 បយោគសិទ្ធិបាឋ 8435 វុត្តោទយបាឋ 8436 អភិធានប្បទីបិកាបាឋ 8437 អភិធានប្បទីបិកាដីកា 8438 សុពោធាលង្ការបាឋ 8439 សុពោធាលង្ការដីកា 8440 បាលាវតារ គណ្ឋិបទត្ថវិនិច្ឆយសារ 8446 កវិទប្បណនីតិ 8447 នីតិមញ្ជរី 8445 ធម្មនីតិ 8444 មហារហនីតិ 8441 លោកនីតិ 8442 សុត្តន្តនីតិ 8443 សូរស្សតិនីតិ 8450 ចាណក្យនីតិ 8448 នរទក្ខទីបនី 8449 ចតុរារក្ខទីបនី 8451 រសវាហិនី 8452 សីមវិសោធនីបាឋ 8453 វេស្សន្តរគីតិ 8454 មោគ្គល្លាន វុត្តិវិវរណបញ្ចិកា 8455 ថូបវង្ស 8456 ទាឋាវង្ស 8457 ធាតុបាឋវិលាសិនិយា 8458 ធាតុវង្ស 8459 ហត្ថវនគល្លវិហារវង្ស 8460 ជិនចរិតយ 8461 ជិនវង្សទីបំ 8462 តេលកដាហគាថា 8463 មិលិទដីកា 8464 បទមញ្ជរី 8465 បទសាធនំ 8466 សទ្ទពិន្ទុបករណំ 8467 កច្ចាយនធាតុមញ្ជុសា 8468 សាមន្តកូដវណ្ណនា
2101 សីលក្ខន្ធវគ្គបាឡិ 2102 មហាវគ្គបាឡិ (ទីឃ) 2103 បាថិកវគ្គបាឡិ	2201 សីលក្ខន្ធវគ្គអដ្ឋកថា 2202 មហាវគ្គអដ្ឋកថា (ទីឃ) 2203 បាថិកវគ្គអដ្ឋកថា	2301 សីលក្ខន្ធវគ្គដីកា 2302 មហាវគ្គដីកា (ទីឃ) 2303 បាថិកវគ្គដីកា 2304 សីលក្ខន្ធវគ្គ-អភិនវដីកា-១ 2305 សីលក្ខន្ធវគ្គ-អភិនវដីកា-២
3101 មូលបណ្ណាសបាឡិ 3102 មជ្ឈិមបណ្ណាសបាឡិ 3103 ឧបរិបណ្ណាសបាឡិ	3201 មូលបណ្ណាសអដ្ឋកថា-១ 3202 មូលបណ្ណាសអដ្ឋកថា-២ 3203 មជ្ឈិមបណ្ណាសអដ្ឋកថា 3204 ឧបរិបណ្ណាសអដ្ឋកថា	3301 មូលបណ្ណាសដីកា 3302 មជ្ឈិមបណ្ណាសដីកា 3303 ឧបរិបណ្ណាសដីកា
4101 សគាថាវគ្គបាឡិ 4102 និទានវគ្គបាឡិ 4103 ខន្ធវគ្គបាឡិ 4104 សឡាយតនវគ្គបាឡិ 4105 មហាវគ្គបាឡិ (សំយុត្ត)	4201 សគាថាវគ្គអដ្ឋកថា 4202 និទានវគ្គអដ្ឋកថា 4203 ខន្ធវគ្គអដ្ឋកថា 4204 សឡាយតនវគ្គអដ្ឋកថា 4205 មហាវគ្គអដ្ឋកថា (សំយុត្ត)	4301 សគាថាវគ្គដីកា 4302 និទានវគ្គដីកា 4303 ខន្ធវគ្គដីកា 4304 សឡាយតនវគ្គដីកា 4305 មហាវគ្គដីកា (សំយុត្ត)
5101 ឯកកនិបាតបាឡិ 5102 ទុកនិបាតបាឡិ 5103 តិកនិបាតបាឡិ 5104 ចតុក្កនិបាតបាឡិ 5105 បញ្ចកនិបាតបាឡិ 5106 ឆក្កនិបាតបាឡិ 5107 សត្តកនិបាតបាឡិ 5108 អដ្ឋកាទិនិបាតបាឡិ 5109 នវកនិបាតបាឡិ 5110 ទសកនិបាតបាឡិ 5111 ឯកាទសកនិបាតបាឡិ	5201 ឯកកនិបាតអដ្ឋកថា 5202 ទុក-តិក-ចតុក្កនិបាតអដ្ឋកថា 5203 បញ្ចក-ឆក្ក-សត្តកនិបាតអដ្ឋកថា 5204 អដ្ឋកាទិនិបាតអដ្ឋកថា	5301 ឯកកនិបាតដីកា 5302 ទុក-តិក-ចតុក្កនិបាតដីកា 5303 បញ្ចក-ឆក្ក-សត្តកនិបាតដីកា 5304 អដ្ឋកាទិនិបាតដីកា
6101 ខុទ្ទកបាឋបាឡិ 6102 ធម្មបទបាឡិ 6103 ឧទានបាឡិ 6104 ឥតិវុត្តកបាឡិ 6105 សុត្តនិបាតបាឡិ 6106 វិមានវត្ថុបាឡិ 6107 បេតវត្ថុបាឡិ 6108 ថេរគាថាបាឡិ 6109 ថេរីគាថាបាឡិ 6110 អបទានបាឡិ-១ 6111 អបទានបាឡិ-២ 6112 ពុទ្ធវង្សបាឡិ 6113 ចរិយាបិដកបាឡិ 6114 ជាតកបាឡិ-១ 6115 ជាតកបាឡិ-២ 6116 មហានិទ្ទេសបាឡិ 6117 ចូឡនិទ្ទេសបាឡិ 6118 បដិសម្ភិទាមគ្គបាឡិ 6119 នេត្តិប្បករណបាឡិ 6120 មិលិន្ទបញ្ហាបាឡិ 6121 បេដកោបទេសបាឡិ	6201 ខុទ្ទកបាឋអដ្ឋកថា 6202 ធម្មបទអដ្ឋកថា-១ 6203 ធម្មបទអដ្ឋកថា-២ 6204 ឧទានអដ្ឋកថា 6205 ឥតិវុត្តកអដ្ឋកថា 6206 សុត្តនិបាតអដ្ឋកថា-១ 6207 សុត្តនិបាតអដ្ឋកថា-២ 6208 វិមានវត្ថុអដ្ឋកថា 6209 បេតវត្ថុអដ្ឋកថា 6210 ថេរគាថាអដ្ឋកថា-១ 6211 ថេរគាថាអដ្ឋកថា-២ 6212 ថេរីគាថាអដ្ឋកថា 6213 អបទានអដ្ឋកថា-១ 6214 អបទានអដ្ឋកថា-២ 6215 ពុទ្ធវង្សអដ្ឋកថា 6216 ចរិយាបិដកអដ្ឋកថា 6217 ជាតកអដ្ឋកថា-១ 6218 ជាតកអដ្ឋកថា-២ 6219 ជាតកអដ្ឋកថា-៣ 6220 ជាតកអដ្ឋកថា-៤ 6221 ជាតកអដ្ឋកថា-៥ 6222 ជាតកអដ្ឋកថា-៦ 6223 ជាតកអដ្ឋកថា-៧ 6224 មហានិទ្ទេសអដ្ឋកថា 6225 ចូឡនិទ្ទេសអដ្ឋកថា 6226 បដិសម្ភិទាមគ្គអដ្ឋកថា-១ 6227 បដិសម្ភិទាមគ្គអដ្ឋកថា-២ 6228 នេត្តិប្បករណអដ្ឋកថា	6301 នេត្តិប្បករណដីកា 6302 នេត្តិវិភាវិនី
7101 ធម្មសង្គណីបាឡិ 7102 វិភង្គបាឡិ 7103 ធាតុកថាបាឡិ 7104 បុគ្គលបញ្ញត្តិបាឡិ 7105 កថាវត្ថុបាឡិ 7106 យមកបាឡិ-១ 7107 យមកបាឡិ-២ 7108 យមកបាឡិ-៣ 7109 បដ្ឋានបាឡិ-១ 7110 បដ្ឋានបាឡិ-២ 7111 បដ្ឋានបាឡិ-៣ 7112 បដ្ឋានបាឡិ-៤ 7113 បដ្ឋានបាឡិ-៥	7201 ធម្មសង្គណិអដ្ឋកថា 7202 សម្មោហវិនោទនីអដ្ឋកថា 7203 បញ្ចបករណអដ្ឋកថា	7301 ធម្មសង្គណី-មូលដីកា 7302 វិភង្គ-មូលដីកា 7303 បញ្ចបករណ-មូលដីកា 7304 ធម្មសង្គណី-អនុដីកា 7305 បញ្ចបករណ-អនុដីកា 7306 អភិធម្មាវតារោ-នាមរូបបរិច្ឆេទោ 7307 អភិធម្មត្ថសង្គហោ 7308 អភិធម្មាវតារ-បុរាណដីកា 7309 អភិធម្មមាតិកាបាឡិ

한국인
팔리 대장경	주석서	부주석서	기타
1101 빠라지카 빨리 1102 빠찟띠야 빨리 1103 마하왁가 빨리 (비나야) 1104 출라왁가 빨리 1105 빠리와라 빨리	1201 빠라지까깐다 앗타카타-1 1202 빠라지까깐다 앗타카타-2 1203 빠찟띠야 앗타카타 1204 마하왁가 앗타카타 (비나야) 1205 출라왁가 앗타카타 1206 빠리와라 앗타카타	1301 사랏타디빠니 띠까-1 1302 사랏타디빠니 띠까-2 1303 사랏타디빠니 띠까-3	1401 드베마띠까빨리 1402 위나야상가하 앗타카타 1403 와지라붓디 띠까 1404 위마띠위노다니 띠까-1 1405 위마띠위노다니 띠까-2 1406 위나야랑까라 띠까-1 1407 위나야랑까라 띠까-2 1408 깡카위따라니뿌라나 띠까 1409 위나야위닛차야-웃따라위닛차야 1410 위나야위닛차야 띠까-1 1411 위나야위닛차야 띠까-2 1412 빠찟땨디요자나빨리 1413 쿳닷시카-물라시카 8401 위숟디막가-1 8402 위숟디막가-2 8403 위숟디막가-마하띠까-1 8404 위숟디막가-마하띠까-2 8405 위숟디막가 니다나까타 8406 디가니까야 (뿌-위) 8407 맛지마니까야 (뿌-위) 8408 삼윳따니까야 (뿌-위) 8409 앙굳따라니까야 (뿌-위) 8410 위나야삐따까 (뿌-위) 8411 아비담마삐따까 (뿌-위) 8412 앗타카타 (뿌-위) 8413 니룻띠디빠니 8414 빠라맛타디빠니 상가하마하띠까빠타 8415 아누디빠니빠타 8416 빳타누ㄸ데사 디빠니빠타 8417 나막까라띠까 8418 마하빠나마빠타 8419 락카나또 붓다토마나가타 8420 수타완다나 8421 까말란자리 8422 지나랑까라 8423 빳자마두 8424 붓다구나가타왈리 8425 출라간타왕사 8427 사사나왕사 8426 마하왕사 8429 목갈라나뱌까라낭 8428 깟차야나뱌까라낭 8430 삿다니띠빠까라낭 (빠다말라) 8431 삿다니띠빠까라낭 (다두말라) 8432 빠다루빠싣디 8433 목갈라나빤찌까 8434 빠요가싣디빠타 8435 붇또다야빠타 8436 아비다나빠디피까빠타 8437 아비다나빠디피까띠까 8438 수보다랑까라빠타 8439 수보다랑까라띠까 8440 발라와따라 간티빠닷타위닛차야사라 8446 까위닷빠나니띠 8447 니띠만자리 8445 담마니띠 8444 마하라하니띠 8441 로까니띠 8442 숫딴따니띠 8443 수랏사띠니띠 8450 짜낙야니띠 8448 나라닥카디빠니 8449 짜뚜라락카디빠니 8451 라사와히니 8452 시마위소다니빠타 8453 웨산따라기띠 8454 목갈라나 붇띠위와라나빤찌까 8455 투빠왕사 8456 다타왕사 8457 다두빠타윌라시니야 8458 다두왕사 8459 핟타와나갈라위하라왕사 8460 지나짜리따야 8461 지나왕사디빵 8462 떼라까타하가타 8463 밀리다띠까 8464 빠다만자리 8465 빠다사다낭 8466 삿다빈두빠까라낭 8467 깟차야나다두만주사 8468 사만따꿋타완나나
2101 실락칸다왁가 빨리 2102 마하왁가 빨리 (디가) 2103 빠티까왁가 빨리	2201 실락칸다왁가 앗타카타 2202 마하왁가 앗타카타 (디가) 2203 빠티까왁가 앗타카타	2301 실락칸다왁가 띠까 2302 마하왁가 띠까 (디가) 2303 빠티까왁가 띠까 2304 실락칸다왁가-아비나와띠까-1 2305 실락칸다왁가-아비나와띠까-2
3101 물라빤나사 빨리 3102 맛지마빤나사 빨리 3103 우빠리빤나사 빨리	3201 물라빤나사 앗타카타-1 3202 물라빤나사 앗타카타-2 3203 맛지마빤나사 앗타카타 3204 우빠리빤나사 앗타카타	3301 물라빤나사 띠까 3302 맛지마빤나사 띠까 3303 우빠리빤나사 띠까
4101 사가타왁가 빨리 4102 니다나왁가 빨리 4103 칸다왁가 빨리 4104 살라야따나왁가 빨리 4105 마하왁가 빨리 (삼윳따)	4201 사가타왁가 앗타카타 4202 니다나왁가 앗타카타 4203 칸다왁가 앗타카타 4204 살라야따나왁가 앗타카타 4205 마하왁가 앗타카타 (삼윳따)	4301 사가타왁가 띠까 4302 니다나왁가 띠까 4303 칸다왁가 띠까 4304 살라야따나왁가 띠까 4305 마하왁가 띠까 (삼윳따)
5101 에까까니빠따 빨리 5102 두까니빠따 빨리 5103 띠까니빠따 빨리 5104 짜뚝까니빠따 빨리 5105 빤짜까니빠따 빨리 5106 착까니빠따 빨리 5107 삿따까니빠따 빨리 5108 앗타까디니빠따 빨리 5109 나와까니빠따 빨리 5110 다사까니빠따 빨리 5111 에까다사까니빠따 빨리	5201 에까까니빠따 앗타카타 5202 두까-띠까-짜뚝까니빠따 앗타카타 5203 빤짜까-착까-삿따까니빠따 앗타카타 5204 앗타까디니빠따 앗타카타	5301 에까까니빠따 띠까 5302 두까-띠까-짜뚝까니빠따 띠까 5303 빤짜까-착까-삿따까니빠따 띠까 5304 앗타까디니빠따 띠까
6101 쿳닥까빠타 빨리 6102 담마빠다 빨리 6103 우다나 빨리 6104 이띠웃따까 빨리 6105 숫따니빠따 빨리 6106 위마나왓투 빨리 6107 베따왓투 빨리 6108 테라가타 빨리 6109 테리가타 빨리 6110 아빠다나 빨리-1 6111 아빠다나 빨리-2 6112 붓다왕사 빨리 6113 짜리야삐따까 빨리 6114 자따까 빨리-1 6115 자따까 빨리-2 6116 마하닷데사 빨리 6117 출라닷데사 빨리 6118 빠티삼비다막가 빨리 6119 넷띠빠까라나 빨리 6120 밀린다빤하 빨리 6121 뻬따꼬빠데사 빨리	6201 쿳닥까빠타 앗타카타 6202 담마빠다 앗타카타-1 6203 담마빠다 앗타카타-2 6204 우다나 앗타카타 6205 이띠웃따까 앗타카타 6206 숫따니빠따 앗타카타-1 6207 숫따니빠따 앗타카타-2 6208 위마나왓투 앗타카타 6209 베따왓투 앗타카타 6210 테라가타 앗타카타-1 6211 테라가타 앗타카타-2 6212 테리가타 앗타카타 6213 아빠다나 앗타카타-1 6214 아빠다나 앗타카타-2 6215 붓다왕사 앗타카타 6216 짜리야삐따까 앗타카타 6217 자따까 앗타카타-1 6218 자따까 앗타카타-2 6219 자따까 앗타카타-3 6220 자따까 앗타카타-4 6221 자따까 앗타카타-5 6222 자따까 앗타카타-6 6223 자따까 앗타카타-7 6224 마하닷데사 앗타카타 6225 출라닷데사 앗타카타 6226 빠티삼비다막가 앗타카타-1 6227 빠티삼비다막가 앗타카타-2 6228 넷띠빠까라나 앗타카타	6301 넷띠빠까라나 띠까 6302 넷띠위바비니
7101 담마상가니 빨리 7102 위방가 빨리 7103 다뚜까타 빨리 7104 뿍갈라빤냣띠 빨리 7105 까타왓투 빨리 7106 야마까 빨리-1 7107 야마까 빨리-2 7108 야마까 빨리-3 7109 빳타나 빨리-1 7110 빳타나 빨리-2 7111 빳타나 빨리-3 7112 빳타나 빨리-4 7113 빳타나 빨리-5	7201 담마상가니 앗타카타 7202 삼모하위노다니 앗타카타 7203 빤짜빠까라나 앗타카타	7301 담마상가니-물라띠까 7302 위방가-물라띠까 7303 빤짜빠까라나-물라띠까 7304 담마상가니-아누띠까 7305 빤짜빠까라나-아누띠까 7306 아비담마와따로-나마루빠빠릳체도 7307 아비담맛타상가호 7308 아비담마와따라-뿌라나띠까 7309 아비담마마띠까빨리

ອັກສອນລາວ
ປາລີ	ອັດຖະກະຖາ	ຏີກາ	ອັນຍາ
1101 ປາຣາຊິກະ ປາລີ 1102 ປາຈິດຕິຍະ ປາລີ 1103 ມະຫາວັກຄະ ປາລີ (ວິໄນ) 1104 ຈູລະວັກຄະ ປາລີ 1105 ປະລິວາລະ ປາລີ	1201 ປາຣາຊິກະກັນທະ ອັດຖະກະຖາ-1 1202 ປາຣາຊິກະກັນທະ ອັດຖະກະຖາ-2 1203 ປາຈິດຕິຍະ ອັດຖະກະຖາ 1204 ມະຫາວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ (ວິໄນ) 1205 ຈູລະວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ 1206 ປະລິວາລະ ອັດຖະກະຖາ	1301 ສາຣັດຖະທີປະນີ ຏີກາ-1 1302 ສາຣັດຖະທີປະນີ ຏີກາ-2 1303 ສາຣັດຖະທີປະນີ ຏີກາ-3	1401 ທເວມາຕິກາປາລີ 1402 ວິນະຍະສັງຄະຫະ ອັດຖະກະຖາ 1403 ວະຊິລະພຸດທິ ຏີກາ 1404 ວິມະຕິວິໂນທະນີ ຏີກາ-1 1405 ວິມະຕິວິໂນທະນີ ຏີກາ-2 1406 ວິນະຍາລັງກາລະ ຏີກາ-1 1407 ວິນະຍາລັງກາລະ ຏີກາ-2 1408 ກັງຂາວິຕະຣະນີປຸຣານະ ຏີກາ 1409 ວິນະຍະວິນິດສະຍະ-ອຸຕຕະຣະວິນິດສະຍະ 1410 ວິນະຍະວິນິດສະຍະ ຏີກາ-1 1411 ວິນະຍະວິນິດສະຍະ ຏີກາ-2 1412 ປາຈິຕະຍາທິໂຍຊະນາປາລີ 1413 ຂຸທະທະສິກຂາ-ມູລະສິກຂາ 8401 ວິສຸດທິມັກຄະ-1 8402 ວິສຸດທິມັກຄະ-2 8403 ວິສຸດທິມັກຄະ-ມະຫາຏີກາ-1 8404 ວິສຸດທິມັກຄະ-ມະຫາຏີກາ-2 8405 ວິສຸດທິມັກຄະ ນິທານະກະຖາ 8406 ທີຆະນິກາຍະ (ປຸ-ວິ) 8407 ມັດຊິມະນິກາຍະ (ປຸ-ວິ) 8408 ສັງຍຸຕຕະນິກາຍະ (ປຸ-ວິ) 8409 ອັງຄຸຕຕະລະນິກາຍະ (ປຸ-ວິ) 8410 ວິນະຍະປິຕະກະ (ປຸ-ວິ) 8411 ອະພິທັມມະປິຕະກະ (ປຸ-ວິ) 8412 ອັດຖະກະຖາ (ປຸ-ວິ) 8413 ນິລຸຕຕິທີປະນີ 8414 ປະຣະມັດຖະທີປະນີ ສັງຄະຫະມະຫາຏີກາປາຖະ 8415 ອະນຸທີປະນີປາຖະ 8416 ປັດຖານຸທເທສະ ທີປະນີປາຖະ 8417 ນະມັກກາລະຏີກາ 8418 ມະຫາປະຖາມະປາຖະ 8419 ລັກຂະນາໂຕ ພຸດທະຖະມະນາຄາຖາ 8420 ສຸຕະວັນທະນາ 8421 ກະມະລາຍຈະລິ 8422 ຊິນາລັງກາລະ 8423 ປັດຊະມະທຸ 8424 ພຸດທະຄຸນະຄາຖາວະລີ 8425 ຈູລະຄັນຖະວັງສະ 8426 ມະຫາວັງສະ 8427 ສາສະນະວັງສະ 8428 ກັດຈາຍະນະພະຍາກະລະນັງ 8429 ມົກຄັນທານະພະຍາກະລະນັງ 8430 ສັດທະນີຕິປະກະລະນັງ (ປະທະມາລາ) 8431 ສັດທະນີຕິປະກະລະນັງ (ຘາຕຸມາລາ) 8432 ປະທະຣູປະສິດທິ 8433 ໂມຄັນທານະປັນຈິກາ 8434 ປະໂຍຄະສິດທິປາຖະ 8435 ວຸຕະໂທຍະປາຖະ 8436 ອະພິທານະປະປະທີປິກາປາຖະ 8437 ອະພິທານະປະປະທີປິກາຏີກາ 8438 ສຸໂພທາລັງກາລະປາຖະ 8439 ສຸໂພທາລັງກາລະຏີກາ 8440 ພາລາວະຕາລະ ຄັນຖິປະທັດຖະວິນິດສະຍະສາລະ 8441 ໂລກະນີຕິ 8442 ສຸດຕັນຕະນີຕິ 8443 ສູລັດສະຕິນີຕິ 8444 ມະຫາລະຫະນີຕິ 8445 ທັມມະນີຕິ 8446 ກະວິທັບປະຖານີຕິ 8447 ນີຕິມັນຊະລີ 8448 ນະລະທັກຂະທີປະນີ 8449 ຈະຕຸຣາລັກຂະທີປະນີ 8450 ຈານັກຍະນີຕິ 8451 ລະສະວາຫິນີ 8452 ສີມາວິໂສທະນີປາຖະ 8453 ເວສສັນຕະລະຄີຕິ 8454 ໂມຄັນທານະ ວຸຕຕິວິວະລະນະປັນຈິກາ 8455 ຖູປະວັງສະ 8456 ທາຐາວັງສະ 8457 ຘາຕຸປາຖະວິລາສິນີຍາ 8458 ຘາຕຸວັງສະ 8459 ຫັດຖະວະນະຄັນລະວິຫາລະວັງສະ 8460 ຊິນະຈະລິຕະຍະ 8461 ຊິນະວັງສະທີປັງ 8462 ເຕລະກະຕາຫາຄາຖາ 8463 ມິລິທະຏີກາ 8464 ປະທະມັນຊະລີ 8465 ປະທະສາຘະນັງ 8466 ສັດທະພິນທຸປະກະລະນັງ 8467 ກັດຈາຍະນະຘາຕຸມັນຊຸສາ 8468 ສາມັນຕະກູຏະວັນນະນາ
2101 ສີລັກຂັນທະວັກຄະ ປາລີ 2102 ມະຫາວັກຄະ ປາລີ (ທີຆະ) 2103 ປາຖິກະວັກຄະ ປາລີ	2201 ສີລັກຂັນທະວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ 2202 ມະຫາວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ (ທີຆະ) 2203 ປາຖິກະວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ	2301 ສີລັກຂັນທະວັກຄະ ຏີກາ 2302 ມະຫາວັກຄະ ຏີກາ (ທີຆະ) 2303 ປາຖິກະວັກຄະ ຏີກາ 2304 ສີລັກຂັນທະວັກຄະ-ອະພິນະວະຏີກາ-1 2305 ສີລັກຂັນທະວັກຄະ-ອະພິນະວະຏີກາ-2
3101 ມູລະປັນຍາສະ ປາລີ 3102 ມັດຊິມະປັນຍາສະ ປາລີ 3103 ອຸປະລິປັນຍາສະ ປາລີ	3201 ມູລະປັນຍາສະ ອັດຖະກະຖາ-1 3202 ມູລະປັນຍາສະ ອັດຖະກະຖາ-2 3203 ມັດຊິມະປັນຍາສະ ອັດຖະກະຖາ 3204 ອຸປະລິປັນຍາສະ ອັດຖະກະຖາ	3301 ມູລະປັນຍາສະ ຏີກາ 3302 ມັດຊິມະປັນຍາສະ ຏີກາ 3303 ອຸປະລິປັນຍາສະ ຏີກາ
4101 ສະຄາຖາວັກຄະ ປາລີ 4102 ນິທານະວັກຄະ ປາລີ 4103 ຂັນທະວັກຄະ ປາລີ 4104 ສະຫຼາຍາຕະນະວັກຄະ ປາລີ 4105 ມະຫາວັກຄະ ປາລີ (ສັງຍຸຕຕະ)	4201 ສະຄາຖາວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ 4202 ນິທານະວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ 4203 ຂັນທະວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ 4204 ສະຫຼາຍາຕະນະວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ 4205 ມະຫາວັກຄະ ອັດຖະກະຖາ (ສັງຍຸຕຕະ)	4301 ສະຄາຖາວັກຄະ ຏີກາ 4302 ນິທານະວັກຄະ ຏີກາ 4303 ຂັນທະວັກຄະ ຏີກາ 4304 ສະຫຼາຍາຕະນະວັກຄະ ຏີກາ 4305 ມະຫາວັກຄະ ຏີກາ (ສັງຍຸຕຕະ)
5101 ເອກະກະນິປາຕະ ປາລີ 5102 ທຸກະນິປາຕະ ປາລີ 5103 ຕິກະນິປາຕະ ປາລີ 5104 ຈະຕຸກກະນິປາຕະ ປາລີ 5105 ປັຈຈະກະນິປາຕະ ປາລີ 5106 ຉັກກະນິປາຕະ ປາລີ 5107 ສັດຕະກະນິປາຕະ ປາລີ 5108 ອັດຖະກາທິນິປາຕະ ປາລີ 5109 ນະວະກະນິປາຕະ ປາລີ 5110 ທະສະກະນິປາຕະ ປາລີ 5111 ເອກາທະສະກະນິປາຕະ ປາລີ	5201 ເອກະກະນິປາຕະ ອັດຖະກະຖາ 5202 ທຸກະ-ຕິກະ-ຈະຕຸກກະນິປາຕະ ອັດຖະກະຖາ 5203 ປັຈຈະກະ-ຉັກກະ-ສັດຕະກະນິປາຕະ ອັດຖະກະຖາ 5204 ອັດຖະກາທິນິປາຕະ ອັດຖະກະຖາ	5301 ເອກະກະນິປາຕະ ຏີກາ 5302 ທຸກະ-ຕິກະ-ຈະຕຸກກະນິປາຕະ ຏີກາ 5303 ປັຈຈະກະ-ຉັກກະ-ສັດຕະກະນິປາຕະ ຏີກາ 5304 ອັດຖະກາທິນິປາຕະ ຏີກາ
6101 ຂຸທະທະກະປາຖະ ປາລີ 6102 ທຳມະປະທະ ປາລີ 6103 ອຸທານະ ປາລີ 6104 ອິຕິວຸຕຕະກະ ປາລີ 6105 ສຸດຕະນິປາຕະ ປາລີ 6106 ວິມານະວັດຖຸ ປາລີ 6107 ເປຕະວັດຖຸ ປາລີ 6108 ເຖລະຄາຖາ ປາລີ 6109 ເຖລີຄາຖາ ປາລີ 6110 ອະປະທານະ ປາລີ-1 6111 ອະປະທານະ ປາລີ-2 6112 ພຸດທະວັງສະ ປາລີ 6113 ຈະຣິຍາປິຕະກະ ປາລີ 6114 ຊາຕະກະ ປາລີ-1 6115 ຊາຕະກະ ປາລີ-2 6116 ມະຫານິທເທສະ ປາລີ 6117 ຈູລະນິທເທສະ ປາລີ 6118 ປະຕິສັມພິທາມັກຄະ ປາລີ 6119 ເນຕຕິປະກະລະນະ ປາລີ 6120 ມິລິນທະປັນຫາ ປາລີ 6121 ເປຏະກົປເທສະ ປາລີ	6201 ຂຸທະທະກະປາຖະ ອັດຖະກະຖາ 6202 ທຳມະປະທະ ອັດຖະກະຖາ-1 6203 ທຳມະປະທະ ອັດຖະກະຖາ-2 6204 ອຸທານະ ອັດຖະກະຖາ 6205 ອິຕິວຸຕຕະກະ ອັດຖະກະຖາ 6206 ສຸດຕະນິປາຕະ ອັດຖະກະຖາ-1 6207 ສຸດຕະນິປາຕະ ອັດຖະກະຖາ-2 6208 ວິມານະວັດຖຸ ອັດຖະກະຖາ 6209 ເປຕະວັດຖຸ ອັດຖະກະຖາ 6210 ເຖລະຄາຖາ ອັດຖະກະຖາ-1 6211 ເຖລະຄາຖາ ອັດຖະກະຖາ-2 6212 ເຖລີຄາຖາ ອັດຖະກະຖາ 6213 ອະປະທານະ ອັດຖະກະຖາ-1 6214 ອະປະທານະ ອັດຖະກະຖາ-2 6215 ພຸດທະວັງສະ ອັດຖະກະຖາ 6216 ຈະຣິຍາປິຕະກະ ອັດຖະກະຖາ 6217 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-1 6218 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-2 6219 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-3 6220 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-4 6221 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-5 6222 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-6 6223 ຊາຕະກະ ອັດຖະກະຖາ-7 6224 ມະຫານິທເທສະ ອັດຖະກະຖາ 6225 ຈູລະນິທເທສະ ອັດຖະກະຖາ 6226 ປະຕິສັມພິທາມັກຄະ ອັດຖະກະຖາ-1 6227 ປະຕິສັມພິທາມັກຄະ ອັດຖະກະຖາ-2 6228 ເນຕຕິປະກະລະນະ ອັດຖະກະຖາ	6301 ເນຕຕິປະກະລະນະ ຏີກາ 6302 ເນຕຕິວິພາວິນີ
7101 ທຳມະສັງຄະນີ ປາລີ 7102 ວິພັງຄະ ປາລີ 7103 ຘາຕຸກະຖາ ປາລີ 7104 ປຸກຄະລະປັນຍັດຕິ ປາລີ 7105 ກະຖາວັດຖຸ ປາລີ 7106 ຍະມະກະ ປາລີ-1 7107 ຍະມະກະ ປາລີ-2 7108 ຍະມະກະ ປາລີ-3 7109 ປັດຖານະ ປາລີ-1 7110 ປັດຖານະ ປາລີ-2 7111 ປັດຖານະ ປາລີ-3 7112 ປັດຖານະ ປາລີ-4 7113 ປັດຖານະ ປາລີ-5	7201 ທຳມະສັງຄະນິ ອັດຖະກະຖາ 7202 ສັມໂມຫະວິໂນທະນີ ອັດຖະກະຖາ 7203 ປັຈຈະປະກະລະນະ ອັດຖະກະຖາ	7301 ທຳມະສັງຄະນີ-ມູລະຏີກາ 7302 ວິພັງຄະ-ມູລະຏີກາ 7303 ປັຈຈະປະກະລະນະ-ມູລະຏີກາ 7304 ທຳມະສັງຄະນີ-ອະນຸຏີກາ 7305 ປັຈຈະປະກະລະນະ-ອະນຸຏີກາ 7306 ອະພິທັມມາວະຕາໂຣ-ນາມະຣູປະປະຣິຈເທໂທ 7307 ອະພິທັມມັດຖະສັງຄະໂຫ 7308 ອະພິທັມມາວະຕາລະ-ປຸຣານະຏີກາ 7309 ອະພິທັມມາມາຕິກາປາລີ

मराठी
पाळी	अट्ठकथा	टीका	अन्य
1101 पाराजिक पाळी 1102 पाचित्तिय पाळी 1103 महावग्ग पाळी (विनय) 1104 चूळवग्ग पाळी 1105 परिवार पाळी	1201 पाराजिककंड अट्ठकथा-१ 1202 पाराजिककंड अट्ठकथा-२ 1203 पाचित्तिय अट्ठकथा 1204 महावग्ग अट्ठकथा (विनय) 1205 चूळवग्ग अट्ठकथा 1206 परिवार अट्ठकथा	1301 सारत्थदीपनी टीका-१ 1302 सारत्थदीपनी टीका-२ 1303 सारत्थदीपनी टीका-३	1401 द्वेमातिकापाळी 1402 विनयसंगह अट्ठकथा 1403 वजिरबुद्धि टीका 1404 विमतिविनोदनी टीका-१ 1405 विमतिविनोदनी टीका-२ 1406 विनयालंकार टीका-१ 1407 विनयालंकार टीका-२ 1408 कंखावितरणीपुराण टीका 1409 विनयविनिच्छय-उत्तरविनिच्छय 1410 विनयविनिच्छय टीका-१ 1411 विनयविनिच्छय टीका-२ 1412 पाचित्यादियोजनापाळी 1413 खुद्दसिक्खा-मूलसिक्खा 8401 विसुद्धिमग्ग-१ 8402 विसुद्धिमग्ग-२ 8403 विसुद्धिमग्ग-महाटीका-१ 8404 विसुद्धिमग्ग-महाटीका-२ 8405 विसुद्धिमग्ग निदानकथा 8406 दीघनिकाय (पु-वि) 8407 मज्झिमनिकाय (पु-वि) 8408 संयुत्तनिकाय (पु-वि) 8409 अंगुत्तरनिकाय (पु-वि) 8410 विनयपिटक (पु-वि) 8411 अभिधम्मपिटक (पु-वि) 8412 अट्ठकथा (पु-वि) 8413 निरुत्तिदीपनी 8414 परमत्थदीपनी संगहमहाटीकापाठ 8415 अनुदीपनीपाठ 8416 पट्ठानुद्देस दीपनीपाठ 8417 नमक्कारटीका 8418 महापणामपाठ 8419 लक्खणातो बुद्धथोमनागाथा 8420 सुतवंदना 8421 कमलांजलि 8422 जिनालंकार 8423 पज्जमधु 8424 बुद्धगुणगाथावली 8425 चूळगंथवंस 8426 महावंस 8427 सासनवंस 8428 कच्चायनव्याकरणं 8429 मोग्गल्लानव्याकरणं 8430 सद्दनीतिप्पकरणं (पदमाला) 8431 सद्दनीतिप्पकरणं (धातुमाला) 8432 पदरूपसिद्धि 8433 मोग्गल्लानपंचिका 8434 पयोगसिद्धिपाठ 8435 वुत्तोदयपाठ 8436 अभिधानप्पदीपिकापाठ 8437 अभिधानप्पदीपिकाटीका 8438 सुबोधालंकारपाठ 8439 सुबोधालंकारटीका 8440 बालावतार गंठिपदत्थविनिच्छयसार 8441 लोकनीति 8442 सुत्तंतनीति 8443 सूरस्सतीनीति 8444 महारहनीति 8445 धम्मनीति 8446 कविदप्पणनीति 8447 नीतिमंजरी 8448 नरदक्खदीपनी 8449 चतुरारक्खदीपनी 8450 चाणक्यनीति 8451 रसवाहिनी 8452 सीमाविसोधनीपाठ 8453 वेस्संतरगीति 8454 मोग्गल्लान वुत्तिविवरणपंचिका 8455 थूपवंस 8456 दाठावंस 8457 धातुपाठविलासिनिया 8458 धातुवंस 8459 हत्थवनगल्लविहारवंस 8460 जिनचरितय 8461 जिनवंसदीपं 8462 तेलकटाहगाथा 8463 मिलिदटीका 8464 पदमंजरी 8465 पदसाधनं 8466 सद्दबिंदुपकरणं 8467 कच्चायनधातुमंजुसा 8468 सामंतकूटवण्णना
2101 सीलक्खंधवग्ग पाळी 2102 महावग्ग पाळी (दीघ) 2103 पाथिकवग्ग पाळी	2201 सीलक्खंधवग्ग अट्ठकथा 2202 महावग्ग अट्ठकथा (दीघ) 2203 पाथिकवग्ग अट्ठकथा	2301 सीलक्खंधवग्ग टीका 2302 महावग्ग टीका (दीघ) 2303 पाथिकवग्ग टीका 2304 सीलक्खंधवग्ग-अभिनवटीका-१ 2305 सीलक्खंधवग्ग-अभिनवटीका-२
3101 मूलपण्णास पाळी 3102 मज्झिमपण्णास पाळी 3103 उपरिपण्णास पाळी	3201 मूलपण्णास अट्ठकथा-१ 3202 मूलपण्णास अट्ठकथा-२ 3203 मज्झिमपण्णास अट्ठकथा 3204 उपरिपण्णास अट्ठकथा	3301 मूलपण्णास टीका 3302 मज्झिमपण्णास टीका 3303 उपरिपण्णास टीका
4101 सगाथावग्ग पाळी 4102 निदानवग्ग पाळी 4103 खंधवग्ग पाळी 4104 सळायतनवग्ग पाळी 4105 महावग्ग पाळी (संयुत्त)	4201 सगाथावग्ग अट्ठकथा 4202 निदानवग्ग अट्ठकथा 4203 खंधवग्ग अट्ठकथा 4204 सळायतनवग्ग अट्ठकथा 4205 महावग्ग अट्ठकथा (संयुत्त)	4301 सगाथावग्ग टीका 4302 निदानवग्ग टीका 4303 खंधवग्ग टीका 4304 सळायतनवग्ग टीका 4305 महावग्ग टीका (संयुत्त)
5101 एककनिपात पाळी 5102 दुकनिपात पाळी 5103 तिकनिपात पाळी 5104 चतुक्कनिपात पाळी 5105 पंचकनिपात पाळी 5106 छक्कनिपात पाळी 5107 सत्तकनिपात पाळी 5108 अट्ठकादिनिपात पाळी 5109 नवकनिपात पाळी 5110 दसकनिपात पाळी 5111 एकादसकनिपात पाळी	5201 एककनिपात अट्ठकथा 5202 दुक-तिक-चतुक्कनिपात अट्ठकथा 5203 पंचक-छक्क-सत्तकनिपात अट्ठकथा 5204 अट्ठकादिनिपात अट्ठकथा	5301 एककनिपात टीका 5302 दुक-तिक-चतुक्कनिपात टीका 5303 पंचक-छक्क-सत्तकनिपात टीका 5304 अट्ठकादिनिपात टीका
6101 खुद्दकपाठ पाळी 6102 धम्मपद पाळी 6103 उदान पाळी 6104 इतिवुत्तक पाळी 6105 सुत्तनिपात पाळी 6106 विमानवत्थु पाळी 6107 पेतवत्थु पाळी 6108 थेरगाथा पाळी 6109 थेरीगाथा पाळी 6110 अपदान पाळी-१ 6111 अपदान पाळी-२ 6112 बुद्धवंस पाळी 6113 चरियापिटक पाळी 6114 जातक पाळी-१ 6115 जातक पाळी-२ 6116 महानिद्देस पाळी 6117 चूळनिद्देस पाळी 6118 पटिसंभिदामग्ग पाळी 6119 नेत्तिप्पकरण पाळी 6120 मिलिंदपंह पाळी 6121 पेटकोपदेस पाळी	6201 खुद्दकपाठ अट्ठकथा 6202 धम्मपद अट्ठकथा-१ 6203 धम्मपद अट्ठकथा-२ 6204 उदान अट्ठकथा 6205 इतिवुत्तक अट्ठकथा 6206 सुत्तनिपात अट्ठकथा-१ 6207 सुत्तनिपात अट्ठकथा-२ 6208 विमानवत्थु अट्ठकथा 6209 पेतवत्थु अट्ठकथा 6210 थेरगाथा अट्ठकथा-१ 6211 थेरगाथा अट्ठकथा-२ 6212 थेरीगाथा अट्ठकथा 6213 अपदान अट्ठकथा-१ 6214 अपदान अट्ठकथा-२ 6215 बुद्धवंस अट्ठकथा 6216 चरियापिटक अट्ठकथा 6217 जातक अट्ठकथा-१ 6218 जातक अट्ठकथा-२ 6219 जातक अट्ठकथा-३ 6220 जातक अट्ठकथा-४ 6221 जातक अट्ठकथा-५ 6222 जातक अट्ठकथा-६ 6223 जातक अट्ठकथा-७ 6224 महानिद्देस अट्ठकथा 6225 चूळनिद्देस अट्ठकथा 6226 पटिसंभिदामग्ग अट्ठकथा-१ 6227 पटिसंभिदामग्ग अट्ठकथा-२ 6228 नेत्तिप्पकरण अट्ठकथा	6301 नेत्तिप्पकरण टीका 6302 नेत्तिविभाविनी
7101 धम्मसंगणी पाळी 7102 विभंग पाळी 7103 धातुकथा पाळी 7104 पुग्गलपंयत्ति पाळी 7105 कथावत्थु पाळी 7106 यमक पाळी-१ 7107 यमक पाळी-२ 7108 यमक पाळी-३ 7109 पट्ठान पाळी-१ 7110 पट्ठान पाळी-२ 7111 पट्ठान पाळी-३ 7112 पट्ठान पाळी-४ 7113 पट्ठान पाळी-५	7201 धम्मसंगणि अट्ठकथा 7202 सम्मोहविनोदनी अट्ठकथा 7203 पंचपकरण अट्ठकथा	7301 धम्मसंगणी-मूलटीका 7302 विभंग-मूलटीका 7303 पंचपकरण-मूलटीका 7304 धम्मसंगणी-अनुटीका 7305 पंचपकरण-अनुटीका 7306 अभिधम्मावतारो-नामरूपपरिच्छेदो 7307 अभिधम्मत्थसंगहो 7308 अभिधम्मावतार-पुराणटीका 7309 अभिधम्ममातिकापाळी

မြန်မာ
ပါဠိတော်	အဋ္ဌကထာ	ဋီကာ	အခြား
1101 ပါရာဇိက ပါဠိ 1102 ပါစိတ္တိယ ပါဠိ 1103 မဟာဝဂ္ဂ ပါဠိ (ဝိနယ) 1104 စူဠဝဂ္ဂ ပါဠိ 1105 ပရိဝါရ ပါဠိ	1201 ပါရာဇိကကဏ္ဍ အဋ္ဌကထာ-၁ 1202 ပါရာဇိကကဏ္ဍ အဋ္ဌကထာ-၂ 1203 ပါစိတ္တိယ အဋ္ဌကထာ 1204 မဟာဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ (ဝိနယ) 1205 စူဠဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ 1206 ပရိဝါရ အဋ္ဌကထာ	1301 သာရတ္ထဒီပနီ ဋီကာ-၁ 1302 သာရတ္ထဒီပနီ ဋီကာ-၂ 1303 သာရတ္ထဒီပနီ ဋီကာ-၃	1401 ဒွေမာတိကာပါဠိ 1402 ဝိနယသင်္ဂဟ အဋ္ဌကထာ 1403 ဝဇိရဗုဒ္ဓိ ဋီကာ 1404 ဝိမတိဝိနောဒနီ ဋီကာ-၁ 1405 ဝိမတိဝိနောဒနီ ဋီကာ-၂ 1406 ဝိနယာလင်္ကာရ ဋီကာ-၁ 1407 ဝိနယာလင်္ကာရ ဋီကာ-၂ 1408 ကင်္ခာဝိတရဏီပုရာဏ ဋီကာ 1409 ဝိနယဝိနိစ္ဆယ-ဥတ္တရဝိနိစ္ဆယ 1410 ဝိနယဝိနိစ္ဆယ ဋီကာ-၁ 1411 ဝိနယဝိနိစ္ဆယ ဋီကာ-၂ 1412 ပါစိတျာဒိယောဇနာပါဠိ 1413 ခုဒ္ဒသိက္ခာ-မူလသိက္ခာ 8401 ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ-၁ 8402 ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ-၂ 8403 ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ-မဟာဋီကာ-၁ 8404 ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ-မဟာဋီကာ-၂ 8405 ဝိသုဒ္ဓိမဂ္ဂ နိဒါနကထာ 8406 ဒီဃနိကာယ (ပု-ဝိ) 8407 မဇ္ဈိမနိကာယ (ပု-ဝိ) 8408 သံယုတ္တနိကာယ (ပု-ဝိ) 8409 အင်္ဂုတ္တရနိကာယ (ပု-ဝိ) 8410 ဝိနယပိဋက (ပု-ဝိ) 8411 အဘိဓမ္မပိဋက (ပု-ဝိ) 8412 အဋ္ဌကထာ (ပု-ဝိ) 8413 နိရုတ္တိဒီပနီ 8414 ပရမတ္ထဒီပနီ သင်္ဂဟမဟာဋီကာပါဌ 8415 အနုဒီပနီပါဌ 8416 ပဋ္ဌာနုဒ္ဒေသ ဒီပနီပါဌ 8417 နမက္ကာရဋီကာ 8418 မဟာပဏာမပါဌ 8419 လက္ခဏာတော ဗုဒ္ဓထောမနာဂါထာ 8420 သုတဝန္ဒနာ 8421 ကမလာဉ္ဇလိ 8422 ဇိနာလင်္ကာရ 8423 ပဇ္ဇမဓု 8424 ဗုဒ္ဓဂုဏဂါထာဝလီ 8425 စူဠဂန္ထဝံသ 8427 သာသနဝံသ 8426 မဟာဝံသ 8429 မောဂ္ဂလ္လာနဗျာကရဏံ 8428 ကစ္စာယနဗျာကရဏံ 8430 သဒ္ဒနီတိပ္ပကရဏံ (ပဒမာလာ) 8431 သဒ္ဒနီတိပ္ပကရဏံ (ဓါတုမာလာ) 8432 ပဒရူပသိဒ္ဓိ 8433 မောဂလ္လာနပဉ္စိကာ 8434 ပယောဂသိဒ္ဓိပါဌ 8435 ဝုတ္တောဒယပါဌ 8436 အဘိဓါနပ္ပဒီပိကာပါဌ 8437 အဘိဓါနပ္ပဒီပိကာဋီကာ 8438 သုဗောဓါလင်္ကာရပါဌ 8439 သုဗောဓါလင်္ကာရဋီကာ 8440 ဗာလာဝတာရ ဂဏ္ဌိပဒတ္ထဝိနိစ္ဆယသာရ 8446 ကဝိဒပ္ပဏနီတိ 8447 နီတိမဉ္ဇရီ 8445 ဓမ္မနီတိ 8444 မဟာရဟနီတိ 8441 လောကနီတိ 8442 သုတ္တန္တနီတိ 8443 သူရဿတိနီတိ 8450 စာဏကျနီတိ 8448 နရဒက္ခဒီပနီ 8449 စတုရာရက္ခဒီပနီ 8451 ရသဝါဟိနီ 8452 သီမဝိသောဓနီပါဌ 8453 ဝေဿန္တရဂီတိ 8454 မောဂ္ဂလ္လာန ဝုတ္တိဝိဝရဏပဉ္စိကာ 8455 ထူပဝံသ 8456 ဒါဌာဝံသ 8457 ဓါတုပါဌဝိလာသိနိယာ 8458 ဓါတုဝံသ 8459 ဟတ္ထဝနဂလ္လဝိဟာရဝံသ 8460 ဇိနစရိတယ 8461 ဇိနဝံသဒီပံ 8462 တေလကဋာဟဂါထာ 8463 မိလိဒဋီကာ 8464 ပဒမဉ္ဇရီ 8465 ပဒသာဓနံ 8466 သဒ္ဒဗိန္ဒုပကရဏံ 8467 ကစ္စာယနဓါတုမဉ္ဇုသာ 8468 သာမန္တကူဋဝဏ္ဏနာ
2101 သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂ ပါဠိ 2102 မဟာဝဂ္ဂ ပါဠိ (ဒီဃ) 2103 ပါထိကဝဂ္ဂ ပါဠိ	2201 သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ 2202 မဟာဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ (ဒီဃ) 2203 ပါထိကဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ	2301 သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂ ဋီကာ 2302 မဟာဝဂ္ဂ ဋီကာ (ဒီဃ) 2303 ပါထိကဝဂ္ဂ ဋီကာ 2304 သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂ-အဘိနဝဋီကာ-၁ 2305 သီလက္ခန္ဓဝဂ္ဂ-အဘိနဝဋီကာ-၂
3101 မူလပဏ္ဏာသ ပါဠိ 3102 မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသ ပါဠိ 3103 ဥပရိပဏ္ဏာသ ပါဠိ	3201 မူလပဏ္ဏာသ အဋ္ဌကထာ-၁ 3202 မူလပဏ္ဏာသ အဋ္ဌကထာ-၂ 3203 မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသ အဋ္ဌကထာ 3204 ဥပရိပဏ္ဏာသ အဋ္ဌကထာ	3301 မူလပဏ္ဏာသ ဋီကာ 3302 မဇ္ဈိမပဏ္ဏာသ ဋီကာ 3303 ဥပရိပဏ္ဏာသ ဋီကာ
4101 သဂါထာဝဂ္ဂ ပါဠိ 4102 နိဒါနဝဂ္ဂ ပါဠိ 4103 ခန္ဓဝဂ္ဂ ပါဠိ 4104 သဠာယတနဝဂ္ဂ ပါဠိ 4105 မဟာဝဂ္ဂ ပါဠိ (သံယုတ္တ)	4201 သဂါထာဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ 4202 နိဒါနဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ 4203 ခန္ဓဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ 4204 သဠာယတနဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ 4205 မဟာဝဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ (သံယုတ္တ)	4301 သဂါထာဝဂ္ဂ ဋီကာ 4302 နိဒါနဝဂ္ဂ ဋီကာ 4303 ခန္ဓဝဂ္ဂ ဋီကာ 4304 သဠာယတနဝဂ္ဂ ဋီကာ 4305 မဟာဝဂ္ဂ ဋီကာ (သံယုတ္တ)
5101 ဧကကနိပါတ ပါဠိ 5102 ဒုကနိပါတ ပါဠိ 5103 တိကနိပါတ ပါဠိ 5104 စတုက္ကနိပါတ ပါဠိ 5105 ပဉ္စကနိပါတ ပါဠိ 5106 ဆက္ကနိပါတ ပါဠိ 5107 သတ္တကနိပါတ ပါဠိ 5108 အဋ္ဌကာဒိနိပါတ ပါဠိ 5109 နဝကနိပါတ ပါဠိ 5110 ဒသကနိပါတ ပါဠိ 5111 ဧကာဒသကနိပါတ ပါဠိ	5201 ဧကကနိပါတ အဋ္ဌကထာ 5202 ဒုက-တိက-စတုက္ကနိပါတ အဋ္ဌကထာ 5203 ပဉ္စက-ဆက္က-သတ္တကနိပါတ အဋ္ဌကထာ 5204 အဋ္ဌကာဒိနိပါတ အဋ္ဌကထာ	5301 ဧကကနိပါတ ဋီကာ 5302 ဒုက-တိက-စတုက္ကနိပါတ ဋီကာ 5303 ပဉ္စက-ဆက္က-သတ္တကနိပါတ ဋီကာ 5304 အဋ္ဌကာဒိနိပါတ ဋီကာ
6101 ခုဒ္ဒကပါဌ ပါဠိ 6102 ဓမ္မပဒ ပါဠိ 6103 ဥဒါန ပါဠိ 6104 ဣတိဝုတ္တက ပါဠိ 6105 သုတ္တနိပါတ ပါဠိ 6106 ဝိမာနဝတ္ထု ပါဠိ 6107 ပေတဝတ္ထု ပါဠိ 6108 ထေရဂါထာ ပါဠိ 6109 ထေရီဂါထာ ပါဠိ 6110 အပဒါန ပါဠိ-၁ 6111 အပဒါန ပါဠိ-၂ 6112 ဗုဒ္ဓဝံသ ပါဠိ 6113 စရိယာပိဋက ပါဠိ 6114 ဇာတက ပါဠိ-၁ 6115 ဇာတက ပါဠိ-၂ 6116 မဟာနိဒ္ဒေသ ပါဠိ 6117 စူဠနိဒ္ဒေသ ပါဠိ 6118 ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ္ဂ ပါဠိ 6119 နေတ္တိပ္ပကရဏ ပါဠိ 6120 မိလိန္ဒပဉှ ပါဠိ 6121 ပေဋကောပဒေသ ပါဠိ	6201 ခုဒ္ဒကပါဌ အဋ္ဌကထာ 6202 ဓမ္မပဒ အဋ္ဌကထာ-၁ 6203 ဓမ္မပဒ အဋ္ဌကထာ-၂ 6204 ဥဒါန အဋ္ဌကထာ 6205 ဣတိဝုတ္တက အဋ္ဌကထာ 6206 သုတ္တနိပါတ အဋ္ဌကထာ-၁ 6207 သုတ္တနိပါတ အဋ္ဌကထာ-၂ 6208 ဝိမာနဝတ္ထု အဋ္ဌကထာ 6209 ပေတဝတ္ထု အဋ္ဌကထာ 6210 ထေရဂါထာ အဋ္ဌကထာ-၁ 6211 ထေရဂါထာ အဋ္ဌကထာ-၂ 6212 ထေရီဂါထာ အဋ္ဌကထာ 6213 အပဒါန အဋ္ဌကထာ-၁ 6214 အပဒါန အဋ္ဌကထာ-၂ 6215 ဗုဒ္ဓဝံသ အဋ္ဌကထာ 6216 စရိယာပိဋက အဋ္ဌကထာ 6217 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၁ 6218 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၂ 6219 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၃ 6220 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၄ 6221 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၅ 6222 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၆ 6223 ဇာတက အဋ္ဌကထာ-၇ 6224 မဟာနိဒ္ဒေသ အဋ္ဌကထာ 6225 စူဠနိဒ္ဒေသ အဋ္ဌကထာ 6226 ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ-၁ 6227 ပဋိသမ္ဘိဒါမဂ္ဂ အဋ္ဌကထာ-၂ 6228 နေတ္တိပ္ပကရဏ အဋ္ဌကထာ	6301 နေတ္တိပ္ပကရဏ ဋီကာ 6302 နေတ္တိဝိဘာဝိနီ
7101 ဓမ္မသင်္ဂဏီ ပါဠိ 7102 ဝိဘင်္ဂ ပါဠိ 7103 ဓါတုကထာ ပါဠိ 7104 ပုဂ္ဂလပညတ္တိ ပါဠိ 7105 ကထာဝတ္ထု ပါဠိ 7106 ယမက ပါဠိ-၁ 7107 ယမက ပါဠိ-၂ 7108 ယမက ပါဠိ-၃ 7109 ပဋ္ဌာန ပါဠိ-၁ 7110 ပဋ္ဌာန ပါဠိ-၂ 7111 ပဋ္ဌာန ပါဠိ-၃ 7112 ပဋ္ဌာန ပါဠိ-၄ 7113 ပဋ္ဌာန ပါဠိ-၅	7201 ဓမ္မသင်္ဂဏိ အဋ္ဌကထာ 7202 သမ္မောဟဝိနောဒနီ အဋ္ဌကထာ 7203 ပဉ္စပကရဏ အဋ္ဌကထာ	7301 ဓမ္မသင်္ဂဏီ-မူလဋီကာ 7302 ဝိဘင်္ဂ-မူလဋီကာ 7303 ပဉ္စပကရဏ-မူလဋီကာ 7304 ဓမ္မသင်္ဂဏီ-အနုဋီကာ 7305 ပဉ္စပကရဏ-အနုဋီကာ 7306 အဘိဓမ္မာဝတာရော-နာမရူပပရိစ္ဆေဒေါ 7307 အဘိဓမ္မတ္ထသင်္ဂဟော 7308 အဘိဓမ္မာဝတာရ-ပုရာဏဋီကာ 7309 အဘိဓမ္မမာတိကာပါဠိ

português
Páli	Aṭṭhakathā	Ṭīkā	Outro
1101 Ofensas Graves (Pārājika) 1102 Ofensas Leves (Pācittiya) 1103 Grande Seção do Vīnaya (Mahāvagga) 1104 Pequena Seção do Vīnaya (Cūḷavagga) 1105 Apêndice do Vīnaya (Parivāra)	1201 Comentário das Ofensas Graves - Vol. 1 1202 Comentário das Ofensas Graves - Vol. 2 1203 Comentário das Ofensas Leves 1204 Comentário da Grande Seção do Vīnaya 1205 Comentário da Pequena Seção do Vīnaya 1206 Comentário do Apêndice do Vīnaya	1301 Subcomentário que Elucida o Sentido Essencial - Vol. 1 1302 Subcomentário que Elucida o Sentido Essencial - Vol. 2 1303 Subcomentário que Elucida o Sentido Essencial - Vol. 3	1401 Texto das Duas Matrizes 1402 Comentário do Compêndio do Vīnaya 1403 Subcomentário de Vajirabuddhi 1404 Subcomentário que Dissipa Dúvidas - Vol. 1 1405 Subcomentário que Dissipa Dúvidas - Vol. 2 1406 Subcomentário do Ornamento do Vīnaya - Vol. 1 1407 Subcomentário do Ornamento do Vīnaya - Vol. 2 1408 Antigo Subcomentário que Supera Dúvidas 1409 Decisão sobre o Vīnaya e Decisão Superior 1410 Subcomentário da Decisão sobre o Vīnaya - Vol. 1 1411 Subcomentário da Decisão sobre o Vīnaya - Vol. 2 1412 Texto da Aplicação das Regras 1413 Pequeno Treinamento e Treinamento Fundamental 8401 Caminho da Purificação - Vol. 1 8402 Caminho da Purificação - Vol. 2 8403 Grande Subcomentário do Caminho da Purificação - Vol. 1 8404 Grande Subcomentário do Caminho da Purificação - Vol. 2 8405 História da Origem do Caminho da Purificação 8406 Coleção dos Longos Discursos (índice Pāli-Vietnamita) 8407 Coleção dos Discursos Médios (índice Pāli-Vietnamita) 8408 Coleção dos Discursos Agrupados (índice Pāli-Vietnamita) 8409 Coleção dos Discursos Numerados (índice Pāli-Vietnamita) 8410 Cesto da Disciplina (índice Pāli-Vietnamita) 8411 Cesto do Abhidhamma (índice Pāli-Vietnamita) 8412 Comentários (índice Pāli-Vietnamita) 8413 Elucidação da Etimologia 8414 Grande Subcomentário do Compêndio que Elucida o Sentido Supremo 8415 Texto do Subcomentário Elucidativo 8416 Texto Elucidativo sobre a Exposição das Condições 8417 Subcomentário da Saudação 8418 Grande Texto de Saudação 8419 Versos de Louvor a Buda pelos Sinais 8420 Saudação com Recitação 8421 Oferenda de Lótus 8422 Ornamento dos Vencedores 8423 Mel dos Versos 8424 Coleção de Versos sobre as Qualidades de Buda 8425 Pequena Crônica dos Livros 8427 Crônica do Ensinamento 8426 Grande Crônica 8429 Gramática de Moggallāna 8428 Gramática de Kaccāyana 8430 Tratado sobre a Gramática - Série de Palavras 8431 Tratado sobre a Gramática - Série de Raízes 8432 Realização das Formas das Palavras 8433 Comentário de Moggallāna 8434 Texto sobre a Realização da Aplicação 8435 Texto sobre a Origem dos Versos 8436 Texto do Dicionário Iluminado 8437 Subcomentário do Dicionário Iluminado 8438 Texto sobre o Ornamento da Boa Compreensão 8439 Subcomentário do Ornamento da Boa Compreensão 8440 Essência da Decisão sobre os Termos do Glossário de Bālāvatāra 8446 Ética do Poeta 8447 Coleção de Ética 8445 Ética do Dhamma 8444 Grande Ética Secreta 8441 Ética do Mundo 8442 Ética dos Suttas 8443 Ética do Herói 8450 Ética de Cāṇakya 8448 Elucidação sobre os Perigos para os Homens 8449 Elucidação sobre as Quatro Proteções 8451 O Fluxo do Sabor - Histórias Edificantes 8452 Texto sobre a Purificação dos Limites 8453 Canto de Vessantara 8454 Explicação do Comentário de Moggallāna 8455 Crônica das Estupas 8456 Crônica da Relíquia do Dente 8457 O Esplendor da Leitura dos Elementos 8458 Crônica das Relíquias 8459 Crônica do Mosteiro de Hatthavanagalla 8460 História do Vencedor 8461 Ilha da Linhagem dos Vencedores 8462 Versos da Panela de Óleo 8463 Subcomentário de Milinda 8464 Cacho de Flores de Palavras 8465 Realização das Palavras 8466 Tratado sobre os Pontos da Gramática 8467 Coleção de Raízes de Kaccāyana 8468 Descrição do Pico de Sāmantakūṭa
2101 Seção da Moralidade - Dīgha 2102 Grande Seção - Dīgha 2103 Seção de Pāthika - Dīgha	2201 Comentário da Seção da Moralidade - Dīgha 2202 Comentário da Grande Seção - Dīgha 2203 Comentário da Seção de Pāthika - Dīgha	2301 Subcomentário da Seção da Moralidade - Dīgha 2302 Subcomentário da Grande Seção - Dīgha 2303 Subcomentário da Seção de Pāthika - Dīgha 2304 Novo Subcomentário da Seção da Moralidade - Vol. 1 2305 Novo Subcomentário da Seção da Moralidade - Vol. 2
3101 Cinquenta Discursos Fundamentais - Majjhima 3102 Cinquenta Discursos Médios - Majjhima 3103 Cinquenta Discursos Superiores - Majjhima	3201 Comentário dos Cinquenta Fundamentais - Vol. 1 3202 Comentário dos Cinquenta Fundamentais - Vol. 2 3203 Comentário dos Cinquenta Médios 3204 Comentário dos Cinquenta Superiores	3301 Subcomentário dos Cinquenta Fundamentais 3302 Subcomentário dos Cinquenta Médios 3303 Subcomentário dos Cinquenta Superiores
4101 Seção com Versos - Saṃyutta 4102 Seção das Causas - Saṃyutta 4103 Seção dos Agregados - Saṃyutta 4104 Seção das Seis Bases dos Sentidos - Saṃyutta 4105 Grande Seção - Saṃyutta	4201 Comentário da Seção com Versos - Saṃyutta 4202 Comentário da Seção das Causas - Saṃyutta 4203 Comentário da Seção dos Agregados - Saṃyutta 4204 Comentário da Seção das Seis Bases - Saṃyutta 4205 Comentário da Grande Seção - Saṃyutta	4301 Subcomentário da Seção com Versos - Saṃyutta 4302 Subcomentário da Seção das Causas - Saṃyutta 4303 Subcomentário da Seção dos Agregados - Saṃyutta 4304 Subcomentário da Seção das Seis Bases - Saṃyutta 4305 Subcomentário da Grande Seção - Saṃyutta
5101 Grupos de Um - Aṅguttara 5102 Grupos de Dois - Aṅguttara 5103 Grupos de Três - Aṅguttara 5104 Grupos de Quatro - Aṅguttara 5105 Grupos de Cinco - Aṅguttara 5106 Grupos de Seis - Aṅguttara 5107 Grupos de Sete - Aṅguttara 5108 Grupos de Oito, etc. - Aṅguttara 5109 Grupos de Nove - Aṅguttara 5110 Grupos de Dez - Aṅguttara 5111 Grupos de Onze - Aṅguttara	5201 Comentário dos Grupos de Um - Aṅguttara 5202 Comentário dos Grupos de Dois, Três e Quatro 5203 Comentário dos Grupos de Cinco, Seis e Sete 5204 Comentário dos Grupos de Oito, etc.	5301 Subcomentário dos Grupos de Um - Aṅguttara 5302 Subcomentário dos Grupos de Dois, Três e Quatro 5303 Subcomentário dos Grupos de Cinco, Seis e Sete 5304 Subcomentário dos Grupos de Oito, etc.
6101 Pequena Leitura (Khuddakapāṭha) 6102 Versos do Dhamma (Dhammapada) 6103 Exclamações Inspiradas (Udāna) 6104 Assim Foi Dito (Itivuttaka) 6105 Coleção de Discursos (Suttanipāta) 6106 Histórias das Mansões Celestiais 6107 Histórias dos Fantasmas 6108 Versos dos Monges Anciãos 6109 Versos das Monjas Anciãs 6110 Histórias Passadas - Vol. 1 6111 Histórias Passadas - Vol. 2 6112 História dos Budas (Buddhavaṃsa) 6113 Cesto das Condutas (Cariyāpiṭaka) 6114 Histórias de Nascimentos - Vol. 1 6115 Histórias de Nascimentos - Vol. 2 6116 Grande Exposição (Mahāniddesa) 6117 Pequena Exposição (Cūḷaniddesa) 6118 Caminho da Discriminação Analítica 6119 O Guia (Nettippakaraṇa) 6120 As Perguntas de Milinda 6121 Instrução do Cesto (Peṭakopadesa)	6201 Comentário da Pequena Leitura 6202 Comentário do Dhammapada - Vol. 1 6203 Comentário do Dhammapada - Vol. 2 6204 Comentário do Udāna 6205 Comentário do Itivuttaka 6206 Comentário do Suttanipāta - Vol. 1 6207 Comentário do Suttanipāta - Vol. 2 6208 Comentário das Histórias das Mansões 6209 Comentário das Histórias dos Fantasmas 6210 Comentário dos Versos dos Monges - Vol. 1 6211 Comentário dos Versos dos Monges - Vol. 2 6212 Comentário dos Versos das Monjas 6213 Comentário das Histórias Passadas - Vol. 1 6214 Comentário das Histórias Passadas - Vol. 2 6215 Comentário da História dos Budas 6216 Comentário do Cesto das Condutas 6217 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 1 6218 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 2 6219 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 3 6220 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 4 6221 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 5 6222 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 6 6223 Comentário das Histórias de Nascimentos - Vol. 7 6224 Comentário da Grande Exposição 6225 Comentário da Pequena Exposição 6226 Comentário do Caminho da Discriminação - Vol. 1 6227 Comentário do Caminho da Discriminação - Vol. 2 6228 Comentário do Guia	6301 Subcomentário do Guia 6302 Elucidação do Guia
7101 Enumeração dos Fenômenos (Dhammasaṅgaṇī) 7102 Análise (Vibhaṅga) 7103 Discurso sobre os Elementos (Dhātukathā) 7104 Designação das Pessoas (Puggalapaññatti) 7105 Pontos da Discussão (Kathāvatthu) 7106 O Livro dos Pares - Vol. 1 7107 O Livro dos Pares - Vol. 2 7108 O Livro dos Pares - Vol. 3 7109 Condições de Originação - Vol. 1 7110 Condições de Originação - Vol. 2 7111 Condições de Originação - Vol. 3 7112 Condições de Originação - Vol. 4 7113 Condições de Originação - Vol. 5	7201 Comentário da Enumeração dos Fenômenos 7202 Comentário que Dissipa a Confusão 7203 Comentário dos Cinco Tratados	7301 Subcomentário Principal da Enumeração dos Fenômenos 7302 Subcomentário Principal da Análise 7303 Subcomentário Principal dos Cinco Tratados 7304 Subcomentário Secundário da Enumeração dos Fenômenos 7305 Subcomentário Secundário dos Cinco Tratados 7306 Introdução ao Abhidhamma - Análise de Nome e Forma 7307 Compêndio do Abhidhamma 7308 Antigo Subcomentário da Introdução ao Abhidhamma 7309 Matriz do Abhidhamma

русский
Палийский канон	Комментарии	Субкомментарии	Другое
1101 Параджика-пали 1102 Пачиттия-пали 1103 Махавагга-пали (Виная) 1104 Чулавагга-пали 1105 Паривара-пали	1201 Параджиканда-аттхакатха-1 1202 Параджиканда-аттхакатха-2 1203 Пачиттия-аттхакатха 1204 Махавагга-аттхакатха (Виная) 1205 Чулавагга-аттхакатха 1206 Паривара-аттхакатха	1301 Сараттхадипани-тика-1 1302 Сараттхадипани-тика-2 1303 Сараттхадипани-тика-3	1401 Двематика-пали 1402 Винаясангаха-аттхакатха 1403 Ваджирабуддхи-тика 1404 Вимативинодани-тика-1 1405 Вимативинодани-тика-2 1406 Винаяланкара-тика-1 1407 Винаяланкара-тика-2 1408 Канкхавитаранипурана-тика 1409 Винаявиниччая-уттаравиниччая 1410 Винаявиниччая-тика-1 1411 Винаявиниччая-тика-2 1412 Пачиттиядийоджана-пали 1413 Кхуддасиккха-муласиккха 8401 Висуддхимагга-1 8402 Висуддхимагга-2 8403 Висуддхимагга-махатика-1 8404 Висуддхимагга-махатика-2 8405 Висуддхимагга-ниданакатха 8406 Дигханикая (пу-ви) 8407 Мадджхиманикая (пу-ви) 8408 Самъюттаникая (пу-ви) 8409 Ангуттараникая (пу-ви) 8410 Винаяпитака (пу-ви) 8411 Абхидхаммапитака (пу-ви) 8412 Аттхакатха (пу-ви) 8413 Нируттидипани 8414 Параматтхадипани Сангахамахатикапатха 8415 Анудипанипатха 8416 Паттхануддеса дипанипатха 8417 Намаккаратика 8418 Махапанамапатха 8419 Лаккханато буддхатхоманагатха 8420 Сутавандана 8421 Камаланджали 8422 Джиналанкара 8423 Паджамадху 8424 Буддхагунагатхавали 8425 Чулагантхавамса 8427 Сасанавамса 8426 Махавамса 8429 Моггалланабьякарана 8428 Каччаянабьякарана 8430 Садданитиппакарана (падамала) 8431 Садданитиппакарана (дхатумала) 8432 Падарупасиддхи 8433 Могалланапанчика 8434 Пайогасиддхипатха 8435 Вуттодаяпатха 8436 Абхидханаппадипикапатха 8437 Абхидханаппадипикатика 8438 Субодхаланкарапатха 8439 Субодхаланкаратика 8440 Балаватара гантхипадаттхавиниччаясара 8446 Кавидаппананити 8447 Нитиманджари 8445 Дхамманити 8444 Махараханити 8441 Локанити 8442 Суттантанити 8443 Сурассатинити 8450 Чанакьянити 8448 Нарадаккхадипани 8449 Чатурараккхадипани 8451 Расавахини 8452 Симависодханипатха 8453 Вессантарагити 8454 Моггаллана вуттививаранапанчика 8455 Тхупавамса 8456 Датхавамса 8457 Дхатупатхавиласиния 8458 Дхатувамса 8459 Хаттхаванагаллавихаравамса 8460 Джиначаритая 8461 Джинавамсадипа 8462 Телакатахагатха 8463 Милидатика 8464 Падаманджари 8465 Падасадхана 8466 Саддабиндупакарана 8467 Каччаянадхатуманджуса 8468 Самантакутаваннана
2101 Силаккхандхавагга-пали 2102 Махавагга-пали (Дигха) 2103 Патхикавагга-пали	2201 Силаккхандхавагга-аттхакатха 2202 Махавагга-аттхакатха (Дигха) 2203 Патхикавагга-аттхакатха	2301 Силаккхандхавагга-тика 2302 Махавагга-тика (Дигха) 2303 Патхикавагга-тика 2304 Силаккхандхавагга-абхинаватика-1 2305 Силаккхандхавагга-абхинаватика-2
3101 Мулапаннаса-пали 3102 Мадджхимапаннаса-пали 3103 Упарипаннаса-пали	3201 Мулапаннаса-аттхакатха-1 3202 Мулапаннаса-аттхакатха-2 3203 Мадджхимапаннаса-аттхакатха 3204 Упарипаннаса-аттхакатха	3301 Мулапаннаса-тика 3302 Мадджхимапаннаса-тика 3303 Упарипаннаса-тика
4101 Сагатхавагга-пали 4102 Ниданавагга-пали 4103 Кхандхавагга-пали 4104 Салаятанавагга-пали 4105 Махавагга-пали (Самъютта)	4201 Сагатхавагга-аттхакатха 4202 Ниданавагга-аттхакатха 4203 Кхандхавагга-аттхакатха 4204 Салаятанавагга-аттхакатха 4205 Махавагга-аттхакатха (Самъютта)	4301 Сагатхавагга-тика 4302 Ниданавагга-тика 4303 Кхандхавагга-тика 4304 Салаятанавагга-тика 4305 Махавагга-тика (Самъютта)
5101 Экаканипата-пали 5102 Дуканипата-пали 5103 Тиканипата-пали 5104 Чатукканипата-пали 5105 Панчаканипата-пали 5106 Чхакканипата-пали 5107 Саттаканипата-пали 5108 Аттхакадинипата-пали 5109 Наваканипата-пали 5110 Дасаканипата-пали 5111 Экадасаканипата-пали	5201 Экаканипата-аттхакатха 5202 Дука-тика-чатукканипата-аттхакатха 5203 Панчака-чхакка-саттаканипата-аттхакатха 5204 Аттхакадинипата-аттхакатха	5301 Экаканипата-тика 5302 Дука-тика-чатукканипата-тика 5303 Панчака-чхакка-саттаканипата-тика 5304 Аттхакадинипата-тика
6101 Кхуддакапатха-пали 6102 Дхаммапада-пали 6103 Удана-пали 6104 Итивуттака-пали 6105 Суттанипата-пали 6106 Виманаваттху-пали 6107 Петаваттху-пали 6108 Тхерагатха-пали 6109 Тхеригатха-пали 6110 Ападана-пали-1 6111 Ападана-пали-2 6112 Буддхавамса-пали 6113 Чарияпитака-пали 6114 Джатака-пали-1 6115 Джатака-пали-2 6116 Маханиддеса-пали 6117 Чуланиддеса-пали 6118 Патисамбхидамагга-пали 6119 Неттиппакарана-пали 6120 Милиндапаньха-пали 6121 Петакопадеса-пали	6201 Кхуддакапатха-аттхакатха 6202 Дхаммапада-аттхакатха-1 6203 Дхаммапада-аттхакатха-2 6204 Удана-аттхакатха 6205 Итивуттака-аттхакатха 6206 Суттанипата-аттхакатха-1 6207 Суттанипата-аттхакатха-2 6208 Виманаваттху-аттхакатха 6209 Петаваттху-аттхакатха 6210 Тхерагатха-аттхакатха-1 6211 Тхерагатха-аттхакатха-2 6212 Тхеригатха-аттхакатха 6213 Ападана-аттхакатха-1 6214 Ападана-аттхакатха-2 6215 Буддхавамса-аттхакатха 6216 Чарияпитака-аттхакатха 6217 Джатака-аттхакатха-1 6218 Джатака-аттхакатха-2 6219 Джатака-аттхакатха-3 6220 Джатака-аттхакатха-4 6221 Джатака-аттхакатха-5 6222 Джатака-аттхакатха-6 6223 Джатака-аттхакатха-7 6224 Маханиддеса-аттхакатха 6225 Чуланиддеса-аттхакатха 6226 Патисамбхидамагга-аттхакатха-1 6227 Патисамбхидамагга-аттхакатха-2 6228 Неттиппакарана-аттхакатха	6301 Неттиппакарана-тика 6302 Неттивибхавини
7101 Дхаммасангани-пали 7102 Вибханга-пали 7103 Дхатукатха-пали 7104 Пуггалапаннятти-пали 7105 Катхаваттху-пали 7106 Ямака-пали-1 7107 Ямака-пали-2 7108 Ямака-пали-3 7109 Паттхана-пали-1 7110 Паттхана-пали-2 7111 Паттхана-пали-3 7112 Паттхана-пали-4 7113 Паттхана-пали-5	7201 Дхаммасангани-аттхакатха 7202 Саммохивинодани-аттхакатха 7203 Панчапакарана-аттхакатха	7301 Дхаммасангани-мулатика 7302 Вибханга-мулатика 7303 Панчапакарана-мулатика 7304 Дхаммасангани-анутика 7305 Панчапакарана-анутика 7306 Абхидхаммаватаро-намарупапариччхедо 7307 Абхидхамматтхасангахо 7308 Абхидхаммаватара-пуранатика 7309 Абхидхаммаматика-пали

සිංහල
පාලි කැනනය	විවරණ	අටුවා	වෙනත්
1101 පාරාජික පාළි 1102 පාචිත්තිය පාළි 1103 මහාවග්ග පාළි (විනය) 1104 චූළවග්ග පාළි 1105 පරිවාර පාළි	1201 පාරාජිකකණ්ඩ අට්ඨකථා-1 1202 පාරාජිකකණ්ඩ අට්ඨකථා-2 1203 පාචිත්තිය අට්ඨකථා 1204 මහාවග්ග අට්ඨකථා (විනය) 1205 චූළවග්ග අට්ඨකථා 1206 පරිවාර අට්ඨකථා	1301 සාරත්ථදීපනී ටීකා-1 1302 සාරත්ථදීපනී ටීකා-2 1303 සාරත්ථදීපනී ටීකා-3	1401 ද්වෙමාතිකාපාළි 1402 විනයසංගහ අට්ඨකථා 1403 වජිරබුද්ධි ටීකා 1404 විමතිවිනෝදනී ටීකා-1 1405 විමතිවිනෝදනී ටීකා-2 1406 විනයාලංකාර ටීකා-1 1407 විනයාලංකාර ටීකා-2 1408 කඞ්ඛාවිතරණීපුරාණ ටීකා 1409 විනයවිනිච්ඡය-උත්තරවිනිච්ඡය 1410 විනයවිනිච්ඡය ටීකා-1 1411 විනයවිනිච්ඡය ටීකා-2 1412 පාචිත්යාදියෝජනාපාළි 1413 ඛුද්දසික්ඛා-මූලසික්ඛා 8401 විසුද්ධිමග්ග-1 8402 විසුද්ධිමග්ග-2 8403 විසුද්ධිමග්ග-මහාටීකා-1 8404 විසුද්ධිමග්ග-මහාටීකා-2 8405 විසුද්ධිමග්ග නිදානකථා 8406 දීඝනිකාය (පු-වි) 8407 මජ්ඣිමනිකාය (පු-වි) 8408 සංයුත්තනිකාය (පු-වි) 8409 අඞ්ගුත්තරනිකාය (පු-වි) 8410 විනයපිටක (පු-වි) 8411 අභිධම්මපිටක (පු-වි) 8412 අට්ඨකථා (පු-වි) 8413 නිරුත්තිදීපනී 8414 පරමත්ථදීපනී සඞ්ගහමහාටීකාපාඨ 8415 අනුදීපනීපාඨ 8416 පට්ඨානුද්දේස දීපනීපාඨ 8417 නමක්කාරටීකා 8418 මහාපණාමපාඨ 8419 ලක්ඛණාතෝ බුද්ධථෝමනාගාථා 8420 සුතවන්දනා 8421 කමලාඤ්ජලි 8422 ජිනාලඞ්කාර 8423 පජ්ජමධු 8424 බුද්ධගුණගාථාවලී 8425 චූළගන්ථවංස 8427 සාසනවංස 8426 මහාවංස 8429 මොග්ගල්ලානබ්යාකරණං 8428 කච්චායනබ්යාකරණං 8430 සද්දනීතිප්පකරණං (පදමාලා) 8431 සද්දනීතිප්පකරණං (ධාතුමාලා) 8432 පදරූපසිද්ධි 8433 මොග්ගල්ලානපඤ්චිකා 8434 පයෝගසිද්ධිපාඨ 8435 වුත්තෝදයපාඨ 8436 අභිධානප්පදීපිකාපාඨ 8437 අභිධානප්පදීපිකාටීකා 8438 සුබෝධාලඞ්කාරපාඨ 8439 සුබෝධාලඞ්කාරටීකා 8440 බාලාවතාර ගණ්ඨිපදත්ථවිනිච්ඡයසාර 8446 කවිදප්පණනීති 8447 නීතිමඤ්ජරී 8445 ධම්මනීති 8444 මහාරහනීති 8441 ලෝකනීති 8442 සුත්තන්තනීති 8443 සූරස්සතිනීති 8450 චාණක්යනීති 8448 නරදක්ඛදීපනී 8449 චතුරාරක්ඛදීපනී 8451 රසවාහිනී 8452 සීමවිසෝධනීපාඨ 8453 වෙස්සන්තරගීති 8454 මොග්ගල්ලාන වුත්තිවිවරණපඤ්චිකා 8455 ථූපවංස 8456 දාඨාවංස 8457 ධාතුපාඨවිලාසිනියා 8458 ධාතුවංස 8459 හත්ථවනගල්ලවිහාරවංස 8460 ජිනචරිතය 8461 ජිනවංසදීපං 8462 තේලකටාහගාථා 8463 මිලිදටීකා 8464 පදමඤ්ජරී 8465 පදසාධනං 8466 සද්දබින්දුපකරණං 8467 කච්චායනධාතුමඤ්ජුසා 8468 සාමන්තකූටවණ්ණනා
2101 සීලක්ඛන්ධවග්ග පාළි 2102 මහාවග්ග පාළි (දීඝ) 2103 පාථිකවග්ග පාළි	2201 සීලක්ඛන්ධවග්ග අට්ඨකථා 2202 මහාවග්ග අට්ඨකථා (දීඝ) 2203 පාථිකවග්ග අට්ඨකථා	2301 සීලක්ඛන්ධවග්ග ටීකා 2302 මහාවග්ග ටීකා (දීඝ) 2303 පාථිකවග්ග ටීකා 2304 සීලක්ඛන්ධවග්ග-අභිනවටීකා-1 2305 සීලක්ඛන්ධවග්ග-අභිනවටීකා-2
3101 මූලපණ්ණාස පාළි 3102 මජ්ඣිමපණ්ණාස පාළි 3103 උපරිපණ්ණාස පාළි	3201 මූලපණ්ණාස අට්ඨකථා-1 3202 මූලපණ්ණාස අට්ඨකථා-2 3203 මජ්ඣිමපණ්ණාස අට්ඨකථා 3204 උපරිපණ්ණාස අට්ඨකථා	3301 මූලපණ්ණාස ටීකා 3302 මජ්ඣිමපණ්ණාස ටීකා 3303 උපරිපණ්ණාස ටීකා
4101 සගාථාවග්ග පාළි 4102 නිදානවග්ග පාළි 4103 ඛන්ධවග්ග පාළි 4104 සළායතනවග්ග පාළි 4105 මහාවග්ග පාළි (සංයුත්ත)	4201 සගාථාවග්ග අට්ඨකථා 4202 නිදානවග්ග අට්ඨකථා 4203 ඛන්ධවග්ග අට්ඨකථා 4204 සළායතනවග්ග අට්ඨකථා 4205 මහාවග්ග අට්ඨකථා (සංයුත්ත)	4301 සගාථාවග්ග ටීකා 4302 නිදානවග්ග ටීකා 4303 ඛන්ධවග්ග ටීකා 4304 සළායතනවග්ග ටීකා 4305 මහාවග්ග ටීකා (සංයුත්ත)
5101 එකකනිපාත පාළි 5102 දුකනිපාත පාළි 5103 තිකනිපාත පාළි 5104 චතුක්කනිපාත පාළි 5105 පඤ්චකනිපාත පාළි 5106 ඡක්කනිපාත පාළි 5107 සත්තකනිපාත පාළි 5108 අට්ඨකාදිනිපාත පාළි 5109 නවකනිපාත පාළි 5110 දසකනිපාත පාළි 5111 එකාදසකනිපාත පාළි	5201 එකකනිපාත අට්ඨකථා 5202 දුක-තික-චතුක්කනිපාත අට්ඨකථා 5203 පඤ්චක-ඡක්ක-සත්තකනිපාත අට්ඨකථා 5204 අට්ඨකාදිනිපාත අට්ඨකථා	5301 එකකනිපාත ටීකා 5302 දුක-තික-චතුක්කනිපාත ටීකා 5303 පඤ්චක-ඡක්ක-සත්තකනිපාත ටීකා 5304 අට්ඨකාදිනිපාත ටීකා
6101 ඛුද්දකපාඨ පාළි 6102 ධම්මපද පාළි 6103 උදාන පාළි 6104 ඉතිවුත්තක පාළි 6105 සුත්තනිපාත පාළි 6106 විමානවත්ථු පාළි 6107 පේතවත්ථු පාළි 6108 ථේරගාථා පාළි 6109 ථේරීගාථා පාළි 6110 අපදාන පාළි-1 6111 අපදාන පාළි-2 6112 බුද්ධවංස පාළි 6113 චරියාපිටක පාළි 6114 ජාතක පාළි-1 6115 ජාතක පාළි-2 6116 මහානිද්දේස පාළි 6117 චූළනිද්දේස පාළි 6118 පටිසම්භිදාමග්ග පාළි 6119 නෙත්තිප්පකරණ පාළි 6120 මිලින්දපඤ්හ පාළි 6121 පේටකෝපදේස පාළි	6201 ඛුද්දකපාඨ අට්ඨකථා 6202 ධම්මපද අට්ඨකථා-1 6203 ධම්මපද අට්ඨකථා-2 6204 උදාන අට්ඨකථා 6205 ඉතිවුත්තක අට්ඨකථා 6206 සුත්තනිපාත අට්ඨකථා-1 6207 සුත්තනිපාත අට්ඨකථා-2 6208 විමානවත්ථු අට්ඨකථා 6209 පේතවත්ථු අට්ඨකථා 6210 ථේරගාථා අට්ඨකථා-1 6211 ථේරගාථා අට්ඨකථා-2 6212 ථේරීගාථා අට්ඨකථා 6213 අපදාන අට්ඨකථා-1 6214 අපදාන අට්ඨකථා-2 6215 බුද්ධවංස අට්ඨකථා 6216 චරියාපිටක අට්ඨකථා 6217 ජාතක අට්ඨකථා-1 6218 ජාතක අට්ඨකථා-2 6219 ජාතක අට්ඨකථා-3 6220 ජාතක අට්ඨකථා-4 6221 ජාතක අට්ඨකථා-5 6222 ජාතක අට්ඨකථා-6 6223 ජාතක අට්ඨකථා-7 6224 මහානිද්දේස අට්ඨකථා 6225 චූළනිද්දේස අට්ඨකථා 6226 පටිසම්භිදාමග්ග අට්ඨකථා-1 6227 පටිසම්භිදාමග්ග අට්ඨකථා-2 6228 නෙත්තිප්පකරණ අට්ඨකථා	6301 නෙත්තිප්පකරණ ටීකා 6302 නෙත්තිවිභාවිනී
7101 ධම්මසංගණී පාළි 7102 විභඞ්ග පාළි 7103 ධාතුකථා පාළි 7104 පුග්ගලපඤ්ඤත්ති පාළි 7105 කථාවත්ථු පාළි 7106 යමක පාළි-1 7107 යමක පාළි-2 7108 යමක පාළි-3 7109 පට්ඨාන පාළි-1 7110 පට්ඨාන පාළි-2 7111 පට්ඨාන පාළි-3 7112 පට්ඨාන පාළි-4 7113 පට්ඨාන පාළි-5	7201 ධම්මසංගණි අට්ඨකථා 7202 සම්මෝහවිනෝදනී අට්ඨකථා 7203 පඤ්චපකරණ අට්ඨකථා	7301 ධම්මසංගණී-මූලටීකා 7302 විභඞ්ග-මූලටීකා 7303 පඤ්චපකරණ-මූලටීකා 7304 ධම්මසංගණී-අනුටීකා 7305 පඤ්චපකරණ-අනුටීකා 7306 අභිධම්මාවතාරෝ-නාමරූපපරිච්ඡේදෝ 7307 අභිධම්මත්ථසංගහෝ 7308 අභිධම්මාවතාර-පුරාණටීකා 7309 අභිධම්මමාතිකාපාළි

Español
El Canon Pali	Los Comentarios	Los Subcomentarios	Otros
1101 Pārājika Pāḷi 1102 Pācittiya Pāḷi 1103 Mahāvagga Pāḷi (Vinaya) 1104 Cūḷavagga Pāḷi 1105 Parivāra Pāḷi	1201 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-1 1202 Pārājikakaṇḍa Aṭṭhakathā-2 1203 Pācittiya Aṭṭhakathā 1204 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Vinaya) 1205 Cūḷavagga Aṭṭhakathā 1206 Parivāra Aṭṭhakathā	1301 Sāratthadīpanī Ṭīkā-1 1302 Sāratthadīpanī Ṭīkā-2 1303 Sāratthadīpanī Ṭīkā-3	1401 Dvemātikāpāḷi 1402 Vinayasaṅgaha Aṭṭhakathā 1403 Vajirabuddhi Ṭīkā 1404 Vimativinodanī Ṭīkā-1 1405 Vimativinodanī Ṭīkā-2 1406 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-1 1407 Vinayālaṅkāra Ṭīkā-2 1408 Kaṅkhāvitaraṇīpurāṇa Ṭīkā 1409 Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya 1410 Vinayavinicchaya Ṭīkā-1 1411 Vinayavinicchaya Ṭīkā-2 1412 Pācityādiyojanāpāḷi 1413 Khuddasikkhā-mūlasikkhā 8401 Visuddhimagga-1 8402 Visuddhimagga-2 8403 Visuddhimagga-mahāṭīkā-1 8404 Visuddhimagga-mahāṭīkā-2 8405 Visuddhimagga nidānakathā 8406 Dīghanikāya (pu-vi) 8407 Majjhimanikāya (pu-vi) 8408 Saṃyuttanikāya (pu-vi) 8409 Aṅguttaranikāya (pu-vi) 8410 Vinayapiṭaka (pu-vi) 8411 Abhidhammapiṭaka (pu-vi) 8412 Aṭṭhakathā (pu-vi) 8413 Niruttidīpanī 8414 Paramatthadīpanī Saṅgahamahāṭīkāpāṭha 8415 Anudīpanīpāṭha 8416 Paṭṭhānuddesa dīpanīpāṭha 8417 Namakkāraṭīkā 8418 Mahāpaṇāmapāṭha 8419 Lakkhaṇāto buddhathomanāgāthā 8420 Sutavandanā 8421 Kamalāñjali 8422 Jinālaṅkāra 8423 Pajjamadhu 8424 Buddhaguṇagāthāvalī 8425 Cūḷaganthavaṃsa 8427 Sāsanavaṃsa 8426 Mahāvaṃsa 8429 Moggallānabyākaraṇaṃ 8428 Kaccāyanabyākaraṇaṃ 8430 Saddanītippakaraṇaṃ (padamālā) 8431 Saddanītippakaraṇaṃ (dhātumālā) 8432 Padarūpasiddhi 8433 Mogallānapañcikā 8434 Payogasiddhipāṭha 8435 Vuttodayapāṭha 8436 Abhidhānappadīpikāpāṭha 8437 Abhidhānappadīpikāṭīkā 8438 Subodhālaṅkārapāṭha 8439 Subodhālaṅkāraṭīkā 8440 Bālāvatāra gaṇṭhipadatthavinicchayasāra 8446 Kavidappaṇanīti 8447 Nītimañjarī 8445 Dhammanīti 8444 Mahārahanīti 8441 Lokanīti 8442 Suttantanīti 8443 Sūrassatinīti 8450 Cāṇakyanīti 8448 Naradakkhadīpanī 8449 Caturārakkhadīpanī 8451 Rasavāhinī 8452 Sīmavisodhanīpāṭha 8453 Vessantaragīti 8454 Moggallāna vuttivivaraṇapañcikā 8455 Thūpavaṃsa 8456 Dāṭhāvaṃsa 8457 Dhātupāṭhavilāsiniyā 8458 Dhātuvaṃsa 8459 Hatthavanagallavihāravaṃsa 8460 Jinacaritaya 8461 Jinavaṃsadīpaṃ 8462 Telakaṭāhagāthā 8463 Milidaṭīkā 8464 Padamañjarī 8465 Padasādhanaṃ 8466 Saddabindupakaraṇaṃ 8467 Kaccāyanadhātumañjusā 8468 Sāmantakūṭavaṇṇanā
2101 Sīlakkhandhavagga Pāḷi 2102 Mahāvagga Pāḷi (Dīgha) 2103 Pāthikavagga Pāḷi	2201 Sīlakkhandhavagga Aṭṭhakathā 2202 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Dīgha) 2203 Pāthikavagga Aṭṭhakathā	2301 Sīlakkhandhavagga Ṭīkā 2302 Mahāvagga Ṭīkā (Dīgha) 2303 Pāthikavagga Ṭīkā 2304 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-1 2305 Sīlakkhandhavagga-abhinavaṭīkā-2
3101 Mūlapaṇṇāsa Pāḷi 3102 Majjhimapaṇṇāsa Pāḷi 3103 Uparipaṇṇāsa Pāḷi	3201 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-1 3202 Mūlapaṇṇāsa Aṭṭhakathā-2 3203 Majjhimapaṇṇāsa Aṭṭhakathā 3204 Uparipaṇṇāsa Aṭṭhakathā	3301 Mūlapaṇṇāsa Ṭīkā 3302 Majjhimapaṇṇāsa Ṭīkā 3303 Uparipaṇṇāsa Ṭīkā
4101 Sagāthāvagga Pāḷi 4102 Nidānavagga Pāḷi 4103 Khandhavagga Pāḷi 4104 Saḷāyatanavagga Pāḷi 4105 Mahāvagga Pāḷi (Saṃyutta)	4201 Sagāthāvagga Aṭṭhakathā 4202 Nidānavagga Aṭṭhakathā 4203 Khandhavagga Aṭṭhakathā 4204 Saḷāyatanavagga Aṭṭhakathā 4205 Mahāvagga Aṭṭhakathā (Saṃyutta)	4301 Sagāthāvagga Ṭīkā 4302 Nidānavagga Ṭīkā 4303 Khandhavagga Ṭīkā 4304 Saḷāyatanavagga Ṭīkā 4305 Mahāvagga Ṭīkā (Saṃyutta)
5101 Ekakanipāta Pāḷi 5102 Dukanipāta Pāḷi 5103 Tikanipāta Pāḷi 5104 Catukkanipāta Pāḷi 5105 Pañcakanipāta Pāḷi 5106 Chakkanipāta Pāḷi 5107 Sattakanipāta Pāḷi 5108 Aṭṭhakādinipāta Pāḷi 5109 Navakanipāta Pāḷi 5110 Dasakanipāta Pāḷi 5111 Ekādasakanipāta Pāḷi	5201 Ekakanipāta Aṭṭhakathā 5202 Duka-tika-catukkanipāta Aṭṭhakathā 5203 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Aṭṭhakathā 5204 Aṭṭhakādinipāta Aṭṭhakathā	5301 Ekakanipāta Ṭīkā 5302 Duka-tika-catukkanipāta Ṭīkā 5303 Pañcaka-chakka-sattakanipāta Ṭīkā 5304 Aṭṭhakādinipāta Ṭīkā
6101 Khuddakapāṭha Pāḷi 6102 Dhammapada Pāḷi 6103 Udāna Pāḷi 6104 Itivuttaka Pāḷi 6105 Suttanipāta Pāḷi 6106 Vimānavatthu Pāḷi 6107 Petavatthu Pāḷi 6108 Theragāthā Pāḷi 6109 Therīgāthā Pāḷi 6110 Apadāna Pāḷi-1 6111 Apadāna Pāḷi-2 6112 Buddhavaṃsa Pāḷi 6113 Cariyāpiṭaka Pāḷi 6114 Jātaka Pāḷi-1 6115 Jātaka Pāḷi-2 6116 Mahāniddesa Pāḷi 6117 Cūḷaniddesa Pāḷi 6118 Paṭisambhidāmagga Pāḷi 6119 Nettippakaraṇa Pāḷi 6120 Milindapañha Pāḷi 6121 Peṭakopadesa Pāḷi	6201 Khuddakapāṭha Aṭṭhakathā 6202 Dhammapada Aṭṭhakathā-1 6203 Dhammapada Aṭṭhakathā-2 6204 Udāna Aṭṭhakathā 6205 Itivuttaka Aṭṭhakathā 6206 Suttanipāta Aṭṭhakathā-1 6207 Suttanipāta Aṭṭhakathā-2 6208 Vimānavatthu Aṭṭhakathā 6209 Petavatthu Aṭṭhakathā 6210 Theragāthā Aṭṭhakathā-1 6211 Theragāthā Aṭṭhakathā-2 6212 Therīgāthā Aṭṭhakathā 6213 Apadāna Aṭṭhakathā-1 6214 Apadāna Aṭṭhakathā-2 6215 Buddhavaṃsa Aṭṭhakathā 6216 Cariyāpiṭaka Aṭṭhakathā 6217 Jātaka Aṭṭhakathā-1 6218 Jātaka Aṭṭhakathā-2 6219 Jātaka Aṭṭhakathā-3 6220 Jātaka Aṭṭhakathā-4 6221 Jātaka Aṭṭhakathā-5 6222 Jātaka Aṭṭhakathā-6 6223 Jātaka Aṭṭhakathā-7 6224 Mahāniddesa Aṭṭhakathā 6225 Cūḷaniddesa Aṭṭhakathā 6226 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-1 6227 Paṭisambhidāmagga Aṭṭhakathā-2 6228 Nettippakaraṇa Aṭṭhakathā	6301 Nettippakaraṇa Ṭīkā 6302 Nettivibhāvinī
7101 Dhammasaṅgaṇī Pāḷi 7102 Vibhaṅga Pāḷi 7103 Dhātukathā Pāḷi 7104 Puggalapaññatti Pāḷi 7105 Kathāvatthu Pāḷi 7106 Yamaka Pāḷi-1 7107 Yamaka Pāḷi-2 7108 Yamaka Pāḷi-3 7109 Paṭṭhāna Pāḷi-1 7110 Paṭṭhāna Pāḷi-2 7111 Paṭṭhāna Pāḷi-3 7112 Paṭṭhāna Pāḷi-4 7113 Paṭṭhāna Pāḷi-5	7201 Dhammasaṅgaṇi Aṭṭhakathā 7202 Sammohavinodanī Aṭṭhakathā 7203 Pañcapakaraṇa Aṭṭhakathā	7301 Dhammasaṅgaṇī-mūlaṭīkā 7302 Vibhaṅga-mūlaṭīkā 7303 Pañcapakaraṇa-mūlaṭīkā 7304 Dhammasaṅgaṇī-anuṭīkā 7305 Pañcapakaraṇa-anuṭīkā 7306 Abhidhammāvatāro-nāmarūpaparicchedo 7307 Abhidhammatthasaṅgaho 7308 Abhidhammāvatāra-purāṇaṭīkā 7309 Abhidhammamātikāpāḷi

แบบไทย
บาลีแคน	ข้อคิดเห็น	คำอธิบายย่อย	อื่น
1101 ปาราชิกปาฬิ 1102 ปาจิตติยปาฬิ 1103 มหาวคฺคปาฬิ (วินัย) 1104 จูฬวคฺคปาฬิ 1105 ปริวารปาฬิ	1201 ปาราชิกกณฺฑอฏฺฐกถา-๑ 1202 ปาราชิกกณฺฑอฏฺฐกถา-๒ 1203 ปาจิตฺติยอฏฺฐกถา 1204 มหาวคฺคอฏฺฐกถา (วินัย) 1205 จูฬวคฺคอฏฺฐกถา 1206 ปริวารอฏฺฐกถา	1301 สารตฺถทีปนีฏีกา-๑ 1302 สารตฺถทีปนีฏีกา-๒ 1303 สารตฺถทีปนีฏีกา-๓	1401 ทเวมาติกาปาฬิ 1402 วินยสํคหอฏฺฐกถา 1403 วชิรพุทฺธิฏีกา 1404 วิมติวิโนทนีฏีกา-๑ 1405 วิมติวิโนทนีฏีกา-๒ 1406 วินยาลงฺการฏีกา-๑ 1407 วินยาลงฺการฏีกา-๒ 1408 กงฺขาวิตรณีปุราณฏีกา 1409 วินยวินิจฉย-อุตฺตรวินิจฉย 1410 วินยวินิจฉยฏีกา-๑ 1411 วินยวินิจฉยฏีกา-๒ 1412 ปาจิตฺยาทิโยชนาปาฬิ 1413 ขุทฺทสิกฺขา-มูลสิกฺขา 8401 วิสุทฺธิมคฺค-๑ 8402 วิสุทฺธิมคฺค-๒ 8403 วิสุทฺธิมคฺค-มหาฏีกา-๑ 8404 วิสุทฺธิมคฺค-มหาฏีกา-๒ 8405 วิสุทฺธิมคฺค-นิทานกถา 8406 ทีฆนิกาย (ปุ-วิ) 8407 มชฺฌิมนิกาย (ปุ-วิ) 8408 สํยุตฺตนิกาย (ปุ-วิ) 8409 องฺคุตฺตรนิกาย (ปุ-วิ) 8410 วินยปิฎก (ปุ-วิ) 8411 อภิธมฺมปิฎก (ปุ-วิ) 8412 อฏฺฐกถา (ปุ-วิ) 8413 นิรุตฺติทีปนี 8414 ปรมตฺถทีปนี สงฺคหมหาฏีกาปาฐ 8415 อนุทีปนีปาฐ 8416 ปฎฺฐานุทฺเทสทีปนีปาฐ 8417 นมกฺการฏีกา 8418 มหาปณามปาฐ 8419 ลกฺขณาโต พุทฺธโถมนาคาถา 8420 สุตวทน 8421 กมลาญฺชลิ 8422 ชินาลงฺการ 8423 ปชฺชมธุ 8424 พุทฺธคุณคาถาวลี 8425 จูฬคนฺถวํส 8427 สาสนวํส 8426 มหาวํส 8429 โมคฺคลฺลานพฺยากรณํ 8428 กจฺจายนพฺยากรณํ 8430 สทฺทานีติปฺปกรณํ (ปทมาลา) 8431 สทฺทานีติปฺปกรณํ (ธาตุมาลา) 8432 ปทรูปสิทฺธิ 8433 โมคคฺลานปญฺจิกา 8434 ปโยคสิทฺธิปาฐ 8435 วุตฺโตทยปาฐ 8436 อภิธานปฺปทีปิกาปาฐ 8437 อภิธานปฺปทีปิกาฏีกา 8438 สุโพธาลงฺการปาฐ 8439 สุโพธาลงฺการฏีกา 8440 พาลาวตาร คณฺฐิปทตฺถวินิจฺฉยสาร 8446 กวิทปฺปณนีติ 8447 นีติมญฺชรี 8445 ธมฺมนีติ 8444 มหารหนีติ 8441 โลกนีติ 8442 สุตฺตนฺตนีติ 8443 สูรสฺสตินีติ 8450 จาณกฺยนีติ 8448 นรทกฺขทีปนี 8449 จตุราวรกฺขทีปนี 8451 รสวาหินี 8452 สีมวิโสธนีปาฐ 8453 เวสฺสนฺตรคีติ 8454 โมคฺคลฺลาน วุตฺติวิวรณปญฺจิกา 8455 ถูปวํส 8456 ทาฐาวํส 8457 ธาตุปาฐวิลาสินิยา 8458 ธาตุวํส 8459 หตฺถวนคัลลวิหารวํส 8460 ชนจริตย 8461 ชนวํสทีปํ 8462 เตลกฏาหคาถา 8463 มิลิทฏีกา 8464 ปทมญฺชรี 8465 ปทสาธนํ 8466 สทฺทพินฺทุปกรณํ 8467 กจฺจายนธาตุมญฺชุสา 8468 สามนฺตกูฏวณฺณนา
2101 สีลกฺขนฺธวคฺคปาฬิ 2102 มหาวคฺคปาฬิ (ทีฆ) 2103 ปาถิกวคฺคปาฬิ	2201 สีลกฺขนฺธวคฺคอฏฺฐกถา 2202 มหาวคฺคอฏฺฐกถา (ทีฆ) 2203 ปาถิกวคฺคอฏฺฐกถา	2301 สีลกฺขนฺธวคฺคฏีกา 2302 มหาวคฺคฏีกา (ทีฆ) 2303 ปาถิกวคฺคฏีกา 2304 สีลกฺขนฺธวคฺค-อภินวฏีกา-๑ 2305 สีลกฺขนฺธวคฺค-อภินวฏีกา-๒
3101 มูลปณฺณาสปาฬิ 3102 มชฺฌิมปณฺณาสปาฬิ 3103 อุปริปณฺณาสปาฬิ	3201 มูลปณฺณาสอฏฺฐกถา-๑ 3202 มูลปณฺณาสอฏฺฐกถา-๒ 3203 มชฺฌิมปณฺณาสอฏฺฐกถา 3204 อุปริปณฺณาสอฏฺฐกถา	3301 มูลปณฺณาสฏีกา 3302 มชฺฌิมปณฺณาสฏีกา 3303 อุปริปณฺณาสฏีกา
4101 สคาถาวคฺคปาฬิ 4102 นิทานวคฺคปาฬิ 4103 ขนฺธวคฺคปาฬิ 4104 สฬายตนวคฺคปาฬิ 4105 มหาวคฺคปาฬิ (สํยุตฺต)	4201 สคาถาวคฺคอฏฺฐกถา 4202 นิทานวคฺคอฏฺฐกถา 4203 ขนฺธวคฺคอฏฺฐกถา 4204 สฬายตนวคฺคอฏฺฐกถา 4205 มหาวคฺคอฏฺฐกถา (สํยุตฺต)	4301 สคาถาวคฺคฏีกา 4302 นิทานวคฺคฏีกา 4303 ขนฺธวคฺคฏีกา 4304 สฬายตนวคฺคฏีกา 4305 มหาวคฺคฏีกา (สํยุตฺต)
5101 เอกกนิปาตปาฬิ 5102 ทุกนิปาตปาฬิ 5103 ติกนิปาตปาฬิ 5104 จตุกฺกนิปาตปาฬิ 5105 ปญฺจกนิปาตปาฬิ 5106 ฉกฺกนิปาตปาฬิ 5107 สตฺตกนิปาตปาฬิ 5108 อฏฺฐกาทินิปาตปาฬิ 5109 นวกนิปาตปาฬิ 5110 ทสกนิปาตปาฬิ 5111 เอกาทสกนิปาตปาฬิ	5201 เอกกนิปาตอฏฺฐกถา 5202 ทุก-ติก-จตุกฺกนิปาตอฏฺฐกถา 5203 ปญฺจก-ฉกฺก-สตฺตกนิปาตอฏฺฐกถา 5204 อฏฺฐกาทินิปาตอฏฺฐกถา	5301 เอกกนิปาตฏีกา 5302 ทุก-ติก-จตุกฺกนิปาตฏีกา 5303 ปญฺจก-ฉกฺก-สตฺตกนิปาตฏีกา 5304 อฏฺฐกาทินิปาตฏีกา
6101 ขุทฺทกปาฐปาฬิ 6102 ธมฺมปทปาฬิ 6103 อุทานปาฬิ 6104 อิติวุตฺตกปาฬิ 6105 สุตฺตนิบาตปาฬิ 6106 วิมานวตฺถุปาฬิ 6107 เปตวตฺถุปาฬิ 6108 เถรคาถาปาฬิ 6109 เถรีคาถาปาฬิ 6110 อปทานปาฬิ-๑ 6111 อปทานปาฬิ-๒ 6112 พุทธวงฺสปาฬิ 6113 จริยาปิฏกปาฬิ 6114 ชาตกปาฬิ-๑ 6115 ชาตกปาฬิ-๒ 6116 มหานิทฺเทสปาฬิ 6117 จูฬนิทฺเทสปาฬิ 6118 ปฏิสมฺภิทามคฺคปาฬิ 6119 เนตฺติปฺปกฺรณปาฬิ 6120 มิลินฺทปญฺหาปาฬิ 6121 เปฏโกปเทสปาฬิ	6201 ขุทฺทกปาฐอฏฺฐกถา 6202 ธมฺมปทอฏฺฐกถา-๑ 6203 ธมฺมปทอฏฺฐกถา-๒ 6204 อุทานอฏฺฐกถา 6205 อิติวุตฺตกอฏฺฐกถา 6206 สุตฺตนิบาตอฏฺฐกถา-๑ 6207 สุตฺตนิบาตอฏฺฐกถา-๒ 6208 วิมานวตฺถุอฏฺฐกถา 6209 เปตวตฺถุอฏฺฐกถา 6210 เถรคาถาอฏฺฐกถา-๑ 6211 เถรคาถาอฏฺฐกถา-๒ 6212 เถรีคาถาอฏฺฐกถา 6213 อปทานอฏฺฐกถา-๑ 6214 อปทานอฏฺฐกถา-๒ 6215 พุทธวงฺสอฏฺฐกถา 6216 จริยาปิฏกอฏฺฐกถา 6217 ชาตกอฏฺฐกถา-๑ 6218 ชาตกอฏฺฐกถา-๒ 6219 ชาตกอฏฺฐกถา-๓ 6220 ชาตกอฏฺฐกถา-๔ 6221 ชาตกอฏฺฐกถา-๕ 6222 ชาตกอฏฺฐกถา-๖ 6223 ชาตกอฏฺฐกถา-๗ 6224 มหานิทฺเทสอฏฺฐกถา 6225 จูฬนิทฺเทสอฏฺฐกถา 6226 ปฏิสมฺภิทามคฺคอฏฺฐกถา-๑ 6227 ปฏิสมฺภิทามคฺคอฏฺฐกถา-๒ 6228 เนตฺติปฺปกฺรณอฏฺฐกถา	6301 เนตฺติปฺปกฺรณฏีกา 6302 เนตฺติวิภาวินี
7101 ธมฺมสงฺคณีปาฬิ 7102 วิภงฺคปาฬิ 7103 ธาตุกถาปาฬิ 7104 ปุคฺคลปญฺญตฺติปาฬิ 7105 กถาวตฺถุปาฬิ 7106 ยมกปาฬิ-๑ 7107 ยมกปาฬิ-๒ 7108 ยมกปาฬิ-๓ 7109 ปฎฺฐานปาฬิ-๑ 7110 ปฎฺฐานปาฬิ-๒ 7111 ปฎฺฐานปาฬิ-๓ 7112 ปฎฺฐานปาฬิ-๔ 7113 ปฎฺฐานปาฬิ-๕	7201 ธมฺมสงฺคณิอฏฺฐกถา 7202 สมฺโมหวินิทนีอฏฺฐกถา 7203 ปญฺจปกรณอฏฺฐกถา	7301 ธมฺมสงฺคณีมูลฏีกา 7302 วิภงฺคมูลฏีกา 7303 ปญฺจปกรณมูลฏีกา 7304 ธมฺมสงฺคณีอนุฏีกา 7305 ปญฺจปกรณอนุฏีกา 7306 อภิธมฺมาวตาโร-นามรูปปริจฺเฉโท 7307 อภิธมฺมตฺถสงฺคโห 7308 อภิธมฺมาวตาร-ปุราณฏีกา 7309 อภิธมฺมมาติกาปาฬิ

བོད་མི
པཱ་ལི་གསུང་རབ།	འགྲེལ་བཤད།	འགྲེལ་བཤད་ཕྲན།	གཞན།
1101 ཕ་ར་ཇི་ཀ་པཱ་ལི། 1102 པཱ་ཙི་ཏི་ཡ་པཱ་ལི། 1103 མ་ཧཱ་ཝག་ག་པཱ་ལི། (ཝི་ན་ཡ) 1104 ཙཱུ་ལ་ཝག་ག་པཱ་ལི། 1105 པ་རི་ཝཱ་ར་པཱ་ལི།	1201 ཕ་ར་ཇི་ཀ་ཀཎྜ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 1202 ཕ་ར་ཇི་ཀ་ཀཎྜ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 1203 པཱ་ཙི་ཏི་ཡ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 1204 མ་ཧཱ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། (ཝི་ན་ཡ) 1205 ཙཱུ་ལ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 1206 པ་རི་ཝཱ་ར་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ།	1301 སཱ་རཏྠ་དཱི་པ་ནཱི་ཊཱི་ཀཱ-༡ 1302 སཱ་རཏྠ་དཱི་པ་ནཱི་ཊཱི་ཀཱ-༢ 1303 སཱ་རཏྠ་དཱི་པ་ནཱི་ཊཱི་ཀཱ-༣	1401 དྭེ་མཱ་ཏི་ཀཱ་པཱ་ལི། 1402 ཝི་ན་ཡ་སངྒ་ཧ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 1403 ཝ་ཇི་ར་བུད་དྷི་ཊཱི་ཀཱ། 1404 ཝི་མ་ཏི་ཝི་ནོ་ད་ནཱི་ཊཱི་ཀཱ-༡ 1405 ཝི་མ་ཏི་ཝི་ནོ་ད་ནཱི་ཊཱི་ཀཱ-༢ 1406 ཝི་ན་ཡཱ་ལངྐཱ་ར་ཊཱི་ཀཱ-༡ 1407 ཝི་ན་ཡཱ་ལངྐཱ་ར་ཊཱི་ཀཱ-༢ 1408 ཀངྑཱ་ཝི་ཏ་ར་ཎཱི་པུ་རཱ་ཎ་ཊཱི་ཀཱ། 1409 ཝི་ན་ཡ་ཝི་ནི་ཙ་ཡ་ཨུ་ཏྟ་ར་ཝི་ནི་ཙ་ཡ། 1410 ཝི་ན་ཡ་ཝི་ནི་ཙ་ཡ་ཊཱི་ཀཱ-༡ 1411 ཝི་ན་ཡ་ཝི་ནི་ཙ་ཡ་ཊཱི་ཀཱ-༢ 1412 པཱ་ཙི་ཏྱཱ་དི་ཡོ་ཇ་ནཱ་པཱ་ལི། 1413 ཁུད་ད་སིཀྑཱ་མཱུ་ལ་སིཀྑཱ། 8401 ཝི་སུད་དྷི་མགྒ-༡ 8402 ཝི་སུད་དྷི་མགྒ-༢ 8403 ཝི་སུད་དྷི་མགྒ་མ་ཧཱ་ཊཱི་ཀཱ-༡ 8404 ཝི་སུད་དྷི་མགྒ་མ་ཧཱ་ཊཱི་ཀཱ-༢ 8405 ཝི་སུད་དྷི་མགྒ་ནི་དཱ་ན་ཀ་ཐཱ། 8406 དཱི་གྷ་ནི་ཀཱ་ཡ། (པུ་ཝི) 8407 མཛྷི་མ་ནི་ཀཱ་ཡ། (པུ་ཝི) 8408 སཾ་ཡུཏྟ་ནི་ཀཱ་ཡ། (པུ་ཝི) 8409 ཨངྒུ་ཏྟ་ར་ནི་ཀཱ་ཡ། (པུ་ཝི) 8410 ཝི་ན་ཡ་པི་ཊ་ཀ། (པུ་ཝི) 8411 ཨ་བྷི་དྷམྨ་པི་ཊ་ཀ། (པུ་ཝི) 8412 ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། (པུ་ཝི) 8413 ནི་རུཏྟི་དཱི་པ་ནཱི། 8414 པ་ར་མཏྠ་དཱི་པ་ནཱི་སངྒ་ཧ་མ་ཧཱ་ཊཱི་ཀཱ་པཱ་ཋ། 8415 ཨ་ནུ་དཱི་པ་ནཱི་པཱ་ཋ། 8416 པཊྛཱ་ནུདྡེ་ས་དཱི་པ་ནཱི་པཱ་ཋ། 8417 ན་མཀྐཱ་ར་ཊཱི་ཀཱ། 8418 མ་ཧཱ་པ་ཎཱ་མ་པཱ་ཋ། 8419 ལཀྑ་ཎཱ་ཏོ་བུདྡྷ་ཐོ་མ་ནཱ་གཱ་ཐཱ། 8420 སུ་ཏ་ཝནྡ་ནཱ། 8421 ཀ་མ་ལཱཉྫ་ལི། 8422 ཇི་ནཱ་ལངྐཱ་ར། 8423 པཛྫ་མ་དྷུ། 8424 བུདྡྷ་གུ་ཎ་གཱ་ཐཱ་ཝ་ལཱི། 8425 ཙཱུ་ལ་གནྠ་ཝཾ་ས། 8427 སཱ་ས་ན་ཝཾ་ས། 8426 མ་ཧཱ་ཝཾ་ས། 8429 མོགྒ་ལླཱ་ན་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཾ། 8428 ཀཙྩཱ་ཡ་ན་བྱཱ་ཀ་ར་ཎཾ། 8430 སདྡ་ནཱི་ཏི་པྤ་ཀ་ར་ཎཾ། (པ་ད་མཱ་ལཱ) 8431 སདྡ་ནཱི་ཏི་པྤ་ཀ་ར་ཎཾ། (དྷཱ་ཏུ་མཱ་ལཱ) 8432 པ་ད་རཱུ་པ་སིད་དྷི། 8433 མོ་ག་ལླཱ་ན་པཉྩ་ཀཱ། 8434 པ་ཡོ་ག་སིད་དྷི་པཱ་ཋ། 8435 བུཏྟོ་ད་ཡ་པཱ་ཋ། 8436 ཨ་བྷི་དྷཱ་ན་པྤ་དཱི་པི་ཀཱ་པཱ་ཋ། 8437 ཨ་བྷི་དྷཱ་ན་པྤ་དཱི་པི་ཀཱ་ཊཱི་ཀཱ། 8438 སུ་བོ་དྷཱ་ལངྐཱ་ར་པཱ་ཋ། 8439 སུ་བོ་དྷཱ་ལངྐཱ་ར་ཊཱི་ཀཱ། 8440 བཱ་ལཱ་ཝ་ཏཱ་ར་གཎྛི་པ་དཏྠ་ཝི་ནི་ཙ་ཡ་སཱ་ར། 8446 ཀ་ཝི་དཔྤ་ཎ་ནཱི་ཏི། 8447 ནཱི་ཏི་མཉྫ་རཱི། 8445 དྷམྨ་ནཱི་ཏི། 8444 མ་ཧཱ་ར་ཧ་ནཱི་ཏི། 8441 ལོ་ཀ་ནཱི་ཏི། 8442 སུཏྟནྟ་ནཱ་ཏི། 8443 སཱུ་རསྶ་ཏི་ནཱི་ཏི། 8450 ཙཱ་ཎཀྱ་ནཱི་ཏི། 8448 ན་ར་དཀྑ་དཱི་པ་ནཱི། 8449 ཙ་ཏུ་རཱ་རཀྑ་དཱི་པ་ནཱི། 8451 ར་ས་ཝཱ་ཧི་ནཱི། 8452 སཱི་མ་ཝི་སོ་ད་ནཱི་པཱ་ཋ། 8453 ཝེསྶནྟ་ར་གཱི་ཏི། 8454 མོགྒ་ལླཱ་ན་བུཏྟི་ཝི་ཝ་ར་ཎ་པཉྩ་ཀཱ། 8455 ཐཱུ་པ་ཝཾ་ས། 8456 དཱ་ཊྷཱ་ཝཾ་ས། 8457 དྷཱ་ཏུ་པཱ་ཋ་ཝི་ལཱ་སི་ནི་ཡཱ། 8458 དྷཱ་ཏུ་ཝཾ་ས། 8459 ཧཏྠ་ཝ་ན་གལླ་ཝི་ཧཱ་ར་ཝཾ་ས། 8460 ཇི་ན་ཙ་རི་ཏ་ཡ། 8461 ཇི་ན་ཝཾ་ས་དཱི་པཾ། 8462 ཏེ་ལ་ཀ་ཊཱ་ཧ་གཱ་ཐཱ། 8463 མི་ལི་ད་ཊཱི་ཀཱ། 8464 པ་ད་མཉྫ་རཱི། 8465 པ་ད་སཱ་ད་ནཾ། 8466 སདྡ་བིནྡུ་པ་ཀ་ར་ཎཾ། 8467 ཀཙྩཱ་ཡ་ན་དྷཱ་ཏུ་མཉྫུ་སཱ། 8468 སཱ་མནྟ་ཀཱུ་ཊ་ཝཎྞ་ནཱ།
2101 སཱི་ལཀྑནྡྷ་ཝག་ག་པཱ་ལི། 2102 མ་ཧཱ་ཝག་ག་པཱ་ལི། (དཱི་གྷ) 2103 པཱ་ཐི་ཀ་ཝག་ག་པཱ་ལི།	2201 སཱི་ལཀྑནྡྷ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 2202 མ་ཧཱ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། (དཱི་གྷ) 2203 པཱ་ཐི་ཀ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ།	2301 སཱི་ལཀྑནྡྷ་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། 2302 མ་ཧཱ་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། (དཱི་གྷ) 2303 པཱ་ཐི་ཀ་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། 2304 སཱི་ལཀྑནྡྷ་ཝག་ག་ཨ་བྷི་ན་ཝ་ཊཱི་ཀཱ-༡ 2305 སཱི་ལཀྑནྡྷ་ཝག་ག་ཨ་བྷི་ན་ཝ་ཊཱི་ཀཱ-༢
3101 མཱུ་ལ་པཎྞཱ་ས་པཱ་ལི། 3102 མཛྷི་མ་པཎྞཱ་ས་པཱ་ལི། 3103 ཨུ་པ་རི་པཎྞཱ་ས་པཱ་ལི།	3201 མཱུ་ལ་པཎྞཱ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 3202 མཱུ་ལ་པཎྞཱ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 3203 མཛྷི་མ་པཎྞཱ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 3204 ཨུ་པ་རི་པཎྞཱ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ།	3301 མཱུ་ལ་པཎྞཱ་ས་ཊཱི་ཀཱ། 3302 མཛྷི་མ་པཎྞཱ་ས་ཊཱི་ཀཱ། 3303 ཨུ་པ་རི་པཎྞཱ་ས་ཊཱི་ཀཱ།
4101 ས་གཱ་ཐཱ་ཝག་ག་པཱ་ལི། 4102 ནི་དཱ་ན་ཝག་ག་པཱ་ལི། 4103 ཁནྡྷ་ཝག་ག་པཱ་ལི། 4104 ས་ལཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝག་ག་པཱ་ལི། 4105 མ་ཧཱ་ཝག་ག་པཱ་ལི། (སཾ་ཡུཏྟ)	4201 ས་གཱ་ཐཱ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 4202 ནི་དཱ་ན་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 4203 ཁནྡྷ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 4204 ས་ལཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 4205 མ་ཧཱ་ཝག་ག་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། (སཾ་ཡུཏྟ)	4301 ས་གཱ་ཐཱ་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། 4302 ནི་དཱ་ན་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། 4303 ཁནྡྷ་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། 4304 ས་ལཱ་ཡ་ཏ་ན་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། 4305 མ་ཧཱ་ཝག་ག་ཊཱི་ཀཱ། (སཾ་ཡུཏྟ)
5101 ཨེ་ཀ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5102 དུ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5103 ཏི་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5104 ཙ་ཏུཀྐ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5105 པཉྩ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5106 ཆཀྐ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5107 སཏྟ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5108 ཨཊྛ་ཀཱ་དི་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5109 ན་ཝ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5110 ད་ས་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 5111 ཨེ་ཀཱ་ད་ས་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི།	5201 ཨེ་ཀ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 5202 དུ་ཀ་ཏི་ཀ་ཙ་ཏུཀྐ་ནི་པཱ་ཏ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 5203 པཉྩ་ཀ་ཆཀྐ་སཏྟ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 5204 ཨཊྛ་ཀཱ་དི་ནི་པཱ་ཏ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ།	5301 ཨེ་ཀ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་ཊཱི་ཀཱ། 5302 དུ་ཀ་ཏི་ཀ་ཙ་ཏུཀྐ་ནི་པཱ་ཏ་ཊཱི་ཀཱ། 5303 པཉྩ་ཀ་ཆཀྐ་སཏྟ་ཀ་ནི་པཱ་ཏ་ཊཱི་ཀཱ། 5304 ཨཊྛ་ཀཱ་དི་ནི་པཱ་ཏ་ཊཱི་ཀཱ།
6101 ཁུད་ད་ཀ་པཱ་ཋ་པཱ་ལི། 6102 དྷམྨ་པ་ད་པཱ་ལི། 6103 ཨུ་དཱ་ན་པཱ་ལི། 6104 ཨི་ཏི་ཝུཏྟ་ཀ་པཱ་ལི། 6105 སུཏྟ་ནི་པཱ་ཏ་པཱ་ལི། 6106 ཝི་མཱ་ན་ཝཏྠུ་པཱ་ལི། 6107 པེ་ཏ་ཝཏྠུ་པཱ་ལི། 6108 ཐེ་ར་གཱ་ཐཱ་པཱ་ལི། 6109 ཐེ་རཱི་གཱ་ཐཱ་པཱ་ལི། 6110 ཨ་པ་དཱ་ན་པཱ་ལི-༡ 6111 ཨ་པ་དཱ་ན་པཱ་ལི-༢ 6112 བུདྡྷ་ཝཾ་ས་པཱ་ལི། 6113 ཙ་རི་ཡཱ་པི་ཊ་ཀ་པཱ་ལི། 6114 ཛཱ་ཏ་ཀ་པཱ་ལི-༡ 6115 ཛཱ་ཏ་ཀ་པཱ་ལི-༢ 6116 མ་ཧཱ་ནི་དྡེ་ས་པཱ་ལི། 6117 ཙཱུ་ལ་ནི་དྡེ་ས་པཱ་ལི། 6118 པ་ཊི་སམ་བྷི་དཱ་མགྒ་པཱ་ལི། 6119 ནེཏྟི་པྤ་ཀ་ར་ཎ་པཱ་ལི། 6120 མི་ལིནྡ་པཉྷ་པཱ་ལི། 6121 པེ་ཊ་ཀོ་པ་དེ་ས་པཱ་ལི།	6201 ཁུད་ད་ཀ་པཱ་ཋ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6202 དྷམྨ་པ་ད་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 6203 དྷམྨ་པ་ད་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 6204 ཨུ་དཱ་ན་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6205 ཨི་ཏི་ཝུཏྟ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6206 སུཏྟ་ནི་པཱ་ཏ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 6207 སུཏྟ་ནི་པཱ་ཏ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 6208 ཝི་མཱ་ན་ཝཏྠུ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6209 པེ་ཏ་ཝཏྠུ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6210 ཐེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 6211 ཐེ་ར་གཱ་ཐཱ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 6212 ཐེ་རཱི་གཱ་ཐཱ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6213 ཨ་པ་དཱ་ན་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 6214 ཨ་པ་དཱ་ན་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 6215 བུདྡྷ་ཝཾ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6216 ཙ་རི་ཡཱ་པི་ཊ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6217 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 6218 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 6219 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༣ 6220 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༤ 6221 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༥ 6222 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༦ 6223 ཛཱ་ཏ་ཀ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༧ 6224 མ་ཧཱ་ནི་དྡེ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6225 ཙཱུ་ལ་ནི་དྡེ་ས་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 6226 པ་ཊི་སམ་བྷི་དཱ་མགྒ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༡ 6227 པ་ཊི་སམ་བྷི་དཱ་མགྒ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ-༢ 6228 ནེཏྟི་པྤ་ཀ་ར་ཎ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ།	6301 ནེཏྟི་པྤ་ཀ་ར་ཎ་ཊཱི་ཀཱ། 6302 ནེཏྟི་ཝི་བྷཱི་ནཱི།
7101 དྷམྨ་སངྒ་ཎཱི་པཱ་ལི། 7102 ཝི་བྷངྒ་པཱ་ལི། 7103 དྷཱ་ཏུ་ཀ་ཐཱ་པཱ་ལི། 7104 པུགྒ་ལ་པཉྙཏྟི་པཱ་ལི། 7105 ཀ་ཐཱ་ཝཏྠུ་པཱ་ལི། 7106 ཡ་མ་ཀ་པཱ་ལི-༡ 7107 ཡ་མ་ཀ་པཱ་ལི-༢ 7108 ཡ་མ་ཀ་པཱ་ལི-༣ 7109 པཊྛཱ་ན་པཱ་ལི-༡ 7110 པཊྛཱ་ན་པཱ་ལི-༢ 7111 པཊྛཱ་ན་པཱ་ལི-༣ 7112 པཊྛཱ་ན་པཱ་ལི-༤ 7113 པཊྛཱ་ན་པཱ་ལི-༥	7201 དྷམྨ་སངྒ་ཎི་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 7202 སམྨོ་ཧ་ཝི་ནོ་ད་ནཱི་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ། 7203 པཉྩ་པ་ཀ་ར་ཎ་ཨཊྛ་ཀ་ཐཱ།	7301 དྷམྨ་སངྒ་ཎཱི་མཱུ་ལ་ཊཱི་ཀཱ། 7302 ཝི་བྷངྒ་མཱུ་ལ་ཊཱི་ཀཱ། 7303 པཉྩ་པ་ཀ་ར་ཎ་མཱུ་ལ་ཊཱི་ཀཱ། 7304 དྷམྨ་སངྒ་ཎཱི་ཨ་ནུ་ཊཱི་ཀཱ། 7305 པཉྩ་པ་ཀ་ར་ཎ་ཨ་ནུ་ཊཱི་ཀཱ། 7306 ཨ་བྷི་དྷམྨཱ་ཝ་ཏཱ་རོ་ནཱ་མ་རཱུ་པ་པ་རི་ཙྪེ་དོ། 7307 ཨ་བྷི་དྷམྨཏྠ་སངྒ་ཧོ། 7308 ཨ་བྷི་དྷམྨཱ་ཝ་ཏཱ་ར་པུ་རཱ་ཎ་ཊཱི་ཀཱ། 7309 ཨ་བྷི་དྷམྨ་མཱ་ཏི་ཀཱ་པཱ་ལི།

Tiếng Việt
Kinh điển Pali	Chú giải	Phụ chú giải	Khác
1101 Pārājika Pāḷi 1102 Pācittiya Pāḷi 1103 Mahāvagga Pāḷi (Tạng Luật) 1104 Cūḷavagga Pāḷi 1105 Parivāra Pāḷi	1201 Chú Giải Pārājikakaṇḍa - 1 1202 Chú Giải Pārājikakaṇḍa - 2 1203 Chú Giải Pācittiya 1204 Chú Giải Mahāvagga (Tạng Luật) 1205 Chú Giải Cūḷavagga 1206 Chú Giải Parivāra	1301 Phụ Chú Giải Sāratthadīpanī - 1 1302 Phụ Chú Giải Sāratthadīpanī - 2 1303 Phụ Chú Giải Sāratthadīpanī - 3	1401 Dvemātikāpāḷi 1402 Chú Giải Vinayasaṅgaha 1403 Phụ Chú Giải Vajirabuddhi 1404 Phụ Chú Giải Vimativinodanī - 1 1405 Phụ Chú Giải Vimativinodanī - 2 1406 Phụ Chú Giải Vinayālaṅkāra - 1 1407 Phụ Chú Giải Vinayālaṅkāra - 2 1408 Phụ Chú Giải Kaṅkhāvitaraṇīpurāṇa 1409 Vinayavinicchaya-uttaravinicchaya 1410 Phụ Chú Giải Vinayavinicchaya - 1 1411 Phụ Chú Giải Vinayavinicchaya - 2 1412 Pācityādiyojanāpāḷi 1413 Khuddasikkhā-mūlasikkhā 8401 Thanh Tịnh Đạo - 1 8402 Thanh Tịnh Đạo - 2 8403 Đại Phụ Chú Giải Thanh Tịnh Đạo - 1 8404 Đại Phụ Chú Giải Thanh Tịnh Đạo - 2 8405 Lời Tựa Thanh Tịnh Đạo 8406 Trường Bộ Kinh (Vấn Đáp) 8407 Trung Bộ Kinh (Vấn Đáp) 8408 Tương Ưng Bộ Kinh (Vấn Đáp) 8409 Tăng Chi Bộ Kinh (Vấn Đáp) 8410 Tạng Luật (Vấn Đáp) 8411 Tạng Vi Diệu Pháp (Vấn Đáp) 8412 Chú Giải (Vấn Đáp) 8413 Niruttidīpanī 8414 Paramatthadīpanī Saṅgahamahāṭīkāpāṭha 8415 Anudīpanīpāṭha 8416 Paṭṭhānuddesa dīpanīpāṭha 8417 Phụ Chú Giải Namakkāra 8418 Mahāpaṇāmapāṭha 8419 Lakkhaṇāto buddhathomanāgāthā 8420 Sutavandanā 8421 Kamalāñjali 8422 Jinālaṅkāra 8423 Pajjamadhu 8424 Buddhaguṇagāthāvalī 8425 Cūḷaganthavaṃsa 8426 Mahāvaṃsa 8427 Sāsanavaṃsa 8428 Kaccāyanabyākaraṇaṃ 8429 Moggallānabyākaraṇaṃ 8430 Saddanītippakaraṇaṃ (padamālā) 8431 Saddanītippakaraṇaṃ (dhātumālā) 8432 Padarūpasiddhi 8433 Mogallānapañcikā 8434 Payogasiddhipāṭha 8435 Vuttodayapāṭha 8436 Abhidhānappadīpikāpāṭha 8437 Phụ Chú Giải Abhidhānappadīpikā 8438 Subodhālaṅkārapāṭha 8439 Phụ Chú Giải Subodhālaṅkāra 8440 Bālāvatāra gaṇṭhipadatthavinicchayasāra 8441 Lokanīti 8442 Suttantanīti 8443 Sūrassatinīti 8444 Mahārahanīti 8445 Dhammanīti 8446 Kavidappaṇanīti 8447 Nītimañjarī 8448 Naradakkhadīpanī 8449 Caturārakkhadīpanī 8450 Cāṇakyanīti 8451 Rasavāhinī 8452 Sīmavisodhanīpāṭha 8453 Vessantaragīti 8454 Moggallāna vuttivivaraṇapañcikā 8455 Thūpavaṃsa 8456 Dāṭhāvaṃsa 8457 Dhātupāṭhavilāsiniyā 8458 Dhātuvaṃsa 8459 Hatthavanagallavihāravaṃsa 8460 Jinacaritaya 8461 Jinavaṃsadīpaṃ 8462 Telakaṭāhagāthā 8463 Phụ Chú Giải Milinda 8464 Padamañjarī 8465 Padasādhanaṃ 8466 Saddabindupakaraṇaṃ 8467 Kaccāyanadhātumañjusā 8468 Sāmantakūṭavaṇṇanā
2101 Sīlakkhandhavagga Pāḷi 2102 Mahāvagga Pāḷi (Trường Bộ) 2103 Pāthikavagga Pāḷi	2201 Chú Giải Sīlakkhandhavagga 2202 Chú Giải Mahāvagga (Trường Bộ) 2203 Chú Giải Pāthikavagga	2301 Phụ Chú Giải Sīlakkhandhavagga 2302 Phụ Chú Giải Mahāvagga (Trường Bộ) 2303 Phụ Chú Giải Pāthikavagga 2304 Phụ Chú Giải Mới Sīlakkhandhavagga - 1 2305 Phụ Chú Giải Mới Sīlakkhandhavagga - 2
3101 Mūlapaṇṇāsa Pāḷi 3102 Majjhimapaṇṇāsa Pāḷi 3103 Uparipaṇṇāsa Pāḷi	3201 Chú Giải Mūlapaṇṇāsa - 1 3202 Chú Giải Mūlapaṇṇāsa - 2 3203 Chú Giải Majjhimapaṇṇāsa 3204 Chú Giải Uparipaṇṇāsa	3301 Phụ Chú Giải Mūlapaṇṇāsa 3302 Phụ Chú Giải Majjhimapaṇṇāsa 3303 Phụ Chú Giải Uparipaṇṇāsa
4101 Sagāthāvagga Pāḷi 4102 Nidānavagga Pāḷi 4103 Khandhavagga Pāḷi 4104 Saḷāyatanavagga Pāḷi 4105 Mahāvagga Pāḷi (Tương Ưng Bộ)	4201 Chú Giải Sagāthāvagga 4202 Chú Giải Nidānavagga 4203 Chú Giải Khandhavagga 4204 Chú Giải Saḷāyatanavagga 4205 Chú Giải Mahāvagga (Tương Ưng Bộ)	4301 Phụ Chú Giải Sagāthāvagga 4302 Phụ Chú Giải Nidānavagga 4303 Phụ Chú Giải Khandhavagga 4304 Phụ Chú Giải Saḷāyatanavagga 4305 Phụ Chú Giải Mahāvagga (Tương Ưng Bộ)
5101 Ekakanipāta Pāḷi 5102 Dukanipāta Pāḷi 5103 Tikanipāta Pāḷi 5104 Catukkanipāta Pāḷi 5105 Pañcakanipāta Pāḷi 5106 Chakkanipāta Pāḷi 5107 Sattakanipāta Pāḷi 5108 Aṭṭhakādinipāta Pāḷi 5109 Navakanipāta Pāḷi 5110 Dasakanipāta Pāḷi 5111 Ekādasakanipāta Pāḷi	5201 Chú Giải Ekakanipāta 5202 Chú Giải Duka-tika-catukkanipāta 5203 Chú Giải Pañcaka-chakka-sattakanipāta 5204 Chú Giải Aṭṭhakādinipāta	5301 Phụ Chú Giải Ekakanipāta 5302 Phụ Chú Giải Duka-tika-catukkanipāta 5303 Phụ Chú Giải Pañcaka-chakka-sattakanipāta 5304 Phụ Chú Giải Aṭṭhakādinipāta
6101 Khuddakapāṭha Pāḷi 6102 Dhammapada Pāḷi 6103 Udāna Pāḷi 6104 Itivuttaka Pāḷi 6105 Suttanipāta Pāḷi 6106 Vimānavatthu Pāḷi 6107 Petavatthu Pāḷi 6108 Theragāthā Pāḷi 6109 Therīgāthā Pāḷi 6110 Apadāna Pāḷi - 1 6111 Apadāna Pāḷi - 2 6112 Buddhavaṃsa Pāḷi 6113 Cariyāpiṭaka Pāḷi 6114 Jātaka Pāḷi - 1 6115 Jātaka Pāḷi - 2 6116 Mahāniddesa Pāḷi 6117 Cūḷaniddesa Pāḷi 6118 Paṭisambhidāmagga Pāḷi 6119 Nettippakaraṇa Pāḷi 6120 Milindapañha Pāḷi 6121 Peṭakopadesa Pāḷi	6201 Chú Giải Khuddakapāṭha 6202 Chú Giải Dhammapada - 1 6203 Chú Giải Dhammapada - 2 6204 Chú Giải Udāna 6205 Chú Giải Itivuttaka 6206 Chú Giải Suttanipāta - 1 6207 Chú Giải Suttanipāta - 2 6208 Chú Giải Vimānavatthu 6209 Chú Giải Petavatthu 6210 Chú Giải Theragāthā - 1 6211 Chú Giải Theragāthā - 2 6212 Chú Giải Therīgāthā 6213 Chú Giải Apadāna - 1 6214 Chú Giải Apadāna - 2 6215 Chú Giải Buddhavaṃsa 6216 Chú Giải Cariyāpiṭaka 6217 Chú Giải Jātaka - 1 6218 Chú Giải Jātaka - 2 6219 Chú Giải Jātaka - 3 6220 Chú Giải Jātaka - 4 6221 Chú Giải Jātaka - 5 6222 Chú Giải Jātaka - 6 6223 Chú Giải Jātaka - 7 6224 Chú Giải Mahāniddesa 6225 Chú Giải Cūḷaniddesa 6226 Chú Giải Paṭisambhidāmagga - 1 6227 Chú Giải Paṭisambhidāmagga - 2 6228 Chú Giải Nettippakaraṇa	6301 Phụ Chú Giải Nettippakaraṇa 6302 Nettivibhāvinī
7101 Dhammasaṅgaṇī Pāḷi 7102 Vibhaṅga Pāḷi 7103 Dhātukathā Pāḷi 7104 Puggalapaññatti Pāḷi 7105 Kathāvatthu Pāḷi 7106 Yamaka Pāḷi - 1 7107 Yamaka Pāḷi - 2 7108 Yamaka Pāḷi - 3 7109 Paṭṭhāna Pāḷi - 1 7110 Paṭṭhāna Pāḷi - 2 7111 Paṭṭhāna Pāḷi - 3 7112 Paṭṭhāna Pāḷi - 4 7113 Paṭṭhāna Pāḷi - 5	7201 Chú Giải Dhammasaṅgaṇi 7202 Chú Giải Sammohavinodanī 7203 Chú Giải Pañcapakaraṇa	7301 Phụ Chú Giải Gốc Dhammasaṅgaṇī 7302 Phụ Chú Giải Gốc Vibhaṅga 7303 Phụ Chú Giải Gốc Pañcapakaraṇa 7304 Phụ Chú Giải Tiếp Theo Dhammasaṅgaṇī 7305 Phụ Chú Giải Tiếp Theo Pañcapakaraṇa 7306 Abhidhammāvatāro-nāmarūpaparicchedo 7307 Abhidhammatthasaṅgaho 7308 Phụ Chú Giải Cổ Điển Abhidhammāvatāra 7309 Abhidhammamātikāpāḷi
နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ Con xin đảnh lễ Đức Thế Tôn, bậc A-la-hán, đấng Chánh Đẳng Chánh Giác. ခုဒ္ဒကနိကာယေ Tiểu Bộ Kinh သုတ္တနိပါတပါဠိ Kinh Tập ၁. ဥရဂဝဂ္ဂေါ 1. Phẩm Rắn ၁. ဥရဂသုတ္တံ 1. Kinh Rắn ၁. 1. ယော [Pg.279] ဥပ္ပတိတံ ဝိနေတိ ကောဓံ, ဝိသဋံ သပ္ပဝိသံဝ ဩသဓေဟိ ; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào nhiếp phục được cơn phẫn nộ vừa khởi lên, như dùng thảo dược để hóa giải nọc rắn đã lan truyền; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၂. 2. ယော ရာဂမုဒစ္ဆိဒါ အသေသံ, ဘိသပုပ္ဖံဝ သရောရုဟံ ဝိဂယှ; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ, ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào đã đoạn trừ hoàn toàn tham ái, như người lội xuống hồ bẻ gãy đóa sen; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၃. 3. ယော တဏှမုဒစ္ဆိဒါ အသေသံ, သရိတံ သီဃသရံ ဝိသောသယိတွာ; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào đã làm cạn khô và đoạn trừ hoàn toàn ái dục, dòng sông chảy xiết; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၄. 4. ယော [Pg.280] မာနမုဒဗ္ဗဓီ အသေသံ, နဠသေတုံဝ သုဒုဗ္ဗလံ မဟောဃော; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào đã nhổ sạch hoàn toàn mạn, như dòng lũ lớn cuốn phăng cây cầu sậy mỏng manh; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၅. 5. ယော နာဇ္ဈဂမာ ဘဝေသု သာရံ, ဝိစိနံ ပုပ္ဖမိဝ ဥဒုမ္ဗရေသု; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào không tìm thấy cốt lõi trong các cõi hữu, như người tìm hoa trên cây sung; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၆. 6. ယဿန္တရတော န သန္တိ ကောပါ, ဣတိဘဝါဘဝတဉ္စ ဝီတိဝတ္တော; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào bên trong không còn sân hận, và đã vượt qua cả sự thành và hoại của các cõi; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၇. 7. ယဿ ဝိတက္ကာ ဝိဓူပိတာ, အဇ္ဈတ္တံ သုဝိကပ္ပိတာ အသေသာ; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào đã xua tan các tầm, và đoạn trừ hoàn toàn chúng ở bên trong; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၈. 8. ယော နာစ္စသာရီ န ပစ္စသာရီ, သဗ္ဗံ အစ္စဂမာ ဣမံ ပပဉ္စံ; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào không đi quá nhanh, không bị tụt lại phía sau, đã vượt qua tất cả sự hý luận này; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၉. 9. ယော နာစ္စသာရီ န ပစ္စသာရီ, သဗ္ဗံ ဝိတထမိဒန္တိ ဉတွာ လောကေ; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào không đi quá nhanh, không bị tụt lại phía sau, đã biết rằng: 'Tất cả những gì trong thế gian này đều là hư vọng'; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၁၀. 10. ယော နာစ္စသာရီ န ပစ္စသာရီ, သဗ္ဗံ ဝိတထမိဒန္တိ ဝီတလောဘော; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào không đi quá nhanh, không bị tụt lại phía sau, đã ly tham vì biết rằng: 'Tất cả những gì này đều là hư vọng'; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၁၁. 11. ယော [Pg.281] နာစ္စသာရီ န ပစ္စသာရီ, သဗ္ဗံ ဝိတထမိဒန္တိ ဝီတရာဂေါ; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào không đi quá nhanh, không bị tụt lại phía sau, đã ly ái vì biết rằng: 'Tất cả những gì này đều là hư vọng'; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၁၂. 12. ယော နာစ္စသာရီ န ပစ္စသာရီ, သဗ္ဗံ ဝိတထမိဒန္တိ ဝီတဒေါသော; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào không đi quá nhanh, không bị tụt lại phía sau, đã ly sân vì biết rằng: 'Tất cả những gì này đều là hư vọng'; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၁၃. 13. ယော နာစ္စသာရီ န ပစ္စသာရီ, သဗ္ဗံ ဝိတထမိဒန္တိ ဝီတမောဟော; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào không đi quá nhanh, không bị tụt lại phía sau, đã ly si vì biết rằng: 'Tất cả những gì này đều là hư vọng'; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၁၄. 14. ယဿာနုသယာ န သန္တိ ကေစိ, မူလာ စ အကုသလာ သမူဟတာသေ; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào không còn bất kỳ tùy miên nào, và các cội rễ bất thiện đã được nhổ sạch; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၁၅. 15. ယဿ ဒရထဇာ န သန္တိ ကေစိ, ဩရံ အာဂမနာယ ပစ္စယာသေ; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào không còn bất kỳ phiền não nào, là nhân duyên để quay trở lại bờ bên này; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၁၆. 16. ယဿ ဝနထဇာ န သန္တိ ကေစိ, ဝိနိဗန္ဓာယ ဘဝါယ ဟေတုကပ္ပာ; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào không còn bất kỳ ái dục nào, là nguyên nhân trói buộc vào các cõi hữu; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ၁၇. 17. ယော နီဝရဏေ ပဟာယ ပဉ္စ, အနိဃော တိဏ္ဏကထံကထော ဝိသလ္လော; သော ဘိက္ခု ဇဟာတိ ဩရပါရံ, ဥရဂေါ ဇိဏ္ဏမိဝတ္တစံ ပုရာဏံ. Vị Tỳ khưu nào đã từ bỏ năm triền cái, không còn phiền não, đã vượt qua nghi ngờ, không còn mũi tên độc; vị Tỳ khưu ấy từ bỏ bờ bên này và bờ bên kia, như con rắn lột bỏ lớp da cũ kỹ, già nua. ဥရဂသုတ္တံ ပဌမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Rắn, kinh thứ nhất, đã chấm dứt. ၂. ဓနိယသုတ္တံ 2. Kinh Dhaniya ၁၈. 18. ‘‘ပက္ကောဒနော [Pg.282] ဒုဒ္ဓခီရောဟမသ္မိ, (ဣတိ ဓနိယော ဂေါပေါ)အနုတီရေ မဟိယာ သမာနဝါသော; ဆန္နာ ကုဋိ အာဟိတော ဂိနိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’. (Người chăn bò Dhaniya nói): 'Cơm của tôi đã nấu xong, sữa đã vắt rồi. Tôi sống cùng gia đình bên bờ sông Mahī. Túp lều đã được lợp, ngọn lửa đã nhóm lên. Này trời, nếu muốn, hãy cứ mưa đi'. ၁၉. 19. ‘‘အက္ကောဓနော ဝိဂတခိလောဟမသ္မိ, (ဣတိ ဘဂဝါ)အနုတီရေ မဟိယေကရတ္တိဝါသော; ဝိဝဋာ ကုဋိ နိဗ္ဗုတော ဂိနိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’. (Đức Thế Tôn nói): 'Ta không còn sân hận, đã nhổ sạch chướng ngại tâm. Ta chỉ ở một đêm bên bờ sông Mahī. Túp lều đã mở toang, ngọn lửa đã tắt lịm. Này trời, nếu muốn, hãy cứ mưa đi'. ၂၀. 20. ‘‘အန္ဓကမကသာ န ဝိဇ္ဇရေ, (ဣတိ ဓနိယော ဂေါပေါ)ကစ္ဆေ ရူဠှတိဏေ စရန္တိ ဂါဝေါ; ဝုဋ္ဌိမ္ပိ သဟေယျုမာဂတံ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’. (Người chăn bò Dhaniya nói): 'Không có ruồi muỗi vo ve. Đàn bò gặm cỏ non trên đồng lầy. Chúng có thể chịu đựng được cơn mưa sắp đến. Này trời, nếu muốn, hãy cứ mưa đi'. ၂၁. 21. ‘‘ဗဒ္ဓါသိ ဘိသီ သုသင်္ခတာ, (ဣတိ ဘဂဝါ)တိဏ္ဏော ပါရဂတော ဝိနေယျ ဩဃံ; အတ္ထော ဘိသိယာ န ဝိဇ္ဇတိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’. (Đức Thế Tôn nói): 'Chiếc bè của ta đã được kết chặt, chế tác khéo léo. Ta đã vượt qua, đã đến bờ bên kia, đã nhiếp phục bộc lưu. Không còn cần dùng đến bè nữa. Này trời, nếu muốn, hãy cứ mưa đi'. ၂၂. 22. ‘‘ဂေါပီ မမ အဿဝါ အလောလာ, (ဣတိ ဓနိယော ဂေါပေါ)ဒီဃရတ္တံ သံဝါသိယာ မနာပါ; တဿာ န သုဏာမိ ကိဉ္စိ ပါပံ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’. (Người chăn bò Dhaniya nói): 'Vợ tôi vâng lời, không tham lam. Nàng chung sống đã lâu, thật khả ái. Tôi chưa từng nghe điều tiếng xấu nào về nàng. Này trời, nếu muốn, hãy cứ mưa đi'. ၂၃. 23. ‘‘စိတ္တံ မမ အဿဝံ ဝိမုတ္တံ, (ဣတိ ဘဂဝါ)ဒီဃရတ္တံ ပရိဘာဝိတံ သုဒန္တံ; ပါပံ ပန မေ န ဝိဇ္ဇတိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’. (Đức Thế Tôn nói): 'Tâm của ta vâng lời, đã được giải thoát. Nó đã được tu tập lâu dài, được khéo điều phục. Nơi ta không còn điều ác nào tồn tại. Này trời, nếu muốn, hãy cứ mưa đi'. ၂၄. 24. ‘‘အတ္တဝေတနဘတောဟမသ္မိ[Pg.283], (ဣတိ ဓနိယော ဂေါပေါ)ပုတ္တာ စ မေ သမာနိယာ အရောဂါ; တေသံ န သုဏာမိ ကိဉ္စိ ပါပံ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’. (Dhaniyo, người chăn bò, nói:) "Ta là người làm công cho chính mình, các con ta cũng ở gần bên, khỏe mạnh; Ta chẳng nghe điều gì xấu về chúng. Này trời, nếu muốn, hãy mưa xuống đi." ၂၅. 25. ‘‘နာဟံ ဘတကောသ္မိ ကဿစိ, (ဣတိ ဘဂဝါ)နိဗ္ဗိဋ္ဌေန စရာမိ သဗ္ဗလောကေ; အတ္ထော ဘတိယာ န ဝိဇ္ဇတိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’. (Đức Thế Tôn nói:) "Ta chẳng phải là người làm công cho bất cứ ai, Ta đi khắp thế gian với thành quả đã đạt được. Ta không cần tiền công. Này trời, nếu muốn, hãy mưa xuống đi." ၂၆. 26. ‘‘အတ္ထိ ဝသာ အတ္ထိ ဓေနုပါ, (ဣတိ ဓနိယော ဂေါပေါ)ဂေါဓရဏိယော ပဝေဏိယောပိ အတ္ထိ; ဥသဘောပိ ဂဝမ္ပတီဓ အတ္ထိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’. (Dhaniyo, người chăn bò, nói:) "Ta có những con bò cái tơ, có những con bê con, có những con bò cái mang thai, và cả những con bò cái đã trưởng thành. Ta cũng có một con bò đực đầu đàn. Này trời, nếu muốn, hãy mưa xuống đi." ၂၇. 27. ‘‘နတ္ထိ ဝသာ နတ္ထိ ဓေနုပါ, (ဣတိ ဘဂဝါ)ဂေါဓရဏိယော ပဝေဏိယောပိ နတ္ထိ; ဥသဘောပိ ဂဝမ္ပတီဓ နတ္ထိ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’. (Đức Thế Tôn nói:) "Ta không có bò cái tơ, không có bê con, không có bò cái mang thai, và cũng không có bò cái đã trưởng thành. Ta cũng không có bò đực đầu đàn. Này trời, nếu muốn, hãy mưa xuống đi." ၂၈. 28. ‘‘ခိလာ နိခါတာ အသမ္ပဝေဓီ, (ဣတိ ဓနိယော ဂေါပေါ)ဒါမာ မုဉ္ဇမယာ နဝါ သုသဏ္ဌာနာ; န ဟိ သက္ခိန္တိ ဓေနုပါပိ ဆေတ္တုံ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’. (Dhaniyo, người chăn bò, nói:) "Cọc đã đóng, không lay chuyển. Dây thừng bằng cỏ muñja, mới và chắc chắn. Ngay cả bê con cũng không thể bứt đứt. Này trời, nếu muốn, hãy mưa xuống đi." ၂၉. 29. ‘‘ဥသဘောရိဝ ဆေတွ ဗန္ဓနာနိ, (ဣတိ ဘဂဝါ)နာဂေါ ပူတိလတံဝ ဒါလယိတွာ ; နာဟံ ပုနုပေဿံ ဂဗ္ဘသေယျံ, အထ စေ ပတ္ထယသီ ပဝဿ ဒေဝ’’. (Đức Thế Tôn nói:) "Như con bò đực bứt đứt dây trói, như con voi phá tan dây leo mục nát, Ta sẽ không trở lại nằm trong bụng mẹ nữa. Này trời, nếu muốn, hãy mưa xuống đi." ၃၀. 30. ‘‘နိန္နဉ္စ ထလဉ္စ ပူရယန္တော, မဟာမေဃော ပဝဿိ တာဝဒေဝ; သုတွာ ဒေဝဿ ဝဿတော, ဣမမတ္ထံ ဓနိယော အဘာသထ. Làm ngập cả vùng trũng lẫn vùng cao, một cơn mưa lớn trút xuống ngay lúc đó. Nghe tiếng trời mưa, Dhaniyo đã nói lên ý nghĩa này. ၃၁. 31. ‘‘လာဘာ [Pg.284] ဝတ နော အနပ္ပကာ, ယေ မယံ ဘဂဝန္တံ အဒ္ဒသာမ; သရဏံ တံ ဥပေမ စက္ခုမ, သတ္ထာ နော ဟောဟိ တုဝံ မဟာမုနိ. "Thật là lợi ích không nhỏ cho chúng con, những người đã được thấy Đức Thế Tôn. Hỡi bậc Thiên Nhãn, chúng con xin quy y Ngài. Hỡi bậc Đại Mâu Ni, xin Ngài hãy là Thầy của chúng con." ၃၂. 32. ‘‘ဂေါပီ စ အဟဉ္စ အဿဝါ, ဗြဟ္မစရိယံ သုဂတေ စရာမသေ; ဇာတိမရဏဿ ပါရဂူ, ဒုက္ခဿန္တကရာ ဘဝါမသေ’’. "Vợ con và con, cả hai đều vâng lời, sẽ thực hành phạm hạnh nơi bậc Thiện Thệ. Vượt qua sinh tử, chúng con sẽ chấm dứt khổ đau." ၃၃. 33. ‘‘နန္ဒတိ ပုတ္တေဟိ ပုတ္တိမာ, (ဣတိ မာရော ပါပိမာ)ဂေါမာ ဂေါဟိ တထေဝ နန္ဒတိ; ဥပဓီ ဟိ နရဿ နန္ဒနာ, န ဟိ သော နန္ဒတိ ယော နိရူပဓိ’’. (Ác ma Māra nói:) "Người có con vui vì con, người có bò cũng vui vì bò. Vì chấp thủ là niềm vui của con người; người không chấp thủ thì không có niềm vui." ၃၄. 34. ‘‘သောစတိ ပုတ္တေဟိ ပုတ္တိမာ, (ဣတိ ဘဂဝါ)ဂေါပိယော ဂေါဟိ တထေဝ သောစတိ; ဥပဓီ ဟိ နရဿ သောစနာ, န ဟိ သော သောစတိ ယော နိရူပဓီ’’တိ. (Đức Thế Tôn nói:) "Người có con sầu vì con, người có bò cũng sầu vì bò. Vì chấp thủ là nỗi sầu của con người; người không chấp thủ thì không sầu muộn." ဓနိယသုတ္တံ ဒုတိယံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Dhaniya, kinh thứ hai, kết thúc. ၃. ခဂ္ဂဝိသာဏသုတ္တံ 3. Kinh Sừng Tê Giác ၃၅. 35. သဗ္ဗေသု ဘူတေသု နိဓာယ ဒဏ္ဍံ, အဝိဟေဌယံ အညတရမ္ပိ တေသံ; န ပုတ္တမိစ္ဆေယျ ကုတော သဟာယံ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Từ bỏ gậy trượng đối với mọi chúng sinh, không làm hại bất cứ ai trong số họ; không mong có con, huống chi là bạn đồng hành. Hãy đi một mình như sừng tê giác. ၃၆. 36. သံသဂ္ဂဇာတဿ [Pg.285] ဘဝန္တိ သ္နေဟာ, သ္နေဟနွယံ ဒုက္ခမိဒံ ပဟောတိ; အာဒီနဝံ သ္နေဟဇံ ပေက္ခမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Với người giao du, tình thương nảy sinh; theo sau tình thương, nỗi khổ này phát khởi. Thấy được sự nguy hại sinh ra từ tình thương, hãy đi một mình như sừng tê giác. ၃၇. 37. မိတ္တေ သုဟဇ္ဇေ အနုကမ္ပမာနော, ဟာပေတိ အတ္ထံ ပဋိဗဒ္ဓစိတ္တော; ဧတံ ဘယံ သန္ထဝေ ပေက္ခမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Vì lòng thương bạn bè thân hữu, tâm bị ràng buộc, người ấy đánh mất mục đích. Thấy được sự nguy hiểm này trong tình thân, hãy đi một mình như sừng tê giác. ၃၈. 38. ဝံသော ဝိသာလောဝ ယထာ ဝိသတ္တော, ပုတ္တေသု ဒါရေသု စ ယာ အပေက္ခာ; ဝံသက္ကဠီရောဝ အသဇ္ဇမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Sự quan tâm đến con cái và vợ con giống như bụi tre rậm rạp đan xen vào nhau. Như măng tre không bị vướng mắc, hãy đi một mình như sừng tê giác. ၃၉. 39. မိဂေါ အရညမှိ ယထာ အဗဒ္ဓေါ, ယေနိစ္ဆကံ ဂစ္ဆတိ ဂေါစရာယ; ဝိညူ နရော သေရိတံ ပေက္ခမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Như con nai trong rừng không bị trói buộc, đi đến nơi nó muốn để kiếm ăn; người trí thấy được sự tự do, hãy đi một mình như sừng tê giác. ၄၀. 40. အာမန္တနာ ဟောတိ သဟာယမဇ္ဈေ, ဝါသေ ဌာနေ ဂမနေ စာရိကာယ; အနဘိဇ္ဈိတံ သေရိတံ ပေက္ခမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Giữa bạn bè, có những lời mời gọi, ở nơi ở, nơi đứng, nơi đi, nơi du hành. Thấy được sự tự do không bị thèm muốn, hãy đi một mình như sừng tê giác. ၄၁. 41. ခိဍ္ဍာ ရတီ ဟောတိ သဟာယမဇ္ဈေ, ပုတ္တေသု စ ဝိပုလံ ဟောတိ ပေမံ; ပိယဝိပ္ပယောဂံ ဝိဇိဂုစ္ဆမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Giữa bạn bè có trò vui và lạc thú, và có tình thương lớn lao đối với con cái. Chán ghét sự chia ly với người thân yêu, hãy đi một mình như sừng tê giác. ၄၂. 42. စာတုဒ္ဒိသော [Pg.286] အပ္ပဋိဃော စ ဟောတိ, သန္တုဿမာနော ဣတရီတရေန; ပရိဿယာနံ သဟိတာ အဆမ္ဘီ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Đi khắp bốn phương không chướng ngại, biết đủ với bất cứ thứ gì có được, chịu đựng được các hiểm nguy, không sợ hãi, hãy đi một mình như sừng tê giác. ၄၃. 43. ဒုဿင်္ဂဟာ ပဗ္ဗဇိတာပိ ဧကေ, အထော ဂဟဋ္ဌာ ဃရမာဝသန္တာ; အပ္ပောဿုက္ကော ပရပုတ္တေသု ဟုတွာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Một số người xuất gia cũng khó gần, cũng như những người tại gia sống trong nhà. Không bận tâm đến con cái người khác, hãy đi một mình như sừng tê giác. ၄၄. 44. ဩရောပယိတွာ ဂိဟိဗျဉ္ဇနာနိ, သဉ္ဆိန္နပတ္တော ယထာ ကောဝိဠာရော; ဆေတွာန ဝီရော ဂိဟိဗန္ဓနာနိ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Từ bỏ các dấu hiệu của người tại gia, như cây koviḷāra đã rụng hết lá; bậc anh hùng cắt đứt các ràng buộc tại gia, hãy đi một mình như sừng tê giác. ၄၅. 45. သစေ လဘေထ နိပကံ သဟာယံ, သဒ္ဓိံ စရံ သာဓုဝိဟာရိဓီရံ; အဘိဘုယျ သဗ္ဗာနိ ပရိဿယာနိ, စရေယျ တေနတ္တမနော သတီမာ. Nếu tìm được một người bạn đồng hành sáng suốt, sống tốt và kiên định, hãy vượt qua mọi hiểm nguy, hoan hỷ và chánh niệm đi cùng người ấy. ၄၆. 46. နော စေ လဘေထ နိပကံ သဟာယံ, သဒ္ဓိံ စရံ သာဓုဝိဟာရိဓီရံ; ရာဇာဝ ရဋ္ဌံ ဝိဇိတံ ပဟာယ, ဧကော စရေ မာတင်္ဂရညေဝ နာဂေါ. Nếu không tìm được một người bạn đồng hành sáng suốt, sống tốt và kiên định, hãy đi một mình như vua từ bỏ vương quốc đã chinh phục, như voi mātaṅga trong rừng. ၄၇. 47. အဒ္ဓါ ပသံသာမ သဟာယသမ္ပဒံ, သေဋ္ဌာ သမာ သေဝိတဗ္ဗာ သဟာယာ; ဧတေ အလဒ္ဓါ အနဝဇ္ဇဘောဇီ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Chắc chắn chúng ta tán thán sự thành tựu của bạn đồng hành. Nên kết giao với những người bạn tốt hơn hoặc ngang bằng mình. Nếu không tìm được những người như vậy, hãy sống không lỗi lầm và đi một mình như sừng tê giác. ၄၈. 48. ဒိသွာ သုဝဏ္ဏဿ ပဘဿရာနိ, ကမ္မာရပုတ္တေန သုနိဋ္ဌိတာနိ; သံဃဋ္ဋမာနာနိ ဒုဝေ ဘုဇသ္မိံ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Thấy hai chiếc vòng vàng lấp lánh, được người thợ kim hoàn chế tác khéo léo, va chạm vào nhau trên cánh tay, hãy đi một mình như sừng tê giác. ၄၉. 49. ဧဝံ [Pg.287] ဒုတိယေန သဟာ မမဿ, ဝါစာဘိလာပေါ အဘိသဇ္ဇနာ ဝါ; ဧတံ ဘယံ အာယတိံ ပေက္ခမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Như vậy, với người thứ hai, sẽ có chuyện trò hoặc dính mắc. Thấy được sự nguy hiểm này trong tương lai, hãy đi một mình như sừng tê giác. ၅၀. 50. ကာမာ ဟိ စိတြာ မဓုရာ မနောရမာ, ဝိရူပရူပေန မထေန္တိ စိတ္တံ; အာဒီနဝံ ကာမဂုဏေသု ဒိသွာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Vì các dục lạc đa dạng, ngọt ngào và làm say đắm lòng người, dưới nhiều hình thức khác nhau, chúng khuấy động tâm trí. Thấy được sự nguy hại trong các dục, hãy đi một mình như sừng tê giác. ၅၁. 51. ဤတီ စ ဂဏ္ဍော စ ဥပဒ္ဒဝေါ စ, ရောဂေါ စ သလ္လဉ္စ ဘယဉ္စ မေတံ; ဧတံ ဘယံ ကာမဂုဏေသု ဒိသွာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Đây là tai họa, là khối u, là tai ương, là bệnh tật, là mũi tên, và là sự sợ hãi. Thấy được sự nguy hiểm này trong các dục, hãy đi một mình như sừng tê giác. ၅၂. 52. သီတဉ္စ ဥဏှဉ္စ ခုဒံ ပိပါသံ, ဝါတာတပေ ဍံသသရီသပေ စ; သဗ္ဗာနိပေတာနိ အဘိသမ္ဘဝိတွာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Vượt qua lạnh và nóng, đói và khát, gió và nắng, muỗi mòng và rắn rết; hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၅၃. 53. နာဂေါဝ ယူထာနိ ဝိဝဇ္ဇယိတွာ, သဉ္ဇာတခန္ဓော ပဒုမီ ဥဠာရော; ယထာဘိရန္တံ ဝိဟရံ အရညေ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Như con voi chúa to lớn, thân hình phát triển, màu sắc như hoa sen, rời bỏ đàn của nó, sống trong rừng theo ý thích; hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၅၄. 54. အဋ္ဌာနတံ သင်္ဂဏိကာရတဿ, ယံ ဖဿယေ သာမယိကံ ဝိမုတ္တိံ; အာဒိစ္စဗန္ဓုဿ ဝစော နိသမ္မ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Với người ưa thích hội chúng, không có cơ hội để đạt được sự giải thoát tạm thời. Hãy lắng nghe lời dạy của bậc Thân Thuộc Mặt Trời, và sống một mình, như sừng tê giác. ၅၅. 55. ဒိဋ္ဌီဝိသူကာနိ ဥပါတိဝတ္တော, ပတ္တော နိယာမံ ပဋိလဒ္ဓမဂ္ဂေါ; ဥပ္ပန္နဉာဏောမှိ အနညနေယျော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Vượt qua các tà kiến, đạt đến sự chắc chắn, đã đắc được đạo. Ta có trí tuệ đã sanh khởi, không cần ai dẫn dắt; hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၅၆. 56. နိလ္လောလုပေါ [Pg.288] နိက္ကုဟော နိပ္ပိပါသော, နိမ္မက္ခော နိဒ္ဓန္တကသာဝမောဟော; နိရာသယော သဗ္ဗလောကေ ဘဝိတွာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Không tham lam, không xảo trá, không khao khát, không gièm pha, đã gột sạch vết nhơ của si mê; không còn mong cầu trong tất cả các cõi, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၅၇. 57. ပါပံ သဟာယံ ပရိဝဇ္ဇယေထ, အနတ္ထဒဿိံ ဝိသမေ နိဝိဋ္ဌံ; သယံ န သေဝေ ပသုတံ ပမတ္တံ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Hãy tránh xa người bạn xấu, người chỉ thấy điều vô ích, người sa vào tà vạy. Chớ nên kết giao với kẻ đam mê, buông lung; hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၅၈. 58. ဗဟုဿုတံ ဓမ္မဓရံ ဘဇေထ, မိတ္တံ ဥဠာရံ ပဋိဘာနဝန္တံ; အညာယ အတ္ထာနိ ဝိနေယျ ကင်္ခံ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Hãy kết giao với người bạn đa văn, hộ trì Chánh pháp, cao thượng, và có trí tuệ biện tài. Hiểu rõ lợi ích, xua tan nghi ngờ, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၅၉. 59. ခိဍ္ဍံ ရတိံ ကာမသုခဉ္စ လောကေ, အနလင်္ကရိတွာ အနပေက္ခမာနော; ဝိဘူသနဋ္ဌာနာ ဝိရတော သစ္စဝါဒီ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Không trang điểm, không luyến tiếc trò vui, thú vui và lạc thú thế gian; từ bỏ việc trang sức, nói lời chân thật, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၆၀. 60. ပုတ္တဉ္စ ဒါရံ ပိတရဉ္စ မာတရံ, ဓနာနိ ဓညာနိ စ ဗန္ဓဝါနိ ; ဟိတွာန ကာမာနိ ယထောဓိကာနိ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Từ bỏ con cái, vợ, cha, mẹ, của cải, ngũ cốc, và bà con quyến thuộc, cùng các dục lạc theo phạm vi của chúng; hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၆၁. 61. သင်္ဂေါ ဧသော ပရိတ္တမေတ္ထ သောချံ, အပ္ပဿာဒေါ ဒုက္ခမေတ္ထ ဘိယျော; ဂဠော ဧသော ဣတိ ဉတွာ မုတီမာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Đây là sự ràng buộc, trong đó hạnh phúc thì ít ỏi, thỏa mãn thì nhỏ nhoi, mà đau khổ lại nhiều hơn. Biết rằng đây là một khối u, người trí hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၆၂. 62. သန္ဒာလယိတွာန သံယောဇနာနိ, ဇာလံဝ ဘေတွာ သလိလမ္ဗုစာရီ; အဂ္ဂီဝ ဒဍ္ဎံ အနိဝတ္တမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Phá tan các kiết sử, như cá trong nước phá lưới; như lửa không quay lại nơi đã cháy, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၆၃. 63. ဩက္ခိတ္တစက္ခူ [Pg.289] န စ ပါဒလောလော, ဂုတ္တိန္ဒြိယော ရက္ခိတမာနသာနော; အနဝဿုတော အပရိဍယှမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Mắt nhìn xuống, chân không lăng xăng, các căn được phòng hộ, tâm được giữ gìn; không bị thấm ướt, không bị thiêu đốt, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၆၄. 64. ဩဟာရယိတွာ ဂိဟိဗျဉ္ဇနာနိ, သဉ္ဆန္နပတ္တော ယထာ ပါရိဆတ္တော; ကာသာယဝတ္ထော အဘိနိက္ခမိတွာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Cởi bỏ các tướng tại gia, như cây san hô lá che kín; khoác áo cà sa, đã xuất gia, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၆၅. 65. ရသေသု ဂေဓံ အကရံ အလောလော, အနညပေါသီ သပဒါနစာရီ; ကုလေ ကုလေ အပ္ပဋိဗဒ္ဓစိတ္တော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Không tham đắm các vị, không lăng xăng, không nuôi dưỡng người khác, đi khất thực từng nhà; tâm không ràng buộc với gia đình nào, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၆၆. 66. ပဟာယ ပဉ္စာဝရဏာနိ စေတသော, ဥပက္ကိလေသေ ဗျပနုဇ္ဇ သဗ္ဗေ; အနိဿိတော ဆေတွ သိနေဟဒေါသံ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Từ bỏ năm triền cái của tâm, loại trừ tất cả các tùy phiền não; không nương tựa, cắt đứt ái nhiễm, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၆၇. 67. ဝိပိဋ္ဌိကတွာန သုခံ ဒုခဉ္စ, ပုဗ္ဗေဝ စ သောမနဿဒေါမနဿံ; လဒ္ဓါနုပေက္ခံ သမထံ ဝိသုဒ္ဓံ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Quay lưng lại với lạc và khổ, và cả hỷ và ưu từ trước; đạt được xả, tịnh, và thanh tịnh, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၆၈. 68. အာရဒ္ဓဝီရိယော ပရမတ္ထပတ္တိယာ, အလီနစိတ္တော အကုသီတဝုတ္တိ; ဒဠှနိက္ကမော ထာမဗလူပပန္နော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Tinh tấn để đạt mục đích tối thượng, tâm không thụt lùi, không lười biếng; nỗ lực kiên cường, đầy đủ sức mạnh và năng lực, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၆၉. 69. ပဋိသလ္လာနံ ဈာနမရိဉ္စမာနော, ဓမ္မေသု နိစ္စံ အနုဓမ္မစာရီ; အာဒီနဝံ သမ္မသိတာ ဘဝေသု, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Không từ bỏ độc cư và thiền định, luôn thực hành tùy pháp trong các pháp; quán xét sự nguy hiểm trong các cõi hữu, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၇၀. 70. တဏှက္ခယံ [Pg.290] ပတ္ထယမပ္ပမတ္တော, အနေဠမူဂေါ သုတဝါ သတီမာ; သင်္ခါတဓမ္မော နိယတော ပဓာနဝါ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Mong cầu đoạn tận ái, không buông lung; không câm lặng, đa văn, chánh niệm; thấu rõ pháp, chắc chắn, tinh cần, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၇၁. 71. သီဟောဝ သဒ္ဒေသု အသန္တသန္တော, ဝါတောဝ ဇာလမှိ အသဇ္ဇမာနော; ပဒုမံဝ တောယေန အလိပ္ပမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Như sư tử không run sợ trước tiếng động, như gió không vướng vào lưới, như hoa sen không dính nước; hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၇၂. 72. သီဟော ယထာ ဒါဌဗလီ ပသယှ, ရာဇာ မိဂါနံ အဘိဘုယျ စာရီ; သေဝေထ ပန္တာနိ သေနာသနာနိ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Như sư tử, vua của các loài thú, mạnh mẽ với nanh vuốt, đi lại và chinh phục; hãy tìm đến những trú xứ xa vắng, và sống một mình, như sừng tê giác. ၇၃. 73. မေတ္တံ ဥပေက္ခံ ကရုဏံ ဝိမုတ္တိံ, အာသေဝမာနော မုဒိတဉ္စ ကာလေ; သဗ္ဗေန လောကေန အဝိရုဇ္ဈမာနော, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Tu tập tâm giải thoát từ, bi, hỷ, và xả vào đúng thời điểm; không mâu thuẫn với tất cả thế gian, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၇၄. 74. ရာဂဉ္စ ဒေါသဉ္စ ပဟာယ မောဟံ, သန္ဒာလယိတွာန သံယောဇနာနိ; အသန္တသံ ဇီဝိတသင်္ခယမှိ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Từ bỏ tham, sân, và si, phá tan các kiết sử; không run sợ khi mạng sống kết thúc, hãy sống một mình, như sừng tê giác. ၇၅. 75. ဘဇန္တိ သေဝန္တိ စ ကာရဏတ္ထာ, နိက္ကာရဏာ ဒုလ္လဘာ အဇ္ဇ မိတ္တာ; အတ္တဋ္ဌပညာ အသုစီ မနုဿာ, ဧကော စရေ ခဂ္ဂဝိသာဏကပ္ပော. Người ta kết giao và phục vụ vì mục đích riêng; bạn bè không vụ lợi ngày nay thật hiếm có. Con người chỉ khôn ngoan vì lợi ích của mình, và không trong sạch; hãy sống một mình, như sừng tê giác. ခဂ္ဂဝိသာဏသုတ္တံ တတိယံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Sừng Tê Giác, phẩm thứ ba, kết thúc. ၄. ကသိဘာရဒွါဇသုတ္တံ 4. Kinh Kasibhāradvāja ဧဝံ [Pg.291] မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ မဂဓေသု ဝိဟရတိ ဒက္ခိဏာဂိရိသ္မိံ ဧကနာဠာယံ ဗြာဟ္မဏဂါမေ. တေန ခေါ ပန သမယေန ကသိဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ ပဉ္စမတ္တာနိ နင်္ဂလသတာနိ ပယုတ္တာနိ ဟောန္တိ ဝပ္ပကာလေ. အထ ခေါ ဘဂဝါ ပုဗ္ဗဏှသမယံ နိဝါသေတွာ ပတ္တစီဝရမာဒါယ ယေန ကသိဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ ကမ္မန္တော တေနုပသင်္ကမိ. တေန ခေါ ပန သမယေန ကသိဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ ပရိဝေသနာ ဝတ္တတိ. အထ ခေါ ဘဂဝါ ယေန ပရိဝေသနာ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ. Tôi nghe như vầy: Một thời, Thế Tôn trú ở xứ Magadha, tại vùng Dakkhiṇāgiri, trong một làng Bà-la-môn tên là Ekanāḷā. Lúc bấy giờ, Bà-la-môn Kasibhāradvāja có khoảng năm trăm cái cày được thắng vào mùa gieo hạt. Rồi Thế Tôn, vào buổi sáng, đắp y, mang bát và y, đi đến nơi làm việc của Bà-la-môn Kasibhāradvāja. Lúc đó, Bà-la-môn Kasibhāradvāja đang phân phát thức ăn. Thế Tôn bèn đi đến nơi phân phát thức ăn; sau khi đến, Ngài đứng sang một bên. အဒ္ဒသာ ခေါ ကသိဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ ပိဏ္ဍာယ ဌိတံ. ဒိသွာန ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဟံ ခေါ, သမဏ, ကသာမိ စ ဝပါမိ စ; ကသိတွာ စ ဝပိတွာ စ ဘုဉ္ဇာမိ. တွမ္ပိ, သမဏ, ကသဿု စ ဝပဿု စ; ကသိတွာ စ ဝပိတွာ စ ဘုဉ္ဇဿူ’’တိ. Bà-la-môn Kasibhāradvāja thấy Thế Tôn đang đứng khất thực. Thấy vậy, ông nói với Thế Tôn: 'Này Sa-môn, tôi cày và tôi gieo; sau khi cày và gieo, tôi ăn. Này Sa-môn, ông cũng hãy cày và gieo; sau khi cày và gieo, hãy ăn đi'. ‘‘အဟမ္ပိ ခေါ, ဗြာဟ္မဏ, ကသာမိ စ ဝပါမိ စ; ကသိတွာ စ ဝပိတွာ စ ဘုဉ္ဇာမီ’’တိ. ‘‘န ခေါ ပန မယံ ပဿာမ ဘောတော ဂေါတမဿ ယုဂံ ဝါ နင်္ဂလံ ဝါ ဖာလံ ဝါ ပါစနံ ဝါ ဗလိဗဒ္ဒေ ဝါ. အထ စ ပန ဘဝံ ဂေါတမော ဧဝမာဟ – ‘အဟမ္ပိ ခေါ, ဗြာဟ္မဏ, ကသာမိ စ ဝပါမိ စ; ကသိတွာ စ ဝပိတွာ စ ဘုဉ္ဇာမီ’’’တိ. 'Này Bà-la-môn, Ta cũng cày và gieo; sau khi cày và gieo, Ta ăn.' 'Nhưng chúng tôi không thấy cái ách, cái cày, lưỡi cày, roi thúc, hay bò của Tôn giả Gotama. Thế mà Tôn giả Gotama lại nói như vầy: 'Này Bà-la-môn, Ta cũng cày và gieo; sau khi cày và gieo, Ta ăn'.' အထ ခေါ ကသိဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ – Rồi Bà-la-môn Kasibhāradvāja nói với Thế Tôn bằng một bài kệ: ၇၆. 76. ‘‘ကဿကော ပဋိဇာနာသိ, န စ ပဿာမ တေ ကသိံ; ကသိံ နော ပုစ္ဆိတော ဗြူဟိ, ယထာ ဇာနေမု တေ ကသိံ’’. “Ngài tự nhận là người cày ruộng, nhưng chúng tôi không thấy việc cày ruộng của Ngài; được hỏi, xin Ngài hãy nói cho chúng tôi về việc cày ruộng, để chúng tôi có thể biết việc cày ruộng của Ngài.” ၇၇. 77. ‘‘သဒ္ဓါ ဗီဇံ တပေါ ဝုဋ္ဌိ, ပညာ မေ ယုဂနင်္ဂလံ; ဟိရီ ဤသာ မနော ယောတ္တံ, သတိ မေ ဖာလပါစနံ. “Lòng tin là hạt giống, khổ hạnh là cơn mưa, trí tuệ đối với ta là ách và cày; lòng hổ thẹn là cán cày, tâm là dây cương, chánh niệm đối với ta là lưỡi cày và đót thúc.” ၇၈. 78. ‘‘ကာယဂုတ္တော ဝစီဂုတ္တော, အာဟာရေ ဥဒရေ ယတော; သစ္စံ ကရောမိ နိဒ္ဒါနံ, သောရစ္စံ မေ ပမောစနံ. “Thân được phòng hộ, lời được phòng hộ, tiết độ trong ăn uống, trong bụng; ta thực hành sự thật để nhổ cỏ, sự nhu hòa là sự giải thoát của ta.” ၇၉. 79. ‘‘ဝီရိယံ မေ ဓုရဓောရယှံ, ယောဂက္ခေမာဓိဝါဟနံ; ဂစ္ဆတိ အနိဝတ္တန္တံ, ယတ္ထ ဂန္တွာ န သောစတိ. “Tinh tấn đối với ta là con vật mang ách, chuyên chở đến an ổn khỏi các khổ ách; nó đi không quay lại, đến nơi nào đi rồi không còn sầu muộn.” ၈၀. 80. ‘‘ဧဝမေသာ [Pg.292] ကသီ ကဋ္ဌာ, သာ ဟောတိ အမတပ္ဖလာ; ဧတံ ကသိံ ကသိတွာန, သဗ္ဗဒုက္ခာ ပမုစ္စတီ’’တိ. “Như vậy, việc cày này đã được cày, nó có quả là bất tử; sau khi cày xong việc cày này, người ấy được giải thoát khỏi mọi khổ đau.” အထ ခေါ ကသိဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော မဟတိယာ ကံသပါတိယာ ပါယသံ ဝဍ္ဎေတွာ ဘဂဝတော ဥပနာမေသိ – ‘‘ဘုဉ္ဇတု ဘဝံ ဂေါတမော ပါယသံ. ကဿကော ဘဝံ; ယံ ဟိ ဘဝံ ဂေါတမော အမတပ္ဖလံ ကသိံ ကသတီ’’တိ. Lúc bấy giờ, Bà-la-môn Kasibhāradvāja cho dọn cháo sữa vào một cái bát đồng lớn rồi dâng lên Thế Tôn: “Xin Tôn giả Gotama hãy dùng cháo sữa. Tôn giả là người cày ruộng; vì Tôn giả Gotama cày một thửa ruộng có quả là bất tử.” ၈၁. 81. ‘‘ဂါထာဘိဂီတံ မေ အဘောဇနေယျံ, သမ္ပဿတံ ဗြာဟ္မဏ နေသ ဓမ္မော; ဂါထာဘိဂီတံ ပနုဒန္တိ ဗုဒ္ဓါ, ဓမ္မေ သတီ ဗြာဟ္မဏ ဝုတ္တိရေသာ. “Vật thực có được do đọc kệ, ta không nên dùng. Này Bà-la-môn, đối với người thấy (chân chánh), đây không phải là pháp. Chư Phật từ chối vật thực có được do đọc kệ. Này Bà-la-môn, khi có chánh pháp, đây là cách sống (của các Ngài).” ၈၂. 82. ‘‘အညေန စ ကေဝလိနံ မဟေသိံ, ခီဏာသဝံ ကုက္ကုစ္စဝူပသန္တံ; အန္နေန ပါနေန ဥပဋ္ဌဟဿု, ခေတ္တံ ဟိ တံ ပုညပေက္ခဿ ဟောတီ’’တိ. “Với thức ăn và thức uống khác, hãy phục vụ bậc Toàn Thiện, bậc Đại Sĩ, đã đoạn tận lậu hoặc, đã lắng dịu hối quá. Vì đó là ruộng phước cho người mong cầu phước báu.” ‘‘အထ ကဿ စာဟံ, ဘော ဂေါတမ, ဣမံ ပါယသံ ဒမ္မီ’’တိ? ‘‘န ခွာဟံ တံ, ဗြာဟ္မဏ, ပဿာမိ သဒေဝကေ လောကေ သမာရကေ သဗြဟ္မကေ သဿမဏဗြာဟ္မဏိယာ ပဇာယ သဒေဝမနုဿာယ, ယဿ သော ပါယသော ဘုတ္တော သမ္မာ ပရိဏာမံ ဂစ္ဆေယျ, အညတြ တထာဂတဿ ဝါ တထာဂတသာဝကဿ ဝါ. တေန ဟိ တွံ, ဗြာဟ္မဏ, တံ ပါယသံ အပ္ပဟရိတေ ဝါ ဆဍ္ဍေဟိ အပ္ပာဏကေ ဝါ ဥဒကေ ဩပိလာပေဟီ’’တိ. “Vậy thì, thưa Tôn giả Gotama, con sẽ cho ai món cháo sữa này?” “Này Bà-la-môn, trong thế giới này với chư Thiên, Ma vương, Phạm thiên, trong chúng sanh này với các Sa-môn, Bà-la-môn, với chư Thiên và loài người, Ta không thấy một ai, ngoài Như Lai hoặc đệ tử của Như Lai, mà sau khi ăn món cháo sữa này có thể tiêu hóa được một cách trọn vẹn. Vì vậy, này Bà-la-môn, ngươi hãy đổ món cháo sữa ấy ở nơi không có cỏ xanh, hoặc nhận chìm nó xuống nước không có chúng sanh.” အထ ခေါ ကသိဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော တံ ပါယသံ အပ္ပာဏကေ ဥဒကေ ဩပိလာပေသိ. အထ ခေါ သော ပါယသော ဥဒကေ ပက္ခိတ္တော စိစ္စိဋာယတိ စိဋိစိဋာယတိ သန္ဓူပါယတိ သမ္ပဓူပါယတိ. သေယျထာပိ နာမ ဖာလော ဒိဝသံ သန္တတ္တော ဥဒကေ ပက္ခိတ္တော စိစ္စိဋာယတိ စိဋိစိဋာယတိ သန္ဓူပါယတိ သမ္ပဓူပါယတိ; ဧဝမေဝ သော ပါယသော ဥဒကေ ပက္ခိတ္တော စိစ္စိဋာယတိ စိဋိစိဋာယတိ သန္ဓူပါယတိ သမ္ပဓူပါယတိ. Lúc bấy giờ, Bà-la-môn Kasibhāradvāja nhận chìm món cháo sữa ấy xuống nước không có chúng sanh. Khi ấy, món cháo sữa được bỏ xuống nước đã kêu lên xèo xèo, xì xì, bốc khói và tỏa hơi. Giống như một lưỡi cày được nung nóng cả ngày, khi bỏ vào nước liền kêu lên xèo xèo, xì xì, bốc khói và tỏa hơi; cũng vậy, món cháo sữa ấy khi được bỏ xuống nước đã kêu lên xèo xèo, xì xì, bốc khói và tỏa hơi. အထ ခေါ ကသိဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော သံဝိဂ္ဂေါ လောမဟဋ္ဌဇာတော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတော ပါဒေသု သိရသာ နိပတိတွာ [Pg.293] ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ, အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ! သေယျထာပိ, ဘော ဂေါတမ, နိက္ကုဇ္ဇိတံ ဝါ ဥက္ကုဇ္ဇေယျ, ပဋိစ္ဆန္နံ ဝါ ဝိဝရေယျ, မူဠှဿ ဝါ မဂ္ဂံ အာစိက္ခေယျ, အန္ဓကာရေ ဝါ တေလပဇ္ဇောတံ ဓာရေယျ, စက္ခုမန္တော ရူပါနိ ဒက္ခန္တီတိ ; ဧဝမေဝံ ဘောတာ ဂေါတမေန အနေကပရိယာယေန ဓမ္မော ပကာသိတော. ဧသာဟံ ဘဝန္တံ ဂေါတမံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ ဓမ္မဉ္စ ဘိက္ခုသံဃဉ္စ, လဘေယျာဟံ ဘောတော ဂေါတမဿ သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, လဘေယျံ ဥပသမ္ပဒ’’န္တိ. Lúc bấy giờ, Bà-la-môn Kasibhāradvāja, kinh hãi, lông tóc dựng ngược, đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, ông cúi đầu đảnh lễ dưới chân Thế Tôn và bạch với Thế Tôn rằng: “Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama! Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama! Ví như, thưa Tôn giả Gotama, người ta có thể dựng đứng lại vật bị đổ ngã, phơi bày ra vật bị che kín, chỉ đường cho người bị lạc, hoặc cầm ngọn đèn dầu trong bóng tối để người có mắt có thể thấy các hình sắc; cũng vậy, Chánh pháp đã được Tôn giả Gotama trình bày bằng nhiều phương tiện. Con xin quy y Tôn giả Gotama, quy y Pháp và quy y Tỳ-kheo Tăng. Mong rằng con được xuất gia trước sự hiện diện của Tôn giả Gotama, mong rằng con được thọ cụ túc giới.” အလတ္ထ ခေါ ကသိဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝတော သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, အလတ္ထ ဥပသမ္ပဒံ. အစိရူပသမ္ပန္နော ခေါ ပနာယသ္မာ ဘာရဒွါဇော ဧကော ဝူပကဋ္ဌော အပ္ပမတ္တော အာတာပီ ပဟိတတ္တော ဝိဟရန္တော နစိရဿေဝ – ယဿတ္ထာယ ကုလပုတ္တာ သမ္မဒေဝ အဂါရသ္မာ အနဂါရိယံ ပဗ္ဗဇန္တိ, တဒနုတ္တရံ – ဗြဟ္မစရိယပရိယောသာနံ ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ဥပသမ္ပဇ္ဇ ဝိဟာသိ. ‘‘ခီဏာ ဇာတိ, ဝုသိတံ ဗြဟ္မစရိယံ, ကတံ ကရဏီယံ, နာပရံ ဣတ္ထတ္တာယာ’’တိ အဗ္ဘညာသိ. အညတရော စ ပနာယသ္မာ ဘာရဒွါဇော အရဟတံ အဟောသီတိ. Bà-la-môn Kasibhāradvāja đã được xuất gia trước sự hiện diện của Thế Tôn, đã được thọ cụ túc giới. Không lâu sau khi thọ cụ túc giới, Tôn giả Bhāradvāja sống một mình, an tịnh, không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần, và không bao lâu, ngay trong hiện tại, vị ấy đã tự mình chứng ngộ với thắng trí, chứng đắc và an trú vào mục đích vô thượng của đời sống phạm hạnh mà vì đó các thiện gia nam tử đã chân chánh từ bỏ gia đình, sống không gia đình. Vị ấy biết rõ: “Sanh đã tận, phạm hạnh đã thành, việc cần làm đã làm, không còn trở lại trạng thái này nữa.” Và Tôn giả Bhāradvāja đã trở thành một trong các vị A-la-hán. ကသိဘာရဒွါဇသုတ္တံ စတုတ္ထံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Kasibhāradvāja, phẩm thứ tư, đã chấm dứt. ၅. စုန္ဒသုတ္တံ 5. Kinh Cunda ၈၃. 83. ‘‘ပုစ္ဆာမိ မုနိံ ပဟူတပညံ, (ဣတိ စုန္ဒော ကမ္မာရပုတ္တော)ဗုဒ္ဓံ ဓမ္မဿာမိံ ဝီတတဏှံ; ဒွိပဒုတ္တမံ သာရထီနံ ပဝရံ, ကတိ လောကေ သမဏာ တဒိင်္ဃ ဗြူဟိ’’. “(Cunda, con người thợ rèn, bạch rằng:) Con xin hỏi bậc Mâu-ni có trí tuệ uyên thâm, bậc Giác Ngộ, bậc Chủ của Pháp, đã đoạn tận ái dục; bậc Tối Thượng trong loài hai chân, bậc Đạo Sư cao cả nhất, rằng có bao nhiêu loại Sa-môn ở trên đời? Xin Ngài hãy nói rõ điều đó.” ၈၄. 84. ‘‘စတုရော သမဏာ န ပဉ္စမတ္ထိ, (စုန္ဒာတိ ဘဂဝါ)တေ တေ အာဝိကရောမိ သက္ခိပုဋ္ဌော; မဂ္ဂဇိနော မဂ္ဂဒေသကော စ, မဂ္ဂေ ဇီဝတိ ယော စ မဂ္ဂဒူသီ’’. “(Thế Tôn đáp Cunda:) Có bốn loại Sa-môn, không có loại thứ năm. Được hỏi trực tiếp, Ta sẽ trình bày rõ cho ngươi: bậc Thắng Đạo, bậc Thuyết Đạo, bậc Sống trong Đạo, và bậc Làm ô uế Đạo.” ၈၅. 85. ‘‘ကံ [Pg.294] မဂ္ဂဇိနံ ဝဒန္တိ ဗုဒ္ဓါ, (ဣတိ စုန္ဒော ကမ္မာရပုတ္တော)မဂ္ဂက္ခာယီ ကထံ အတုလျော ဟောတိ; မဂ္ဂေ ဇီဝတိ မေ ဗြူဟိ ပုဋ္ဌော, အထ မေ အာဝိကရောဟိ မဂ္ဂဒူသိံ’’. “(Cunda, con người thợ rèn, bạch rằng:) Chư Phật gọi ai là bậc Thắng Đạo? Bậc Thuyết Đạo làm sao để trở thành vô song? Được hỏi, xin Ngài hãy nói cho con về người sống trong Đạo. Và cũng xin Ngài hãy trình bày rõ cho con về người làm ô uế Đạo.” ၈၆. 86. ‘‘ယော တိဏ္ဏကထံကထော ဝိသလ္လော, နိဗ္ဗာနာဘိရတော အနာနုဂိဒ္ဓေါ; လောကဿ သဒေဝကဿ နေတာ, တာဒိံ မဂ္ဂဇိနံ ဝဒန္တိ ဗုဒ္ဓါ. “Người đã vượt qua nghi hoặc, không còn mũi tên (phiền não), vui thích trong Niết-bàn, không tham đắm; là người dẫn dắt thế giới cùng với chư Thiên, chư Phật gọi người như vậy là bậc Thắng Đạo.” ၈၇. 87. ‘‘ပရမံ ပရမန္တိ ယောဓ ဉတွာ, အက္ခာတိ ဝိဘဇတေ ဣဓေဝ ဓမ္မံ; တံ ကင်္ခဆိဒံ မုနိံ အနေဇံ, ဒုတိယံ ဘိက္ခုနမာဟု မဂ္ဂဒေသိံ. “Người nào ở đây, sau khi biết được pháp tối thượng là tối thượng, đã giảng giải và phân tích Chánh pháp; bậc Mâu-ni ấy, người đoạn trừ nghi hoặc, không còn tham ái, được gọi là vị Tỳ-kheo thứ hai, bậc Thuyết Đạo.” ၈၈. 88. ‘‘ယော ဓမ္မပဒေ သုဒေသိတေ, မဂ္ဂေ ဇီဝတိ သညတော သတီမာ; အနဝဇ္ဇပဒါနိ သေဝမာနော, တတိယံ ဘိက္ခုနမာဟု မဂ္ဂဇီဝိံ. “Người nào sống trong con đường của Chánh pháp đã được khéo giảng, có sự chế ngự, có chánh niệm; thực hành những pháp môn không bị chê trách, được gọi là vị Tỳ-kheo thứ ba, bậc Sống trong Đạo.” ၈၉. 89. ‘‘ဆဒနံ ကတွာန သုဗ္ဗတာနံ, ပက္ခန္ဒီ ကုလဒူသကော ပဂဗ္ဘော; မာယာဝီ အသညတော ပလာပေါ, ပတိရူပေန စရံ သ မဂ္ဂဒူသီ. “Người khoác lốt của bậc thiện hạnh, trà trộn vào, làm bại hoại gia đình, ngạo mạn; xảo trá, không chế ngự, nói lời vô ích, đi lại với vẻ ngoài giả tạo, đó là người làm ô uế Đạo.” ၉၀. 90. ‘‘ဧတေ စ ပဋိဝိဇ္ဈိ ယော ဂဟဋ္ဌော, သုတဝါ အရိယသာဝကော သပညော; သဗ္ဗေ နေတာဒိသာတိ ဉတွာ, ဣတိ ဒိသွာ န ဟာပေတိ တဿ သဒ္ဓါ; ကထံ ဟိ ဒုဋ္ဌေန အသမ္ပဒုဋ္ဌံ, သုဒ္ဓံ အသုဒ္ဓေန သမံ ကရေယျာ’’တိ. “Vị gia chủ nào, là bậc Thánh đệ tử đa văn, có trí tuệ, đã thấu hiểu những điều này; biết rằng ‘không phải tất cả đều như vậy’, thấy như vậy, lòng tin của vị ấy không bị suy giảm. Vì làm sao người ấy có thể xem người không ô uế ngang bằng với người ô uế, người trong sạch ngang bằng với người không trong sạch?” စုန္ဒသုတ္တံ ပဉ္စမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Cunda, phẩm thứ năm, đã chấm dứt. ၆. ပရာဘဝသုတ္တံ 6. Kinh Suy Vong ဧဝံ [Pg.295] မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ အညတရာ ဒေဝတာ အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏာ ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ. ဧကမန္တံ ဌိတာ ခေါ သာ ဒေဝတာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ – Tôi nghe như vầy: Một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, khu vườn của Anāthapiṇḍika. Bấy giờ, có một vị chư thiên, khi đêm đã gần tàn, với dung sắc thù thắng, làm sáng rực toàn thể Jetavana, đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Thế Tôn rồi đứng sang một bên. Đứng một bên, vị chư thiên ấy bạch với Thế Tôn bằng kệ rằng: ၉၁. 91. ‘‘ပရာဘဝန္တံ ပုရိသံ, မယံ ပုစ္ဆာမ ဂေါတမ ; ဘဂဝန္တံ ပုဋ္ဌုမာဂမ္မ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Về người suy vong, chúng con xin hỏi Gotama; Chúng con đến đây để hỏi Thế Tôn, đâu là nguyên nhân của sự suy vong?” ၉၂. 92. ‘‘သုဝိဇာနော ဘဝံ ဟောတိ, သုဝိဇာနော ပရာဘဝေါ; ဓမ္မကာမော ဘဝံ ဟောတိ, ဓမ္မဒေဿီ ပရာဘဝေါ’’. “Người thịnh vượng dễ biết, người suy vong cũng dễ biết; Người yêu mến Chánh pháp thì thịnh vượng, người ghét bỏ Chánh pháp thì suy vong.” ၉၃. 93. ‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, ပဌမော သော ပရာဘဝေါ; ဒုတိယံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ nhất. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ hai. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?” ၉၄. 94. ‘‘အသန္တဿ ပိယာ ဟောန္တိ, သန္တေ န ကုရုတေ ပိယံ; အသတံ ဓမ္မံ ရောစေတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Người ấy thân ái với kẻ bất lương, không thân ái với bậc hiền thiện; ưa thích pháp của kẻ bất lương, đó là nguyên nhân của sự suy vong.” ၉၅. 95. ‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, ဒုတိယော သော ပရာဘဝေါ; တတိယံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ hai. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ ba. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?” ၉၆. 96. ‘‘နိဒ္ဒါသီလီ သဘာသီလီ, အနုဋ္ဌာတာ စ ယော နရော; အလသော ကောဓပညာဏော, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Người nào ham ngủ, thích hội họp, không nỗ lực, biếng nhác, và hay phẫn nộ, đó là nguyên nhân của sự suy vong.” ၉၇. 97. ‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, တတိယော သော ပရာဘဝေါ; စတုတ္ထံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ ba. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ tư. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?” ၉၈. 98. ‘‘ယော မာတရံ ပိတရံ ဝါ, ဇိဏ္ဏကံ ဂတယောဗ္ဗနံ; ပဟု သန္တော န ဘရတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Người nào có khả năng nhưng không phụng dưỡng cha hoặc mẹ, khi các ngài đã già yếu, tuổi xuân đã qua, đó là nguyên nhân của sự suy vong.” ၉၉. 99. ‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, စတုတ္ထော သော ပရာဘဝေါ; ပဉ္စမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ tư. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ năm. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?” ၁၀၀. 100. ‘‘ယော ဗြာဟ္မဏံ သမဏံ ဝါ, အညံ ဝါပိ ဝနိဗ္ဗကံ; မုသာဝါဒေန ဝဉ္စေတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Người nào dùng lời dối trá để lừa gạt một vị Bà-la-môn hay Sa-môn, hoặc một người hành khất nào khác, đó là nguyên nhân của sự suy vong.” ၁၀၁. 101. ‘‘ဣတိ [Pg.296] ဟေတံ ဝိဇာနာမ, ပဉ္စမော သော ပရာဘဝေါ; ဆဋ္ဌမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ năm. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ sáu. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?” ၁၀၂. 102. ‘‘ပဟူတဝိတ္တော ပုရိသော, သဟိရညော သဘောဇနော; ဧကော ဘုဉ္ဇတိ သာဒူနိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Người có nhiều của cải, có vàng bạc, có vật thực, nhưng lại một mình hưởng thụ các món ngon, đó là nguyên nhân của sự suy vong.” ၁၀၃. 103. ‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, ဆဋ္ဌမော သော ပရာဘဝေါ; သတ္တမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ sáu. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ bảy. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?” ၁၀၄. 104. ‘‘ဇာတိတ္ထဒ္ဓေါ ဓနတ္ထဒ္ဓေါ, ဂေါတ္တတ္ထဒ္ဓေါ စ ယော နရော; သညာတိံ အတိမညေတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Người nào kiêu mạn về dòng dõi, kiêu mạn về tài sản, kiêu mạn về thị tộc, và khinh miệt bà con quyến thuộc của mình, đó là nguyên nhân của sự suy vong.” ၁၀၅. 105. ‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, သတ္တမော သော ပရာဘဝေါ; အဋ္ဌမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ bảy. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ tám. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?” ၁၀၆. 106. ‘‘ဣတ္ထိဓုတ္တော သုရာဓုတ္တော, အက္ခဓုတ္တော စ ယော နရော; လဒ္ဓံ လဒ္ဓံ ဝိနာသေတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Người nào đam mê phụ nữ, đam mê rượu chè, và đam mê cờ bạc, làm tiêu tan mọi tài sản kiếm được, đó là nguyên nhân của sự suy vong.” ၁၀၇. 107. ‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, အဋ္ဌမော သော ပရာဘဝေါ; နဝမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ tám. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ chín. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?” ၁၀၈. 108. ‘‘သေဟိ ဒါရေဟိ အသန္တုဋ္ဌော, ဝေသိယာသု ပဒုဿတိ ; ဒုဿတိ ပရဒါရေသု, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Không hài lòng với vợ mình, lại giao du với kỹ nữ; giao du với vợ của người khác, đó là nguyên nhân của sự suy vong.” ၁၀၉. 109. ‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, နဝမော သော ပရာဘဝေါ; ဒသမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ chín. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ mười. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?” ၁၁၀. 110. ‘‘အတီတယောဗ္ဗနော ပေါသော, အာနေတိ တိမ္ဗရုတ္ထနိံ; တဿာ ဣဿာ န သုပတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Người đàn ông đã qua tuổi xuân, lại cưới một cô gái trẻ ngực non; vì ghen tuông nàng, ông ta không ngủ được, đó là nguyên nhân của sự suy vong.” ၁၁၁. 111. ‘‘ဣတိ ဟေတံ ဝိဇာနာမ, ဒသမော သော ပရာဘဝေါ; ဧကာဒသမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ mười. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ mười một. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?” ၁၁၂. 112. ‘‘ဣတ္ထိံ သောဏ္ဍိံ ဝိကိရဏိံ, ပုရိသံ ဝါပိ တာဒိသံ; ဣဿရိယသ္မိံ ဌပေတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Người nào đặt một phụ nữ hay một người đàn ông nghiện ngập, hoang phí, vào vị trí quản lý gia sản, đó là nguyên nhân của sự suy vong.” ၁၁၃. 113. ‘‘ဣတိ [Pg.297] ဟေတံ ဝိဇာနာမ, ဧကာဒသမော သော ပရာဘဝေါ; ဒွါဒသမံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ, ကိံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Chúng con biết rằng, đó là nguyên nhân suy vong thứ mười một. Kính bạch Thế Tôn, xin Ngài dạy cho nguyên nhân thứ mười hai. Đâu là nguyên nhân của sự suy vong?” ၁၁၄. 114. ‘‘အပ္ပဘောဂေါ မဟာတဏှော, ခတ္တိယေ ဇာယတေ ကုလေ; သော စ ရဇ္ဇံ ပတ္ထယတိ, တံ ပရာဘဝတော မုခံ’’. “Người sinh trong dòng dõi Khattiya, nhưng ít tài sản mà lòng tham lớn, lại mong cầu vương vị, đó là nguyên nhân của sự suy vong.” ၁၁၅. 115. ‘‘ဧတေ ပရာဘဝေ လောကေ, ပဏ္ဍိတော သမဝေက္ခိယ; အရိယော ဒဿနသမ္ပန္နော, သ လောကံ ဘဇတေ သိဝ’’န္တိ. “Bậc hiền trí trong đời, sau khi quán xét những nguyên nhân suy vong này, bậc Thánh có đầy đủ chánh kiến, vị ấy sẽ đạt đến cảnh giới an lành.” ပရာဘဝသုတ္တံ ဆဋ္ဌံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Suy Vong, kinh thứ sáu, kết thúc. ၇. ဝသလသုတ္တံ 7. Kinh Người Hạ Tiện ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ ဘဂဝါ ပုဗ္ဗဏှသမယံ နိဝါသေတွာ ပတ္တစီဝရမာဒါယ သာဝတ္ထိံ ပိဏ္ဍာယ ပါဝိသိ. တေန ခေါ ပန သမယေန အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ နိဝေသနေ အဂ္ဂိ ပဇ္ဇလိတော ဟောတိ အာဟုတိ ပဂ္ဂဟိတာ. အထ ခေါ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ သပဒါနံ ပိဏ္ဍာယ စရမာနော ယေန အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ နိဝေသနံ တေနုပသင်္ကမိ. Tôi nghe như vầy: Một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, khu vườn của Anāthapiṇḍika. Bấy giờ, vào buổi sáng, Thế Tôn đắp y, mang bát, vào thành Sāvatthī để khất thực. Lúc ấy, tại nhà của Bà-la-môn Aggikabhāradvāja, ngọn lửa đang cháy và vật cúng dường đã được chuẩn bị. Thế Tôn, trong khi đi khất thực tuần tự từng nhà ở Sāvatthī, đã đi đến nhà của Bà-la-môn Aggikabhāradvāja. အဒ္ဒသာ ခေါ အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ ဒူရတောဝ အာဂစ္ဆန္တံ. ဒိသွာန ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘တတြေဝ, မုဏ္ဍက; တတြေဝ, သမဏက; တတြေဝ, ဝသလက တိဋ္ဌာဟီ’’တိ. Bà-la-môn Aggikabhāradvāja thấy Thế Tôn từ xa đi đến. Thấy vậy, ông nói với Thế Tôn rằng: “Hãy dừng lại đó, hỡi người đầu trọc! Hãy dừng lại đó, hỡi gã Sa-môn! Hãy dừng lại đó, hỡi người hạ tiện!” ဧဝံ ဝုတ္တေ, ဘဂဝါ အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇံ ဗြာဟ္မဏံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ဇာနာသိ ပန တွံ, ဗြာဟ္မဏ, ဝသလံ ဝါ ဝသလကရဏေ ဝါ ဓမ္မေ’’တိ? ‘‘န ခွာဟံ, ဘော ဂေါတမ, ဇာနာမိ ဝသလံ ဝါ ဝသလကရဏေ ဝါ ဓမ္မေ; သာဓု မေ ဘဝံ ဂေါတမော တထာ ဓမ္မံ ဒေသေတု, ယထာဟံ ဇာနေယျံ ဝသလံ ဝါ ဝသလကရဏေ ဝါ ဓမ္မေ’’တိ. ‘‘တေန ဟိ, ဗြာဟ္မဏ, သုဏာဟိ, သာဓုကံ မနသိ ကရောဟိ; ဘာသိဿာမီ’’တိ. ‘‘ဧဝံ, ဘော’’တိ ခေါ အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝတော ပစ္စဿောသိ. ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ – Khi được nói như vậy, Thế Tôn nói với Bà la môn Aggikabhāradvāja điều này: – Này Bà la môn, ông có biết người hạ tiện là gì, hay những pháp làm cho một người trở thành hạ tiện không? – Thưa Tôn giả Gotama, tôi không biết người hạ tiện là gì, hay những pháp làm cho một người trở thành hạ tiện. Lành thay, Tôn giả Gotama hãy thuyết pháp cho tôi để tôi có thể biết được người hạ tiện là gì, hay những pháp làm cho một người trở thành hạ tiện. – Này Bà la môn, vậy hãy lắng nghe và khéo tác ý, Ta sẽ nói. – Vâng, thưa Tôn giả. – Bà la môn Aggikabhāradvāja vâng đáp Thế Tôn. Thế Tôn nói điều này: ၁၁၆. 116. ‘‘ကောဓနော [Pg.298] ဥပနာဟီ စ, ပါပမက္ခီ စ ယော နရော; ဝိပန္နဒိဋ္ဌိ မာယာဝီ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào hay phẫn nộ, thường ôm hận, xấu xa, gièm pha công đức người, có tà kiến, và xảo trá, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၁၇. 117. ‘‘ဧကဇံ ဝါ ဒွိဇံ ဝါပိ, ယောဓ ပါဏံ ဝိဟိံသတိ; ယဿ ပါဏေ ဒယာ နတ္ထိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Ở đời, người nào làm hại chúng sanh, dù là loài sanh một lần hay sanh hai lần, người không có lòng từ bi đối với chúng sanh, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၁၈. 118. ‘‘ယော ဟန္တိ ပရိရုန္ဓတိ, ဂါမာနိ နိဂမာနိ စ; နိဂ္ဂါဟကော သမညာတော, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào phá hoại hay bao vây làng mạc và thị trấn, và được biết đến như kẻ áp bức, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၁၉. 119. ‘‘ဂါမေ ဝါ ယဒိ ဝါ ရညေ, ယံ ပရေသံ မမာယိတံ; ထေယျာ အဒိန္နမာဒေတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Dù ở làng hay ở rừng, người nào lấy của không cho, vật sở hữu của người khác, với ý định trộm cắp, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၂၀. 120. ‘‘ယော ဟဝေ ဣဏမာဒါယ, စုဇ္ဇမာနော ပလာယတိ; န ဟိ တေ ဣဏမတ္ထီတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào thật sự vay nợ, khi bị đòi thì bỏ trốn, nói rằng: ‘Tôi không nợ ông,’ hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၂၁. 121. ‘‘ယော ဝေ ကိဉ္စိက္ခကမျတာ, ပန္ထသ္မိံ ဝဇန္တံ ဇနံ; ဟန္တွာ ကိဉ္စိက္ခမာဒေတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào vì muốn một vật nhỏ, giết người đang đi trên đường và cướp lấy vật nhỏ ấy, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၂၂. 122. ‘‘အတ္တဟေတု ပရဟေတု, ဓနဟေတု စ ယော နရော; သက္ခိပုဋ္ဌော မုသာ ဗြူတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào khi được hỏi làm chứng, lại nói dối vì lợi ích của mình, vì lợi ích của người khác, hay vì lợi ích tài sản, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၂၃. 123. ‘‘ယော ဉာတီနံ သခီနံ ဝါ, ဒါရေသု ပဋိဒိဿတိ; သာဟသာ သမ္ပိယေန ဝါ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào giao du với vợ của bà con hay bạn bè, dù bằng vũ lực hay bằng sự đồng thuận, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၂၄. 124. ‘‘ယော မာတရံ ပိတရံ ဝါ, ဇိဏ္ဏကံ ဂတယောဗ္ဗနံ; ပဟု သန္တော န ဘရတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào có khả năng nhưng không phụng dưỡng cha hoặc mẹ, khi họ đã già yếu, tuổi xuân đã qua, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၂၅. 125. ‘‘ယော မာတရံ ပိတရံ ဝါ, ဘာတရံ ဘဂိနိံ သသုံ; ဟန္တိ ရောသေတိ ဝါစာယ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào đánh đập hay mắng nhiếc bằng lời nói đối với cha, mẹ, anh, chị, em, hoặc cha mẹ vợ/chồng, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၂၆. 126. ‘‘ယော အတ္ထံ ပုစ္ဆိတော သန္တော, အနတ္ထမနုသာသတိ; ပဋိစ္ဆန္နေန မန္တေတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào khi được hỏi về điều lợi ích, lại chỉ dạy điều không lợi ích, và khuyên bảo một cách che giấu, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၂၇. 127. ‘‘ယော ကတွာ ပါပကံ ကမ္မံ, မာ မံ ဇညာတိ ဣစ္ဆတိ ; ယော ပဋိစ္ဆန္နကမ္မန္တော, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào làm điều ác rồi mong rằng: ‘Mong không ai biết đến tôi,’ và người có hành vi che giấu, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၂၈. 128. ‘‘ယော [Pg.299] ဝေ ပရကုလံ ဂန္တွာ, ဘုတွာန သုစိဘောဇနံ; အာဂတံ နပ္ပဋိပူဇေတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào đến nhà người khác, ăn bữa ăn ngon, nhưng khi người kia đến nhà mình lại không tiếp đãi, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၂၉. 129. ‘‘ယော ဗြာဟ္မဏံ သမဏံ ဝါ, အညံ ဝါပိ ဝနိဗ္ဗကံ; မုသာဝါဒေန ဝဉ္စေတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào lừa dối Bà la môn, Sa môn, hay người hành khất khác bằng lời nói dối, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၃၀. 130. ‘‘ယော ဗြာဟ္မဏံ သမဏံ ဝါ, ဘတ္တကာလေ ဥပဋ္ဌိတေ; ရောသေတိ ဝါစာ န စ ဒေတိ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào khi đến giờ ăn, lại mắng nhiếc Bà la môn hay Sa môn bằng lời nói và không cúng dường, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၃၁. 131. ‘‘အသတံ ယောဓ ပဗြူတိ, မောဟေန ပလိဂုဏ္ဌိတော; ကိဉ္စိက္ခံ နိဇိဂီသာနော, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Ở đời, người nào bị vô minh bao phủ, vì muốn một vật nhỏ mà nói lời không thật, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၃၂. 132. ‘‘ယော စတ္တာနံ သမုက္ကံသေ, ပရေ စ မဝဇာနာတိ ; နိဟီနော သေန မာနေန, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào tự tán dương mình và chê bai người khác, thấp hèn vì lòng kiêu mạn của mình, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၃၃. 133. ‘‘ရောသကော ကဒရိယော စ, ပါပိစ္ဆော မစ္ဆရီ သဌော; အဟိရိကော အနောတ္တပ္ပီ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào hay gây gổ, keo kiệt, có ước muốn xấu xa, ganh tỵ, xảo trá, không biết hổ thẹn, không biết ghê sợ tội lỗi, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၃၄. 134. ‘‘ယော ဗုဒ္ဓံ ပရိဘာသတိ, အထ ဝါ တဿ သာဝကံ; ပရိဗ္ဗာဇံ ဂဟဋ္ဌံ ဝါ, တံ ဇညာ ဝသလော ဣတိ. Người nào phỉ báng Đức Phật, hoặc đệ tử của Ngài, dù là người xuất gia hay tại gia, hãy biết người ấy là kẻ hạ tiện. ၁၃၅. 135. ‘‘ယော ဝေ အနရဟံ သန္တော, အရဟံ ပဋိဇာနာတိ ; စောရော သဗြဟ္မကေ လောကေ, ဧသော ခေါ ဝသလာဓမော. Người nào không phải là bậc A-la-hán mà tự nhận là A-la-hán, người ấy là tên trộm trong thế giới có Phạm thiên, là kẻ hạ tiện nhất. ၁၃၆. 136. ‘‘ဧတေ ခေါ ဝသလာ ဝုတ္တာ, မယာ ယေတေ ပကာသိတာ; န ဇစ္စာ ဝသလော ဟောတိ, န ဇစ္စာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော; ကမ္မုနာ ဝသလော ဟောတိ, ကမ္မုနာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော. Những kẻ hạ tiện này đã được Ta tuyên thuyết và giải thích. Không phải do sanh mà thành người hạ tiện, không phải do sanh mà thành Bà la môn. Do hành động mà thành người hạ tiện, do hành động mà thành Bà la môn. ၁၃၇. 137. ‘‘တဒမိနာပိ ဇာနာထ, ယထာမေဒံ နိဒဿနံ; စဏ္ဍာလပုတ္တော သောပါကော, မာတင်္ဂေါ ဣတိ ဝိဿုတော. Hãy biết điều này qua ví dụ sau đây: Có con trai của một người Chiên-đà-la (Caṇḍāla), tên là Sopāka, nổi danh là Mātaṅga. ၁၃၈. 138. ‘‘သော [Pg.300] ယသံ ပရမံ ပတ္တော, မာတင်္ဂေါ ယံ သုဒုလ္လဘံ; အာဂစ္ဆုံ တဿုပဋ္ဌာနံ, ခတ္တိယာ ဗြာဟ္မဏာ ဗဟူ. Mātaṅga ấy đã đạt được danh tiếng tột bậc, rất khó đạt được. Nhiều người thuộc dòng Sát-đế-lỵ và Bà la môn đã đến để hầu hạ ông. ၁၃၉. 139. ‘‘ဒေဝယာနံ အဘိရုယှ, ဝိရဇံ သော မဟာပထံ; ကာမရာဂံ ဝိရာဇေတွာ, ဗြဟ္မလောကူပဂေါ အဟု; န နံ ဇာတိ နိဝါရေသိ, ဗြဟ္မလောကူပပတ္တိယာ. Ông đã lên cỗ xe chư thiên, con đường lớn không còn bụi bặm. Đoạn trừ ái dục, ông đã sanh lên cõi Phạm thiên. Dòng dõi sanh của ông không ngăn cản được ông sanh vào cõi Phạm thiên. ၁၄၀. 140. ‘‘အဇ္ဈာယကကုလေ ဇာတာ, ဗြာဟ္မဏာ မန္တဗန္ဓဝါ; တေ စ ပါပေသု ကမ္မေသု, အဘိဏှမုပဒိဿရေ. Những người Bà la môn sanh trong gia đình tụng đọc, thân thuộc với các câu thần chú, họ cũng thường bị thấy đang làm các việc ác. ၁၄၁. 141. ‘‘ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ ဂါရယှာ, သမ္ပရာယေ စ ဒုဂ္ဂတိ; န နေ ဇာတိ နိဝါရေတိ, ဒုဂ္ဂတျာ ဂရဟာယ ဝါ. Ngay trong đời này, họ bị chê trách, và đời sau phải sanh vào ác thú. Dòng dõi sanh không ngăn cản được họ khỏi ác thú hay sự chê trách. ၁၄၂. 142. ‘‘န ဇစ္စာ ဝသလော ဟောတိ, န ဇစ္စာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော; ကမ္မုနာ ဝသလော ဟောတိ, ကမ္မုနာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော’’တိ. Không phải do sanh mà thành người hạ tiện, không phải do sanh mà thành Bà la môn. Do hành động mà thành người hạ tiện, do hành động mà thành Bà la môn. ဧဝံ ဝုတ္တေ, အဂ္ဂိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ…ပေ… ဥပါသကံ မံ ဘဝံ ဂေါတမော ဓာရေတု အဇ္ဇတဂ္ဂေ ပါဏုပေတံ သရဏံ ဂတ’’န္တိ. Khi được nói như vậy, Bà la môn Aggikabhāradvāja bạch với Thế Tôn: – Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama! ... (pe) ... Mong Tôn giả Gotama hãy nhận con làm một người cận sự nam, đã quy y kể từ hôm nay cho đến trọn đời. ဝသလသုတ္တံ သတ္တမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Người Hạ Tiện, kinh thứ bảy, kết thúc. ၈. မေတ္တသုတ္တံ 8. Kinh Từ Bi ၁၄၃. 143. ကရဏီယမတ္ထကုသလေန, ယန္တ သန္တံ ပဒံ အဘိသမေစ္စ; သက္ကော ဥဇူ စ သုဟုဇူ စ, သူဝစော စဿ မုဒု အနတိမာနီ. Người thiện xảo về lợi ích, sau khi đã chứng đạt trạng thái tịch tịnh, việc nên làm là: Phải có khả năng, ngay thẳng và rất ngay thẳng, dễ bảo, nhu hòa, không kiêu mạn. ၁၄၄. 144. သန္တုဿကော စ သုဘရော စ, အပ္ပကိစ္စော စ သလ္လဟုကဝုတ္တိ; သန္တိန္ဒြိယော စ နိပကော စ, အပ္ပဂဗ္ဘော ကုလေသွနနုဂိဒ္ဓေါ. Biết đủ và dễ nuôi, ít phận sự và sống thanh đạm, các căn tịch tịnh, thận trọng, không táo bạo, không quyến luyến các gia đình. ၁၄၅. 145. န [Pg.301] စ ခုဒ္ဒမာစရေ ကိဉ္စိ, ယေန ဝိညူ ပရေ ဥပဝဒေယျုံ; သုခိနော ဝ ခေမိနော ဟောန္တု, သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ. Không nên làm điều nhỏ nhặt nào, mà vì nó các bậc hiền trí khác có thể khiển trách. Mong mọi chúng sanh được hạnh phúc và an ổn, mong tất cả chúng sanh có tâm an lạc. ၁၄၆. 146. ယေ ကေစိ ပါဏဘူတတ္ထိ, တသာ ဝါ ထာဝရာ ဝနဝသေသာ; ဒီဃာ ဝါ ယေ ဝ မဟန္တာ, မဇ္ဈိမာ ရဿကာ အဏုကထူလာ. Bất cứ chúng sanh hữu tình nào hiện hữu, dù là loài hay run sợ hoặc vững vàng, không trừ một ai; dù dài hay to lớn, bậc trung, ngắn, nhỏ hay thô. ၁၄၇. 147. ဒိဋ္ဌာ ဝါ ယေ ဝ အဒိဋ္ဌာ, ယေ ဝ ဒူရေ ဝသန္တိ အဝိဒူရေ; ဘူတာ ဝ သမ္ဘဝေသီ ဝ, သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ. Dù là loài đã thấy hay chưa thấy, những loài sống ở xa hay không xa; dù đã sanh hay đang tìm sanh hữu, mong tất cả chúng sanh có tâm an lạc. ၁၄၈. 148. န ပရော ပရံ နိကုဗ္ဗေထ, နာတိမညေထ ကတ္ထစိ န ကဉ္စိ ; ဗျာရောသနာ ပဋိဃသညာ, နာညမညဿ ဒုက္ခမိစ္ဆေယျ. Không nên lừa dối người khác, không nên khinh thường bất cứ ai ở bất cứ nơi đâu. Do sân hận, do tâm đối kháng, không nên mong khổ cho nhau. ၁၄၉. 149. မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ္တမာယုသာ ဧကပုတ္တမနုရက္ခေ; ဧဝမ္ပိ သဗ္ဗဘူတေသု, မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ. Như mẹ dùng mạng sống bảo vệ đứa con duy nhất của mình; cũng vậy, đối với tất cả chúng sanh, hãy tu tập tâm từ vô lượng. ၁၅၀. 150. မေတ္တဉ္စ သဗ္ဗလောကသ္မိ, မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ; ဥဒ္ဓံ အဓော စ တိရိယဉ္စ, အသမ္ဗာဓံ အဝေရမသပတ္တံ. Đối với toàn thể thế gian, hãy tu tập tâm từ vô lượng, ở trên, ở dưới, và ở ngang, không chật hẹp, không oán thù, không đối nghịch. ၁၅၁. 151. တိဋ္ဌံ [Pg.302] စရံ နိသိန္နော ဝ, သယာနော ယာဝတာဿ ဝိတမိဒ္ဓေါ ; ဧတံ သတိံ အဓိဋ္ဌေယျ, ဗြဟ္မမေတံ ဝိဟာရမိဓမာဟု. Khi đứng, đi, ngồi, hay nằm, miễn là còn tỉnh táo, hãy an trú trong niệm này. Các ngài gọi đây là Phạm trú trong giáo pháp này. ၁၅၂. 152. ဒိဋ္ဌိဉ္စ အနုပဂ္ဂမ္မ, သီလဝါ ဒဿနေန သမ္ပန္နော; ကာမေသု ဝိနယ ဂေဓံ, န ဟိ ဇာတုဂ္ဂဗ္ဘသေယျ ပုနရေတီတိ. Không chấp thủ tà kiến, có giới hạnh, đầy đủ tri kiến, loại trừ tham ái trong các dục, vị ấy chắc chắn không bao giờ trở lại nằm trong thai mẹ nữa. မေတ္တသုတ္တံ အဋ္ဌမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Từ Bi, kinh thứ tám, kết thúc. ၉. ဟေမဝတသုတ္တံ 9. Kinh Hemavata ၁၅၃. 153. ‘‘အဇ္ဇ ပန္နရသော ဥပေါသထော, (ဣတိ သာတာဂိရော ယက္ခော)ဒိဗ္ဗာ ရတ္တိ ဥပဋ္ဌိတာ; အနောမနာမံ သတ္ထာရံ, ဟန္ဒ ပဿာမ ဂေါတမံ’’. (Dạ xoa Sātāgira nói:) "Hôm nay là ngày rằm, ngày Uposatha, đêm nay thật huy hoàng. Nào, chúng ta hãy đến yết kiến bậc Đạo sư có danh hiệu cao quý, đức Gotama." ၁၅၄. 154. ‘‘ကစ္စိ မနော သုပဏိဟိတော, (ဣတိ ဟေမဝတော ယက္ခော)သဗ္ဗဘူတေသု တာဒိနော; ကစ္စိ ဣဋ္ဌေ အနိဋ္ဌေ စ, သင်္ကပ္ပဿ ဝသီကတာ’’. (Dạ xoa Hemavata hỏi:) "Tâm của bậc Như Nhiên ấy đối với tất cả chúng sanh có được khéo định tĩnh không? Đối với cảnh khả ý và bất khả ý, các tư duy của ngài có được làm chủ không?" ၁၅၅. 155. ‘‘မနော စဿ သုပဏိဟိတော, (ဣတိ သာတာဂိရော ယက္ခော)သဗ္ဗဘူတေသု တာဒိနော; အထော ဣဋ္ဌေ အနိဋ္ဌေ စ, သင်္ကပ္ပဿ ဝသီကတာ’’. (Dạ xoa Sātāgira đáp:) "Tâm của bậc Như Nhiên ấy đối với tất cả chúng sanh được khéo định tĩnh. Và các tư duy của ngài đối với cảnh khả ý và bất khả ý được làm chủ." ၁၅၆. 156. ‘‘ကစ္စိ အဒိန္နံ နာဒိယတိ, (ဣတိ ဟေမဝတော ယက္ခော)ကစ္စိ ပါဏေသု သညတော; ကစ္စိ အာရာ ပမာဒမှာ, ကစ္စိ ဈာနံ န ရိဉ္စတိ’’. (Dạ xoa Hemavata hỏi:) "Ngài có không lấy của không cho chăng? Có thu thúc đối với các chúng sanh chăng? Có xa lìa sự dễ duôi chăng? Có không từ bỏ thiền định chăng?" ၁၅၇. 157. ‘‘န [Pg.303] သော အဒိန္နံ အာဒိယတိ, (ဣတိ သာတာဂိရော ယက္ခော)အထော ပါဏေသု သညတော; အထော အာရာ ပမာဒမှာ, ဗုဒ္ဓေါ ဈာနံ န ရိဉ္စတိ’’. (Dạ xoa Sātāgira đáp:) "Ngài không lấy của không cho, và ngài thu thúc đối với các chúng sanh. Và ngài xa lìa sự dễ duôi, Đức Phật không từ bỏ thiền định." ၁၅၈. 158. ‘‘ကစ္စိ မုသာ န ဘဏတိ, (ဣတိ ဟေမဝတော ယက္ခော)ကစ္စိ န ခီဏဗျပ္ပထော; ကစ္စိ ဝေဘူတိယံ နာဟ, ကစ္စိ သမ္ဖံ န ဘာသတိ’’. (Dạ xoa Hemavata hỏi:) "Ngài có không nói dối chăng? Có không nói lời ác khẩu chăng? Có không nói lời đâm thọc chăng? Có không nói lời vô ích chăng?" ၁၅၉. 159. ‘‘မုသာ စ သော န ဘဏတိ, (ဣတိ သာတာဂိရော ယက္ခော)အထော န ခီဏဗျပ္ပထော; အထော ဝေဘူတိယံ နာဟ, မန္တာ အတ္ထံ စ ဘာသတိ’’. (Dạ xoa Sātāgira đáp:) "Ngài không nói dối, và không nói lời ác khẩu. Và không nói lời đâm thọc, ngài nói lời có lợi ích sau khi đã suy xét." ၁၆၀. 160. ‘‘ကစ္စိ န ရဇ္ဇတိ ကာမေသု, (ဣတိ ဟေမဝတော ယက္ခော)ကစ္စိ စိတ္တံ အနာဝိလံ; ကစ္စိ မောဟံ အတိက္ကန္တော, ကစ္စိ ဓမ္မေသု စက္ခုမာ’’. (Dạ xoa Hemavata hỏi:) "Ngài có không tham đắm trong các dục chăng? Tâm ngài có không bị vẩn đục chăng? Ngài có vượt qua si mê chăng? Có pháp nhãn đối với các pháp chăng?" ၁၆၁. 161. ‘‘န သော ရဇ္ဇတိ ကာမေသု, (ဣတိ သာတာဂိရော ယက္ခော)အထော စိတ္တံ အနာဝိလံ; သဗ္ဗမောဟံ အတိက္ကန္တော, ဗုဒ္ဓေါ ဓမ္မေသု စက္ခုမာ’’. (Dạ xoa Sātāgira đáp:) "Ngài không tham đắm trong các dục, và tâm ngài không bị vẩn đục. Ngài đã vượt qua mọi si mê, Đức Phật có pháp nhãn đối với các pháp." ၁၆၂. 162. ‘‘ကစ္စိ ဝိဇ္ဇာယ သမ္ပန္နော, (ဣတိ ဟေမဝတော ယက္ခော )ကစ္စိ သံသုဒ္ဓစာရဏော; ကစ္စိဿ အာသဝါ ခီဏာ, ကစ္စိ နတ္ထိ ပုနဗ္ဘဝေါ’’. (Dạ xoa Hemavata hỏi:) "Ngài có đầy đủ minh chăng? Có hạnh thanh tịnh chăng? Các lậu hoặc của ngài đã được đoạn tận chưa? Có còn tái sanh nữa không?" ၁၆၃. 163. ‘‘ဝိဇ္ဇာယ စေဝ သမ္ပန္နော, (ဣတိ သာတာဂိရော ယက္ခော)အထော သံသုဒ္ဓစာရဏော; သဗ္ဗဿ အာသဝါ ခီဏာ, နတ္ထိ တဿ ပုနဗ္ဘဝေါ’’. (Dạ xoa Sātāgira đáp:) "Ngài đầy đủ minh, và có hạnh thanh tịnh. Tất cả lậu hoặc của ngài đã được đoạn tận, ngài không còn tái sanh nữa." ၁၆၄. 164. ‘‘သမ္ပန္နံ [Pg.304] မုနိနော စိတ္တံ, ကမ္မုနာ ဗျပ္ပထေန စ; ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နံ, ဓမ္မတော နံ ပသံသတိ’’. (Hemavata nói:) "Tâm của bậc Mâu-ni thật viên mãn, cả về hành động và lời nói. Bạn đã tán thán ngài, bậc đầy đủ minh và hạnh, đúng theo Chánh pháp." ၁၆၅. 165. ‘‘သမ္ပန္နံ မုနိနော စိတ္တံ, ကမ္မုနာ ဗျပ္ပထေန စ; ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နံ, ဓမ္မတော အနုမောဒသိ’’. (Sātāgira nói:) "Tâm của bậc Mâu-ni thật viên mãn, cả về hành động và lời nói. Bạn đã tùy hỷ với ngài, bậc đầy đủ minh và hạnh, đúng theo Chánh pháp." ၁၆၆. 166. ‘‘သမ္ပန္နံ မုနိနော စိတ္တံ, ကမ္မုနာ ဗျပ္ပထေန စ; ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နံ, ဟန္ဒ ပဿာမ ဂေါတမံ. (Cả hai cùng nói:) "Tâm của bậc Mâu-ni thật viên mãn, cả về hành động và lời nói. Nào, chúng ta hãy đến yết kiến đức Gotama, bậc đầy đủ minh và hạnh." ၁၆၇. 167. ‘‘ဧဏိဇင်္ဃံ ကိသံ ဝီရံ, အပ္ပာဟာရံ အလောလုပံ; မုနိံ ဝနသ္မိံ ဈာယန္တံ, ဧဟိ ပဿာမ ဂေါတမံ. (Hemavata nói:) "Hãy đến, chúng ta hãy yết kiến đức Gotama, người có bắp chân như nai, thân hình thanh tao, bậc anh hùng, ăn ít, không tham ăn, bậc Mâu-ni đang thiền định trong rừng." ၁၆၈. 168. ‘‘သီဟံဝေကစရံ နာဂံ, ကာမေသု အနပေက္ခိနံ; ဥပသင်္ကမ္မ ပုစ္ဆာမ, မစ္စုပါသပ္ပမောစနံ. (Sātāgira nói:) "Chúng ta hãy đến gần và hỏi ngài, bậc như sư tử đi một mình, bậc Long tượng không luyến ái các dục, về sự giải thoát khỏi cạm bẫy của thần chết." ၁၆၉. 169. ‘‘အက္ခာတာရံ ပဝတ္တာရံ, သဗ္ဗဓမ္မာန ပါရဂုံ; ဗုဒ္ဓံ ဝေရဘယာတီတံ, မယံ ပုစ္ဆာမ ဂေါတမံ’’. (Cả hai cùng nói:) "Chúng ta hãy hỏi đức Gotama, bậc tuyên thuyết, bậc giảng giải, người đã đến bờ kia của tất cả các pháp, bậc Giác Ngộ đã vượt qua oán thù và sợ hãi." ၁၇၀. 170. ‘‘ကိသ္မိံ လောကော သမုပ္ပန္နော, (ဣတိ ဟေမဝတော ယက္ခော)ကိသ္မိံ ကုဗ္ဗတိ သန္ထဝံ ; ကိဿ လောကော ဥပါဒါယ, ကိသ္မိံ လောကော ဝိဟညတိ’’. “Thế gian được sanh khởi từ đâu, (dạ xoa Hemavata hỏi) thế gian tạo sự thân thiết với cái gì? Do chấp thủ cái gì mà có thế gian, và do đâu thế gian bị phiền não?” ၁၇၁. 171. ‘‘ဆသု လောကော သမုပ္ပန္နော, (ဟေမဝတာတိ ဘဂဝါ)ဆသု ကုဗ္ဗတိ သန္ထဝံ; ဆန္နမေဝ ဥပါဒါယ, ဆသု လောကော ဝိဟညတိ’’. “Thế gian được sanh khởi từ sáu xứ, (này Hemavata, Đức Thế Tôn đáp) thế gian tạo sự thân thiết với sáu xứ. Do chấp thủ chính sáu xứ ấy, và do sáu xứ ấy mà thế gian bị phiền não.” ၁၇၂. 172. ‘‘ကတမံ တံ ဥပါဒါနံ, ယတ္ထ လောကော ဝိဟညတိ; နိယျာနံ ပုစ္ဆိတော ဗြူဟိ, ကထံ ဒုက္ခာ ပမုစ္စတိ’’. “Sự chấp thủ ấy là gì, nơi mà thế gian bị phiền não? Được hỏi, xin Ngài hãy nói về con đường giải thoát, làm thế nào để thoát khỏi khổ đau?” ၁၇၃. 173. ‘‘ပဉ္စ ကာမဂုဏာ လောကေ, မနောဆဋ္ဌာ ပဝေဒိတာ; ဧတ္ထ ဆန္ဒံ ဝိရာဇေတွာ, ဧဝံ ဒုက္ခာ ပမုစ္စတိ. “Năm dục trưởng dưỡng ở thế gian, cùng với ý là thứ sáu, đã được tuyên thuyết. Khi đã từ bỏ tham dục nơi đây, như vậy sẽ thoát khỏi khổ đau.” ၁၇၄. 174. ‘‘ဧတံ လောကဿ နိယျာနံ, အက္ခာတံ ဝေါ ယထာတထံ; ဧတံ ဝေါ အဟမက္ခာမိ, ဧဝံ ဒုက္ခာ ပမုစ္စတိ’’. “Đây là con đường giải thoát của thế gian, đã được Ta tuyên thuyết cho các ngươi đúng như thật. Ta tuyên thuyết điều này cho các ngươi, rằng như vậy sẽ thoát khỏi khổ đau.” ၁၇၅. 175. ‘‘ကော [Pg.305] သူဓ တရတိ ဩဃံ, ကောဓ တရတိ အဏ္ဏဝံ; အပ္ပတိဋ္ဌေ အနာလမ္ဗေ, ကော ဂမ္ဘီရေ န သီဒတိ’’. “Ở đây, ai vượt qua được bộc lưu? Ở đây, ai vượt qua được biển cả? Không nơi nương tựa, không chỗ bám víu, ai không chìm trong vực thẳm sâu?” ၁၇၆. 176. ‘‘သဗ္ဗဒါ သီလသမ္ပန္နော, ပညဝါ သုသမာဟိတော; အဇ္ဈတ္တစိန္တီ သတိမာ, ဩဃံ တရတိ ဒုတ္တရံ. “Người luôn luôn đầy đủ giới hạnh, có trí tuệ, khéo định tĩnh, quán chiếu nội tâm, có chánh niệm, người ấy vượt qua được bộc lưu khó vượt.” ၁၇၇. 177. ‘‘ဝိရတော ကာမသညာယ, သဗ္ဗသံယောဇနာတိဂေါ; နန္ဒီဘဝပရိက္ခီဏော, သော ဂမ္ဘီရေ န သီဒတိ’’. “Người đã từ bỏ tưởng về dục, vượt qua mọi kiết sử, đã đoạn tận hỷ và hữu, người ấy không chìm trong vực thẳm sâu.” ၁၇၈. 178. ‘‘ဂဗ္ဘီရပညံ နိပုဏတ္ထဒဿိံ, အကိဉ္စနံ ကာမဘဝေ အသတ္တံ; တံ ပဿထ သဗ္ဗဓိ ဝိပ္ပမုတ္တံ, ဒိဗ္ဗေ ပထေ ကမမာနံ မဟေသိံ. “Hãy nhìn xem bậc Đại Sĩ, có trí tuệ sâu xa, thấy được nghĩa lý vi tế, không còn chướng ngại, không dính mắc trong cõi dục và cõi hữu, đã hoàn toàn giải thoát khỏi tất cả, đang bước đi trên con đường của chư thiên.” ၁၇၉. 179. ‘‘အနောမနာမံ နိပုဏတ္ထဒဿိံ, ပညာဒဒံ ကာမာလယေ အသတ္တံ; တံ ပဿထ သဗ္ဗဝိဒုံ သုမေဓံ, အရိယေ ပထေ ကမမာနံ မဟေသိံ. “Hãy nhìn xem bậc Đại Sĩ, có danh xưng cao thượng, thấy được nghĩa lý vi tế, ban cho trí tuệ, không dính mắc nơi trú ẩn của dục, bậc Toàn Tri, có trí tuệ tốt đẹp, đang bước đi trên con đường của bậc Thánh.” ၁၈၀. 180. ‘‘သုဒိဋ္ဌံ ဝတ နော အဇ္ဇ, သုပ္ပဘာတံ သုဟုဋ္ဌိတံ; ယံ အဒ္ဒသာမ သမ္ဗုဒ္ဓံ, ဩဃတိဏ္ဏမနာသဝံ. “Hôm nay chúng con thật thấy được điều lành, bình minh tốt đẹp, thức dậy an lành, vì chúng con đã được thấy bậc Chánh Giác, đã vượt qua bộc lưu, không còn lậu hoặc.” ၁၈၁. 181. ‘‘ဣမေ ဒသသတာ ယက္ခာ, ဣဒ္ဓိမန္တော ယသဿိနော; သဗ္ဗေ တံ သရဏံ ယန္တိ, တွံ နော သတ္ထာ အနုတ္တရော. “Một ngàn dạ xoa này, có thần thông và danh tiếng, tất cả đều quy y Ngài. Ngài là bậc Đạo Sư vô thượng của chúng con.” ၁၈၂. 182. ‘‘တေ မယံ ဝိစရိဿာမ, ဂါမာ ဂါမံ နဂါ နဂံ; နမဿမာနာ သမ္ဗုဒ္ဓံ, ဓမ္မဿ စ သုဓမ္မတ’’န္တိ. “Chúng con sẽ đi từ làng này đến làng khác, từ núi này đến núi khác, đảnh lễ bậc Chánh Giác và Pháp tánh cao đẹp của giáo pháp.” ဟေမဝတသုတ္တံ နဝမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Hemavata, phẩm thứ chín, kết thúc. ၁၀. အာဠဝကသုတ္တံ 10. Kinh Āḷavaka ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ အာဠဝိယံ ဝိဟရတိ အာဠဝကဿ ယက္ခဿ ဘဝနေ. အထ ခေါ အာဠဝကော ယက္ခော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘နိက္ခမ, သမဏာ’’တိ. ‘‘သာဓာဝုသော’’တိ [Pg.306] ဘဂဝါ နိက္ခမိ. ‘‘ပဝိသ, သမဏာ’’တိ. ‘‘သာဓာဝုသော’’တိ ဘဂဝါ ပါဝိသိ. Tôi nghe như vầy – một thời Đức Thế Tôn trú ở Āḷavī, trong trú xứ của dạ xoa Āḷavaka. Bấy giờ, dạ xoa Āḷavaka đi đến chỗ Đức Thế Tôn; sau khi đến, nói với Đức Thế Tôn rằng: “Này Sa-môn, hãy đi ra!” “Lành thay, hiền hữu,” Đức Thế Tôn đi ra. “Này Sa-môn, hãy đi vào!” “Lành thay, hiền hữu,” Đức Thế Tôn đi vào. ဒုတိယမ္ပိ ခေါ…ပေ… တတိယမ္ပိ ခေါ အာဠဝကော ယက္ခော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘နိက္ခမ, သမဏာ’’တိ. ‘‘သာဓာဝုသော’’တိ ဘဂဝါ နိက္ခမိ. ‘‘ပဝိသ, သမဏာ’’တိ. ‘‘သာဓာဝုသော’’တိ ဘဂဝါ ပါဝိသိ. Lần thứ hai... lần thứ ba, dạ xoa Āḷavaka cũng nói với Đức Thế Tôn rằng: “Này Sa-môn, hãy đi ra!” “Lành thay, hiền hữu,” Đức Thế Tôn đi ra. “Này Sa-môn, hãy đi vào!” “Lành thay, hiền hữu,” Đức Thế Tôn đi vào. စတုတ္ထမ္ပိ ခေါ အာဠဝကော ယက္ခော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘နိက္ခမ, သမဏာ’’တိ. ‘‘န ခွာဟံ တံ, အာဝုသော, နိက္ခမိဿာမိ. ယံ တေ ကရဏီယံ, တံ ကရောဟီ’’တိ. Lần thứ tư, dạ xoa Āḷavaka lại nói với Đức Thế Tôn rằng: “Này Sa-môn, hãy đi ra!” “Này hiền hữu, Ta sẽ không đi ra. Ngươi có việc gì cần làm, hãy làm đi.” ‘‘ပဉှံ တံ, သမဏ, ပုစ္ဆိဿာမိ. သစေ မေ န ဗျာကရိဿသိ, စိတ္တံ ဝါ တေ ခိပိဿာမိ, ဟဒယံ ဝါ တေ ဖာလေဿာမိ, ပါဒေသု ဝါ ဂဟေတွာ ပါရဂင်္ဂါယ ခိပိဿာမီ’’တိ. “Ta sẽ hỏi ngươi một câu hỏi, này Sa-môn. Nếu ngươi không trả lời được cho ta, ta sẽ làm cho tâm trí ngươi điên loạn, hoặc ta sẽ xé nát tim ngươi, hoặc ta sẽ nắm chân ngươi mà ném qua bờ bên kia sông Hằng.” ‘‘န ခွာဟံ တံ, အာဝုသော, ပဿာမိ သဒေဝကေ လောကေ သမာရကေ သဗြဟ္မကေ သဿမဏဗြာဟ္မဏိယာ ပဇာယ သဒေဝမနုဿာယ ယော မေ စိတ္တံ ဝါ ခိပေယျ ဟဒယံ ဝါ ဖာလေယျ ပါဒေသု ဝါ ဂဟေတွာ ပါရဂင်္ဂါယ ခိပေယျ. အပိ စ တွံ, အာဝုသော, ပုစ္ဆ ယဒါကင်္ခသီ’’တိ. အထ ခေါ အာဠဝကော ယက္ခော ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ – “Này hiền hữu, Ta không thấy một ai trong thế giới này, cùng với chư Thiên, Ma vương, Phạm thiên, trong chúng sanh cùng với Sa-môn, Bà-la-môn, chư Thiên và loài người, mà có thể làm cho tâm trí Ta điên loạn, hoặc xé nát tim Ta, hoặc nắm chân Ta mà ném qua bờ bên kia sông Hằng. Tuy nhiên, này hiền hữu, hãy hỏi điều ngươi muốn.” Bấy giờ, dạ xoa Āḷavaka nói với Đức Thế Tôn bằng một bài kệ: ၁၈၃. 183. ‘‘ကိံ သူဓ ဝိတ္တံ ပုရိသဿ သေဋ္ဌံ, ကိံ သု သုစိဏ္ဏံ သုခမာဝဟာတိ; ကိံ သု ဟဝေ သာဒုတရံ ရသာနံ, ကထံ ဇီဝိံ ဇီဝိတမာဟု သေဋ္ဌံ’’. “Ở đây, tài sản cao quý nhất của con người là gì? Điều gì được thực hành tốt đẹp sẽ mang lại hạnh phúc? Trong các vị, vị nào là ngọt ngào nhất? Người ta nói, sống như thế nào là đời sống cao quý nhất?” ၁၈၄. 184. ‘‘သဒ္ဓီဓ ဝိတ္တံ ပုရိသဿ သေဋ္ဌံ, ဓမ္မော သုစိဏ္ဏော သုခမာဝဟာတိ; သစ္စံ ဟဝေ သာဒုတရံ ရသာနံ, ပညာဇီဝိံ ဇီဝိတမာဟု သေဋ္ဌံ’’. “Ở đây, đức tin là tài sản cao quý nhất của con người. Pháp được thực hành tốt đẹp sẽ mang lại hạnh phúc. Sự thật quả là vị ngọt ngào nhất trong các vị. Người ta nói, sống bằng trí tuệ là đời sống cao quý nhất.” ၁၈၅. 185. ‘‘ကထံ သု တရတိ ဩဃံ, ကထံ သု တရတိ အဏ္ဏဝံ; ကထံ သု ဒုက္ခမစ္စေတိ, ကထံ သု ပရိသုဇ္ဈတိ’’. “Làm sao vượt qua được bộc lưu? Làm sao vượt qua được biển cả? Làm sao vượt qua được khổ đau? Làm sao được hoàn toàn thanh tịnh?” ၁၈၆. 186. ‘‘သဒ္ဓါ တရတိ ဩဃံ, အပ္ပမာဒေန အဏ္ဏဝံ; ဝီရိယေန ဒုက္ခမစ္စေတိ, ပညာယ ပရိသုဇ္ဈတိ’’. “Nhờ đức tin mà vượt qua bộc lưu, nhờ không phóng dật mà vượt qua biển cả. Nhờ tinh tấn mà vượt qua khổ đau, nhờ trí tuệ mà được hoàn toàn thanh tịnh.” ၁၈၇. 187. ‘‘ကထံ [Pg.307] သု လဘတေ ပညံ, ကထံ သု ဝိန္ဒတေ ဓနံ; ကထံ သု ကိတ္တိံ ပပ္ပောတိ, ကထံ မိတ္တာနိ ဂန္ထတိ; အသ္မာ လောကာ ပရံ လောကံ, ကထံ ပေစ္စ န သောစတိ’’. “Làm sao để có được trí tuệ? Làm sao để tìm được tài sản? Làm sao để đạt được danh tiếng? Làm sao để kết giao bằng hữu? Từ đời này sang đời khác, làm sao để sau khi chết không sầu muộn?” ၁၈၈. 188. ‘‘သဒ္ဒဟာနော အရဟတံ, ဓမ္မံ နိဗ္ဗာနပတ္တိယာ; သုဿူသံ လဘတေ ပညံ, အပ္ပမတ္တော ဝိစက္ခဏော. “Người có đức tin vào giáo pháp của các bậc A-la-hán để chứng đắc Niết-bàn, người muốn lắng nghe, không phóng dật và sáng suốt, sẽ có được trí tuệ.” ၁၈၉. 189. ‘‘ပတိရူပကာရီ ဓုရဝါ, ဥဋ္ဌာတာ ဝိန္ဒတေ ဓနံ; သစ္စေန ကိတ္တိံ ပပ္ပောတိ, ဒဒံ မိတ္တာနိ ဂန္ထတိ. “Người làm việc thích hợp, kiên trì, siêng năng sẽ tìm được tài sản. Nhờ sự thật mà đạt được danh tiếng. Nhờ cho đi mà kết giao bằng hữu.” ၁၉၀. 190. ‘‘ယဿေတေ စတုရော ဓမ္မာ, သဒ္ဓဿ ဃရမေသိနော; သစ္စံ ဓမ္မော ဓိတိ စာဂေါ, သ ဝေ ပေစ္စ န သောစတိ. “Người tại gia có đức tin, người nào có bốn pháp này: sự thật, chánh pháp, kiên trì, và xả ly, người ấy sau khi chết chắc chắn không sầu muộn.” ၁၉၁. 191. ‘‘ဣင်္ဃ အညေပိ ပုစ္ဆဿု, ပုထူ သမဏဗြာဟ္မဏေ; ယဒိ သစ္စာ ဒမာ စာဂါ, ခန္တျာ ဘိယျောဓ ဝိဇ္ဇတိ’’. “Nào, hãy đi hỏi các vị Sa-môn và Bà-la-môn khác, những người có nhiều kiến thức, xem ở đây có điều gì cao hơn sự thật, sự tự chủ, sự xả ly, và sự kham nhẫn không.” ၁၉၂. 192. ‘‘ကထံ နု ဒါနိ ပုစ္ဆေယျံ, ပုထူ သမဏဗြာဟ္မဏေ; ယောဟံ အဇ္ဇ ပဇာနာမိ, ယော အတ္ထော သမ္ပရာယိကော. “Làm sao bây giờ con lại phải đi hỏi các vị Sa-môn và Bà-la-môn khác, những người có nhiều kiến thức, khi mà hôm nay con đã hiểu được lợi ích cho đời sau?” ၁၉၃. 193. ‘‘အတ္ထာယ ဝတ မေ ဗုဒ္ဓေါ, ဝါသာယာဠဝိမာဂမာ; ယောဟံ အဇ္ဇ ပဇာနာမိ, ယတ္ထ ဒိန္နံ မဟပ္ဖလံ. Thật vậy, vì lợi ích cho tôi, đức Phật đã đến Āḷavī để lưu trú. Hôm nay tôi đã biết được nơi nào mà sự cúng dường đem lại quả báu to lớn. ၁၉၄. 194. ‘‘သော အဟံ ဝိစရိဿာမိ, ဂါမာ ဂါမံ ပုရာ ပုရံ; နမဿမာနော သမ္ဗုဒ္ဓံ, ဓမ္မဿ စ သုဓမ္မတ’’န္တိ. Do vậy, tôi sẽ đi lang thang, từ làng này đến làng khác, từ thành phố này đến thành phố khác, đảnh lễ bậc Chánh Đẳng Giác và bản chất tốt đẹp của Giáo Pháp. အာဠဝကသုတ္တံ ဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Āḷavaka, phẩm thứ mười, đã chấm dứt. ၁၁. ဝိဇယသုတ္တံ 11. Kinh Vijaya ၁၉၅. 195. စရံ ဝါ ယဒိ ဝါ တိဋ္ဌံ, နိသိန္နော ဥဒ ဝါ သယံ; သမိဉ္ဇေတိ ပသာရေတိ, ဧသာ ကာယဿ ဣဉ္ဇနာ. Dù đi, hay dù đứng, hoặc ngồi hay nằm, co lại và duỗi ra, đây là sự chuyển động của thân. ၁၉၆. 196. အဋ္ဌိနဟာရုသံယုတ္တော, တစမံသာဝလေပနော; ဆဝိယာ ကာယော ပဋိစ္ဆန္နော, ယထာဘူတံ န ဒိဿတိ. Được kết nối bởi xương và gân, được trát bằng da và thịt; thân này được bao bọc bởi lớp da, nên không được nhìn thấy đúng như thật. ၁၉၇. 197. အန္တပူရော [Pg.308] ဥဒရပူရော, ယကနပေဠဿ ဝတ္ထိနော; ဟဒယဿ ပပ္ဖာသဿ, ဝက္ကဿ ပိဟကဿ စ. Đầy ruột, đầy dạ dày, đầy gan, bàng quang, tim, phổi, thận, và lá lách. ၁၉၈. 198. သိင်္ဃာဏိကာယ ခေဠဿ, သေဒဿ စ မေဒဿ စ; လောဟိတဿ လသိကာယ, ပိတ္တဿ စ ဝသာယ စ. Đầy nước mũi, nước bọt, mồ hôi, mỡ, máu, hoạt dịch, mật, và dầu. ၁၉၉. 199. အထဿ နဝဟိ သောတေဟိ, အသုစီ သဝတိ သဗ္ဗဒါ; အက္ခိမှာ အက္ခိဂူထကော, ကဏ္ဏမှာ ကဏ္ဏဂူထကော. Rồi từ chín lỗ của nó, chất bất tịnh luôn tuôn chảy. Từ mắt có ghèn mắt, từ tai có ráy tai. ၂၀၀. 200. သိင်္ဃာဏိကာ စ နာသတော, မုခေန ဝမတေကဒါ; ပိတ္တံ သေမှဉ္စ ဝမတိ, ကာယမှာ သေဒဇလ္လိကာ. Và nước mũi từ lỗ mũi. Đôi khi từ miệng, người ta nôn ra mật và đờm. Từ thân, mồ hôi và cáu bẩn tuôn ra. ၂၀၁. 201. အထဿ သုသိရံ သီသံ, မတ္ထလုင်္ဂဿ ပူရိတံ; သုဘတော နံ မညတိ, ဗာလော အဝိဇ္ဇာယ ပုရက္ခတော. Và đầu của nó thì rỗng, chứa đầy não. Kẻ ngu si, bị vô minh chi phối, nghĩ rằng nó đẹp đẽ. ၂၀၂. 202. ယဒါ စ သော မတော သေတိ, ဥဒ္ဓုမာတော ဝိနီလကော; အပဝိဒ္ဓေါ သုသာနသ္မိံ, အနပေက္ခာ ဟောန္တိ ဉာတယော. Và khi nó nằm chết, sình trương và xanh tím, bị vứt bỏ trong nghĩa địa, bà con thân thuộc không còn đoái hoài. ၂၀၃. 203. ခါဒန္တိ နံ သုဝါနာ စ, သိင်္ဂါလာ ဝကာ ကိမီ; ကာကာ ဂိဇ္ဈာ စ ခါဒန္တိ, ယေ စညေ သန္တိ ပါဏိနော. Chó, chó rừng, sói, và giòi bọ ăn nó; quạ và kền kền ăn nó, và bất cứ loài sinh vật nào khác cũng vậy. ၂၀၄. 204. သုတွာန ဗုဒ္ဓဝစနံ, ဘိက္ခု ပညာဏဝါ ဣဓ; သော ခေါ နံ ပရိဇာနာတိ, ယထာဘူတဉှိ ပဿတိ. Sau khi nghe lời dạy của đức Phật, vị tỳ khưu có trí tuệ ở đây, vị ấy hoàn toàn liễu tri nó, vì vị ấy thấy nó đúng như thật. ၂၀၅. 205. ယထာ ဣဒံ တထာ ဧတံ, ယထာ ဧတံ တထာ ဣဒံ; အဇ္ဈတ္တဉ္စ ဗဟိဒ္ဓါ စ, ကာယေ ဆန္ဒံ ဝိရာဇယေ. Như thế này (thân sống) thì cũng như thế kia (thân chết), như thế kia thì cũng như thế này. Đối với thân, cả bên trong lẫn bên ngoài, hãy từ bỏ dục tham. ၂၀၆. 206. ဆန္ဒရာဂဝိရတ္တော သော, ဘိက္ခု ပညာဏဝါ ဣဓ; အဇ္ဈဂါ အမတံ သန္တိံ, နိဗ္ဗာနံ ပဒမစ္စုတံ. Vị tỳ khưu có trí tuệ ở đây, đã ly tham ái, đã đạt đến trạng thái bất tử, tịch tịnh, là Niết Bàn, cảnh giới bất biến. ၂၀၇. 207. ဒွိပါဒကောယံ အသုစိ, ဒုဂ္ဂန္ဓော ပရိဟာရတိ ; နာနာကုဏပပရိပူရော, ဝိဿဝန္တော တတော တတော. Vật hai chân này là bất tịnh, hôi thối, cần được chăm sóc; chứa đầy các loại tử thi khác nhau, rỉ ra từ chỗ này chỗ kia. ၂၀၈. 208. ဧတာဒိသေန ကာယေန, ယော မညေ ဥဏ္ဏမေတဝေ ; ပရံ ဝါ အဝဇာနေယျ, ကိမညတြ အဒဿနာတိ. Với một thân thể như vậy, ai lại có thể nghĩ đến việc tự đề cao mình hoặc khinh miệt người khác? Đó là gì khác ngoài sự không thấy biết? ဝိဇယသုတ္တံ ဧကာဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Vijaya, phẩm thứ mười một, đã chấm dứt. ၁၂. မုနိသုတ္တံ 12. Kinh Muni ၂၀၉. 209. သန္ထဝါတော [Pg.309] ဘယံ ဇာတံ, နိကေတာ ဇာယတေ ရဇော; အနိကေတမသန္ထဝံ, ဧတံ ဝေ မုနိဒဿနံ. Từ sự thân quen, sợ hãi sinh ra; từ gia đình, bụi bặm phát sinh. Không gia đình, không thân quen, đây thật sự là cái thấy của bậc ẩn sĩ. ၂၁၀. 210. ယော ဇာတမုစ္ဆိဇ္ဇ န ရောပယေယျ, ဇာယန္တမဿ နာနုပ္ပဝေစ္ဆေ; တမာဟု ဧကံ မုနိနံ စရန္တံ, အဒ္ဒက္ခိ သော သန္တိပဒံ မဟေသိ. Vị nào đã cắt đứt những gì đã sinh, không gieo trồng lại, và không để cho những gì đang sinh khởi được tiếp diễn; họ gọi vị ấy là bậc ẩn sĩ độc hành. Bậc đại sĩ ấy đã thấy được trạng thái tịch tịnh. ၂၁၁. 211. သင်္ခါယ ဝတ္ထူနိ ပမာယ ဗီဇံ, သိနေဟမဿ နာနုပ္ပဝေစ္ဆေ; သ ဝေ မုနီ ဇာတိခယန္တဒဿီ, တက္ကံ ပဟာယ န ဥပေတိ သင်္ခံ. Sau khi đã thẩm xét các nền tảng, đo lường hạt giống, vị ấy không tưới tẩm nó bằng ái luyến. Bậc ẩn sĩ ấy, người thấy sự chấm dứt của sinh, đã từ bỏ tư duy, không đi vào sự tính toán. ၂၁၂. 212. အညာယ သဗ္ဗာနိ နိဝေသနာနိ, အနိကာမယံ အညတရမ္ပိ တေသံ; သ ဝေ မုနီ ဝီတဂေဓော အဂိဒ္ဓေါ, နာယူဟတီ ပါရဂတော ဟိ ဟောတိ. Sau khi đã biết tất cả các trú xứ, không mong muốn bất kỳ trú xứ nào trong số đó; bậc ẩn sĩ ấy, thật vậy, đã thoát khỏi tham lam, không còn thèm muốn, không còn nỗ lực, vì vị ấy đã đến bờ bên kia. ၂၁၃. 213. သဗ္ဗာဘိဘုံ သဗ္ဗဝိဒုံ သုမေဓံ, သဗ္ဗေသု ဓမ္မေသု အနူပလိတ္တံ; သဗ္ဗဉ္ဇဟံ တဏှက္ခယေ ဝိမုတ္တံ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ. Bậc chinh phục tất cả, bậc biết tất cả, bậc trí tuệ, không bị ô nhiễm trong mọi pháp, đã từ bỏ tất cả, được giải thoát trong sự đoạn tận ái dục, bậc trí cũng biết vị ấy là một bậc ẩn sĩ. ၂၁၄. 214. ပညာဗလံ သီလဝတူပပန္နံ, သမာဟိတံ ဈာနရတံ သတီမံ; သင်္ဂါ ပမုတ္တံ အခိလံ အနာသဝံ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ. Người có sức mạnh trí tuệ, có giới hạnh, có định, ưa thích thiền định, có chánh niệm, đã giải thoát khỏi chấp trước, không còn hoang vu, không còn lậu hoặc, bậc trí cũng biết vị ấy là một bậc ẩn sĩ. ၂၁၅. 215. ဧကံ [Pg.310] စရန္တံ မုနိမပ္ပမတ္တံ, နိန္ဒာပသံသာသု အဝေဓမာနံ; သီဟံဝ သဒ္ဒေသု အသန္တသန္တံ, ဝါတံဝ ဇာလမှိ အသဇ္ဇမာနံ; ပဒ္မံဝ တောယေန အလိပ္ပမာနံ, နေတာရမညေသမနညနေယျံ; တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ. Bậc ẩn sĩ độc hành, không buông lung, không dao động trước khen chê; như sư tử không kinh hãi trước tiếng động, như gió không vướng vào lưới, như hoa sen không dính nước; là người dẫn dắt người khác, không bị người khác dẫn dắt, bậc trí cũng biết vị ấy là một bậc ẩn sĩ. ၂၁၆. 216. ယော ဩဂဟဏေ ထမ္ဘောရိဝါဘိဇာယတိ, ယသ္မိံ ပရေ ဝါစာပရိယန္တံ ဝဒန္တိ; တံ ဝီတရာဂံ သုသမာဟိတိန္ဒြိယံ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ. Vị nào vững chắc như cột trụ ở bến nước, khi những người khác nói những lời cực đoan; vị ấy đã ly tham, các căn được khéo định tĩnh, bậc trí cũng biết vị ấy là một bậc ẩn sĩ. ၂၁၇. 217. ယော ဝေ ဌိတတ္တော တသရံဝ ဥဇ္ဇု, ဇိဂုစ္ဆတိ ကမ္မေဟိ ပါပကေဟိ; ဝီမံသမာနော ဝိသမံ သမဉ္စ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ. Vị nào thật sự có tâm kiên định, thẳng thắn như con thoi, ghê tởm những hành vi xấu ác, biết thẩm xét điều không đồng đều và điều đồng đều, bậc trí cũng biết vị ấy là một bậc ẩn sĩ. ၂၁၈. 218. ယော သညတတ္တော န ကရောတိ ပါပံ, ဒဟရော မဇ္ဈိမော စ မုနိ ယတတ္တော; အရောသနေယျော န သော ရောသေတိ ကဉ္စိ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ. Bậc ẩn sĩ tự chế ngự, không làm điều ác, dù trẻ hay trung niên, có tâm được kiểm soát; không thể bị chọc giận, vị ấy không chọc giận ai, bậc trí cũng biết vị ấy là một bậc ẩn sĩ. ၂၁၉. 219. ယဒဂ္ဂတော မဇ္ဈတော သေသတော ဝါ, ပိဏ္ဍံ လဘေထ ပရဒတ္တူပဇီဝီ; နာလံ ထုတုံ နောပိ နိပစ္စဝါဒီ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ. Vị khất sĩ sống nhờ vật thực người khác cúng dường, dù nhận được vật thực từ phần đầu tiên, phần giữa, hay phần còn lại, cũng không nên tán dương khi nhận được phần đầu, cũng không nên nói lời chê bai khi nhận được phần còn lại. Bậc trí cũng gọi người như vậy là bậc Mâu-ni. ၂၂၀. 220. မုနိံ စရန္တံ ဝိရတံ မေထုနသ္မာ, ယော ယောဗ္ဗနေ နောပနိဗဇ္ဈတေ ကွစိ; မဒပ္ပမာဒါ ဝိရတံ ဝိပ္ပမုတ္တံ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ. Bậc Mâu-ni du hành, từ bỏ dâm dục, người mà trong tuổi thanh xuân không bị ràng buộc vào bất cứ đâu; từ bỏ say sưa và phóng dật, đã được giải thoát. Bậc trí cũng gọi người như vậy là bậc Mâu-ni. ၂၂၁. 221. အညာယ [Pg.311] လောကံ ပရမတ္ထဒဿိံ, ဩဃံ သမုဒ္ဒံ အတိတရိယ တာဒိံ; တံ ဆိန္နဂန္ထံ အသိတံ အနာသဝံ, တံ ဝါပိ ဓီရာ မုနိ ဝေဒယန္တိ. Người đã liễu tri thế gian, đã thấy được chân lý tối thượng, đã vượt qua bộc lưu và biển cả, bậc như thị, đã cắt đứt các triền phược, không còn nương tựa, không còn lậu hoặc. Bậc trí cũng gọi người như vậy là bậc Mâu-ni. ၂၂၂. 222. အသမာ ဥဘော ဒူရဝိဟာရဝုတ္တိနော, ဂိဟီ ဒါရပေါသီ အမမော စ သုဗ္ဗတော; ပရပါဏရောဓာယ ဂိဟီ အသညတော, နိစ္စံ မုနီ ရက္ခတိ ပါဏိနေ ယတော. Cả hai không giống nhau, cách sống và nơi ở xa cách. Người tại gia nuôi vợ con, còn bậc Mâu-ni không có sở hữu và có giới hạnh tốt. Người tại gia không tự chế ngự, làm hại sinh mạng kẻ khác. Bậc Mâu-ni luôn tự chế ngự, bảo vệ các chúng sanh. ၂၂၃. 223. သိခီ ယထာ နီလဂီဝေါ ဝိဟင်္ဂမော, ဟံသဿ နောပေတိ ဇဝံ ကုဒါစနံ; ဧဝံ ဂိဟီ နာနုကရောတိ ဘိက္ခုနော, မုနိနော ဝိဝိတ္တဿ ဝနမှိ ဈာယတောတိ. Như con chim công có mào, cổ xanh, không bao giờ sánh kịp tốc độ của con thiên nga. Cũng vậy, người tại gia không thể sánh bằng vị Tỳ-khưu, bậc Mâu-ni sống viễn ly, thiền định trong rừng. မုနိသုတ္တံ ဒွါဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Mâu-ni, kinh thứ mười hai, kết thúc. ဥရဂဝဂ္ဂေါ ပဌမော နိဋ္ဌိတော. Phẩm Rắn, phẩm thứ nhất, kết thúc. တဿုဒ္ဒါနံ – Phần tóm lược của phẩm ấy – ဥရဂေါ ဓနိယော စေဝ, ဝိသာဏဉ္စ တထာ ကသိ; စုန္ဒော ပရာဘဝေါ စေဝ, ဝသလော မေတ္တဘာဝနာ. (Kinh) Rắn, và Dhaniya, Sừng Tê, và cũng vậy là Cày Ruộng; Cunda, và Suy Vong, Người Hạ Tiện, (và) Tu Tập Từ Bi. သာတာဂိရော အာဠဝကော, ဝိဇယော စ တထာ မုနိ; ဒွါဒသေတာနိ သုတ္တာနိ, ဥရဂဝဂ္ဂေါတိ ဝုစ္စတီတိ. (Kinh) Sātāgira, Āḷavaka, và Vijaya, cũng như Muni; mười hai kinh này được gọi là Phẩm Rắn. ၂. စူဠဝဂ္ဂေါ 2. Tiểu Phẩm ၁. ရတနသုတ္တံ 1. Kinh Bảo Ngọc ၂၂၄. 224. ယာနီဓ [Pg.312] ဘူတာနိ သမာဂတာနိ, ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ; သဗ္ဗေဝ ဘူတာ သုမနာ ဘဝန္တု, အထောပိ သက္ကစ္စ သုဏန္တု ဘာသိတံ. Những chúng sanh nào đã tụ hội về đây, dù ở trên mặt đất hay ở trên hư không; mong rằng tất cả chúng sanh ấy đều có tâm hoan hỷ, và hãy kính cẩn lắng nghe lời đã được thuyết giảng. ၂၂၅. 225. တသ္မာ ဟိ ဘူတာ နိသာမေထ သဗ္ဗေ, မေတ္တံ ကရောထ မာနုသိယာ ပဇာယ; ဒိဝါ စ ရတ္တော စ ဟရန္တိ ယေ ဗလိံ, တသ္မာ ဟိ နေ ရက္ခထ အပ္ပမတ္တာ. Vì vậy, hỡi các chúng sanh, tất cả hãy lắng nghe. Hãy thực hành tâm từ đối với loài người. Những người mà ngày cũng như đêm đều dâng cúng vật phẩm, vì vậy, hãy không xao lãng mà bảo hộ họ. ၂၂၆. 226. ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ, သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ; န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန, ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ; ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု. Bất cứ tài sản nào ở đời này hay ở đời khác, hay bất cứ bảo vật cao quý nào ở các cõi trời; không có gì sánh bằng đức Như Lai. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi đức Phật. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành. ၂၂၇. 227. ခယံ ဝိရာဂံ အမတံ ပဏီတံ, ယဒဇ္ဈဂါ သကျမုနီ သမာဟိတော; န တေန ဓမ္မေန သမတ္ထိ ကိဉ္စိ, ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ; ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု. Sự đoạn tận, sự ly tham, sự bất tử, sự cao quý, mà bậc Mâu-ni Thích-ca với tâm định tĩnh đã chứng đắc; không có gì sánh bằng Pháp ấy. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Chánh Pháp. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành. ၂၂၈. 228. ယံ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌော ပရိဝဏ္ဏယီ သုစိံ, သမာဓိမာနန္တရိကညမာဟု; သမာဓိနာ တေန သမော န ဝိဇ္ဇတိ, ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ; ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု. Định nào mà bậc Phật tối thượng đã tán thán là thanh tịnh, định mà người ta gọi là Vô Gián Định; không có định nào sánh bằng định ấy. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Chánh Pháp. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành. ၂၂၉. 229. ယေ [Pg.313] ပုဂ္ဂလာ အဋ္ဌ သတံ ပသတ္ထာ, စတ္တာရိ ဧတာနိ ယုဂါနိ ဟောန္တိ; တေ ဒက္ခိဏေယျာ သုဂတဿ သာဝကာ, ဧတေသု ဒိန္နာနိ မဟပ္ဖလာနိ; ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု. Tám hạng người được bậc thiện nhân tán thán, đó là bốn đôi. Họ là những vị đệ tử của đức Thiện Thệ, xứng đáng được cúng dường. Những vật cúng dường cho họ có quả lớn. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành. ၂၃၀. 230. ယေ သုပ္ပယုတ္တာ မနသာ ဒဠှေန, နိက္ကာမိနော ဂေါတမသာသနမှိ; တေ ပတ္တိပတ္တာ အမတံ ဝိဂယှ, လဒ္ဓါ မုဓာ နိဗ္ဗုတိံ ဘုဉ္ဇမာနာ; ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု. Những vị nào đã tinh tấn với tâm kiên cố, không còn tham ái trong giáo pháp của đức Gotama; họ đã đạt đến mục đích, đã nhập vào cõi bất tử, đã nhận được sự tịch tịnh một cách vô điều kiện và đang hưởng thụ. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành. ၂၃၁. 231. ယထိန္ဒခီလော ပထဝိဿိတော သိယာ, စတုဗ္ဘိ ဝါတေဟိ အသမ္ပကမ္ပိယော; တထူပမံ သပ္ပုရိသံ ဝဒါမိ, ယော အရိယသစ္စာနိ အဝေစ္စ ပဿတိ; ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု. Như cột trụ cổng thành được chôn sâu xuống đất, không bị lay chuyển bởi bốn ngọn gió; Ta nói rằng bậc chân nhân cũng tương tự như vậy, người đã thấu hiểu và thấy rõ các Thánh đế. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành. ၂၃၂. 232. ယေ အရိယသစ္စာနိ ဝိဘာဝယန္တိ, ဂမ္ဘီရပညေန သုဒေသိတာနိ; ကိဉ္စာပိ တေ ဟောန္တိ ဘုသံ ပမတ္တာ, န တေ ဘဝံ အဋ္ဌမမာဒိယန္တိ; ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု. Những vị nào làm sáng tỏ các Thánh đế đã được bậc trí tuệ thâm sâu khéo thuyết giảng; dù cho họ có phóng dật đến đâu đi nữa, họ cũng không nhận lấy kiếp sống thứ tám. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành. ၂၃၃. 233. သဟာဝဿ ဒဿနသမ္ပဒါယ, တယဿု ဓမ္မာ ဇဟိတာ ဘဝန္တိ; သက္ကာယဒိဋ္ဌိ ဝိစိကိစ္ဆိတဉ္စ, သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ. Cùng với sự thành tựu về tri kiến, ba pháp này được từ bỏ: thân kiến, hoài nghi, và giới cấm thủ, bất cứ thứ gì có thể có. ၂၃၄. 234. စတူဟပါယေဟိ [Pg.314] စ ဝိပ္ပမုတ္တော, ဆစ္စာဘိဌာနာနိ ဘဗ္ဗ ကာတုံ ; ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု. Vị ấy đã giải thoát khỏi bốn đường ác, và không có khả năng phạm sáu trọng tội. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành. ၂၃၅. 235. ကိဉ္စာပိ သော ကမ္မ ကရောတိ ပါပကံ, ကာယေန ဝါစာ ဥဒ စေတသာ ဝါ; အဘဗ္ဗ သော တဿ ပဋိစ္ဆဒါယ, အဘဗ္ဗတာ ဒိဋ္ဌပဒဿ ဝုတ္တာ; ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု. Dù cho vị ấy có làm một nghiệp ác nào đó bằng thân, khẩu, hay ý; vị ấy không có khả năng che giấu nó. Sự không có khả năng (che giấu) của người đã thấy được đạo quả đã được nói đến. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành. ၂၃၆. 236. ဝနပ္ပဂုမ္ဗေ ယထ ဖုဿိတဂ္ဂေ, ဂိမှာနမာသေ ပဌမသ္မိံ ဂိမှေ; တထူပမံ ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ, နိဗ္ဗာနဂါမိံ ပရမံ ဟိတာယ; ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု. Như lùm cây trong rừng với những ngọn cành nở hoa, vào tháng đầu mùa hạ; cũng tương tự như vậy, Ngài đã thuyết giảng Pháp tối thượng, đưa đến Niết-bàn, vì lợi ích tối cao. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi đức Phật. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành. ၂၃၇. 237. ဝရော ဝရညူ ဝရဒေါ ဝရာဟရော, အနုတ္တရော ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ; ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု. Bậc Tối Thượng, Bậc Biết Điều Tối Thượng, Bậc Ban Điều Tối Thượng, Bậc Mang Lại Điều Tối Thượng, Bậc Vô Thượng, đã thuyết giảng Pháp tối thượng. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi đức Phật. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành. ၂၃၈. 238. ခီဏံ ပုရာဏံ နဝ နတ္ထိ သမ္ဘဝံ, ဝိရတ္တစိတ္တာယတိကေ ဘဝသ္မိံ; တေ ခီဏဗီဇာ အဝိရူဠှိဆန္ဒာ, နိဗ္ဗန္တိ ဓီရာ ယထာယံ ပဒီပေါ; ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု. (Nghiệp) cũ đã hết, (nghiệp) mới không còn phát sinh. Tâm đã ly tham đối với kiếp sống tương lai. Họ đã hết hạt giống (tái sanh), không còn ham muốn tăng trưởng. Các bậc trí tuệ tịch diệt như ngọn đèn này. Đây cũng là bảo vật cao quý nơi Tăng đoàn. Mong rằng do sự thật này, được sự an lành. ၂၃၉. 239. ယာနီဓ [Pg.315] ဘူတာနိ သမာဂတာနိ, ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ; တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ, ဗုဒ္ဓံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု. Những chúng sanh nào đã tụ hội về đây, dù ở trên mặt đất hay ở trên hư không; chúng con xin đảnh lễ đức Phật, bậc Như Lai, được chư thiên và loài người cúng dường. Mong rằng được sự an lành. ၂၄၀. 240. ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ, ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ; တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ, ဓမ္မံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု. Những chúng sanh nào đã tụ hội về đây, dù ở trên mặt đất hay ở trên hư không; chúng con xin đảnh lễ Chánh Pháp, (được thuyết bởi) bậc Như Lai, được chư thiên và loài người cúng dường. Mong rằng được sự an lành. ၂၄၁. 241. ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ, ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ; တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ, သံဃံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတူတိ. Những chúng sanh nào đã tụ hội về đây, dù ở trên mặt đất hay ở trên hư không; chúng con xin đảnh lễ Tăng đoàn, (đệ tử của) bậc Như Lai, được chư thiên và loài người cúng dường. Mong rằng được sự an lành. ရတနသုတ္တံ ပဌမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Ratanasutta, phần thứ nhất, đã chấm dứt. ၂. အာမဂန္ဓသုတ္တံ 2. Kinh Āmagandha ၂၄၂. 242. ‘‘သာမာကစိင်္ဂူလကစီနကာနိ စ, ပတ္တပ္ဖလံ မူလဖလံ ဂဝိပ္ဖလံ; ဓမ္မေန လဒ္ဓံ သတမသ္နမာနာ, န ကာမကာမာ အလိကံ ဘဏန္တိ. “Các loại lúa hoang dại như sāmāka, ciṅgūlaka, và cīnaka, cùng các loại trái lá, trái củ, trái dây; bậc thiện nhân thọ dụng những thứ có được một cách đúng pháp, không vì tham muốn dục lạc mà nói lời dối trá.” ၂၄၃. 243. ‘‘ယဒသ္နမာနော သုကတံ သုနိဋ္ဌိတံ, ပရေဟိ ဒိန္နံ ပယတံ ပဏီတံ; သာလီနမန္နံ ပရိဘုဉ္ဇမာနော, သော ဘုဉ္ဇသီ ကဿပ အာမဂန္ဓံ. “Này Kassapa, ngài thọ dụng món ăn được làm kỹ lưỡng, nấu chín tới, do người khác dâng cúng, thanh khiết và hảo hạng; trong khi dùng cơm nấu từ gạo sālī, ngài đang ăn mùi hôi tanh.” ၂၄၄. 244. ‘‘န [Pg.316] အာမဂန္ဓော မမ ကပ္ပတီတိ, ဣစ္စေဝ တွံ ဘာသသိ ဗြဟ္မဗန္ဓု; သာလီနမန္နံ ပရိဘုဉ္ဇမာနော, သကုန္တမံသေဟိ သုသင်္ခတေဟိ; ပုစ္ဆာမိ တံ ကဿပ ဧတမတ္ထံ, ကထံ ပကာရော တဝ အာမဂန္ဓော’’. “Này người thân của Phạm Thiên, ngài nói rằng: ‘Mùi hôi tanh không thích hợp với ta.’ Thế mà ngài vẫn dùng cơm nấu từ gạo sālī cùng với thịt chim được chế biến kỹ lưỡng. Này Kassapa, tôi xin hỏi ngài về điều này: mùi hôi tanh của ngài là loại nào?” ၂၄၅. 245. ‘‘ပါဏာတိပါတော ဝဓဆေဒဗန္ဓနံ, ထေယျံ မုသာဝါဒေါ နိကတိဝဉ္စနာနိ စ; အဇ္ဈေနကုတ္တံ ပရဒါရသေဝနာ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ. “Sát sanh, hành hạ, cắt xẻo, trói buộc, trộm cắp, nói dối, gian lận và lừa đảo, học tập kinh sách vô ích, quan hệ với vợ người khác – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.” ၂၄၆. 246. ‘‘ယေ ဣဓ ကာမေသု အသညတာ ဇနာ, ရသေသု ဂိဒ္ဓါ အသုစိဘာဝမဿိတာ ; နတ္ထိကဒိဋ္ဌီ ဝိသမာ ဒုရန္နယာ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ. “Những người ở đời này không tự chế trong các dục, tham đắm các vị, nương theo sự bất tịnh, có tà kiến hư vô, hành vi bất chính, khó dạy bảo – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.” ၂၄၇. 247. ‘‘ယေ လူခသာ ဒါရုဏာ ပိဋ္ဌိမံသိကာ, မိတ္တဒ္ဒုနော နိက္ကရုဏာတိမာနိနော; အဒါနသီလာ န စ ဒေန္တိ ကဿစိ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ. “Những kẻ thô lỗ, tàn nhẫn, nói xấu sau lưng, phản bội bạn bè, không lòng thương xót, quá kiêu mạn, có tính keo kiệt và không cho ai bất cứ thứ gì – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.” ၂၄၈. 248. ‘‘ကောဓော မဒေါ ထမ္ဘော ပစ္စုပဋ္ဌာပနာ, မာယာ ဥသူယာ ဘဿသမုဿယော စ; မာနာတိမာနော စ အသဗ္ဘိ သန္ထဝေါ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ. “Sân hận, say đắm, cứng đầu, chống đối, xảo trá, ganh tỵ, khoe khoang khoác lác, kiêu căng ngã mạn, và giao du với kẻ xấu – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.” ၂၄၉. 249. ‘‘ယေ ပါပသီလာ ဣဏဃာတသူစကာ, ဝေါဟာရကူဋာ ဣဓ ပါဋိရူပိကာ ; နရာဓမာ ယေဓ ကရောန္တိ ကိဗ္ဗိသံ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ. “Những kẻ có ác giới, quỵt nợ, chỉ điểm, gian lận trong giao dịch, những kẻ giả hình ở đời này; những hạng người hạ tiện làm điều tội lỗi ở đây – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.” ၂၅၀. 250. ‘‘ယေ [Pg.317] ဣဓ ပါဏေသု အသညတာ ဇနာ, ပရေသမာဒါယ ဝိဟေသမုယျုတာ; ဒုဿီလလုဒ္ဒါ ဖရုသာ အနာဒရာ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ. “Những người ở đời này không tự chế đối với các sinh linh, lấy của người khác và chuyên tâm hãm hại; những kẻ ác giới, hung bạo, thô lỗ, và vô lễ – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.” ၂၅၁. 251. ‘‘ဧတေသု ဂိဒ္ဓါ ဝိရုဒ္ဓါတိပါတိနော, နိစ္စုယျုတာ ပေစ္စ တမံ ဝဇန္တိ ယေ; ပတန္တိ သတ္တာ နိရယံ အဝံသိရာ, ဧသာမဂန္ဓော န ဟိ မံသဘောဇနံ. “Những kẻ tham đắm, chống đối, và xâm hại các sinh linh này, luôn nỗ lực (làm ác), sau khi chết đi vào cõi tối tăm; những chúng sanh ấy bị rơi đầu chúi xuống địa ngục – đây mới là mùi hôi tanh, chứ không phải việc ăn thịt.” ၂၅၂. 252. ‘‘န မစ္ဆမံသာနမနာသကတ္တံ, န နဂ္ဂိယံ န မုဏ္ဍိယံ ဇဋာဇလ္လံ; ခရာဇိနာနိ နာဂ္ဂိဟုတ္တဿုပသေဝနာ, ယေ ဝါပိ လောကေ အမရာ ဗဟူ တပါ; မန္တာဟုတီ ယညမုတူပသေဝနာ, သောဓေန္တိ မစ္စံ အဝိတိဏ္ဏကင်္ခံ. “Không phải việc không ăn cá thịt, không phải sự lõa thể, cạo đầu, bện tóc, mặc da thú thô, hay phụng sự lửa tế; cũng không phải các khổ hạnh nhiều loại ở đời để cầu bất tử, hay các câu thần chú, vật cúng dường, lễ tế, hoặc các nghi thức theo mùa có thể thanh lọc được một người chưa vượt qua hoài nghi.” ၂၅၃. 253. ‘‘ယော တေသု ဂုတ္တော ဝိဒိတိန္ဒြိယော စရေ, ဓမ္မေ ဌိတော အဇ္ဇဝမဒ္ဒဝေ ရတော; သင်္ဂါတိဂေါ သဗ္ဗဒုက္ခပ္ပဟီနော, န လိပ္ပတိ ဒိဋ္ဌသုတေသု ဓီရော’’. “Người nào sống phòng hộ các căn ấy, biết rõ các căn, an trú trong Chánh pháp, ưa thích sự ngay thẳng và nhu hòa, vượt qua mọi chấp trước, đoạn trừ mọi khổ đau, bậc trí ấy không bị nhiễm ô bởi những gì được thấy và nghe.” ၂၅၄. 254. ဣစ္စေတမတ္ထံ ဘဂဝါ ပုနပ္ပုနံ, အက္ခာသိ နံ ဝေဒယိ မန္တပါရဂူ; စိတြာဟိ ဂါထာဟိ မုနီ ပကာသယိ, နိရာမဂန္ဓော အသိတော ဒုရန္နယော. Thế Tôn đã giảng giải ý nghĩa này nhiều lần, và vị thông suốt Vệ Đà đã hiểu rõ. Bậc Mâu Ni đã tuyên thuyết bằng những vần kệ đa dạng, Ngài là bậc không còn mùi hôi tanh, không còn nương tựa, khó bị dẫn dắt sai lạc. ၂၅၅. 255. သုတွာန ဗုဒ္ဓဿ သုဘာသိတံ ပဒံ, နိရာမဂန္ဓံ သဗ္ဗဒုက္ခပ္ပနူဒနံ; နီစမနော ဝန္ဒိ တထာဂတဿ, တတ္ထေဝ ပဗ္ဗဇ္ဇမရောစယိတ္ထာတိ. Nghe xong lời dạy khéo nói của Đức Phật, là pháp không còn mùi hôi tanh, đoạn trừ mọi khổ đau, với tâm khiêm hạ, vị ấy đã đảnh lễ Như Lai và ngay tại đó xin được xuất gia. အာမဂန္ဓသုတ္တံ ဒုတိယံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Āmagandha, phần thứ hai, đã chấm dứt. ၃. ဟိရိသုတ္တံ 3. Kinh Hiri ၂၅၆. 256. ဟိရိံ [Pg.318] တရန္တံ ဝိဇိဂုစ္ဆမာနံ, တဝါဟမသ္မိ ဣတိ ဘာသမာနံ; သယှာနိ ကမ္မာနိ အနာဒိယန္တံ, နေသော မမန္တိ ဣတိ နံ ဝိဇညာ. Kẻ vượt qua lòng hổ thẹn, khinh miệt sự hổ thẹn, miệng thì nói rằng: ‘Tôi là bạn của anh,’ nhưng không đảm nhận những việc có thể làm được, hãy biết rằng: ‘Người này không phải bạn ta.’” ၂၅၇. 257. အနနွယံ ပိယံ ဝါစံ, ယော မိတ္တေသု ပကုဗ္ဗတိ; အကရောန္တံ ဘာသမာနံ, ပရိဇာနန္တိ ပဏ္ဍိတာ. Người nào nói lời dễ thương với bạn bè nhưng không đi đôi với việc làm; người chỉ nói mà không làm, bậc trí giả nhận biết rõ. ၂၅၈. 258. န သော မိတ္တော ယော သဒါ အပ္ပမတ္တော, ဘေဒါသင်္ကီ ရန္ဓမေဝါနုပဿီ; ယသ္မိဉ္စ သေတိ ဥရသီဝ ပုတ္တော, သ ဝေ မိတ္တော ယော ပရေဟိ အဘေဇ္ဇော. Người nào luôn cảnh giác, nghi ngờ sự chia rẽ, và chỉ chăm chăm tìm lỗi lầm, người đó không phải là bạn. Người mà ta có thể tin cậy như con thơ nằm trên ngực cha, người đó thật sự là bạn, không thể bị người khác chia lìa. ၂၅၉. 259. ပါမုဇ္ဇကရဏံ ဌာနံ, ပသံသာဝဟနံ သုခံ; ဖလာနိသံသော ဘာဝေတိ, ဝဟန္တော ပေါရိသံ ဓုရံ. Người gánh vác trách nhiệm của bậc nam nhi sẽ phát triển được trạng thái tạo ra hỷ lạc, mang lại lời tán thán và an vui, là người mong cầu kết quả và lợi ích. ၂၆၀. 260. ပဝိဝေကရသံ ပိတွာ, ရသံ ဥပသမဿ စ; နိဒ္ဒရော ဟောတိ နိပ္ပာပေါ, ဓမ္မပီတိရသံ ပိဝန္တိ. Sau khi đã nếm vị viễn ly và vị an tịnh, người uống vị hỷ lạc của Chánh pháp sẽ trở nên không còn phiền não, không còn tội lỗi. ဟိရိသုတ္တံ တတိယံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Hiri, phần thứ ba, đã chấm dứt. ၄. မင်္ဂလသုတ္တံ 4. Kinh Maṅgala ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ အညတရာ ဒေဝတာ အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏာ ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ. ဧကမန္တံ ဌိတာ ခေါ သာ ဒေဝတာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ – Tôi nghe như vầy – một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, khu vườn của ông Anāthapiṇḍika. Bấy giờ, có một vị chư thiên, khi đêm đã gần tàn, với dung sắc thù thắng, làm toàn thể Jetavana rực sáng, đã đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, vị ấy đảnh lễ Thế Tôn rồi đứng một bên. Đứng một bên, vị chư thiên ấy đã bạch với Thế Tôn bằng một bài kệ: ၂၆၁. 261. ‘‘ဗဟူ ဒေဝါ မနုဿာ စ, မင်္ဂလာနိ အစိန္တယုံ; အာကင်္ခမာနာ သောတ္ထာနံ, ဗြူဟိ မင်္ဂလမုတ္တမံ’’. “Nhiều chư thiên và loài người, mong cầu sự an lành, đã suy tư về các điềm lành. Xin Ngài hãy nói lên điềm lành tối thượng.” ၂၆၂. 262. ‘‘အသေဝနာ [Pg.319] စ ဗာလာနံ, ပဏ္ဍိတာနဉ္စ သေဝနာ; ပူဇာ စ ပူဇနေယျာနံ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ. “Không giao du với kẻ ngu, thân cận với bậc trí, và cúng dường những người đáng cúng dường – đây là điềm lành tối thượng.” ၂၆၃. 263. ‘‘ပတိရူပဒေသဝါသော စ, ပုဗ္ဗေ စ ကတပုညတာ; အတ္တသမ္မာပဏိဓိ စ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ. “Sống ở nơi thích hợp, đã tạo phước từ trước, và tự mình hướng đến điều chân chánh – đây là điềm lành tối thượng.” ၂၆၄. 264. ‘‘ဗာဟုသစ္စဉ္စ သိပ္ပဉ္စ, ဝိနယော စ သုသိက္ခိတော; သုဘာသိတာ စ ယာ ဝါစာ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ. “Có học thức sâu rộng, có nghề nghiệp chuyên môn, có giới luật được khéo học, và lời nói là lời thiện ngôn – đây là điềm lành tối thượng.” ၂၆၅. 265. ‘‘မာတာပိတု ဥပဋ္ဌာနံ, ပုတ္တဒါရဿ သင်္ဂဟော; အနာကုလာ စ ကမ္မန္တာ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ. Phụng dưỡng mẹ cha, nuôi nấng vợ con, các công việc không rối ren, đó là điềm lành tối thượng. ၂၆၆. 266. ‘‘ဒါနဉ္စ ဓမ္မစရိယာ စ, ဉာတကာနဉ္စ သင်္ဂဟော; အနဝဇ္ဇာနိ ကမ္မာနိ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ. Bố thí và sống đúng Chánh pháp, giúp đỡ bà con quyến thuộc, các hành động không bị chê trách, đó là điềm lành tối thượng. ၂၆၇. 267. ‘‘အာရတီ ဝိရတီ ပါပါ, မဇ္ဇပါနာ စ သံယမော; အပ္ပမာဒေါ စ ဓမ္မေသု, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ. Xa lánh, từ bỏ điều ác, tiết chế việc uống rượu, không lơ là trong các thiện pháp, đó là điềm lành tối thượng. ၂၆၈. 268. ‘‘ဂါရဝေါ စ နိဝါတော စ, သန္တုဋ္ဌိ စ ကတညုတာ; ကာလေန ဓမ္မဿဝနံ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ. Kính trọng và khiêm tốn, tri túc và biết ơn, đúng thời nghe Chánh pháp, đó là điềm lành tối thượng. ၂၆၉. 269. ‘‘ခန္တီ စ သောဝစဿတာ, သမဏာနဉ္စ ဒဿနံ; ကာလေန ဓမ္မသာကစ္ဆာ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ. Nhẫn nại và dễ dạy, được thấy các bậc Sa-môn, đúng thời đàm luận Chánh pháp, đó là điềm lành tối thượng. ၂၇၀. 270. ‘‘တပေါ စ ဗြဟ္မစရိယဉ္စ, အရိယသစ္စာန ဒဿနံ; နိဗ္ဗာနသစ္ဆိကိရိယာ စ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ. Khổ hạnh và sống phạm hạnh, thấy được các Thánh đế, chứng ngộ được Niết-bàn, đó là điềm lành tối thượng. ၂၇၁. 271. ‘‘ဖုဋ္ဌဿ လောကဓမ္မေဟိ, စိတ္တံ ယဿ န ကမ္ပတိ; အသောကံ ဝိရဇံ ခေမံ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ. Khi bị các pháp thế gian tác động, tâm của ai không lay động, không sầu, không nhiễm, an ổn, đó là điềm lành tối thượng. ၂၇၂. 272. ‘‘ဧတာဒိသာနိ ကတွာန, သဗ္ဗတ္ထမပရာဇိတာ; သဗ္ဗတ္ထ သောတ္ထိံ ဂစ္ဆန္တိ, တံ တေသံ မင်္ဂလမုတ္တမ’’န္တိ. Làm được những điều như vậy, không bị bại trận ở bất cứ đâu, đi đến an lành ở mọi nơi, đó là điềm lành tối thượng của họ. မင်္ဂလသုတ္တံ စတုတ္ထံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Điềm Lành, kinh thứ tư, đã chấm dứt. ၅. သူစိလောမသုတ္တံ 5. Kinh Sūciloma ဧဝံ [Pg.320] မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ ဂယာယံ ဝိဟရတိ ဋင်္ကိတမဉ္စေ သူစိလောမဿ ယက္ခဿ ဘဝနေ. တေန ခေါ ပန သမယေန ခရော စ ယက္ခော သူစိလောမော စ ယက္ခော ဘဂဝတော အဝိဒူရေ အတိက္ကမန္တိ. အထ ခေါ ခရော ယက္ခော သူစိလောမံ ယက္ခံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ဧသော သမဏော’’တိ. ‘‘နေသော သမဏော, သမဏကော ဧသော. ယာဝါဟံ ဇာနာမိ ယဒိ ဝါ သော သမဏော, ယဒိ ဝါ သော သမဏကော’’တိ. Tôi nghe như vầy: Một thời, Thế Tôn trú ở Gayā, tại trú xứ của dạ-xoa Sūciloma, trên một chiếc giường đá. Khi ấy, dạ-xoa Khara và dạ-xoa Sūciloma đi ngang qua không xa Thế Tôn. Bấy giờ, dạ-xoa Khara nói với dạ-xoa Sūciloma: 'Kia là một Sa-môn.' 'Đó không phải Sa-môn, đó là một Sa-môn giả. Để ta xem thử y là Sa-môn hay Sa-môn giả.' အထ ခေါ သူစိလောမော ယက္ခော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတော ကာယံ ဥပနာမေသိ. အထ ခေါ ဘဂဝါ ကာယံ အပနာမေသိ. အထ ခေါ သူစိလောမော ယက္ခော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ဘာယသိ မံ, သမဏာ’’တိ? ‘‘န ခွာဟံ တံ, အာဝုသော, ဘာယာမိ; အပိ စ တေ သပ္ဖဿော ပါပကော’’တိ. Bấy giờ, dạ-xoa Sūciloma đến gần Thế Tôn; đến gần rồi, nó áp sát thân mình vào thân Thế Tôn. Bấy giờ, Thế Tôn nghiêng thân mình đi. Bấy giờ, dạ-xoa Sūciloma nói với Thế Tôn: 'Này Sa-môn, ông sợ ta sao?' 'Này hiền hữu, ta không sợ ngươi; nhưng sự xúc chạm của ngươi thật là xấu xa.' ‘‘ပဉှံ တံ, သမဏ, ပုစ္ဆိဿာမိ. သစေ မေ န ဗျာကရိဿသိ, စိတ္တံ ဝါ တေ ခိပိဿာမိ, ဟဒယံ ဝါ တေ ဖာလေဿာမိ, ပါဒေသု ဝါ ဂဟေတွာ ပါရဂင်္ဂါယ ခိပိဿာမီ’’တိ. Này Sa-môn, ta sẽ hỏi ông một câu hỏi. Nếu ông không trả lời được cho ta, ta sẽ làm cho tâm ông rối loạn, hoặc sẽ xé nát tim ông, hoặc sẽ nắm chân ông ném qua bờ bên kia sông Hằng. ‘‘န ခွာဟံ တံ, အာဝုသော, ပဿာမိ သဒေဝကေ လောကေ သမာရကေ သဗြဟ္မကေ သဿမဏဗြာဟ္မဏိယာ ပဇာယ သဒေဝမနုဿာယ ယော မေ စိတ္တံ ဝါ ခိပေယျ ဟဒယံ ဝါ ဖာလေယျ ပါဒေသု ဝါ ဂဟေတွာ ပါရဂင်္ဂါယ ခိပေယျ. အပိ စ တွံ, အာဝုသော, ပုစ္ဆ ယဒါကင်္ခသီ’’တိ. အထ ခေါ သူစိလောမော ယက္ခော ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ – Này hiền hữu, ta không thấy ai trong thế giới này cùng với chư thiên, Ma vương, Phạm thiên, cùng với chúng Sa-môn, Bà-la-môn, chư thiên và loài người, có thể làm cho tâm ta rối loạn, hoặc xé nát tim ta, hoặc nắm chân ta ném qua bờ bên kia sông Hằng. Tuy nhiên, này hiền hữu, ngươi cứ hỏi điều ngươi muốn. Bấy giờ, dạ-xoa Sūciloma nói lên kệ với Thế Tôn: ၂၇၃. 273. ‘‘ရာဂေါ စ ဒေါသော စ ကုတောနိဒါနာ, အရတီ ရတီ လောမဟံသော ကုတောဇာ; ကုတော သမုဋ္ဌာယ မနောဝိတက္ကာ, ကုမာရကာ ဓင်္ကမိဝေါဿဇန္တိ’’. Tham và sân do đâu làm nhân duyên? Bất mãn, hoan hỷ, lông tóc dựng đứng từ đâu sinh ra? Từ đâu khởi lên các tầm của ý, như đám trẻ con thả con quạ? ၂၇၄. 274. ‘‘ရာဂေါ စ ဒေါသော စ ဣတောနိဒါနာ, အရတီ ရတီ လောမဟံသော ဣတောဇာ; ဣတော သမုဋ္ဌာယ မနောဝိတက္ကာ, ကုမာရကာ ဓင်္ကမိဝေါဿဇန္တိ. Tham và sân do đây làm nhân duyên, bất mãn, hoan hỷ, lông tóc dựng đứng từ đây sinh ra. Từ đây khởi lên các tầm của ý, như đám trẻ con thả con quạ. ၂၇၄. 274. ‘‘သ္နေဟဇာ [Pg.321] အတ္တသမ္ဘူတာ, နိဂြောဓဿေဝ ခန္ဓဇာ; ပုထူ ဝိသတ္တာ ကာမေသု, မာလုဝါဝ ဝိတတာဝနေ. Sinh ra từ ái, phát sinh từ tự thân, như cây đa sinh ra từ thân cây; lan rộng, dính mắc trong các dục, như dây leo māluvā lan tràn trong rừng. ၂၇၅. 275. ‘‘ယေ နံ ပဇာနန္တိ ယတောနိဒါနံ, တေ နံ ဝိနောဒေန္တိ သုဏောဟိ ယက္ခ; တေ ဒုတ္တရံ ဩဃမိမံ တရန္တိ, အတိဏ္ဏပုဗ္ဗံ အပုနဗ္ဘဝါယာ’’တိ. Này dạ-xoa, hãy nghe đây! Những ai biết rõ nó do đâu làm nhân duyên, họ loại trừ nó. Họ vượt qua dòng lũ khó vượt này, chưa từng vượt qua trước đây, để không còn tái sinh. သူစိလောမသုတ္တံ ပဉ္စမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Sūciloma, kinh thứ năm, đã chấm dứt. ၆. ဓမ္မစရိယသုတ္တံ 6. Kinh Dhammacariya ၂၇၆. 276. ဓမ္မစရိယံ ဗြဟ္မစရိယံ, ဧတဒါဟု ဝသုတ္တမံ; ပဗ္ဗဇိတောပိ စေ ဟောတိ, အဂါရာ အနဂါရိယံ. Sống đúng Pháp, sống phạm hạnh, đây được gọi là tài sản tối thượng; dù cho người ấy đã xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình. ၂၇၇. 277. သော စေ မုခရဇာတိကော, ဝိဟေသာဘိရတော မဂေါ; ဇီဝိတံ တဿ ပါပိယော, ရဇံ ဝဍ္ဎေတိ အတ္တနော. Nếu người ấy có bản chất thô lỗ, thích làm hại người khác, như con nai; đời sống của người ấy thật tồi tệ, làm tăng trưởng bụi bẩn của chính mình. ၂၇၈. 278. ကလဟာဘိရတော ဘိက္ခု, မောဟဓမ္မေန အာဝုတော; အက္ခာတမ္ပိ န ဇာနာတိ, ဓမ္မံ ဗုဒ္ဓေန ဒေသိတံ. Vị Tỳ-kheo thích tranh cãi, bị pháp si mê che lấp; không biết cả điều đã được nói, Pháp do Đức Phật thuyết giảng. ၂၇၉. 279. ဝိဟေသံ ဘာဝိတတ္တာနံ, အဝိဇ္ဇာယ ပုရက္ခတော; သံကိလေသံ န ဇာနာတိ, မဂ္ဂံ နိရယဂါမိနံ. Làm hại những bậc đã tu dưỡng tâm, bị vô minh dẫn đầu; không biết sự ô nhiễm, con đường dẫn đến địa ngục. ၂၈၀. 280. ဝိနိပါတံ သမာပန္နော, ဂဗ္ဘာ ဂဗ္ဘံ တမာ တမံ; သ ဝေ တာဒိသကော ဘိက္ခု, ပေစ္စ ဒုက္ခံ နိဂစ္ဆတိ. Rơi vào đọa xứ, từ bào thai này đến bào thai khác, từ bóng tối này đến bóng tối khác; vị Tỳ-kheo như vậy, sau khi chết, đi đến khổ đau. ၂၈၁. 281. ဂူထကူပေါ ယထာ အဿ, သမ္ပုဏ္ဏော ဂဏဝဿိကော; ယော စ ဧဝရူပေါ အဿ, ဒုဗ္ဗိသောဓော ဟိ သာင်္ဂဏော. Như một hố phân, đầy ắp qua nhiều năm; ai có bản chất như vậy, thật khó làm cho trong sạch, vì đầy ô uế. ၂၈၂. 282. ယံ ဧဝရူပံ ဇာနာထ, ဘိက္ခဝေါ ဂေဟနိဿိတံ; ပါပိစ္ဆံ ပါပသင်္ကပ္ပံ, ပါပအာစာရဂေါစရံ. Này các Tỳ-kheo, các ông hãy biết người có bản chất như vậy, người còn quyến luyến gia đình; có ước muốn xấu, tư duy xấu, hành vi và nơi chốn xấu. ၂၈၃. 283. သဗ္ဗေ [Pg.322] သမဂ္ဂါ ဟုတွာန, အဘိနိဗ္ဗဇ္ဇိယာထ နံ; ကာရဏ္ဍဝံ နိဒ္ဓမထ, ကသမ္ဗုံ အပကဿထ. Tất cả hãy cùng nhau hòa hợp, tẩy chay người ấy; hãy thổi bay như cỏ dại, hãy kéo ra như rác rưởi. ၂၈၄. 284. တတော ပလာပေ ဝါဟေထ, အဿမဏေ သမဏမာနိနေ; နိဒ္ဓမိတွာန ပါပိစ္ဆေ, ပါပအာစာရဂေါစရေ. Sau đó, hãy sàng lọc những kẻ như trấu, những kẻ không phải Sa-môn mà tự cho mình là Sa-môn; sau khi đã loại bỏ những kẻ có ước muốn xấu, có hành vi và nơi chốn xấu. ၂၈၅. 285. သုဒ္ဓါ သုဒ္ဓေဟိ သံဝါသံ, ကပ္ပယဝှော ပတိဿတာ; တတော သမဂ္ဂါ နိပကာ, ဒုက္ခဿန္တံ ကရိဿထာတိ. Những người trong sạch hãy sống chung với những người trong sạch, với sự tôn trọng lẫn nhau; sau đó, hòa hợp và trí tuệ, các ông sẽ chấm dứt khổ đau. ဓမ္မစရိယသုတ္တံ ဆဋ္ဌံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Dhammacariya, phẩm thứ sáu, đã chấm dứt. ၇. ဗြာဟ္မဏဓမ္မိကသုတ္တံ 7. Kinh Brāhmaṇadhammika ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ သမ္ဗဟုလာ ကောသလကာ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလာ ဇိဏ္ဏာ ဝုဍ္ဎာ မဟလ္လကာ အဒ္ဓဂတာ ဝယောအနုပ္ပတ္တာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိံသု; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတာ သဒ္ဓိံ သမ္မောဒိံသု. သမ္မောဒနီယံ ကထံ သာရဏီယံ ဝီတိသာရေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိံသု. ဧကမန္တံ နိသိန္နာ ခေါ တေ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလာ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစုံ – ‘‘သန္ဒိဿန္တိ နု ခေါ, ဘော ဂေါတမ, ဧတရဟိ ဗြာဟ္မဏာ ပေါရာဏာနံ ဗြာဟ္မဏာနံ ဗြာဟ္မဏဓမ္မေ’’တိ? ‘‘န ခေါ, ဗြာဟ္မဏာ, သန္ဒိဿန္တိ ဧတရဟိ ဗြာဟ္မဏာ ပေါရာဏာနံ ဗြာဟ္မဏာနံ ဗြာဟ္မဏဓမ္မေ’’တိ. ‘‘သာဓု နော ဘဝံ ဂေါတမော ပေါရာဏာနံ ဗြာဟ္မဏာနံ ဗြာဟ္မဏဓမ္မံ ဘာသတု, သစေ ဘောတော ဂေါတမဿ အဂရူ’’တိ. ‘‘တေန ဟိ, ဗြာဟ္မဏာ, သုဏာထ, သာဓုကံ မနသိ ကရောထ, ဘာသိဿာမီ’’တိ. ‘‘ဧဝံ, ဘော’’တိ ခေါ တေ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလာ ဘဂဝတော ပစ္စဿောသုံ. ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ – Tôi nghe như vầy – một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, khu vườn của ông Anāthapiṇḍika. Rồi nhiều vị Bà-la-môn đại phú ở xứ Kosala, đã già, cao niên, trưởng lão, đã đi hết cuộc đời, đã đến tuổi già, đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, họ cùng với Thế Tôn nói lên lời chào hỏi thăm. Sau khi trao đổi những lời chào hỏi thân hữu, họ ngồi xuống một bên. Ngồi một bên, các vị Bà-la-môn đại phú ấy bạch với Thế Tôn: “Thưa Tôn giả Gotama, ngày nay có còn thấy các vị Bà-la-môn nào sống theo pháp của các Bà-la-môn thời xưa không?” “Này các Bà-la-môn, ngày nay không còn thấy các vị Bà-la-môn nào sống theo pháp của các Bà-la-môn thời xưa.” “Lành thay, nếu Tôn giả Gotama không phiền, xin Tôn giả hãy nói cho chúng tôi nghe về pháp của các Bà-la-môn thời xưa.” “Vậy thì, này các Bà-la-môn, hãy lắng nghe, hãy khéo tác ý, Ta sẽ nói.” “Vâng, thưa Tôn giả,” các vị Bà-la-môn đại phú ấy vâng đáp Thế Tôn. Thế Tôn nói điều này: ၂၈၆. 286. ‘‘ဣသယော ပုဗ္ဗကာ အာသုံ, သညတတ္တာ တပဿိနော; ပဉ္စ ကာမဂုဏေ ဟိတွာ, အတ္တဒတ္ထမစာရိသုံ. “Các vị ẩn sĩ thời xưa, có tự chủ, sống khổ hạnh; đã từ bỏ năm dục công đức, thực hành vì lợi ích của chính mình. ၂၈၇. 287. ‘‘န ပသူ ဗြာဟ္မဏာနာသုံ, န ဟိရညံ န ဓာနိယံ; သဇ္ဈာယဓနဓညာသုံ, ဗြဟ္မံ နိဓိမပါလယုံ. “Các Bà-la-môn không có gia súc, không vàng bạc, không lúa thóc; việc học tụng là tài sản, là lúa thóc của họ, họ bảo vệ kho tàng phạm hạnh. ၂၈၈. 288. ‘‘ယံ [Pg.323] နေသံ ပကတံ အာသိ, ဒွါရဘတ္တံ ဥပဋ္ဌိတံ; သဒ္ဓါပကတမေသာနံ, ဒါတဝေ တဒမညိသုံ. “Bữa ăn được chuẩn bị cho họ, được dâng cúng tại cửa; họ nghĩ rằng vật thực được chuẩn bị với lòng tín thành này nên được trao cho những người tìm kiếm. ၂၈၉. 289. ‘‘နာနာရတ္တေဟိ ဝတ္ထေဟိ, သယနေဟာဝသထေဟိ စ; ဖီတာ ဇနပဒါ ရဋ္ဌာ, တေ နမဿိံသု ဗြာဟ္မဏေ. “Các xứ sở và quốc độ thịnh vượng, với y phục, giường nằm, và trú xứ nhiều màu sắc, đã đảnh lễ các vị Bà-la-môn ấy. ၂၉၀. 290. ‘‘အဝဇ္ဈာ ဗြာဟ္မဏာ အာသုံ, အဇေယျာ ဓမ္မရက္ခိတာ; န နေ ကောစိ နိဝါရေသိ, ကုလဒွါရေသု သဗ္ဗသော. “Các Bà-la-môn không thể bị giết, không thể bị chinh phục, được Pháp bảo vệ; không ai ngăn cản họ ở bất cứ cửa nhà của gia tộc nào. ၂၉၁. 291. ‘‘အဋ္ဌစတ္တာလီသံ ဝဿာနိ, (ကောမာရ) ဗြဟ္မစရိယံ စရိံသု တေ; ဝိဇ္ဇာစရဏပရိယေဋ္ဌိံ, အစရုံ ဗြာဟ္မဏာ ပုရေ. “Họ đã thực hành đời sống phạm hạnh của thanh niên trong bốn mươi tám năm; các Bà-la-môn thời xưa đã thực hành việc tìm cầu minh và hạnh. ၂၉၂. 292. ‘‘န ဗြာဟ္မဏာ အညမဂမုံ, နပိ ဘရိယံ ကိဏိံသု တေ; သမ္ပိယေနေဝ သံဝါသံ, သင်္ဂန္တွာ သမရောစယုံ. “Các Bà-la-môn không đi đến người khác, họ cũng không mua vợ; họ sống chung với nhau bằng tình thương, cùng nhau đi đến sự hòa hợp. ၂၉၃. 293. ‘‘အညတြ တမှာ သမယာ, ဥတုဝေရမဏိံ ပတိ; အန္တရာ မေထုနံ ဓမ္မံ, နာဿု ဂစ္ဆန္တိ ဗြာဟ္မဏာ. “Ngoại trừ thời điểm đó, khi người vợ hết kỳ kinh nguyệt, các Bà-la-môn không thực hành việc giao hợp ở giữa các kỳ. ၂၉၄. 294. ‘‘ဗြဟ္မစရိယဉ္စ သီလဉ္စ, အဇ္ဇဝံ မဒ္ဒဝံ တပံ; သောရစ္စံ အဝိဟိံသဉ္စ, ခန္တိဉ္စာပိ အဝဏ္ဏယုံ. “Họ đã tán thán đời sống phạm hạnh, giới hạnh, sự ngay thẳng, nhu hòa, khổ hạnh, sự dễ dạy, bất hại, và cả nhẫn nại. ၂၉၅. 295. ‘‘ယော နေသံ ပရမော အာသိ, ဗြဟ္မာ ဒဠှပရက္ကမော; သ ဝါပိ မေထုနံ ဓမ္မံ, သုပိနန္တေပိ နာဂမာ. “Vị nào trong số họ là tối thượng, như Phạm thiên, có tinh tấn vững chắc, vị ấy cũng không thực hành việc giao hợp, ngay cả trong giấc mơ. ၂၉၆. 296. ‘‘တဿ ဝတ္တမနုသိက္ခန္တာ, ဣဓေကေ ဝိညုဇာတိကာ; ဗြဟ္မစရိယဉ္စ သီလဉ္စ, ခန္တိဉ္စာပိ အဝဏ္ဏယုံ. “Học theo hạnh của vị ấy, một số người có trí ở đời này đã tán thán đời sống phạm hạnh, giới hạnh, và cả nhẫn nại. ၂၉၇. 297. ‘‘တဏ္ဍုလံ သယနံ ဝတ္ထံ, သပ္ပိတေလဉ္စ ယာစိယ; ဓမ္မေန သမောဓာနေတွာ, တတော ယညမကပ္ပယုံ. “Sau khi xin gạo, giường nằm, y phục, bơ và dầu, và thu thập một cách đúng pháp, rồi họ thực hiện lễ tế tự. ၂၉၈. 298. ‘‘ဥပဋ္ဌိတသ္မိံ ယညသ္မိံ, နာဿု ဂါဝေါ ဟနိံသု တေ; ယထာ မာတာ ပိတာ ဘာတာ, အညေ ဝါပိ စ ဉာတကာ; ဂါဝေါ နော ပရမာ မိတ္တာ, ယာသု ဇာယန္တိ ဩသဓာ. “Khi lễ tế tự được chuẩn bị, họ không giết bò. Giống như mẹ, cha, anh em, hay các quyến thuộc khác, bò là bạn tối thượng của chúng ta, từ chúng mà các dược phẩm được sinh ra. ၂၉၉. 299. ‘‘အန္နဒါ ဗလဒါ စေတာ, ဝဏ္ဏဒါ သုခဒါ တထာ ; ဧတမတ္ထဝသံ ဉတွာ, နာဿု ဂါဝေါ ဟနိံသု တေ. “Chúng cho thức ăn, cho sức mạnh, cho sắc đẹp, và cũng cho hạnh phúc. Biết được lợi ích này, họ không giết bò. ၃၀၀. 300. ‘‘သုခုမာလာ [Pg.324] မဟာကာယာ, ဝဏ္ဏဝန္တော ယသဿိနော; ဗြာဟ္မဏာ သေဟိ ဓမ္မေဟိ, ကိစ္စာကိစ္စေသု ဥဿုကာ; ယာဝ လောကေ အဝတ္တိံသု, သုခမေဓိတ္ထယံ ပဇာ. “Các Bà-la-môn có thân thể mềm mại, to lớn, có sắc đẹp, có danh tiếng; với pháp của mình, họ nhiệt tâm trong các việc nên làm và không nên làm. Chừng nào họ còn sống trên đời, chúng sanh này được hưởng hạnh phúc. ၃၀၁. 301. ‘‘တေသံ အာသိ ဝိပလ္လာသော, ဒိသွာန အဏုတော အဏုံ; ရာဇိနော စ ဝိယာကာရံ, နာရိယော သမလင်္ကတာ. “Họ đã có sự sai lạc, khi thấy từng chút một sự giàu sang của nhà vua, và những người phụ nữ được trang điểm lộng lẫy. ၃၀၂. 302. ‘‘ရထေ စာဇညသံယုတ္တေ, သုကတေ စိတ္တသိဗ္ဗနေ; နိဝေသနေ နိဝေသေ စ, ဝိဘတ္တေ ဘာဂသော မိတေ. “Và những cỗ xe được thắng ngựa thuần chủng, được làm khéo léo, được trang trí rực rỡ; và những nơi ở, những ngôi nhà, được phân chia và đo lường theo từng phần. ၃၀၃. 303. ‘‘ဂေါမဏ္ဍလပရိဗျူဠှံ, နာရီဝရဂဏာယုတံ; ဥဠာရံ မာနုသံ ဘောဂံ, အဘိဇ္ဈာယိံသု ဗြာဟ္မဏာ. “Đầy dẫy những đàn bò, cùng với đoàn tùy tùng gồm những phụ nữ xinh đẹp, các Bà-la-môn đã thèm muốn sự giàu sang to lớn của con người. ၃၀၄. 304. ‘‘တေ တတ္ထ မန္တေ ဂန္ထေတွာ, ဩက္ကာကံ တဒုပါဂမုံ; ပဟူတဓနဓညောသိ, ယဇဿု ဗဟု တေ ဝိတ္တံ; ယဇဿု ဗဟု တေ ဓနံ. “Họ ở đó, soạn ra các câu thần chú, rồi đến gặp vua Okkāka: ‘Ngài có nhiều của cải và lúa thóc, hãy tế tự đi, ngài có nhiều tài sản; hãy tế tự đi, ngài có nhiều của cải.’ ၃၀၅. 305. ‘‘တတော စ ရာဇာ သညတ္တော, ဗြာဟ္မဏေဟိ ရထေသဘော; အဿမေဓံ ပုရိသမေဓံ, သမ္မာပါသံ ဝါဇပေယျံ နိရဂ္ဂဠံ; ဧတေ ယာဂေ ယဇိတွာန, ဗြာဟ္မဏာနမဒါ ဓနံ. “Rồi nhà vua, người đứng đầu các chiến sĩ, được các Bà-la-môn thuyết phục, đã thực hiện các lễ tế Assamedha, Purisamedha, Sammāpāsa, Vājapeyya, và Niraggaḷa; sau khi thực hiện các lễ tế này, đã ban của cải cho các Bà-la-môn. ၃၀၆. 306. ‘‘ဂါဝေါ သယနဉ္စ ဝတ္ထဉ္စ, နာရိယော သမလင်္ကတာ; ရထေ စာဇညသံယုတ္တေ, သုကတေ စိတ္တသိဗ္ဗနေ. “(Nhà vua đã ban cho họ) bò, giường nằm và y phục, những người phụ nữ được trang điểm lộng lẫy, và những cỗ xe được thắng ngựa thuần chủng, được làm khéo léo, được trang trí rực rỡ. ၃၀၇. 307. ‘‘နိဝေသနာနိ ရမ္မာနိ, သုဝိဘတ္တာနိ ဘာဂသော; နာနာဓညဿ ပူရေတွာ, ဗြာဟ္မဏာနမဒါ ဓနံ. “Những ngôi nhà xinh đẹp, được phân chia rõ ràng theo từng phần, lấp đầy bằng nhiều loại lúa thóc, nhà vua đã ban của cải ấy cho các Bà-la-môn. ၃၀၈. 308. ‘‘တေ စ တတ္ထ ဓနံ လဒ္ဓါ, သန္နိဓိံ သမရောစယုံ; တေသံ ဣစ္ဆာဝတိဏ္ဏာနံ, ဘိယျော တဏှာ ပဝဍ္ဎထ; တေ တတ္ထ မန္တေ ဂန္ထေတွာ, ဩက္ကာကံ ပုနမုပါဂမုံ. “Và họ, sau khi nhận được của cải ở đó, đã ưa thích việc tích trữ. Đối với họ, những người bị lòng tham xâm chiếm, ái dục càng tăng trưởng. Họ ở đó, soạn ra các câu thần chú, rồi lại đến gặp vua Okkāka. ၃၀၉. 309. ‘‘ယထာ အာပေါ စ ပထဝီ စ, ဟိရညံ ဓနဓာနိယံ; ဧဝံ ဂါဝေါ မနုဿာနံ, ပရိက္ခာရော သော ဟိ ပါဏိနံ; ယဇဿု ဗဟု တေ ဝိတ္တံ, ယဇဿု ဗဟု တေ ဓနံ. “Giống như nước và đất, vàng, của cải và lúa thóc, cũng vậy, bò là vật dụng của con người, là tài sản của chúng sanh. Hãy tế tự đi, ngài có nhiều tài sản; hãy tế tự đi, ngài có nhiều của cải.” ၃၁၀. 310. ‘‘တတော စ ရာဇာ သညတ္တော, ဗြာဟ္မဏေဟိ ရထေသဘော; နေကာ သတသဟဿိယော, ဂါဝေါ ယညေ အဃာတယိ. “Rồi nhà vua, người đứng đầu các chiến sĩ, được các Bà-la-môn thuyết phục, đã giết nhiều trăm ngàn con bò trong lễ tế tự. ၃၁၁. 311. ‘‘န [Pg.325] ပါဒါ န ဝိသာဏေန, နာဿု ဟိံသန္တိ ကေနစိ; ဂါဝေါ ဧဠကသမာနာ, သောရတာ ကုမ္ဘဒူဟနာ; တာ ဝိသာဏေ ဂဟေတွာန, ရာဇာ သတ္ထေန ဃာတယိ. “Chúng không làm hại bằng chân, bằng sừng, hay bằng bất cứ thứ gì; những con bò hiền lành như cừu, dễ bảo, cho sữa đầy bình. Nắm lấy sừng của chúng, nhà vua đã giết chúng bằng dao. ၃၁၂. 312. ‘‘တတော ဒေဝါ ပိတရော စ, ဣန္ဒော အသုရရက္ခသာ; အဓမ္မော ဣတိ ပက္ကန္ဒုံ, ယံ သတ္ထံ နိပတီ ဂဝေ. “Rồi các vị trời, các tổ tiên, Indra, các a-tu-la và dạ-xoa đã kêu lên: ‘Thật là phi pháp!’, khi con dao rơi xuống con bò.” ၃၁၃. 313. ‘‘တယော ရောဂါ ပုရေ အာသုံ, ဣစ္ဆာ အနသနံ ဇရာ; ပသူနဉ္စ သမာရမ္ဘာ, အဋ္ဌာနဝုတိမာဂမုံ. “Thuở xưa chỉ có ba loại bệnh: ham muốn, đói khát, và già nua; do việc sát hại gia súc, chín mươi tám (loại bệnh) đã phát sinh.” ၃၁၄. 314. ‘‘ဧသော အဓမ္မော ဒဏ္ဍာနံ, ဩက္ကန္တော ပုရာဏော အဟု; အဒူသိကာယော ဟညန္တိ, ဓမ္မာ ဓံသန္တိ ယာဇကာ. “Việc phi pháp này đã xảy ra từ thời xa xưa, là một trong các loại hình phạt; những con bò vô tội bị giết hại, những người tế tự đã từ bỏ chánh pháp.” ၃၁၅. 315. ‘‘ဧဝမေသော အဏုဓမ္မော, ပေါရာဏော ဝိညုဂရဟိတော; ယတ္ထ ဧဒိသကံ ပဿတိ, ယာဇကံ ဂရဟတီ ဇနော. “Như vậy, pháp thấp hèn có từ xưa này bị người trí quở trách. Ở nơi nào thấy người tế tự như vậy, dân chúng liền quở trách.” ၃၁၆. 316. ‘‘ဧဝံ ဓမ္မေ ဝိယာပန္နေ, ဝိဘိန္နာ သုဒ္ဒဝေဿိကာ; ပုထူ ဝိဘိန္နာ ခတ္တိယာ, ပတိံ ဘရိယာဝမညထ. “Khi chánh pháp bị hủy hoại như vậy, giai cấp nông dân (suddā) và thương gia (vessikā) bị chia rẽ; nhiều người thuộc giai cấp Sát-đế-lỵ cũng bị chia rẽ, người vợ đã khinh thường chồng.” ၃၁၇. 317. ‘‘ခတ္တိယာ ဗြဟ္မဗန္ဓူ စ, ယေ စညေ ဂေါတ္တရက္ခိတာ; ဇာတိဝါဒံ နိရံကတွာ, ကာမာနံ ဝသမနွဂု’’န္တိ. “Giai cấp Sát-đế-lỵ, những người bà-la-môn (brahmabandhū), và những người khác bảo vệ dòng dõi của mình, sau khi từ bỏ chủ nghĩa giai cấp, đã đi theo quyền lực của các dục vọng.” ဧဝံ ဝုတ္တေ, တေ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလာ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစုံ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ…ပေ. … ဥပါသကေ နော ဘဝံ ဂေါတမော ဓာရေတု အဇ္ဇတဂ္ဂေ ပါဏုပေတေ သရဏံ ဂတေ’’တိ. Khi được nói như vậy, những vị bà-la-môn đại phú ấy đã bạch với Đức Thế Tôn lời này: “Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama... (v.v)... Mong Tôn giả Gotama hãy ghi nhận chúng con là những người cận sự nam đã quy y trọn đời kể từ hôm nay.” ဗြာဟ္မဏဓမ္မိကသုတ္တံ သတ္တမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Brāhmaṇadhammika, kinh thứ bảy, đã kết thúc. ၈. နာဝါသုတ္တံ 8. Kinh Con Thuyền ၃၁၈. 318. ယသ္မာ ဟိ ဓမ္မံ ပုရိသော ဝိဇညာ, ဣန္ဒံဝ နံ ဒေဝတာ ပူဇယေယျ; သော ပူဇိတော တသ္မိ ပသန္နစိတ္တော, ဗဟုဿုတော ပါတုကရောတိ ဓမ္မံ. Người nào biết được pháp từ ai, vị ấy nên cúng dường người đó như chư thiên cúng dường vua Đế Thích. Vị đa văn ấy, khi được cúng dường, với tâm hoan hỷ đối với người kia, liền hiển thị chánh pháp. ၃၁၉. 319. တဒဋ္ဌိကတွာန [Pg.326] နိသမ္မ ဓီရော, ဓမ္မာနုဓမ္မံ ပဋိပဇ္ဇမာနော; ဝိညူ ဝိဘာဝီ နိပုဏော စ ဟောတိ, ယော တာဒိသံ ဘဇတိ အပ္ပမတ္တော. Người trí nào không phóng dật, thân cận vị như vậy, sau khi mong muốn (pháp ấy) và lắng nghe kỹ, thực hành pháp và tùy pháp, sẽ trở thành người hiểu biết, người có khả năng giải thích, và người tinh tế. ၃၂၀. 320. ခုဒ္ဒဉ္စ ဗာလံ ဥပသေဝမာနော, အနာဂတတ္ထဉ္စ ဥသူယကဉ္စ; ဣဓေဝ ဓမ္မံ အဝိဘာဝယိတွာ, အဝိတိဏ္ဏကင်္ခေါ မရဏံ ဥပေတိ. Người thân cận (vị thầy) thấp kém, ngu si, không hiểu ý nghĩa, và hay ganh tỵ, sẽ không thể làm sáng tỏ pháp ngay tại đây, và đi đến cái chết mà không vượt qua được hoài nghi. ၃၂၁. 321. ယထာ နရော အာပဂမောတရိတွာ, မဟောဒကံ သလိလံ သီဃသောတံ; သော ဝုယှမာနော အနုသောတဂါမီ, ကိံ သော ပရေ သက္ခတိ တာရယေတုံ. Ví như một người xuống sông nước nhiều, mênh mông, dòng chảy xiết, bị cuốn trôi xuôi dòng, làm sao người ấy có thể cứu được người khác? ၃၂၂. 322. တထေဝ ဓမ္မံ အဝိဘာဝယိတွာ, ဗဟုဿုတာနံ အနိသာမယတ္ထံ; သယံ အဇာနံ အဝိတိဏ္ဏကင်္ခေါ, ကိံ သော ပရေ သက္ခတိ နိဇ္ဈပေတုံ. Cũng vậy, người không làm sáng tỏ pháp, không lắng nghe ý nghĩa từ những vị đa văn, tự mình không biết, không vượt qua hoài nghi, làm sao người ấy có thể làm cho người khác hiểu rõ? ၃၂၃. 323. ယထာပိ နာဝံ ဒဠှမာရုဟိတွာ, ဖိယေန ရိတ္တေန သမင်္ဂိဘူတော; သော တာရယေ တတ္ထ ဗဟူပိ အညေ, တတြူပယညူ ကုသလော မုတီမာ. Ví như một người lên một con thuyền vững chắc, được trang bị đầy đủ mái chèo và sào, người ấy biết phương tiện, khéo léo, và có trí tuệ, có thể cứu được nhiều người khác ở đó. ၃၂၄. 324. ဧဝမ္ပိ ယော ဝေဒဂု ဘာဝိတတ္တော, ဗဟုဿုတော ဟောတိ အဝေဓဓမ္မော; သော ခေါ ပရေ နိဇ္ဈပယေ ပဇာနံ, သောတာဝဓာနူပနိသူပပန္နေ. Cũng vậy, vị nào là người thông suốt (vedagū), đã tu tập tự thân, đa văn, và không bị lay động, vị ấy, tự mình biết, có thể làm cho những người khác, những người có duyên lành, có khả năng lắng nghe và chú tâm, được hiểu rõ. ၃၂၅. 325. တသ္မာ ဟဝေ သပ္ပုရိသံ ဘဇေထ, မေဓာဝိနဉ္စေဝ ဗဟုဿုတဉ္စ; အညာယ အတ္ထံ ပဋိပဇ္ဇမာနော, ဝိညာတဓမ္မော သ သုခံ လဘေထာတိ. Do đó, hãy thân cận bậc chân nhân, người có trí tuệ và đa văn. Sau khi hiểu rõ ý nghĩa và thực hành, người ấy, đã biết pháp, sẽ đạt được an lạc. နာဝါသုတ္တံ အဋ္ဌမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Con Thuyền, kinh thứ tám, đã kết thúc. ၉. ကိံသီလသုတ္တံ 9. Kinh Giới Hạnh Nào ၃၂၆. 326. ‘‘ကိံသီလော [Pg.327] ကိံသမာစာရော, ကာနိ ကမ္မာနိ ဗြူဟယံ; နရော သမ္မာ နိဝိဋ္ဌဿ, ဥတ္တမတ္ထဉ္စ ပါပုဏေ’’. “Người có giới hạnh nào, có hạnh kiểm nào, tu tập những nghiệp nào, sẽ được an trú một cách chân chánh, và đạt được mục đích tối thượng?” ၃၂၇. 327. ‘‘ဝုဍ္ဎာပစာယီ အနုသူယကော သိယာ, ကာလညူ စဿ ဂရူနံ ဒဿနာယ; ဓမ္မိံ ကထံ ဧရယိတံ ခဏညူ, သုဏေယျ သက္ကစ္စ သုဘာသိတာနိ. “Nên kính trọng bậc trưởng thượng, không nên ganh tỵ, nên biết thời để đến gặp các bậc đáng kính. Nên biết thời cơ, lắng nghe pháp thoại được thuyết giảng, nên kính cẩn lắng nghe những lời khéo nói.” ၃၂၈. 328. ‘‘ကာလေန ဂစ္ဆေ ဂရူနံ သကာသံ, ထမ္ဘံ နိရံကတွာ နိဝါတဝုတ္တိ; အတ္ထံ ဓမ္မံ သံယမံ ဗြဟ္မစရိယံ, အနုဿရေ စေဝ သမာစရေ စ. “Nên đến gần các bậc đáng kính vào thời thích hợp, từ bỏ sự cứng nhắc, có thái độ khiêm hạ. Nên tùy niệm và thực hành ý nghĩa, pháp, sự thu thúc, và phạm hạnh.” ၃၂၉. 329. ‘‘ဓမ္မာရာမော ဓမ္မရတော, ဓမ္မေ ဌိတော ဓမ္မဝိနိစ္ဆယညူ; နေဝါစရေ ဓမ္မသန္ဒောသဝါဒံ, တစ္ဆေဟိ နီယေထ သုဘာသိတေဟိ. “Nên là người vui thích trong pháp, hoan hỷ trong pháp, an trú trong pháp, và biết sự phán quyết của pháp. Không nên nói những lời làm ô nhiễm pháp, nên sống với những lời khéo nói, chân thật.” ၃၃၀. 330. ‘‘ဟဿံ ဇပ္ပံ ပရိဒေဝံ ပဒေါသံ, မာယာကတံ ကုဟနံ ဂိဒ္ဓိ မာနံ; သာရမ္ဘံ ကက္ကသံ ကသာဝဉ္စ မုစ္ဆံ, ဟိတွာ စရေ ဝီတမဒေါ ဌိတတ္တော. “Nên từ bỏ sự cười đùa, nói lảm nhảm, than khóc, sân hận, lừa dối, giả dối, tham lam, ngã mạn, tranh cãi, lời thô lỗ, phiền não, và si mê, và nên sống không kiêu mạn, với tâm vững vàng.” ၃၃၁. 331. ‘‘ဝိညာတသာရာနိ သုဘာသိတာနိ, သုတဉ္စ ဝိညာတသမာဓိသာရံ; န တဿ ပညာ စ သုတဉ္စ ဝဍ္ဎတိ, ယော သာဟသော ဟောတိ နရော ပမတ္တော. “Những lời khéo nói có sự hiểu biết làm cốt lõi, và sự học hỏi có định làm cốt lõi đã được biết. Người nào hành động vội vàng và phóng dật, trí tuệ và sự học hỏi của người đó không tăng trưởng.” ၃၃၂. 332. ‘‘ဓမ္မေ [Pg.328] စ ယေ အရိယပဝေဒိတေ ရတာ,အနုတ္တရာ တေ ဝစသာ မနသာ ကမ္မုနာ စ; တေ သန္တိသောရစ္စသမာဓိသဏ္ဌိတာ,သုတဿ ပညာယ စ သာရမဇ္ဈဂူ’’တိ. “Những ai hoan hỷ trong pháp do các bậc Thánh tuyên thuyết, những vị ấy là vô thượng về lời nói, ý, và hành động. Họ an trú trong sự tịch tịnh, nhu hòa, và định, và đã đạt đến cốt lõi của sự học hỏi và trí tuệ.” ကိံသီလသုတ္တံ နဝမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Giới Hạnh Nào, kinh thứ chín, đã kết thúc. ၁၀. ဥဋ္ဌာနသုတ္တံ 10. Kinh Nỗ Lực ၃၃၃. 333. ဥဋ္ဌဟထ နိသီဒထ, ကော အတ္ထော သုပိတေန ဝေါ; အာတုရာနဉှိ ကာ နိဒ္ဒါ, သလ္လဝိဒ္ဓါန ရုပ္ပတံ. Hãy đứng dậy, hãy ngồi xuống, các ngươi ngủ thì có lợi ích gì? Đối với những người bị bệnh, bị mũi tên đâm, đang đau khổ, thì ngủ nghê gì nữa? ၃၃၄. 334. ဥဋ္ဌဟထ နိသီဒထ, ဒဠှံ သိက္ခထ သန္တိယာ; မာ ဝေါ ပမတ္တေ ဝိညာယ, မစ္စုရာဇာ အမောဟယိတ္ထ ဝသာနုဂေ. Hãy đứng dậy, hãy ngồi xuống, hãy tinh tấn tu học vì sự tịch tịnh. Kẻo tử vương, biết các ngươi phóng dật, sẽ khiến các ngươi đi theo ý muốn của nó và làm cho các ngươi mê muội. ၃၃၅. 335. ယာယ ဒေဝါ မနုဿာ စ, သိတာ တိဋ္ဌန္တိ အတ္ထိကာ; တရထေတံ ဝိသတ္တိကံ, ခဏော ဝေါ မာ ဥပစ္စဂါ; ခဏာတီတာ ဟိ သောစန္တိ, နိရယမှိ သမပ္ပိတာ. Do ái nào mà chư thiên và loài người, vì ham muốn, bị trói buộc và tồn tại, các ngươi hãy vượt qua ái đó, thứ gây dính mắc. Chớ để khoảnh khắc này trôi qua đối với các ngươi. Vì những người để lỡ khoảnh khắc, bị rơi vào địa ngục, sẽ sầu muộn. ၃၃၆. 336. ပမာဒေါ ရဇော ပမာဒေါ, ပမာဒါနုပတိတော ရဇော; အပ္ပမာဒေန ဝိဇ္ဇာယ, အဗ္ဗဟေ သလ္လမတ္တနောတိ. Sự dể duôi là bụi bặm, sự dể duôi, sự theo sau dể duôi là bụi bặm; Với sự không dể duôi và minh trí, hãy nhổ lên mũi tên của chính mình. ဥဋ္ဌာနသုတ္တံ ဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Uṭṭhāna, phẩm thứ mười, đã chấm dứt. ၁၁. ရာဟုလသုတ္တံ 11. Kinh Rāhula ၃၃၇. 337. ‘‘ကစ္စိ အဘိဏှသံဝါသာ, နာဝဇာနာသိ ပဏ္ဍိတံ; ဥက္ကာဓာရော မနုဿာနံ, ကစ္စိ အပစိတော တယာ’’. “Có phải vì thường xuyên chung sống, con không khinh nhờn bậc hiền trí? Có phải con đã tôn kính bậc cầm đuốc cho nhân loại?” ၃၃၈. 338. ‘‘နာဟံ အဘိဏှသံဝါသာ, အဝဇာနာမိ ပဏ္ဍိတံ; ဥက္ကာဓာရော မနုဿာနံ, နိစ္စံ အပစိတော မယာ’’. “Con không vì thường xuyên chung sống mà khinh nhờn bậc hiền trí. Bậc cầm đuốc cho nhân loại luôn được con tôn kính.” ၃၃၉. 339. ‘‘ပဉ္စ [Pg.329] ကာမဂုဏေ ဟိတွာ, ပိယရူပေ မနောရမေ; သဒ္ဓါယ ဃရာ နိက္ခမ္မ, ဒုက္ခဿန္တကရော ဘဝ. “Hãy từ bỏ năm dục lạc, những hình sắc đáng yêu và làm vui thích tâm ý; với lòng tin, hãy xuất gia, và trở thành người chấm dứt khổ đau. ၃၄၀. 340. ‘‘မိတ္တေ ဘဇဿု ကလျာဏေ, ပန္တဉ္စ သယနာသနံ; ဝိဝိတ္တံ အပ္ပနိဂ္ဃောသံ, မတ္တညူ ဟောဟိ ဘောဇနေ. “Hãy kết giao với bạn lành, hãy tìm đến sàng tọa xa vắng, tịch tịnh, ít tiếng ồn. Và hãy biết tiết độ trong ăn uống. ၃၄၁. 341. ‘‘စီဝရေ ပိဏ္ဍပါတေ စ, ပစ္စယေ သယနာသနေ; ဧတေသု တဏှံ မာကာသိ, မာ လောကံ ပုနရာဂမိ. “Đối với y phục, vật thực khất thực, dược phẩm và sàng tọa, chớ khởi lên tham ái đối với những thứ này, chớ quay trở lại thế gian này nữa. ၃၄၂. 342. ‘‘သံဝုတော ပါတိမောက္ခသ္မိံ, ဣန္ဒြိယေသု စ ပဉ္စသု; သတိ ကာယဂတာတျတ္ထု, နိဗ္ဗိဒါဗဟုလော ဘဝ. “Hãy thu thúc trong giới bổn Pātimokkha và trong năm căn. Chánh niệm về thân hãy được thiết lập, hãy trở thành người có nhiều sự nhàm chán. ၃၄၃. 343. ‘‘နိမိတ္တံ ပရိဝဇ္ဇေဟိ, သုဘံ ရာဂူပသဉှိတံ; အသုဘာယ စိတ္တံ ဘာဝေဟိ, ဧကဂ္ဂံ သုသမာဟိတံ. “Hãy tránh xa tướng tốt đẹp, liên hệ đến tham ái. Hãy tu tập tâm về bất tịnh, chuyên nhất, khéo định tĩnh. ၃၄၄. 344. ‘‘အနိမိတ္တဉ္စ ဘာဝေဟိ, မာနာနုသယမုဇ္ဇဟ; တတော မာနာဘိသမယာ, ဥပသန္တော စရိဿတီ’’တိ. “Hãy tu tập cả vô tướng, hãy từ bỏ ngã mạn tùy miên. Do thắng tri ngã mạn, con sẽ an trú trong tịch tịnh.” ဣတ္ထံ သုဒံ ဘဂဝါ အာယသ္မန္တံ ရာဟုလံ ဣမာဟိ ဂါထာဟိ အဘိဏှံ ဩဝဒတီတိ. Như vậy, Thế Tôn đã thường xuyên khuyên dạy Tôn giả Rāhula bằng những kệ ngôn này. ရာဟုလသုတ္တံ ဧကာဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Rāhula, phẩm thứ mười một, đã chấm dứt. ၁၂. နိဂြောဓကပ္ပသုတ္တံ 12. Kinh Nigrodhakappa ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ အာဠဝိယံ ဝိဟရတိ အဂ္ဂါဠဝေ စေတိယေ. တေန ခေါ ပန သမယေန အာယသ္မတော ဝင်္ဂီသဿ ဥပဇ္ဈာယော နိဂြောဓကပ္ပော နာမ ထေရော အဂ္ဂါဠဝေ စေတိယေ အစိရပရိနိဗ္ဗုတော ဟောတိ. အထ ခေါ အာယသ္မတော ဝင်္ဂီသဿ ရဟောဂတဿ ပဋိသလ္လီနဿ ဧဝံ စေတသော ပရိဝိတက္ကော ဥဒပါဒိ – ‘‘ပရိနိဗ္ဗုတော နု ခေါ မေ ဥပဇ္ဈာယော ဥဒါဟု နော ပရိနိဗ္ဗုတော’’တိ? အထ ခေါ အာယသ္မာ ဝင်္ဂီသော သာယနှသမယံ ပဋိသလ္လာနာ ဝုဋ္ဌိတော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ အာယသ္မာ ဝင်္ဂီသော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ဣဓ မယှံ, ဘန္တေ, ရဟောဂတဿ ပဋိသလ္လီနဿ ဧဝံ စေတသော ပရိဝိတက္ကော ဥဒပါဒိ – ‘ပရိနိဗ္ဗုတော [Pg.330] နု ခေါ မေ ဥပဇ္ဈာယော, ဥဒါဟု နော ပရိနဗ္ဗုတော’’’တိ. အထ ခေါ အာယသ္မာ ဝင်္ဂီသော ဥဋ္ဌာယာသနာ ဧကံသံ စီဝရံ ကတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနဉ္ဇလိံ ပဏာမေတွာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ – Tôi nghe như vầy—Một thời, Thế Tôn trú ở Āḷavī, tại tháp Aggāḷava. Khi ấy, thầy tế độ của Tôn giả Vaṅgīsa, Trưởng lão tên Nigrodhakappa, vừa mới viên tịch tại tháp Aggāḷava. Bấy giờ, khi Tôn giả Vaṅgīsa đang độc cư thiền tịnh, một tư duy khởi lên trong tâm ngài như sau: “Thầy tế độ của ta đã viên tịch hay chưa viên tịch?” Sau đó, vào buổi chiều, Tôn giả Vaṅgīsa rời nơi độc cư, đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, ngài đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi một bên, Tôn giả Vaṅgīsa bạch với Thế Tôn: “Bạch Thế Tôn, khi con đang độc cư thiền tịnh, một tư duy khởi lên trong tâm con như sau: ‘Thầy tế độ của ta đã viên tịch hay chưa viên tịch?’” Bấy giờ, Tôn giả Vaṅgīsa đứng dậy khỏi chỗ ngồi, vắt y qua một bên vai, chắp tay hướng về phía Thế Tôn và thưa với Thế Tôn bằng kệ ngôn: ၃၄၅. 345. ‘‘ပုစ္ဆာမ သတ္ထာရမနောမပညံ, ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ ယော ဝိစိကိစ္ဆာနံ ဆေတ္တာ; အဂ္ဂါဠဝေ ကာလမကာသိ ဘိက္ခု, ဉာတော ယသဿီ အဘိနိဗ္ဗုတတ္တော. “Chúng con xin hỏi Bậc Đạo Sư, bậc trí tuệ không suy giảm, người đã đoạn trừ các hoài nghi ngay trong hiện tại. Vị Tỳ-kheo đã mệnh chung tại Aggāḷava, là người nổi danh, có uy tín, tâm đã tịch tịnh. ၃၄၆. 346. ‘‘နိဂြောဓကပ္ပော ဣတိ တဿ နာမံ, တယာ ကတံ ဘဂဝါ ဗြာဟ္မဏဿ; သော တံ နမဿံ အစရိ မုတျပေက္ခော, အာရဒ္ဓဝီရိယော ဒဠှဓမ္မဒဿီ. “Tên của vị Bà-la-môn ấy là Nigrodhakappa, do chính Thế Tôn đặt cho. Vị ấy đã sống đảnh lễ Ngài, mong cầu giải thoát, tinh tấn, thấy pháp vững chắc. ၃၄၇. 347. ‘‘တံ သာဝကံ သကျ မယမ္ပိ သဗ္ဗေ, အညာတုမိစ္ဆာမ သမန္တစက္ခု; သမဝဋ္ဌိတာ နော သဝနာယ သောတာ, တုဝံ နော သတ္ထာ တွမနုတ္တရောသိ. “Bạch Ngài dòng dõi Sakya, bậc Toàn Giác, tất cả chúng con đều muốn biết về vị đệ tử ấy. Tai của chúng con đã sẵn sàng để lắng nghe. Ngài là Đạo Sư của chúng con, Ngài là bậc Vô Thượng. ၃၄၈. 348. ‘‘ဆိန္ဒေဝ နော ဝိစိကိစ္ဆံ ဗြူဟိ မေတံ, ပရိနိဗ္ဗုတံ ဝေဒယ ဘူရိပည; မဇ္ဈေဝ နော ဘာသ သမန္တစက္ခု, သက္ကောဝ ဒေဝါန သဟဿနေတ္တော. “Xin hãy đoạn trừ hoài nghi của chúng con, xin hãy nói cho con biết điều này. Bạch bậc Quảng Trí, xin hãy cho biết ngài đã viên tịch. Bạch bậc Toàn Giác, xin hãy nói giữa chúng con, như Sakka ngàn mắt giữa chư Thiên. ၃၄၉. 349. ‘‘ယေ ကေစိ ဂန္ထာ ဣဓ မောဟမဂ္ဂါ, အညာဏပက္ခာ ဝိစိကိစ္ဆဌာနာ; တထာဂတံ ပတွာ န တေ ဘဝန္တိ, စက္ခုဉှိ ဧတံ ပရမံ နရာနံ. “Bất cứ triền phược nào ở đây, những con đường của si mê, những phe phái của vô minh, những nền tảng của hoài nghi; khi đến với Như Lai, chúng không còn tồn tại, vì đây là con mắt tối thượng của nhân loại. ၃၅၀. 350. ‘‘နော စေ ဟိ ဇာတု ပုရိသော ကိလေသေ, ဝါတော ယထာ အဗ္ဘဓနံ ဝိဟာနေ; တမောဝဿ နိဝုတော သဗ္ဗလောကော, န ဇောတိမန္တောပိ နရာ တပေယျုံ. “Nếu một người không bao giờ xua tan phiền não, như gió không thổi tan mây mù, thì toàn thể thế gian này sẽ bị bao phủ trong bóng tối, và ngay cả những người có ánh sáng cũng không thể tỏa sáng. ၃၅၁. 351. ‘‘ဓီရာ [Pg.331] စ ပဇ္ဇောတကရာ ဘဝန္တိ, တံ တံ အဟံ ဝီရ တထေဝ မညေ; ဝိပဿိနံ ဇာနမုပါဂမုမှာ, ပရိသာသု နော အာဝိကရောဟိ ကပ္ပံ. “Các bậc hiền trí là những người tạo ra ánh sáng. Bạch bậc Anh Hùng, con cũng xem Ngài như vậy. Biết Ngài là bậc có tuệ quán, chúng con đã đến gần. Xin hãy tuyên bố về Kappa giữa hội chúng cho chúng con. ၃၅၂. 352. ‘‘ခိပ္ပံ ဂိရံ ဧရယ ဝဂ္ဂု ဝဂ္ဂုံ, ဟံသောဝ ပဂ္ဂယှ သဏိကံ နိကူဇ; ဗိန္ဒုဿရေန သုဝိကပ္ပိတေန, သဗ္ဗေဝ တေ ဥဇ္ဇုဂတာ သုဏောမ. “Xin hãy nhanh chóng thốt lên lời nói ngọt ngào, du dương, như thiên nga ngẩng cổ cất tiếng hót nhẹ nhàng. Với giọng nói tròn đầy, được trau chuốt kỹ lưỡng, tất cả chúng con với tâm ngay thẳng sẽ lắng nghe. ၃၅၃. 353. ‘‘ပဟီနဇာတိမရဏံ အသေသံ, နိဂ္ဂယှ ဓောနံ ဝဒေဿာမိ ဓမ္မံ; န ကာမကာရော ဟိ ပုထုဇ္ဇနာနံ, သင်္ခေယျကာရော စ တထာဂတာနံ. “Con xin thỉnh cầu bậc đã đoạn tận sanh tử không còn dư sót, hãy thuyết lên giáo pháp thanh tịnh. Vì phàm phu không thể hành động theo ý muốn, nhưng các đấng Như Lai thì hành động có suy xét. ၃၅၄. 354. ‘‘သမ္ပန္နဝေယျာကရဏံ တဝေဒံ, သမုဇ္ဇုပညဿ သမုဂ္ဂဟီတံ; အယမဉ္ဇလီ ပစ္ဆိမော သုပ္ပဏာမိတော, မာ မောဟယီ ဇာနမနောမပည. “Lời giải đáp này của Ngài, bậc có trí tuệ ngay thẳng, đã được thốt lên một cách hoàn hảo. Đây là lần chắp tay cuối cùng, được thành kính dâng lên. Bạch bậc trí tuệ không suy giảm, xin Ngài biết rõ, chớ làm chúng con mê lầm. ၃၅၅. 355. ‘‘ပရောဝရံ အရိယဓမ္မံ ဝိဒိတွာ, မာ မောဟယီ ဇာနမနောမဝီရ; ဝါရိံ ယထာ ဃမ္မနိ ဃမ္မတတ္တော, ဝါစာဘိကင်္ခါမိ သုတံ ပဝဿ. “Biết rõ Thánh pháp cao và thấp, bạch bậc Anh Hùng không suy giảm, xin Ngài biết rõ, chớ làm chúng con mê lầm. Như người bị nóng bức trong mùa hè khao khát nước, con khao khát lời dạy của Ngài. Xin hãy ban mưa pháp âm. ၃၅၆. 356. ‘‘ယဒတ္ထိကံ ဗြဟ္မစရိယံ အစရီ, ကပ္ပာယနော ကစ္စိဿ တံ အမောဃံ; နိဗ္ဗာယိ သော အာဒု သဥပါဒိသေသော, ယထာ ဝိမုတ္တော အဟု တံ သုဏောမ’’. “Phạm hạnh mà Kappāyana đã thực hành vì mục đích ấy, có phải là không vô ích chăng? Ngài đã viên tịch với còn dư y, hay đã giải thoát hoàn toàn? Chúng con muốn nghe điều đó.” ၃၅၇. 357. ‘‘အစ္ဆေစ္ဆိ [Pg.332] တဏှံ ဣဓ နာမရူပေ, (ဣတိ ဘဂဝါ)ကဏှဿ သောတံ ဒီဃရတ္တာနုသယိတံ; အတာရိ ဇာတိံ မရဏံ အသေသံ,’’ဣစ္စဗြဝီ ဘဂဝါ ပဉ္စသေဋ္ဌော. “Vị ấy đã cắt đứt tham ái trong danh sắc này, (Thế Tôn phán) dòng chảy của Ma vương đã tùy miên từ lâu. Vị ấy đã vượt qua sanh và tử không còn dư sót,” Thế Tôn, bậc Tối Thắng hơn cả năm vị, đã nói như vậy. ၃၅၈. 358. ‘‘ဧသ သုတွာ ပသီဒါမိ, ဝစော တေ ဣသိသတ္တမ; အမောဃံ ကိရ မေ ပုဋ္ဌံ, န မံ ဝဉ္စေသိ ဗြာဟ္မဏော. “Nghe lời dạy của Ngài, bạch bậc Tiên nhân thứ bảy, con rất hoan hỷ. Câu hỏi của con quả không vô ích. Bậc Bà-la-môn đã không lừa dối con. ၃၅၉. 359. ‘‘ယထာဝါဒီ တထာကာရီ, အဟု ဗုဒ္ဓဿ သာဝကော; အစ္ဆိဒါ မစ္စုနော ဇာလံ, တတံ မာယာဝိနော ဒဠှံ. “Vị đệ tử của Đức Phật đã nói sao làm vậy. Vị ấy đã cắt đứt lưới của thần chết, cái lưới kiên cố, giăng rộng của kẻ xảo quyệt.” ၃၆၀. 360. ‘‘အဒ္ဒသာ ဘဂဝါ အာဒိံ, ဥပါဒါနဿ ကပ္ပိယော; အစ္စဂါ ဝတ ကပ္ပာယနော, မစ္စုဓေယျံ သုဒုတ္တရ’’န္တိ. “Thế Tôn, vị Kappiya đã thấy được nguồn gốc của chấp thủ; thật vậy, vị Kappāyana đã vượt qua cảnh giới của thần chết, vốn rất khó vượt qua.” နိဂြောဓကပ္ပသုတ္တံ ဒွါဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Nigrodhakappa, kinh thứ mười hai, đã kết thúc. ၁၃. သမ္မာပရိဗ္ဗာဇနီယသုတ္တံ 13. Kinh Sammāparibbājanīya ၃၆၁. 361. ‘‘ပုစ္ဆာမိ မုနိံ ပဟူတပညံ,တိဏ္ဏံ ပါရင်္ဂတံ ပရိနိဗ္ဗုတံ ဌိတတ္တံ; နိက္ခမ္မ ဃရာ ပနုဇ္ဇ ကာမေ, ကထံ ဘိက္ခုသမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ’’. “Con xin hỏi bậc Mâu-ni, người có trí tuệ uyên thâm, đã vượt qua, đã đến bờ kia, đã tịch tịnh, có tâm vững chắc; sau khi từ bỏ các dục, xuất gia từ bỏ gia đình, làm thế nào vị tỳ khưu ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian?” ၃၆၂. 362. ‘‘ယဿ မင်္ဂလာ သမူဟတာ, (ဣတိ ဘဂဝါ)ဥပ္ပာတာ သုပိနာ စ လက္ခဏာ စ; သော မင်္ဂလဒေါသဝိပ္ပဟီနော,သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “(Thế Tôn đáp:) Vị nào đã nhổ sạch các điềm triệu, các điềm báo, các giấc mộng, và các tướng mạo; vị ấy, đã từ bỏ các lỗi lầm của điềm triệu, có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၆၃. 363. ‘‘ရာဂံ ဝိနယေထ မာနုသေသု, ဒိဗ္ဗေသု ကာမေသု စာပိ ဘိက္ခု; အတိက္ကမ္မ ဘဝံ သမေစ္စ ဓမ္မံ, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “Vị tỳ khưu nên nhiếp phục tham ái đối với các dục của loài người và cả các dục của chư thiên; sau khi đã thấu triệt Giáo pháp và vượt qua các cõi hữu, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၆၄. 364. ‘‘ဝိပိဋ္ဌိကတွာန [Pg.333] ပေသုဏာနိ, ကောဓံ ကဒရိယံ ဇဟေယျ ဘိက္ခု; အနုရောဓဝိရောဓဝိပ္ပဟီနော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “Sau khi đã quay lưng lại với lời nói đâm thọc, vị tỳ khưu nên từ bỏ sự phẫn nộ và keo kiệt; vị ấy, đã từ bỏ sự thiên vị và ác cảm, có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၆၅. 365. ‘‘ဟိတွာန ပိယဉ္စ အပ္ပိယဉ္စ, အနုပါဒါယ အနိဿိတော ကုဟိဉ္စိ; သံယောဇနိယေဟိ ဝိပ္ပမုတ္တော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “Sau khi đã từ bỏ cả điều ưa thích và không ưa thích, không chấp thủ, không nương tựa vào bất cứ đâu; vị ấy, đã giải thoát khỏi các pháp trói buộc, có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၆၆. 366. ‘‘န သော ဥပဓီသု သာရမေတိ, အာဒါနေသု ဝိနေယျ ဆန္ဒရာဂံ; သော အနိဿိတော အနညနေယျော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “Vị ấy không tìm thấy cốt lõi trong các nền tảng của sự tái sanh, sau khi đã nhiếp phục dục tham đối với những gì được chấp thủ; vị ấy không nương tựa, không bị người khác dẫn dắt, có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၆၇. 367. ‘‘ဝစသာ မနသာ စ ကမ္မုနာ စ, အဝိရုဒ္ဓေါ သမ္မာ ဝိဒိတွာ ဓမ္မံ; နိဗ္ဗာနပဒါဘိပတ္ထယာနော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “Không mâu thuẫn trong lời nói, ý nghĩ, và hành động, đã biết rõ Giáo pháp một cách chân chánh, và mong cầu trạng thái Niết-bàn, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၆၈. 368. ‘‘ယော ဝန္ဒတိ မန္တိ နုဏ္ဏမေယျ, အက္ကုဋ္ဌောပိ န သန္ဓိယေထ ဘိက္ခု; လဒ္ဓါ ပရဘောဇနံ န မဇ္ဇေ, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “Vị tỳ khưu không nên tự cao khi được người khác đảnh lễ, cũng không nên oán giận khi bị mắng nhiếc; sau khi nhận được vật thực từ người khác, không nên say đắm, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၆၉. 369. ‘‘လောဘဉ္စ ဘဝဉ္စ ဝိပ္ပဟာယ, ဝိရတော ဆေဒနဗန္ဓနာ စ ဘိက္ခု; သော တိဏ္ဏကထံကထော ဝိသလ္လော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “Sau khi đã từ bỏ tham lam và các cõi hữu, vị tỳ khưu từ bỏ việc sát hại và trói buộc; vị ấy, đã vượt qua nghi ngờ, không còn mũi tên (phiền não), có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၇၀. 370. ‘‘သာရုပ္ပံ အတ္တနော ဝိဒိတွာ, နော စ ဘိက္ခု ဟိံသေယျ ကဉ္စိ လောကေ; ယထာ တထိယံ ဝိဒိတွာ ဓမ္မံ, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “Biết được điều gì thích hợp với mình, vị tỳ khưu không nên làm hại bất cứ ai trong thế gian; sau khi đã biết Giáo pháp như thật, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၇၁. 371. ‘‘ယဿာနုသယာ [Pg.334] န သန္တိ ကေစိ, မူလာ စ အကုသလာ သမူဟတာသေ; သော နိရာသော အနာသိသာနော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “Vị nào không còn bất kỳ phiền não ngầm nào, và các gốc rễ bất thiện đã được nhổ sạch; vị ấy, không còn hy vọng, không còn mong cầu, có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၇၂. 372. ‘‘အာသဝခီဏော ပဟီနမာနော, သဗ္ဗံ ရာဂပထံ ဥပါတိဝတ္တော; ဒန္တော ပရိနိဗ္ဗုတော ဌိတတ္တော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “Vị đã tận diệt các lậu hoặc, đã từ bỏ ngã mạn, đã vượt qua mọi con đường của tham ái; vị ấy đã được điều phục, đã tịch tịnh, có tâm vững chắc, có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၇၃. 373. ‘‘သဒ္ဓေါ သုတဝါ နိယာမဒဿီ, ဝဂ္ဂဂတေသု န ဝဂ္ဂသာရိ ဓီရော; လောဘံ ဒေါသံ ဝိနေယျ ပဋိဃံ, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “Có đức tin, có học thức, thấy được con đường chắc chắn, bậc trí tuệ không đi theo bè phái giữa những người theo bè phái; sau khi đã nhiếp phục tham, sân, và phẫn nộ, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၇၄. 374. ‘‘သံသုဒ္ဓဇိနော ဝိဝဋ္ဋစ္ဆဒေါ, ဓမ္မေသု ဝသီ ပါရဂူ အနေဇော; သင်္ခါရနိရောဓဉာဏကုသလော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “Bậc chiến thắng hoàn toàn thanh tịnh, đã vén mở tấm màn che, làm chủ các pháp, đã đến bờ kia, không còn dao động; vị ấy thiện xảo trong trí tuệ về sự chấm dứt các hành, có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၇၅. 375. ‘‘အတီတေသု အနာဂတေသု စာပိ, ကပ္ပာတီတော အတိစ္စသုဒ္ဓိပညော; သဗ္ဗာယတနေဟိ ဝိပ္ပမုတ္တော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ. “Đối với quá khứ và cả tương lai, vị ấy đã vượt qua sự suy lường, có trí tuệ vô cùng thanh tịnh; đã giải thoát khỏi tất cả các xứ, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၇၆. 376. ‘‘အညာယ ပဒံ သမေစ္စ ဓမ္မံ, ဝိဝဋံ ဒိသွာန ပဟာနမာသဝါနံ; သဗ္ဗုပဓီနံ ပရိက္ခယာနော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျ’’. “Sau khi đã liễu tri trạng thái (Niết-bàn), thấu triệt Giáo pháp, thấy rõ sự đoạn trừ các lậu hoặc một cách rộng mở; vị ấy, đã tận diệt tất cả các nền tảng của sự tái sanh, có thể du hành chân chánh trong thế gian.” ၃၇၇. 377. ‘‘အဒ္ဓါ [Pg.335] ဟိ ဘဂဝါ တထေဝ ဧတံ, ယော သော ဧဝံဝိဟာရီ ဒန္တော ဘိက္ခု; သဗ္ဗသံယောဇနယောဂဝီတိဝတ္တော, သမ္မာ သော လောကေ ပရိဗ္ဗဇေယျာ’’တိ. “Bạch Thế Tôn, thật vậy, điều này đúng là như vậy. Vị tỳ khưu nào sống như thế, đã được điều phục, đã vượt qua tất cả các kiết sử và ách phược, vị ấy có thể du hành chân chánh trong thế gian.” သမ္မာပရိဗ္ဗာဇနီယသုတ္တံ တေရသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Sammāparibbājanīya, kinh thứ mười ba, đã kết thúc. ၁၄. ဓမ္မိကသုတ္တံ 14. Kinh Dhammika ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ ဓမ္မိကော ဥပါသကော ပဉ္စဟိ ဥပါသကသတေဟိ သဒ္ဓိံ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ ဓမ္မိကော ဥပါသကော ဘဂဝန္တံ ဂါထာဟိ အဇ္ဈဘာသိ – Tôi nghe như vầy – một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, khu vườn của Anāthapiṇḍika. Bấy giờ, cư sĩ Dhammika cùng với năm trăm vị cư sĩ đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, đã đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, cư sĩ Dhammika đã bạch với Thế Tôn bằng những câu kệ: ၃၇၈. 378. ‘‘ပုစ္ဆာမိ တံ ဂေါတမ ဘူရိပည, ကထံကရော သာဝကော သာဓု ဟောတိ; ယော ဝါ အဂါရာ အနဂါရမေတိ, အဂါရိနော ဝါ ပနုပါသကာသေ. “Con xin hỏi Ngài, hỡi Gotama, bậc có trí tuệ rộng lớn, một vị đệ tử phải làm thế nào để trở thành tốt lành; dù là người xuất gia từ bỏ gia đình, hay là những người tại gia là cư sĩ.” ၃၇၉. 379. ‘‘တုဝဉှိ လောကဿ သဒေဝကဿ, ဂတိံ ပဇာနာသိ ပရာယဏဉ္စ; န စတ္ထိ တုလျော နိပုဏတ္ထဒဿီ, တုဝဉှိ ဗုဒ္ဓံ ပဝရံ ဝဒန္တိ. “Vì Ngài biết rõ đường đi và nơi đến của thế gian cùng với chư thiên; không có ai sánh bằng Ngài trong việc thấy được ý nghĩa vi tế, vì họ gọi Ngài là vị Phật tối thượng.” ၃၈၀. 380. ‘‘သဗ္ဗံ တုဝံ ဉာဏမဝေစ္စ ဓမ္မံ, ပကာသေသိ သတ္တေ အနုကမ္ပမာနော; ဝိဝဋ္ဋစ္ဆဒေါသိ သမန္တစက္ခု, ဝိရောစသိ ဝိမလော သဗ္ဗလောကေ. “Ngài, sau khi đã thấu triệt tất cả kiến thức và Giáo pháp, đã tuyên thuyết cho chúng sanh vì lòng bi mẫn; Ngài là người đã vén mở tấm màn che, có con mắt toàn diện, không tỳ vết, Ngài tỏa sáng khắp thế gian.” ၃၈၁. 381. ‘‘အာဂဉ္ဆိ တေ သန္တိကေ နာဂရာဇာ, ဧရာဝဏော နာမ ဇိနောတိ သုတွာ; သောပိ တယာ မန္တယိတွာဇ္ဈဂမာ, သာဓူတိ သုတွာန ပတီတရူပေါ. “Vua rồng tên là Erāvaṇa đã đến gần Ngài, sau khi nghe rằng Ngài là bậc Chiến Thắng; vị ấy cũng đã đàm luận với Ngài và đã hiểu ra, sau khi nghe ‘Lành thay!’, vị ấy đã hoan hỷ.” ၃၈၂. 382. ‘‘ရာဇာပိ [Pg.336] တံ ဝေဿဝဏော ကုဝေရော, ဥပေတိ ဓမ္မံ ပရိပုစ္ဆမာနော; တဿာပိ တွံ ပုစ္ဆိတော ဗြူသိ ဓီရ, သော စာပိ သုတွာန ပတီတရူပေါ. “Cả vua Vessavaṇa Kuvera cũng đến gần Ngài, để hỏi về Giáo pháp; hỡi bậc Anh Hùng, khi được hỏi, Ngài đã giảng cho vị ấy, và vị ấy sau khi nghe cũng đã hoan hỷ.” ၃၈၃. 383. ‘‘ယေ ကေစိမေ တိတ္ထိယာ ဝါဒသီလာ, အာဇီဝကာ ဝါ ယဒိ ဝါ နိဂဏ္ဌာ; ပညာယ တံ နာတိတရန္တိ သဗ္ဗေ, ဌိတော ဝဇန္တံ ဝိယ သီဃဂါမိံ. “Bất kỳ những người theo ngoại đạo nào có khuynh hướng tranh luận, dù là Ājīvaka hay Nigaṇṭha; tất cả họ đều không thể vượt qua Ngài về trí tuệ, cũng như người đang đứng không thể vượt qua người đang đi nhanh.” ၃၈၄. 384. ‘‘ယေ ကေစိမေ ဗြာဟ္မဏာ ဝါဒသီလာ, ဝုဒ္ဓါ စာပိ ဗြာဟ္မဏာ သန္တိ ကေစိ; သဗ္ဗေ တယိ အတ္ထဗဒ္ဓါ ဘဝန္တိ, ယေ စာပိ အညေ ဝါဒိနော မညမာနာ. “Bất kỳ những vị Bà-la-môn nào có khuynh hướng tranh luận, và cũng có một số vị Bà-la-môn lớn tuổi; tất cả họ đều phụ thuộc vào Ngài về ý nghĩa, và cả những người khác tự cho mình là người tranh luận cũng vậy.” ၃၈၅. 385. ‘‘အယဉှိ ဓမ္မော နိပုဏော သုခေါ စ, ယောယံ တယာ ဘဂဝါ သုပ္ပဝုတ္တော; တမေဝ သဗ္ဗေပိ သုဿူသမာနာ, တံ နော ဝဒ ပုစ္ဆိတော ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌ. Bạch Thế Tôn, Pháp này vi diệu và an lạc, là Pháp mà Ngài đã khéo thuyết giảng. Tất cả chúng con đều muốn lắng nghe Pháp ấy. Xin bậc Tối Thắng Giác Ngộ, người được hỏi, hãy giảng Pháp ấy cho chúng con. ၃၈၆. 386. ‘‘သဗ္ဗေပိ မေ ဘိက္ခဝေါ သန္နိသိန္နာ, ဥပါသကာ စာပိ တထေဝ သောတုံ; သုဏန္တု ဓမ္မံ ဝိမလေနာနုဗုဒ္ဓံ, သုဘာသိတံ ဝါသဝဿေဝ ဒေဝါ’’. Tất cả các vị Tỳ khưu này của con đã ngồi xuống, và các vị cận sự nam cũng vậy, để lắng nghe. Mong rằng họ hãy lắng nghe Pháp đã được bậc Vô Cấu giác ngộ, giống như chư Thiên lắng nghe lời khéo nói của Vāsava (Đế Thích). ၃၈၇. 387. ‘‘သုဏာထ မေ ဘိက္ခဝေါ သာဝယာမိ ဝေါ, ဓမ္မံ ဓုတံ တဉ္စ စရာထ သဗ္ဗေ; ဣရိယာပထံ ပဗ္ဗဇိတာနုလောမိကံ, သေဝေထ နံ အတ္ထဒသော မုတီမာ. Này các Tỳ khưu, hãy lắng nghe ta, ta sẽ giảng cho các ngươi Pháp gột rửa (phiền não). Tất cả các ngươi hãy thực hành Pháp ấy. Bậc trí tuệ, người thấy được lợi ích, hãy thực hành oai nghi phù hợp với người xuất gia. ၃၈၈. 388. ‘‘နော ဝေ ဝိကာလေ ဝိစရေယျ ဘိက္ခု, ဂါမေ စ ပိဏ္ဍာယ စရေယျ ကာလေ; အကာလစာရိဉှိ သဇန္တိ သင်္ဂါ, တသ္မာ ဝိကာလေ န စရန္တိ ဗုဒ္ဓါ. Vị Tỳ khưu không nên đi lại vào phi thời, và nên đi vào làng để khất thực đúng thời. Vì những ràng buộc bám víu vào người đi lại phi thời, do đó các bậc Giác Ngộ không đi lại vào phi thời. ၃၈၉. 389. ‘‘ရူပါ [Pg.337] စ သဒ္ဒါ စ ရသာ စ ဂန္ဓာ, ဖဿာ စ ယေ သမ္မဒယန္တိ သတ္တေ; ဧတေသု ဓမ္မေသု ဝိနေယျ ဆန္ဒံ, ကာလေန သော ပဝိသေ ပါတရာသံ. Đối với các sắc, thanh, hương, vị, và xúc, những thứ làm chúng sanh say đắm, sau khi đã nhiếp phục dục tham trong các pháp này, vị Tỳ khưu ấy nên đi vào (làng) đúng thời để nhận vật thực buổi sáng. ၃၉၀. 390. ‘‘ပိဏ္ဍဉ္စ ဘိက္ခု သမယေန လဒ္ဓါ, ဧကော ပဋိက္ကမ္မ ရဟော နိသီဒေ; အဇ္ဈတ္တစိန္တီ န မနော ဗဟိဒ္ဓါ, နိစ္ဆာရယေ သင်္ဂဟိတတ္တဘာဝေါ. Vị Tỳ khưu, sau khi nhận được vật thực khất thực đúng thời, hãy trở về một mình và ngồi ở nơi vắng vẻ. Với tâm tư duy về nội tâm, không để tâm hướng ra bên ngoài, hãy sống với tự thân được kiểm soát. ၃၉၁. 391. ‘‘သစေပိ သော သလ္လပေ သာဝကေန, အညေန ဝါ ကေနစိ ဘိက္ခုနာ ဝါ; ဓမ္မံ ပဏီတံ တမုဒါဟရေယျ, န ပေသုဏံ နောပိ ပရူပဝါဒံ. Nếu vị ấy nói chuyện với một vị thinh văn, hoặc với một người nào khác, hoặc với một vị Tỳ khưu khác, vị ấy nên nói về Pháp cao thượng, không nói lời đâm thọc, cũng không nói lời chỉ trích người khác. ၃၉၂. 392. ‘‘ဝါဒဉှိ ဧကေ ပဋိသေနိယန္တိ, န တေ ပသံသာမ ပရိတ္တပညေ; တတော တတော နေ ပသဇန္တိ သင်္ဂါ, စိတ္တဉှိ တေ တတ္ထ ဂမေန္တိ ဒူရေ. Một số người chống đối bằng tranh luận; chúng ta không tán thán những người có trí tuệ hạn hẹp ấy. Từ đó, những ràng buộc bám víu vào họ, và tâm của họ bị dẫn đi xa vào nơi ấy. ၃၉၃. 393. ‘‘ပိဏ္ဍံ ဝိဟာရံ သယနာသနဉ္စ, အာပဉ္စ သံဃာဋိရဇူပဝါဟနံ; သုတွာန ဓမ္မံ သုဂတေန ဒေသိတံ, သင်္ခါယ သေဝေ ဝရပညသာဝကော. Vị thinh văn có trí tuệ bậc cao, sau khi nghe Pháp do bậc Thiện Thệ thuyết giảng, hãy sử dụng vật thực, trú xứ, sàng tọa, nước, và việc giặt sạch bụi bẩn của y Tăng-già-lê một cách có suy xét. ၃၉၄. 394. ‘‘တသ္မာ ဟိ ပိဏ္ဍေ သယနာသနေ စ, အာပေ စ သံဃာဋိရဇူပဝါဟနေ; ဧတေသု ဓမ္မေသု အနူပလိတ္တော, ဘိက္ခု ယထာ ပေါက္ခရေ ဝါရိဗိန္ဒု. Do đó, đối với vật thực, sàng tọa, nước, và việc giặt sạch bụi bẩn của y Tăng-già-lê, vị Tỳ khưu không bị dính mắc trong các vật dụng này, giống như giọt nước trên lá sen. ၃၉၅. 395. ‘‘ဂဟဋ္ဌဝတ္တံ ပန ဝေါ ဝဒါမိ, ယထာကရော သာဝကော သာဓု ဟောတိ; န ဟေသ လဗ္ဘာ သပရိဂ္ဂဟေန, ဖဿေတုံ ယော ကေဝလော ဘိက္ခုဓမ္မော. Bây giờ, ta sẽ nói cho các ngươi về bổn phận của người tại gia, mà khi thực hành theo đó, người thinh văn trở nên tốt lành. Quả thật, Pháp của Tỳ khưu thuần túy không thể được chứng đắc bởi người có tài sản. ၃၉၆. 396. ‘‘ပါဏံ [Pg.338] န ဟနေ န စ ဃာတယေယျ, န စာနုဇညာ ဟနတံ ပရေသံ; သဗ္ဗေသု ဘူတေသု နိဓာယ ဒဏ္ဍံ, ယေ ထာဝရာ ယေ စ တသာ သန္တိ လောကေ. Không nên giết hại sinh mạng, không nên sai khiến giết hại, cũng không nên chấp thuận việc giết hại của người khác, sau khi đã từ bỏ hình phạt đối với tất cả chúng sanh, cả những loài kiên cố và những loài run sợ có mặt trong thế gian. ၃၉၇. 397. ‘‘တတော အဒိန္နံ ပရိဝဇ္ဇယေယျ, ကိဉ္စိ ကွစိ သာဝကော ဗုဇ္ဈမာနော; န ဟာရယေ ဟရတံ နာနုဇညာ, သဗ္ဗံ အဒိန္နံ ပရိဝဇ္ဇယေယျ. Sau đó, người thinh văn, khi biết rõ, nên tránh lấy bất cứ thứ gì không được cho ở bất cứ đâu. Không nên sai khiến lấy, không nên chấp thuận người khác lấy; nên tránh tất cả những gì không được cho. ၃၉၈. 398. ‘‘အဗြဟ္မစရိယံ ပရိဝဇ္ဇယေယျ, အင်္ဂါရကာသုံ ဇလိတံဝ ဝိညူ; အသမ္ဘုဏန္တော ပန ဗြဟ္မစရိယံ, ပရဿ ဒါရံ န အတိက္ကမေယျ. Người có trí nên tránh xa hành vi không phạm hạnh như tránh hố than hừng. Tuy nhiên, nếu không thể sống đời phạm hạnh, không nên xâm phạm vợ của người khác. ၃၉၉. 399. ‘‘သဘဂ္ဂတော ဝါ ပရိသဂ္ဂတော ဝါ, ဧကဿ ဝေကော န မုသာ ဘဏေယျ; န ဘာဏယေ ဘဏတံ နာနုဇညာ, သဗ္ဗံ အဘူတံ ပရိဝဇ္ဇယေယျ. Khi đến hội trường hay đến giữa hội chúng, một người không nên nói dối với người khác. Không nên sai khiến nói dối, không nên chấp thuận người khác nói dối; nên tránh tất cả những gì không thật. ၄၀၀. 400. ‘‘မဇ္ဇဉ္စ ပါနံ န သမာစရေယျ, ဓမ္မံ ဣမံ ရောစယေ ယော ဂဟဋ္ဌော; န ပါယယေ ပိဝတံ နာနုဇညာ, ဥမ္မာဒနန္တံ ဣတိ နံ ဝိဒိတွာ. Người tại gia nào ưa thích pháp này, không nên uống các chất say. Không nên sai khiến người khác uống, không nên chấp thuận người khác uống, sau khi biết rằng nó kết thúc trong sự điên cuồng. ၄၀၁. 401. ‘‘မဒါ ဟိ ပါပါနိ ကရောန္တိ ဗာလာ, ကာရေန္တိ စညေပိ ဇနေ ပမတ္တေ; ဧတံ အပုညာယတနံ ဝိဝဇ္ဇယေ, ဥမ္မာဒနံ မောဟနံ ဗာလကန္တံ. Vì do say sưa, kẻ ngu si làm các điều ác, và cũng khiến những người khác trở nên buông lung. Hãy tránh xa nền tảng của sự tổn phước này, là thứ gây điên cuồng, mê muội, và được kẻ ngu ưa thích. ၄၀၂. 402. ‘‘ပါဏံ န ဟနေ န စာဒိန္နမာဒိယေ, မုသာ န ဘာသေ န စ မဇ္ဇပေါ သိယာ; အဗြဟ္မစရိယာ ဝိရမေယျ မေထုနာ, ရတ္တိံ န ဘုဉ္ဇေယျ ဝိကာလဘောဇနံ. Không nên giết hại sinh mạng, không nên lấy của không cho, không nên nói dối, và không nên là người uống rượu. Nên từ bỏ hành vi không phạm hạnh, tức là giao hợp. Không nên ăn vào ban đêm, (không nên) ăn phi thời. ၄၀၃. 403. ‘‘မာလံ [Pg.339] န ဓာရေ န စ ဂန္ဓမာစရေ, မဉ္စေ ဆမာယံ ဝ သယေထ သန္ထတေ; ဧတဉှိ အဋ္ဌင်္ဂိကမာဟုပေါသထံ, ဗုဒ္ဓေန ဒုက္ခန္တဂုနာ ပကာသိတံ. Không nên đeo vòng hoa, không nên dùng hương thơm. Nên nằm trên giường (thấp) hoặc trên nền đất đã được trải sẵn. Đây được gọi là ngày Bố-tát tám giới, do Đức Phật, người đã đi đến tận cùng của khổ, tuyên thuyết. ၄၀၄. 404. ‘‘တတော စ ပက္ခဿုပဝဿုပေါသထံ, စာတုဒ္ဒသိံ ပဉ္စဒသိဉ္စ အဋ္ဌမိံ; ပါဋိဟာရိယပက္ခဉ္စ ပသန္နမာနသော, အဋ္ဌင်္ဂုပေတံ သုသမတ္တရူပံ. Sau đó, vào ngày thứ mười bốn, mười lăm, và ngày thứ tám của mỗi nửa tháng, hãy thọ trì ngày Bố-tát, và cả vào những ngày đặc biệt của nửa tháng, với tâm hoan hỷ, (thọ trì) tám giới một cách trọn vẹn. ၄၀၅. 405. ‘‘တတော စ ပါတော ဥပဝုတ္ထုပေါသထော, အန္နေန ပါနေန စ ဘိက္ခုသံဃံ; ပသန္နစိတ္တော အနုမောဒမာနော, ယထာရဟံ သံဝိဘဇေထ ဝိညူ. Sau đó, vào buổi sáng, sau khi đã thọ trì Bố-tát, người có trí, với tâm hoan hỷ và tùy hỷ, hãy chia sớt cho Tăng chúng các món ăn và thức uống tùy theo khả năng. ၄၀၆. 406. ‘‘ဓမ္မေန မာတာပိတရော ဘရေယျ, ပယောဇယေ ဓမ္မိကံ သော ဝဏိဇ္ဇံ; ဧတံ ဂိဟီ ဝတ္တယမပ္ပမတ္တော, သယမ္ပဘေ နာမ ဥပေတိ ဒေဝေ’’တိ. Vị ấy nên nuôi dưỡng cha mẹ một cách đúng pháp, và nên tham gia vào việc buôn bán chân chính. Người tại gia thực hành điều này một cách không buông lung sẽ đến được cõi trời Tự Quang. ဓမ္မိကသုတ္တံ စုဒ္ဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Dhammika, kinh thứ mười bốn, đã kết thúc. စူဠဝဂ္ဂေါ ဒုတိယော နိဋ္ဌိတော. Phẩm Nhỏ, phẩm thứ hai, đã kết thúc. တဿုဒ္ဒါနံ – Phần tóm tắt của phẩm ấy: ရတနာမဂန္ဓော ဟိရိ စ, မင်္ဂလံ သူစိလောမေန; ဓမ္မစရိယဉ္စ ဗြာဟ္မဏော, နာဝါ ကိံသီလမုဋ္ဌာနံ. Ratana, Āmagandha, và Hiri, Maṅgala, Sūciloma; Dhammacariya và Brāhmaṇa, Nāvā, Kiṃsīla, Uṭṭhāna. ရာဟုလော ပုန ကပ္ပော စ, ပရိဗ္ဗာဇနိယံ တထာ; ဓမ္မိကဉ္စ ဝိဒုနော အာဟု, စူဠဝဂ္ဂန္တိ စုဒ္ဒသာတိ. Rāhula, và Kappa nữa, cũng như Paribbājaniya; và Dhammika. Bậc trí nói rằng có mười bốn kinh trong Phẩm Nhỏ. ၃. မဟာဝဂ္ဂေါ 3. Đại Phẩm ၁. ပဗ္ဗဇ္ဇာသုတ္တံ 1. Kinh Xuất Gia ၄၀၇. 407. ပဗ္ဗဇ္ဇံ [Pg.340] ကိတ္တယိဿာမိ, ယထာ ပဗ္ဗဇိ စက္ခုမာ; ယထာ ဝီမံသမာနော သော, ပဗ္ဗဇ္ဇံ သမရောစယိ. Ta sẽ kể về sự xuất gia, cách mà bậc Hữu Nhãn đã xuất gia; và cách mà ngài, trong khi suy xét, đã tìm thấy sự ưa thích trong đời sống xuất gia. ၄၀၈. 408. သမ္ဗာဓောယံ ဃရာဝါသော, ရဇဿာယတနံ ဣတိ; အဗ္ဘောကာသောဝ ပဗ္ဗဇ္ဇာ, ဣတိ ဒိသွာန ပဗ္ဗဇိ. Đời sống tại gia này thật chật hẹp, là nơi phát sanh của bụi bặm. Sự xuất gia giống như khoảng không rộng mở. Thấy như vậy, ngài đã xuất gia. ၄၀၉. 409. ပဗ္ဗဇိတွာန ကာယေန, ပါပကမ္မံ ဝိဝဇ္ဇယိ; ဝစီဒုစ္စရိတံ ဟိတွာ, အာဇီဝံ ပရိသောဓယိ. Sau khi xuất gia, ngài đã tránh xa việc ác bằng thân; từ bỏ lời nói ác, ngài đã thanh lọc sinh kế của mình. ၄၁၀. 410. အဂမာ ရာဇဂဟံ ဗုဒ္ဓေါ, မဂဓာနံ ဂိရိဗ္ဗဇံ; ပိဏ္ဍာယ အဘိဟာရေသိ, အာကိဏ္ဏဝရလက္ခဏော. Đức Phật đã đến Rājagaha, thành trì của người Māgadha được núi non bao bọc. Với những tướng tốt tuyệt hảo, ngài đã đi vào để khất thực. ၄၁၁. 411. တမဒ္ဒသာ ဗိမ္ဗိသာရော, ပါသာဒသ္မိံ ပတိဋ္ဌိတော; ဒိသွာ လက္ခဏသမ္ပန္နံ, ဣမမတ္ထံ အဘာသထ. Vua Bimbisāra, đang đứng trên lầu đài, đã nhìn thấy ngài. Thấy ngài đầy đủ các tướng tốt, vua đã nói lên lời này. ၄၁၂. 412. ‘‘ဣမံ ဘောန္တော နိသာမေထ, အဘိရူပေါ ဗြဟာ သုစိ; စရဏေန စ သမ္ပန္နော, ယုဂမတ္တဉ္စ ပေက္ခတိ. Này các khanh, hãy nhìn xem vị này: dung sắc đẹp đẽ, cao lớn, trong sạch, dáng đi cũng hoàn hảo, và chỉ nhìn trong khoảng một ách cày. ၄၁၃. 413. ‘‘ဩက္ခိတ္တစက္ခု သတိမာ, နာယံ နီစကုလာမိဝ; ရာဇဒူတာဘိဓာဝန္တု, ကုဟိံ ဘိက္ခု ဂမိဿတိ’’. Mắt nhìn xuống, có chánh niệm, vị này không giống người từ dòng dõi thấp kém. Các sứ giả của vua hãy đi theo mau, xem vị Tỳ khưu này sẽ đi đâu. ၄၁၄. 414. တေ ပေသိတာ ရာဇဒူတာ, ပိဋ္ဌိတော အနုဗန္ဓိသုံ; ကုဟိံ ဂမိဿတိ ဘိက္ခု, ကတ္ထ ဝါသော ဘဝိဿတိ. Các sứ giả của vua được phái đi đã theo sát phía sau (tự hỏi): 'Vị Tỳ khưu này sẽ đi đâu? Chỗ ở của ngài sẽ là nơi nào?' ၄၁၅. 415. သပဒါနံ စရမာနော, ဂုတ္တဒွါရော သုသံဝုတော; ခိပ္ပံ ပတ္တံ အပူရေသိ, သမ္ပဇာနော ပဋိဿတော. Đi khất thực tuần tự từng nhà, hộ trì các căn, khéo thu thúc, tỉnh giác và chánh niệm, ngài đã nhanh chóng làm đầy bát của mình. ၄၁၆. 416. ပိဏ္ဍစာရံ စရိတွာန, နိက္ခမ္မ နဂရာ မုနိ; ပဏ္ဍဝံ အဘိဟာရေသိ, ဧတ္ထ ဝါသော ဘဝိဿတိ. Sau khi đi khất thực, bậc ẩn sĩ rời khỏi thành phố, đi về hướng núi Paṇḍava, (nghĩ rằng): 'Chỗ ở của ta sẽ là nơi đây'. ၄၁၇. 417. ဒိသွာန ဝါသူပဂတံ, တယော ဒူတာ ဥပါဝိသုံ; တေသု ဧကောဝ အာဂန္တွာ, ရာဇိနော ပဋိဝေဒယိ. Thấy ngài đã đến nơi ở, ba vị sứ giả đã đến gần. Trong số họ, chỉ một người quay trở về và tâu lại với vua. ၄၁၈. 418. ‘‘ဧသ [Pg.341] ဘိက္ခု မဟာရာဇ, ပဏ္ဍဝဿ ပုရတ္ထတော ; နိသိန္နော ဗျဂ္ဃုသဘောဝ, သီဟောဝ ဂိရိဂဗ္ဘရေ’’. Tâu Đại vương, vị Tỳ khưu ấy đang ngồi ở sườn đông núi Paṇḍava, trong một hang núi, oai nghiêm như cọp chúa, như sư tử. ၄၁၉. 419. သုတွာန ဒူတဝစနံ, ဘဒ္ဒယာနေန ခတ္တိယော; တရမာနရူပေါ နိယျာသိ, ယေန ပဏ္ဍဝပဗ္ဗတော. Nghe lời của sứ giả, vị vua dòng Sát-đế-lỵ vội vã khởi hành trên một cỗ xe tốt, đi đến nơi có núi Paṇḍava. ၄၂၀. 420. သ ယာနဘူမိံ ယာယိတွာ, ယာနာ ဩရုယှ ခတ္တိယော; ပတ္တိကော ဥပသင်္ကမ္မ, အာသဇ္ဇ နံ ဥပါဝိသိ. Vị vua dòng Sát-đế-lỵ đi xe đến nơi xe có thể đi, rồi xuống xe, đi bộ đến gần, tiếp cận và ngồi xuống bên cạnh ngài. ၄၂၁. 421. နိသဇ္ဇ ရာဇာ သမ္မောဒိ, ကထံ သာရဏီယံ တတော; ကထံ သော ဝီတိသာရေတွာ, ဣမမတ္ထံ အဘာသထ. Sau khi ngồi xuống, nhà vua đã trao đổi những lời chào hỏi thân mật. Sau khi kết thúc cuộc trò chuyện đáng ghi nhớ ấy, vua đã nói lên lời này. ၄၂၂. 422. ‘‘ယုဝါ စ ဒဟရော စာသိ, ပဌမုပ္ပတ္တိကော သုသု; ဝဏ္ဏာရောဟေန သမ္ပန္နော, ဇာတိမာ ဝိယ ခတ္တိယော. Ngài còn trẻ, còn trai tráng, đang trong tuổi thanh xuân đầu tiên, rất trẻ trung. Với dung sắc và vóc dáng hoàn hảo, ngài trông như một vị vua dòng Sát-đế-lỵ cao quý. ၄၂၃. 423. ‘‘သောဘယန္တော အနီကဂ္ဂံ, နာဂသံဃပုရက္ခတော; ဒဒါမိ ဘောဂေ ဘုဉ္ဇဿု, ဇာတိံ အက္ခာဟိ ပုစ္ဆိတော’’. Làm rạng rỡ đội quân tinh nhuệ, được đoàn voi chiến hộ tống, tôi xin dâng tặng ngài của cải, xin hãy hưởng thụ. Khi được hỏi, xin ngài hãy cho biết dòng dõi của mình. ၄၂၄. 424. ‘‘ဥဇုံ ဇနပဒေါ ရာဇ, ဟိမဝန္တဿ ပဿတော; ဓနဝီရိယေန သမ္ပန္နော, ကောသလေသု နိကေတိနော. Tâu Đại vương, có một xứ sở ngay thẳng ở sườn núi Himavanta, giàu có và hùng mạnh, thuộc về những người Kosala. ၄၂၅. 425. ‘‘အာဒိစ္စာ နာမ ဂေါတ္တေန, သာကိယာ နာမ ဇာတိယာ; တမှာ ကုလာ ပဗ္ဗဇိတောမှိ, န ကာမေ အဘိပတ္ထယံ. Về thị tộc, tôi thuộc dòng Ādicca (dòng dõi mặt trời), về dòng dõi, tôi là người Sākiyā. Tôi đã xuất gia từ dòng dõi ấy, không còn khao khát các dục lạc. ၄၂၆. 426. ‘‘ကာမေသွာဒီနဝံ ဒိသွာ, နေက္ခမ္မံ ဒဋ္ဌု ခေမတော; ပဓာနာယ ဂမိဿာမိ, ဧတ္ထ မေ ရဉ္ဇတီ မနော’’တိ. Thấy sự nguy hại trong các dục lạc, và thấy sự từ bỏ là an ổn, tôi sẽ đi để tinh tấn. Tâm tôi hoan hỷ trong việc này. ပဗ္ဗဇ္ဇာသုတ္တံ ပဌမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Xuất Gia, phẩm thứ nhất, kết thúc. ၂. ပဓာနသုတ္တံ 2. Kinh Tinh Tấn ၄၂၇. 427. ‘‘တံ မံ ပဓာနပဟိတတ္တံ, နဒိံ နေရဉ္ဇရံ ပတိ; ဝိပရက္ကမ္မ ဈာယန္တံ, ယောဂက္ခေမဿ ပတ္တိယာ. Đến ta, người có tâm hướng đến sự tinh tấn, đang nỗ lực thiền định bên bờ sông Nerañjarā để đạt được sự an ổn khỏi các ách縛. ၄၂၈. 428. ‘‘နမုစီ ကရုဏံ ဝါစံ, ဘာသမာနော ဥပါဂမိ; ‘ကိသော တွမသိ ဒုဗ္ဗဏ္ဏော, သန္တိကေ မရဏံ တဝ. Namucī (Māra) đã đến gần, nói lên những lời lẽ có vẻ bi mẫn: 'Ngài thật gầy gò, dung sắc xấu xí, cái chết của ngài đã gần kề.' ၄၂၉. 429. ‘‘‘သဟဿဘာဂေါ [Pg.342] မရဏဿ, ဧကံသော တဝ ဇီဝိတံ; ဇီဝ ဘော ဇီဝိတံ သေယျော, ဇီဝံ ပုညာနိ ကာဟသိ. Một ngàn phần thuộc về cái chết, sự sống của ngài chỉ còn một phần. Này ông, hãy sống đi, sống thì tốt hơn. Khi còn sống, ngài sẽ làm được các công đức. ၄၃၀. 430. ‘‘‘စရတော စ တေ ဗြဟ္မစရိယံ, အဂ္ဂိဟုတ္တဉ္စ ဇူဟတော; ပဟူတံ စီယတေ ပုညံ, ကိံ ပဓာနေန ကာဟသိ. Khi ngài thực hành phạm hạnh và cúng dường lửa, nhiều công đức sẽ được tích lũy. Ngài sẽ làm gì với sự tinh tấn này? ၄၃၁. 431. ‘‘‘ဒုဂ္ဂေါ မဂ္ဂေါ ပဓာနာယ, ဒုက္ကရော ဒုရဘိသမ္ဘဝေါ’’’; ဣမာ ဂါထာ ဘဏံ မာရော, အဋ္ဌာ ဗုဒ္ဓဿ သန္တိကေ. Con đường tinh tấn thật khó đi, khó thực hành, khó đạt được.' Nói lên những câu kệ này, Māra đã đứng gần Đức Phật. ၄၃၂. 432. တံ တထာဝါဒိနံ မာရံ, ဘဂဝါ ဧတဒဗြဝိ; ‘‘ပမတ္တဗန္ဓု ပါပိမ, ယေနတ္ထေန ဣဓာဂတော. Với Māra, kẻ đã nói như vậy, Đức Thế Tôn đã đáp lời này: 'Hỡi Ác ma, bạn của sự dễ duôi, ngươi đến đây vì mục đích nào.' ၄၃၃. 433. ‘‘အဏုမတ္တောပိ ပုညေန, အတ္ထော မယှံ န ဝိဇ္ဇတိ; ယေသဉ္စ အတ္ထော ပုညေန, တေ မာရော ဝတ္တုမရဟတိ. Đối với ta, không có lợi ích dù chỉ một chút với công đức (thế gian). Những ai cần đến công đức, Māra nên nói với những người đó. ၄၃၄. 434. ‘‘အတ္ထိ သဒ္ဓါ တထာ ဝီရိယံ, ပညာ စ မမ ဝိဇ္ဇတိ; ဧဝံ မံ ပဟိတတ္တမ္ပိ, ကိံ ဇီဝမနုပုစ္ဆသိ. Ta có đức tin, cũng như tinh tấn, và trí tuệ cũng có. Với ta, người có tâm quyết chí như vậy, tại sao ngươi lại hỏi về sự sống? ၄၃၅. 435. ‘‘နဒီနမပိ သောတာနိ, အယံ ဝါတော ဝိသောသယေ; ကိဉ္စ မေ ပဟိတတ္တဿ, လောဟိတံ နုပသုဿယေ. Cơn gió (tinh tấn) này có thể làm khô cạn ngay cả dòng chảy của các con sông. Cớ sao máu của ta, người có tâm quyết chí, lại không thể khô cạn được? ၄၃၆. 436. ‘‘လောဟိတေ သုဿမာနမှိ, ပိတ္တံ သေမှဉ္စ သုဿတိ; မံသေသု ခီယမာနေသု, ဘိယျော စိတ္တံ ပသီဒတိ; ဘိယျော သတိ စ ပညာ စ, သမာဓိ မမ တိဋ္ဌတိ. Khi máu huyết khô cạn, mật và đàm cũng khô theo; Khi thịt da hao mòn, tâm càng thêm trong sáng; Chánh niệm, trí tuệ, và chánh định của ta càng thêm vững vàng. ၄၃၇. 437. ‘‘တဿ မေဝံ ဝိဟရတော, ပတ္တဿုတ္တမဝေဒနံ; ကာမေသု နာပေက္ခတေ စိတ္တံ, ပဿ သတ္တဿ သုဒ္ဓတံ. Với ta, người sống như vậy, đã đạt đến cảm thọ tối thượng, tâm không còn trông mong các dục vọng. Hãy xem sự thanh tịnh của chúng sanh. ၄၃၈. 438. ‘‘ကာမာ တေ ပဌမာ သေနာ, ဒုတိယာ အရတိ ဝုစ္စတိ; တတိယာ ခုပ္ပိပါသာ တေ, စတုတ္ထီ တဏှာ ပဝုစ္စတိ. Dục vọng là đạo quân thứ nhất của ngươi, bất mãn được gọi là đạo quân thứ hai; đói và khát là đạo quân thứ ba của ngươi, tham ái được gọi là đạo quân thứ tư. ၄၃၉. 439. ‘‘ပဉ္စမံ ထိနမိဒ္ဓံ တေ, ဆဋ္ဌာ ဘီရူ ပဝုစ္စတိ; သတ္တမီ ဝိစိကိစ္ဆာ တေ, မက္ခော ထမ္ဘော တေ အဋ္ဌမော. Hôn trầm thụy miên là đạo quân thứ năm của ngươi, sợ hãi được gọi là đạo quân thứ sáu; hoài nghi là đạo quân thứ bảy của ngươi, giả dối và ngoan cố là đạo quân thứ tám của ngươi. ၄၄၀. 440. ‘‘လာဘော သိလောကော သက္ကာရော, မိစ္ဆာလဒ္ဓေါ စ ယော ယသော; ယော စတ္တာနံ သမုက္ကံသေ, ပရေ စ အဝဇာနတိ. Lợi lộc, tiếng tăm, cung kính, và danh vọng có được một cách sai lầm; và kẻ nào tự tán dương mình và khinh miệt người khác. ၄၄၁. 441. ‘‘ဧသာ [Pg.343] နမုစိ တေ သေနာ, ကဏှဿာဘိပ္ပဟာရိနီ; န နံ အသူရော ဇိနာတိ, ဇေတွာ စ လဘတေ သုခံ. Này Namuci, đó là đạo quân của ngươi, đạo quân tấn công của Kẻ Hắc Ám. Người không phải anh hùng không thể chiến thắng nó, nhưng ai chiến thắng được sẽ đạt được an lạc. ၄၄၂. 442. ‘‘ဧသ မုဉ္ဇံ ပရိဟရေ, ဓိရတ္ထု မမ ဇီဝိတံ; သင်္ဂါမေ မေ မတံ သေယျော, ယံ စေ ဇီဝေ ပရာဇိတော. Ta mang theo cỏ muñja này. Thật đáng khinh cho cuộc sống này! Thà chết trong trận chiến còn hơn là sống mà bị đánh bại. ၄၄၃. 443. ‘‘ပဂါဠှေတ္ထ န ဒိဿန္တိ, ဧကေ သမဏဗြာဟ္မဏာ; တဉ္စ မဂ္ဂံ န ဇာနန္တိ, ယေန ဂစ္ဆန္တိ သုဗ္ဗတာ. Một số sa-môn và bà-la-môn bị chìm đắm trong đó không được nhìn thấy. Và họ không biết con đường mà những người có giới hạnh tốt đẹp đi theo. ၄၄၄. 444. ‘‘သမန္တာ ဓဇိနိံ ဒိသွာ, ယုတ္တံ မာရံ သဝါဟနံ; ယုဒ္ဓါယ ပစ္စုဂ္ဂစ္ဆာမိ, မာ မံ ဌာနာ အစာဝယိ. Thấy đạo quân cờ xí của ngươi vây quanh, thấy Ma vương cùng với vật cỡi đã sẵn sàng, ta sẽ ra nghênh chiến. Ngươi sẽ không thể lay chuyển ta khỏi vị trí này. ၄၄၅. 445. ‘‘ယံ တေ တံ နပ္ပသဟတိ, သေနံ လောကော သဒေဝကော; တံ တေ ပညာယ ဘေစ္ဆာမိ, အာမံ ပတ္တံဝ အသ္မနာ. Đạo quân của ngươi, mà thế gian cùng với chư thiên không thể khuất phục, ta sẽ dùng trí tuệ để phá tan nó, như dùng đá đập vỡ một cái bát bằng đất sét chưa nung. ၄၄၆. 446. ‘‘ဝသီကရိတွာ သင်္ကပ္ပံ, သတိဉ္စ သူပတိဋ္ဌိတံ; ရဋ္ဌာ ရဋ္ဌံ ဝိစရိဿံ, သာဝကေ ဝိနယံ ပုထူ. Làm chủ được tư duy, và an lập vững chắc chánh niệm, ta sẽ đi từ xứ này sang xứ khác, giáo hóa nhiều đệ tử. ၄၄၇. 447. ‘‘တေ အပ္ပမတ္တာ ပဟိတတ္တာ, မမ သာသနကာရကာ; အကာမဿ တေ ဂမိဿန္တိ, ယတ္ထ ဂန္တွာ န သောစရေ’’. Họ, những người không phóng dật, tinh tấn, thực hành lời dạy của ta, sẽ đi đến nơi mà ngươi không mong muốn, nơi mà khi đã đến, họ không còn sầu muộn. ၄၄၈. 448. ‘‘သတ္တ ဝဿာနိ ဘဂဝန္တံ, အနုဗန္ဓိံ ပဒါပဒံ; ဩတာရံ နာဓိဂစ္ဆိဿံ, သမ္ဗုဒ္ဓဿ သတီမတော. Suốt bảy năm ta đã theo chân Đức Thế Tôn từng bước một; nhưng ta đã không tìm thấy một cơ hội nào đối với bậc Chánh Đẳng Giác, người luôn chánh niệm. ၄၄၉. 449. ‘‘မေဒဝဏ္ဏံဝ ပါသာဏံ, ဝါယသော အနုပရိယဂါ; အပေတ္ထ မုဒုံ ဝိန္ဒေမ, အပိ အဿာဒနာ သိယာ. Một con quạ bay lượn quanh một hòn đá trông giống như một tảng mỡ, (nghĩ rằng): ‘Biết đâu ta tìm thấy thứ gì đó mềm mại ở đây, biết đâu có chút gì ngon ngọt’. ၄၅၀. 450. ‘‘အလဒ္ဓါ တတ္ထ အဿာဒံ, ဝါယသေတ္တော အပက္ကမိ; ကာကောဝ သေလမာသဇ္ဇ, နိဗ္ဗိဇ္ဇာပေမ ဂေါတမံ’’. Không tìm thấy vị ngon ngọt nào ở đó, con quạ đã bay đi. Giống như con quạ mổ vào đá, chúng ta chán nản và rời bỏ Gotama. ၄၅၁. 451. တဿ သောကပရေတဿ, ဝီဏာ ကစ္ဆာ အဘဿထ; တတော သော ဒုမ္မနော ယက္ခော, တတ္ထေဝန္တရဓာယထာတိ. Bị sầu muộn xâm chiếm, cây đàn của y rơi xuống từ dưới nách. Rồi con dạ-xoa ấy, lòng đầy phiền muộn, liền biến mất tại chỗ. ပဓာနသုတ္တံ ဒုတိယံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Phấn Đấu, phẩm thứ hai, kết thúc. ၃. သုဘာသိတသုတ္တံ 3. Kinh Thiện Thuyết ဧဝံ [Pg.344] မေ သုတံ – ဧက သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. တတြ ခေါ ဘဂဝါ ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ – ‘‘ဘိက္ခဝေါ’’တိ. ‘‘ဘဒန္တေ’’တိ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ပစ္စဿောသုံ. ဘဂဝါ ဧတဒဝေါစ – Tôi nghe như vầy – một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, khu vườn của Anāthapiṇḍika. Tại đấy, Thế Tôn gọi các Tỳ khưu: “Này các Tỳ khưu”. “Bạch Thế Tôn”, các Tỳ khưu ấy vâng đáp Thế Tôn. Thế Tôn nói như sau: ‘‘စတူဟိ, ဘိက္ခဝေ, အင်္ဂေဟိ သမန္နာဂတာ ဝါစာ သုဘာသိတာ ဟောတိ, န ဒုဗ္ဘာသိတာ, အနဝဇ္ဇာ စ အနနုဝဇ္ဇာ စ ဝိညူနံ. ကတမေဟိ စတူဟိ? ဣဓ, ဘိက္ခဝေ, ဘိက္ခု သုဘာသိတံယေဝ ဘာသတိ နော ဒုဗ္ဘာသိတံ, ဓမ္မံယေဝ ဘာသတိ နော အဓမ္မံ, ပိယံယေဝ ဘာသတိ နော အပ္ပိယံ, သစ္စံယေဝ ဘာသတိ နော အလိကံ. ဣမေဟိ ခေါ, ဘိက္ခဝေ, စတူဟိ အင်္ဂေဟိ သမန္နာဂတာ ဝါစာ သုဘာသိတာ ဟောတိ, နော ဒုဗ္ဘာသိတာ, အနဝဇ္ဇာ စ အနနုဝဇ္ဇာ စ ဝိညူန’’န္တိ. ဣဒမဝေါစ ဘဂဝါ. ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – Này các Tỳ khưu, lời nói được trang bị bốn yếu tố là lời thiện thuyết, không phải ác thuyết, không có lỗi và không bị người trí chỉ trích. Bốn yếu tố nào? Này các Tỳ khưu, ở đây, vị Tỳ khưu chỉ nói lời thiện thuyết, không nói lời ác thuyết; chỉ nói lời đúng Pháp, không nói lời phi Pháp; chỉ nói lời khả ái, không nói lời không khả ái; chỉ nói lời chân thật, không nói lời dối trá. Này các Tỳ khưu, lời nói được trang bị bốn yếu tố này là lời thiện thuyết, không phải ác thuyết, không có lỗi và không bị người trí chỉ trích. Thế Tôn đã nói như vậy. Sau khi nói điều này, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm: ၄၅၂. 452. ‘‘သုဘာသိတံ ဥတ္တမမာဟု သန္တော, ဓမ္မံ ဘဏေ နာဓမ္မံ တံ ဒုတိယံ; ပိယံ ဘဏေ နာပ္ပိယံ တံ တတိယံ, သစ္စံ ဘဏေ နာလိကံ တံ စတုတ္ထ’’န္တိ. Bậc thánh nhân nói lời thiện thuyết là tối thượng; hãy nói lời đúng Pháp, không nói phi Pháp, đó là điều thứ hai; hãy nói lời khả ái, không nói lời không khả ái, đó là điều thứ ba; hãy nói lời chân thật, không nói lời dối trá, đó là điều thứ tư. အထ ခေါ အာယသ္မာ ဝင်္ဂီသော ဥဋ္ဌာယာသနာ ဧကံသံ စီဝရံ ကတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနဉ္ဇလိံ ပဏာမေတွာ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ပဋိဘာတိ မံ ဘဂဝါ, ပဋိဘာတိ မံ သုဂတာ’’တိ. ‘‘ပဋိဘာတု တံ ဝင်္ဂီသာ’’တိ ဘဂဝါ အဝေါစ. အထ ခေါ အာယသ္မာ ဝင်္ဂီသော ဘဂဝန္တံ သမ္မုခါ သာရုပ္ပာဟိ ဂါထာဟိ အဘိတ္ထဝိ – Lúc bấy giờ, Tôn giả Vaṅgīsa từ chỗ ngồi đứng dậy, đắp y một bên vai, chắp tay hướng về phía Thế Tôn và bạch với Ngài: “Bạch Thế Tôn, con được linh cảm! Bạch Thiện Thệ, con được linh cảm!” Thế Tôn đáp: “Này Vaṅgīsa, hãy nói ra điều linh cảm ấy.” Bấy giờ, Tôn giả Vaṅgīsa tán thán Thế Tôn trước mặt Ngài bằng những câu kệ thích hợp: ၄၅၃. 453. ‘‘တမေဝ ဝါစံ ဘာသေယျ, ယာယတ္တာနံ န တာပယေ; ပရေ စ န ဝိဟိံသေယျ, သာ ဝေ ဝါစာ သုဘာသိတာ. Chỉ nên nói lời nào không làm khổ mình, và cũng không làm hại người khác. Lời nói như vậy thật sự là lời thiện thuyết. ၄၅၄. 454. ‘‘ပိယဝါစမေဝ ဘာသေယျ, ယာ ဝါစာ ပဋိနန္ဒိတာ; ယံ အနာဒါယ ပါပါနိ, ပရေသံ ဘာသတေ ပိယံ. Chỉ nên nói lời khả ái, lời nói được hoan nghênh. Khi không mang theo điều ác, hãy nói lời khả ái với người khác. ၄၅၅. 455. ‘‘သစ္စံ ဝေ အမတာ ဝါစာ, ဧသ ဓမ္မော သနန္တနော; သစ္စေ အတ္ထေ စ ဓမ္မေ စ, အာဟု သန္တော ပတိဋ္ဌိတာ. Lời chân thật quả là bất tử, đây là Pháp từ ngàn xưa. Các bậc thánh nhân nói rằng họ an trú trong chân lý, trong ý nghĩa, và trong Chánh Pháp. ၄၅၆. 456. ‘‘ယံ [Pg.345] ဗုဒ္ဓေါ ဘာသတိ ဝါစံ, ခေမံ နိဗ္ဗာနပတ္တိယာ; ဒုက္ခဿန္တကိရိယာယ, သာ ဝေ ဝါစာနမုတ္တမာ’’တိ. Lời nói mà Đức Phật thuyết giảng, an ổn để đạt đến Niết-bàn, để chấm dứt khổ đau, lời nói ấy quả thật là tối thượng giữa các lời nói. သုဘာသိတသုတ္တံ တတိယံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Thiện Thuyết, phẩm thứ ba, kết thúc. ၄. သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇသုတ္တံ 4. Kinh Sundarikabhāradvāja ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ ကောသလေသု ဝိဟရတိ သုန္ဒရိကာယ နဒိယာ တီရေ. တေန ခေါ ပန သမယေန သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော သုန္ဒရိကာယ နဒိယာ တီရေ အဂ္ဂိံ ဇုဟတိ, အဂ္ဂိဟုတ္တံ ပရိစရတိ. အထ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော အဂ္ဂိံ ဇုဟိတွာ အဂ္ဂိဟုတ္တံ ပရိစရိတွာ ဥဋ္ဌာယာသနာ သမန္တာ စတုဒ္ဒိသာ အနုဝိလောကေသိ – ‘‘ကော နု ခေါ ဣမံ ဟဗျသေသံ ဘုဉ္ဇေယျာ’’တိ? အဒ္ဒသာ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ အဝိဒူရေ အညတရသ္မိံ ရုက္ခမူလေ သသီသံ ပါရုတံ နိသိန္နံ; ဒိသွာန ဝါမေန ဟတ္ထေန ဟဗျသေသံ ဂဟေတွာ ဒက္ခိဏေန ဟတ္ထေန ကမဏ္ဍလုံ ဂဟေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ. Tôi nghe như vầy – một thời Thế Tôn trú ở xứ Kosala, bên bờ sông Sundarikā. Lúc bấy giờ, Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja đang cúng dường lửa và thực hiện nghi thức tế lửa bên bờ sông Sundarikā. Sau khi cúng dường lửa và thực hiện nghi thức tế lửa xong, Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja từ chỗ ngồi đứng dậy, nhìn khắp bốn phương và tự hỏi: “Ai xứng đáng thọ hưởng phần vật cúng còn lại này?” Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja thấy Thế Tôn đang ngồi không xa, dưới một gốc cây, trùm kín cả đầu. Thấy vậy, tay trái ông cầm phần vật cúng còn lại, tay phải cầm bình nước, rồi đi đến chỗ Thế Tôn. အထ ခေါ ဘဂဝါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ ပဒသဒ္ဒေန သီသံ ဝိဝရိ. အထ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော – ‘‘မုဏ္ဍော အယံ ဘဝံ, မုဏ္ဍကော အယံ ဘဝ’’န္တိ တတောဝ ပုန နိဝတ္တိတုကာမော အဟောသိ. အထ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇဿ ဗြာဟ္မဏဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘မုဏ္ဍာပိ ဟိ ဣဓေကစ္စေ ဗြာဟ္မဏာ ဘဝန္တိ, ယံနူနာဟံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဇာတိံ ပုစ္ဆေယျ’’န္တိ. အထ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိံဇစ္စော ဘဝ’’န္တိ? Bấy giờ, Đức Thế Tôn nghe tiếng bước chân của Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja, bèn vén khăn trùm đầu ra. Khi ấy, Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja (thấy vậy, bèn nghĩ): “Vị này là kẻ đầu trọc, vị này là kẻ đầu trọc đáng khinh,” rồi muốn quay trở lại ngay từ chỗ đó. Nhưng rồi Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja lại suy nghĩ thế này: “Ở đây, cũng có một số Bà-la-môn cạo trọc đầu. Hay là ta lại gần và hỏi về giai cấp của vị ấy.” Thế rồi, Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja đi đến chỗ Đức Thế Tôn; sau khi đến gần, ông nói với Đức Thế Tôn rằng: “Thưa Ngài, Ngài thuộc giai cấp nào?” အထ ခေါ ဘဂဝါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇံ ဗြာဟ္မဏံ ဂါထာဟိ အဇ္ဈဘာသိ – Khi ấy, Đức Thế Tôn đã nói với Bà-la-môn Sundarikabhāradvāja bằng những câu kệ: ၄၅၇. 457. ‘‘န ဗြာဟ္မဏော နောမှိ န ရာဇပုတ္တော, န ဝေဿာယနော ဥဒ ကောစိ နောမှိ; ဂေါတ္တံ ပရိညာယ ပုထုဇ္ဇနာနံ, အကိဉ္စနော မန္တ စရာမိ လောကေ. “Ta không phải Bà-la-môn, không phải con vua, cũng không phải là người thuộc giai cấp Vessāyana (thương gia), hay bất kỳ ai khác. Sau khi đã liễu tri dòng dõi của các hàng phàm phu, Ta, bậc vô sản, bậc trí tuệ, đi lại trong thế gian. ၄၅၈. 458. ‘‘သံဃာဋိဝါသီ [Pg.346] အဂဟော စရာမိ, နိဝုတ္တကေသော အဘိနိဗ္ဗုတတ္တော; အလိပ္ပမာနော ဣဓ မာဏဝေဟိ, အကလ္လံ မံ ဗြာဟ္မဏ ပုစ္ဆသိ ဂေါတ္တပဉှံ’’. “Ta mặc y tăng-già-lê, sống không nhà cửa, đã cạo bỏ râu tóc, tự thân hoàn toàn tịch tịnh. Ta không bị dính mắc bởi con người ở đời này. Này Bà-la-môn, ông hỏi ta một câu hỏi không thích hợp về dòng dõi.” ၄၅၉. 459. ‘‘ပုစ္ဆန္တိ ဝေ ဘော ဗြာဟ္မဏာ, ဗြာဟ္မဏေဘိ သဟ ဗြာဟ္မဏော နော ဘဝ’’န္တိ. “Thưa Ngài, các Bà-la-môn quả thật thường hỏi nhau rằng: ‘Thưa Ngài, Ngài có phải là Bà-la-môn không?’” ၄၆၀. 460. ‘‘ဗြာဟ္မဏော ဟိ စေ တွံ ဗြူသိ, မဉ္စ ဗြူသိ အဗြာဟ္မဏံ; တံ တံ သာဝိတ္တိံ ပုစ္ဆာမိ, တိပဒံ စတုဝီသတက္ခရံ. “Nếu ông tự xưng là Bà-la-môn, mà lại nói ta không phải là Bà-la-môn, vậy ta hỏi ông về câu Sāvittī, có ba đoạn và hai mươi bốn âm tiết.” ၄၆၁. 461. ‘‘ကိံ နိဿိတာ ဣသယော မနုဇာ, ခတ္တိယာ ဗြာဟ္မဏာ ဒေဝတာနံ; ယညမကပ္ပယိံသု ပုထူ ဣဓ လောကေ. “Ở thế gian này, các ẩn sĩ, loài người, các vị Sát-đế-lỵ, các vị Bà-la-môn đã nương tựa vào đâu mà thực hiện nhiều lễ tế đàn cho chư thiên?” ၄၆၂. 462. ‘‘ယဒန္တဂူ ဝေဒဂူ ယညကာလေ, ယဿာဟုတိံ လဘေ တဿိဇ္ဈေတိ ဗြူမိ’’. “Ta nói rằng: Vào lúc tế lễ, nếu bậc đã đến tận cùng, bậc thông suốt các minh, nhận được vật cúng dường của người nào, thì sự tế lễ của người đó được thành tựu.” ၄၆၃. 463. ‘‘အဒ္ဓါ ဟိ တဿ ဟုတမိဇ္ဈေ, (ဣတိ ဗြာဟ္မဏော)ယံ တာဒိသံ ဝေဒဂုမဒ္ဒသာမ; တုမှာဒိသာနဉှိ အဒဿနေန, အညော ဇနော ဘုဉ္ဇတိ ပူရဠာသံ’’. “(Bà-la-môn thưa): Chắc chắn lễ tế của con sẽ được thành tựu, vì con đã được thấy một bậc thông suốt các minh như vậy. Quả thật, vì không được thấy những vị như Ngài, nên người khác đã ăn bánh gạo của con.” ၄၆၄. 464. ‘‘တသ္မာတိဟ တွံ ဗြာဟ္မဏ အတ္ထေန, အတ္ထိကော ဥပသင်္ကမ္မ ပုစ္ဆ; သန္တံ ဝိဓူမံ အနီဃံ နိရာသံ, အပ္ပေဝိဓ အဘိဝိန္ဒေ သုမေဓံ’’. “Này Bà-la-môn, vì vậy, nếu ông mong cầu lợi ích, hãy đến đây và hỏi. Ông có thể tìm thấy ngay tại đây một bậc hiền trí, tịch tịnh, không còn khói, không còn đau khổ, không còn mong cầu.” ၄၆၅. 465. ‘‘ယညေ ရတောဟံ ဘော ဂေါတမ, ယညံ ယိဋ္ဌုကာမော နာဟံ ပဇာနာမိ; အနုသာသတု မံ ဘဝံ, ယတ္ထ ဟုတံ ဣဇ္ဈတေ ဗြူဟိ မေ တံ’’. “Thưa Tôn giả Gotama, con thích thú việc tế lễ, con muốn thực hiện tế lễ nhưng con không biết. Xin Ngài hãy chỉ dạy cho con. Cúng dường vào đâu thì được thành tựu, xin hãy nói cho con biết điều đó.” ‘‘တေန ဟိ တွံ, ဗြာဟ္မဏ, ဩဒဟဿု သောတံ; ဓမ္မံ တေ ဒေသေဿာမိ – “Này Bà-la-môn, vậy thì ông hãy lắng tai nghe, Ta sẽ thuyết pháp cho ông.” ၄၆၆. 466. ‘‘မာ [Pg.347] ဇာတိံ ပုစ္ဆီ စရဏဉ္စ ပုစ္ဆ, ကဋ္ဌာ ဟဝေ ဇာယတိ ဇာတဝေဒေါ; နီစာကုလီနောပိ မုနီ ဓိတီမာ, အာဇာနိယော ဟောတိ ဟိရီနိသေဓော. “Đừng hỏi về giai cấp, hãy hỏi về phẩm hạnh. Lửa quả thật sinh ra từ củi. Dù thuộc dòng dõi thấp hèn, bậc mâu-ni vẫn kiên trì, là bậc thuần chủng, dùng lòng tàm để ngăn ngừa điều ác. ၄၆၇. 467. ‘‘သစ္စေန ဒန္တော ဒမသာ ဥပေတော, ဝေဒန္တဂူ ဝူသိတဗြဟ္မစရိယော; ကာလေန တမှိ ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. “Người Bà-la-môn nào mong cầu phước báu mà muốn tế lễ, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật tế cho vị đã được chế ngự bằng sự thật, đầy đủ sự tự chủ, đã đến tận cùng của minh, đã sống xong đời sống phạm hạnh. ၄၆၈. 468. ‘‘ယေ ကာမေ ဟိတွာ အဂဟာ စရန္တိ, သုသညတတ္တာ တသရံဝ ဥဇ္ဇုံ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. “Người Bà-la-môn nào mong cầu phước báu mà muốn tế lễ, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật tế cho những vị đã từ bỏ các dục, sống không nhà cửa, tự thân được khéo chế ngự, thẳng thắn như con thoi. ၄၆၉. 469. ‘‘ယေ ဝီတရာဂါ သုသမာဟိတိန္ဒြိယာ, စန္ဒောဝ ရာဟုဂ္ဂဟဏာ ပမုတ္တာ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. “Người Bà-la-môn nào mong cầu phước báu mà muốn tế lễ, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật tế cho những vị đã ly tham, các căn được khéo định tĩnh, đã được giải thoát như mặt trăng thoát khỏi sự che khuất của Rāhu. ၄၇၀. 470. ‘‘အသဇ္ဇမာနာ ဝိစရန္တိ လောကေ, သဒါ သတာ ဟိတွာ မမာယိတာနိ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. “Người Bà-la-môn nào mong cầu phước báu mà muốn tế lễ, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật tế cho những vị đã từ bỏ những gì là ‘của ta’, luôn luôn chánh niệm, đi lại trong đời không dính mắc. ၄၇၁. 471. ‘‘ယော ကာမေ ဟိတွာ အဘိဘုယျစာရီ, ယော ဝေဒိ ဇာတီမရဏဿ အန္တံ; ပရိနိဗ္ဗုတော ဥဒကရဟဒေါဝ သီတော, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ. “Vị nào đã từ bỏ các dục, đi lại như một bậc chinh phục; vị nào đã biết sự chấm dứt của sanh và tử; đã hoàn toàn tịch tịnh, mát mẻ như hồ nước sâu; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo. ၄၇၂. 472. ‘‘သမော သမေဟိ ဝိသမေဟိ ဒူရေ, တထာဂတော ဟောတိ အနန္တပညော; အနူပလိတ္တော ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ. “Bậc Như Lai bình đẳng với những vị bình đẳng, và xa lìa những vị không bình đẳng; bậc Như Lai có trí tuệ vô biên. Không bị ô nhiễm ở đời này hay đời sau, bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo. ၄၇၃. 473. ‘‘ယမှိ [Pg.348] န မာယာ ဝသတိ န မာနော, ယော ဝီတလောဘော အမမော နိရာသော; ပနုဏ္ဏကောဓော အဘိနိဗ္ဗုတတ္တော, ယော ဗြာဟ္မဏော သောကမလံ အဟာသိ; တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ. “Nơi vị nào không có sự lừa dối hay ngã mạn trú ngụ; vị nào đã ly tham, không có sở hữu, không có mong cầu; đã loại trừ sân hận, tự thân hoàn toàn tịch tịnh; vị Bà-la-môn đã từ bỏ cấu uế của sầu bi; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo. ၄၇၄ . 474. ‘‘နိဝေသနံ ယော မနသော အဟာသိ, ပရိဂ္ဂဟာ ယဿ န သန္တိ ကေစိ; အနုပါဒိယာနော ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ. “Vị nào đã từ bỏ nơi trú ngụ của tâm; vị nào không có bất kỳ sự chấp giữ nào; không chấp thủ ở đời này hay đời sau; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo. ၄၇၅. 475. ‘‘သမာဟိတော ယော ဥဒတာရိ ဩဃံ, ဓမ္မံ စညာသိ ပရမာယ ဒိဋ္ဌိယာ; ခီဏာသဝေါ အန္တိမဒေဟဓာရီ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ. “Vị nào đã định tĩnh, đã vượt qua bộc lưu; đã biết Pháp bằng tuệ kiến tối thượng; đã đoạn tận các lậu hoặc, mang thân cuối cùng; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo. ၄၇၆. 476. ‘‘ဘဝါသဝါ ယဿ ဝစီ ခရာ စ, ဝိဓူပိတာ အတ္ထဂတာ န သန္တိ; သ ဝေဒဂူ သဗ္ဗဓိ ဝိပ္ပမုတ္တော, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ. “Vị nào mà các lậu hoặc hữu và lời nói thô ác đã bị thổi bay, đã đi đến chỗ chấm dứt, không còn nữa; vị ấy là bậc thông suốt các minh, đã giải thoát trong tất cả; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo. ၄၇၇. 477. ‘‘သင်္ဂါတိဂေါ ယဿ န သန္တိ သင်္ဂါ, ယော မာနသတ္တေသု အမာနသတ္တော; ဒုက္ခံ ပရိညာယ သခေတ္တဝတ္ထုံ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ. “Vị nào đã vượt qua sự dính mắc, không còn sự dính mắc nào; vị nào không dính mắc vào những kẻ dính mắc bởi ngã mạn; đã liễu tri khổ cùng với ruộng và đất của nó; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo. ၄၇၈. 478. ‘‘အာသံ အနိဿာယ ဝိဝေကဒဿီ, ပရဝေဒိယံ ဒိဋ္ဌိမုပါတိဝတ္တော; အာရမ္မဏာ ယဿ န သန္တိ ကေစိ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ. “Vị nào không nương tựa vào ái dục, thấy được sự viễn ly; đã vượt qua tà kiến của người khác; vị nào không còn bất kỳ đối tượng (của tâm) nào; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo. ၄၇၉. 479. ‘‘ပရောပရာ ယဿ သမေစ္စ ဓမ္မာ, ဝိဓူပိတာ အတ္ထဂတာ န သန္တိ; သန္တော ဥပါဒါနခယေ ဝိမုတ္တော, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ. “Vị nào, sau khi đã hiểu rõ, các pháp cao và thấp đã bị thổi bay, đã đi đến chỗ chấm dứt, không còn nữa; đã tịch tịnh, giải thoát trong sự đoạn tận của chấp thủ; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo. ၄၈၀. 480. ‘‘သံယောဇနံ [Pg.349] ဇာတိခယန္တဒဿီ, ယောပါနုဒိ ရာဂပထံ အသေသံ; သုဒ္ဓေါ နိဒေါသော ဝိမလော အကာစော, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ. “Vị nào thấy được sự chấm dứt của kiết sử và sanh, đã loại trừ hoàn toàn con đường của tham ái; thanh tịnh, không có lỗi lầm, không có cấu uế, không có tỳ vết; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo. ၄၈၁. 481. ‘‘ယော အတ္တနော အတ္တာနံ နာနုပဿတိ, သမာဟိတော ဥဇ္ဇုဂတော ဌိတတ္တော; သ ဝေ အနေဇော အခိလော အကင်္ခေါ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ. “Vị nào không thấy có tự ngã trong tự thân; đã định tĩnh, đã đi đến sự ngay thẳng, có tâm vững chắc; vị ấy quả thật không dao động, không còn chướng ngại, không còn nghi ngờ; bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo. ၄၈၂. 482. ‘‘မောဟန္တရာ ယဿ န သန္တိ ကေစိ, သဗ္ဗေသု ဓမ္မေသု စ ဉာဏဒဿီ; သရီရဉ္စ အန္တိမံ ဓာရေတိ, ပတ္တော စ သမ္ဗောဓိမနုတ္တရံ သိဝံ; ဧတ္တာဝတာ ယက္ခဿ သုဒ္ဓိ, တထာဂတော အရဟတိ ပူရဠာသံ’’. “Vị nào không còn bất kỳ sự ngăn che nào của si mê, và có trí tuệ thấy biết trong tất cả các pháp; mang thân cuối cùng, và đã đạt được sự giác ngộ vô thượng, an lành. Chừng ấy là sự thanh tịnh của một bậc đáng tôn kính. Bậc Như Lai ấy xứng đáng nhận bánh gạo.” ၄၈၃. 483. ‘‘ဟုတဉ္စ မယှံ ဟုတမတ္ထု သစ္စံ, ယံ တာဒိသံ ဝေဒဂုနံ အလတ္ထံ; ဗြဟ္မာ ဟိ သက္ခိ ပဋိဂဏှာတု မေ ဘဂဝါ, ဘုဉ္ဇတု မေ ဘဂဝါ ပူရဠာသံ’’. Sự cúng dường này của con, mong là sự cúng dường chân chánh, vì con đã gặp được bậc Vedagū như vậy. Ngài quả là Phạm thiên hiện tiền. Kính mong Thế Tôn hãy nhận lấy, kính mong Thế Tôn hãy dùng món cơm sữa này của con. ၄၈၄. 484. ‘‘ဂါထာဘိဂီတံ မေ အဘောဇနေယျံ, သမ္ပဿတံ ဗြာဟ္မဏ နေသ ဓမ္မော; ဂါထာဘိဂီတံ ပနုဒန္တိ ဗုဒ္ဓါ, ဓမ္မေ သတီ ဗြာဟ္မဏ ဝုတ္တိရေသာ. Này Bà la môn, vật thực nhận được do đọc kệ không phải là vật ta nên dùng. Đối với các bậc Chánh kiến, đây không phải là pháp. Chư Phật loại bỏ vật thực nhận được do đọc kệ. Này Bà la môn, khi có Chánh pháp, đây là cách sinh sống. ၄၈၅. 485. ‘‘အညေန စ ကေဝလိနံ မဟေသိံ, ခီဏာသဝံ ကုက္ကုစ္စဝူပသန္တံ; အန္နေန ပါနေန ဥပဋ္ဌဟဿု, ခေတ္တဉှိ တံ ပုညပေက္ခဿ ဟောတိ’’. Với vật thực và đồ uống khác, hãy phục vụ bậc Toàn thiện, bậc Đại sĩ, bậc Lậu tận, người đã dập tắt hối quá. Vì đối với người mong cầu phước báu, vị ấy chính là ruộng phước. ၄၈၆. 486. ‘‘သာဓာဟံ [Pg.350] ဘဂဝါ တထာ ဝိဇညံ, ယော ဒက္ခိဏံ ဘုဉ္ဇေယျ မာဒိသဿ; ယံ ယညကာလေ ပရိယေသမာနော, ပပ္ပုယျ တဝ သာသနံ’’. Bạch Thế Tôn, lành thay, con mong được biết, sau khi đã đạt đến giáo pháp của Ngài, người nào xứng đáng thọ nhận vật cúng dường của người như con, người mà con đang tìm kiếm trong lúc tế tự. ၄၈၇. 487. ‘‘သာရမ္ဘာ ယဿ ဝိဂတာ, စိတ္တံ ယဿ အနာဝိလံ; ဝိပ္ပမုတ္တော စ ကာမေဟိ, ထိနံ ယဿ ပနူဒိတံ. Vị nào đã từ bỏ sự tranh cạnh, tâm của vị ấy không vẩn đục; đã giải thoát khỏi các dục vọng, và đã xua tan hôn trầm. ၄၈၈. 488. ‘‘သီမန္တာနံ ဝိနေတာရံ, ဇာတိမရဏကောဝိဒံ; မုနိံ မောနေယျသမ္ပန္နံ, တာဒိသံ ယညမာဂတံ. Bậc điều phục các giới hạn, bậc thông suốt sanh tử; bậc Mâu-ni thành tựu trí tuệ, bậc như vậy đã đến nơi tế tự. ၄၈၉. 489. ‘‘ဘကုဋိံ ဝိနယိတွာန, ပဉ္ဇလိကာ နမဿထ; ပူဇေထ အန္နပါနေန, ဧဝံ ဣဇ္ဈန္တိ ဒက္ခိဏာ. Hãy dẹp bỏ vẻ cau có, chắp tay cung kính đảnh lễ; hãy cúng dường bằng vật thực và đồ uống, như vậy các vật cúng dường sẽ được thành tựu. ၄၉၀. 490. ‘‘ဗုဒ္ဓေါ ဘဝံ အရဟတိ ပူရဠာသံ, ပုညခေတ္တမနုတ္တရံ; အာယာဂေါ သဗ္ဗလောကဿ, ဘောတော ဒိန္နံ မဟပ္ဖလ’’န္တိ. Ngài là bậc Giác Ngộ, xứng đáng nhận món cơm sữa, là ruộng phước vô thượng. Ngài là đối tượng cúng dường của tất cả thế gian, cúng dường đến Ngài có quả lớn. အထ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ, အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ! သေယျထာပိ, ဘော ဂေါတမ, နိက္ကုဇ္ဇိတံ ဝါ ဥက္ကုဇ္ဇေယျ, ပဋိစ္ဆန္နံ ဝါ ဝိဝရေယျ, မူဠှဿ ဝါ မဂ္ဂံ အာစိက္ခေယျ, အန္ဓကာရေ ဝါ တေလပဇ္ဇောတံ ဓာရေယျ – စက္ခုမန္တော ရူပါနိ ဒက္ခန္တီတိ; ဧဝမေဝံ ဘောတာ ဂေါတမေန အနေကပရိယာယေန ဓမ္မော ပကာသိတော. ဧသာဟံ ဘဝန္တံ ဂေါတမံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ ဓမ္မဉ္စ ဘိက္ခုသံဃဉ္စ. လဘေယျာဟံ ဘောတော ဂေါတမဿ သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, လဘေယျံ ဥပသမ္ပဒ’’န္တိ. အလတ္ထ ခေါ သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇော ဗြာဟ္မဏော…ပေ… အရဟတံ အဟောသီတိ. Rồi Bà la môn Sundarikabhāradvāja bạch với Thế Tôn: 'Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama! Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama! Ví như, thưa Tôn giả Gotama, người ta dựng lại vật bị đổ, hay phơi bày vật bị che kín, hay chỉ đường cho người lạc lối, hay cầm ngọn đèn dầu trong bóng tối để người có mắt có thể thấy các hình sắc; cũng vậy, Chánh pháp đã được Tôn giả Gotama trình bày bằng nhiều phương tiện. Con xin quy y Tôn giả Gotama, quy y Pháp và quy y Tỳ khưu Tăng. Mong con được xuất gia dưới sự hướng dẫn của Tôn giả Gotama, mong con được thọ đại giới.' Và Bà la môn Sundarikabhāradvāja đã được... trở thành một trong các vị A-la-hán. သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇသုတ္တံ စတုတ္ထံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Sundarikabhāradvāja, phẩm thứ tư, kết thúc. ၅. မာဃသုတ္တံ 5. Kinh Māgha ဧဝံ မေ သုတံ – ဧက သမယံ ဘဂဝါ ရာဇဂဟေ ဝိဟရတိ ဂိဇ္ဈကူဋေ ပဗ္ဗတေ. အထ ခေါ မာဃော မာဏဝေါ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ [Pg.351] ဘဂဝတာ သဒ္ဓိံ သမ္မောဒိ. သမ္မောဒနီယံ ကထံ သာရဏီယံ ဝီတိသာရေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ မာဃော မာဏဝေါ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – Tôi nghe như vầy. Một thời Thế Tôn trú tại Rājagaha, trên núi Gijjhakūṭa. Bấy giờ, thanh niên Māgha đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, đã cùng Thế Tôn nói lên những lời chào hỏi thân hữu. Sau khi trao đổi những lời chào hỏi thân hữu đáng ghi nhớ, bèn ngồi xuống một bên. Ngồi một bên, thanh niên Māgha bạch với Thế Tôn như sau: ‘‘အဟဉှိ, ဘော ဂေါတမ, ဒါယကော ဒါနပတိ ဝဒညူ ယာစယောဂေါ; ဓမ္မေန ဘောဂေ ပရိယေသာမိ; ဓမ္မေန ဘောဂေ ပရိယေသိတွာ ဓမ္မလဒ္ဓေဟိ ဘောဂေဟိ ဓမ္မာဓိဂတေဟိ ဧကဿပိ ဒဒါမိ ဒွိန္နမ္ပိ တိဏ္ဏမ္ပိ စတုန္နမ္ပိ ပဉ္စန္နမ္ပိ ဆန္နမ္ပိ သတ္တန္နမ္ပိ အဋ္ဌန္နမ္ပိ နဝန္နမ္ပိ ဒသန္နမ္ပိ ဒဒါမိ, ဝီသာယပိ တိံသာယပိ စတ္တာလီသာယပိ ပညာသာယပိ ဒဒါမိ, သတဿပိ ဒဒါမိ, ဘိယျောပိ ဒဒါမိ. ကစ္စာဟံ, ဘော ဂေါတမ, ဧဝံ ဒဒန္တော ဧဝံ ယဇန္တော ဗဟုံ ပုညံ ပသဝါမီ’’တိ? Thưa Tôn giả Gotama, con là người bố thí, là thí chủ, là người rộng rãi, là người thích hợp để được cầu xin; con tìm kiếm của cải một cách hợp pháp; sau khi tìm kiếm của cải một cách hợp pháp, từ những của cải kiếm được hợp pháp, có được hợp pháp, con bố thí cho một người, cho hai người, ba, bốn, năm, sáu, bảy, tám, chín, mười người, con cũng bố thí cho hai mươi, ba mươi, bốn mươi, năm mươi người, con cũng bố thí cho một trăm người, và còn bố thí nhiều hơn nữa. Thưa Tôn giả Gotama, khi bố thí như vậy, khi cúng dường như vậy, liệu con có tạo ra nhiều phước báu không? ‘‘တဂ္ဃ တွံ, မာဏဝ, ဧဝံ ဒဒန္တော ဧဝံ ယဇန္တော ဗဟုံ ပုညံ ပသဝသိ. ယော ခေါ, မာဏဝ, ဒါယကော ဒါနပတိ ဝဒညူ ယာစယောဂေါ; ဓမ္မေန ဘောဂေ ပရိယေသတိ; ဓမ္မေန ဘောဂေ ပရိယေသိတွာ ဓမ္မလဒ္ဓေဟိ ဘောဂေဟိ ဓမ္မာဓိဂတေဟိ ဧကဿပိ ဒဒါတိ…ပေ… သတဿပိ ဒဒါတိ, ဘိယျောပိ ဒဒါတိ, ဗဟုံ သော ပုညံ ပသဝတီ’’တိ. အထ ခေါ မာဃော မာဏဝေါ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ – Chắc chắn vậy, này thanh niên, khi bố thí như vậy, khi cúng dường như vậy, ngươi tạo ra nhiều phước báu. Này thanh niên, người nào là người bố thí, là thí chủ, là người rộng rãi, là người thích hợp để được cầu xin; tìm kiếm của cải một cách hợp pháp; sau khi tìm kiếm của cải một cách hợp pháp, từ những của cải kiếm được hợp pháp, có được hợp pháp, bố thí cho một người... cho một trăm người, và còn bố thí nhiều hơn nữa, người ấy tạo ra nhiều phước báu.' Rồi thanh niên Māgha hỏi Thế Tôn bằng một bài kệ: ၄၉၁. 491. ‘‘ပုစ္ဆာမဟံ ဂေါတမံ ဝဒညုံ, (ဣတိ မာဃော မာဏဝေါ)ကာသာယဝါသိံ အဂဟံ စရန္တံ; ယော ယာစယောဂေါ ဒါနပတိ ဂဟဋ္ဌော, ပုညတ္ထိကော ယဇတိ ပုညပေက္ခော; ဒဒံ ပရေသံ ဣဓ အန္နပါနံ, ကထံ ဟုတံ ယဇမာနဿ သုဇ္ဈေ’’. (Thanh niên Māgha nói:) Con xin hỏi Tôn giả Gotama, bậc quảng đại, người mặc y cà sa, sống không nhà cửa, đi du hành. Người tại gia thích hợp để được cầu xin, là thí chủ, mong cầu phước báu, cúng dường vì trông đợi phước báu, bố thí vật thực và đồ uống cho người khác ở đời này, làm thế nào sự cúng dường của người tế tự ấy được thanh tịnh? ၄၉၂. 492. ‘‘ယော ယာစယောဂေါ ဒါနပတိ ဂဟဋ္ဌော, (မာဃာတိ ဘဂဝါ)ပုညတ္ထိကော ယဇတိ ပုညပေက္ခော; ဒဒံ ပရေသံ ဣဓ အန္နပါနံ, အာရာဓယေ ဒက္ခိဏေယျေဘိ တာဒိ’’. (Thế Tôn nói: Này Māgha,) người tại gia thích hợp để được cầu xin, là thí chủ, mong cầu phước báu, cúng dường vì trông đợi phước báu, bố thí vật thực và đồ uống cho người khác ở đời này, sự cúng dường của người như vậy được thành tựu nhờ những bậc đáng được cúng dường. ၄၉၃. 493. ‘‘ယော [Pg.352] ယာစယောဂေါ ဒါနပတိ ဂဟဋ္ဌော, (ဣတိ မာဃော မာဏဝေါ)ပုညတ္ထိကော ယဇတိ ပုညပေက္ခော; ဒဒံ ပရေသံ ဣဓ အန္နပါနံ, အက္ခာဟိ မေ ဘဂဝါ ဒက္ခိဏေယျေ’’. (Thanh niên Māgha nói:) Người tại gia thích hợp để được cầu xin, là thí chủ, mong cầu phước báu, cúng dường vì trông đợi phước báu, bố thí vật thực và đồ uống cho người khác ở đời này. Bạch Thế Tôn, xin Ngài hãy chỉ cho con biết những bậc đáng được cúng dường. ၄၉၄. 494. ‘‘ယေ ဝေ အသတ္တာ ဝိစရန္တိ လောကေ, အကိဉ္စနာ ကေဝလိနော ယတတ္တာ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. Những vị nào sống không dính mắc trong đời, không còn gì vướng bận, đã hoàn thiện, tự chế ngự; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy. ၄၉၅. 495. ‘‘ယေ သဗ္ဗသံယောဇနဗန္ဓနစ္ဆိဒါ, ဒန္တာ ဝိမုတ္တာ အနီဃာ နိရာသာ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. Những vị nào đã cắt đứt mọi ràng buộc của kiết sử, đã được điều phục, đã giải thoát, không còn phiền não, không còn hy vọng; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy. ၄၉၆. 496. ‘‘ယေ သဗ္ဗသံယောဇနဝိပ္ပမုတ္တာ, ဒန္တာ ဝိမုတ္တာ အနီဃာ နိရာသာ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. Những vị nào đã hoàn toàn giải thoát khỏi mọi kiết sử, đã được điều phục, đã giải thoát, không còn phiền não, không còn hy vọng; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy. ၄၉၇. 497. ‘‘ရာဂဉ္စ ဒေါသဉ္စ ပဟာယ မောဟံ, ခီဏာသဝါ ဝူသိတဗြဟ္မစရိယာ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. Những vị nào đã từ bỏ tham, sân và si, đã tận trừ các lậu hoặc, đã sống trọn vẹn đời sống phạm hạnh; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy. ၄၉၈. 498. ‘‘ယေသု န မာယာ ဝသတိ န မာနော, ခီဏာသဝါ ဝူသိတဗြဟ္မစရိယာ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. Những vị nào không còn gian trá, không còn ngã mạn, đã tận trừ các lậu hoặc, đã sống trọn vẹn đời sống phạm hạnh; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy. ၄၉၉. 499. ‘‘ယေ [Pg.353] ဝီတလောဘာ အမမာ နိရာသာ, ခီဏာသဝါ ဝူသိတဗြဟ္မစရိယာ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. Những vị nào đã lìa tham, không còn chấp ngã, không còn hy vọng, đã tận trừ các lậu hoặc, đã sống trọn vẹn đời sống phạm hạnh; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy. ၅၀၀. 500. ‘‘ယေ ဝေ န တဏှာသု ဥပါတိပန္နာ, ဝိတရေယျ ဩဃံ အမမာ စရန္တိ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. Những vị nào không còn rơi vào ái dục, đã vượt qua bộc lưu, sống không còn chấp ngã; người Bà la môn nào mong cầu phước báu, muốn cúng dường, thì nên đúng thời dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy. ၅၀၁. 501. ‘‘ယေသံ တဏှာ နတ္ထိ ကုဟိဉ္စိ လောကေ, ဘဝါဘဝါယ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. “Đối với những vị không có ái dục ở bất cứ nơi đâu trong thế gian, để đi đến hữu này hay hữu khác, ở đời này hay đời sau; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.” ၅၀၂. 502. ‘‘ယေ ကာမေ ဟိတွာ အဂဟာ စရန္တိ, သုသညတတ္တာ တသရံဝ ဥဇ္ဇုံ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. “Những vị đã từ bỏ các dục, sống không nhà cửa, tự thân được khéo chế ngự, đi thẳng như con thoi; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.” ၅၀၃. 503. ‘‘ယေ ဝီတရာဂါ သုသမာဟိတိန္ဒြိယာ, စန္ဒောဝ ရာဟုဂ္ဂဟဏာ ပမုတ္တာ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. “Những vị đã ly tham, các căn được khéo định tĩnh, được giải thoát như mặt trăng thoát khỏi sự che lấp của La-hầu; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.” ၅၀၄. 504. ‘‘သမိတာဝိနော ဝီတရာဂါ အကောပါ, ယေသံ ဂတီ နတ္ထိဓ ဝိပ္ပဟာယ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. “Những vị đã tịch tịnh, đã ly tham, không còn sân hận, đối với các vị ấy, sau khi đã từ bỏ (các uẩn) ở đây, không còn có sự đi đến (cảnh giới nào); vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.” ၅၀၅. 505. ‘‘ဇဟိတွာ ဇာတိမရဏံ အသေသံ, ကထံကထိံ သဗ္ဗမုပါတိဝတ္တာ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. “Những vị đã từ bỏ sanh và tử một cách hoàn toàn, đã vượt qua tất cả mọi sự nghi ngờ; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.” ၅၀၆. 506. ‘‘ယေ [Pg.354] အတ္တဒီပါ ဝိစရန္တိ လောကေ, အကိဉ္စနာ သဗ္ဗဓိ ဝိပ္ပမုတ္တာ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. “Những vị sống trong thế gian, tự mình làm hòn đảo nương tựa, không còn sở hữu, được giải thoát trong tất cả; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.” ၅၀၇. 507. ‘‘ယေ ဟေတ္ထ ဇာနန္တိ ယထာ တထာ ဣဒံ, အယမန္တိမာ နတ္ထိ ပုနဗ္ဘဝေါတိ; ကာလေန တေသု ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ. “Những vị ở đây biết điều này như thật, như nó là: ‘Đây là (đời sống) cuối cùng, không còn tái sanh nữa’; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến các vị ấy.” ၅၀၈. 508. ‘‘ယော ဝေဒဂူ ဈာနရတော သတီမာ, သမ္ဗောဓိပတ္တော သရဏံ ဗဟူနံ; ကာလေန တမှိ ဟဗျံ ပဝေစ္ဆေ, ယော ဗြာဟ္မဏော ပုညပေက္ခော ယဇေထ’’. “Vị nào là bậc thông suốt Veda, ưa thích thiền định, có chánh niệm, đã đạt đến sự giác ngộ hoàn toàn, là nơi nương tựa của nhiều chúng sanh; vị Bà-la-môn nào mong cầu phước báu, muốn tế tự, vào thời điểm thích hợp, nên dâng cúng vật phẩm đến vị ấy.” ၅၀၉. 509. ‘‘အဒ္ဓါ အမောဃာ မမ ပုစ္ဆနာ အဟု, အက္ခာသိ မေ ဘဂဝါ ဒက္ခိဏေယျေ; တွဉှေတ္ထ ဇာနာသိ ယထာ တထာ ဣဒံ, တထာ ဟိ တေ ဝိဒိတော ဧသ ဓမ္မော. “Chắc chắn câu hỏi của con đã không vô ích, Thế Tôn đã chỉ dạy cho con về những bậc đáng cúng dường. Ngài ở đây biết điều này như thật, như nó là, vì rằng pháp này đã được Ngài thấu rõ như vậy.” ၅၁၀. 510. ‘‘ယော ယာစယောဂေါ ဒါနပတိ ဂဟဋ္ဌော, (ဣတိ မာဃော မာဏဝေါ)ပုညတ္ထိကော ယဇတိ ပုညပေက္ခော; ဒဒံ ပရေသံ ဣဓ အန္နပါနံ,အက္ခာဟိ မေ ဘဂဝါ ယညသမ္ပဒံ’’. “(Thanh niên Māgha thưa rằng:) Vị gia chủ nào là thí chủ, xứng đáng được cầu xin, mong cầu phước báu, hướng đến phước báu, thực hiện tế tự; ở đây, trong đời này, cúng dường vật thực và thức uống cho người khác, bạch Thế Tôn, xin hãy nói cho con về sự thành tựu của lễ tế tự.” ၅၁၁. 511. ‘‘ယဇဿု ယဇမာနော မာဃာတိ ဘဂဝါ, သဗ္ဗတ္ထ စ ဝိပ္ပသာဒေဟိ စိတ္တံ; အာရမ္မဏံ ယဇမာနဿ ယညော, ဧတ္ထပ္ပတိဋ္ဌာယ ဇဟာတိ ဒေါသံ. “(Thế Tôn phán:) Này Māgha, hãy tế tự, khi đang tế tự, và hãy làm cho tâm trong sạch ở khắp mọi nơi. Đối tượng của người tế tự là lễ tế tự; an trú vào đây, người ấy từ bỏ được lỗi lầm.” ၅၁၂. 512. ‘‘သော ဝီတရာဂေါ ပဝိနေယျ ဒေါသံ, မေတ္တံ စိတ္တံ ဘာဝယမပ္ပမာဏံ; ရတ္တိန္ဒိဝံ သတတမပ္ပမတ္တော, သဗ္ဗာ ဒိသာ ဖရတိ အပ္ပမညံ’’. “Vị ấy, đã ly tham, sau khi loại trừ sân hận, tu tập tâm từ vô lượng; ngày và đêm, liên tục, không phóng dật, làm cho tâm vô lượng ấy lan tỏa khắp mọi phương hướng.” ၅၁၃. 513. ‘‘ကော [Pg.355] သုဇ္ဈတိ မုစ္စတိ ဗဇ္ဈတီ စ, ကေနတ္တနာ ဂစ္ဆတိ ဗြဟ္မလောကံ; အဇာနတော မေ မုနိ ဗြူဟိ ပုဋ္ဌော, ဘဂဝါ ဟိ မေ သက္ခိ ဗြဟ္မဇ္ဇဒိဋ္ဌော; တုဝဉှိ နော ဗြဟ္မသမောသိ သစ္စံ, ကထံ ဥပပဇ္ဇတိ ဗြဟ္မလောကံ ဇုတိမ’’. “Ai được thanh tịnh? Ai được giải thoát? Và ai bị trói buộc? Do tự thân nào mà đi đến Phạm thiên giới? Con không biết, xin bậc Mâu-ni, khi được hỏi, hãy nói cho con. Vì hôm nay con đã được thấy tận mắt Thế Tôn, bậc Phạm thiên. Thật vậy, Ngài đối với chúng con cũng giống như Phạm thiên. Thưa bậc quang minh, làm thế nào để được sanh vào Phạm thiên giới?” ၅၁၄. 514. ‘‘ယော ယဇတိ တိဝိဓံ ယညသမ္ပဒံ, (မာဃာတိ ဘဂဝါ)အာရာဓယေ ဒက္ခိဏေယျေဘိ တာဒိ; ဧဝံ ယဇိတွာ သမ္မာ ယာစယောဂေါ,ဥပပဇ္ဇတိ ဗြဟ္မလောကန္တိ ဗြူမီ’’တိ. “(Thế Tôn phán:) Này Māgha, vị nào thực hiện lễ tế tự với ba sự thành tựu, vị ấy làm hài lòng những bậc đáng cúng dường. Khi đã tế tự đúng đắn như vậy, người xứng đáng được cầu xin, Ta nói rằng, vị ấy được sanh vào Phạm thiên giới.” ဧဝံ ဝုတ္တေ, မာဃော မာဏဝေါ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ…ပေ… အဇ္ဇတဂ္ဂေ ပါဏုပေတံ သရဏံ ဂတ’’န္တိ. Khi được nói như vậy, thanh niên Māgha bạch với Thế Tôn lời này: “Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama… (v.v.)… Kể từ hôm nay, xin Tôn giả hãy xem con là người cận sự nam đã quy y trọn đời.” မာဃသုတ္တံ ပဉ္စမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Māgha, phẩm thứ năm, kết thúc. ၆. သဘိယသုတ္တံ 6. Kinh Sabhiya ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ ရာဇဂဟေ ဝိဟရတိ ဝေဠုဝနေ ကလန္ဒကနိဝါပေ. တေန ခေါ ပန သမယေန သဘိယဿ ပရိဗ္ဗာဇကဿ ပုရာဏသာလောဟိတာယ ဒေဝတာယ ပဉှာ ဥဒ္ဒိဋ္ဌာ ဟောန္တိ – ‘‘ယော တေ, သဘိယ, သမဏော ဝါ ဗြာဟ္မဏော ဝါ ဣမေ ပဉှေ ပုဋ္ဌော ဗျာကရောတိ တဿ သန္တိကေ ဗြဟ္မစရိယံ စရေယျာသီ’’တိ. 6. Tôi nghe như vầy – Một thời, Thế Tôn trú ở Vương Xá, tại Trúc Lâm, nơi nuôi dưỡng các con sóc. Vào lúc bấy giờ, một vị thiên, là quyến thuộc cũ của du sĩ Sabhiya, đã nêu lên những câu hỏi: “Này Sabhiya, vị Sa-môn hay Bà-la-môn nào, khi được ngươi hỏi những câu này, có thể giải đáp được, ngươi hãy thực hành phạm hạnh nơi vị ấy.” အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော တဿာ ဒေဝတာယ သန္တိကေ တေ ပဉှေ ဥဂ္ဂဟေတွာ ယေ တေ သမဏဗြာဟ္မဏာ သံဃိနော ဂဏိနော ဂဏာစရိယာ ဉာတာ ယသဿိနော တိတ္ထကရာ သာဓုသမ္မတာ ဗဟုဇနဿ, သေယျထိဒံ – ပူရဏော ကဿပေါ မက္ခလိဂေါသာလော အဇိတော ကေသကမ္ဗလော ပကုဓော ကစ္စာနော သဉ္စယော ဗေလဋ္ဌပုတ္တော နိဂဏ္ဌော နာဋပုတ္တော, တေ ဥပသင်္ကမိတွာ တေ ပဉှေ ပုစ္ဆတိ. တေ သဘိယေန [Pg.356] ပရိဗ္ဗာဇကေန ပဉှေ ပုဋ္ဌာ န သမ္ပာယန္တိ; အသမ္ပာယန္တာ ကောပဉ္စ ဒေါသဉ္စ အပ္ပစ္စယဉ္စ ပါတုကရောန္တိ. အပိ စ သဘိယံ ယေဝ ပရိဗ္ဗာဇကံ ပဋိပုစ္ဆန္တိ. Bấy giờ, du sĩ Sabhiya, sau khi học thuộc những câu hỏi ấy từ vị thiên, đã đi đến những vị Sa-môn, Bà-la-môn có giáo đoàn, có hội chúng, là đạo sư của hội chúng, nổi tiếng, có danh vọng, là các giáo chủ, được nhiều người xem là bậc thiện trí, như là Pūraṇa Kassapa, Makkhaligosāla, Ajita Kesakambala, Pakudha Kaccāna, Sañcaya Belaṭṭhaputta, Nigaṇṭha Nāṭaputta, và hỏi những câu hỏi đó. Các vị ấy, khi được du sĩ Sabhiya hỏi, đã không thể giải đáp; không thể giải đáp, họ biểu lộ sự tức giận, sân hận và bất mãn. Hơn nữa, họ còn hỏi vặn lại chính du sĩ Sabhiya. အထ ခေါ သဘိယဿ ပရိဗ္ဗာဇကဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘ယေ ခေါ တေ ဘောန္တော သမဏဗြာဟ္မဏာ သံဃိနော ဂဏိနော ဂဏာစရိယာ ဉာတာ ယသဿိနော တိတ္ထကရာ သာဓုသမ္မတာ ဗဟုဇနဿ, သေယျထိဒံ – ပူရဏော ကဿပေါ…ပေ… နိဂဏ္ဌော နာဋပုတ္တော, တေ မယာ ပဉှေ ပုဋ္ဌာ န သမ္ပာယန္တိ, အသမ္ပာယန္တာ ကောပဉ္စ ဒေါသဉ္စ အပ္ပစ္စယဉ္စ ပါတုကရောန္တိ; အပိ စ မညေဝေတ္ထ ပဋိပုစ္ဆန္တိ. ယန္နူန္နာဟံ ဟီနာယာဝတ္တိတွာ ကာမေ ပရိဘုဉ္ဇေယျ’’န္တိ. Bấy giờ, du sĩ Sabhiya khởi lên ý nghĩ này: “Những vị Sa-môn, Bà-la-môn tôn quý kia, có giáo đoàn, có hội chúng, là đạo sư của hội chúng, nổi tiếng, có danh vọng, là các giáo chủ, được nhiều người xem là bậc thiện trí, như là Pūraṇa Kassapa… (v.v.)… Nigaṇṭha Nāṭaputta, khi được ta hỏi, đã không thể giải đáp; không thể giải đáp, họ biểu lộ sự tức giận, sân hận và bất mãn; hơn nữa, họ còn hỏi vặn lại chính ta. Hay là ta nên trở lại đời sống thấp kém, hưởng thụ các dục lạc chăng?” အထ ခေါ သဘိယဿ ပရိဗ္ဗာဇကဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘အယမ္ပိ ခေါ သမဏော ဂေါတမော သံဃီ စေဝ ဂဏီ စ ဂဏာစရိယော စ ဉာတော ယသဿီ တိတ္ထကရော သာဓုသမ္မတော ဗဟုဇနဿ; ယံနူနာဟံ သမဏံ ဂေါတမံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဣမေ ပဉှေ ပုစ္ဆေယျ’’န္တိ. Bấy giờ, du sĩ Sabhiya khởi lên ý nghĩ này: “Sa-môn Gotama này cũng có giáo đoàn, có hội chúng, là đạo sư của hội chúng, nổi tiếng, có danh vọng, là giáo chủ, được nhiều người xem là bậc thiện trí. Hay là ta nên đi đến Sa-môn Gotama và hỏi những câu hỏi này chăng?” အထ ခေါ သဘိယဿ ပရိဗ္ဗာဇကဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘ယေပိ ခေါ တေ ဘောန္တော သမဏဗြာဟ္မဏာ ဇိဏ္ဏာ ဝုဍ္ဎာ မဟလ္လကာ အဒ္ဓဂတာ ဝယောအနုပ္ပတ္တာ ထေရာ ရတ္တညူ စိရပဗ္ဗဇိတာ သံဃိနော ဂဏိနော ဂဏာစရိယာ ဉာတာ ယသဿိနော တိတ္ထကရာ သာဓုသမ္မတာ ဗဟုဇနဿ, သေယျထိဒံ – ပူရဏော ကဿပေါ…ပေ. … နိဂဏ္ဌော နာဋပုတ္တော, တေပိ မယာ ပဉှေ ပုဋ္ဌာ န သမ္ပာယန္တိ, အသမ္ပာယန္တာ ကောပဉ္စ ဒေါသဉ္စ အပ္ပစ္စယဉ္စ ပါတုကရောန္တိ, အပိ စ မညေဝေတ္ထ ပဋိပုစ္ဆန္တိ; ကိံ ပန မေ သမဏော ဂေါတမော ဣမေ ပဉှေ ပုဋ္ဌော ဗျာကရိဿတိ! သမဏော ဟိ ဂေါတမော ဒဟရော စေဝ ဇာတိယာ, နဝေါ စ ပဗ္ဗဇ္ဇာယာ’’တိ. Bấy giờ, du sĩ Sabhiya khởi lên ý nghĩ này: “Ngay cả những vị Sa-môn, Bà-la-môn tôn quý kia, những vị già cả, trưởng thành, lớn tuổi, đã đi hết cuộc đời, đã đến tuổi xế chiều, là bậc trưởng lão, kinh nghiệm, xuất gia đã lâu, có giáo đoàn, có hội chúng, là đạo sư của hội chúng, nổi tiếng, có danh vọng, là các giáo chủ, được nhiều người xem là bậc thiện trí, như là Pūraṇa Kassapa… (v.v.)… Nigaṇṭha Nāṭaputta, ngay cả các vị ấy, khi được ta hỏi, cũng không thể giải đáp; không thể giải đáp, họ biểu lộ sự tức giận, sân hận và bất mãn, hơn nữa, họ còn hỏi vặn lại chính ta; thì làm sao Sa-môn Gotama, khi được ta hỏi những câu này, có thể giải đáp được! Vì rằng Sa-môn Gotama còn trẻ tuổi đời và mới xuất gia.” အထ ခေါ သဘိယဿ ပရိဗ္ဗာဇကဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘သမဏော ခေါ ဒဟရောတိ န ဥညာတဗ္ဗော န ပရိဘောတဗ္ဗော. ဒဟရောပိ စေသ သမဏော ဂေါတမော မဟိဒ္ဓိကော ဟောတိ မဟာနုဘာဝေါ, ယံနူနာဟံ သမဏံ ဂေါတမံ ဥပသင်္ကမိတွာ ဣမေ ပဉှေ ပုစ္ဆေယျ’’န္တိ. Bấy giờ, du sĩ Sabhiya khởi lên ý nghĩ này: ‘Không nên xem thường, không nên khinh miệt Sa-môn Gotama vì ngài còn trẻ tuổi. Dù Sa-môn Gotama còn trẻ tuổi, ngài có đại thần lực, có đại oai đức. Thật tốt thay nếu ta đến gần Sa-môn Gotama và hỏi những câu hỏi này.’ အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော ယေန ရာဇဂဟံ တေန စာရိကံ ပက္ကာမိ. အနုပုဗ္ဗေန စာရိကံ စရမာနော ယေန ရာဇဂဟံ ဝေဠုဝနံ ကလန္ဒကနိဝါပေါ, ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတာ သဒ္ဓိံ [Pg.357] သမ္မောဒိ. သမ္မောဒနီယံ ကထံ သာရဏီယံ ဝီတိသာရေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ – Bấy giờ, du sĩ Sabhiya lên đường du hành đến thành Rājagaha (Vương Xá). Lần lượt du hành, vị ấy đi đến thành Rājagaha, khu rừng Veḷuvana (Trúc Lâm), nơi nuôi dưỡng các con sóc (Kalandakanivāpa), đi đến nơi Thế Tôn đang ngự. Sau khi đến, vị ấy cùng Thế Tôn chào hỏi thân mật. Sau khi trao đổi những lời chào hỏi thân thiện, đáng ghi nhớ, vị ấy ngồi xuống một bên. Ngồi một bên, du sĩ Sabhiya bạch với Thế Tôn bằng kệ rằng: ၅၁၅. 515. ‘‘ကင်္ခီ ဝေစိကိစ္ဆီ အာဂမံ, (ဣတိ သဘိယော)ပဉှေ ပုစ္ဆိတုံ အဘိကင်္ခမာနော; တေသန္တကရော ဘဝါဟိ ပဉှေ မေ ပုဋ္ဌော,အနုပုဗ္ဗံ အနုဓမ္မံ ဗျာကရောဟိ မေ’’. (Du sĩ Sabhiya bạch rằng:) ‘Con đến đây với lòng hoài nghi, do dự, mong mỏi được hỏi các câu hỏi. Xin ngài hãy là người chấm dứt chúng. Khi được con hỏi, xin ngài hãy tuần tự, đúng theo pháp mà giải đáp cho con.’ ၅၁၆. 516. ‘‘ဒူရတော အာဂတောသိ သဘိယ, (ဣတိ ဘဂဝါ)ပဉှေ ပုစ္ဆိတုံ အဘိကင်္ခမာနော; တေသန္တကရော ဘဝါမိ ပဉှေ တေ ပုဋ္ဌော,အနုပုဗ္ဗံ အနုဓမ္မံ ဗျာကရောမိ တေ. (Thế Tôn phán rằng:) ‘Này Sabhiya, ông từ xa đến đây, mong mỏi được hỏi các câu hỏi. Ta sẽ là người chấm dứt chúng. Khi được ông hỏi, Ta sẽ tuần tự, đúng theo pháp mà giải đáp cho ông.’ ၅၁၇. 517. ‘‘ပုစ္ဆ မံ သဘိယ ပဉှံ, ယံ ကိဉ္စိ မနသိစ္ဆသိ; တဿ တဿေဝ ပဉှဿ, အဟံ အန္တံ ကရောမိ တေ’’တိ. ‘Này Sabhiya, hãy hỏi Ta bất cứ câu hỏi nào ông mong muốn trong tâm. Đối với mỗi câu hỏi ấy, Ta sẽ chấm dứt (hoài nghi) cho ông.’ အထ ခေါ သဘိယဿ ပရိဗ္ဗာဇကဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘အစ္ဆရိယံ ဝတ, ဘော, အဗ္ဘုတံ ဝတ, ဘော! ယံ ဝတာဟံ အညေသု သမဏဗြာဟ္မဏေသု ဩကာသကမ္မမတ္တမ္ပိ နာလတ္ထံ တံ မေ ဣဒံ သမဏေန ဂေါတမေန ဩကာသကမ္မံ ကတ’’န္တိ. အတ္တမနော ပမုဒိတော ဥဒဂ္ဂေါ ပီတိသောမနဿဇာတော ဘဂဝန္တံ ပဉှံ အပုစ္ဆိ – Bấy giờ, du sĩ Sabhiya khởi lên ý nghĩ này: ‘Thật kỳ diệu thay, chư vị! Thật hy hữu thay, chư vị! Điều mà ta đã không nhận được dù chỉ là một cơ hội nhỏ từ các vị Sa-môn, Bà-la-môn khác, thì nay Sa-môn Gotama đã ban cho ta cơ hội này.’ Với tâm hoan hỷ, vui mừng, phấn khởi, tràn đầy hỷ lạc, vị ấy đã hỏi Thế Tôn một câu hỏi: ၅၁၈. 518. ‘‘ကိံ ပတ္တိနမာဟု ဘိက္ခုနံ, (ဣတိ သဘိယော)သောရတံ ကေန ကထဉ္စ ဒန္တမာဟု; ဗုဒ္ဓေါတိ ကထံ ပဝုစ္စတိ,ပုဋ္ဌော မေ ဘဂဝါ ဗျာကရောဟိ’’. (Du sĩ Sabhiya bạch rằng:) ‘Thế nào được gọi là bậc đã thành tựu, là vị Tỳ-khưu? Do đâu được gọi là người nhu hòa, và thế nào là người đã được điều phục? Do đâu được gọi là bậc Giác Ngộ (Buddha)? Kính bạch Thế Tôn, khi được con hỏi, xin Ngài hãy giải đáp.’ ၅၁၉. 519. ‘‘ပဇ္ဇေန ကတေန အတ္တနာ, (သဘိယာတိ ဘဂဝါ)ပရိနိဗ္ဗာနဂတော ဝိတိဏ္ဏကင်္ခေါ; ဝိဘဝဉ္စ ဘဝဉ္စ ဝိပ္ပဟာယ,ဝုသိတဝါ ခီဏပုနဗ္ဘဝေါ သ ဘိက္ခု. (Thế Tôn phán rằng:) ‘Này Sabhiya, người nào tự mình đi trên con đường đã tạo, đã đạt đến Niết-bàn, đã vượt qua hoài nghi; đã từ bỏ cả sự hoại diệt (vibhava) và sự tồn tại (bhava); đã sống đời phạm hạnh, đã đoạn tận tái sanh, người ấy là vị Tỳ-khưu.’ ၅၂၀. 520. ‘‘သဗ္ဗတ္ထ [Pg.358] ဥပေက္ခကော သတိမာ, န သော ဟိံသတိ ကဉ္စိ သဗ္ဗလောကေ; တိဏ္ဏော သမဏော အနာဝိလော, ဥဿဒါ ယဿ န သန္တိ သောရတော သော. ‘Vị nào có tâm xả đối với tất cả, có chánh niệm, không làm hại bất cứ ai trong toàn thế gian; đã vượt qua (bộc lưu), là vị Sa-môn không uế nhiễm, người không còn các kiêu mạn (ussadā), vị ấy là người nhu hòa.’ ၅၂၁. 521. ‘‘ယဿိန္ဒြိယာနိ ဘာဝိတာနိ, အဇ္ဈတ္တံ ဗဟိဒ္ဓါ စ သဗ္ဗလောကေ; နိဗ္ဗိဇ္ဈ ဣမံ ပရဉ္စ လောကံ, ကာလံ ကင်္ခတိ ဘာဝိတော သ ဒန္တော. ‘Vị nào có các căn đã được tu tập, ở bên trong và bên ngoài, trong toàn thế gian; đã thấu triệt thế giới này và thế giới bên kia, chờ đợi thời khắc (viên tịch), vị đã tu tập ấy là người đã được điều phục.’ ၅၂၂. 522. ‘‘ကပ္ပာနိ ဝိစေယျ ကေဝလာနိ, သံသာရံ ဒုဘယံ စုတူပပါတံ; ဝိဂတရဇမနင်္ဂဏံ ဝိသုဒ္ဓံ, ပတ္တံ ဇာတိခယံ တမာဟု ဗုဒ္ဓ’’န္တိ. ‘Vị nào đã thẩm sát tất cả các kiếp (kappa), vòng luân hồi (saṃsāra) cả hai phương diện là tử và sanh; đã đạt đến sự đoạn tận sanh y, không còn bụi bẩn, không còn uế nhiễm, hoàn toàn thanh tịnh, vị ấy được gọi là bậc Giác Ngộ (Buddha).’ အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော ဘဂဝတော ဘာသိတံ အဘိနန္ဒိတွာ အနုမောဒိတွာ အတ္တမနော ပမုဒိတော ဥဒဂ္ဂေါ ပီတိသောမနဿဇာတော ဘဂဝန္တံ ဥတ္တရိံ ပဉှံ အပုစ္ဆိ – Bấy giờ, du sĩ Sabhiya hoan hỷ, tín thọ lời dạy của Thế Tôn, với tâm hoan hỷ, vui mừng, phấn khởi, tràn đầy hỷ lạc, vị ấy đã hỏi Thế Tôn câu hỏi tiếp theo: ၅၂၃. 523. ‘‘ကိံ ပတ္တိနမာဟု ဗြာဟ္မဏံ, (ဣတိ သဘိယော)သမဏံ ကေန ကထဉ္စ နှာတကောတိ; နာဂေါတိ ကထံ ပဝုစ္စတိ,ပုဋ္ဌော မေ ဘဂဝါ ဗျာကရောဟိ’’. (Du sĩ Sabhiya bạch rằng:) ‘Thế nào được gọi là bậc đã thành tựu, là vị Bà-la-môn? Do đâu được gọi là Sa-môn, và thế nào là người đã tắm gội (nhātaka)? Do đâu được gọi là bậc Long Tượng (nāga)? Kính bạch Thế Tôn, khi được con hỏi, xin Ngài hãy giải đáp.’ ၅၂၄. 524. ‘‘ဗာဟိတွာ သဗ္ဗပါပကာနိ, (သဘိယာတိ ဘဂဝါ)ဝိမလော သာဓုသမာဟိတော ဌိတတ္တော; သံသာရမတိစ္စ ကေဝလီ သော,အသိတော တာဒိ ပဝုစ္စတေ သ ဗြဟ္မာ. (Thế Tôn phán rằng:) ‘Này Sabhiya, người đã loại trừ tất cả các điều ác, không còn uế nhiễm, khéo định tĩnh, tâm vững vàng; đã vượt qua luân hồi, đã hoàn tất (phận sự); không còn nương tựa, là bậc như vậy (tādi), người ấy được gọi là Bà-la-môn (brahmā).’ ၅၂၅. 525. ‘‘သမိတာဝိ ပဟာယ ပုညပါပံ, ဝိရဇော ဉတွာ ဣမံ ပရဉ္စ လောကံ; ဇာတိမရဏံ ဥပါတိဝတ္တော, သမဏော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ. ‘Vị nào đã làm lắng dịu (các pháp ác), đã từ bỏ phước và tội, không còn bụi bẩn, đã biết thế giới này và thế giới bên kia; đã vượt qua sanh và tử, là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là Sa-môn.’ ၅၂၆. 526. ‘‘နိနှာယ [Pg.359] သဗ္ဗပါပကာနိ, အဇ္ဈတ္တံ ဗဟိဒ္ဓါ စ သဗ္ဗလောကေ; ဒေဝမနုဿေသု ကပ္ပိယေသု, ကပ္ပံ နေတိ တမာဟု နှာတကော’’တိ. ‘Vị nào đã gột rửa tất cả các điều ác, ở bên trong và bên ngoài, trong toàn thế gian; trong các thế giới của trời và người, những nơi thuộc về tư duy (kappiyesu), vị ấy không còn đi đến tư duy (kappaṃ), vị ấy được gọi là người đã tắm gội (nhātaka).’ ၅၂၇. 527. ‘‘အာဂုံ န ကရောတိ ကိဉ္စိ လောကေ, သဗ္ဗသံယောဂေ ဝိသဇ္ဇ ဗန္ဓနာနိ; သဗ္ဗတ္ထ န သဇ္ဇတီ ဝိမုတ္တော, နာဂေါ တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ’’တိ. ‘Vị nào không làm bất cứ điều ác nào trong thế gian, đã tháo bỏ tất cả các kiết sử và trói buộc; không còn dính mắc vào bất cứ đâu, đã được giải thoát, là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là bậc Long Tượng (nāga).’ အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော…ပေ… ဘဂဝန္တံ ဥတ္တရိံ ပဉှံ အပုစ္ဆိ – Bấy giờ, du sĩ Sabhiya... (như trên)... đã hỏi Thế Tôn câu hỏi tiếp theo: ၅၂၈. 528. ‘‘ကံ ခေတ္တဇိနံ ဝဒန္တိ ဗုဒ္ဓါ, (ဣတိ သဘိယော)ကုသလံ ကေန ကထဉ္စ ပဏ္ဍိတောတိ; မုနိ နာမ ကထံ ပဝုစ္စတိ,ပုဋ္ဌော မေ ဘဂဝါ ဗျာကရောဟိ’’. (Du sĩ Sabhiya bạch rằng:) ‘Chư Phật gọi ai là bậc chiến thắng các xứ (khettajina)? Do đâu được gọi là bậc thiện xảo (kusala), và thế nào là bậc trí tuệ (paṇḍita)? Do đâu được gọi là bậc Mâu-ni (muni)? Kính bạch Thế Tôn, khi được con hỏi, xin Ngài hãy giải đáp.’ ၅၂၉. 529. ‘‘ခေတ္တာနိ ဝိစေယျ ကေဝလာနိ, (သဘိယာတိ ဘဂဝါ)ဒိဗ္ဗံ မာနုသကဉ္စ ဗြဟ္မခေတ္တံ; သဗ္ဗခေတ္တမူလဗန္ဓနာ ပမုတ္တော,ခေတ္တဇိနော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ. (Thế Tôn phán rằng:) ‘Này Sabhiya, vị nào đã thẩm sát tất cả các xứ (khetta), xứ của chư thiên, của loài người, và xứ của Phạm thiên; đã giải thoát khỏi sự trói buộc từ gốc rễ của tất cả các xứ, là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là bậc chiến thắng các xứ (khettajina).’ ၅၃၀. 530. ‘‘ကောသာနိ ဝိစေယျ ကေဝလာနိ, ဒိဗ္ဗံ မာနုသကဉ္စ ဗြဟ္မကောသံ; သဗ္ဗကောသမူလဗန္ဓနာ ပမုတ္တော, ကုသလော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ. ‘Vị nào đã thẩm sát tất cả các kho tàng (kosa), kho tàng của chư thiên, của loài người, và kho tàng của Phạm thiên; đã giải thoát khỏi sự trói buộc từ gốc rễ của tất cả các kho tàng, là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là bậc thiện xảo (kusala).’ ၅၃၁. 531. ‘‘ဒုဘယာနိ ဝိစေယျ ပဏ္ဍရာနိ, အဇ္ဈတ္တံ ဗဟိဒ္ဓါ စ သုဒ္ဓိပညော; ကဏှံ သုက္ကံ ဥပါတိဝတ္တော, ပဏ္ဍိတော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ. ‘Vị nào đã thẩm sát cả hai loại pháp thanh bạch (paṇḍarāni), ở bên trong và bên ngoài, là bậc có trí tuệ thanh tịnh; đã vượt qua cả pháp đen (bất thiện) và pháp trắng (thiện), là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là bậc trí tuệ (paṇḍita).’ ၅၃၂. 532. ‘‘အသတဉ္စ [Pg.360] သတဉ္စ ဉတွာ ဓမ္မံ, အဇ္ဈတ္တံ ဗဟိဒ္ဓါ စ သဗ္ဗလောကေ; ဒေဝမနုဿေဟိ ပူဇနီယော, သင်္ဂံ ဇာလမတိစ္စ သော မုနီ’’တိ. ‘Vị nào đã biết pháp của người bất thiện và của người thiện, ở bên trong và bên ngoài, trong toàn thế gian; đáng được chư thiên và loài người cúng dường; đã vượt qua sự dính mắc và lưới (ái), vị ấy là bậc Mâu-ni (muni).’ အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော…ပေ… ဘဂဝန္တံ ဥတ္တရိံ ပဉှံ အပုစ္ဆိ – Bấy giờ, du sĩ Sabhiya... (như trên)... đã hỏi Thế Tôn câu hỏi tiếp theo: ၅၃၃. 533. ‘‘ကိံ ပတ္တိနမာဟု ဝေဒဂုံ, (ဣတိ သဘိယော)အနုဝိဒိတံ ကေန ကထဉ္စ ဝီရိယဝါတိ; အာဇာနိယော ကိန္တိ နာမ ဟောတိ,ပုဋ္ဌော မေ ဘဂဝါ ဗျာကရောဟိ’’. (Du sĩ Sabhiya bạch rằng:) ‘Thế nào được gọi là bậc đã thành tựu, là người thông đạt Vệ-đà (vedagū)? Do đâu được gọi là người đã liễu tri (anuvidita), và thế nào là người có tinh tấn (vīriyavā)? Do đâu được gọi là bậc thuần chủng (ājāniya)? Kính bạch Thế Tôn, khi được con hỏi, xin Ngài hãy giải đáp.’ ၅၃၄. 534. ‘‘ဝေဒါနိ ဝိစေယျ ကေဝလာနိ, (သဘိယာတိ ဘဂဝါ)သမဏာနံ ယာနိဓတ္ထိ ဗြာဟ္မဏာနံ; သဗ္ဗဝေဒနာသု ဝီတရာဂေါ,သဗ္ဗံ ဝေဒမတိစ္စ ဝေဒဂူ သော. (Thế Tôn phán rằng:) ‘Này Sabhiya, vị nào đã thẩm sát tất cả các Vệ-đà (veda) của các Sa-môn và Bà-la-môn có ở đời này; đã ly tham đối với tất cả các cảm thọ (vedanā); đã vượt qua tất cả Vệ-đà, vị ấy là người thông đạt Vệ-đà (vedagū).’ ၅၃၅. 535. ‘‘အနုဝိစ္စ ပပဉ္စနာမရူပံ, အဇ္ဈတ္တံ ဗဟိဒ္ဓါ စ ရောဂမူလံ; သဗ္ဗရောဂမူလဗန္ဓနာ ပမုတ္တော, အနုဝိဒိတော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ. ‘Vị nào đã liễu tri các pháp hý luận (papañca), danh và sắc, ở bên trong và bên ngoài, là gốc rễ của bệnh tật; đã giải thoát khỏi sự trói buộc từ gốc rễ của tất cả bệnh tật, là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là người đã liễu tri (anuvidita).’ ၅၃၆. 536. ‘‘ဝိရတော ဣဓ သဗ္ဗပါပကေဟိ, နိရယဒုက္ခံ အတိစ္စ ဝီရိယဝါ သော; သော ဝီရိယဝါ ပဓာနဝါ, ဓီရော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ. ‘Vị nào ở đây đã từ bỏ tất cả các điều ác, đã vượt qua khổ đau của địa ngục, là người có tinh tấn; vị ấy có tinh tấn, có sự nỗ lực (padhānavā), là bậc hiền trí (dhīro), là bậc như vậy (tādi) vì bản chất là như vậy, vị ấy được gọi là người có tinh tấn.’ ၅၃၇. 537. ‘‘ယဿဿု လုနာနိ ဗန္ဓနာနိ, အဇ္ဈတ္တံ ဗဟိဒ္ဓါ စ သင်္ဂမူလံ; သဗ္ဗသင်္ဂမူလဗန္ဓနာ ပမုတ္တော, အာဇာနိယော တာဒိ ပဝုစ္စတေ တထတ္တာ’’တိ. Vị nào đã cắt đứt các trói buộc, cả bên trong lẫn bên ngoài, cùng với gốc rễ của sự dính mắc; vị ấy đã được giải thoát khỏi mọi trói buộc từ gốc rễ của sự dính mắc, được gọi là bậc thuần chủng, bậc như thị, vì bản chất là như vậy. အထ [Pg.361] ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော…ပေ… ဘဂဝန္တံ ဥတ္တရိံ ပဉှံ အပုစ္ဆိ – Khi ấy, du sĩ Sabhiya... bạch hỏi Thế Tôn câu hỏi tiếp theo: ၅၃၈. 538. ‘‘ကိံ ပတ္တိနမာဟု သောတ္တိယံ, (ဣတိ သဘိယော)အရိယံ ကေန ကထဉ္စ စရဏဝါတိ; ပရိဗ္ဗာဇကော ကိန္တိ နာမ ဟောတိ,ပုဋ္ဌော မေ ဘဂဝါ ဗျာကရောဟိ’’. (Sabhiya hỏi rằng:) 'Thế nào được gọi là bậc thông thái? Do đâu được gọi là bậc Thánh? Và thế nào là người có đầy đủ hạnh kiểm? Thế nào được gọi là một du sĩ? Con đã hỏi, xin Thế Tôn hãy giải đáp cho con.' ၅၃၉. 539. ‘‘သုတွာ သဗ္ဗဓမ္မံ အဘိညာယ လောကေ, (သဘိယာတိ ဘဂဝါ)သာဝဇ္ဇာနဝဇ္ဇံ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ; အဘိဘုံ အကထံကထိံ ဝိမုတ္တံ,အနိဃံ သဗ္ဗဓိမာဟု သောတ္တိယောတိ. (Thế Tôn đáp:) 'Này Sabhiya, người nào trong đời, sau khi đã nghe và thắng tri tất cả các pháp, bất cứ điều gì có lỗi hay không có lỗi; người ấy là bậc chinh phục, không còn nghi hoặc, đã được giải thoát, không còn phiền não trong mọi sự, vị ấy được gọi là bậc thông thái.' ၅၄၀. 540. ‘‘ဆေတွာ အာသဝါနိ အာလယာနိ, ဝိဒွါ သော န ဥပေတိ ဂဗ္ဘသေယျံ; သညံ တိဝိဓံ ပနုဇ္ဇ ပင်္ကံ, ကပ္ပံ နေတိ တမာဟု အရိယောတိ. Vị nào đã cắt đứt các lậu hoặc và các ái luyến, bậc trí ấy không còn tái sanh vào thai mẹ. Sau khi đã xua tan ba loại tưởng và vũng lầy (dục lạc), vị ấy không còn đi đến một kiếp nào nữa, vị ấy được gọi là bậc Thánh. ၅၄၁. 541. ‘‘ယော ဣဓ စရဏေသု ပတ္တိပတ္တော, ကုသလော သဗ္ဗဒါ အာဇာနာတိ ဓမ္မံ; သဗ္ဗတ္ထ န သဇ္ဇတိ ဝိမုတ္တစိတ္တော, ပဋိဃာ ယဿ န သန္တိ စရဏဝါ သော. Vị nào ở đây đã đạt đến sự thành tựu trong các hạnh kiểm, là bậc thiện xảo, luôn luôn thấu hiểu Chánh Pháp; không dính mắc vào bất cứ đâu, với tâm đã giải thoát, vị nào không còn các chướng ngại, vị ấy là người có đầy đủ hạnh kiểm. ၅၄၂. 542. ‘‘ဒုက္ခဝေပက္ကံ ယဒတ္ထိ ကမ္မံ, ဥဒ္ဓမဓော တိရိယံ ဝါပိ မဇ္ဈေ; ပရိဗ္ဗာဇယိတွာ ပရိညစာရီ, မာယံ မာနမထောပိ လောဘကောဓံ; ပရိယန္တမကာသိ နာမရူပံ, တံ ပရိဗ္ဗာဇကမာဟု ပတ္တိပတ္တ’’န္တိ. Bất cứ nghiệp nào có quả báo là khổ đau, dù ở trên, ở dưới, hay ở ngang, ở giữa; vị nào đã từ bỏ chúng, sống với sự liễu tri, cùng với sự xảo trá, ngã mạn, cũng như tham lam và sân hận; vị nào đã chấm dứt danh và sắc, vị ấy được gọi là du sĩ, người đã đạt đến mục đích. အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော ဘဂဝတော ဘာသိတံ အဘိနန္ဒိတွာ အနုမောဒိတွာ အတ္တမနော ပမုဒိတော ဥဒဂ္ဂေါ ပီတိသောမနဿဇာတော ဥဋ္ဌာယာသနာ ဧကံသံ ဥတ္တရာသင်္ဂံ ကရိတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနဉ္ဇလိံ ပဏာမေတွာ ဘဂဝန္တံ သမ္မုခါ သာရုပ္ပာဟိ ဂါထာဟိ အဘိတ္ထဝိ – Khi ấy, du sĩ Sabhiya, sau khi hoan hỷ và tùy hỷ lời dạy của Thế Tôn, với tâm hài lòng, vui mừng, phấn khởi, tràn đầy hỷ lạc, đã từ chỗ ngồi đứng dậy, vắt thượng y qua một bên vai, chắp tay hướng về phía Thế Tôn, và tán thán Thế Tôn ngay trước mặt bằng những câu kệ thích hợp: ၅၄၃. 543. ‘‘ယာနိ [Pg.362] စ တီဏိ ယာနိ စ သဋ္ဌိ, သမဏပ္ပဝါဒသိတာနိ ဘူရိပည; သညက္ခရသညနိဿိတာနိ, ဩသရဏာနိ ဝိနေယျ ဩဃတမဂါ. Bậc Trí Tuệ Rộng Lớn, Ngài đã loại trừ sáu mươi ba tà kiến, là những nơi nương tựa, dựa vào các học thuyết của các sa-môn ngoại đạo, dựa vào tưởng về danh tự và tưởng về khái niệm. Ngài đã vượt qua bộc lưu. ၅၄၄. 544. ‘‘အန္တဂူသိ ပါရဂူ ဒုက္ခဿ, အရဟာသိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ခီဏာသဝံ တံ မညေ; ဇုတိမာ မုတိမာ ပဟူတပညော, ဒုက္ခဿန္တကရံ အတာရေသိ မံ. Ngài là bậc đã đến điểm tận cùng, đã đến bờ kia của khổ đau. Ngài là bậc A-la-hán, bậc Chánh Đẳng Giác; con xem Ngài là bậc đã tận trừ các lậu hoặc. Ngài là bậc quang minh, bậc trí tuệ, bậc có tuệ giác bao la. Bậc chấm dứt khổ đau, Ngài đã giúp con vượt qua. ၅၄၅. 545. ‘‘ယံ မေ ကင်္ခိတမညာသိ, ဝိစိကိစ္ဆာ မံ တာရယိ နမော တေ; မုနိ မောနပထေသု ပတ္တိပတ္တ, အခိလ အာဒိစ္စဗန္ဓု သောရတောသိ. Ngài đã biết được sự nghi ngờ của con, đã giúp con vượt qua hoài nghi. Xin đảnh lễ Ngài! Hỡi bậc Mâu-ni, người đã đạt đến mục đích trên các con đường của bậc Mâu-ni, Ngài không còn cằn cỗi, là quyến thuộc của mặt trời, Ngài thật hiền hòa. ၅၄၆. 546. ‘‘ယာ မေ ကင်္ခါ ပုရေ အာသိ, တံ မေ ဗျာကာသိ စက္ခုမာ; အဒ္ဓါ မုနီသိ သမ္ဗုဒ္ဓေါ, နတ္ထိ နီဝရဏာ တဝ. Sự nghi ngờ mà con đã có trước đây, Ngài, bậc có Mắt, đã giải thích cho con. Quả thật Ngài là bậc Mâu-ni, bậc Chánh Đẳng Giác; nơi Ngài không còn các triền cái. ၅၄၇. 547. ‘‘ဥပါယာသာ စ တေ သဗ္ဗေ, ဝိဒ္ဓသ္တာ ဝိနဠီကတာ; သီတိဘူတော ဒမပ္ပတ္တော, ဓိတိမာ သစ္စနိက္ကမော. Và tất cả những phiền não của Ngài đã bị phá tan, đã được nhổ sạch. Ngài đã trở nên thanh lương, đã đạt đến sự tự chủ, là bậc kiên định, có sự nỗ lực chân chánh. ၅၄၈. 548. ‘‘တဿ တေ နာဂနာဂဿ, မဟာဝီရဿ ဘာသတော; သဗ္ဗေ ဒေဝါနုမောဒန္တိ, ဥဘော နာရဒပဗ္ဗတာ. Khi Ngài, bậc Long Tượng giữa các Long Tượng, bậc Đại Anh Hùng, đang thuyết giảng, tất cả chư thiên đều tùy hỷ, cả hai vị Nārada và Pabbata. ၅၄၉. 549. ‘‘နမော တေ ပုရိသာဇည, နမော တေ ပုရိသုတ္တမ; သဒေဝကသ္မိံ လောကသ္မိံ, နတ္ထိ တေ ပဋိပုဂ္ဂလော. Xin đảnh lễ Ngài, bậc Nhân Hùng! Xin đảnh lễ Ngài, bậc Tối Thắng Nhân! Trong thế giới cùng với chư thiên, không có ai sánh bằng Ngài. ၅၅၀. 550. ‘‘တုဝံ ဗုဒ္ဓေါ တုဝံ သတ္ထာ, တုဝံ မာရာဘိဘူ မုနိ; တုဝံ အနုသယေ ဆေတွာ, တိဏ္ဏော တာရေသိ မံ ပဇံ. Ngài là bậc Giác Ngộ, Ngài là bậc Đạo Sư, Ngài là bậc Mâu-ni đã chiến thắng Ma vương. Ngài đã cắt đứt các tùy miên, đã vượt qua và giúp chúng sanh này vượt qua. ၅၅၁. 551. ‘‘ဥပဓီ တေ သမတိက္ကန္တာ, အာသဝါ တေ ပဒါလိတာ; သီဟောသိ အနုပါဒါနော, ပဟီနဘယဘေရဝေါ. Các sanh y của Ngài đã được vượt qua, các lậu hoặc của Ngài đã bị phá vỡ. Ngài là con sư tử, không còn chấp thủ, đã từ bỏ mọi sợ hãi và kinh hoàng. ၅၅၂. 552. ‘‘ပုဏ္ဍရီကံ [Pg.363] ယထာ ဝဂ္ဂု, တောယေ န ဥပလိမ္ပတိ ; ဧဝံ ပုညေ စ ပါပေ စ, ဥဘယေ တွံ န လိမ္ပသိ; ပါဒေ ဝီရ ပသာရေဟိ, သဘိယော ဝန္ဒတိ သတ္ထုနော’’တိ. Như hoa sen trắng xinh đẹp không bị nước làm ô nhiễm; cũng vậy, Ngài không bị ô nhiễm bởi cả phước và tội. Hỡi bậc Anh Hùng, xin hãy duỗi chân ra, Sabhiya xin đảnh lễ bậc Đạo Sư. အထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော ဘဂဝတော ပါဒေသု သိရသာ နိပတိတွာ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘန္တေ…ပေ… ဧသာဟံ ဘဂဝန္တံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ ဓမ္မဉ္စ ဘိက္ခုသံဃဉ္စ; လဘေယျာဟံ, ဘန္တေ, ဘဂဝတော သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, လဘေယျံ ဥပသမ္ပဒ’’န္တိ. Khi ấy, du sĩ Sabhiya cúi đầu đảnh lễ dưới chân Thế Tôn và bạch với Thế Tôn rằng: 'Thật vi diệu, bạch Thế Tôn!... Con xin quy y Thế Tôn, quy y Pháp và quy y Tăng đoàn Tỳ-khưu. Bạch Thế Tôn, mong rằng con được xuất gia dưới sự hiện diện của Thế Tôn, mong rằng con được thọ cụ túc giới.' ‘‘ယော ခေါ, သဘိယ, အညတိတ္ထိယပုဗ္ဗော ဣမသ္မိံ ဓမ္မဝိနယေ အာကင်္ခတိ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, အာကင်္ခတိ ဥပသမ္ပဒံ, သော စတ္တာရော မာသေ ပရိဝသတိ; စတုန္နံ မာသာနံ အစ္စယေန အာရဒ္ဓစိတ္တာ ဘိက္ခူ ပဗ္ဗာဇေန္တိ, ဥပသမ္ပာဒေန္တိ ဘိက္ခုဘာဝါယ. အပိ စ မေတ္ထ ပုဂ္ဂလဝေမတ္တတာ ဝိဒိတာ’’တိ. Này Sabhiya, người nào trước đây là ngoại đạo, nếu muốn xuất gia, muốn thọ cụ túc giới trong Pháp và Luật này, người ấy phải sống biệt trú trong bốn tháng. Sau bốn tháng, nếu các Tỳ-khưu hài lòng, họ sẽ cho xuất gia, cho thọ cụ túc giới để trở thành Tỳ-khưu. Tuy nhiên, trong trường hợp này, Ta biết có sự khác biệt giữa các cá nhân. ‘‘သစေ, ဘန္တေ, အညတိတ္ထိယပုဗ္ဗာ ဣမသ္မိံ ဓမ္မဝိနယေ အာကင်္ခန္တာ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, အာကင်္ခန္တာ ဥပသမ္ပဒံ စတ္တာရော မာသေ ပရိဝသန္တိ, စတုန္နံ မာသာနံ အစ္စယေန အာရဒ္ဓစိတ္တာ ဘိက္ခူ ပဗ္ဗာဇေန္တိ, ဥပသမ္ပာဒေန္တိ ဘိက္ခုဘာဝါယ, အဟံ စတ္တာရိ ဝဿာနိ ပရိဝသိဿာမိ; စတုန္နံ ဝဿာနံ အစ္စယေန အာရဒ္ဓစိတ္တာ ဘိက္ခူ ပဗ္ဗာဇေန္တု ဥပသမ္ပာဒေန္တု ဘိက္ခုဘာဝါယာ’’တိ. အလတ္ထ ခေါ သဘိယော ပရိဗ္ဗာဇကော ဘဂဝတော သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ အလတ္ထ ဥပသမ္ပဒံ…ပေ… အညတရော ခေါ ပနာယသ္မာ သဘိယော အရဟတံ အဟောသီတိ. Bạch Thế Tôn, nếu những người trước đây là ngoại đạo, muốn xuất gia, muốn thọ cụ túc giới trong Pháp và Luật này, phải sống biệt trú trong bốn tháng, và sau bốn tháng, nếu các Tỳ-khưu hài lòng, họ sẽ cho xuất gia, cho thọ cụ túc giới để trở thành Tỳ-khưu, thì con sẽ sống biệt trú trong bốn năm. Sau bốn năm, nếu các Tỳ-khưu hài lòng, xin hãy cho con xuất gia, cho con thọ cụ túc giới để trở thành Tỳ-khưu.' Du sĩ Sabhiya đã được xuất gia dưới sự hiện diện của Thế Tôn, đã được thọ cụ túc giới... và Tôn giả Sabhiya đã trở thành một trong các vị A-la-hán. သဘိယသုတ္တံ ဆဋ္ဌံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Sabhiya, phẩm thứ sáu, chấm dứt. ၇. သေလသုတ္တံ 7. Kinh Sela ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ အင်္ဂုတ္တရာပေသု စာရိကံ စရမာနော မဟတာ ဘိက္ခုသံဃေန သဒ္ဓိံ အဍ္ဎတေဠသေဟိ ဘိက္ခုသတေဟိ ယေန အာပဏံ နာမ အင်္ဂုတ္တရာပါနံ နိဂမော တဒဝသရိ. အဿောသိ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ‘‘သမဏော ခလု, ဘော, ဂေါတမော သကျပုတ္တော သကျကုလာ ပဗ္ဗဇိတော အင်္ဂုတ္တရာပေသု စာရိကံ စရမာနော မဟတာ ဘိက္ခုသံဃေန သဒ္ဓိံ အဍ္ဎတေဠသေဟိ ဘိက္ခုသတေဟိ အာပဏံ အနုပ္ပတ္တော. တံ ခေါ ပန ဘဝန္တံ ဂေါတမံ [Pg.364] ဧဝံ ကလျာဏော ကိတ္တိသဒ္ဒေါ အဗ္ဘုဂ္ဂတော – ‘ဣတိပိ သော ဘဂဝါ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ ဝိဇ္ဇာစရဏသမ္ပန္နော သုဂတော လောကဝိဒူ အနုတ္တရော ပုရိသဒမ္မသာရထိ သတ္ထာ ဒေဝမနုဿာနံ ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ’တိ. သော ဣမံ လောကံ သဒေဝကံ သမာရကံ သဗြဟ္မကံ သဿမဏဗြာဟ္မဏိံ ပဇံ သဒေဝမနုဿံ သယံ အဘိညာ သစ္ဆိကတွာ ပဝေဒေတိ. သော ဓမ္မံ ဒေသတိ အာဒိကလျာဏံ မဇ္ဈေကလျာဏံ ပရိယောသာနကလျာဏံ သာတ္ထံ သဗျဉ္ဇနံ, ကေဝလပရိပုဏ္ဏံ ပရိသုဒ္ဓံ ဗြဟ္မစရိယံ ပကာသေတိ. သာဓု ခေါ ပန တထာရူပါနံ အရဟတံ ဒဿနံ ဟောတီ’’တိ. Tôi nghe như vầy: Một thời, Đức Thế Tôn đang du hành trong xứ Aṅguttarāpa cùng với đại chúng Tỳ-khưu, khoảng một ngàn hai trăm năm mươi vị, rồi đi đến một thị trấn của xứ Aṅguttarāpa tên là Āpaṇa. Bấy giờ, đạo sĩ bện tóc Keṇiya nghe được rằng: ‘Này các ông, nghe nói Sa-môn Gotama, là Thích tử, xuất gia từ dòng họ Thích-ca, trong khi du hành ở xứ Aṅguttarāpa cùng với đại chúng Tỳ-khưu, khoảng một ngàn hai trăm năm mươi vị, đã đến Āpaṇa. Tiếng lành đồn xa về Tôn giả Gotama như sau: “Ngài là Đức Thế Tôn, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, Minh Hạnh Túc, Thiện Thệ, Thế Gian Giải, Vô Thượng Sĩ, Điều Ngự Trượng Phu, Thiên Nhân Sư, Phật, Thế Tôn.” Vị ấy, sau khi tự mình thắng tri, chứng ngộ, đã tuyên thuyết thế giới này cùng với chư Thiên, Ma vương, Phạm thiên, cùng với chúng Sa-môn, Bà-la-môn, chư Thiên và loài người. Vị ấy thuyết giảng giáo pháp toàn hảo ở phần đầu, toàn hảo ở phần giữa, toàn hảo ở phần cuối, có ý nghĩa, có văn cú; Ngài trình bày đời sống phạm hạnh hoàn toàn đầy đủ, trong sạch. Thật lành thay, được yết kiến các bậc A-la-hán như vậy.’” အထ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတာ သဒ္ဓိံ သမ္မောဒိ. သမ္မောဒနီယံ ကထံ သာရဏီယံ ဝီတိသာရေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နံ ခေါ ကေဏိယံ ဇဋိလံ ဘဂဝါ ဓမ္မိယာ ကထာယ သန္ဒဿေသိ သမာဒပေသိ သမုတ္တေဇေသိ သမ္ပဟံသေသိ. အထ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ဘဂဝတာ ဓမ္မိယာ ကထာယ သန္ဒဿိတော သမာဒပိတော သမုတ္တေဇိတော သမ္ပဟံသိတော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘အဓိဝါသေတု မေ ဘဝံ ဂေါတမော သွာတနာယ ဘတ္တံ သဒ္ဓိံ ဘိက္ခုသံဃေနာ’’တိ. ဧဝံ ဝုတ္တေ, ဘဂဝါ ကေဏိယံ ဇဋိလံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘မဟာ ခေါ, ကေဏိယ, ဘိက္ခုသံဃော အဍ္ဎတေဠသာနိ ဘိက္ခုသတာနိ; တွဉ္စ ဗြာဟ္မဏေသု အဘိပ္ပသန္နော’’တိ. Rồi đạo sĩ bện tóc Keṇiya đi đến chỗ Đức Thế Tôn; sau khi đến, đã cùng Đức Thế Tôn nói lời chào mừng. Sau khi trao đổi những lời thăm hỏi thân hữu, ông ngồi xuống một bên. Đức Thế Tôn đã chỉ dạy, khuyến khích, làm cho hăng hái, làm cho phấn khởi đạo sĩ bện tóc Keṇiya đang ngồi một bên bằng một bài pháp thoại. Bấy giờ, đạo sĩ bện tóc Keṇiya, sau khi được Đức Thế Tôn chỉ dạy, khuyến khích, làm cho hăng hái, làm cho phấn khởi bằng bài pháp thoại, đã bạch với Đức Thế Tôn lời này: ‘Mong Tôn giả Gotama cùng với chúng Tỳ-khưu nhận lời mời dùng bữa của con vào ngày mai.’ Khi được nói vậy, Đức Thế Tôn nói với đạo sĩ bện tóc Keṇiya lời này: ‘Này Keṇiya, chúng Tỳ-khưu rất đông, một ngàn hai trăm năm mươi vị; và ông lại có lòng tịnh tín đặc biệt đối với các vị Bà-la-môn.’” ဒုတိယမ္ပိ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိဉ္စာပိ, ဘော ဂေါတမ, မဟာ ဘိက္ခုသံဃော အဍ္ဎတေဠသာနိ ဘိက္ခုသတာနိ, အဟဉ္စ ဗြာဟ္မဏေသု အဘိပ္ပသန္နော; အဓိဝါသေတု မေ ဘဝံ ဂေါတမော သွာတနာယ ဘတ္တံ သဒ္ဓိံ ဘိက္ခုသံဃေနာ’’တိ. ဒုတိယမ္ပိ ခေါ ဘဂဝါ ကေဏိယံ ဇဋိလံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘မဟာ ခေါ, ကေဏိယ, ဘိက္ခုသံဃော အဍ္ဎတေဠသာနိ ဘိက္ခုသတာနိ; တွဉ္စ ဗြာဟ္မဏေသု အဘိပ္ပသန္နော’’တိ. Lần thứ hai, đạo sĩ bện tóc Keṇiya lại bạch với Đức Thế Tôn lời này: ‘Thưa Tôn giả Gotama, dù cho chúng Tỳ-khưu rất đông, một ngàn hai trăm năm mươi vị, và con lại có lòng tịnh tín đặc biệt đối với các vị Bà-la-môn, cũng mong Tôn giả Gotama cùng với chúng Tỳ-khưu nhận lời mời dùng bữa của con vào ngày mai.’ Lần thứ hai, Đức Thế Tôn lại nói với đạo sĩ bện tóc Keṇiya lời này: ‘Này Keṇiya, chúng Tỳ-khưu rất đông, một ngàn hai trăm năm mươi vị; và ông lại có lòng tịnh tín đặc biệt đối với các vị Bà-la-môn.’” တတိယမ္ပိ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိဉ္စာပိ, ဘော ဂေါတမ, မဟာ ဘိက္ခုသံဃော အဍ္ဎတေဠသာနိ ဘိက္ခုသတာနိ, အဟဉ္စ ဗြာဟ္မဏေသု အဘိပ္ပသန္နော, အဓိဝါသေတု မေ ဘဝံ ဂေါတမော သွာတနာယ ဘတ္တံ သဒ္ဓိံ ဘိက္ခုသံဃေနာ’’တိ. အဓိဝါသေသိ ဘဂဝါ တုဏှီဘာဝေန. အထ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ဘဂဝတော အဓိဝါသနံ ဝိဒိတွာ [Pg.365] ဥဋ္ဌာယာသနာ ယေန သကော အဿမော တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ မိတ္တာမစ္စေ ဉာတိသာလောဟိတေ အာမန္တေသိ – ‘‘သုဏန္တု မေ ဘဝန္တော မိတ္တာမစ္စာ ဉာတိသာလောဟိတာ, သမဏော မေ ဂေါတမော နိမန္တိတော သွာတနာယ ဘတ္တံ သဒ္ဓိံ ဘိက္ခုသံဃေန, ယေန မေ ကာယဝေယျာဝဋိကံ ကရေယျာထာ’’တိ. ‘‘ဧဝံ, ဘော’’တိ ခေါ ကေဏိယဿ ဇဋိလဿ မိတ္တာမစ္စာ ဉာတိသာလောဟိတာ ကေဏိယဿ ဇဋိလဿ ပဋိဿုတွာ အပ္ပေကစ္စေ ဥဒ္ဓနာနိ ခဏန္တိ, အပ္ပေကစ္စေ ကဋ္ဌာနိ ဖာလေန္တိ, အပ္ပေကစ္စေ ဘာဇနာနိ ဓောဝန္တိ, အပ္ပေကစ္စေ ဥဒကမဏိကံ ပတိဋ္ဌာပေန္တိ, အပ္ပေကစ္စေ အာသနာနိ ပညာပေန္တိ. ကေဏိယော ပန ဇဋိလော သာမံယေဝ မဏ္ဍလမာဠံ ပဋိယာဒေတိ. Lần thứ ba, đạo sĩ bện tóc Keṇiya lại bạch với Đức Thế Tôn lời này: ‘Thưa Tôn giả Gotama, dù cho chúng Tỳ-khưu rất đông, một ngàn hai trăm năm mươi vị, và con lại có lòng tịnh tín đặc biệt đối với các vị Bà-la-môn, cũng mong Tôn giả Gotama cùng với chúng Tỳ-khưu nhận lời mời dùng bữa của con vào ngày mai.’ Đức Thế Tôn đã nhận lời bằng sự im lặng. Bấy giờ, đạo sĩ bện tóc Keṇiya, biết được sự nhận lời của Đức Thế Tôn, từ chỗ ngồi đứng dậy, đi đến am thất của mình; sau khi đến, đã gọi các bạn bè, thân hữu, và bà con huyết thống: ‘Xin các bạn bè, thân hữu, và bà con huyết thống hãy nghe tôi. Tôi đã mời Sa-môn Gotama cùng với chúng Tỳ-khưu dùng bữa vào ngày mai. Vì vậy, xin quý vị hãy giúp tôi các công việc tay chân.’ ‘Vâng, thưa ngài,’ các bạn bè, thân hữu, và bà con huyết thống của đạo sĩ bện tóc Keṇiya đã vâng lời ông, rồi một số người đào lò, một số người chẻ củi, một số người rửa chén bát, một số người đặt chum nước, một số người dọn chỗ ngồi. Còn đạo sĩ bện tóc Keṇiya thì tự mình chuẩn bị gian nhà tròn có mái che. တေန ခေါ ပန သမယေန သေလော ဗြာဟ္မဏော အာပဏေ ပဋိဝသတိ, တိဏ္ဏံ ဝေဒါနံ ပါရဂူ သနိဃဏ္ဍုကေဋုဘာနံ သာက္ခရပ္ပဘေဒါနံ ဣတိဟာသပဉ္စမာနံ ပဒကော ဝေယျာကရဏော လောကာယတမဟာပုရိသလက္ခဏေသု အနဝယော, တီဏိ စ မာဏဝကသတာနိ မန္တေ ဝါစေတိ. Vào lúc ấy, có Bà-la-môn Sela sống tại Āpaṇa. Vị này thông suốt ba tập Vệ-đà, cùng với từ vựng, nghi thức, ngữ nguyên, và lịch sử truyền thuyết là thứ năm; thông thạo cú pháp và ngữ pháp; không thiếu sót trong triết học duy vật và tướng pháp của bậc đại nhân. Ông đang dạy các bài kinh Vệ-đà cho ba trăm thanh niên. တေန ခေါ ပန သမယေန ကေဏိယော ဇဋိလော သေလေ ဗြာဟ္မဏေ အဘိပ္ပသန္နော ဟောတိ. အထ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော တီဟိ မာဏဝကသတေဟိ ပရိဝုတော ဇင်္ဃာဝိဟာရံ အနုစင်္ကမမာနော အနုဝိစရမာနော ယေန ကေဏိယဿ ဇဋိလဿ အဿမော တေနုပသင်္ကမိ. အဒ္ဒသာ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော ကေဏိယဿ ဇဋိလဿ အဿမေ အပ္ပေကစ္စေ ဥဒ္ဓနာနိ ခဏန္တေ…ပေ… အပ္ပေကစ္စေ အာသနာနိ ပညပေန္တေ, ကေဏိယံ ပန ဇဋိလံ သာမံယေဝ မဏ္ဍလမာဠံ ပဋိယာဒေန္တံ. ဒိသွာန ကေဏိယံ ဇဋိလံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိံ နု ခေါ ဘောတော ကေဏိယဿ အာဝါဟော ဝါ ဘဝိဿတိ, ဝိဝါဟော ဝါ ဘဝိဿတိ, မဟာယညော ဝါ ပစ္စုပဋ္ဌိတော, ရာဇာ ဝါ မာဂဓော သေနိယော ဗိမ္ဗိသာရော နိမန္တိတော သွာတနာယ သဒ္ဓိံ ဗလကာယေနာ’’တိ? Vào lúc ấy, đạo sĩ bện tóc Keṇiya có lòng tịnh tín đặc biệt đối với Bà-la-môn Sela. Bấy giờ, Bà-la-môn Sela, được ba trăm thanh niên vây quanh, trong khi đi kinh hành, đi dạo để duỗi chân, đã đi đến am thất của đạo sĩ bện tóc Keṇiya. Bà-la-môn Sela đã thấy trong am thất của đạo sĩ bện tóc Keṇiya một số người đang đào lò, ... một số người đang dọn chỗ ngồi, và thấy chính đạo sĩ bện tóc Keṇiya đang tự mình chuẩn bị gian nhà tròn có mái che. Thấy vậy, ông nói với đạo sĩ bện tóc Keṇiya lời này: ‘Này Tôn giả Keṇiya, có phải sắp có lễ rước dâu hay lễ gả con chăng? Hay một đại lễ tế đàn đã được chuẩn bị? Hay vua Bimbisāra của xứ Māgadha, vị thống lĩnh quân đội, đã được mời cùng với quân binh để dùng bữa vào ngày mai?’” ‘‘န မေ, ဘော သေလ, အာဝါဟော ဝါ ဘဝိဿတိ ဝိဝါဟော ဝါ, နာပိ ရာဇာ မာဂဓော သေနိယော ဗိမ္ဗိသာရော နိမန္တိတော သွာတနာယ သဒ္ဓိံ ဗလကာယေန; အပိ စ ခေါ မေ မဟာယညော ပစ္စုပဋ္ဌိတော. အတ္ထိ သမဏော ဂေါတမော သကျပုတ္တော သကျကုလာ ပဗ္ဗဇိတော အင်္ဂုတ္တရာပေသု စာရိကံ [Pg.366] စရမာနော မဟတာ ဘိက္ခုသံဃေန သဒ္ဓိံ အဍ္ဎတေဠသေဟိ ဘိက္ခုသတေဟိ အာပဏံ အနုပ္ပတ္တော. တံ ခေါ ပန ဘဝန္တံ ဂေါတမံ…ပေ… ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါတိ. သော မေ နိမန္တိတော သွာတနာယ ဘတ္တံ သဒ္ဓိံ ဘိက္ခုသံဃေနာ’’တိ. ‘‘ဗုဒ္ဓေါတိ, ဘော ကေဏိယ, ဝဒေသိ’’? ‘‘ဗုဒ္ဓေါတိ, ဘော သေလ, ဝဒါမိ’’. ‘‘ဗုဒ္ဓေါတိ, ဘော ကေဏိယ, ဝဒေသိ’’? ‘‘ဗုဒ္ဓေါတိ, ဘော သေလ, ဝဒါမီ’’တိ. “Này Sela, tôi không có lễ cưới (āvāha) cũng không có lễ gả (vivāha), cũng không mời vua Bimbisāra xứ Magadha, người có nhiều quân lính, cùng với quân đội của ngài đến dùng bữa vào ngày mai. Nhưng thật ra, tôi đang chuẩn bị một đại lễ cúng dường. Có Sa-môn Gotama, một Thích tử, xuất gia từ dòng họ Thích Ca, đang du hành ở xứ Aṅguttarāpa cùng với đại chúng Tỳ-kheo, một ngàn hai trăm năm mươi vị, đã đến Āpaṇa. Vị Gotama ấy... (có tiếng đồn tốt đẹp lan xa) ... là bậc Giác Ngộ, là Thế Tôn. Tôi đã mời vị ấy cùng với Tăng chúng Tỳ-kheo đến dùng bữa vào ngày mai.” “Này Keniya, ông nói ‘Phật’ ư?” “Này Sela, tôi nói ‘Phật’.” “Này Keniya, ông nói ‘Phật’ ư?” “Này Sela, tôi nói ‘Phật’.” အထ ခေါ သေလဿ ဗြာဟ္မဏဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘ဃောသောပိ ခေါ ဧသော ဒုလ္လဘော လောကသ္မိံ ယဒိဒံ ဗုဒ္ဓေါတိ. အာဂတာနိ ခေါ ပနမှာကံ မန္တေသု ဒွတ္တိံသမဟာပုရိသလက္ခဏာနိ, ယေဟိ သမန္နာဂတဿ မဟာပုရိသဿ ဒွေဝ ဂတိယော ဘဝန္တိ အနညာ. သစေ အဂါရံ အဇ္ဈာဝသတိ ရာဇာ ဟောတိ စက္ကဝတ္တိ ဓမ္မိကော ဓမ္မရာဇာ စာတုရန္တော ဝိဇိတာဝီ ဇနပဒတ္ထာဝရိယပ္ပတ္တော သတ္တရတနသမန္နာဂတော. တဿိမာနိ သတ္တ ရတနာနိ ဘဝန္တိ, သေယျထိဒံ – စက္ကရတနံ, ဟတ္ထိရတနံ, အဿရတနံ, မဏိရတနံ, ဣတ္ထိရတနံ, ဂဟပတိရတနံ, ပရိဏာယကရတနမေဝ သတ္တမံ. ပရောသဟဿံ ခေါ ပနဿ ပုတ္တာ ဘဝန္တိ သူရာ ဝီရင်္ဂရူပါ ပရသေနပ္ပမဒ္ဒနာ. သော ဣမံ ပထဝိံ သာဂရပရိယန္တံ အဒဏ္ဍေန အသတ္ထေန ဓမ္မေန အဘိဝိဇိယ အဇ္ဈာဝသတိ. သစေ ခေါ ပန အဂါရသ္မာ အနဂါရိယံ ပဗ္ဗဇတိ, အရဟံ ဟောတိ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ လောကေ ဝိဝဋ္ဋစ္ဆဒေါ. ကဟံ ပန, ဘော ကေဏိယ, ဧတရဟိ သော ဘဝံ ဂေါတမော ဝိဟရတိ အရဟံ သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓေါ’’တိ? Bấy giờ, Bà-la-môn Sela khởi lên ý nghĩ này: “Tiếng đồn này, tức là ‘Phật’, thật là hiếm có trên đời. Ba mươi hai tướng đại nhân đã được nói đến trong các thánh điển (Veda) của chúng ta. Người đại nhân sở hữu các tướng này chỉ có hai con đường, không có con đường nào khác. Nếu sống tại gia, sẽ trở thành vua Chuyển Luân, một vị vua đúng pháp, một pháp vương, chinh phục bốn phương, làm cho quốc độ ổn định, sở hữu bảy báu. Vị ấy có bảy báu này, tức là: bánh xe báu, voi báu, ngựa báu, ngọc báu, nữ báu, gia chủ báu, và thứ bảy là tướng quân báu. Vị ấy có hơn một ngàn người con, dũng mãnh, oai hùng, có thể nhiếp phục quân đội của đối phương. Vị ấy chinh phục và cai trị trái đất này, cho đến tận biển cả, bằng chánh pháp, không dùng đến gậy trượng, không dùng đến vũ khí. Nhưng nếu từ bỏ đời sống tại gia, xuất gia không nhà, sẽ trở thành bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, vén mở màn vô minh trong thế gian.” “Này Keniya, hiện nay Tôn giả Gotama, bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác ấy đang ở đâu?” ဧဝံ ဝုတ္တေ, ကေဏိယော ဇဋိလော ဒက္ခိဏံ ဗာဟုံ ပဂ္ဂဟေတွာ သေလံ ဗြာဟ္မဏံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ယေနေသာ, ဘော သေလ, နီလဝနရာဇီ’’တိ. အထ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော တီဟိ မာဏဝကသတေဟိ သဒ္ဓိံ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ. အထ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော တေ မာဏဝကေ အာမန္တေသိ – ‘‘အပ္ပသဒ္ဒါ ဘောန္တော အာဂစ္ဆန္တု, ပဒေ ပဒံ နိက္ခိပန္တာ. ဒုရာသဒါ ဟိ တေ ဘဂဝန္တော သီဟာဝ ဧကစရာ. ယဒါ စာဟံ, ဘော, သမဏေန ဂေါတမေန သဒ္ဓိံ မန္တေယျုံ, မာ မေ ဘောန္တော အန္တရန္တရာ ကထံ ဩပါတေထ; ကထာပရိယောသာနံ မေ ဘဝန္တော အာဂမေန္တူ’’တိ. Khi được nói như vậy, đạo sĩ bện tóc Keniya giơ cánh tay phải lên và nói với Bà-la-môn Sela: “Này Sela, ở nơi có hàng cây rừng xanh biếc kia.” Bấy giờ, Bà-la-môn Sela cùng với ba trăm thanh niên đi đến nơi Thế Tôn. Bấy giờ, Bà-la-môn Sela nói với các thanh niên ấy: “Này các ông, hãy đến một cách im lặng, bước đi nhẹ nhàng. Vì các bậc Thế Tôn ấy khó tiếp cận, như sư tử sống một mình. Khi tôi đang nói chuyện với Sa-môn Gotama, các ông chớ có xen vào giữa cuộc nói chuyện của tôi; các ông hãy chờ cho đến khi cuộc nói chuyện của tôi kết thúc.” အထ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတာ သဒ္ဓိံ သမ္မောဒိ. သမ္မောဒနီယံ ကထံ သာရဏီယံ ဝီတိသာရေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝတော [Pg.367] ကာယေ ဒွတ္တိံသမဟာပုရိသလက္ခဏာနိ သမန္နေသိ. အဒ္ဒသာ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝတော ကာယေ ဒွတ္တိံသမဟာပုရိသလက္ခဏာနိ ယေဘုယျေန ဌပေတွာ ဒွေ. ဒွီသု မဟာပုရိသလက္ခဏေသု ကင်္ခတိ ဝိစိကိစ္ဆတိ နာဓိမုစ္စတိ န သမ္ပသီဒတိ – ကောသောဟိတေ စ ဝတ္ထဂုယှေ, ပဟူတဇိဝှတာယ စာတိ. Bấy giờ, Bà-la-môn Sela đi đến nơi Thế Tôn; sau khi đến, ông đã trao đổi lời chào hỏi thân mật với Thế Tôn. Sau khi kết thúc cuộc nói chuyện thân mật, đáng ghi nhớ, ông ngồi xuống một bên. Ngồi một bên, Bà-la-môn Sela tìm kiếm ba mươi hai tướng đại nhân trên thân của Thế Tôn. Bà-la-môn Sela đã thấy phần lớn ba mươi hai tướng đại nhân trên thân của Thế Tôn, ngoại trừ hai tướng. Về hai tướng đại nhân này, ông nghi ngờ, do dự, không thể quyết đoán, không có lòng tin: tướng mã âm tàng được bao bọc trong vỏ, và tướng lưỡi rộng dài. အထ ခေါ ဘဂဝတော ဧတဒဟောသိ – ‘‘ပဿတိ ခေါ မေ အယံ သေလော ဗြာဟ္မဏော ဒွတ္တိံသမဟာပုရိသလက္ခဏာနိ ယေဘုယျေန ဌပေတွာ ဒွေ. ဒွီသု မဟာပုရိသလက္ခဏေသု ကင်္ခတိ ဝိစိကိစ္ဆတိ နာဓိမုစ္စတိ န သမ္ပသီဒတိ – ကောသောဟိတေ စ ဝတ္ထဂုယှေ, ပဟူတဇိဝှတာယ စာ’’တိ. အထ ခေါ ဘဂဝါ တထာရူပံ ဣဒ္ဓါဘိသင်္ခါရံ အဘိသင်္ခါသိ, ယထာ အဒ္ဒသ သေလော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝတော ကောသောဟိတံ ဝတ္ထဂုယှံ. အထ ခေါ ဘဂဝါ ဇိဝှံ နိန္နာမေတွာ ဥဘောပိ ကဏ္ဏသောတာနိ အနုမသိ ပဋိမသိ, ဥဘောပိ နာသိကသောတာနိ အနုမသိ ပဋိမသိ, ကေဝလမ္ပိ နလာဋမဏ္ဍလံ ဇိဝှာယ ဆာဒေသိ. Bấy giờ, Thế Tôn khởi lên ý nghĩ này: “Bà-la-môn Sela này thấy phần lớn ba mươi hai tướng đại nhân của ta, ngoại trừ hai tướng. Về hai tướng đại nhân này, ông nghi ngờ, do dự, không thể quyết đoán, không có lòng tin: tướng mã âm tàng được bao bọc trong vỏ, và tướng lưỡi rộng dài.” Bấy giờ, Thế Tôn đã thực hiện một thần thông để Bà-la-môn Sela có thể thấy tướng mã âm tàng được bao bọc trong vỏ của Thế Tôn. Sau đó, Thế Tôn đưa lưỡi ra, chạm và liếm cả hai lỗ tai, chạm và liếm cả hai lỗ mũi, và dùng lưỡi che kín cả vầng trán. အထ ခေါ သေလဿ ဗြာဟ္မဏဿ ဧတဒဟောသိ – ‘‘သမန္နာဂတော ခေါ သမဏော ဂေါတမော ဒွတ္တိံသမဟာပုရိသလက္ခဏေဟိ ပရိပုဏ္ဏေဟိ, နော အပုရိပုဏ္ဏေဟိ. နော စ ခေါ နံ ဇာနာမိ ဗုဒ္ဓေါ ဝါ နော ဝါ. သုတံ ခေါ ပန မေတံ ဗြာဟ္မဏာနံ ဝုဍ္ဎာနံ မဟလ္လကာနံ အာစရိယပါစရိယာနံ ဘာသမာနာနံ – ‘ယေ တေ ဘဝန္တိ အရဟန္တော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓါ, တေ သကေ ဝဏ္ဏေ ဘညမာနေ အတ္တာနံ ပါတုကရောန္တီ’တိ. ယံနူနာဟံ သမဏံ ဂေါတမံ သမ္မုခါ သာရုပ္ပာဟိ ဂါထာဟိ အဘိတ္ထဝေယျ’’န္တိ. အထ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော ဘဂဝန္တံ သမ္မုခါ သာရုပ္ပာဟိ ဂါထာဟိ အဘိတ္ထဝိ – Bấy giờ, Bà-la-môn Sela khởi lên ý nghĩ này: “Sa-môn Gotama sở hữu ba mươi hai tướng đại nhân một cách đầy đủ, không thiếu sót. Nhưng ta vẫn chưa biết ngài có phải là Phật hay không. Nhưng ta đã từng nghe điều này từ các Bà-la-môn lớn tuổi, trưởng lão, các bậc thầy và tổ sư nói rằng: ‘Những vị là A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, khi được tán thán về phẩm hạnh của mình, các vị ấy sẽ tự bộc lộ mình.’ Vậy thì, ta nên tán thán Sa-môn Gotama trước mặt ngài bằng những bài kệ thích hợp.” Bấy giờ, Bà-la-môn Sela đã tán thán Thế Tôn trước mặt ngài bằng những bài kệ thích hợp: ၅၅၃. 553. ‘‘ပရိပုဏ္ဏကာယော သုရုစိ, သုဇာတော စာရုဒဿနော; သုဝဏ္ဏဝဏ္ဏောသိ ဘဂဝါ, သုသုက္ကဒါဌောသိ ဝီရိယဝါ. “Thân Ngài viên mãn, quang sắc đẹp, khéo sanh, tướng mạo khả ái; Thế Tôn, Ngài có sắc da như vàng, răng nanh trắng ngần, đầy tinh tấn. ၅၅၄. 554. ‘‘နရဿ ဟိ သုဇာတဿ, ယေ ဘဝန္တိ ဝိယဉ္ဇနာ; သဗ္ဗေ တေ တဝ ကာယသ္မိံ, မဟာပုရိသလက္ခဏာ. “Những tướng hảo nào có ở một người khéo sanh, tất cả những tướng đại nhân ấy đều có trên thân của Ngài. ၅၅၅. 555. ‘‘ပသန္နနေတ္တော သုမုခေါ, ဗြဟာ ဥဇု ပတာပဝါ; မဇ္ဈေ သမဏသံဃဿ, အာဒိစ္စောဝ ဝိရောစသိ. “Mắt Ngài trong sáng, mặt Ngài đẹp, thân hình to lớn, thẳng thắn, oai nghi; giữa chúng Sa-môn, Ngài tỏa sáng như mặt trời. ၅၅၆. 556. ‘‘ကလျာဏဒဿနော [Pg.368] ဘိက္ခု, ကဉ္စနသန္နိဘတ္တစော; ကိံ တေ သမဏဘာဝေန, ဧဝံ ဥတ္တမဝဏ္ဏိနော. “Này Tỳ-kheo có tướng mạo đẹp đẽ, da như vàng ròng; với sắc tướng tuyệt vời như vậy, thân phận Sa-môn có ích gì cho Ngài? ၅၅၇. 557. ‘‘ရာဇာ အရဟသိ ဘဝိတုံ, စက္ကဝတ္တီ ရထေသဘော; စာတုရန္တော ဝိဇိတာဝီ, ဇမ္ဗုသဏ္ဍဿ ဣဿရော. “Ngài xứng đáng làm vua Chuyển Luân, bậc tối thượng trong các chiến sĩ xa, chinh phục bốn phương, làm chủ cõi Diêm-phù-đề. ၅၅၈. 558. ‘‘ခတ္တိယာ ဘောဂိရာဇာနော, အနုယန္တာ ဘဝန္တု တေ; ရာဇာဘိရာဇာ မနုဇိန္ဒော, ရဇ္ဇံ ကာရေဟိ ဂေါတမ’’. “Các vua chúa Sát-đế-lỵ, các vị vua chư hầu hãy trở thành tùy tùng của Ngài. Này Gotama, hãy trị vì vương quốc, là vua của các vua, là chúa tể của loài người.” ၅၅၉. 559. ‘‘ရာဇာဟမသ္မိ သေလာတိ, (ဘဂဝါ) ဓမ္မရာဇာ အနုတ္တရော; ဓမ္မေန စက္ကံ ဝတ္တေမိ, စက္ကံ အပ္ပဋိဝတ္တိယံ’’. Này Sela, Ta là vua, (Thế Tôn phán) là Pháp vương vô thượng; Ta chuyển vận bánh xe bằng Chánh pháp, bánh xe không thể bị ai xoay chuyển ngược lại. ၅၆၀. 560. ‘‘သမ္ဗုဒ္ဓေါ ပဋိဇာနာသိ, (ဣတိ သေလော ဗြာဟ္မဏော) ဓမ္မရာဇာ အနုတ္တရော; ‘ဓမ္မေန စက္ကံ ဝတ္တေမိ’, ဣတိ ဘာသသိ ဂေါတမ. Ngài tự nhận là bậc Chánh Đẳng Giác, (bà-la-môn Sela thưa) là Pháp vương vô thượng; 'Ta chuyển vận bánh xe bằng Chánh pháp', hỡi Gotama, Ngài đã nói như vậy. ၅၆၁. 561. ‘‘ကော နု သေနာပတိ ဘောတော, သာဝကော သတ္ထုရနွယော; ကော တေ တမနုဝတ္တေတိ, ဓမ္မစက္ကံ ပဝတ္တိတံ’’. Ai là vị tướng quân của Ngài, vị đệ tử đi theo sau bậc Đạo Sư? Ai là người tiếp tục chuyển vận bánh xe Pháp đã được Ngài khởi động? ၅၆၂. 562. ‘‘မယာ ပဝတ္တိတံ စက္ကံ, (သေလာတိ ဘဂဝါ) ဓမ္မစက္ကံ အနုတ္တရံ; သာရိပုတ္တော အနုဝတ္တေတိ, အနုဇာတော တထာဂတံ. Này Sela, bánh xe đã được Ta chuyển vận, (Thế Tôn phán) bánh xe Pháp vô thượng; Sāriputta tiếp tục chuyển vận, người con sinh ra sau Như Lai. ၅၆၃. 563. ‘‘အဘိညေယျံ အဘိညာတံ, ဘာဝေတဗ္ဗဉ္စ ဘာဝိတံ; ပဟာတဗ္ဗံ ပဟီနံ မေ, တသ္မာ ဗုဒ္ဓေါသ္မိ ဗြာဟ္မဏ. Điều cần thắng tri, Ta đã thắng tri; điều cần tu tập, Ta đã tu tập; điều cần đoạn tận, Ta đã đoạn tận. Vì thế, này Bà-la-môn, Ta là Phật. ၅၆၄. 564. ‘‘ဝိနယဿု မယိ ကင်္ခံ, အဓိမုစ္စဿု ဗြာဟ္မဏ; ဒုလ္လဘံ ဒဿနံ ဟောတိ, သမ္ဗုဒ္ဓါနံ အဘိဏှသော. Hãy xua tan nghi ngờ nơi Ta, hãy tin tưởng, này Bà-la-môn; việc được diện kiến các bậc Chánh Đẳng Giác thường là điều hy hữu. ၅၆၅. 565. ‘‘ယေသံ [Pg.369] ဝေ ဒုလ္လဘော လောကေ, ပါတုဘာဝေါ အဘိဏှသော; သောဟံ ဗြာဟ္မဏ သမ္ဗုဒ္ဓေါ, သလ္လကတ္တော အနုတ္တရော. Sự xuất hiện của những vị ấy ở thế gian thường là điều hy hữu; Ta chính là vị Chánh Đẳng Giác đó, này Bà-la-môn, người nhổ mũi tên, bậc vô thượng. ၅၆၆. 566. ‘‘ဗြဟ္မဘူတော အတိတုလော, မာရသေနပ္ပမဒ္ဒနော; သဗ္ဗာမိတ္တေ ဝသီကတွာ, မောဒါမိ အကုတောဘယော’’. Trở thành Phạm thiên, không ai sánh bằng, người nhiếp phục quân ma; đã chế ngự tất cả kẻ thù, Ta hoan hỷ, không còn sợ hãi từ đâu. ၅၆၇. 567. ‘‘ဣမံ ဘဝန္တော နိသာမေထ, ယထာ ဘာသတိ စက္ခုမာ; သလ္လကတ္တော မဟာဝီရော, သီဟောဝ နဒတီ ဝနေ. Này các vị, hãy lắng nghe điều này, như bậc hữu nhãn đang nói; bậc nhổ mũi tên, bậc đại hùng, đang rống lên như sư tử trong rừng. ၅၆၈. 568. ‘‘ဗြဟ္မဘူတံ အတိတုလံ, မာရသေနပ္ပမဒ္ဒနံ; ကော ဒိသွာ နပ္ပသီဒေယျ, အပိ ကဏှာဘိဇာတိကော. Bậc đã trở thành Phạm thiên, không ai sánh bằng, người nhiếp phục quân ma; ai thấy Ngài mà không tịnh tín, dù cho người ấy thuộc dòng dõi thấp hèn? ၅၆၉. 569. ‘‘ယော မံ ဣစ္ဆတိ အနွေတု, ယော ဝါ နိစ္ဆတိ ဂစ္ဆတု; ဣဓာဟံ ပဗ္ဗဇိဿာမိ, ဝရပညဿ သန္တိကေ’’. Ai muốn hãy theo ta, ai không muốn thì hãy đi; ở đây, ta sẽ xuất gia, dưới sự hiện diện của bậc trí tuệ tối thắng. ၅၇၀. 570. ‘‘ဧဝဉ္စေ ရုစ္စတိ ဘောတော, သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓသာသနေ ; မယမ္ပိ ပဗ္ဗဇိဿာမ, ဝရပညဿ သန္တိကေ’’. Nếu tâm của tôn giả hoan hỷ như vậy trong giáo pháp của bậc Chánh Đẳng Giác, chúng con cũng sẽ xuất gia, dưới sự hiện diện của bậc trí tuệ tối thắng. ၅၇၁. 571. ‘‘ဗြာဟ္မဏာ တိသတာ ဣမေ, ယာစန္တိ ပဉ္ဇလီကတာ; ဗြဟ္မစရိယံ စရိဿာမ, ဘဂဝါ တဝ သန္တိကေ’’. Bạch Thế Tôn, ba trăm vị Bà-la-môn này đang chắp tay thỉnh cầu; chúng con sẽ thực hành phạm hạnh dưới sự hiện diện của Ngài. ၅၇၂. 572. ‘‘သွာက္ခာတံ ဗြဟ္မစရိယံ, (သေလာတိ ဘဂဝါ) သန္ဒိဋ္ဌိကမကာလိကံ; ယတ္ထ အမောဃာ ပဗ္ဗဇ္ဇာ, အပ္ပမတ္တဿ သိက္ခတော’’တိ. Phạm hạnh đã được khéo thuyết giảng, (Thế Tôn phán cùng Sela) thiết thực hiện tại, không có thời gian; nơi đó, sự xuất gia không luống uổng đối với người không dể duôi tu học. အလတ္ထ ခေါ သေလော ဗြာဟ္မဏော သပရိသော ဘဂဝတော သန္တိကေ ပဗ္ဗဇ္ဇံ, အလတ္ထ ဥပသမ္ပဒံ. အထ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော တဿာ ရတ္တိယာ အစ္စယေန သကေ အဿမေ ပဏီတံ ခါဒနီယံ ဘောဇနီယံ ပဋိယာဒါပေတွာ ဘဂဝတော ကာလံ အာရောစာပေသိ – ‘‘ကာလော, ဘော ဂေါတမ, နိဋ္ဌိတံ ဘတ္တ’’န္တိ. အထ ခေါ ဘဂဝါ ပုဗ္ဗဏှသမယံ နိဝါသေတွာ ပတ္တစီဝရမာဒါယ ယေန ကေဏိယဿ ဇဋိလဿ အဿမော တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ပညတ္တေ အာသနေ နိသီဒိ သဒ္ဓိံ ဘိက္ခုသံဃေန. Bà-la-môn Sela cùng với đoàn tùy tùng đã được xuất gia, đã được cụ túc giới dưới sự hiện diện của Thế Tôn. Bấy giờ, đạo sĩ bện tóc Keṇiya, sau khi đêm ấy đã qua, tại am thất của mình, đã cho chuẩn bị các món ăn thượng vị, loại cứng và loại mềm, rồi cho người báo thời giờ đến Thế Tôn: 'Thưa tôn giả Gotama, đã đến giờ, vật thực đã sẵn sàng.' Bấy giờ, Thế Tôn vào buổi sáng, đắp y, mang bát và y, đi đến am thất của đạo sĩ bện tóc Keṇiya; sau khi đến, Ngài ngồi trên chỗ đã soạn sẵn cùng với Tăng chúng. အထ [Pg.370] ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ဗုဒ္ဓပ္ပမုခံ ဘိက္ခုသံဃံ ပဏီတေန ခါဒနီယေန ဘောဇနီယေန သဟတ္ထာ သန္တပ္ပေသိ သမ္ပဝါရေသိ. အထ ခေါ ကေဏိယော ဇဋိလော ဘဂဝန္တံ ဘုတ္တာဝိံ ဩနီတပတ္တပါဏိံ အညတရံ နီစံ အာသနံ ဂဟေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နံ ခေါ ကေဏိယံ ဇဋိလံ ဘဂဝါ ဣမာဟိ ဂါထာဟိ အနုမောဒိ – Bấy giờ, đạo sĩ bện tóc Keṇiya đã tự tay dâng cúng và làm cho Tăng chúng với Đức Phật dẫn đầu được thỏa mãn với các món ăn thượng vị, loại cứng và loại mềm. Bấy giờ, đạo sĩ bện tóc Keṇiya, khi biết Thế Tôn đã dùng xong, tay đã rời khỏi bát, bèn lấy một chỗ ngồi thấp hơn rồi ngồi xuống một bên. Thế Tôn đã tùy hỷ đạo sĩ bện tóc Keṇiya đang ngồi một bên bằng những kệ ngôn này: ၅၇၃. 573. ‘‘အဂ္ဂိဟုတ္တမုခါ ယညာ, သာဝိတ္တီ ဆန္ဒသော မုခံ; ရာဇာ မုခံ မနုဿာနံ, နဒီနံ သာဂရော မုခံ. Trong các lễ tế, tế lửa là hàng đầu; trong các thể thơ, Sāvittī là hàng đầu; trong loài người, vua là hàng đầu; trong các dòng sông, biển cả là hàng đầu. ၅၇၄. 574. ‘‘နက္ခတ္တာနံ မုခံ စန္ဒော, အာဒိစ္စော တပတံ မုခံ; ပုညံ အာကင်္ခမာနာနံ, သံဃော ဝေ ယဇတံ မုခ’’န္တိ. Trong các vì sao, mặt trăng là hàng đầu; trong những vật phát sáng, mặt trời là hàng đầu; đối với những người mong cầu phước báu, cúng dường đến Tăng chúng quả là hàng đầu. အထ ခေါ ဘဂဝါ ကေဏိယံ ဇဋိလံ ဣမာဟိ ဂါထာဟိ အနုမောဒိတွာ ဥဋ္ဌာယာသနာ ပက္ကာမိ. အထ ခေါ အာယသ္မာ သေလော သပရိသော ဧကော ဝူပကဋ္ဌော အပ္ပမတ္တော အာတာပီ ပဟိတတ္တော ဝိဟရန္တော နစိရဿေ …ပေ… အညတရော ခေါ ပနာပသ္မာ သေလော သပရိသော အရဟတံ အဟောသိ. Bấy giờ, Thế Tôn sau khi tùy hỷ đạo sĩ bện tóc Keṇiya bằng những kệ ngôn này, Ngài từ chỗ ngồi đứng dậy và ra đi. Bấy giờ, Tôn giả Sela cùng với đoàn tùy tùng, sống một mình, ẩn dật, không dể duôi, nhiệt tâm, tinh cần, không bao lâu sau... Tôn giả Sela cùng với đoàn tùy tùng đã trở thành một trong các vị A-la-hán. အထ ခေါ အာယသ္မာ သေလော သပရိသော ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ, ဥပသင်္ကမိတွာ ဧကံသံ စီဝရံ ကတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနဉ္ဇလိံ ပဏာမေတွာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ – Bấy giờ, Tôn giả Sela cùng với đoàn tùy tùng đi đến nơi Thế Tôn ở; sau khi đến, Tôn giả đắp y lệch một bên vai, hướng về phía Thế Tôn, chắp tay lại và bạch với Thế Tôn bằng kệ ngôn: ၅၇၅. 575. ‘‘ယံ တံ သရဏမာဂမှ, ဣတော အဋ္ဌမိ စက္ခုမ; သတ္တရတ္တေန ဘဂဝါ, ဒန္တမှ တဝ သာသနေ. Bạch bậc hữu nhãn, chúng con đã quy y Ngài tám ngày trước; bạch Thế Tôn, trong bảy đêm, chúng con đã được điều phục trong giáo pháp của Ngài. ၅၇၆. 576. ‘‘တုဝံ ဗုဒ္ဓေါ တုဝံ သတ္ထာ, တုဝံ မာရာဘိဘူ မုနိ; တုဝံ အနုသယေ ဆေတွာ, တိဏ္ဏော တာရေသိမံ ပဇံ. Ngài là Phật, Ngài là Đạo Sư, Ngài là bậc Mâu-ni chiến thắng Ma vương; Ngài đã cắt đứt các tùy miên, đã vượt qua và giúp chúng sanh này vượt qua. ၅၇၇. 577. ‘‘ဥပဓီ တေ သမတိက္ကန္တာ, အာသဝါ တေ ပဒါလိတာ; သီဟောသိ အနုပါဒါနော, ပဟီနဘယဘေရဝေါ. Ngài đã vượt qua các sanh y, các lậu hoặc của Ngài đã bị phá tan; Ngài như sư tử, không còn chấp thủ, đã đoạn trừ sợ hãi và kinh hoàng. ၅၇၈. 578. ‘‘ဘိက္ခဝေါ တိသတာ ဣမေ, တိဋ္ဌန္တိ ပဉ္ဇလီကတာ; ပါဒေ ဝီရ ပသာရေဟိ, နာဂါ ဝန္ဒန္တု သတ္ထုနော’’တိ. Ba trăm vị Tỳ-khưu này đang đứng chắp tay; xin bậc Đại hùng hãy duỗi chân ra, để các bậc Long tượng đảnh lễ Đạo Sư. သေလသုတ္တံ သတ္တမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Sela, kinh thứ bảy, kết thúc. ၈. သလ္လသုတ္တံ 8. Kinh Mũi Tên ၅၇၉. 579. အနိမိတ္တမနညာတံ[Pg.371], မစ္စာနံ ဣဓ ဇီဝိတံ; ကသိရဉ္စ ပရိတ္တဉ္စ, တဉ္စ ဒုက္ခေန သံယုတံ. Ở đời này, mạng sống của chúng sanh không có dấu hiệu, không thể biết trước; nó khốn khổ và ngắn ngủi, lại còn đi liền với đau khổ. ၅၈၀. 580. န ဟိ သော ဥပက္ကမော အတ္ထိ, ယေန ဇာတာ န မိယျရေ; ဇရမ္ပိ ပတွာ မရဏံ, ဧဝံဓမ္မာ ဟိ ပါဏိနော. Thật không có phương cách nào để những ai đã sinh ra lại không phải chết; dù đạt đến tuổi già rồi cũng chết, vì chúng sanh có bản chất như vậy. ၅၈၁. 581. ဖလာနမိဝ ပက္ကာနံ, ပါတော ပတနတော ဘယံ; ဧဝံ ဇာတာန မစ္စာနံ, နိစ္စံ မရဏတော ဘယံ. Như những quả cây chín muồi luôn có nỗi sợ bị rụng vào buổi sáng; cũng vậy, những chúng sanh đã sinh ra luôn có nỗi sợ về cái chết. ၅၈၂. 582. ယထာပိ ကုမ္ဘကာရဿ, ကတာ မတ္တိကဘာဇနာ; သဗ္ဗေ ဘေဒနပရိယန္တာ, ဧဝံ မစ္စာန ဇီဝိတံ. Cũng như những đồ gốm do người thợ làm ra, tất cả đều có kết cuộc là vỡ tan; cũng vậy, mạng sống của chúng sanh có kết cuộc là cái chết. ၅၈၃. 583. ဒဟရာ စ မဟန္တာ စ, ယေ ဗာလာ ယေ စ ပဏ္ဍိတာ; သဗ္ဗေ မစ္စုဝသံ ယန္တိ, သဗ္ဗေ မစ္စုပရာယဏာ. Dù trẻ hay già, dù ngu hay trí; Tất cả đều bị Thần Chết khuất phục, tất cả đều lấy cái chết làm đích đến. ၅၈၄. 584. တေသံ မစ္စုပရေတာနံ, ဂစ္ဆတံ ပရလောကတော; န ပိတာ တာယတေ ပုတ္တံ, ဉာတီ ဝါ ပန ဉာတကေ. Đối với những người bị Thần Chết khuất phục, đang đi về thế giới bên kia; Cha không thể bảo vệ con, bà con cũng không thể bảo vệ quyến thuộc. ၅၈၅. 585. ပေက္ခတံ ယေဝ ဉာတီနံ, ပဿ လာလပတံ ပုထု; ဧကမေကောဝ မစ္စာနံ, ဂေါဝဇ္ဈော ဝိယ နီယတိ. Hãy xem, trong khi bà con quyến thuộc đang nhìn và than khóc não nề; Từng người một trong các sinh linh bị dẫn đi, như con bò bị dẫn đến lò mổ. ၅၈၆. 586. ဧဝမဗ္ဘာဟတော လောကော, မစ္စုနာ စ ဇရာယ စ; တသ္မာ ဓီရာ န သောစန္တိ, ဝိဒိတွာ လောကပရိယာယံ. Thế gian bị áp bức như vậy, bởi cái chết và tuổi già; Vì thế, bậc trí không sầu muộn, khi đã biết rõ bản chất của thế gian. ၅၈၇. 587. ယဿ မဂ္ဂံ န ဇာနာသိ, အာဂတဿ ဂတဿ ဝါ; ဥဘော အန္တေ အသမ္ပဿံ, နိရတ္ထံ ပရိဒေဝသိ. Ngươi không biết đường đi, của người đã đến hay đã đi; Không thấy được cả hai đầu, ngươi than khóc một cách vô ích. ၅၈၈. 588. ပရိဒေဝယမာနော စေ, ကိဉ္စိဒတ္ထံ ဥဒဗ္ဗဟေ; သမ္မူဠှော ဟိံသမတ္တာနံ, ကယိရာ စေ နံ ဝိစက္ခဏော. Nếu than khóc mà có thể mang lại chút lợi ích nào đó, kẻ mê muội tự hành hạ mình, thì người sáng suốt cũng nên làm như vậy. ၅၈၉. 589. န ဟိ ရုဏ္ဏေန သောကေန, သန္တိံ ပပ္ပောတိ စေတသော; ဘိယျဿုပ္ပဇ္ဇတေ ဒုက္ခံ, သရီရံ စုပဟညတိ. Thật vậy, qua khóc lóc hay sầu muộn, tâm không thể đạt được sự an tịnh; Nỗi khổ càng sinh khởi nhiều hơn, và thân thể cũng bị tổn hại. ၅၉၀. 590. ကိသော ဝိဝဏ္ဏော ဘဝတိ, ဟိံသမတ္တာနမတ္တနာ; န တေန ပေတာ ပါလေန္တိ, နိရတ္ထာ ပရိဒေဝနာ. Người ấy trở nên gầy gò, xanh xao, tự mình hành hạ mình; Nhờ đó mà người chết không được bảo vệ, sự than khóc thật là vô ích. ၅၉၁. 591. သောကမပ္ပဇဟံ [Pg.372] ဇန္တု, ဘိယျော ဒုက္ခံ နိဂစ္ဆတိ; အနုတ္ထုနန္တော ကာလင်္ကတံ, သောကဿ ဝသမနွဂူ. Chúng sinh không từ bỏ sầu muộn, sẽ càng đi đến khổ đau hơn; Than khóc người đã qua đời, là kẻ đã rơi vào quyền lực của sầu muộn. ၅၉၂. 592. အညေပိ ပဿ ဂမိနေ, ယထာကမ္မူပဂေ နရေ; မစ္စုနော ဝသမာဂမ္မ, ဖန္ဒန္တေဝိဓ ပါဏိနော. Hãy nhìn những người khác đang ra đi, những chúng sinh đi theo nghiệp của mình; Khi đã rơi vào quyền lực của Thần Chết, các chúng sinh ở đây đều run rẩy. ၅၉၃. 593. ယေန ယေန ဟိ မညန္တိ, တတော တံ ဟောတိ အညထာ; ဧတာဒိသော ဝိနာဘာဝေါ, ပဿ လောကဿ ပရိယာယံ. Thật vậy, dù người ta nghĩ thế nào, sự việc lại xảy ra cách khác; Sự chia lìa là như thế đó, hãy nhìn bản chất của thế gian. ၅၉၄. 594. အပိ ဝဿသတံ ဇီဝေ, ဘိယျော ဝါ ပန မာဏဝေါ; ဉာတိသံဃာ ဝိနာ ဟောတိ, ဇဟာတိ ဣဓ ဇီဝိတံ. Dù một người sống cả trăm năm, hay thậm chí nhiều hơn nữa; Vẫn phải xa lìa quyến thuộc, và từ bỏ sự sống ngay tại đây. ၅၉၅. 595. တသ္မာ အရဟတော သုတွာ, ဝိနေယျ ပရိဒေဝိတံ; ပေတံ ကာလင်္ကတံ ဒိသွာ, နေသော လဗ္ဘာ မယာ ဣတိ. Vì thế, sau khi nghe lời dạy của bậc A-la-hán, hãy dẹp bỏ than khóc; Khi thấy người đã chết, đã qua đời, hãy biết rằng: 'Ta không thể nào có lại được người ấy'. ၅၉၆. 596. ယထာ သရဏမာဒိတ္တံ, ဝါရိနာ ပရိနိဗ္ဗယေ ; ဧဝမ္ပိ ဓီရော သပညော, ပဏ္ဍိတော ကုသလော နရော; ခိပ္ပမုပ္ပတိတံ သောကံ, ဝါတော တူလံဝ ဓံသယေ. Như người ta dùng nước dập tắt một ngôi nhà đang cháy; Cũng vậy, người kiên định, có trí tuệ, bậc hiền triết, người khéo léo; Hãy nhanh chóng xua tan sầu muộn vừa khởi lên, như gió thổi bay một cụm bông gòn. ၅၉၇. 597. ပရိဒေဝံ ပဇပ္ပဉ္စ, ဒေါမနဿဉ္စ အတ္တနော; အတ္တနော သုခမေသာနော, အဗ္ဗဟေ သလ္လမတ္တနော. Sự than khóc, sự khao khát, và nỗi ưu phiền của chính mình; Người tìm cầu hạnh phúc cho bản thân, hãy nhổ đi mũi tên của chính mình. ၅၉၈. 598. အဗ္ဗုဠှသလ္လော အသိတော, သန္တိံ ပပ္ပုယျ စေတသော; သဗ္ဗသောကံ အတိက္ကန္တော, အသောကော ဟောတိ နိဗ္ဗုတောတိ. Người đã nhổ mũi tên, không còn vướng mắc, đạt được sự an tịnh của tâm; Vượt qua mọi sầu muộn, người ấy trở nên không sầu muộn, được tịch tịnh. သလ္လသုတ္တံ အဋ္ဌမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Mũi Tên, kinh thứ tám, kết thúc. ၉. ဝါသေဋ္ဌသုတ္တံ 9. Kinh Vāseṭṭha ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ ဣစ္ဆာနင်္ဂလေ ဝိဟရတိ ဣစ္ဆာနင်္ဂလဝနသဏ္ဍေ. တေန ခေါ ပန သမယေန သမ္ဗဟုလာ အဘိညာတာ အဘိညာတာ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလာ ဣစ္ဆာနင်္ဂလေ ပဋိဝသန္တိ, သေယျထိဒံ – စင်္ကီ ဗြာဟ္မဏော, တာရုက္ခော ဗြာဟ္မဏော, ပေါက္ခရသာတိ ဗြာဟ္မဏော, ဇာဏုဿောဏိ ဗြာဟ္မဏော, တောဒေယျော ဗြာဟ္မဏော, အညေ စ အဘိညာတာ အဘိညာတာ ဗြာဟ္မဏမဟာသာလာ. အထ ခေါ ဝါသေဋ္ဌဘာရဒွါဇာနံ မာဏဝါနံ [Pg.373] ဇင်္ဃာဝိဟာရံ အနုစင်္ကမန္တာနံ အနုဝိစရန္တာနံ အယမန္တရာကထာ ဥဒပါဒိ – ‘‘ကထံ, ဘော, ဗြာဟ္မဏော ဟောတီ’’တိ? Tôi nghe như vầy—Một thời, Thế Tôn trú tại Icchānaṅgala, trong một khu rừng gần Icchānaṅgala. Vào lúc bấy giờ, có nhiều vị Bà-la-môn đại phú, rất danh tiếng, đang cư ngụ tại Icchānaṅgala, đó là: Bà-la-môn Caṅkī, Bà-la-môn Tārukkha, Bà-la-môn Pokkharasāti, Bà-la-môn Jāṇussoṇi, Bà-la-môn Todeyya, và các vị Bà-la-môn đại phú danh tiếng khác. Bấy giờ, khi hai thanh niên Vāseṭṭha và Bhāradvāja đang đi kinh hành, đi đi lại lại để dãn gân cốt, một cuộc thảo luận đã khởi lên giữa họ: 'Thưa ngài, do đâu một người trở thành Bà-la-môn?' ဘာရဒွါဇော မာဏဝေါ ဧဝမာဟ – ‘‘ယတော ခေါ, ဘော, ဥဘတော သုဇာတော ဟောတိ မာတိတော စ ပိတိတော စ သံသုဒ္ဓဂဟဏိကော ယာဝ သတ္တမာ ပိတာမဟယုဂါ အက္ခိတ္တော အနုပက္ကုဋ္ဌော ဇာတိဝါဒေန, ဧတ္တာဝတာ ခေါ ဘော ဗြာဟ္မဏော ဟောတီ’’တိ. Thanh niên Bhāradvāja nói như sau: 'Thưa ngài, khi một người có xuất thân tốt đẹp từ cả hai phía, từ mẹ và từ cha, có thai sanh trong sạch cho đến bảy đời tổ phụ, không bị chê bai, không bị chỉ trích về mặt dòng dõi, thưa ngài, chỉ với chừng ấy thôi, một người trở thành Bà-la-môn.' ဝါသေဋ္ဌော မာဏဝေါ ဧဝမာဟ – ‘‘ယတော ခေါ, ဘော, သီလဝါ စ ဟောတိ ဝတသမ္ပန္နော စ, ဧတ္တာဝတာ ခေါ, ဘော, ဗြာဟ္မဏော ဟောတီ’’တိ. နေဝ ခေါ အသက္ခိ ဘာရဒွါဇော မာဏဝေါ ဝါသေဋ္ဌံ မာဏဝံ သညာပေတုံ, န ပန အသက္ခိ ဝါသေဋ္ဌော မာဏဝေါ ဘာရဒွါဇံ မာဏဝံ သညာပေတုံ. Thanh niên Vāseṭṭha nói như sau: 'Thưa ngài, khi một người có giới hạnh và đầy đủ phẩm hạnh, thưa ngài, chỉ với chừng ấy thôi, một người trở thành Bà-la-môn.' Nhưng thanh niên Bhāradvāja đã không thể thuyết phục được thanh niên Vāseṭṭha, và thanh niên Vāseṭṭha cũng không thể thuyết phục được thanh niên Bhāradvāja. အထ ခေါ ဝါသေဋ္ဌော မာဏဝေါ ဘာရဒွါဇံ မာဏဝံ အာမန္တေသိ – ‘‘အယံ ခေါ, ဘော ဘာရဒွါဇ, သမဏော ဂေါတမော သကျပုတ္တော သကျကုလာ ပဗ္ဗဇိတော ဣစ္ဆာနင်္ဂလေ ဝိဟရတိ ဣစ္ဆာနင်္ဂလဝနသဏ္ဍေ; တံ ခေါ ပန ဘဝန္တံ ဂေါတမံ ဧဝံ ကလျာဏော ကိတ္တိသဒ္ဒေါ အဗ္ဘုဂ္ဂတော – ‘ဣတိပိ…ပေ… ဗုဒ္ဓေါ ဘဂဝါ’တိ. အာယာမ, ဘော ဘာရဒွါဇ, ယေန သမဏော ဂေါတမော တေနုပသင်္ကမိဿာမ; ဥပသင်္ကမိတွာ သမဏံ ဂေါတမံ ဧတမတ္ထံ ပုစ္ဆိဿာမ. ယထာ နော သမဏော ဂေါတမော ဗျာကရိဿတိ တထာ နံ ဓာရေဿာမာ’’တိ. ‘‘ဧဝံ, ဘော’’တိ ခေါ ဘာရဒွါဇော မာဏဝေါ ဝါသေဋ္ဌဿ မာဏဝဿ ပစ္စဿောသိ. Khi ấy, thanh niên Vāseṭṭha nói với thanh niên Bhāradvāja: 'Này bạn Bhāradvāja, có Sa-môn Gotama, là một Thích tử, đã xuất gia từ dòng họ Thích Ca, đang trú tại Icchānaṅgala, trong khu rừng Icchānaṅgala. Tiếng lành đồn xa về Tôn giả Gotama như sau: 'Ngài là... (v.v.)... một vị Phật, một đấng Thế Tôn.' Này bạn Bhāradvāja, chúng ta hãy đi đến chỗ Sa-môn Gotama; sau khi đến, chúng ta sẽ hỏi Sa-môn Gotama về vấn đề này. Sa-môn Gotama sẽ trả lời chúng ta như thế nào, chúng ta sẽ ghi nhớ như vậy.' 'Được lắm, thưa bạn,' thanh niên Bhāradvāja đáp lời thanh niên Vāseṭṭha. အထ ခေါ ဝါသေဋ္ဌဘာရဒွါဇာ မာဏဝါ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိံသု; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝတာ သဒ္ဓိံ သမ္မောဒိံသု. သမ္မောဒနီယံ ကထံ သာရဏီယံ ဝီတိသာရေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိံသု. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ ဝါသေဋ္ဌော မာဏဝေါ ဘဂဝန္တံ ဂါထာဟိ အဇ္ဈဘာသိ – Khi ấy, hai thanh niên Vāseṭṭha và Bhāradvāja đi đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, họ cùng Thế Tôn trao đổi lời chào hỏi thân mật. Sau khi trao đổi những lời chào hỏi đáng ghi nhớ, họ ngồi xuống một bên. Ngồi xuống một bên, thanh niên Vāseṭṭha bạch với Thế Tôn bằng những câu kệ: ၅၉၉. 599. ‘‘အနုညာတပဋိညာတာ, တေဝိဇ္ဇာ မယမသ္မုဘော; အဟံ ပေါက္ခရသာတိဿ, တာရုက္ခဿာယံ မာဏဝေါ. 'Chúng con cả hai đều được công nhận và thừa nhận là người thông suốt Tam Veda; Con là đệ tử của Pokkharasāti, còn thanh niên này là của Tārukkha.' ၆၀၀. 600. ‘‘တေဝိဇ္ဇာနံ ယဒက္ခာတံ, တတြ ကေဝလိနောသ္မသေ; ပဒကသ္မ ဝေယျာကရဏာ, ဇပ္ပေ အာစရိယသာဒိသာ. 'Trong những gì được tuyên thuyết của Tam Veda, chúng con là những người thông thạo toàn bộ; Chúng con là những nhà từ vựng học, những nhà ngữ pháp học, và trong việc tụng đọc, chúng con ngang bằng với các vị thầy.' ၆၀၁. 601. ‘‘တေသံ [Pg.374] နော ဇာတိဝါဒသ္မိံ, ဝိဝါဒေါ အတ္ထိ ဂေါတမ; ဇာတိယာ ဗြာဟ္မဏော ဟောတိ, ဘာရဒွါဇော ဣတိ ဘာသတိ; အဟဉ္စ ကမ္မုနာ ဗြူမိ, ဧဝံ ဇာနာဟိ စက္ခုမ. 'Thưa ngài Gotama, chúng con có sự tranh luận về vấn đề dòng dõi; Bhāradvāja nói rằng một người trở thành Bà-la-môn do dòng dõi; Còn con thì nói là do hành động (kamma), xin ngài, bậc có Thiên nhãn, hãy biết cho như vậy.' ၆၀၂. 602. ‘‘တေ န သက္ကောမ သညာပေတုံ, အညမညံ မယံ ဥဘော; ဘဝန္တံ ပုဋ္ဌုမာဂမှာ, သမ္ဗုဒ္ဓံ ဣတိ ဝိဿုတံ. 'Chúng con cả hai đều không thể thuyết phục được nhau; Chúng con đã đến để hỏi ngài, người nổi danh là bậc Chánh Đẳng Giác.' ၆၀၃. 603. ‘‘စန္ဒံ ယထာ ခယာတီတံ, ပေစ္စ ပဉ္ဇလိကာ ဇနာ; ဝန္ဒမာနာ နမဿန္တိ, ဧဝံ လောကသ္မိ ဂေါတမံ. 'Như người ta chắp tay cung kính, đảnh lễ mặt trăng tròn sau khi đã qua tuần khuyết; Cũng vậy, trong thế gian này, người ta đảnh lễ ngài Gotama.' ၆၀၄. 604. ‘‘စက္ခုံ လောကေ သမုပ္ပန္နံ, မယံ ပုစ္ဆာမ ဂေါတမံ; ဇာတိယာ ဗြာဟ္မဏော ဟောတိ, ဥဒါဟု ဘဝတိ ကမ္မုနာ; အဇာနတံ နော ပဗြူဟိ, ယထာ ဇာနေသု ဗြာဟ္မဏံ’’. 'Chúng con xin hỏi ngài Gotama, người đã sinh ra như con mắt cho thế gian; Một người trở thành Bà-la-môn là do dòng dõi, hay là do hành động? Xin ngài hãy giảng giải cho chúng con, những người không biết, để chúng con có thể biết thế nào là một Bà-la-môn'. ၆၀၅. 605. ‘‘တေသံ ဝေါ အဟံ ဗျက္ခိဿံ, (ဝါသေဋ္ဌာတိ ဘဂဝါ) အနုပုဗ္ဗံ ယထာတထံ; ဇာတိဝိဘင်္ဂံ ပါဏာနံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော. (Thế Tôn phán:) 'Này Vāseṭṭha, Ta sẽ giảng giải cho các ngươi, một cách tuần tự và đúng như thật; Sự phân loại dòng dõi của các chúng sinh, vì thật sự các dòng dõi là khác nhau.' ၆၀၆. 606. ‘‘တိဏရုက္ခေပိ ဇာနာထ, န စာပိ ပဋိဇာနရေ; လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ တေသံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော. “Các ngươi hãy biết về cỏ cây, chúng cũng không tự nhận (mình là cỏ cây); đặc điểm của chúng là do dòng giống, vì các dòng giống thì khác nhau. ၆၀၇. 607. ‘‘တတော ကီဋေ ပဋင်္ဂေ စ, ယာဝ ကုန္ထကိပိလ္လိကေ; လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ တေသံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော. “Rồi đến các loài côn trùng, châu chấu, cho đến các loài kiến và mối; đặc điểm của chúng là do dòng giống, vì các dòng giống thì khác nhau. ၆၀၈. 608. ‘‘စတုပ္ပဒေပိ ဇာနာထ, ခုဒ္ဒကေ စ မဟလ္လကေ; လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ တေသံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော. “Các ngươi hãy biết về các loài bốn chân, cả loài nhỏ lẫn loài lớn; đặc điểm của chúng là do dòng giống, vì các dòng giống thì khác nhau. ၆၀၉. 609. ‘‘ပါဒူဒရေပိ ဇာနာထ, ဥရဂေ ဒီဃပိဋ္ဌိကေ; လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ တေသံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော. “Các ngươi hãy biết về các loài bò sát, loài rắn có lưng dài, đi bằng bụng; đặc điểm của chúng là do dòng giống, vì các dòng giống thì khác nhau. ၆၁၀. 610. ‘‘တတော မစ္ဆေပိ ဇာနာထ, ဩဒကေ ဝါရိဂေါစရေ; လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ တေသံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော. “Rồi các ngươi hãy biết về loài cá, sinh sống trong nước, kiếm ăn trong nước; đặc điểm của chúng là do dòng giống, vì các dòng giống thì khác nhau. ၆၁၁. 611. ‘‘တတော ပက္ခီပိ ဇာနာထ, ပတ္တယာနေ ဝိဟင်္ဂမေ; လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ တေသံ, အညမညာ ဟိ ဇာတိယော. “Rồi các ngươi hãy biết về loài chim, đi bằng cánh, bay trên trời; đặc điểm của chúng là do dòng giống, vì các dòng giống thì khác nhau. ၆၁၂. 612. ‘‘ယထာ [Pg.375] ဧတာသု ဇာတီသု, လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ ပုထု; ဧဝံ နတ္ထိ မနုဿေသု, လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ ပုထု. “Như trong các dòng giống này, đặc điểm do dòng giống thì riêng biệt; cũng vậy, ở loài người không có đặc điểm do dòng giống mà riêng biệt. ၆၁၃. 613. ‘‘န ကေသေဟိ န သီသေန, န ကဏ္ဏေဟိ န အက္ခိဘိ; န မုခေန န နာသာယ, န ဩဋ္ဌေဟိ ဘမူဟိ ဝါ. “(Sự khác biệt) không do tóc, không do đầu, không do tai, không do mắt; không do miệng, không do mũi, không do môi, hay do lông mày. ၆၁၄. 614. ‘‘န ဂီဝါယ န အံသေဟိ, န ဥဒရေန န ပိဋ္ဌိယာ; န သောဏိယာ န ဥရသာ, န သမ္ဗာဓေ န မေထုနေ. “Không do cổ, không do vai, không do bụng, không do lưng; không do hông, không do ngực, không do bộ phận sinh dục, không do sự giao hợp. ၆၁၅. 615. ‘‘န ဟတ္ထေဟိ န ပါဒေဟိ, နာင်္ဂုလီဟိ နခေဟိ ဝါ; န ဇင်္ဃာဟိ န ဦရူဟိ, န ဝဏ္ဏေန သရေန ဝါ; လိင်္ဂံ ဇာတိမယံ နေဝ, ယထာ အညာသု ဇာတိသု. “Không do tay, không do chân, không do ngón tay, hay do móng; không do cẳng chân, không do đùi, không do màu da, hay do giọng nói; đặc điểm do dòng giống hoàn toàn không có, như ở các dòng giống khác. ၆၁၆. 616. ‘‘ပစ္စတ္တဉ္စ သရီရေသု, မနုဿေသွေတံ န ဝိဇ္ဇတိ; ဝေါကာရဉ္စ မနုဿေသု, သမညာယ ပဝုစ္စတိ. “Trong thân thể của mỗi cá nhân loài người, điều này không tồn tại. Sự phân biệt ở loài người chỉ được nói đến do quy ước. ၆၁၇. 617. ‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ဂေါရက္ခံ ဥပဇီဝတိ; ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ကဿကော သော န ဗြာဟ္မဏော. “Bất cứ ai trong loài người sống bằng nghề chăn bò, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người ấy là nông dân, không phải là Bà-la-môn. ၆၁၈. 618. ‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ပုထုသိပ္ပေန ဇီဝတိ; ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, သိပ္ပိကော သော န ဗြာဟ္မဏော. “Bất cứ ai trong loài người sống bằng các nghề thủ công khác nhau, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người ấy là thợ thủ công, không phải là Bà-la-môn. ၆၁၉. 619. ‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ဝေါဟာရံ ဥပဇီဝတိ; ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ဝါဏိဇော သော န ဗြာဟ္မဏော. “Bất cứ ai trong loài người sống bằng nghề buôn bán, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người ấy là thương nhân, không phải là Bà-la-môn. ၆၂၀. 620. ‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ပရပေဿေန ဇီဝတိ; ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ပေဿိကော သော န ဗြာဟ္မဏော. “Bất cứ ai trong loài người sống bằng nghề phục vụ người khác, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người ấy là người phục vụ, không phải là Bà-la-môn. ၆၂၁. 621. ‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, အဒိန္နံ ဥပဇီဝတိ; ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, စောရော ဧသော န ဗြာဟ္မဏော. “Bất cứ ai trong loài người sống bằng cách lấy của không cho, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người này là kẻ trộm, không phải là Bà-la-môn. ၆၂၂. 622. ‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ဣဿတ္ထံ ဥပဇီဝတိ; ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ယောဓာဇီဝေါ န ဗြာဟ္မဏော. “Bất cứ ai trong loài người sống bằng nghề cung tên, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người ấy là người lính, không phải là Bà-la-môn. ၆၂၃. 623. ‘‘ယော ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ပေါရောဟိစ္စေန ဇီဝတိ; ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ယာဇကော ဧသော န ဗြာဟ္မဏော. “Bất cứ ai trong loài người sống bằng nghề tế lễ, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người này là người tế tự, không phải là Bà-la-môn. ၆၂၄. 624. ‘‘ယော [Pg.376] ဟိ ကောစိ မနုဿေသု, ဂါမံ ရဋ္ဌဉ္စ ဘုဉ္ဇတိ; ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ရာဇာ ဧသော န ဗြာဟ္မဏော. “Bất cứ ai trong loài người hưởng dụng làng mạc và quốc độ, này Vāseṭṭha, hãy biết rằng, người này là vua, không phải là Bà-la-môn. ၆၂၅. 625. ‘‘န စာဟံ ဗြာဟ္မဏံ ဗြူမိ, ယောနိဇံ မတ္တိသမ္ဘဝံ; ဘောဝါဒိ နာမ သော ဟောတိ, သစေ ဟောတိ သကိဉ္စနော; အကိဉ္စနံ အနာဒါနံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Ta không gọi là Bà-la-môn người sinh từ lòng mẹ, xuất thân từ dòng dõi (Bà-la-môn). Người ấy chỉ được gọi là ‘ngài’ nếu còn có chướng ngại. Người không còn chướng ngại, không còn chấp thủ, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn. ၆၂၆. 626. ‘‘သဗ္ဗသံယောဇနံ ဆေတွာ, သော ဝေ န ပရိတဿတိ; သင်္ဂါတိဂံ ဝိသံယုတ္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người đã cắt đứt mọi kiết sử, thật vậy, không còn run sợ; người đã vượt qua mọi ràng buộc, đã giải thoát, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn. ၆၂၇. 627. ‘‘ဆေတွာ နဒ္ဓိံ ဝရတ္တဉ္စ, သန္ဒာနံ သဟနုက္ကမံ; ဥက္ခိတ္တပလိဃံ ဗုဒ္ဓံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người đã cắt đứt dây da (sân) và dây cương (tham), cùng với dây xích (tà kiến) và các tùy miên; người đã nhổ lên thanh chắn (vô minh), đã giác ngộ, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn. ၆၂၈. 628. ‘‘အက္ကောသံ ဝဓဗန္ဓဉ္စ, အဒုဋ္ဌော ယော တိတိက္ခတိ; ခန္တီဗလံ ဗလာနီကံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người không sân hận, chịu đựng được sự mắng nhiếc, đánh đập và trói buộc; người có sức mạnh nhẫn nại, có đạo quân là sự nhẫn nại, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn. ၆၂၉. 629. ‘‘အက္ကောဓနံ ဝတဝန္တံ, သီလဝန္တံ အနုဿဒံ; ဒန္တံ အန္တိမသာရီရံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người không sân giận, giữ gìn các hạnh, có giới đức, không còn tham ái, đã được điều phục, mang thân cuối cùng, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn. ၆၃၀. 630. ‘‘ဝါရိ ပေါက္ခရပတ္တေဝ, အာရဂ္ဂေရိဝ သာသပေါ; ယော န လိမ္ပတိ ကာမေသု, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Như nước trên lá sen, như hạt cải trên đầu mũi kim, người không dính mắc vào các dục, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn. ၆၃၁. 631. ‘‘ယော ဒုက္ခဿ ပဇာနာတိ, ဣဓေဝ ခယမတ္တနော; ပန္နဘာရံ ဝိသံယုတ္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người ngay tại đây biết rõ sự đoạn tận khổ đau của mình, đã đặt gánh nặng xuống, đã giải thoát, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn. ၆၃၂. 632. ‘‘ဂမ္ဘီရပညံ မေဓာဝိံ, မဂ္ဂါမဂ္ဂဿ ကောဝိဒံ; ဥတ္တမတ္ထမနုပ္ပတ္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người có trí tuệ sâu sắc, bậc hiền trí, thông thạo đường và không phải đường, đã đạt đến mục đích tối thượng, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn. ၆၃၃. 633. ‘‘အသံသဋ္ဌံ ဂဟဋ္ဌေဟိ, အနာဂါရေဟိ စူဘယံ; အနောကသာရိမပ္ပိစ္ဆံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người không giao du với cả tại gia và xuất gia, sống không nhà cửa, ít ham muốn, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn. ၆၃၄. 634. ‘‘နိဓာယ ဒဏ္ဍံ ဘူတေသု, တသေသု ထာဝရေသု စ; ယော န ဟန္တိ န ဃာတေတိ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người đã từ bỏ trừng phạt đối với các chúng sinh, dù là chúng sinh run sợ hay vững vàng; người không giết hại, không sai khiến giết hại, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn. ၆၃၅. 635. ‘‘အဝိရုဒ္ဓံ ဝိရုဒ္ဓေသု, အတ္တဒဏ္ဍေသု နိဗ္ဗုတံ; သာဒါနေသု အနာဒါနံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người không chống đối giữa những người chống đối, người ôn hòa giữa những người dùng hình phạt, người không chấp thủ giữa những người còn chấp thủ, người ấy Ta gọi là Bà-la-môn. ၆၃၆. 636. ‘‘ယဿ [Pg.377] ရာဂေါ စ ဒေါသော စ, မာနော မက္ခော စ ပါတိတော; သာသပေါရိဝ အာရဂ္ဂါ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào đã làm rơi rụng tham ái, sân hận, kiêu mạn, và phỉ báng, giống như hạt cải rơi khỏi đầu mũi dùi, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၃၇. 637. ‘‘အကက္ကသံ ဝိညာပနိံ, ဂိရံ သစ္စမုဒီရယေ; ယာယ နာဘိသဇေ ကဉ္စိ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào nói lên lời nói chân thật, không thô lỗ, có thể làm cho liễu tri, lời nói mà không làm tổn thương bất cứ ai, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၃၈. 638. ‘‘ယောဓ ဒီဃံ ဝ ရဿံ ဝါ, အဏုံ ထူလံ သုဘာသုဘံ; လောကေ အဒိန္နံ နာဒိယတိ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào ở đời này không lấy vật không được cho, dù dài hay ngắn, nhỏ hay to, tốt hay xấu, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၃၉. 639. ‘‘အာသာ ယဿ န ဝိဇ္ဇန္တိ, အသ္မိံ လောကေ ပရမှိ စ; နိရာသာသံ ဝိသံယုတ္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào không có các ái dục ở đời này và ở đời sau, người không còn ái dục, đã được giải thoát, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၄၀. 640. ‘‘ယဿာလယာ န ဝိဇ္ဇန္တိ, အညာယ အကထံကထီ; အမတောဂဓမနုပ္ပတ္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào không có các ái luyến, sau khi đã biết rõ, không còn hoài nghi, đã đạt đến và nhập vào cõi bất tử, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၄၁. 641. ‘‘ယောဓ ပုညဉ္စ ပါပဉ္စ, ဥဘော သင်္ဂမုပစ္စဂါ; အသောကံ ဝိရဇံ သုဒ္ဓံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào ở đây đã vượt qua cả phước và tội, cả hai sự dính mắc, người không sầu muộn, không nhiễm ô, thanh tịnh, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၄၂. 642. ‘‘စန္ဒံဝ ဝိမလံ သုဒ္ဓံ, ဝိပ္ပသန္နမနာဝိလံ; နန္ဒီဘဝပရိက္ခီဏံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người trong sạch, thanh tịnh, trong sáng, không vẩn đục như mặt trăng, người đã đoạn tận hỷ lạc trong các cõi hữu, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၄၃. 643. ‘‘ယောမံ ပလိပထံ ဒုဂ္ဂံ, သံသာရံ မောဟမစ္စဂါ; တိဏ္ဏော ပါရင်္ဂတော ဈာယီ, အနေဇော အကထံကထီ; အနုပါဒါယ နိဗ္ဗုတော, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào đã vượt qua con đường lầy lội, con đường khó đi, luân hồi, và vô minh này; đã vượt qua, đã đến bờ kia, là bậc thiền định, không dao động, không hoài nghi, không còn chấp thủ, đã tịch tịnh, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၄၄. 644. ‘‘ယောဓ ကာမေ ပဟန္တွာန, အနာဂါရော ပရိဗ္ဗဇေ; ကာမဘဝပရိက္ခီဏံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào ở đây, sau khi từ bỏ các dục, sống không nhà, đi du hành; người đã đoạn tận dục hữu, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၄၅. 645. ‘‘ယောဓ တဏှံ ပဟန္တွာန, အနာဂါရော ပရိဗ္ဗဇေ; တဏှာဘဝပရိက္ခီဏံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào ở đây, sau khi từ bỏ ái, sống không nhà, đi du hành; người đã đoạn tận ái và hữu, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၄၆. 646. ‘‘ဟိတွာ မာနုသကံ ယောဂံ, ဒိဗ္ဗံ ယောဂံ ဥပစ္စဂါ; သဗ္ဗယောဂဝိသံယုတ္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào đã từ bỏ ách trói của cõi người, đã vượt qua ách trói của cõi trời, người đã giải thoát khỏi mọi ách trói, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၄၇. 647. ‘‘ဟိတွာ ရတိဉ္စ အရတိံ, သီတိဘူတံ နိရူပဓိံ; သဗ္ဗလောကာဘိဘုံ ဝီရံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào đã từ bỏ sự ưa thích và sự không ưa thích, đã trở nên mát mẻ, không còn sanh y, bậc anh hùng chinh phục tất cả thế gian, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၄၈. 648. ‘‘စုတိံ [Pg.378] ယော ဝေဒိ တ္တာနံ, ဥပပတ္တိဉ္စ သဗ္ဗသော; အသတ္တံ သုဂတံ ဗုဒ္ဓံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào biết một cách toàn diện sự chết và sự tái sanh của chúng sanh, người không dính mắc, bậc Thiện Thệ, bậc Giác Ngộ, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၄၉. 649. ‘‘ယဿ ဂတိံ န ဇာနန္တိ, ဒေဝါ ဂန္ဓဗ္ဗမာနုသာ; ခီဏာသဝံ အရဟန္တံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào mà cảnh giới đi đến không được biết bởi chư Thiên, Càn-thát-bà, và loài người; người đã đoạn tận các lậu hoặc, bậc A-la-hán, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၅၀. 650. ‘‘ယဿ ပုရေ စ ပစ္ဆာ စ, မဇ္ဈေ စ နတ္ထိ ကိဉ္စနံ; အကိဉ္စနံ အနာဒါနံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào không có gì chướng ngại ở quá khứ, tương lai, và hiện tại; người không có gì chướng ngại, không còn chấp thủ, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၅၁. 651. ‘‘ဥသဘံ ပဝရံ ဝီရံ, မဟေသိံ ဝိဇိတာဝိနံ; အနေဇံ နှာတကံ ဗုဒ္ဓံ, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Bậc Ngưu vương, bậc cao thượng, bậc anh hùng, bậc Đại sĩ, bậc chiến thắng, người không dao động, đã gột rửa phiền não, bậc Giác Ngộ, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၅၂. 652. ‘‘ပုဗ္ဗေနိဝါသံ ယော ဝေဒိ, သဂ္ဂါပါယဉ္စ ပဿတိ; အထော ဇာတိက္ခယံ ပတ္တော, တမဟံ ဗြူမိ ဗြာဟ္မဏံ. “Người nào biết được các kiếp sống quá khứ, thấy được thiên giới và đọa xứ, và hơn nữa đã đạt đến sự đoạn tận sanh, Ta gọi người ấy là vị Bà-la-môn.” ၆၅၃. 653. ‘‘သမညာ ဟေသာ လောကသ္မိံ, နာမဂေါတ္တံ ပကပ္ပိတံ; သမ္မုစ္စာ သမုဒါဂတံ, တတ္ထ တတ္ထ ပကပ္ပိတံ. “Ở trong đời, tên và họ được đặt ra chỉ là tên gọi. Nó phát sanh do quy ước, được đặt ra ở nơi này nơi kia.” ၆၅၄. 654. ‘‘ဒီဃရတ္တမနုသယိတံ, ဒိဋ္ဌိဂတမဇာနတံ; အဇာနန္တာ နော ပဗြုဝန္တိ, ဇာတိယာ ဟောတိ ဗြာဟ္မဏော. “Tà kiến đã ngủ ngầm trong một thời gian dài nơi những người không biết. Những người không biết nói rằng: ‘Là Bà-la-môn do sanh’.” ၆၅၅. 655. ‘‘န ဇစ္စာ ဗြာဟ္မဏော ဟောတိ, န ဇစ္စာ ဟောတိ အဗြာဟ္မဏော; ကမ္မုနာ ဗြာဟ္မဏော ဟောတိ, ကမ္မုနာ ဟောတိ အဗြာဟ္မဏော. “Không phải là Bà-la-môn do sanh, cũng không phải là không phải Bà-la-môn do sanh. Là Bà-la-môn do hành động, là không phải Bà-la-môn do hành động.” ၆၅၆. 656. ‘‘ကဿကော ကမ္မုနာ ဟောတိ, သိပ္ပိကော ဟောတိ ကမ္မုနာ; ဝါဏိဇော ကမ္မုနာ ဟောတိ, ပေဿိကော ဟောတိ ကမ္မုနာ. “Do hành động mà là nông dân, do hành động mà là thợ thủ công. Do hành động mà là thương gia, do hành động mà là người phục vụ.” ၆၅၇. 657. ‘‘စောရောပိ ကမ္မုနာ ဟောတိ, ယောဓာဇီဝေါပိ ကမ္မုနာ; ယာဇကော ကမ္မုနာ ဟောတိ, ရာဇာပိ ဟောတိ ကမ္မုနာ. “Do hành động mà cũng là kẻ trộm, do hành động mà cũng là người lính. Do hành động mà là người tế tự, do hành động mà cũng là vua.” ၆၅၈. 658. ‘‘ဧဝမေတံ [Pg.379] ယထာဘူတံ, ကမ္မံ ပဿန္တိ ပဏ္ဍိတာ; ပဋိစ္စသမုပ္ပာဒဒဿာ, ကမ္မဝိပါကကောဝိဒါ. “Bậc trí, những người thấy được lý duyên khởi, những người thông thạo về quả của nghiệp, thấy nghiệp này đúng như thật như vậy.” ၆၅၉. 659. ‘‘ကမ္မုနာ ဝတ္တတိ လောကော, ကမ္မုနာ ဝတ္တတိ ပဇာ; ကမ္မနိဗန္ဓနာ သတ္တာ, ရထဿာဏီဝ ယာယတော. “Thế gian vận hành do nghiệp, chúng sanh vận hành do nghiệp. Chúng sanh bị trói buộc bởi nghiệp, giống như cái chốt của cỗ xe đang chạy.” ၆၆၀. 660. ‘‘တပေန ဗြဟ္မစရိယေန, သံယမေန ဒမေန စ; ဧတေန ဗြာဟ္မဏော ဟောတိ, ဧတံ ဗြာဟ္မဏမုတ္တမံ. “Do khổ hạnh, do phạm hạnh, do sự tự chế, và do sự điều phục; do điều này mà trở thành Bà-la-môn, đây là sự Bà-la-môn tối thượng.” ၆၆၁. 661. ‘‘တီဟိ ဝိဇ္ဇာဟိ သမ္ပန္နော, သန္တော ခီဏပုနဗ္ဘဝေါ; ဧဝံ ဝါသေဋ္ဌ ဇာနာဟိ, ဗြဟ္မာ သက္ကော ဝိဇာနတ’’န္တိ. “Người đầy đủ ba minh, tịch tịnh, đã đoạn tận tái sanh. Này Vāseṭṭha, hãy biết như vậy: đối với người có trí, người ấy là Phạm thiên, là Đế Thích.” ဧဝံ ဝုတ္တေ, ဝါသေဋ္ဌဘာရဒွါဇာ မာဏဝါ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစုံ – ‘‘အဘိက္ကန္တံ, ဘော ဂေါတမ…ပေ… ဥပါသကေ နော ဘဝံ ဂေါတမော ဓာရေတု အဇ္ဇတဂ္ဂေ ပါဏုပေတေ သရဏံ ဂတေ’’တိ. Khi được nói như vậy, hai thanh niên Vāseṭṭha và Bhāradvāja đã bạch với Đức Thế Tôn rằng: – “Thật vi diệu, thưa Tôn giả Gotama… (lược)… Kể từ hôm nay, xin Tôn giả Gotama hãy ghi nhận chúng con là những người cận sự nam đã quy y cho đến trọn đời.” ဝါသေဋ္ဌသုတ္တံ နဝမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Vāseṭṭha, thứ chín, đã kết thúc. ၁၀. ကောကာလိကသုတ္တံ 10. Kinh Kokālika ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ နိသီဒိ. ဧကမန္တံ နိသိန္နော ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ပါပိစ္ဆာ, ဘန္တေ, သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ, ပါပိကာနံ ဣစ္ဆာနံ ဝသံ ဂတာ’’တိ. Tôi nghe như vầy. Một thời, Đức Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Jetavana, tịnh xá của ông Anāthapiṇḍika. Rồi thì, Tỳ-khưu Kokālika đi đến nơi Đức Thế Tôn; sau khi đến, đảnh lễ Đức Thế Tôn, rồi ngồi xuống một bên. Sau khi ngồi xuống một bên, Tỳ-khưu Kokālika đã bạch với Đức Thế Tôn rằng: – “Bạch Thế Tôn, Sāriputta và Moggallāna có những ác dục, đã bị các ác dục chi phối.” ဧဝံ ဝုတ္တေ, ဘဂဝါ ကောကာလိကံ ဘိက္ခုံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘မာ ဟေဝံ, ကောကာလိက, မာ ဟေဝံ, ကောကာလိက! ပသာဒေဟိ, ကောကာလိက, သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ. ပေသလာ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ’’တိ. Khi được nói như vậy, đức Thế Tôn đã bảo tỳ khưu Kokālika điều này: "Này Kokālika, đừng nói như vậy! Này Kokālika, đừng nói như vậy! Này Kokālika, hãy làm cho tâm ý trong sạch đối với Sāriputta và Moggallāna. Sāriputta và Moggallāna là những người khả ái." ဒုတိယမ္ပိ ခေါ…ပေ… တတိယမ္ပိ ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကိဉ္စာပိ မေ, ဘန္တေ, ဘဂဝါ သဒ္ဓါယိကော ပစ္စယိကော, အထ ခေါ ပါပိစ္ဆာဝ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ, ပါပိကာနံ ဣစ္ဆာနံ ဝသံ ဂတာ’’တိ. တတိယမ္ပိ ခေါ ဘဂဝါ ကောကာလိကံ ဘိက္ခုံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘မာ ဟေဝံ, ကောကာလိက[Pg.380], မာ ဟေဝံ, ကောကာလိက! ပသာဒေဟိ, ကောကာလိက, သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ. ပေသလာ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနာ’’တိ. Lần thứ hai... Lần thứ ba, tỳ khưu Kokālika bạch với đức Thế Tôn điều này: "Bạch ngài, mặc dù đức Thế Tôn là người đáng tin, đáng cậy đối với con, tuy nhiên Sāriputta và Moggallāna quả thật có ác dục, đã bị các ước muốn xấu xa chi phối." Lần thứ ba, đức Thế Tôn đã bảo tỳ khưu Kokālika điều này: "Này Kokālika, đừng nói như vậy! Này Kokālika, đừng nói như vậy! Này Kokālika, hãy làm cho tâm ý trong sạch đối với Sāriputta và Moggallāna. Sāriputta và Moggallāna là những người khả ái." အထ ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဥဋ္ဌာယာသနာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ပဒက္ခိဏံ ကတွာ ပက္ကာမိ. အစိရပ္ပက္ကန္တဿ စ ကောကာလိကဿ ဘိက္ခုနော သာသပမတ္တီဟိ ပိဠကာဟိ သဗ္ဗော ကာယော ဖုဋော အဟောသိ; သာသပမတ္တိယော ဟုတွာ မုဂ္ဂမတ္တိယော အဟေသုံ; မုဂ္ဂမတ္တိယော ဟုတွာ ကဠာယမတ္တိယော အဟေသုံ; ကဠာယမတ္တိယော ဟုတွာ ကောလဋ္ဌိမတ္တိယော အဟေသုံ; ကောလဋ္ဌိမတ္တိယော ဟုတွာ ကောလမတ္တိယော အဟေသုံ; ကောလမတ္တိယော ဟုတွာ အာမလကမတ္တိယော အဟေသုံ; အာမလကမတ္တိယော ဟုတွာ ဗေဠုဝသလာဋုကမတ္တိယော အဟေသုံ; ဗေဠုဝသလာဋုကမတ္တိယော ဟုတွာ ဗိလ္လမတ္တိယော အဟေသုံ; ဗိလ္လမတ္တိယော ဟုတွာ ပဘိဇ္ဇိံသု; ပုဗ္ဗဉ္စ လောဟိတဉ္စ ပဂ္ဃရိံသု. အထ ခေါ ကောကာလိကော ဘိက္ခု တေနေဝါဗာဓေန ကာလမကာသိ. ကာလင်္ကတော စ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ပဒုမံ နိရယံ ဥပပဇ္ဇိ သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ အာဃာတေတွာ. Bấy giờ, tỳ khưu Kokālika từ chỗ ngồi đứng dậy, đảnh lễ đức Thế Tôn, đi nhiễu quanh theo chiều bên phải rồi ra đi. Không bao lâu sau khi ra đi, toàn thân của tỳ khưu Kokālika nổi đầy những mụn nhọt to bằng hạt cải; từ bằng hạt cải, chúng trở nên to bằng hạt đậu xanh; từ bằng hạt đậu xanh, chúng trở nên to bằng hạt đậu ván; từ bằng hạt đậu ván, chúng trở nên to bằng hột táo; từ bằng hột táo, chúng trở nên to bằng quả táo; từ bằng quả táo, chúng trở nên to bằng quả me rừng; từ bằng quả me rừng, chúng trở nên to bằng quả bilva non; từ bằng quả bilva non, chúng trở nên to bằng quả bilva chín; rồi chúng vỡ ra, mủ và máu chảy tuôn. Bấy giờ, tỳ khưu Kokālika đã mệnh chung vì chính căn bệnh ấy. Sau khi mệnh chung, tỳ khưu Kokālika đã sanh vào địa ngục Paduma do đã có tâm sân hận đối với Sāriputta và Moggallāna. အထ ခေါ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏော ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ. ဧကမန္တံ, ဌိတော ခေါ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကောကာလိကော, ဘန္တေ, ဘိက္ခု ကာလင်္ကတော; ကာလင်္ကတော စ, ဘန္တေ, ကောကာလိကော ဘိက္ခု ပဒုမံ နိရယံ ဥပပန္နော သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ အာဃာတေတွာ’’တိ. ဣဒမဝေါစ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ; ဣဒံ ဝတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ပဒက္ခိဏံ ကတွာ တတ္ထေဝန္တရဓာယိ. Bấy giờ, khi đêm đã gần tàn, Phạm thiên Sahampati với dung sắc thù thắng, chiếu sáng toàn bộ tu viện Jetavana, đã đi đến chỗ đức Thế Tôn; sau khi đến, vị ấy đảnh lễ đức Thế Tôn rồi đứng một bên. Đứng một bên, Phạm thiên Sahampati bạch với đức Thế Tôn điều này: "Bạch ngài, tỳ khưu Kokālika đã mệnh chung. Bạch ngài, sau khi mệnh chung, tỳ khưu Kokālika đã sanh vào địa ngục Paduma do đã có tâm sân hận đối với Sāriputta và Moggallāna." Phạm thiên Sahampati đã nói điều này; sau khi nói điều này, vị ấy đảnh lễ đức Thế Tôn, đi nhiễu quanh theo chiều bên phải rồi biến mất tại chỗ. အထ ခေါ ဘဂဝါ တဿာ ရတ္တိယာ အစ္စယေန ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ – ‘‘ဣမံ, ဘိက္ခဝေ, ရတ္တိံ ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ…ပေ… ဣဒမဝေါစ, ဘိက္ခဝေ, ဗြဟ္မာ သဟမ္ပတိ, ဣဒံ ဝတွာ မံ ပဒက္ခိဏံ ကတွာ တတ္ထေဝန္တရဓာယီ’’တိ. Bấy giờ, sau khi đêm ấy đã qua, đức Thế Tôn gọi các tỳ khưu: "Này các tỳ khưu, đêm nay, khi đêm đã gần tàn, Phạm thiên Sahampati... Này các tỳ khưu, Phạm thiên Sahampati đã nói điều này, sau khi nói điều này, vị ấy đi nhiễu quanh ta theo chiều bên phải rồi biến mất tại chỗ." ဧဝံ ဝုတ္တေ, အညတရော ဘိက္ခု ဘဂဝန္တံ ဧတဒဝေါစ – ‘‘ကီဝဒီဃံ နု ခေါ, ဘန္တေ, ပဒုမေ နိရယေ အာယုပ္ပမာဏ’’န္တိ? ‘‘ဒီဃံ ခေါ, ဘိက္ခု, ပဒုမေ နိရယေ အာယုပ္ပမာဏံ; တံ န သုကရံ သင်္ခါတုံ ဧတ္တကာနိ ဝဿာနိ ဣတိ ဝါ ဧတ္တကာနိ ဝဿသတာနိ ဣတိ ဝါ ဧတ္တကာနိ ဝဿသဟဿာနိ [Pg.381] ဣတိ ဝါ ဧတ္တကာနိ ဝဿသတသဟဿာနိ ဣတိ ဝါ’’တိ. ‘‘သက္ကာ ပန, ဘန္တေ, ဥပမာ ကာတု’’န္တိ? ‘‘သက္ကာ, ဘိက္ခူ’’တိ ဘဂဝါ အဝေါစ – Khi được nói như vậy, một tỳ khưu bạch với đức Thế Tôn điều này: "Bạch ngài, tuổi thọ ở địa ngục Paduma dài bao lâu?" "Này tỳ khưu, tuổi thọ ở địa ngục Paduma quả thật là dài; không dễ để tính đếm rằng 'chừng ấy năm,' hay 'chừng ấy trăm năm,' hay 'chừng ấy ngàn năm,' hay 'chừng ấy trăm ngàn năm.'" "Bạch ngài, có thể nào đưa ra một ví dụ được không?" Đức Thế Tôn đáp: "Này tỳ khưu, có thể." ‘‘သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိခါရိကော ကောသလကော တိလဝါဟော; တတော ပုရိသော ဝဿသတဿ ဝဿသတဿ အစ္စယေန ဧကမေကံ တိလံ ဥဒ္ဓရေယျ. ခိပ္ပတရံ ခေါ သော ဘိက္ခု ဝီသတိခါရိကော ကောသလကော တိလဝါဟော ဣမိနာ ဥပက္ကမေန ပရိက္ခယံ ပရိယာဒါနံ ဂစ္ဆေယျ, နတွေဝ ဧကော အဗ္ဗုဒေါ နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ အဗ္ဗုဒါ နိရယာ ဧဝမေကော နိရဗ္ဗုဒေါ နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ နိရဗ္ဗုဒါ နိရယာ ဧဝမေကော အဗဗော နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ အဗဗာ နိရယာ ဧဝမေကော အဟဟော နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ အဟဟာ နိရယာ ဧဝမေကော အဋဋော နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ အဋဋာ နိရယာ ဧဝမေကော ကုမုဒေါ နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ ကုမုဒါ နိရယာ ဧဝမေကော သောဂန္ဓိကော နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ သောဂန္ဓိကာ နိရယာ ဧဝမေကော ဥပ္ပလကော နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ ဥပ္ပလကာ နိရယာ ဧဝမေကော ပုဏ္ဍရီကော နိရယော. သေယျထာပိ, ဘိက္ခု, ဝီသတိ ပုဏ္ဍရီကာ နိရယာ ဧဝမေကော ပဒုမော နိရယော. ပဒုမံ ခေါ ပန ဘိက္ခု နိရယံ ကောကာလိကော ဘိက္ခု ဥပပန္နော သာရိပုတ္တမောဂ္ဂလ္လာနေသု စိတ္တံ အာဃာတေတွာ’’တိ. ဣဒမဝေါစ ဘဂဝါ, ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – "Này tỳ khưu, ví như có một cỗ xe của xứ Kosala chứa hai mươi khāri mè; từ đó, cứ sau mỗi một trăm năm, một người lấy ra một hạt mè. Này tỳ khưu, cỗ xe hai mươi khāri mè của xứ Kosala ấy theo cách thức này sẽ mau chóng hết sạch, chứ một địa ngục Abbuda thì không. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Abbuda thì bằng một địa ngục Nirabbuda. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Nirabbuda thì bằng một địa ngục Ababa. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Ababa thì bằng một địa ngục Ahaha. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Ahaha thì bằng một địa ngục Aṭaṭa. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Aṭaṭa thì bằng một địa ngục Kumuda. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Kumuda thì bằng một địa ngục Sogandhika. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Sogandhika thì bằng một địa ngục Uppalaka. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Uppalaka thì bằng một địa ngục Puṇḍarīka. Này tỳ khưu, ví như hai mươi địa ngục Puṇḍarīka thì bằng một địa ngục Paduma. Này tỳ khưu, tỳ khưu Kokālika đã sanh vào địa ngục Paduma do đã có tâm sân hận đối với Sāriputta và Moggallāna." Đức Thế Tôn đã nói điều này, sau khi nói điều này, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này: ၆၆၂. 662. ‘‘ပုရိသဿ ဟိ ဇာတဿ, ကုဌာရီ ဇာယတေ မုခေ; ယာယ ဆိန္ဒတိ အတ္တာနံ, ဗာလော ဒုဗ္ဘာသိတံ ဘဏံ. "Cái rìu sanh trong miệng, của người được sanh ra; kẻ ngu tự chặt mình, khi nói lời ác ngữ." ၆၆၃. 663. ‘‘ယော နိန္ဒိယံ ပသံသတိ, တံ ဝါ နိန္ဒတိ ယော ပသံသိယော; ဝိစိနာတိ မုခေန သော ကလိံ, ကလိနာ တေန သုခံ န ဝိန္ဒတိ. "Người tán dương kẻ đáng chê, hay chê bai người đáng tán dương; người ấy tích chứa điều bất hạnh bằng miệng, do điều bất hạnh ấy mà không tìm thấy an lạc." ၆၆၄. 664. ‘‘အပ္ပမတ္တော [Pg.382] အယံ ကလိ, ယော အက္ခေသု ဓနပရာဇယော; သဗ္ဗဿာပိ သဟာပိ အတ္တနာ, အယမေဝ မဟတ္တရော ကလိ; ယော သုဂတေသု မနံ ပဒေါသယေ. "Thật là bất hạnh nhỏ, việc thua mất tài sản trong cờ bạc, cùng với cả bản thân mình; đây mới là điều bất hạnh lớn hơn nhiều: người nào làm cho tâm sanh khởi sân hận đối với các bậc Thiện Thệ." ၆၆၅. 665. ‘‘သတံ သဟဿာနံ နိရဗ္ဗုဒါနံ, ဆတ္တိံသတိ ပဉ္စ စ အဗ္ဗုဒါနိ ; ယမရိယဂရဟီ နိရယံ ဥပေတိ, ဝါစံ မနဉ္စ ပဏိဓာယ ပါပကံ. "Một trăm ngàn Nirabbuda, ba mươi sáu và năm Abbuda, là thời gian mà người phỉ báng bậc Thánh phải sanh vào địa ngục, do đã hướng lời nói và tâm ý đến điều ác." ၆၆၆. 666. ‘‘အဘူတဝါဒီ နိရယံ ဥပေတိ, ယော ဝါပိ ကတွာ န ကရောမိစာဟ; ဥဘောပိ တေ ပေစ္စ သမာ ဘဝန္တိ, နိဟီနကမ္မာ မနုဇာ ပရတ္ထ. "Người nói điều không thật sẽ sanh vào địa ngục, và cả người đã làm mà lại nói 'tôi không làm'; cả hai người ấy, sau khi chết, đều như nhau, là những người có hành vi thấp kém ở đời sau." ၆၆၇. 667. ‘‘ယော အပ္ပဒုဋ္ဌဿ နရဿ ဒုဿတိ, သုဒ္ဓဿ ပေါသဿ အနင်္ဂဏဿ; တမေဝ ဗာလံ ပစ္စေတိ ပါပံ, သုခုမော ရဇော ပဋိဝါတံဝ ခိတ္တော. “Kẻ nào hãm hại người không sân hận, người trong sạch không phiền não; việc ác ấy quay trở lại chính kẻ ngu đó, như bụi mịn được ném ngược chiều gió.” ၆၆၈. 668. ‘‘ယော လောဘဂုဏေ အနုယုတ္တော, သော ဝစသာ ပရိဘာသတိ အညေ; အသဒ္ဓေါ ကဒရိယော အဝဒညူ, မစ္ဆရိ ပေသုဏိယံ အနုယုတ္တော. “Kẻ nào dính mắc vào lòng tham, kẻ ấy dùng lời nói mắng nhiếc người khác; không đức tin, keo kiệt, không biết ơn, bủn xỉn, dính mắc vào việc nói đâm thọc.” ၆၆၉. 669. ‘‘မုခဒုဂ္ဂ ဝိဘူတ အနရိယ, ဘူနဟု ပါပက ဒုက္ကဋကာရိ; ပုရိသန္တ ကလီ အဝဇာတ, မာ ဗဟုဘာဏိဓ နေရယိကောသိ. “Hỡi kẻ miệng lưỡi xấu xa, kẻ không chân thật, kẻ phi Thánh, kẻ phá hoại lợi ích, kẻ ác độc, kẻ thường làm điều ác; hỡi kẻ hạ tiện, kẻ bất hạnh, kẻ hạ sanh, ngươi đừng nói nhiều ở đây, ngươi là kẻ sẽ sanh vào địa ngục.” ၆၇၀. 670. ‘‘ရဇမာကိရသီ [Pg.383] အဟိတာယ, သန္တေ ဂရဟသိ ကိဗ္ဗိသကာရီ; ဗဟူနိ ဒုစ္စရိတာနိ စရိတွာ, ဂစ္ဆသိ ခေါ ပပတံ စိရရတ္တံ. “Ngươi rắc bụi bẩn vì điều bất lợi, ngươi khiển trách các bậc hiền thiện, hỡi kẻ làm điều ác; sau khi đã làm nhiều điều ác, ngươi chắc chắn sẽ đi đến vực thẳm trong thời gian dài.” ၆၇၁. 671. ‘‘န ဟိ နဿတိ ကဿစိ ကမ္မံ, ဧတိ ဟတံ လဘတေဝ သုဝါမိ; ဒုက္ခံ မန္ဒော ပရလောကေ, အတ္တနိ ပဿတိ ကိဗ္ဗိသကာရီ. “Nghiệp của bất cứ ai cũng không hề mất đi, nó sẽ đến và người chủ của nó sẽ nhận lấy; kẻ ngu si làm điều ác sẽ thấy sự đau khổ nơi chính mình ở đời sau.” ၆၇၂. 672. ‘‘အယောသင်္ကုသမာဟတဋ္ဌာနံ, တိဏှဓာရမယသူလမုပေတိ; အထ တတ္တအယောဂုဠသန္နိဘံ, ဘောဇနမတ္ထိ တထာ ပတိရူပံ. “Người ấy đi đến nơi bị đóng đầy chông sắt, đến cọc sắt có lưỡi bén; rồi có thức ăn tương xứng (với nghiệp) là những quả cầu sắt nóng bỏng.” ၆၇၃. 673. ‘‘န ဟိ ဝဂ္ဂု ဝဒန္တိ ဝဒန္တာ, နာဘိဇဝန္တိ န တာဏမုပေန္တိ; အင်္ဂါရေ သန္ထတေ သယန္တိ, ဂိနိသမ္ပဇ္ဇလိတံ ပဝိသန္တိ. “Những kẻ nói (quỷ sứ) không nói lời dễ nghe, không đến gần một cách tử tế, không đến để che chở; họ nằm trên thảm than hồng, đi vào ngọn lửa bừng cháy.” ၆၇၄. 674. ‘‘ဇာလေန စ ဩနဟိယာန, တတ္ထ ဟနန္တိ အယောမယကုဋေဘိ ; အန္ဓံဝ တိမိသမာယန္တိ, တံ ဝိတတဉှိ ယထာ မဟိကာယော. “Bị bao bọc bởi lưới sắt, ở đó họ bị đánh đập bằng búa sắt; họ đi vào bóng tối dày đặc như kẻ mù, bóng tối đó trải rộng như mặt đất.” ၆၇၅. 675. ‘‘အထ လောဟမယံ ပန ကုမ္ဘိံ, ဂိနိသမ္ပဇ္ဇလိတံ ပဝိသန္တိ; ပစ္စန္တိ ဟိ တာသု စိရရတ္တံ, အဂ္ဂိနိသမာသု သမုပ္ပိလဝါတေ. “Rồi họ đi vào vạc đồng đang bừng cháy; họ bị nấu trong những vạc đầy lửa đó, trồi lên hụp xuống trong thời gian dài.” ၆၇၆. 676. ‘‘အထ ပုဗ္ဗလောဟိတမိဿေ, တတ္ထ ကိံ ပစ္စတိ ကိဗ္ဗိသကာရီ; ယံ ယံ ဒိသကံ အဓိသေတိ, တတ္ထ ကိလိဿတိ သမ္ဖုသမာနော. “Rồi kẻ làm điều ác bị nấu trong vạc trộn lẫn mủ và máu; bất cứ phương hướng nào người ấy đi đến, ở đó người ấy cũng bị đau khổ khi tiếp xúc.” ၆၇၇. 677. ‘‘ပုဠဝါဝသထေ [Pg.384] သလိလသ္မိံ, တတ္ထ ကိံ ပစ္စတိ ကိဗ္ဗိသကာရီ; ဂန္တုံ န ဟိ တီရမပတ္ထိ, သဗ္ဗသမာ ဟိ သမန္တကပလ္လာ. “Trong nước là nơi ở của giòi bọ, ở đó kẻ làm điều ác bị nấu; không có bờ để đi đến, vì cái vạc xung quanh tất cả đều bằng nhau.” ၆၇၈. 678. ‘‘အသိပတ္တဝနံ ပန တိဏှံ, တံ ပဝိသန္တိ သမုစ္ဆိဒဂတ္တာ; ဇိဝှံ ဗလိသေန ဂဟေတွာ, အာရဇယာရဇယာ ဝိဟနန္တိ. “Rồi họ đi vào rừng lá kiếm sắc bén với thân thể bị cắt nát; (quỷ sứ) dùng móc câu nắm lấy lưỡi, kéo qua kéo lại mà hành hạ.” ၆၇၉. 679. ‘‘အထ ဝေတရဏိံ ပန ဒုဂ္ဂံ, တိဏှဓာရခုရဓာရမုပေန္တိ; တတ္ထ မန္ဒာ ပပတန္တိ, ပါပကရာ ပါပါနိ ကရိတွာ. “Rồi họ đến sông Vetaraṇī khó đi qua, có lưỡi bén như dao cạo; những kẻ ngu si làm điều ác, sau khi đã làm những việc ác, rơi xuống đó.” ၆၈၀. 680. ‘‘ခါဒန္တိ ဟိ တတ္ထ ရုဒန္တေ, သာမာ သဗလာ ကာကောလဂဏာ စ; သောဏာ သိင်္ဂါလာ ပဋိဂိဒ္ဓါ, ကုလလာ ဝါယသာ စ ဝိတုဒန္တိ. “Ở đó, những người đang khóc lóc bị những con chó và chó rừng màu đen và lốm đốm ăn thịt; đàn quạ, diều hâu và quạ tham lam cũng mổ.” ၆၈၁. 681. ‘‘ကိစ္ဆာ ဝတယံ ဣဓ ဝုတ္တိ, ယံ ဇနော ဖုသတိ ကိဗ္ဗိသကာရီ; တသ္မာ ဣဓ ဇီဝိတသေသေ, ကိစ္စကရော သိယာ နရော န စပ္ပမဇ္ဇေ. “Thật khổ sở thay cuộc sống ở đây mà người làm điều ác phải trải qua! Do đó, khi mạng sống còn lại ở cõi này, con người nên làm điều cần làm và không nên dễ duôi.” ၆၈၂. 682. ‘‘တေ ဂဏိတာ ဝိဒူဟိ တိလဝါဟာ, ယေ ပဒုမေ နိရယေ ဥပနီတာ; နဟုတာနိ ဟိ ကောဋိယော ပဉ္စ ဘဝန္တိ, ဒွါဒသ ကောဋိသတာနိ ပုနညာ. “Những xe chở mè được các bậc trí giả tính toán, được đưa ra (làm ví dụ) cho địa ngục Paduma. (Thời gian ở đó) là năm mươi ngàn koti và một ngàn hai trăm koti khác.” ၆၈၃. 683. ‘‘ယာဝ [Pg.385] ဒုခါ နိရယာ ဣဓ ဝုတ္တာ, တတ္ထပိ တာဝ စိရံ ဝသိတဗ္ဗံ; တသ္မာ သုစိပေသလသာဓုဂုဏေသု, ဝါစံ မနံ သတတံ ပရိရက္ခေ’’တိ. “Các địa ngục được nói ở đây khổ đau đến chừng nào, thì cũng phải ở đó lâu dài chừng ấy; do đó, đối với những bậc có đức hạnh tốt đẹp, thanh tịnh, đáng yêu mến, hãy luôn luôn hộ trì lời nói và ý.” ကောကာလိကသုတ္တံ ဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Kokālika, phẩm thứ mười, kết thúc. ၁၁. နာလကသုတ္တံ 11. Kinh Nālaka ၆၈၄. 684. အာနန္ဒဇာတေ တိဒသဂဏေ ပတီတေ, သက္ကဉ္စ ဣန္ဒံ သုစိဝသနေ စ ဒေဝေ; ဒုဿံ ဂဟေတွာ အတိရိဝ ထောမယန္တေ, အသိတော ဣသိ အဒ္ဒသ ဒိဝါဝိဟာရေ. Đạo sĩ Asita, trong lúc nghỉ ban ngày, đã thấy chúng chư thiên ở cõi Ba Mươi Ba đang hoan hỷ, vui mừng, cùng với vua trời Sakka và các vị trời mặc y phục thanh tịnh, cầm tấm vải và ca tụng quá mức. ၆၈၅. 685. ဒိသွာန ဒေဝေ မုဒိတမနေ ဥဒဂ္ဂေ, စိတ္တိံ ကရိတွာန ဣဒမဝေါစ တတ္ထ; ‘‘ကိံ ဒေဝသံဃော အတိရိဝ ကလျရူပေါ, ဒုဿံ ဂဟေတွာ ရမယထ ကိံ ပဋိစ္စ. Sau khi thấy chư thiên có tâm hoan hỷ, hân hoan, ngài tỏ lòng kính trọng và nói lời này ở đó: ‘Tại sao chúng chư thiên lại có vẻ ngoài tốt đẹp quá mức? Do duyên cớ gì mà các ngài cầm tấm vải vui đùa như vậy?’ ၆၈၆. 686. ‘‘ယဒါပိ အာသီ အသုရေဟိ သင်္ဂမော, ဇယော သုရာနံ အသုရာ ပရာဇိတာ.တဒါပိ နေတာဒိသော လောမဟံသနော, ကိမဗ္ဘုတံ ဒဋ္ဌု မရူ ပမောဒိတာ. “Ngay cả khi có trận chiến với các a-tu-la, chư thiên chiến thắng, a-tu-la bị đánh bại, ngay cả khi đó cũng không có sự vui mừng đến dựng tóc gáy như thế này. Chư thiên đã thấy điều kỳ diệu gì mà vui mừng như vậy?” ၆၈၇. 687. ‘‘သေဠေန္တိ ဂါယန္တိ စ ဝါဒယန္တိ စ, ဘုဇာနိ ဖောဋေန္တိ စ နစ္စယန္တိ စ; ပုစ္ဆာမိ ဝေါဟံ မေရုမုဒ္ဓဝါသိနေ, ဓုနာထ မေ သံသယံ ခိပ္ပ မာရိသာ’’. “Họ reo hò, hát, chơi nhạc cụ, vỗ tay và nhảy múa. Hỡi những vị sống trên đỉnh núi Meru, tôi xin hỏi các ngài. Hỡi các ngài, xin hãy nhanh chóng xua tan sự nghi ngờ của tôi.” ၆၈၈. 688. ‘‘သော [Pg.386] ဗောဓိသတ္တော ရတနဝရော အတုလျော, မနုဿလောကေ ဟိတသုခတ္ထာယ ဇာတော; သကျာန ဂါမေ ဇနပဒေ လုမ္ဗိနေယျေ, တေနမှ တုဋ္ဌာ အတိရိဝ ကလျရူပါ. “Vị Bồ-tát ấy, viên ngọc quý báu không ai sánh bằng, đã đản sanh trong cõi người vì lợi ích và hạnh phúc, tại làng của dòng họ Sakya, trong xứ Lumbini. Vì lý do đó, chúng tôi vui mừng và có vẻ ngoài tốt đẹp quá mức.” ၆၈၉. 689. ‘‘သော သဗ္ဗသတ္တုတ္တမော အဂ္ဂပုဂ္ဂလော, နရာသဘော သဗ္ဗပဇာနမုတ္တမော; ဝတ္တေဿတိ စက္ကမိသိဝှယေ ဝနေ, နဒံဝ သီဟော ဗလဝါ မိဂါဘိဘူ’’. “Vị ấy là bậc tối thượng trong tất cả chúng sanh, bậc tối thắng, bậc ngưu vương trong loài người, bậc tối thượng của mọi chúng sanh; Ngài sẽ chuyển bánh xe Pháp trong khu rừng tên Isipatana, như con sư tử dũng mãnh, chúa tể của các loài thú, cất lên tiếng rống.” ၆၉၀. 690. တံ သဒ္ဒံ သုတွာ တုရိတမဝသရီ သော, သုဒ္ဓေါဒနဿ တဒ ဘဝနံ ဥပါဝိသိ ; နိသဇ္ဇ တတ္ထ ဣဒမဝေါစာသိ သကျေ, ‘‘ကုဟိံ ကုမာရော အဟမပိ ဒဋ္ဌုကာမော’’. Sau khi nghe âm thanh đó, vị ấy nhanh chóng đi xuống, đi vào cung điện của vua Suddhodana; ngồi xuống ở đó, ngài nói với dòng họ Sakya: ‘Thái tử ở đâu? Ta cũng muốn được thấy’.” ၆၉၁. 691. တတော ကုမာရံ ဇလိတမိဝ သုဝဏ္ဏံ, ဥက္ကာမုခေဝ သုကုသလသမ္ပဟဋ္ဌံ ; ဒဒ္ဒလ္လမာနံ သိရိယာ အနောမဝဏ္ဏံ, ဒဿေသု ပုတ္တံ အသိတဝှယဿ သကျာ. Sau đó, dòng họ Sakya đã cho vị tên là Asita thấy người con, vị Thái tử, rực rỡ như vàng được thợ kim hoàn khéo léo rèn giũa tại miệng lò, tỏa sáng với vẻ uy nghi, có màu sắc tuyệt hảo. ၆၉၂. 692. ဒိသွာ ကုမာရံ သိခိမိဝ ပဇ္ဇလန္တံ, တာရာသဘံဝ နဘသိဂမံ ဝိသုဒ္ဓံ; သူရိယံ တပန္တံ သရဒရိဝဗ္ဘမုတ္တံ, အာနန္ဒဇာတော ဝိပုလမလတ္ထ ပီတိံ. Sau khi thấy Thái tử rực cháy như ngọn lửa, như ngôi sao chúa trong sạch đi trên bầu trời, như mặt trời mùa thu tỏa sáng thoát khỏi mây, ngài sinh lòng hoan hỷ và có được niềm hỷ lạc to lớn. ၆၉၃. 693. အနေကသာခဉ္စ သဟဿမဏ္ဍလံ, ဆတ္တံ မရူ ဓာရယုမန္တလိက္ခေ; သုဝဏ္ဏဒဏ္ဍာ ဝီတိပတန္တိ စာမရာ, န ဒိဿရေ စာမရဆတ္တဂါဟကာ. Chư thiên che trên không trung chiếc lọng có nhiều gọng và ngàn vòng; những chiếc phất trần có cán bằng vàng phất qua lại, nhưng không thấy những người cầm phất trần và lọng. ၆၉၄. 694. ဒိသွာ [Pg.387] ဇဋီ ကဏှသိရိဝှယော ဣသိ, သုဝဏ္ဏနိက္ခံ ဝိယ ပဏ္ဍုကမ္ဗလေ; သေတဉ္စ ဆတ္တံ ဓရိယန္တ မုဒ္ဓနိ, ဥဒဂ္ဂစိတ္တော သုမနော ပဋိဂ္ဂဟေ. Vị đạo sĩ bện tóc tên là Kaṇhasiri, sau khi thấy Thái tử như một khối vàng trên tấm thảm len màu vàng, và chiếc lọng trắng được che trên đầu, với tâm hân hoan và vui mừng, đã đón nhận ngài. ၆၉၅. 695. ပဋိဂ္ဂဟေတွာ ပန သကျပုင်္ဂဝံ, ဇိဂီသတော လက္ခဏမန္တပါရဂူ; ပသန္နစိတ္တော ဂိရမဗ္ဘုဒီရယိ, ‘‘အနုတ္တရာယံ ဒွိပဒါနမုတ္တမော’’. Sau khi bồng thái tử, bậc ưu tú của dòng Sakya, vị ẩn sĩ thông suốt tướng pháp và chú thuật, trong khi khảo sát bằng trí tuệ, với tâm trong sáng đã thốt lên lời rằng: 'Vị này là bậc tối thượng, không ai hơn trong các loài hai chân'. ၆၉၆. 696. အထတ္တနော ဂမနမနုဿရန္တော, အကလျရူပေါ ဂဠယတိ အဿုကာနိ; ဒိသွာန သကျာ ဣသိမဝေါစုံ ရုဒန္တံ,‘‘နော စေ ကုမာရေ ဘဝိဿတိ အန္တရာယော’’. Rồi sau đó, khi suy niệm về cảnh giới mình sẽ đến, với vẻ không vui, vị ấy đã rơi lệ. Thấy vị ẩn sĩ đang khóc, những người dòng Sakya đã hỏi rằng: 'Phải chăng sẽ có điều nguy hiểm xảy ra cho thái tử?'. ၆၉၇. 697. ဒိသွာန သကျေ ဣသိမဝေါစ အကလျေ, ‘‘နာဟံ ကုမာရေ အဟိတမနုဿရာမိ; န စာပိမဿ ဘဝိဿတိ အန္တရာယော, န ဩရကာယံ အဓိမာနသာ ဘဝါထ. Thấy những người dòng Sakya không vui, vị ẩn sĩ nói: 'Ta không nghĩ đến điều bất lợi nào cho thái tử. Cũng sẽ không có điều nguy hiểm nào xảy ra cho ngài. Vị này không phải là người tầm thường, các vị hãy hoan hỷ lên'. ၆၉၈. 698. ‘‘သမ္ဗောဓိယဂ္ဂံ ဖုသိဿတာယံ ကုမာရော, သော ဓမ္မစက္ကံ ပရမဝိသုဒ္ဓဒဿီ; ဝတ္တေဿတာယံ ဗဟုဇနဟိတာနုကမ္ပီ, ဝိတ္ထာရိကဿ ဘဝိဿတိ ဗြဟ္မစရိယံ. Vị thái tử này sẽ chứng đắc sự giác ngộ tối thượng. Vị ấy, người thấy được sự thanh tịnh tối thượng, với lòng bi mẫn vì lợi ích của nhiều người, sẽ chuyển vận bánh xe Pháp. Đời sống phạm hạnh của vị ấy sẽ được lan rộng. ၆၉၉. 699. ‘‘မမဉ္စ အာယု န စိရမိဓာဝသေသော, အထန္တရာ မေ ဘဝိဿတိ ကာလကိရိယာ; သောဟံ န သောဿံ အသမဓုရဿ ဓမ္မံ, တေနမှိ အဋ္ဋော ဗျသနံဂတော အဃာဝီ’’. Và tuổi thọ của ta ở đây không còn bao lâu nữa, rồi ta sẽ qua đời trong khoảng thời gian đó. Ta sẽ không được nghe giáo pháp của vị có nghị lực không ai sánh bằng. Vì thế, ta đau khổ, gặp bất hạnh và sầu muộn. ၇၀၀. 700. သော [Pg.388] သာကိယာနံ ဝိပုလံ ဇနေတွာ ပီတိံ, အန္တေပုရမှာ နိဂ္ဂမာ ဗြဟ္မစာရီ; သော ဘာဂိနေယျံ သယံ အနုကမ္ပမာနော, သမာဒပေသိ အသမဓုရဿ ဓမ္မေ. Vị ấy, sau khi làm phát sinh niềm hỷ lạc lớn lao cho những người dòng Sakya, vị phạm hạnh đã rời khỏi cung điện. Do lòng bi mẫn, vị ấy đã khuyến khích người cháu của mình trong giáo pháp của vị có nghị lực không ai sánh bằng. ၇၀၁. 701. ‘‘ဗုဒ္ဓေါတိ ဃောသံ ယဒ ပရတော သုဏာသိ, သမ္ဗောဓိပတ္တော ဝိဝရတိ ဓမ္မမဂ္ဂံ; ဂန္တွာန တတ္ထ သမယံ ပရိပုစ္ဆမာနော, စရဿု တသ္မိံ ဘဂဝတိ ဗြဟ္မစရိယံ’’. Khi nào về sau, con nghe được tiếng đồn 'Đức Phật', (và rằng) vị đã đạt được giác ngộ đang mở bày con đường Pháp, hãy đi đến đó, hỏi về giáo pháp và thực hành đời sống phạm hạnh nơi Đức Thế Tôn ấy. ၇၀၂. 702. တေနာနုသိဋ္ဌော ဟိတမနေန တာဒိနာ, အနာဂတေ ပရမဝိသုဒ္ဓဒဿိနာ; သော နာလကော ဥပစိတပုညသဉ္စယော, ဇိနံ ပတိက္ခံ ပရိဝသိ ရက္ခိတိန္ဒြိယော. Được vị ấy, người có tâm mong cầu lợi ích, bậc Như Nhiên, người thấy được sự thanh tịnh tối thượng trong tương lai, chỉ dạy, Nālaka ấy, người đã tích lũy công đức, đã sống (đời xuất gia) bảo vệ các căn, trong khi chờ đợi Đấng Chiến Thắng. ၇၀၃. 703. သုတွာန ဃောသံ ဇိနဝရစက္ကဝတ္တနေ, ဂန္တွာန ဒိသွာ ဣသိနိသဘံ ပသန္နော; မောနေယျသေဋ္ဌံ မုနိပဝရံ အပုစ္ဆိ, သမာဂတေ အသိတာဝှယဿ သာသနေတိ. Nghe tiếng đồn về sự chuyển vận bánh xe của Đấng Chiến Thắng cao quý, sau khi đi đến và thấy vị ẩn sĩ bậc ngưu vương, với tâm trong sáng, khi lời dạy của vị tên Asita đã đến lúc, vị ấy đã hỏi bậc Mâu-ni tối thượng về pháp mâu-ni cao quý nhất. ဝတ္ထုဂါထာ နိဋ္ဌိတာ. Phần kệ kể chuyện đã kết thúc. ၇၀၄. 704. ‘‘အညာတမေတံ ဝစနံ, အသိတဿ ယထာတထံ; တံ တံ ဂေါတမ ပုစ္ဆာမိ, သဗ္ဗဓမ္မာန ပါရဂုံ. Lời nói này của Asita, con đã biết là đúng như thật. Vì thế, hỡi Gotama, con xin hỏi Ngài, bậc đã đến bờ bên kia của tất cả các pháp. ၇၀၅. 705. ‘‘အနဂါရိယုပေတဿ, ဘိက္ခာစရိယံ ဇိဂီသတော; မုနိ ပဗြူဟိ မေ ပုဋ္ဌော, မောနေယျံ ဥတ္တမံ ပဒံ’’. Đối với con, người đã sống đời không nhà, người mong muốn thực hành việc khất thực, hỡi bậc Mâu-ni, khi được con hỏi, xin Ngài hãy nói rõ về pháp mâu-ni, trạng thái tối thượng. ၇၀၆. 706. ‘‘မောနေယျံ တေ ဥပညိဿံ, (ဣတိ ဘဂဝါ) ဒုက္ကရံ ဒုရဘိသမ္ဘဝံ; ဟန္ဒ တေ နံ ပဝက္ခာမိ, သန္ထမ္ဘဿု ဒဠှော ဘဝ. (Đức Thế Tôn phán:) 'Ta sẽ giảng cho ngươi về pháp mâu-ni, điều khó làm, khó thành tựu. Này, Ta sẽ nói cho ngươi nghe về pháp ấy. Hãy tự mình nỗ lực, hãy trở nên kiên cố'. ၇၀၇. 707. ‘‘သမာနဘာဂံ [Pg.389] ကုဗ္ဗေထ, ဂါမေ အက္ကုဋ္ဌဝန္ဒိတံ; မနောပဒေါသံ ရက္ခေယျ, သန္တော အနုဏ္ဏတော စရေ. Trong làng, hãy đối xử bình đẳng với sự mắng nhiếc và đảnh lễ. Hãy giữ gìn tâm khỏi sân hận. Người hiền thiện nên đi lại mà không tự cao. ၇၀၈. 708. ‘‘ဥစ္စာဝစာ နိစ္ဆရန္တိ, ဒါယေ အဂ္ဂိသိခူပမာ; နာရိယော မုနိံ ပလောဘေန္တိ, တာသု တံ မာ ပလောဘယုံ. Những thứ cao và thấp, giống như ngọn lửa, phát sinh trong rừng. Những người phụ nữ cám dỗ vị mâu-ni; mong rằng họ đừng cám dỗ được ngươi. ၇၀၉. 709. ‘‘ဝိရတော မေထုနာ ဓမ္မာ, ဟိတွာ ကာမေ ပရောပရေ ; အဝိရုဒ္ဓေါ အသာရတ္တော, ပါဏေသု တသထာဝရေ. Hãy từ bỏ pháp dâm dục, sau khi đã từ bỏ các dục vọng cao thấp; đối với các chúng sanh, đang run sợ hay đứng yên, hãy không chống đối, không tham ái. ၇၁၀. 710. ‘‘ယထာ အဟံ တထာ ဧတေ, ယထာ ဧတေ တထာ အဟံ; အတ္တာနံ ဥပမံ ကတွာ, န ဟနေယျ န ဃာတယေ. Như ta thế nào, chúng cũng thế ấy; như chúng thế nào, ta cũng thế ấy. Lấy mình làm ví dụ, không nên giết, không nên sai giết. ၇၁၁. 711. ‘‘ဟိတွာ ဣစ္ဆဉ္စ လောဘဉ္စ, ယတ္ထ သတ္တော ပုထုဇ္ဇနော; စက္ခုမာ ပဋိပဇ္ဇေယျ, တရေယျ နရကံ ဣမံ. Hãy từ bỏ sự mong muốn và lòng tham, nơi mà phàm phu bị dính mắc. Người có mắt (trí tuệ) nên thực hành, và nên vượt qua địa ngục này. ၇၁၂. 712. ‘‘ဦနူဒရော မိတာဟာရော, အပ္ပိစ္ဆဿ အလောလုပေါ; သဒါ ဣစ္ဆာယ နိစ္ဆာတော, အနိစ္ဆော ဟောတိ နိဗ္ဗုတော. Nên ăn ít, ăn có chừng mực; nên ít mong muốn, không tham lam. Luôn luôn không có mong muốn bởi (sự kiểm soát) mong muốn, người không mong muốn sẽ được tịch tịnh. ၇၁၃. 713. ‘‘သ ပိဏ္ဍစာရံ စရိတွာ, ဝနန္တမဘိဟာရယေ; ဥပဋ္ဌိတော ရုက္ခမူလသ္မိံ, အာသနူပဂတော မုနိ. Vị ấy, sau khi đi khất thực, nên đi đến bìa rừng. Vị mâu-ni nên đứng, hoặc đến chỗ ngồi tại gốc cây. ၇၁၄. 714. ‘‘သ ဈာနပသုတော ဓီရော, ဝနန္တေ ရမိတော သိယာ; ဈာယေထ ရုက္ခမူလသ္မိံ, အတ္တာနမဘိတောသယံ. Vị ấy, bậc trí chuyên tâm vào thiền định, nên thích thú trong rừng. Nên thiền định tại gốc cây, làm cho chính mình hoan hỷ. ၇၁၅. 715. ‘‘တတော ရတျာ ဝိဝသာနေ, ဂါမန္တမဘိဟာရယေ; အဝှာနံ နာဘိနန္ဒေယျ, အဘိဟာရဉ္စ ဂါမတော. Sau đó, khi đêm đã qua, nên đi đến làng. Không nên vui thích với lời mời, cũng không nên vui thích với vật cúng dường mang đến từ làng. ၇၁၆. 716. ‘‘န မုနီ ဂါမမာဂမ္မ, ကုလေသု သဟသာ စရေ; ဃာသေသနံ ဆိန္နကထော, န ဝါစံ ပယုတံ ဘဏေ. Vị mâu-ni, sau khi đến làng, không nên hành xử một cách vội vàng trong các gia đình. Nên nói năng ngắn gọn, không nên nói những lời nói liên quan đến việc tìm kiếm thức ăn. ၇၁၇. 717. ‘‘အလတ္ထံ ယဒိဒံ သာဓု, နာလတ္ထံ ကုသလံ ဣတိ; ဥဘယေနေဝ သော တာဒီ, ရုက္ခံဝုပနိဝတ္တတိ. 'Cái gì đã nhận được, điều này là tốt; cái gì không nhận được, điều đó cũng tốt.' Vị ấy, bậc Như Nhiên, bởi cả hai trường hợp, quay về (dửng dưng) như một cái cây. ၇၁၈. 718. ‘‘သ ပတ္တပါဏိ ဝိစရန္တော, အမူဂေါ မူဂသမ္မတော; အပ္ပံ ဒါနံ န ဟီဠေယျ, ဒါတာရံ နာဝဇာနိယာ. Vị ấy, tay cầm bát đi lại, không phải người câm nhưng được xem như người câm. Không nên chê bai vật thí nhỏ, không nên coi thường người thí chủ. ၇၁၉. 719. ‘‘ဥစ္စာဝစာ [Pg.390] ဟိ ပဋိပဒါ, သမဏေန ပကာသိတာ; န ပါရံ ဒိဂုဏံ ယန္တိ, နယိဒံ ဧကဂုဏံ မုတံ. Quả thật, con đường thực hành có cao có thấp, đã được vị Sa-môn tuyên thuyết. Họ không đến bờ bên kia hai lần, và điều này cũng không được hiểu là (đến) một lần. ၇၂၀. 720. ‘‘ယဿ စ ဝိသတာ နတ္ထိ, ဆိန္နသောတဿ ဘိက္ခုနော; ကိစ္စာကိစ္စပ္ပဟီနဿ, ပရိဠာဟော န ဝိဇ္ဇတိ. Đối với vị tỳ-kheo nào không có sự lan tràn của ái dục, người đã cắt đứt dòng ái, người đã từ bỏ việc nên làm và không nên làm, vị ấy không có sự nóng nảy (phiền não). ၇၂၁. 721. ‘‘မောနေယျံ တေ ဥပညိဿံ, ခုရဓာရူပမော ဘဝေ; ဇိဝှာယ တာလုမာဟစ္စ, ဥဒရေ သညတော သိယာ. Ta sẽ giảng cho ngươi về pháp mâu-ni. Hãy giống như lưỡi dao cạo. Chạm lưỡi vào vòm miệng, hãy chế ngự trong bụng (việc ăn uống). ၇၂၂. 722. ‘‘အလီနစိတ္တော စ သိယာ, န စာပိ ဗဟု စိန္တယေ; နိရာမဂန္ဓော အသိတော, ဗြဟ္မစရိယပရာယဏော. Nên có tâm không co rút, và cũng không nên suy nghĩ nhiều. Nên không có mùi hôi của phiền não, không bị dính mắc, có đời sống phạm hạnh là mục tiêu cuối cùng. ၇၂၃. 723. ‘‘ဧကာသနဿ သိက္ခေထ, သမဏူပါသနဿ စ; ဧကတ္တံ မောနမက္ခာတံ, ဧကော စေ အဘိရမိဿသိ; အထ ဘာဟိသိ ဒသဒိသာ. Nên học tập việc ngồi một mình, và việc thực hành của sa-môn. Sự đơn độc được gọi là pháp mâu-ni. Nếu ngươi thích thú với sự đơn độc, thì ngươi sẽ tỏa sáng khắp mười phương. ၇၂၄. 724. ‘‘သုတွာ ဓီရာနံ နိဂ္ဃောသံ, ဈာယီနံ ကာမစာဂိနံ; တတော ဟိရိဉ္စ သဒ္ဓဉ္စ, ဘိယျော ကုဗ္ဗေထ မာမကော. Sau khi nghe lời tuyên bố của bậc trí tuệ, những người hành thiền, những người đã từ bỏ dục lạc; sau đó, người đệ tử của ta nên làm cho tàm và tín tăng trưởng nhiều hơn nữa. ၇၂၅. 725. ‘‘တံ နဒီဟိ ဝိဇာနာထ, သောဗ္ဘေသု ပဒရေသု စ; သဏန္တာ ယန္တိ ကုသောဗ္ဘာ, တုဏှီယန္တိ မဟောဒဓီ. Hãy hiểu điều ấy qua ví dụ về các dòng sông, trong các khe suối và kẽ nứt. Các dòng suối nhỏ chảy đi với tiếng ồn ào, còn các đại dương thì im lặng. ၇၂၆. 726. ‘‘ယဒူနကံ တံ သဏတိ, ယံ ပူရံ သန္တမေဝ တံ; အဍ္ဎကုမ္ဘူပမော ဗာလော, ရဟဒေါ ပူရောဝ ပဏ္ဍိတော. Cái gì vơi thì kêu, cái gì đầy thì chính là yên lặng. Kẻ ngu giống như cái lu vơi một nửa, bậc trí tuệ giống như hồ nước đầy. ၇၂၇. 727. ‘‘ယံ သမဏော ဗဟုံ ဘာသတိ, ဥပေတံ အတ္ထသဉှိတံ; ဇာနံ သော ဓမ္မံ ဒေသေတိ, ဇာနံ သော ဗဟု ဘာသတိ. Bất cứ điều gì vị Sa-môn nói nhiều, đều có ý nghĩa và lợi ích. Vị ấy biết, nên thuyết giảng Chánh pháp; vị ấy biết, nên nói nhiều. ၇၂၈. 728. ‘‘ယော စ ဇာနံ သံယတတ္တော, ဇာနံ န ဗဟု ဘာသတိ; သ မုနီ မောနမရဟတိ, သ မုနီ မောနမဇ္ဈဂါ’’တိ. Và người nào biết, tự chế ngự, biết mà không nói nhiều; vị mâu-ni ấy xứng đáng với trạng thái mâu-ni, vị mâu-ni ấy đã đạt được trạng thái mâu-ni. နာလကသုတ္တံ ဧကာဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Nālaka, phẩm thứ mười một, đã chấm dứt. ၁၂. ဒွယတာနုပဿနာသုတ္တံ 12. Kinh Quán Sát Song Đối ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ပုဗ္ဗာရာမေ မိဂါရမာတုပါသာဒေ. တေန ခေါ ပန သမယေန ဘဂဝါ တဒဟုပေါသထေ ပန္နရသေ [Pg.391] ပုဏ္ဏာယ ပုဏ္ဏမာယ ရတ္တိယာ ဘိက္ခုသံဃပရိဝုတော အဗ္ဘောကာသေ နိသိန္နော ဟောတိ. အထ ခေါ ဘဂဝါ တုဏှီဘူတံ တုဏှီဘူတံ ဘိက္ခုသံဃံ အနုဝိလောကေတွာ ဘိက္ခူ အာမန္တေသိ – Tôi nghe như vầy – một thời Thế Tôn trú ở Sāvatthī, tại Pubbārāma, trong lâu đài của mẹ Migāra. Bấy giờ, vào ngày Uposatha thứ mười lăm, trong đêm trăng tròn, Thế Tôn đang ngồi ngoài trời, có Tăng chúng Tỳ-khưu vây quanh. Bấy giờ, Thế Tôn nhìn khắp Tăng chúng Tỳ-khưu đang hoàn toàn im lặng, rồi gọi các Tỳ-khưu: ‘‘‘ယေ တေ, ဘိက္ခဝေ, ကုသလာ ဓမ္မာ အရိယာ နိယျာနိကာ သမ္ဗောဓဂါမိနော, တေသံ ဝေါ, ဘိက္ခဝေ, ကုသလာနံ ဓမ္မာနံ အရိယာနံ နိယျာနိကာနံ သမ္ဗောဓဂါမီနံ ကာ ဥပနိသာ သဝနာယာ’တိ ဣတိ စေ, ဘိက္ခဝေ, ပုစ္ဆိတာရော အဿု, တေ ဧဝမဿု ဝစနီယာ – ‘ယာဝဒေဝ ဒွယတာနံ ဓမ္မာနံ ယထာဘူတံ ဉာဏာယာ’တိ. ကိဉ္စ ဒွယတံ ဝဒေထ? Này các Tỳ-khưu, nếu có những người hỏi các ông rằng: 'Này các Tỳ-khưu, đối với những pháp thiện, pháp bậc thánh, pháp đưa đến giải thoát, pháp đưa đến giác ngộ, đâu là nhân duyên để lắng nghe các pháp ấy?', thì này các Tỳ-khưu, các ông nên trả lời họ như sau: 'Chính là để có được trí tuệ như thật về các pháp song đối'. Và các ông sẽ nói pháp song đối là gì? (၁) ‘‘ဣဒံ ဒုက္ခံ, အယံ ဒုက္ခသမုဒယောတိ အယမေကာနုပဿနာ. အယံ ဒုက္ခနိရောဓော, အယံ ဒုက္ခနိရောဓဂါမိနီ ပဋိပဒါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ ဒွယတာနုပဿိနော ခေါ, ဘိက္ခဝေ, ဘိက္ခုနော အပ္ပမတ္တဿ အာတာပိနော ပဟိတတ္တဿ ဝိဟရတော ဒွိန္နံ ဖလာနံ အညတရံ ဖလံ ပါဋိကင်္ခံ – ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ အညာ, သတိ ဝါ ဥပါဒိသေသေ အနာဂါမိတာ’’တိ. (1) 'Đây là khổ, đây là khổ tập'—đây là một pháp quán sát. 'Đây là khổ diệt, đây là con đường đưa đến khổ diệt'—đây là pháp quán sát thứ hai. Này các Tỳ-khưu, đối với vị Tỳ-khưu chánh quán sát song đối như vậy, sống không phóng dật, nhiệt tâm, tinh cần, một trong hai quả được chờ đợi: hoặc là chứng đắc Chánh trí ngay trong hiện tại, hoặc nếu còn hữu dư y, thì chứng quả Bất lai. ဣဒမဝေါစ ဘဂဝါ. ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – Thế Tôn đã nói như vậy. Sau khi nói như vậy, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này: ၇၂၉. 729. ‘‘ယေ ဒုက္ခံ နပ္ပဇာနန္တိ, အထော ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝံ; ယတ္ထ စ သဗ္ဗသော ဒုက္ခံ, အသေသံ ဥပရုဇ္ဈတိ; တဉ္စ မဂ္ဂံ န ဇာနန္တိ, ဒုက္ခူပသမဂါမိနံ. Những ai không biết rõ khổ, và cũng không biết rõ sự sanh khởi của khổ; và nơi nào khổ được đoạn diệt hoàn toàn, không còn dư sót; và họ cũng không biết con đường đưa đến sự an tịnh của khổ. ၇၃၀. 730. ‘‘စေတောဝိမုတ္တိဟီနာ တေ, အထော ပညာဝိမုတ္တိယာ; အဘဗ္ဗာ တေ အန္တကိရိယာယ, တေ ဝေ ဇာတိဇရူပဂါ. Họ thiếu sót tâm giải thoát, và cũng thiếu sót tuệ giải thoát; họ không có khả năng chấm dứt (khổ đau), họ chắc chắn phải chịu sanh và già. ၇၃၁. 731. ‘‘ယေ စ ဒုက္ခံ ပဇာနန္တိ, အထော ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝံ; ယတ္ထ စ သဗ္ဗသော ဒုက္ခံ, အသေသံ ဥပရုဇ္ဈတိ; တဉ္စ မဂ္ဂံ ပဇာနန္တိ, ဒုက္ခူပသမဂါမိနံ. Còn những ai biết rõ khổ, và cũng biết rõ sự sanh khởi của khổ; và nơi nào khổ được đoạn diệt hoàn toàn, không còn dư sót; và họ biết con đường đưa đến sự an tịnh của khổ. ၇၃၂. 732. ‘‘စေတောဝိမုတ္တိသမ္ပန္နာ, အထော ပညာဝိမုတ္တိယာ; ဘဗ္ဗာ တေ အန္တကိရိယာယ, န တေ ဇာတိဇရူပဂါ’’တိ. Họ đầy đủ tâm giải thoát, và cũng đầy đủ tuệ giải thoát; họ có khả năng chấm dứt (khổ đau), họ không phải chịu sanh và già. (၂) ‘‘‘သိယာ အညေနပိ ပရိယာယေန သမ္မာ ဒွယတာနုပဿနာ’တိ, ဣတိ စေ, ဘိက္ခဝေ, ပုစ္ဆိတာရော အဿု; ‘သိယာ’တိဿု ဝစနီယာ. ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ ဥပဓိပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. ဥပဓီနံ [Pg.392] တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (2) 'Này các Tỳ-khưu, có thể có pháp chánh quán sát song đối theo một cách khác không?', nếu có những người hỏi như vậy, nên trả lời họ: 'Có thể có'. Và như thế nào? 'Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên chấp thủ (upadhi)'—đây là một pháp quán sát. 'Do sự ly tham và đoạn diệt hoàn toàn các chấp thủ, nên không có sự sanh khởi của khổ'—đây là pháp quán sát thứ hai. Chánh quán sát như vậy... vân vân... bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này: ၇၃၃. 733. ‘‘ဥပဓိနိဒါနာ ပဘဝန္တိ ဒုက္ခာ, ယေ ကေစိ လောကသ္မိမနေကရူပါ; ယော ဝေ အဝိဒွါ ဥပဓိံ ကရောတိ, ပုနပ္ပုနံ ဒုက္ခမုပေတိ မန္ဒော; တသ္မာ ပဇာနံ ဥပဓိံ န ကယိရာ, ဒုက္ခဿ ဇာတိပ္ပဘဝါနုပဿီ’’တိ. Các khổ đau với nhiều hình thức khác nhau sanh khởi trong thế gian đều có nguồn gốc từ chấp thủ. Kẻ ngu si, do vô minh, tạo ra chấp thủ, nên kẻ ấy phải chịu khổ đau lặp đi lặp lại. Do đó, người có trí tuệ, thấy được sự sanh và nguồn gốc của khổ, không nên tạo ra chấp thủ. (၃) ‘‘‘သိယာ အညေနပိ ပရိယာယေန သမ္မာ ဒွယတာနုပဿနာ’တိ, ဣတိ စေ, ဘိက္ခဝေ, ပုစ္ဆိတာရော အဿု; ‘သိယာ’တိဿု ဝစနီယာ. ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ အဝိဇ္ဇာပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. အဝိဇ္ဇာယ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (3) 'Này các Tỳ-khưu, có thể có pháp chánh quán sát song đối theo một cách khác không?', nếu có những người hỏi như vậy, nên trả lời họ: 'Có thể có'. Và như thế nào? 'Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên vô minh'—đây là một pháp quán sát. 'Do sự ly tham và đoạn diệt hoàn toàn vô minh, nên không có sự sanh khởi của khổ'—đây là pháp quán sát thứ hai. Chánh quán sát như vậy... vân vân... bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này: ၇၃၄. 734. ‘‘ဇာတိမရဏသံသာရံ, ယေ ဝဇန္တိ ပုနပ္ပုနံ; ဣတ္ထဘာဝညထာဘာဝံ, အဝိဇ္ဇာယေဝ သာ ဂတိ. Những chúng sanh nào đi lặp đi lặp lại trong vòng luân hồi sanh tử, đến trạng thái này hay trạng thái khác, chính vô minh là nguyên nhân của sự đi đến ấy. ၇၃၅. 735. ‘‘အဝိဇ္ဇာ ဟာယံ မဟာမောဟော, ယေနိဒံ သံသိတံ စိရံ; ဝိဇ္ဇာဂတာ စ ယေ သတ္တာ, န တေ ဂစ္ဆန္တိ ပုနဗ္ဘဝ’’န္တိ. Vô minh này chính là đại si mê, do nó mà (chúng sanh) đã luân hồi lâu dài. Còn những chúng sanh nào đã đạt được minh, họ không đi đến tái sanh nữa. (၄) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ သင်္ခါရပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. သင်္ခါရာနံ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (4) 'Có thể có... vân vân... theo một cách khác không?'. 'Và như thế nào?'. 'Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên các hành (saṅkhāra)'—đây là một pháp quán sát. 'Do sự ly tham và đoạn diệt hoàn toàn các hành, nên không có sự sanh khởi của khổ'—đây là pháp quán sát thứ hai. Chánh quán sát như vậy... vân vân... bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này: ၇၃၆. 736. ‘‘ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ, သဗ္ဗံ သင်္ခါရပစ္စယာ; သင်္ခါရာနံ နိရောဓေန, နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ. Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên các hành. Do sự đoạn diệt của các hành, không có sự sanh khởi của khổ. ၇၃၇. 737. ‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, ဒုက္ခံ သင်္ခါရပစ္စယာ; သဗ္ဗသင်္ခါရသမထာ, သညာနံ ဥပရောဓနာ; ဧဝံ ဒုက္ခက္ခယော ဟောတိ, ဧတံ ဉတွာ ယထာတထံ. Biết được sự nguy hiểm này, rằng khổ đau do duyên các hành; do sự an tịnh của tất cả các hành, do sự đoạn diệt của các tưởng; như vậy có sự tận diệt của khổ. Biết điều này như thật, ၇၃၈. 738. ‘‘သမ္မဒ္ဒသာ ဝေဒဂုနော, သမ္မဒညာယ ပဏ္ဍိတာ; အဘိဘုယျ မာရသံယောဂံ, န ဂစ္ဆန္တိ ပုနဗ္ဘဝ’’န္တိ. bậc trí tuệ, người có chánh kiến, bậc thông đạt, sau khi đã hiểu biết đúng đắn, chinh phục được sự trói buộc của Ma, không đi đến tái sanh nữa. (၅) ‘‘သိယာ [Pg.393] အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ ဝိညာဏပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. ဝိညာဏဿ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (5) 'Có thể có... vân vân... theo một cách khác không?'. 'Và như thế nào?'. 'Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên thức (viññāṇa)'—đây là một pháp quán sát. 'Do sự ly tham và đoạn diệt hoàn toàn của thức, nên không có sự sanh khởi của khổ'—đây là pháp quán sát thứ hai. Chánh quán sát như vậy... vân vân... bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này: ၇၃၉. 739. ‘‘ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ, သဗ္ဗံ ဝိညာဏပစ္စယာ; ဝိညာဏဿ နိရောဓေန, နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ. Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên thức. Do sự đoạn diệt của thức, không có sự sanh khởi của khổ. ၇၄၀. 740. ‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, ဒုက္ခံ ဝိညာဏပစ္စယာ; ဝိညာဏူပသမာ ဘိက္ခု, နိစ္ဆာတော ပရိနိဗ္ဗုတော’’တိ. “Biết được sự nguy hại này, rằng khổ sanh khởi do duyên thức; do thức được lắng dịu, vị tỳ khưu không còn khao khát, được tịch tịnh.” (၆) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ ဖဿပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. ဖဿဿ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (6) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên xúc, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay xúc ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này: ၇၄၁. 741. ‘‘တေသံ ဖဿပရေတာနံ, ဘဝသောတာနုသာရိနံ; ကုမ္မဂ္ဂပဋိပန္နာနံ, အာရာ သံယောဇနက္ခယော. “Đối với những chúng sanh bị xúc chi phối, trôi theo dòng hữu, đi vào con đường tà, sự đoạn tận các kiết sử ở rất xa. ၇၄၂. 742. ‘‘ယေ စ ဖဿံ ပရိညာယ, အညာယုပသမေ ရတာ; တေ ဝေ ဖဿာဘိသမယာ, နိစ္ဆာတာ ပရိနိဗ္ဗုတာ’’တိ. “Những vị nào liễu tri xúc, sau khi đã biết, vui thích trong sự an tịnh; chính các vị ấy, do thông hiểu xúc, không còn khao khát, được tịch tịnh.” (၇) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ ဝေဒနာပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. ဝေဒနာနံ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (7) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên thọ, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay các cảm thọ ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này: ၇၄၃. 743. ‘‘သုခံ ဝါ ယဒိ ဝါ ဒုက္ခံ, အဒုက္ခမသုခံ သဟ; အဇ္ဈတ္တဉ္စ ဗဟိဒ္ဓါ စ, ယံ ကိဉ္စိ အတ္ထိ ဝေဒိတံ. “Hoặc lạc, hoặc khổ, cùng với bất khổ bất lạc; bên trong và bên ngoài, bất cứ cảm thọ nào hiện hữu. ၇၄၄. 744. ‘‘ဧတံ ဒုက္ခန္တိ ဉတွာန, မောသဓမ္မံ ပလောကိနံ ; ဖုဿ ဖုဿ ဝယံ ပဿံ, ဧဝံ တတ္ထ ဝိဇာနတိ ; ဝေဒနာနံ ခယာ ဘိက္ခု, နိစ္ဆာတော ပရိနိဗ္ဗုတော’’တိ. “Biết rằng đây là khổ, là pháp lừa dối, hoại diệt; sau khi tiếp xúc, thấy được sự biến mất, vị ấy biết rõ về điều ấy. Do sự đoạn tận các cảm thọ, vị tỳ khưu không còn khao khát, được tịch tịnh.” (၈) ‘‘သိယာ [Pg.394] အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ တဏှာပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. တဏှာယ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (8) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên ái, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay ái ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này: ၇၄၅. 745. ‘‘တဏှာဒုတိယော ပုရိသော, ဒီဃမဒ္ဓါန သံသရံ; ဣတ္ထဘာဝညထာဘာဝံ, သံသာရံ နာတိဝတ္တတိ. “Người có ái làm bạn đồng hành, trong thời gian dài đã luân hồi; từ trạng thái này đến trạng thái khác, không vượt qua được vòng luân hồi. ၇၄၆. 746. ‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, တဏှံ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝံ; ဝီတတဏှော အနာဒါနော, သတော ဘိက္ခု ပရိဗ္ဗဇေ’’တိ. “Biết được sự nguy hại này, rằng ái là nguồn gốc của khổ; vị tỳ khưu đã ly ái, không còn chấp thủ, chánh niệm, nên du hành.” (၉) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ ဥပါဒါနပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. ဥပါဒါနာနံ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (9) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên thủ, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay các thủ ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này: ၇၄၇. 747. ‘‘ဥပါဒါနပစ္စယာ ဘဝေါ, ဘူတော ဒုက္ခံ နိဂစ္ဆတိ; ဇာတဿ မရဏံ ဟောတိ, ဧသော ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ. “Do duyên thủ nên có hữu, chúng sanh đã hiện hữu đi đến khổ; người đã sanh thì có sự chết, đây là nguồn gốc của khổ. ၇၄၈. 748. ‘‘တသ္မာ ဥပါဒါနက္ခယာ, သမ္မဒညာယ ပဏ္ဍိတာ; ဇာတိက္ခယံ အဘိညာယ, န ဂစ္ဆန္တိ ပုနဗ္ဘဝ’’န္တိ. “Do đó, do sự đoạn tận thủ, các bậc hiền trí đã chánh trí; sau khi thắng tri sự đoạn tận của sanh, các vị ấy không đi đến tái sanh.” (၁၀) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ အာရမ္ဘပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. အာရမ္ဘာနံ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (10) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên khởi sự, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay các khởi sự ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này: ၇၄၉. 749. ‘‘ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ, သဗ္ဗံ အာရမ္ဘပစ္စယာ; အာရမ္ဘာနံ နိရောဓေန, နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ. “Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên khởi sự; do sự diệt của các khởi sự, sự sanh khởi của khổ không còn nữa. ၇၅၀. 750. ‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, ဒုက္ခံ အာရမ္ဘပစ္စယာ; သဗ္ဗာရမ္ဘံ ပဋိနိဿဇ္ဇ, အနာရမ္ဘေ ဝိမုတ္တိနော. “Biết được sự nguy hại này, rằng khổ do duyên khởi sự; sau khi từ bỏ mọi khởi sự, tâm được giải thoát trong trạng thái vô sự. ၇၅၁. 751. ‘‘ဥစ္ဆိန္နဘဝတဏှဿ, သန္တစိတ္တဿ ဘိက္ခုနော; ဝိက္ခီဏော ဇာတိသံသာရော, နတ္ထိ တဿ ပုနဗ္ဘဝေါ’’တိ. “Đối với vị tỳ khưu đã đoạn tận hữu ái, có tâm an tịnh; vòng luân hồi sanh tử đã được chấm dứt, vị ấy không còn tái sanh.” (၁၁) ‘‘သိယာ [Pg.395] အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ အာဟာရပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. အာဟာရာနံ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (11) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên vật thực, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay các vật thực ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này: ၇၅၂. 752. ‘‘ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ, သဗ္ဗံ အာဟာရပစ္စယာ; အာဟာရာနံ နိရောဓေန, နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ. “Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên vật thực; do sự diệt của các vật thực, sự sanh khởi của khổ không còn nữa. ၇၅၃. 753. ‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, ဒုက္ခံ အာဟာရပစ္စယာ; သဗ္ဗာဟာရံ ပရိညာယ, သဗ္ဗာဟာရမနိဿိတော. “Biết được sự nguy hại này, rằng khổ do duyên vật thực; sau khi liễu tri mọi vật thực, không còn nương tựa vào bất cứ vật thực nào. ၇၅၄. 754. ‘‘အာရောဂျံ သမ္မဒညာယ, အာသဝါနံ ပရိက္ခယာ; သင်္ခါယ သေဝီ ဓမ္မဋ္ဌော, သင်္ချံ နောပေတိ ဝေဒဂူ’’တိ. “Sau khi chánh trí về trạng thái vô bệnh, do sự đoạn tận các lậu hoặc; bậc thông suốt, sống theo pháp, đứng vững trong pháp, không còn bị liệt kê vào số lượng.” (၁၂) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ သဗ္ဗံ ဣဉ္ဇိတပစ္စယာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. ဣဉ္ဇိတာနံ တွေဝ အသေသဝိရာဂနိရောဓာ နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (12) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên dao động, đây là một loại tùy quán. Do sự đoạn diệt và ly tham không còn dư tàn chính ngay các sự dao động ấy, sự sanh khởi của khổ không còn nữa, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này: ၇၅၅. 755. ‘‘ယံ ကိဉ္စိ ဒုက္ခံ သမ္ဘောတိ, သဗ္ဗံ ဣဉ္ဇိတပစ္စယာ; ဣဉ္ဇိတာနံ နိရောဓေန, နတ္ထိ ဒုက္ခဿ သမ္ဘဝေါ. “Bất cứ khổ nào sanh khởi, tất cả đều do duyên dao động; do sự diệt của các sự dao động, sự sanh khởi của khổ không còn nữa. ၇၅၆. 756. ‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, ဒုက္ခံ ဣဉ္ဇိတပစ္စယာ; တသ္မာ ဟိ ဧဇံ ဝေါဿဇ္ဇ, သင်္ခါရေ ဥပရုန္ဓိယ; အနေဇော အနုပါဒါနော, သတော ဘိက္ခု ပရိဗ္ဗဇေ’’တိ. “Biết được sự nguy hại này, rằng khổ do duyên dao động; do đó, sau khi từ bỏ sự rung động, ngăn chặn các hành; vị tỳ khưu không còn rung động, không còn chấp thủ, chánh niệm, nên du hành.” (၁၃) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? နိဿိတဿ စလိတံ ဟောတီတိ, အယမေကာနုပဿနာ. အနိဿိတော န စလတီတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (13) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Người có nương tựa thì có rung chuyển, đây là một loại tùy quán. Người không nương tựa thì không rung chuyển, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này: ၇၅၇. 757. ‘‘အနိဿိတော န စလတိ, နိဿိတော စ ဥပါဒိယံ; ဣတ္ထဘာဝညထာဘာဝံ, သံသာရံ နာတိဝတ္တတိ. “Người không nương tựa thì không rung chuyển, còn người có nương tựa và chấp thủ; từ trạng thái này đến trạng thái khác, không vượt qua được vòng luân hồi. ၇၅၈. 758. ‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, နိဿယေသု မဟဗ္ဘယံ; အနိဿိတော အနုပါဒါနော, သတော ဘိက္ခု ပရိဗ္ဗဇေ’’တိ. “Biết được sự nguy hại này, rằng có sự nguy hiểm lớn trong các nơi nương tựa; vị tỳ khưu không nương tựa, không chấp thủ, chánh niệm, nên du hành.” (၁၄) ‘‘သိယာ [Pg.396] အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ရူပေဟိ, ဘိက္ခဝေ, အရူပါ သန္တတရာတိ, အယမေကာနုပဿနာ. အရူပေဟိ နိရောဓော သန္တတရောတိ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (14) “Có thể có phương pháp khác nữa hay không? ...v.v... Và như thế nào? Này các tỳ khưu, so với các cõi sắc, các cõi vô sắc an tịnh hơn, đây là một loại tùy quán. So với các cõi vô sắc, sự diệt tận an tịnh hơn, đây là loại tùy quán thứ hai. Như vậy là chánh ...v.v... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói lời này: ၇၅၉. 759. ‘‘ယေ စ ရူပူပဂါ သတ္တာ, ယေ စ အရူပဋ္ဌာယိနော ; နိရောဓံ အပ္ပဇာနန္တာ, အာဂန္တာရော ပုနဗ္ဘဝံ. “Những chúng sanh nào đi đến cõi sắc, và những chúng sanh nào trú ở cõi vô sắc; do không biết đến sự diệt tận, họ là những người trở lại tái sanh.” ၇၆၀. 760. ‘‘ယေ စ ရူပေ ပရိညာယ, အရူပေသု အသဏ္ဌိတာ ; နိရောဓေ ယေ ဝိမုစ္စန္တိ, တေ ဇနာ မစ္စုဟာယိနော’’တိ. “Và những ai đã liễu tri các cõi sắc, không an trú trong các cõi vô sắc; những vị được giải thoát trong sự diệt, những người ấy là những người từ bỏ cái chết.” (၁၅) ‘‘သိယာ အညေနပိ…ပေ… ကထဉ္စ သိယာ? ယံ, ဘိက္ခဝေ, သဒေဝကဿ လောကဿ သမာရကဿ သဗြဟ္မကဿ သဿမဏဗြာဟ္မဏိယာ ပဇာယ သဒေဝမနုဿာယ ဣဒံ သစ္စန္တိ ဥပနိဇ္ဈာယိတံ တဒမရိယာနံ ဧတံ မုသာတိ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ သုဒိဋ္ဌံ, အယမေကာနုပဿနာ. ယံ, ဘိက္ခဝေ, သဒေဝကဿ…ပေ… သဒေဝမနုဿာယ ဣဒံ မုသာတိ ဥပနိဇ္ဈာယိတံ, တဒမရိယာနံ ဧတံ သစ္စန္တိ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ သုဒိဋ္ဌံ, အယံ ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ…ပေ… အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (15) “Có thể có theo một phương diện khác... ... Và như thế nào? Này các Tỳ khưu, điều mà thế gian cùng với chư Thiên, Ma vương, Phạm thiên, cùng với chúng Sa-môn, Bà-la-môn, cùng với loài trời và loài người đã quán xét rằng: ‘Điều này là sự thật,’ thì đối với các bậc Thánh, điều ấy đã được thấy rõ bằng chánh trí tuệ đúng theo thực thể rằng: ‘Điều này là giả dối.’ Đây là sự quán chiếu thứ nhất. Này các Tỳ khưu, điều mà thế gian... ... cùng với loài trời và loài người đã quán xét rằng: ‘Điều này là giả dối,’ thì đối với các bậc Thánh, điều ấy đã được thấy rõ bằng chánh trí tuệ đúng theo thực thể rằng: ‘Điều này là sự thật.’ Đây là sự quán chiếu thứ hai. Như vậy, một cách đúng đắn... ... Sau đó, bậc Đạo Sư đã nói điều này: ၇၆၁. 761. ‘‘အနတ္တနိ အတ္တမာနိံ, ပဿ လောကံ သဒေဝကံ; နိဝိဋ္ဌံ နာမရူပသ္မိံ, ဣဒံ သစ္စန္တိ မညတိ. “Hãy xem thế gian cùng với chư Thiên, có sự ngã mạn về tự ngã trong cái vô ngã; đã an trú trong danh và sắc, họ nghĩ rằng: ‘Điều này là sự thật.’ ၇၆၂. 762. ‘‘ယေန ယေန ဟိ မညန္တိ, တတော တံ ဟောတိ အညထာ; တဉှိ တဿ မုသာ ဟောတိ, မောသဓမ္မဉှိ ဣတ္တရံ. “Bởi bất cứ phương diện nào mà họ nghĩ, nó lại trở thành khác đi so với điều đó. Quả thật, điều đó của nó là giả dối, vì nó là tạm thời và có tính chất lừa dối. ၇၆၃. 763. ‘‘အမောသဓမ္မံ နိဗ္ဗာနံ, တဒရိယာ သစ္စတော ဝိဒူ; တေ ဝေ သစ္စာဘိသမယာ, နိစ္ဆာတာ ပရိနိဗ္ဗုတာ’’တိ. “Niết Bàn có tính chất không lừa dối, các bậc Thánh biết điều đó là sự thật. Quả vậy, do đã giác ngộ chân lý, các vị ấy không còn khao khát, đã hoàn toàn tịch tịnh.” (၁၆) ‘‘‘သိယာ အညေနပိ ပရိယာယေန သမ္မာ ဒွယတာနုပဿနာ’တိ, ဣတိ စေ, ဘိက္ခဝေ, ပုစ္ဆိတာရော အဿု; ‘သိယာ’တိဿု ဝစနီယာ. ကထဉ္စ သိယာ? ယံ, ဘိက္ခဝေ, သဒေဝကဿ လောကဿ သမာရကဿ သဗြဟ္မကဿ သဿမဏဗြာဟ္မဏိယာ ပဇာယ သဒေဝမနုဿာယ ဣဒံ သုခန္တိ ဥပနိဇ္ဈာယိတံ, တဒမရိယာနံ ဧတံ ဒုက္ခန္တိ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ သုဒိဋ္ဌံ, အယမေကာနုပဿနာ. ယံ, ဘိက္ခဝေ, သဒေဝကဿ…ပေ… သဒေဝမနုဿာယ ဣဒံ ဒုက္ခန္တိ ဥပနိဇ္ဈာယိတံ တဒမရိယာနံ ဧတံ သုခန္တိ ယထာဘူတံ သမ္မပ္ပညာယ သုဒိဋ္ဌံ, အယံ [Pg.397] ဒုတိယာနုပဿနာ. ဧဝံ သမ္မာ ဒွယတာနုပဿိနော ခေါ, ဘိက္ခဝေ, ဘိက္ခုနော အပ္ပမတ္တဿ အာတာပိနော ပဟိတတ္တဿ ဝိဟရတော ဒွိန္နံ ဖလာနံ အညတရံ ဖလံ ပါဋိကင်္ခံ – ဒိဋ္ဌေဝ ဓမ္မေ အညာ, သတိ ဝါ ဥပါဒိသေသေ အနာဂါမိတာတိ. ဣဒမဝေါစ ဘဂဝါ. ဣဒံ ဝတွာန သုဂတော အထာပရံ ဧတဒဝေါစ သတ္ထာ – (16) “‘Này các Tỳ khưu, có thể có sự quán chiếu cặp đôi một cách đúng đắn theo một phương diện khác hay không?’ Nếu có những người hỏi như vậy, này các Tỳ khưu, nên trả lời rằng: ‘Có thể có.’ Và như thế nào? Này các Tỳ khưu, điều mà thế gian cùng với chư Thiên, Ma vương, Phạm thiên, cùng với chúng Sa-môn, Bà-la-môn, cùng với loài trời và loài người đã quán xét rằng: ‘Điều này là hạnh phúc,’ thì đối với các bậc Thánh, điều ấy đã được thấy rõ bằng chánh trí tuệ đúng theo thực thể rằng: ‘Điều này là đau khổ.’ Đây là sự quán chiếu thứ nhất. Này các Tỳ khưu, điều mà thế gian... ... cùng với loài trời và loài người đã quán xét rằng: ‘Điều này là đau khổ,’ thì đối với các bậc Thánh, điều ấy đã được thấy rõ bằng chánh trí tuệ đúng theo thực thể rằng: ‘Điều này là hạnh phúc.’ Đây là sự quán chiếu thứ hai. Này các Tỳ khưu, đối với vị Tỳ khưu quán chiếu cặp đôi một cách đúng đắn như vậy, không buông lung, nhiệt tâm, quyết chí an trú, một trong hai quả vị được mong đợi: hoặc là chứng đắc A-la-hán ngay trong hiện tại, hoặc là quả vị Bất Lai nếu còn có dư y. Thế Tôn đã nói điều này. Sau khi nói điều này, bậc Thiện Thệ, bậc Đạo Sư lại nói thêm điều này: ၇၆၄. 764. ‘‘ရူပါ သဒ္ဒါ ရသာ ဂန္ဓာ, ဖဿာ ဓမ္မာ စ ကေဝလာ; ဣဋ္ဌာ ကန္တာ မနာပါ စ, ယာဝတတ္ထီတိ ဝုစ္စတိ. “Sắc, thanh, hương, vị, xúc, và toàn bộ các pháp, những gì được mong muốn, đáng yêu, và làm vui lòng, được nói là có chừng ấy. ၇၆၅. 765. ‘‘သဒေဝကဿ လောကဿ, ဧတေ ဝေါ သုခသမ္မတာ; ယတ္ထ စေတေ နိရုဇ္ဈန္တိ, တံ နေသံ ဒုက္ခသမ္မတံ. “Đối với thế gian cùng với chư Thiên, những điều này được xem là hạnh phúc; và nơi nào những điều này diệt, điều đó được họ xem là đau khổ. ၇၆၆. 766. ‘‘သုခန္တိ ဒိဋ္ဌမရိယေဟိ, သက္ကာယဿုပရောဓနံ; ပစ္စနီကမိဒံ ဟောတိ, သဗ္ဗလောကေန ပဿတံ. “Sự chấm dứt của thân kiến được các bậc Thánh thấy là hạnh phúc. Điều này là đối nghịch với cái thấy của toàn thể thế gian. ၇၆၇. 767. ‘‘ယံ ပရေ သုခတော အာဟု, တဒရိယာ အာဟု ဒုက္ခတော; ယံ ပရေ ဒုက္ခတော အာဟု, တဒရိယာ သုခတော ဝိဒူ. “Điều mà người khác nói là hạnh phúc, các bậc Thánh nói đó là đau khổ. Điều mà người khác nói là đau khổ, các bậc Thánh biết đó là hạnh phúc. ၇၆၈. 768. ‘‘ပဿ ဓမ္မံ ဒုရာဇာနံ, သမ္ပမူဠှေတ္ထဝိဒ္ဒသု ; နိဝုတာနံ တမော ဟောတိ, အန္ဓကာရော အပဿတံ. “Hãy xem Pháp khó hiểu này, ở đây những người không hiểu biết bị mê lầm. Đối với những người bị che lấp, có bóng tối; sự tối tăm cho những người không thấy. ၇၆၉. 769. ‘‘သတဉ္စ ဝိဝဋံ ဟောတိ, အာလောကော ပဿတာမိဝ; သန္တိကေ န ဝိဇာနန္တိ, မဂ္ဂါ ဓမ္မဿ ကောဝိဒါ. “Đối với các bậc thiện trí, nó được mở ra, như ánh sáng cho những người thấy. Dù ở gần, họ không biết, những người không thông thạo con đường của Pháp. ၇၇၀. 770. ‘‘ဘဝရာဂပရေတေဟိ, ဘဝသောတာနုသာရိဘိ; မာရဓေယျာနုပန္နေဟိ, နာယံ ဓမ္မော သုသမ္ဗုဓော. “Bởi những người bị tham ái trong các cõi hữu chế ngự, những người trôi theo dòng hữu, những người rơi vào lãnh địa của Ma vương, Pháp này không dễ được giác ngộ. ၇၇၁. 771. ‘‘ကော နု အညတြမရိယေဟိ, ပဒံ သမ္ဗုဒ္ဓုမရဟတိ; ယံ ပဒံ သမ္မဒညာယ, ပရိနိဗ္ဗန္တိ အနာသဝါ’’တိ. “Ngoài các bậc Thánh, ai có thể xứng đáng giác ngộ trạng thái này? Trạng thái mà sau khi đã giác ngộ một cách đúng đắn, các bậc vô lậu nhập Niết Bàn.” ဣဒမဝေါစ ဘဂဝါ. အတ္တမနာ တေ ဘိက္ခူ ဘဂဝတော ဘာသိတံ အဘိနန္ဒုန္တိ. ဣမသ္မိံ စ ပန ဝေယျာကရဏသ္မိံ ဘညမာနေ သဋ္ဌိမတ္တာနံ ဘိက္ခူနံ အနုပါဒါယ အာသဝေဟိ စိတ္တာနိ ဝိမုစ္စိံသူတိ. Thế Tôn đã nói điều này. Các Tỳ khưu ấy hoan hỷ, vui mừng với lời dạy của Thế Tôn. Và khi bài pháp này được thuyết giảng, tâm của khoảng sáu mươi vị Tỳ khưu đã được giải thoát khỏi các lậu hoặc, không còn chấp thủ. ဒွယတာနုပဿနာသုတ္တံ ဒွါဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Quán Chiếu Cặp Đôi, kinh thứ mười hai, đã chấm dứt. တဿုဒ္ဒါနံ – Phần tóm lược của phẩm này: သစ္စံ [Pg.398] ဥပဓိ အဝိဇ္ဇာ စ, သင်္ခါရေ ဝိညာဏပဉ္စမံ; ဖဿဝေဒနိယာ တဏှာ, ဥပါဒါနာရမ္ဘအာဟာရာ; ဣဉ္ဇိတံ စလိတံ ရူပံ, သစ္စံ ဒုက္ခေန သောဠသာတိ. Sự thật, cơ sở, và vô minh, các hành, và thức là thứ năm; xúc, cảm thọ, ái, thủ, khởi sự, và vật thực; sự rung động, sự lay động, sắc, sự thật cùng với khổ, là mười sáu. မဟာဝဂ္ဂေါ တတိယော နိဋ္ဌိတော. Phẩm Lớn, phẩm thứ ba, đã chấm dứt. တဿုဒ္ဒါနံ – Phần tóm lược của phẩm này: ပဗ္ဗဇ္ဇာ စ ပဓာနဉ္စ, သုဘာသိတဉ္စ သုန္ဒရိ; မာဃသုတ္တံ သဘိယော စ, သေလော သလ္လဉ္စ ဝုစ္စတိ. Xuất gia và Tinh tấn, Thiện Thuyết và Sundarika; kinh Māgha và Sabhiya, Sela và Mũi Tên được nói đến. ဝါသေဋ္ဌော စာပိ ကောကာလိ, နာလကော ဒွယတာနုပဿနာ; ဒွါဒသေတာနိ သုတ္တာနိ, မဟာဝဂ္ဂေါတိ ဝုစ္စတီတိ. Và Vāseṭṭha, Kokāliya, Nālaka, Quán Chiếu Cặp Đôi; mười hai kinh này được gọi là Phẩm Lớn. ၄. အဋ္ဌကဝဂ္ဂေါ 4. Phẩm Tám ၁. ကာမသုတ္တံ 1. Kinh Dục Vọng ၇၇၂. 772. ကာမံ [Pg.399] ကာမယမာနဿ, တဿ စေ တံ သမိဇ္ဈတိ; အဒ္ဓါ ပီတိမနော ဟောတိ, လဒ္ဓါ မစ္စော ယဒိစ္ဆတိ. Đối với người đang mong muốn dục vọng, nếu điều đó của người ấy được thành tựu; chắc chắn người ấy có tâm hoan hỷ, khi có được điều mình mong muốn. ၇၇၃. 773. တဿ စေ ကာမယာနဿ, ဆန္ဒဇာတဿ ဇန္တုနော; တေ ကာမာ ပရိဟာယန္တိ, သလ္လဝိဒ္ဓေါဝ ရုပ္ပတိ. Nếu đối với chúng sanh đang mong muốn, có lòng ham muốn đã sanh khởi, những dục vọng ấy bị suy giảm, người ấy bị đau khổ như bị mũi tên bắn. ၇၇၄. 774. ယော ကာမေ ပရိဝဇ္ဇေတိ, သပ္ပဿေဝ ပဒါ သိရော; သောမံ ဝိသတ္တိကံ လောကေ, သတော သမတိဝတ္တတိ. Người nào tránh xa các dục vọng, như tránh đầu con rắn bằng chân; người ấy, có chánh niệm, vượt qua sự dính mắc này trong thế gian. ၇၇၅. 775. ခေတ္တံ ဝတ္ထုံ ဟိရညံ ဝါ, ဂဝဿံ ဒါသပေါရိသံ; ထိယော ဗန္ဓူ ပုထု ကာမေ, ယော နရော အနုဂိဇ္ဈတိ. Ruộng, đất đai, hoặc vàng, bò và ngựa, tôi tớ và người làm, phụ nữ, bà con, và nhiều dục vọng khác, người nào tham đắm những thứ này, ၇၇၆. 776. အဗလာ နံ ဗလီယန္တိ, မဒ္ဒန္တေနံ ပရိဿယာ; တတော နံ ဒုက္ခမနွေတိ, နာဝံ ဘိန္နမိဝေါဒကံ. Những thứ yếu đuối lại chế ngự người ấy, các hiểm nguy áp đảo người ấy. Từ đó, đau khổ theo sau người ấy, như nước tràn vào chiếc thuyền bị vỡ. ၇၇၇. 777. တသ္မာ ဇန္တု သဒါ သတော, ကာမာနိ ပရိဝဇ္ဇယေ; တေ ပဟာယ တရေ ဩဃံ, နာဝံ သိတွာဝ ပါရဂူတိ. Do đó, chúng sanh nên luôn có chánh niệm, tránh xa các dục vọng. Sau khi từ bỏ chúng, hãy vượt qua bộc lưu, như người tát nước khỏi thuyền để đến bờ bên kia. ကာမသုတ္တံ ပဌမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Dục (Kāmasutta), phẩm thứ nhất, đã chấm dứt. ၂. ဂုဟဋ္ဌကသုတ္တံ 2. Kinh Hang Động (Guhaṭṭhaka) ၇၇၈. 778. သတ္တော ဂုဟာယံ ဗဟုနာဘိဆန္နော, တိဋ္ဌံ နရော မောဟနသ္မိံ ပဂါဠှော; ဒူရေ ဝိဝေကာ ဟိ တထာဝိဓော သော, ကာမာ ဟိ လောကေ န ဟိ သုပ္ပဟာယာ. Người bị dính mắc trong hang động, bị bao phủ bởi nhiều (phiền não), đứng chìm đắm trong sự mê muội; người như vậy thật xa lánh sự viễn ly, vì các dục ở đời thật không dễ từ bỏ. ၇၇၉. 779. ဣစ္ဆာနိဒါနာ [Pg.400] ဘဝသာတဗဒ္ဓါ, တေ ဒုပ္ပမုဉ္စာ န ဟိ အညမောက္ခာ; ပစ္ဆာ ပုရေ ဝါပိ အပေက္ခမာနာ, ဣမေဝ ကာမေ ပုရိမေဝ ဇပ္ပံ. Có nguồn gốc từ ái dục, bị trói buộc bởi sự vui thích trong các cõi hữu, họ khó được giải thoát, thật không thể được người khác giải thoát; họ trông ngóng các dục trong tương lai hoặc quá khứ, và khao khát chính những dục này và những dục trước đây. ၇၈၀. 780. ကာမေသု ဂိဒ္ဓါ ပသုတာ ပမူဠှာ, အဝဒါနိယာ တေ ဝိသမေ နိဝိဋ္ဌာ; ဒုက္ခူပနီတာ ပရိဒေဝယန္တိ, ကိံသူ ဘဝိဿာမ ဣတော စုတာသေ. Tham lam các dục, chuyên tâm và mê muội, họ là những kẻ thấp hèn, sa vào điều bất chính; bị khổ đau áp bức, họ than khóc: 'Sau khi chết đi từ đây, chúng ta sẽ ra sao?' ၇၈၁. 781. တသ္မာ ဟိ သိက္ခေထ ဣဓေဝ ဇန္တု, ယံ ကိဉ္စိ ဇညာ ဝိသမန္တိ လောကေ; န တဿ ဟေတူ ဝိသမံ စရေယျ, အပ္ပဉှိဒံ ဇီဝိတမာဟု ဓီရာ. Vì vậy, chúng sinh nên học tập ngay tại đây. Bất cứ điều gì trong đời mà người ấy biết là bất chính, vì lý do đó, không nên thực hành điều bất chính. Các bậc hiền trí nói rằng: 'Mạng sống này thật ngắn ngủi.' ၇၈၂. 782. ပဿာမိ လောကေ ပရိဖန္ဒမာနံ, ပဇံ ဣမံ တဏှဂတံ ဘဝေသု; ဟီနာ နရာ မစ္စုမုခေ လပန္တိ, အဝီတတဏှာသေ ဘဝါဘဝေသု. Ta thấy chúng sinh này trong đời đang run rẩy, bị ái dục chi phối trong các cõi hữu; những kẻ thấp hèn than khóc trong miệng thần chết, chưa thoát khỏi ái dục đối với các cõi hữu. ၇၈၃. 783. မမာယိတေ ပဿထ ဖန္ဒမာနေ, မစ္ဆေဝ အပ္ပောဒကေ ခီဏသောတေ; ဧတမ္ပိ ဒိသွာ အမမော စရေယျ, ဘဝေသု အာသတ္တိမကုဗ္ဗမာနော. Hãy nhìn những kẻ đang run rẩy vì những gì họ yêu quý, như cá trong dòng suối cạn, ít nước. Thấy điều này, hãy sống không còn sở hữu, không tạo ra sự dính mắc trong các cõi hữu. ၇၈၄. 784. ဥဘောသု အန္တေသု ဝိနေယျ ဆန္ဒံ, ဖဿံ ပရိညာယ အနာနုဂိဒ္ဓေါ; ယဒတ္တဂရဟီ တဒကုဗ္ဗမာနော, န လိပ္ပတီ ဒိဋ္ဌသုတေသု ဓီရော. Bậc hiền trí, sau khi loại bỏ dục vọng đối với cả hai cực đoan, liễu tri về xúc và không tham lam; không làm điều gì khiến tự mình phải khiển trách, không bị ô nhiễm bởi những gì được thấy và nghe. ၇၈၅. 785. သညံ ပရိညာ ဝိတရေယျ ဩဃံ, ပရိဂ္ဂဟေသု မုနိ နောပလိတ္တော; အဗ္ဗူဠှသလ္လော စရမပ္ပမတ္တော, နာသီသတီ လောကမိမံ ပရဉ္စာတိ. Bậc ẩn sĩ, sau khi liễu tri về tưởng, nên vượt qua bộc lưu, không bị ô nhiễm bởi những sở hữu; đã nhổ mũi tên, sống không phóng dật, không mong cầu đời này hay đời sau. ဂုဟဋ္ဌကသုတ္တံ ဒုတိယံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Hang Động (Guhaṭṭhaka), phẩm thứ hai, đã chấm dứt. ၃. ဒုဋ္ဌဋ္ဌကသုတ္တံ 3. Kinh Kẻ Xấu (Duṭṭhaṭṭhaka) ၇၈၆. 786. ဝဒန္တိ [Pg.401] ဝေ ဒုဋ္ဌမနာပိ ဧကေ, အထောပိ ဝေ သစ္စမနာ ဝဒန္တိ; ဝါဒဉ္စ ဇာတံ မုနိ နော ဥပေတိ, တသ္မာ မုနီ နတ္ထိ ခိလော ကုဟိဉ္စိ. Một số người nói với tâm ác ý, lại có những người khác nói với tâm nghĩ rằng đó là sự thật; bậc ẩn sĩ không tham gia vào cuộc tranh luận đã phát sinh, vì vậy bậc ẩn sĩ không có chướng ngại ở bất cứ đâu. ၇၈၇. 787. သကဉှိ ဒိဋ္ဌိံ ကထမစ္စယေယျ, ဆန္ဒာနုနီတော ရုစိယာ နိဝိဋ္ဌော; သယံ သမတ္တာနိ ပကုဗ္ဗမာနော, ယထာ ဟိ ဇာနေယျ တထာ ဝဒေယျ. Làm sao người ấy có thể vượt qua kiến chấp của chính mình, khi đã bị dục vọng dẫn dắt, an trú trong sở thích của mình? Tự mình hoàn thiện chúng, người ấy sẽ nói theo như những gì mình biết. ၇၈၈. 788. ယော အတ္တနော သီလဝတာနိ ဇန္တု, အနာနုပုဋ္ဌောဝ ပရေသ ပါဝ ; အနရိယဓမ္မံ ကုသလာ တမာဟု, ယော အာတုမာနံ သယမေဝ ပါဝ. Chúng sinh nào không được hỏi mà vẫn nói về giới và hạnh của mình cho người khác; các bậc thiện xảo gọi đó là pháp của người không cao thượng, kẻ tự mình ca tụng chính mình. ၇၈၉. 789. သန္တော စ ဘိက္ခု အဘိနိဗ္ဗုတတ္တော, ဣတိဟန္တိ သီလေသု အကတ္ထမာနော; တမရိယဓမ္မံ ကုသလာ ဝဒန္တိ, ယဿုဿဒါ နတ္ထိ ကုဟိဉ္စိ လောကေ. Vị Tỳ khưu an tịnh, có tâm tịch tịnh, không khoe khoang về giới hạnh rằng 'tôi là như vậy'; các bậc thiện xảo gọi đó là pháp của bậc Thánh, người không có sự kiêu mạn ở bất cứ đâu trong đời. ၇၉၀. 790. ပကပ္ပိတာ သင်္ခတာ ယဿ ဓမ္မာ, ပုရက္ခတာ သန္တိ အဝီဝဒါတာ; ယဒတ္တနိ ပဿတိ အာနိသံသံ, တံ နိဿိတော ကုပ္ပပဋိစ္စ သန္တိံ. Người nào có các pháp được sắp đặt, được tạo tác, được đặt lên hàng đầu và không trong sạch; khi thấy lợi ích cho bản thân trong đó, người ấy nương tựa vào sự an tịnh giả tạo, duyên khởi, và bất ổn. ၇၉၁. 791. ဒိဋ္ဌီနိဝေသာ န ဟိ သွာတိဝတ္တာ, ဓမ္မေသု နိစ္ဆေယျ သမုဂ္ဂဟီတံ; တသ္မာ နရော တေသု နိဝေသနေသု, နိရဿတီ အာဒိယတီ စ ဓမ္မံ. Sự cố chấp vào tà kiến thật không dễ vượt qua, khi đã quyết định và nắm giữ một điều gì đó trong các pháp. Vì vậy, con người trong những sự cố chấp ấy, vừa từ bỏ lại vừa chấp nhận một giáo pháp. ၇၉၂. 792. ဓောနဿ [Pg.402] ဟိ နတ္ထိ ကုဟိဉ္စိ လောကေ, ပကပ္ပိတာ ဒိဋ္ဌိ ဘဝါဘဝေသု; မာယဉ္စ မာနဉ္စ ပဟာယ ဓောနော, သ ကေန ဂစ္ဆေယျ အနူပယော သော. Đối với bậc đã thanh lọc, không có tà kiến nào được sắp đặt ở bất cứ đâu trong đời, về các cõi hữu. Bậc đã thanh lọc, sau khi từ bỏ ảo thuật và ngã mạn, người ấy sẽ đi về đâu? Người ấy không còn chấp thủ. ၇၉၃. 793. ဥပယော ဟိ ဓမ္မေသု ဥပေတိ ဝါဒံ, အနူပယံ ကေန ကထံ ဝဒေယျ; အတ္တာ နိရတ္တာ န ဟိ တဿ အတ္ထိ, အဓောသိ သော ဒိဋ္ဌိမိဓေဝ သဗ္ဗန္တိ. Người có chấp thủ tham gia vào tranh luận về các pháp. Người không chấp thủ, làm sao và bằng cách nào có thể mô tả được? Đối với người ấy, không có 'ngã' hay 'vô ngã'. Ngay tại đây, người ấy đã rũ bỏ mọi tà kiến. ဒုဋ္ဌဋ္ဌကသုတ္တံ တတိယံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Kẻ Xấu (Duṭṭhaṭṭhaka), phẩm thứ ba, đã chấm dứt. ၄. သုဒ္ဓဋ္ဌကသုတ္တံ 4. Kinh Thanh Tịnh (Suddhaṭṭhaka) ၇၉၄. 794. ပဿာမိ သုဒ္ဓံ ပရမံ အရောဂံ, ဒိဋ္ဌေန သံသုဒ္ဓိ နရဿ ဟောတိ; ဧဝါဘိဇာနံ ပရမန္တိ ဉတွာ, သုဒ္ဓါနုပဿီတိ ပစ္စေတိ ဉာဏံ. Ta thấy sự thanh tịnh, tối thượng, vô bệnh; sự thanh tịnh của con người có được nhờ cái thấy. Biết như vậy, và nhận thức đó là tối thượng, người ấy tin rằng trí tuệ là sự quán sát thanh tịnh. ၇၉၅. 795. ဒိဋ္ဌေန စေ သုဒ္ဓိ နရဿ ဟောတိ, ဉာဏေန ဝါ သော ပဇဟာတိ ဒုက္ခံ; အညေန သော သုဇ္ဈတိ သောပဓီကော, ဒိဋ္ဌီ ဟိ နံ ပါဝ တထာ ဝဒါနံ. Nếu sự thanh tịnh của con người có được nhờ cái thấy, hoặc nhờ trí tuệ mà người ấy từ bỏ khổ đau, thì người ấy, vẫn còn phiền não, được thanh tịnh bởi một con đường khác. Tà kiến của người ấy đã nói lên điều đó. ၇၉၆. 796. န ဗြာဟ္မဏော အညတော သုဒ္ဓိမာဟ, ဒိဋ္ဌေ သုတေ သီလဝတေ မုတေ ဝါ; ပုညေ စ ပါပေ စ အနူပလိတ္တော, အတ္တဉ္ဇဟော နယိဓ ပကုဗ္ဗမာနော. Bậc Bà la môn không nói về sự thanh tịnh từ một nguồn nào khác, dù là trong cái thấy, cái nghe, giới hạnh, hay cái cảm nhận. Không bị ô nhiễm bởi phước và tội, đã từ bỏ ngã, người ấy không tạo tác gì ở đây. ၇၉၇. 797. ပုရိမံ ပဟာယ အပရံ သိတာသေ, ဧဇာနုဂါ တေ န တရန္တိ သင်္ဂံ; တေ ဥဂ္ဂဟာယန္တိ နိရဿဇန္တိ, ကပီဝ သာခံ ပမုဉ္စံ ဂဟာယံ. Từ bỏ cái trước, họ nương tựa vào cái sau; đi theo sự dao động, họ không vượt qua được sự dính mắc. Họ nắm lấy rồi lại buông bỏ, như con khỉ buông một cành cây để nắm lấy cành khác. ၇၉၈. 798. သယံ [Pg.403] သမာဒါယ ဝတာနိ ဇန္တု, ဥစ္စာဝစံ ဂစ္ဆတိ သညသတ္တော; ဝိဒွါ စ ဝေဒေဟိ သမေစ္စ ဓမ္မံ, န ဥစ္စာဝစံ ဂစ္ဆတိ ဘူရိပညော. Chúng sinh tự mình thực hành các giới hạnh, đi đến những nơi cao thấp, bị dính mắc vào tưởng. Nhưng bậc trí tuệ quảng đại, đã thấu hiểu Chánh pháp bằng các minh trí, không đi đến những nơi cao thấp. ၇၉၉. 799. သ သဗ္ဗဓမ္မေသု ဝိသေနိဘူတော, ယံ ကိဉ္စိ ဒိဋ္ဌံ ဝ သုတံ မုတံ ဝါ; တမေဝ ဒဿိံ ဝိဝဋံ စရန္တံ, ကေနီဓ လောကသ္မိ ဝိကပ္ပယေယျ. Người ấy đã chiến thắng ma quân trong tất cả các pháp, bất cứ điều gì được thấy, nghe, hay cảm nhận. Thấy người ấy như vậy, sống với tâm rộng mở, ai trong đời này có thể phân biệt về người ấy bằng cách nào? ၈၀၀. 800. န ကပ္ပယန္တိ န ပုရေက္ခရောန္တိ, အစ္စန္တသုဒ္ဓီတိ န တေ ဝဒန္တိ; အာဒါနဂန္ထံ ဂထိတံ ဝိသဇ္ဇ, အာသံ န ကုဗ္ဗန္တိ ကုဟိဉ္စိ လောကေ. Họ không tạo tác, không đặt lên hàng đầu; họ không nói: 'Đây là sự thanh tịnh tuyệt đối.' Sau khi tháo gỡ nút thắt của sự chấp thủ, họ không còn mong cầu bất cứ điều gì trong đời. ၈၀၁. 801. သီမာတိဂေါ ဗြာဟ္မဏော တဿ နတ္ထိ, ဉတွာ ဝ ဒိသွာ ဝ သမုဂ္ဂဟီတံ; န ရာဂရာဂီ န ဝိရာဂရတ္တော, တဿီဓ နတ္ထီ ပရမုဂ္ဂဟီတန္တိ. Bậc Bà la môn đã vượt qua mọi ranh giới, đối với người ấy không có gì được nắm giữ sau khi đã biết hay thấy. Không tham đắm trong dục vọng, cũng không tham đắm trong sự ly dục. Đối với người ấy, không có gì ở đây được nắm giữ như là tối thượng. သုဒ္ဓဋ္ဌကသုတ္တံ စတုတ္ထံ နိဋ္ဌိတံ. Dứt kinh Suddhaṭṭhaka, phẩm thứ tư. ၅. ပရမဋ္ဌကသုတ္တံ 5. Kinh Paramaṭṭhaka ၈၀၂. 802. ပရမန္တိ ဒိဋ္ဌီသု ပရိဗ္ဗသာနော, ယဒုတ္တရိ ကုရုတေ ဇန္တု လောကေ; ဟီနာတိ အညေ တတော သဗ္ဗမာဟ, တသ္မာ ဝိဝါဒါနိ အဝီတိဝတ္တော. Chúng sanh ở trong đời, cố chấp vào các quan điểm, cho rằng: ‘(Chỉ có quan điểm này) là tối thượng.’ Vị ấy nói rằng tất cả những người khác đều là thấp kém; do đó, vị ấy không vượt qua được các sự tranh luận. ၈၀၃. 803. ယဒတ္တနီ ပဿတိ အာနိသံသံ, ဒိဋ္ဌေ သုတေ သီလဝတေ မုတေ ဝါ; တဒေဝ သော တတ္ထ သမုဂ္ဂဟာယ, နိဟီနတော ပဿတိ သဗ္ဗမညံ. Lợi ích nào mà vị ấy thấy cho bản thân, trong điều được thấy, được nghe, giới và hạnh, hoặc được cảm nhận; vị ấy chấp thủ chính điều ấy ở nơi đó, và xem tất cả những điều khác là thấp kém. ၈၀၄. 804. တံ [Pg.404] ဝါပိ ဂန္ထံ ကုသလာ ဝဒန္တိ, ယံ နိဿိတော ပဿတိ ဟီနမညံ; တသ္မာ ဟိ ဒိဋ္ဌံ ဝ သုတံ မုတံ ဝါ, သီလဗ္ဗတံ ဘိက္ခု န နိဿယေယျ. Các bậc thiện xảo nói rằng đó cũng là sự trói buộc, khi nương tựa vào điều gì mà xem điều khác là thấp kém. Do đó, vị tỳ khưu không nên nương tựa vào điều được thấy, được nghe, hoặc được cảm nhận, hay giới và hạnh. ၈၀၅. 805. ဒိဋ္ဌိမ္ပိ လောကသ္မိံ န ကပ္ပယေယျ, ဉာဏေန ဝါ သီလဝတေန ဝါပိ; သမောတိ အတ္တာနမနူပနေယျ, ဟီနော န မညေထ ဝိသေသိ ဝါပိ. Không nên tạo ra quan điểm trong thế gian, bằng trí tuệ, hoặc bằng giới và hạnh. Không nên so sánh mình là ‘bằng,’ không nên nghĩ mình là ‘thấp kém,’ hay là ‘ưu việt.’ ၈၀၆. 806. အတ္တံ ပဟာယ အနုပါဒိယာနော, ဉာဏေပိ သော နိဿယံ နော ကရောတိ; သ ဝေ ဝိယတ္တေသု န ဝဂ္ဂသာရီ, ဒိဋ္ဌိမ္ပိ သော န ပစ္စေတိ ကိဉ္စိ. Vị ấy, từ bỏ tự ngã, không còn chấp thủ, ngay cả trong trí tuệ cũng không tạo ra nơi nương tựa. Vị ấy không theo phe phái giữa những người có quan điểm khác nhau; vị ấy không quay trở lại bất cứ quan điểm nào. ၈၀၇. 807. ယဿူဘယန္တေ ပဏိဓီဓ နတ္ထိ, ဘဝါဘဝါယ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ; နိဝေသနာ တဿ န သန္တိ ကေစိ, ဓမ္မေသု နိစ္ဆေယျ သမုဂ္ဂဟီတံ. Đối với vị nào ở đây không có sự mong cầu ở cả hai cực đoan, về sự hiện hữu hay không hiện hữu, ở đời này hay đời sau; vị ấy không có bất cứ sự an trú (tà kiến) nào, không có điều gì được quyết đoán và chấp thủ trong các pháp. ၈၀၈. 808. တဿီဓ ဒိဋ္ဌေ ဝ သုတေ မုတေ ဝါ, ပကပ္ပိတာ နတ္ထိ အဏူပိ သညာ; တံ ဗြာဟ္မဏံ ဒိဋ္ဌိမနာဒိယာနံ, ကေနီဓ လောကသ္မိံ ဝိကပ္ပယေယျ. Đối với vị ấy, ở đây, trong điều được thấy, được nghe, hoặc được cảm nhận, không có một chút tưởng nào được tạo tác. Vị Bà-la-môn ấy không chấp thủ quan điểm, thì ở trong đời này, ai có thể phân biệt (định nghĩa) vị ấy bằng cách nào? ၈၀၉. 809. န ကပ္ပယန္တိ န ပုရေက္ခရောန္တိ, ဓမ္မာပိ တေသံ န ပဋိစ္ဆိတာသေ; န ဗြာဟ္မဏော သီလဝတေန နေယျော, ပါရင်္ဂတော န ပစ္စေတိ တာဒီတိ. Họ không tạo tác, không đặt điều gì lên trước, không có pháp nào được họ chấp nhận. Vị Bà-la-môn không bị dẫn dắt bởi giới và hạnh. Bậc như vậy đã đến bờ kia, không còn quay trở lại. ပရမဋ္ဌကသုတ္တံ ပဉ္စမံ နိဋ္ဌိတံ. Dứt kinh Paramaṭṭhaka, phẩm thứ năm. ၆. ဇရာသုတ္တံ 6. Kinh Jarā (Kinh Về Sự Già) ၈၁၀. 810. အပ္ပံ [Pg.405] ဝတ ဇီဝိတံ ဣဒံ, ဩရံ ဝဿသတာပိ မိယျတိ ; ယော စေပိ အတိစ္စ ဇီဝတိ, အထ ခေါ သော ဇရသာပိ မိယျတိ. Ôi, mạng sống này thật ngắn ngủi, người ta chết trước cả trăm năm. Dù có ai sống vượt qua, thì rồi cũng chết vì tuổi già. ၈၁၁. 811. သောစန္တိ ဇနာ မမာယိတေ, န ဟိ သန္တိ နိစ္စာ ပရိဂ္ဂဟာ; ဝိနာဘာဝသန္တမေဝိဒံ, ဣတိ ဒိသွာ နာဂါရမာဝသေ. Người ta sầu muộn vì những gì họ sở hữu, vì không có tài sản nào là thường hằng. Thấy rằng sự chia ly là điều tất yếu, người trí không nên sống đời tại gia. ၈၁၂. 812. မရဏေနပိ တံ ပဟီယတိ, ယံ ပုရိသော မမိဒန္တိ မညတိ; ဧတမ္ပိ ဝိဒိတွာ ပဏ္ဍိတော, န မမတ္တာယ နမေထ မာမကော. Điều mà một người nghĩ rằng ‘đây là của tôi,’ sẽ bị từ bỏ ngay cả khi chết. Bậc trí, người đệ tử, biết được điều này, không nên hướng đến lòng ái luyến (vào của cải). ၈၁၃. 813. သုပိနေန ယထာပိ သင်္ဂတံ, ပဋိဗုဒ္ဓေါ ပုရိသော န ပဿတိ; ဧဝမ္ပိ ပိယာယိတံ ဇနံ, ပေတံ ကာလကတံ န ပဿတိ. Giống như người thức dậy không còn thấy người đã gặp trong giấc mơ; cũng vậy, người ta không còn thấy người thân yêu đã qua đời, đã mệnh chung. ၈၁၄. 814. ဒိဋ္ဌာပိ သုတာပိ တေ ဇနာ, ယေသံ နာမမိဒံ ပဝုစ္စတိ ; နာမံယေဝါဝသိဿတိ, အက္ခေယျံ ပေတဿ ဇန္တုနော. Những người ấy, đã được thấy hoặc được nghe, mà tên của họ được nhắc đến; chỉ còn lại cái tên để kể về người đã khuất. ၈၁၅. 815. သောကပ္ပရိဒေဝမစ္ဆရံ, န ဇဟန္တိ ဂိဒ္ဓါ မမာယိတေ; တသ္မာ မုနယော ပရိဂ္ဂဟံ, ဟိတွာ အစရိံသု ခေမဒဿိနော. Những người tham đắm vào sở hữu không từ bỏ được sầu, bi, và keo kiệt. Do đó, các bậc ẩn sĩ, những người thấy được sự an ổn, đã từ bỏ sở hữu và sống đời phạm hạnh. ၈၁၆. 816. ပတိလီနစရဿ [Pg.406] ဘိက္ခုနော, ဘဇမာနဿ ဝိဝိတ္တမာသနံ; သာမဂ္ဂိယမာဟု တဿ တံ, ယော အတ္တာနံ ဘဝနေ န ဒဿယေ. Đối với vị tỳ khưu sống ẩn dật, lui tới chỗ ở vắng vẻ, người ta nói rằng điều đó là thích hợp cho vị ấy, người không thể hiện mình trong các cõi hữu. ၈၁၇. 817. သဗ္ဗတ္ထ မုနီ အနိဿိတော, န ပိယံ ကုဗ္ဗတိ နောပိ အပ္ပိယံ; တသ္မိံ ပရိဒေဝမစ္ဆရံ, ပဏ္ဏေ ဝါရိ ယထာ န လိမ္ပတိ. Bậc ẩn sĩ không nương tựa vào bất cứ đâu, không tạo ra điều yêu hay không yêu. Nơi vị ấy, sầu muộn và keo kiệt không bám dính, như nước trên lá sen. ၈၁၈. 818. ဥဒဗိန္ဒု ယထာပိ ပေါက္ခရေ, ပဒုမေ ဝါရိ ယထာ န လိမ္ပတိ; ဧဝံ မုနိ နောပလိမ္ပတိ, ယဒိဒံ ဒိဋ္ဌသုတံ မုတေသု ဝါ. Như giọt nước trên lá sen, như nước trên hoa sen không bám dính; cũng vậy, bậc ẩn sĩ không bị ô nhiễm bởi những gì được thấy, được nghe, hoặc được cảm nhận. ၈၁၉. 819. ဓောနော န ဟိ တေန မညတိ, ယဒိဒံ ဒိဋ္ဌသုတံ မုတေသု ဝါ; နာညေန ဝိသုဒ္ဓိမိစ္ဆတိ, န ဟိ သော ရဇ္ဇတိ နော ဝိရဇ္ဇတီတိ. Bậc đã thanh lọc không quan niệm qua những gì được thấy, được nghe, hoặc được cảm nhận. Vị ấy không mong cầu sự thanh tịnh bằng cách khác. Vị ấy không tham ái, cũng không ly ái. ဇရာသုတ္တံ ဆဋ္ဌံ နိဋ္ဌိတံ. Dứt kinh Jarā, phẩm thứ sáu. ၇. တိဿမေတ္တေယျသုတ္တံ 7. Kinh Tissametteyya ၈၂၀. 820. ‘‘မေထုနမနုယုတ္တဿ, (ဣစ္စာယသ္မာ တိဿော မေတ္တေယျော) ဝိဃာတံ ဗြူဟိ မာရိသ; သုတွာန တဝ သာသနံ, ဝိဝေကေ သိက္ခိဿာမသေ. (Tôn giả Tissa Metteyya nói rằng:) ‘Thưa ngài, xin hãy nói về sự phiền não của người hành dâm; sau khi nghe giáo pháp của ngài, chúng con sẽ tu tập trong sự viễn ly.’ ၈၂၁. 821. ‘‘မေထုနမနုယုတ္တဿ, (မေတ္တေယျာတိ ဘဂဝါ) မုဿတေ ဝါပိ သာသနံ; မိစ္ဆာ စ ပဋိပဇ္ဇတိ, ဧတံ တသ္မိံ အနာရိယံ. (Thế Tôn nói:) ‘Này Metteyya, đối với người hành dâm, giáo pháp bị lãng quên, và vị ấy thực hành sai lạc. Điều này nơi vị ấy là không cao thượng.’ ၈၂၂. 822. ‘‘ဧကော [Pg.407] ပုဗ္ဗေ စရိတွာန, မေထုနံ ယော နိသေဝတိ; ယာနံ ဘန္တံ ဝ တံ လောကေ, ဟီနမာဟု ပုထုဇ္ဇနံ. Người nào trước kia sống độc thân, sau lại hành dâm, người ta gọi vị ấy ở trong đời là kẻ phàm phu thấp kém, như một cỗ xe mất phương hướng. ၈၂၃. 823. ‘‘ယသော ကိတ္တိ စ ယာ ပုဗ္ဗေ, ဟာယတေ ဝါပိ တဿ သာ; ဧတမ္ပိ ဒိသွာ သိက္ခေထ, မေထုနံ ဝိပ္ပဟာတဝေ. Danh tiếng và tiếng tăm nào mà vị ấy có trước đây, đều bị suy giảm. Thấy được điều này, hãy tu tập để từ bỏ việc hành dâm. ၈၂၄. 824. ‘‘သင်္ကပ္ပေဟိ ပရေတော သော, ကပဏော ဝိယ ဈာယတိ; သုတွာ ပရေသံ နိဂ္ဃောသံ, မင်္ကု ဟောတိ တထာဝိဓော. Bị các tư duy xâm chiếm, vị ấy ưu tư như một người khốn khổ. Nghe lời khiển trách của người khác, người như vậy trở nên bối rối. ၈၂၅. 825. ‘‘အထ သတ္ထာနိ ကုရုတေ, ပရဝါဒေဟိ စောဒိတော; ဧသ ခွဿ မဟာဂေဓော, မောသဝဇ္ဇံ ပဂါဟတိ. Rồi bị thúc giục bởi lời nói của người khác, vị ấy tạo ra vũ khí (lời nói ác). Đây thực sự là lòng tham lớn của vị ấy: chìm đắm trong lời nói dối. ၈၂၆. 826. ‘‘ပဏ္ဍိတောတိ သမညာတော, ဧကစရိယံ အဓိဋ္ဌိတော; အထာပိ မေထုနေ ယုတ္တော, မန္ဒောဝ ပရိကိဿတိ. Được xem là bậc trí, đã quyết tâm thực hành hạnh độc cư; thế nhưng lại vướng vào việc dâm dục, người ấy bị phiền não như kẻ si đần. ၈၂၇. 827. ‘‘ဧတမာဒီနဝံ ဉတွာ, မုနိ ပုဗ္ဗာပရေ ဣဓ; ဧကစရိယံ ဒဠှံ ကယိရာ, န နိသေဝေထ မေထုနံ. Bậc ẩn sĩ, trong giáo pháp này, sau khi biết được sự nguy hại này từ trước đến sau, nên thực hành hạnh độc cư một cách vững chắc, không nên thực hành việc dâm dục. ၈၂၈. 828. ‘‘ဝိဝေကညေဝ သိက္ခေထ, ဧတဒရိယာနမုတ္တမံ; န တေန သေဋ္ဌော မညေထ, သ ဝေ နိဗ္ဗာနသန္တိကေ. Nên thực hành hạnh viễn ly, đây là điều tối thượng của các bậc Thánh. Không nên do đó mà tự cho mình là cao quý. Vị ấy thật sự ở gần bên Niết-bàn. ၈၂၉. 829. ‘‘ရိတ္တဿ မုနိနော စရတော, ကာမေသု အနပေက္ခိနော; ဩဃတိဏ္ဏဿ ပိဟယန္တိ, ကာမေသု ဂဓိတာ ပဇာ’’တိ. Chúng sanh bị tham đắm trong các dục, ngưỡng mộ bậc ẩn sĩ đã vượt qua bộc lưu, vị sống đã được giải thoát, không luyến tiếc các dục. တိဿမေတ္တေယျသုတ္တံ သတ္တမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Tissametteyya, kinh thứ bảy, đã kết thúc. ၈. ပသူရသုတ္တံ 8. Kinh Pasūra ၈၃၀. 830. ဣဓေဝ သုဒ္ဓိ ဣတိ ဝါဒယန္တိ, နာညေသု ဓမ္မေသု ဝိသုဒ္ဓိမာဟု; ယံ နိဿိတာ တတ္ထ သုဘံ ဝဒါနာ, ပစ္စေကသစ္စေသု ပုထူ နိဝိဋ္ဌာ. Họ tuyên bố rằng: 'Chỉ ở đây mới có sự thanh tịnh', họ không nói có sự thanh tịnh trong các pháp khác. Điều gì họ nương tựa, họ nói điều đó là tốt đẹp. Nhiều người cố chấp vào những chân lý riêng của mình. ၈၃၁. 831. တေ [Pg.408] ဝါဒကာမာ ပရိသံ ဝိဂယှ, ဗာလံ ဒဟန္တီ မိထု အညမညံ; ဝဒန္တိ တေ အညသိတာ ကထောဇ္ဇံ, ပသံသကာမာ ကုသလာ ဝဒါနာ. Những người ham muốn tranh luận, sau khi vào hội chúng, họ xem nhau như những kẻ ngu. Nương tựa vào người khác, họ nói lời tranh cãi, mong muốn được tán dương, tự cho mình là người khéo nói. ၈၃၂. 832. ယုတ္တော ကထာယံ ပရိသာယ မဇ္ဈေ, ပသံသမိစ္ဆံ ဝိနိဃာတိ ဟောတိ; အပါဟတသ္မိံ ပန မင်္ကု ဟောတိ, နိန္ဒာယ သော ကုပ္ပတိ ရန္ဓမေသီ. Tham gia vào cuộc tranh luận giữa hội chúng, mong muốn được tán dương, người ấy trở nên hủy hoại. Nhưng khi bị bác bỏ, người ấy trở nên bối rối; bị chỉ trích, người ấy tức giận, tìm kiếm lỗi lầm (của người khác). ၈၃၃. 833. ယမဿ ဝါဒံ ပရိဟီနမာဟု, အပါဟတံ ပဉှဝိမံသကာသေ; ပရိဒေဝတိ သောစတိ ဟီနဝါဒေါ, ဥပစ္စဂါ မန္တိ အနုတ္ထုနာတိ. Khi những người thẩm xét vấn đề nói rằng luận điểm của người ấy là thua kém, đã bị bác bỏ, người có luận điểm thua kém ấy than van, sầu muộn, và rên rỉ rằng: 'Ông ta đã đánh bại tôi'. ၈၃၄. 834. ဧတေ ဝိဝါဒါ သမဏေသု ဇာတာ, ဧတေသု ဥဂ္ဃာတိ နိဃာတိ ဟောတိ; ဧတမ္ပိ ဒိသွာ ဝိရမေ ကထောဇ္ဇံ, န ဟညဒတ္ထတ္ထိပသံသလာဘာ. Những cuộc tranh luận này phát sinh giữa các vị sa-môn. Trong đó có sự hân hoan và chán nản. Thấy được điều này, nên từ bỏ việc tranh cãi, vì không có lợi ích nào khác ngoài việc nhận được lời tán dương. ၈၃၅. 835. ပသံသိတော ဝါ ပန တတ္ထ ဟောတိ, အက္ခာယ ဝါဒံ ပရိသာယ မဇ္ဈေ; သော ဟဿတီ ဥဏ္ဏမတီ စ တေန, ပပ္ပုယျ တမတ္ထံ ယထာ မနော အဟု. Hoặc là người ấy được tán dương ở đó, sau khi trình bày luận điểm giữa hội chúng. Do đó, người ấy cười và tự cao, đã đạt được mục đích ấy như tâm mong muốn. ၈၃၆. 836. ယာ ဥဏ္ဏတီ သာဿ ဝိဃာတဘူမိ, မာနာတိမာနံ ဝဒတေ ပနေသော; ဧတမ္ပိ ဒိသွာ န ဝိဝါဒယေထ, န ဟိ တေန သုဒ္ဓိံ ကုသလာ ဝဒန္တိ. Sự tự cao ấy là nền tảng cho sự thất bại của người ấy; người ấy lại còn nói lời ngã mạn và quá mạn. Thấy được điều này, không nên tranh luận, vì những người khéo léo không nói rằng có sự thanh tịnh qua đó. ၈၃၇. 837. သူရော ယထာ ရာဇခါဒါယ ပုဋ္ဌော, အဘိဂဇ္ဇမေတိ ပဋိသူရမိစ္ဆံ; ယေနေဝ သော တေန ပလေဟိ သူရ, ပုဗ္ဗေဝ နတ္ထိ ယဒိဒံ ယုဓာယ. Như một vị anh hùng được nuôi dưỡng bằng thực phẩm của vua, gầm thét tiến lên, mong muốn có đối thủ; hỡi vị anh hùng, hãy đi đến nơi nào có người ấy. Đối với ta, từ trước đã không có gì để chiến đấu. ၈၃၈. 838. ယေ [Pg.409] ဒိဋ္ဌိမုဂ္ဂယှ ဝိဝါဒယန္တိ, ဣဒမေဝ သစ္စန္တိ စ ဝါဒယန္တိ; တေ တွံ ဝဒဿူ န ဟိ တေဓ အတ္ထိ, ဝါဒမှိ ဇာတေ ပဋိသေနိကတ္တာ. Những người chấp thủ kiến giải và tranh luận, và tuyên bố rằng: 'Chỉ điều này là sự thật!'; hãy nói với họ. Ở đây, khi cuộc tranh luận phát sinh, không có đối thủ nào (cho ngài). ၈၃၉. 839. ဝိသေနိကတွာ ပန ယေ စရန္တိ, ဒိဋ္ဌီဟိ ဒိဋ္ဌိံ အဝိရုဇ္ဈမာနာ; တေသု တွံ ကိံ လဘေထော ပသူရ, ယေသီဓ နတ္ထီ ပရမုဂ္ဂဟီတံ. Nhưng những vị sống sau khi đã giải trừ quân đội (phiền não), không đối chọi kiến giải này với kiến giải khác; hỡi Pasūra, ngài có thể đạt được gì ở nơi họ, những người ở đây không có gì được chấp thủ là tối thượng? ၈၄၀. 840. အထ တွံ ပဝိတက္ကမာဂမာ, မနသာ ဒိဋ္ဌိဂတာနိ စိန္တယန္တော; ဓောနေန ယုဂံ သမာဂမာ, န ဟိ တွံ သက္ခသိ သမ္ပယာတဝေတိ. Vậy mà ngài đã đến đây với sự suy lường, trong tâm suy tư về các kiến giải. Ngài đã đến để sánh đôi với bậc đã thanh lọc, nhưng ngài sẽ không thể nào bước cùng nhịp được. ပသူရသုတ္တံ အဋ္ဌမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Pasūra, kinh thứ tám, đã kết thúc. ၉. မာဂဏ္ဍိယသုတ္တံ 9. Kinh Māgaṇḍiya ၈၄၁. 841. ‘‘ဒိသွာန တဏှံ အရတိံ ရဂဉ္စ, နာဟောသိ ဆန္ဒော အပိ မေထုနသ္မိံ; ကိမေဝိဒံ မုတ္တကရီသပုဏ္ဏံ, ပါဒါပိ နံ သမ္ဖုသိတုံ န ဣစ္ဆေ’’. Sau khi đã thấy Taṇhā, Arati và Ragā, ta cũng không có ham muốn về việc dâm dục. Huống nữa là vật này, đầy nước tiểu và phân, ta thậm chí không muốn dùng chân để chạm vào nó. ၈၄၂. 842. ‘‘ဧတာဒိသံ စေ ရတနံ န ဣစ္ဆသိ, နာရိံ နရိန္ဒေဟိ ဗဟူဟိ ပတ္ထိတံ; ဒိဋ္ဌိဂတံ သီလဝတံ နု ဇီဝိတံ, ဘဝူပပတ္တိဉ္စ ဝဒေသိ ကီဒိသံ’’. Nếu ngài không mong muốn một báu vật như vậy, một người phụ nữ được nhiều vị vua ao ước, vậy xin hãy cho biết kiến giải, giới hạnh, đời sống, và sự tái sanh vào cảnh giới của ngài là như thế nào? ၈၄၃. 843. ‘‘ဣဒံ ဝဒါမီတိ န တဿ ဟောတိ, (မာဂဏ္ဍိယာတိ ဘဂဝါ)ဓမ္မေသု နိစ္ဆေယျ သမုဂ္ဂဟီတံ; ပဿဉ္စ ဒိဋ္ဌီသု အနုဂ္ဂဟာယ,အဇ္ဈတ္တသန္တိံ ပစိနံ အဒဿံ’’. (Thế Tôn phán:) Này Māgaṇḍiya, ta không có ý nghĩ rằng: 'Đây là điều ta nói', sau khi đã quyết đoán và chấp thủ trong các pháp. Và sau khi thấy (sự nguy hại) trong các kiến giải, không chấp thủ, trong khi tìm cầu, ta đã thấy được sự an tịnh nội tâm. ၈၄၄. 844. ‘‘ဝိနိစ္ဆယာ [Pg.410] ယာနိ ပကပ္ပိတာနိ, (ဣတိ မာဂဏ္ဍိယော )တေ ဝေ မုနီ ဗြူသိ အနုဂ္ဂဟာယ; အဇ္ဈတ္တသန္တီတိ ယမေတမတ္ထံ,ကထံ နု ဓီရေဟိ ပဝေဒိတံ တံ’’. (Māgaṇḍiya nói:) Thưa bậc Ẩn sĩ, những gì là những quyết đoán đã được tạo tác, ngài nói về chúng mà không chấp thủ. Ý nghĩa này mà ngài gọi là 'sự an tịnh nội tâm', nó được các bậc hiền trí tuyên bố như thế nào? ၈၄၅. 845. ‘‘န ဒိဋ္ဌိယာ န သုတိယာ န ဉာဏေန, (မာဂဏ္ဍိယာတိ ဘဂဝါ)သီလဗ္ဗတေနာပိ န သုဒ္ဓိမာဟ; အဒိဋ္ဌိယာ အဿုတိယာ အဉာဏာ,အသီလတာ အဗ္ဗတာ နောပိ တေန; ဧတေ စ နိဿဇ္ဇ အနုဂ္ဂဟာယ,သန္တော အနိဿာယ ဘဝံ န ဇပ္ပေ’’. (Thế Tôn phán:) Này Māgaṇḍiya, ta không nói sự thanh tịnh có được do kiến giải, do truyền thống, do tri kiến, hay do giới và cấm thủ. Cũng không phải do không có kiến giải, không có truyền thống, không có tri kiến, không có giới, không có cấm thủ. Sau khi từ bỏ những điều này, không chấp thủ, được an tịnh, không nương tựa, người ấy không khao khát sự hiện hữu. ၈၄၆. 846. ‘‘နော စေ ကိရ ဒိဋ္ဌိယာ န သုတိယာ န ဉာဏေန, (ဣတိ မာဂဏ္ဍိယော)သီလဗ္ဗတေနာပိ န သုဒ္ဓိမာဟ; အဒိဋ္ဌိယာ အဿုတိယာ အဉာဏာ,အသီလတာ အဗ္ဗတာ နောပိ တေန; မညာမဟံ မောမုဟမေဝ ဓမ္မံ,ဒိဋ္ဌိယာ ဧကေ ပစ္စေန္တိ သုဒ္ဓိံ’’. (Māgaṇḍiya nói:) Nếu quả thật ngài không nói sự thanh tịnh có được do kiến giải, do truyền thống, do tri kiến, hay do giới và cấm thủ; cũng không phải do không có kiến giải, không có truyền thống, không có tri kiến, không có giới, không có cấm thủ; tôi cho rằng giáo pháp này thật là mê muội, vì một số người tin rằng có sự thanh tịnh nhờ vào kiến giải. ၈၄၇. 847. ‘‘ဒိဋ္ဌဉ္စ နိဿာယ အနုပုစ္ဆမာနော, (မာဂဏ္ဍိယာတိ ဘဂဝါ)သမုဂ္ဂဟီတေသု ပမောဟမာဂါ ; ဣတော စ နာဒ္ဒက္ခိ အဏုမ္ပိ သညံ,တသ္မာ တုဝံ မောမုဟတော ဒဟာသိ. (Thế Tôn phán:) Này Māgaṇḍiya, nương tựa vào kiến giải và liên tục hỏi, ngài đã đi đến sự si mê trong những gì đã được chấp thủ. Từ đây, ngài đã không thấy được dù chỉ một chút nhận thức. Do đó, ngài thấy (giáo pháp này) là mê muội. ၈၄၈. 848. ‘‘သမော ဝိသေသီ ဥဒ ဝါ နိဟီနော, ယော မညတီ သော ဝိဝဒေထ တေန; တီသု ဝိဓာသု အဝိကမ္ပမာနော, သမော ဝိသေသီတိ န တဿ ဟောတိ. Người nào nghĩ rằng mình 'bằng', 'hơn', hay 'kém', người ấy sẽ tranh luận vì điều đó. Đối với người không bị lay động trong ba cách phân biệt ấy, không có ý nghĩ rằng mình 'bằng', 'hơn', hay 'kém'. ၈၄၉. 849. ‘‘သစ္စန္တိ သော ဗြာဟ္မဏော ကိံ ဝဒေယျ, မုသာတိ ဝါ သော ဝိဝဒေထ ကေန; ယသ္မိံ သမံ ဝိသမံ ဝါပိ နတ္ထိ, သ ကေန ဝါဒံ ပဋိသံယုဇေယျ. Vị Bà-la-môn ấy sẽ nói điều gì là 'chân thật', hay sẽ tranh luận với ai rằng điều gì là 'giả dối'? Nơi người mà không có 'bằng' và 'không bằng', người ấy sẽ tham gia tranh luận với ai? ၈၅၀. 850. ‘‘ဩကံ [Pg.411] ပဟာယ အနိကေတသာရီ, ဂါမေ အကုဗ္ဗံ မုနိ သန္ထဝါနိ ; ကာမေဟိ ရိတ္တော အပုရေက္ခရာနော, ကထံ န ဝိဂ္ဂယှ ဇနေန ကယိရာ. Bậc ẩn sĩ đã từ bỏ trú xứ, sống không gia đình, không tạo sự thân mật trong làng, thoát khỏi các dục, không mong cầu (cho tương lai), làm sao có thể nói lời tranh cãi với người đời? ၈၅၁. 851. ‘‘ယေဟိ ဝိဝိတ္တော ဝိစရေယျ လောကေ, န တာနိ ဥဂ္ဂယှ ဝဒေယျ နာဂေါ; ဇလမ္ဗုဇံ ကဏ္ဍကံ ဝါရိဇံ ယထာ, ဇလေန ပင်္ကေန စနူပလိတ္တံ; ဧဝံ မုနီ သန္တိဝါဒေါ အဂိဒ္ဓေါ, ကာမေ စ လောကေ စ အနူပလိတ္တော. Vị Nāga (bậc Long tượng) đi lại trong thế gian, tách biệt khỏi những (kiến giải) ấy, không chấp thủ và nói về chúng. Giống như hoa sen có gai sinh trong nước, không bị vấy bẩn bởi nước và bùn; cũng vậy, bậc ẩn sĩ, người nói về sự an tịnh, không tham lam, không bị vấy bẩn trong các dục và trong thế gian. ၈၅၂. 852. ‘‘န ဝေဒဂူ ဒိဋ္ဌိယာယကော န မုတိယာ, သ မာနမေတိ န ဟိ တမ္မယော သော; န ကမ္မုနာ နောပိ သုတေန နေယျော, အနူပနီတော သ နိဝေသနေသု. Bậc thông suốt (vedagū) không đi theo tà kiến, cũng không đi theo sự nghe biết. Vị ấy không đi đến ngã mạn, vì vị ấy không bị ngã mạn chi phối. Vị ấy không bị dẫn dắt bởi nghiệp, cũng không bởi sự học hỏi. Vị ấy không bị dẫn vào các nơi trú ẩn (của tham ái và tà kiến). ၈၅၃. 853. ‘‘သညာဝိရတ္တဿ န သန္တိ ဂန္ထာ, ပညာဝိမုတ္တဿ န သန္တိ မောဟာ; သညဉ္စ ဒိဋ္ဌိဉ္စ ယေ အဂ္ဂဟေသုံ, တေ ဃဋ္ဋယန္တာ ဝိစရန္တိ လောကေ’’တိ. Đối với người đã ly tham khỏi các tưởng, không có các trói buộc. Đối với người đã giải thoát bằng trí tuệ, không có các si mê. Những ai chấp thủ tưởng và tà kiến, họ đi lại trong thế gian, va chạm lẫn nhau. မာဂဏ္ဍိယသုတ္တံ နဝမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Māgaṇḍiya, kinh thứ chín, đã kết thúc. ၁၀. ပုရာဘေဒသုတ္တံ 10. Kinh Purābheda ၈၅၄. 854. ‘‘ကထံဒဿီ ကထံသီလော, ဥပသန္တောတိ ဝုစ္စတိ; တံ မေ ဂေါတမ ပဗြူဟိ, ပုစ္ဆိတော ဥတ္တမံ နရံ’’. Người thấy thế nào, có giới hạnh thế nào, được gọi là người tịch tịnh? Thưa ngài Gotama, con đã hỏi ngài, bậc tối thượng, xin hãy nói cho con điều đó. ၈၅၅. 855. ‘‘ဝီတတဏှော ပုရာ ဘေဒါ, (ဣတိ ဘဂဝါ) ပုဗ္ဗမန္တမနိဿိတော; ဝေမဇ္ဈေ နုပသင်္ခေယျော, တဿ နတ္ထိ ပုရက္ခတံ. (Thế Tôn đáp:) Người đã hết tham ái trước khi thân hoại, không nương tựa vào quá khứ. Ở giữa (hiện tại) không thể bị tính đếm, vị ấy không có gì đặt ở phía trước. ၈၅၆. 856. ‘‘အက္ကောဓနော [Pg.412] အသန္တာသီ, အဝိကတ္ထီ အကုက္ကုစော; မန္တဘာဏီ အနုဒ္ဓတော, သ ဝေ ဝါစာယတော မုနိ. Không phẫn nộ, không run sợ, không khoe khoang, không hối hận. Nói lời trí tuệ, không trạo cử, vị mâu-ni ấy thật sự chế ngự lời nói. ၈၅၇. 857. ‘‘နိရာသတ္တိ အနာဂတေ, အတီတံ နာနုသောစတိ; ဝိဝေကဒဿီ ဖဿေသု, ဒိဋ္ဌီသု စ န နီယတိ. Không dính mắc vào tương lai, không sầu muộn về quá khứ. Thấy được sự viễn ly trong các xúc, và không bị dẫn dắt bởi các tà kiến. ၈၅၈. 858. ‘‘ပတိလီနော အကုဟကော, အပိဟာလု အမစ္ဆရီ; အပ္ပဂဗ္ဘော အဇေဂုစ္ဆော, ပေသုဏေယျေ စ နော ယုတော. Thu mình, không lừa dối, không tham muốn, không bỏn xẻn. Không thô lỗ, không đáng ghê tởm, và không tham gia vào việc nói đâm thọc. ၈၅၉. 859. ‘‘သာတိယေသု အနဿာဝီ, အတိမာနေ စ နော ယုတော; သဏှော စ ပဋိဘာနဝါ, န သဒ္ဓေါ န ဝိရဇ္ဇတိ. Không chảy theo những điều khả ái, không tham gia vào sự quá mạn. Tế nhị và có biện tài, không tin tưởng (mù quáng), không ghét bỏ. ၈၆၀. 860. ‘‘လာဘကမျာ န သိက္ခတိ, အလာဘေ စ န ကုပ္ပတိ; အဝိရုဒ္ဓေါ စ တဏှာယ, ရသေသု နာနုဂိဇ္ဈတိ. Không học tập vì mong cầu lợi lộc, và không tức giận khi không được lợi lộc. Không bị tham ái chống đối, không tham đắm các vị. ၈၆၁. 861. ‘‘ဥပေက္ခကော သဒါ သတော, န လောကေ မညတေ သမံ; န ဝိသေသီ န နီစေယျော, တဿ နော သန္တိ ဥဿဒါ. Luôn xả ly, luôn chánh niệm, không nghĩ mình bằng người trong thế gian. Không nghĩ mình hơn, không nghĩ mình kém, vị ấy không có những sự nổi lên (của phiền não). ၈၆၂. 862. ‘‘ယဿ နိဿယနာ နတ္ထိ, ဉတွာ ဓမ္မံ အနိဿိတော; ဘဝါယ ဝိဘဝါယ ဝါ, တဏှာ ယဿ န ဝိဇ္ဇတိ. Người không có những nơi nương tựa, biết rõ Pháp và không nương tựa. Người không có tham ái đối với sự hiện hữu hay không hiện hữu. ၈၆၃. 863. ‘‘တံ ဗြူမိ ဥပသန္တောတိ, ကာမေသု အနပေက္ခိနံ; ဂန္ထာ တဿ န ဝိဇ္ဇန္တိ, အတရီ သော ဝိသတ္တိကံ. Ta gọi người ấy là tịch tịnh, người không trông mong các dục. Vị ấy không có các trói buộc, vị ấy đã vượt qua sự dính mắc. ၈၆၄. 864. ‘‘န တဿ ပုတ္တာ ပသဝေါ, ခေတ္တံ ဝတ္ထုဉ္စ ဝိဇ္ဇတိ; အတ္တာ ဝါပိ နိရတ္တာ ဝါ, န တသ္မိံ ဥပလဗ္ဘတိ. Vị ấy không có con cái, gia súc, ruộng nương và đất đai. Nơi vị ấy không tìm thấy có ngã hay vô ngã. ၈၆၅. 865. ‘‘ယေန နံ ဝဇ္ဇုံ ပုထုဇ္ဇနာ, အထော သမဏဗြာဟ္မဏာ; တံ တဿ အပုရက္ခတံ, တသ္မာ ဝါဒေသု နေဇတိ. Điều mà phàm phu, hoặc Sa-môn, Bà-la-môn có thể nói về vị ấy, điều đó không được vị ấy đặt ở phía trước. Do đó, vị ấy không dao động trước những lời tranh luận. ၈၆၆. 866. ‘‘ဝီတဂေဓော အမစ္ဆရီ, န ဥဿေသု ဝဒတေ မုနိ; န သမေသု န ဩမေသု, ကပ္ပံ နေတိ အကပ္ပိယော. Vị mâu-ni đã hết tham lam, không bỏn xẻn, không nói (mình hơn) giữa những người cao. Không (nói mình bằng) giữa những người bằng, không (nói mình kém) giữa những người thấp. Vị ấy không đi đến sự suy lường, vì đã vượt ngoài sự suy lường. ၈၆၇. 867. ‘‘ယဿ လောကေ သကံ နတ္ထိ, အသတာ စ န သောစတိ; ဓမ္မေသု စ န ဂစ္ဆတိ, သ ဝေ သန္တောတိ ဝုစ္စတီ’’တိ. Người mà trong thế gian không có gì là của mình, và không sầu muộn vì không có. Không đi theo các pháp (với thiên vị), vị ấy thật sự được gọi là người an tịnh. ပုရာဘေဒသုတ္တံ ဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Purābheda, kinh thứ mười, đã kết thúc. ၁၁. ကလဟဝိဝါဒသုတ္တံ 11. Kinh Kalahavivāda ၈၆၈. 868. ‘‘ကုတောပဟူတာ [Pg.413] ကလဟာ ဝိဝါဒါ, ပရိဒေဝသောကာ သဟမစ္ဆရာ စ; မာနာတိမာနာ သဟပေသုဏာ စ, ကုတောပဟူတာ တေ တဒိင်္ဃ ဗြူဟိ’’. Từ đâu sinh ra cãi vã, tranh luận, than van, sầu muộn, cùng với bỏn xẻn? Ngã mạn, quá mạn, cùng với nói đâm thọc, từ đâu sinh ra những điều ấy? Xin hãy nói cho con biết. ၈၆၉. 869. ‘‘ပိယပ္ပဟူတာ ကလဟာ ဝိဝါဒါ,ပရိဒေဝသောကာ သဟမစ္ဆရာ စ; မာနာတိမာနာ သဟပေသုဏာ စ,မစ္ဆေရယုတ္တာ ကလဟာ ဝိဝါဒါ; ဝိဝါဒဇာတေသု စ ပေသုဏာနိ’’. Cãi vã, tranh luận sinh ra từ điều khả ái. Than van, sầu muộn, cùng với bỏn xẻn. Ngã mạn, quá mạn, cùng với nói đâm thọc. Cãi vã, tranh luận đi đôi với bỏn xẻn. Khi tranh luận sinh ra, thì cũng có nói đâm thọc. ၈၇၀. 870. ‘‘ပိယာ သု လောကသ္မိံ ကုတောနိဒါနာ, ယေ စာပိ လောဘာ ဝိစရန္တိ လောကေ; အာသာ စ နိဋ္ဌာ စ ကုတောနိဒါနာ, ယေ သမ္ပရာယာယ နရဿ ဟောန္တိ’’. Những điều khả ái trong thế gian có nguồn gốc từ đâu? Và những tham lam đi lại trong thế gian? Hy vọng và sự thành tựu có nguồn gốc từ đâu, những điều dẫn đến tương lai của con người? ၈၇၁. 871. ‘‘ဆန္ဒာနိဒါနာနိ ပိယာနိ လောကေ, ယေ စာပိ လောဘာ ဝိစရန္တိ လောကေ; အာသာ စ နိဋ္ဌာ စ ဣတောနိဒါနာ, ယေ သမ္ပရာယာယ နရဿ ဟောန္တိ’’. Những điều khả ái trong thế gian có dục làm nguồn gốc. Và những tham lam đi lại trong thế gian. Hy vọng và sự thành tựu có nguồn gốc từ đây, những điều dẫn đến tương lai của con người. ၈၇၂. 872. ‘‘ဆန္ဒော နု လောကသ္မိံ ကုတောနိဒါနော, ဝိနိစ္ဆယာ စာပိ ကုတောပဟူတာ; ကောဓော မောသဝဇ္ဇဉ္စ ကထံကထာ စ, ယေ ဝါပိ ဓမ္မာ သမဏေန ဝုတ္တာ’’. Dục trong thế gian có nguồn gốc từ đâu? Và các sự phán quyết sinh ra từ đâu? Sân hận, lời nói dối, và nghi ngờ, và các pháp khác được Sa-môn nói đến (sinh ra từ đâu)? ၈၇၃. 873. ‘‘သာတံ အသာတန္တိ ယမာဟု လောကေ, တမူပနိဿာယ ပဟောတိ ဆန္ဒော; ရူပေသု ဒိသွာ ဝိဘဝံ ဘဝဉ္စ, ဝိနိစ္ဆယံ ကုဗ္ဗတိ ဇန္တု လောကေ. Điều mà người ta gọi là dễ chịu và khó chịu trong thế gian, nương vào đó mà dục sinh khởi. Thấy sự hoại diệt và sự sinh khởi của các sắc, chúng sinh trong thế gian đưa ra phán quyết. ၈၇၄. 874. ‘‘ကောဓော [Pg.414] မောသဝဇ္ဇဉ္စ ကထံကထာ စ, ဧတေပိ ဓမ္မာ ဒွယမေဝ သန္တေ; ကထံကထီ ဉာဏပထာယ သိက္ခေ, ဉတွာ ပဝုတ္တာ သမဏေန ဓမ္မာ’’. Sân hận, lời nói dối, và nghi ngờ, những pháp này cũng sinh khởi khi có cặp đôi (dễ chịu và khó chịu). Người có nghi ngờ nên học tập con đường trí tuệ; các pháp đã được Sa-môn tuyên thuyết sau khi biết rõ. ၈၇၅. 875. ‘‘သာတံ အသာတဉ္စ ကုတောနိဒါနာ, ကိသ္မိံ အသန္တေ န ဘဝန္တိ ဟေတေ; ဝိဘဝံ ဘဝဉ္စာပိ ယမေတမတ္ထံ, ဧတံ မေ ပဗြူဟိ ယတောနိဒါနံ’’. Dễ chịu và khó chịu có nguồn gốc từ đâu? Khi cái gì không có mặt thì chúng không sinh khởi? Và điều này, sự hoại diệt và sự sinh khởi, xin hãy nói cho con biết nguồn gốc của nó. ၈၇၆. 876. ‘‘ဖဿနိဒါနံ သာတံ အသာတံ, ဖဿေ အသန္တေ န ဘဝန္တိ ဟေတေ; ဝိဘဝံ ဘဝဉ္စာပိ ယမေတမတ္ထံ, ဧတံ တေ ပဗြူမိ ဣတောနိဒါနံ’’. Dễ chịu và khó chịu có xúc làm nguồn gốc. Khi xúc không có mặt thì chúng không sinh khởi. Và điều này, sự hoại diệt và sự sinh khởi, Ta nói cho ngươi biết, nó có nguồn gốc từ đây (từ xúc). ၈၇၇. 877. ‘‘ဖဿော နု လောကသ္မိ ကုတောနိဒါနော, ပရိဂ္ဂဟာ စာပိ ကုတောပဟူတာ; ကိသ္မိံ အသန္တေ န မမတ္တမတ္ထိ, ကိသ္မိံ ဝိဘူတေ န ဖုသန္တိ ဖဿာ’’. Xúc trong thế gian có nguồn gốc từ đâu? Và các sự chiếm hữu sinh ra từ đâu? Khi cái gì không có mặt thì không có 'cái của tôi'? Khi cái gì đã biến mất thì các xúc không còn xúc chạm? ၈၇၈. 878. ‘‘နာမဉ္စ ရူပဉ္စ ပဋိစ္စ ဖဿော, ဣစ္ဆာနိဒါနာနိ ပရိဂ္ဂဟာနိ; ဣစ္ဆာယသန္တျာ န မမတ္တမတ္ထိ, ရူပေ ဝိဘူတေ န ဖုသန္တိ ဖဿာ’’. Duyên danh và sắc, xúc sanh khởi, các sự chiếm hữu có ái dục làm nhân duyên; khi ái dục không hiện hữu, không có sự chấp thủ 'của tôi'; khi sắc đã được vượt qua, các xúc không còn chạm đến. ၈၇၉. 879. ‘‘ကထံသမေတဿ ဝိဘောတိ ရူပံ, သုခံ ဒုခဉ္စာပိ ကထံ ဝိဘောတိ; ဧတံ မေ ပဗြူဟိ ယထာ ဝိဘောတိ, တံ ဇာနိယာမာတိ မေ မနော အဟု’’. Đối với người đã thực hành như thế nào thì sắc được vượt qua? Và lạc khổ cũng được vượt qua như thế nào? Xin Ngài hãy giảng cho con về cách thức nó được vượt qua, tâm con mong muốn được biết điều ấy. ၈၈၀. 880. ‘‘န သညသညီ န ဝိသညသညီ, နောပိ အသညီ န ဝိဘူတသညီ; ဧဝံသမေတဿ ဝိဘောတိ ရူပံ, သညာနိဒါနာ ဟိ ပပဉ္စသင်္ခါ’’. Không phải là người có tưởng bình thường, không phải là người có tưởng sai lệch, cũng không phải là người vô tưởng, không phải là người có tưởng đã bị tiêu trừ. Đối với người đã thực hành như vậy, sắc được vượt qua. Vì các pháp hý luận có tưởng làm nhân duyên. ၈၈၁. 881. ‘‘ယံ [Pg.415] တံ အပုစ္ဆိမှ အကိတ္တယီ နော,အညံ တံ ပုစ္ဆာမ တဒိင်္ဃ ဗြူဟိ; ဧတ္တာဝတဂ္ဂံ နု ဝဒန္တိ ဟေကေ,ယက္ခဿ သုဒ္ဓိံ ဣဓ ပဏ္ဍိတာသေ; ဥဒါဟု အညမ္ပိ ဝဒန္တိ ဧတ္တော. Điều mà chúng con đã hỏi, Ngài đã giải thích cho chúng con. Chúng con xin hỏi Ngài điều khác, xin hãy nói cho chúng con điều ấy. Phải chăng một số người được xem là bậc trí ở đời này tuyên bố sự thanh tịnh tối thượng của một chúng sanh chỉ đến mức độ ấy thôi? Hay họ còn tuyên bố điều gì khác vượt hơn thế nữa? ၈၈၂. 882. ‘‘ဧတ္တာဝတဂ္ဂမ္ပိ ဝဒန္တိ ဟေကေ, ယက္ခဿ သုဒ္ဓိံ ဣဓ ပဏ္ဍိတာသေ; တေသံ ပနေကေ သမယံ ဝဒန္တိ, အနုပါဒိသေသေ ကုသလာ ဝဒါနာ. Một số người được xem là bậc trí ở đời này tuyên bố sự thanh tịnh tối thượng của một chúng sanh chỉ đến mức độ ấy thôi. Nhưng trong số họ, một số người tự cho là bậc thiện xảo trong trạng thái vô dư y, lại tuyên bố thuyết đoạn diệt. ၈၈၃. 883. ‘‘ဧတေ စ ဉတွာ ဥပနိဿိတာတိ, ဉတွာ မုနီ နိဿယေ သော ဝိမံသီ; ဉတွာ ဝိမုတ္တော န ဝိဝါဒမေတိ, ဘဝါဘဝါယ န သမေတိ ဓီရော’’တိ. Và vị Mâu-ni, sau khi biết rằng họ nương tựa vào những điều này, và sau khi biết các nơi nương tựa, Ngài đã thẩm sát. Sau khi biết, Ngài được giải thoát, không đi vào tranh luận. Bậc trí không đi vào sự hiện hữu và không hiện hữu. ကလဟဝိဝါဒသုတ္တံ ဧကာဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Tranh Cãi và Luận Tranh, kinh thứ mười một, đã kết thúc. ၁၂. စူဠဗျူဟသုတ္တံ 12. Tiểu Kinh Dàn Trận ၈၈၄. 884. သကံသကံဒိဋ္ဌိပရိဗ္ဗသာနာ, ဝိဂ္ဂယှ နာနာ ကုသလာ ဝဒန္တိ; ယော ဧဝံ ဇာနာတိ သ ဝေဒိ ဓမ္မံ, ဣဒံ ပဋိက္ကောသမကေဝလီ သော. Những người tự cho là thiện xảo, cố thủ trong quan điểm riêng của mình, nói nhiều điều khác nhau: 'Ai biết như vậy, người ấy biết Pháp. Ai bác bỏ điều này, người ấy không toàn hảo.' ၈၈၅. 885. ဧဝမ္ပိ ဝိဂ္ဂယှ ဝိဝါဒယန္တိ, ဗာလော ပရော အက္ကုသလောတိ စာဟု; သစ္စော နု ဝါဒေါ ကတမော ဣမေသံ, သဗ္ဗေဝ ဟီမေ ကုသလာ ဝဒါနာ. Như vậy, họ tranh luận sau khi đã cố chấp, và nói rằng: 'Người khác là kẻ ngu, không thiện xảo.' Lời nói nào trong số này là chân thật? Vì tất cả họ đều tự cho là thiện xảo. ၈၈၆. 886. ပရဿ [Pg.416] စေ ဓမ္မမနာနုဇာနံ, ဗာလောမကော ဟောတိ နိဟီနပညော; သဗ္ဗေဝ ဗာလာ သုနိဟီနပညာ, သဗ္ဗေဝိမေ ဒိဋ္ဌိပရိဗ္ဗသာနာ. Nếu người không chấp nhận giáo pháp của người khác là kẻ ngu, dại dột, trí tuệ thấp kém, thì tất cả họ đều là kẻ ngu, trí tuệ rất thấp kém, vì tất cả họ đều cố thủ trong quan điểm riêng của mình. ၈၈၇. 887. သန္ဒိဋ္ဌိယာ စေဝ န ဝီဝဒါတာ, သံသုဒ္ဓပညာ ကုသလာ မုတီမာ; န တေသံ ကောစိ ပရိဟီနပညော, ဒိဋ္ဌီ ဟိ တေသမ္ပိ တထာ သမတ္တာ. Nếu họ thực sự được thanh lọc bởi chính quan điểm của mình, có trí tuệ trong sạch, thiện xảo và thông thái, thì không ai trong số họ có trí tuệ thấp kém, vì quan điểm của họ cũng được xem là hoàn hảo như vậy. ၈၈၈. 888. န ဝါဟမေတံ တထိယန္တိ ဗြူမိ, ယမာဟု ဗာလာ မိထု အညမညံ; သကံသကံဒိဋ္ဌိမကံသု သစ္စံ, တသ္မာ ဟိ ဗာလောတိ ပရံ ဒဟန္တိ. Ta không nói 'Điều này là thật' về những gì những kẻ ngu nói với nhau. Họ đã biến quan điểm riêng của mình thành sự thật; do đó họ xem người khác là kẻ ngu. ၈၈၉. 889. ယမာဟု သစ္စံ တထိယန္တိ ဧကေ, တမာဟု အညေ တုစ္ဆံ မုသာတိ; ဧဝမ္ပိ ဝိဂယှ ဝိဝါဒယန္တိ, ကသ္မာ န ဧကံ သမဏာ ဝဒန္တိ. Điều mà một số người nói là 'thật, đúng đắn', những người khác lại nói là 'trống rỗng, sai lầm'. Như vậy, họ tranh luận sau khi đã cố chấp. Tại sao các sa-môn không nói một điều duy nhất? ၈၉၀. 890. ဧကဉှိ သစ္စံ န ဒုတီယမတ္ထိ, ယသ္မိံ ပဇာ နော ဝိဝဒေ ပဇာနံ; နာနာ တေ သစ္စာနိ သယံ ထုနန္တိ, တသ္မာ န ဧကံ သမဏာ ဝဒန္တိ. Chỉ có một sự thật, không có thứ hai, về điều mà bậc trí không tranh luận. Họ tự ca ngợi những sự thật khác nhau của riêng mình; do đó các sa-môn không nói một điều duy nhất. ၈၉၁. 891. ကသ္မာ နု သစ္စာနိ ဝဒန္တိ နာနာ, ပဝါဒိယာသေ ကုသလာ ဝဒါနာ; သစ္စာနိ သုတာနိ ဗဟူနိ နာနာ, ဥဒါဟု တေ တက္ကမနုဿရန္တိ. Tại sao những người tranh luận, tự cho là thiện xảo, lại nói về những sự thật khác nhau? Có phải các sự thật là nhiều và khác nhau, hay họ chỉ đi theo lý luận suông? ၈၉၂. 892. န ဟေဝ သစ္စာနိ ဗဟူနိ နာနာ, အညတြ သညာယ နိစ္စာနိ လောကေ; တက္ကဉ္စ ဒိဋ္ဌီသု ပကပ္ပယိတွာ, သစ္စံ မုသာတိ ဒွယဓမ္မမာဟု. Không có nhiều sự thật khác nhau, ngoại trừ những gì được xem là thường hằng trong thế gian do tưởng. Và sau khi đã tạo ra lý luận về các quan điểm, họ nói về hai pháp: 'thật' và 'giả'. ၈၉၃. 893. ဒိဋ္ဌေ [Pg.417] သုတေ သီလဝတေ မုတေ ဝါ, ဧတေ စ နိဿာယ ဝိမာနဒဿီ; ဝိနိစ္ဆယေ ဌတွာ ပဟဿမာနော, ဗာလော ပရော အက္ကုသလောတိ စာဟ. Dựa vào những gì được thấy, nghe, giới và vật, hoặc những gì được cảm nhận, và thấy sự khinh miệt, người ấy đứng vững trong quyết định của mình, vui mừng và nói rằng: 'Người khác là kẻ ngu, không thiện xảo.' ၈၉၄. 894. ယေနေဝ ဗာလောတိ ပရံ ဒဟာတိ, တေနာတုမာနံ ကုသလောတိ စာဟ; သယမတ္တနာ သော ကုသလော ဝဒါနော, အညံ ဝိမာနေတိ တဒေဝ ပါဝ. Bằng chính điều mà người ấy xem người khác là kẻ ngu, bằng chính điều đó, người ấy tự gọi mình là thiện xảo. Tự mình tuyên bố là thiện xảo, người ấy khinh miệt người khác, nói chính điều đó. ၈၉၅. 895. အတိသာရဒိဋ္ဌိယာဝ သော သမတ္တော, မာနေန မတ္တော ပရိပုဏ္ဏမာနီ; သယမေဝ သာမံ မနသာဘိသိတ္တော, ဒိဋ္ဌီ ဟိ သာ တဿ တထာ သမတ္တာ. Người ấy đã hoàn hảo với quan điểm cực đoan của mình, say sưa với ngã mạn, tự cho mình là trọn vẹn. Tự mình tấn phong cho mình trong tâm trí, vì quan điểm ấy của người ấy đã được hoàn thiện như vậy. ၈၉၆. 896. ပရဿ စေ ဟိ ဝစသာ နိဟီနော, တုမော သဟာ ဟောတိ နိဟီနပညော; အထ စေ သယံ ဝေဒဂူ ဟောတိ ဓီရော, န ကောစိ ဗာလော သမဏေသု အတ္ထိ. Nếu một người trở nên thấp kém bởi lời nói của người khác, thì người nói cũng có trí tuệ thấp kém như nhau. Nhưng nếu tự mình là người thông suốt, là bậc trí, thì không có ai là kẻ ngu trong các sa-môn. ၈၉၇. 897. အညံ ဣတော ယာဘိဝဒန္တိ ဓမ္မံ, အပရဒ္ဓါ သုဒ္ဓိမကေဝလီ တေ ; ဧဝမ္ပိ တိတ္ထျာ ပုထုသော ဝဒန္တိ, သန္ဒိဋ္ဌိရာဂေန ဟိ တေဘိရတ္တာ. Những người tuyên bố một giáo pháp khác ngoài giáo pháp này, họ đã từ bỏ sự thanh tịnh, họ không toàn hảo. Các ngoại đạo cũng nói nhiều điều như vậy, vì họ say đắm trong tham ái đối với quan điểm của mình. ၈၉၈. 898. ဣဓေဝ သုဒ္ဓိ ဣတိ ဝါဒယန္တိ, နာညေသု ဓမ္မေသု ဝိသုဒ္ဓိမာဟု; ဧဝမ္ပိ တိတ္ထျာ ပုထုသော နိဝိဋ္ဌာ, သကာယနေ တတ္ထ ဒဠှံ ဝဒါနာ. 'Chỉ ở đây mới có sự thanh tịnh', họ tuyên bố như vậy, và không nói có sự thanh tịnh trong các giáo pháp khác. Các ngoại đạo cũng cố thủ nhiều điều như vậy, nói một cách chắc chắn về con đường riêng của mình ở đó. ၈၉၉. 899. သကာယနေ ဝါပိ ဒဠှံ ဝဒါနော, ကမေတ္ထ ဗာလောတိ ပရံ ဒဟေယျ; သယမေဝ သော မေဓဂမာဝဟေယျ, ပရံ ဝဒံ ဗာလမသုဒ္ဓိဓမ္မံ. Khi nói một cách chắc chắn về con đường riêng của mình, người ấy sẽ xem ai khác ở đây là kẻ ngu? Người ấy sẽ tự mang đến tranh cãi cho chính mình, khi nói người khác là kẻ ngu, có pháp không thanh tịnh. ၉၀၀. 900. ဝိနိစ္ဆယေ [Pg.418] ဌတွာ သယံ ပမာယ, ဥဒ္ဓံ သ လောကသ္မိံ ဝိဝါဒမေတိ; ဟိတွာန သဗ္ဗာနိ ဝိနိစ္ဆယာနိ, န မေဓဂံ ကုဗ္ဗတိ ဇန္တု လောကေတိ. Đứng vững trong quyết định của mình, tự mình đo lường, người ấy đi đến tranh luận cao ngạo trong thế gian. Sau khi từ bỏ tất cả các quyết định, một chúng sanh không tạo ra tranh cãi trong thế gian. စူဠဗျူဟသုတ္တံ ဒွါဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Tiểu Kinh Dàn Trận, kinh thứ mười hai, đã kết thúc. ၁၃. မဟာဗျူဟသုတ္တံ 13. Đại Kinh Dàn Trận ၉၀၁. 901. ယေ ကေစိမေ ဒိဋ္ဌိပရိဗ္ဗသာနာ, ဣဒမေဝ သစ္စန္တိ ဝိဝါဒယန္တိ ; သဗ္ဗေဝ တေ နိန္ဒမနွာနယန္တိ, အထော ပသံသမ္ပိ လဘန္တိ တတ္ထ. Bất cứ ai cố thủ trong quan điểm của mình, tranh luận rằng 'Chỉ có điều này là thật', có phải tất cả họ đều chỉ rước lấy sự chỉ trích, hay họ cũng nhận được lời khen ngợi ở đó? ၉၀၂. 902. အပ္ပဉှိ ဧတံ န အလံ သမာယ, ဒုဝေ ဝိဝါဒဿ ဖလာနိ ဗြူမိ; ဧတမ္ပိ ဒိသွာ န ဝိဝါဒယေထ, ခေမာဘိပဿံ အဝိဝါဒဘူမိံ. Điều đó (lời khen) thật nhỏ nhoi, không đủ để mang lại sự an tịnh. Ta nói có hai kết quả của sự tranh luận. Thấy cả điều này, người ta không nên tranh luận, khi thấy trạng thái không tranh luận là nơi an ổn. ၉၀၃. 903. ယာ ကာစိမာ သမ္မုတိယော ပုထုဇ္ဇာ, သဗ္ဗာဝ ဧတာ န ဥပေတိ ဝိဒွါ; အနူပယော သော ဥပယံ ကိမေယျ, ဒိဋ္ဌေ သုတေ ခန္တိမကုဗ္ဗမာနော. Bất cứ quan niệm phổ thông nào, tất cả chúng, bậc trí không tiếp cận. Người không chấp thủ, làm sao có thể chấp thủ? Không tạo ra sự ưa thích đối với những gì được thấy và nghe. ၉၀၄. 904. သီလုတ္တမာ သညမေနာဟု သုဒ္ဓိံ, ဝတံ သမာဒါယ ဥပဋ္ဌိတာသေ; ဣဓေဝ သိက္ခေမ အထဿ သုဒ္ဓိံ, ဘဝူပနီတာ ကုသလာ ဝဒါနာ. Những người xem giới hạnh là tối thượng, họ nói sự thanh tịnh đến từ sự chế ngự. Họ chấp trì các khổ hạnh, và an trú trong đó. Họ nói: 'Chúng ta hãy tu tập ở đây để đạt được sự thanh tịnh ấy'. Họ bị dẫn dắt vào các cõi hữu, tự cho mình là người khéo léo. ၉၀၅. 905. သစေ စုတော သီလဝတတော ဟောတိ, ပဝေဓတီ ကမ္မ ဝိရာဓယိတွာ; ပဇပ္ပတီ ပတ္ထယတီ စ သုဒ္ဓိံ, သတ္ထာဝ ဟီနော ပဝသံ ဃရမှာ. Nếu người ấy bị rơi khỏi giới và hạnh, người ấy run rẩy vì đã làm hỏng việc tu tập của mình. Người ấy than van và mong cầu sự thanh tịnh, giống như người đi xa nhà bị đoàn lữ hành bỏ lại. ၉၀၆. 906. သီလဗ္ဗတံ [Pg.419] ဝါပိ ပဟာယ သဗ္ဗံ, ကမ္မဉ္စ သာဝဇ္ဇနဝဇ္ဇမေတံ; သုဒ္ဓိံ အသုဒ္ဓိန္တိ အပတ္ထယာနော, ဝိရတော စရေ သန္တိမနုဂ္ဂဟာယ. Từ bỏ tất cả giới và hạnh, và cả nghiệp này, dù có lỗi hay không có lỗi, không mong cầu 'thanh tịnh' hay 'bất tịnh', vị ấy sống viễn ly, không chấp thủ vào sự an tịnh (tà kiến). ၉၀၇. 907. တမူပနိဿာယ ဇိဂုစ္ဆိတံ ဝါ, အထဝါပိ ဒိဋ္ဌံ ဝ သုတံ မုတံ ဝါ; ဥဒ္ဓံသရာ သုဒ္ဓိမနုတ္ထုနန္တိ, အဝီတတဏှာသေ ဘဝါဘဝေသု. Nương tựa vào điều ấy, hoặc vào điều đáng ghê tởm, hoặc vào điều được thấy, nghe, hay cảm nhận, những người có tà kiến thượng lưu ca tụng sự thanh tịnh, trong khi họ chưa thoát khỏi ái dục trong các cõi hữu lớn nhỏ. ၉၀၈. 908. ပတ္ထယမာနဿ ဟိ ဇပ္ပိတာနိ, ပဝေဓိတံ ဝါပိ ပကပ္ပိတေသု; စုတူပပါတော ဣဓ ယဿ နတ္ထိ, သ ကေန ဝေဓေယျ ကုဟိံဝ ဇပ္ပေ. Đối với người mong cầu, chắc chắn có những lời thì thầm (của ái dục), và có sự run rẩy đối với những gì được ngã tưởng. Người nào ở đây không còn chết và tái sanh, người ấy sẽ bị lay động bởi cái gì? Sẽ khao khát ở đâu? ၉၀၉. 909. ယမာဟု ဓမ္မံ ပရမန္တိ ဧကေ, တမေဝ ဟီနန္တိ ပနာဟု အညေ; Pháp mà một số người gọi là tối thượng, thì những người khác lại nói chính pháp ấy là thấp kém. သစ္စော နု ဝါဒေါ ကတမော ဣမေသံ, သဗ္ဗေဝ ဟီမေ ကုသလာ ဝဒါနာ. Lời nói nào trong số này là chân thật? Vì tất cả những người này đều tự cho mình là khéo léo. ၉၁၀. 910. သကဉှိ ဓမ္မံ ပရိပုဏ္ဏမာဟု, အညဿ ဓမ္မံ ပန ဟီနမာဟု; ဧဝမ္ပိ ဝိဂ္ဂယှ ဝိဝါဒယန္တိ, သကံ သကံ သမ္မုတိမာဟု သစ္စံ. Họ nói pháp của mình là hoàn hảo, và nói pháp của người khác là thấp kém. Cứ như vậy, họ tranh cãi một cách gay gắt. Họ nói quy ước của riêng mình là chân thật. ၉၁၁. 911. ပရဿ စေ ဝမ္ဘယိတေန ဟီနော, န ကောစိ ဓမ္မေသု ဝိသေသိ အဿ; ပုထူ ဟိ အညဿ ဝဒန္တိ ဓမ္မံ, နိဟီနတော သမှိ ဒဠှံ ဝဒါနာ. Nếu một người trở nên thấp kém bởi sự chê bai của người khác, thì sẽ không có ai là đặc biệt trong các pháp. Vì nhiều người nói pháp của người khác là thấp kém, trong khi nói một cách chắc chắn về pháp của mình. ၉၁၂. 912. သဒ္ဓမ္မပူဇာပိ နေသံ တထေဝ, ယထာ ပသံသန္တိ သကာယနာနိ; သဗ္ဗေဝ ဝါဒါ တထိယာ ဘဝေယျုံ, သုဒ္ဓီ ဟိ နေသံ ပစ္စတ္တမေဝ. Việc tôn thờ chánh pháp của họ cũng giống như cách họ tán dương con đường của mình. Tất cả các học thuyết đều có thể là sự thật, vì sự thanh tịnh của họ chỉ là của riêng mỗi người. ၉၁၃. 913. န [Pg.420] ဗြာဟ္မဏဿ ပရနေယျမတ္ထိ, ဓမ္မေသု နိစ္ဆေယျ သမုဂ္ဂဟီတံ; တသ္မာ ဝိဝါဒါနိ ဥပါတိဝတ္တော, န ဟိ သေဋ္ဌတော ပဿတိ ဓမ္မမညံ. Đối với vị Bà-la-môn, không có gì cần người khác dẫn dắt, không có sự chấp thủ quyết đoán nào trong các pháp. Do đó, vị ấy đã vượt qua các cuộc tranh luận, vì không thấy có pháp nào khác là tối thượng. ၉၁၄. 914. ဇာနာမိ ပဿာမိ တထေဝ ဧတံ, ဒိဋ္ဌိယာ ဧကေ ပစ္စေန္တိ သုဒ္ဓိံ; အဒ္ဒက္ခိ စေ ကိဉှိ တုမဿ တေန, အတိသိတွာ အညေန ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ. 'Tôi biết, tôi thấy, nó đúng là như vậy.' Một số người tin vào sự thanh tịnh qua tà kiến. Nếu người ấy đã thấy, thì điều đó có ích gì cho người ấy? Vượt qua (chánh pháp), họ nói về sự thanh tịnh bằng một phương pháp khác. ၉၁၅. 915. ပဿံ နရော ဒက္ခတိ နာမရူပံ, ဒိသွာန ဝါ ဉဿတိ တာနိမေဝ; ကာမံ ဗဟုံ ပဿတု အပ္ပကံ ဝါ, န ဟိ တေန သုဒ္ဓိံ ကုသလာ ဝဒန္တိ. Người đang thấy, thấy danh và sắc, và sau khi thấy, sẽ chỉ biết những thứ đó. Dù người ấy muốn thấy nhiều hay ít, những người khéo léo không nói rằng có sự thanh tịnh nhờ vào đó. ၉၁၆. 916. နိဝိဿဝါဒီ န ဟိ သုဗ္ဗိနာယော, ပကပ္ပိတံ ဒိဋ္ဌိ ပုရေက္ခရာနော; ယံ နိဿိတော တတ္ထ သုဘံ ဝဒါနော, သုဒ္ဓိံဝဒေါ တတ္ထ တထဒ္ဒသာ သော. Người có quan điểm cố chấp thì không dễ uốn nắn, người ấy đặt tà kiến đã được ngã tưởng lên hàng đầu. Nương tựa vào điều gì, người ấy nói điều đó là tốt đẹp. Người nói về sự thanh tịnh, đã thấy sự thật ở ngay nơi đó. ၉၁၇. 917. န ဗြာဟ္မဏော ကပ္ပမုပေတိ သင်္ခါ, န ဒိဋ္ဌိသာရီ နပိ ဉာဏဗန္ဓု; ဉတွာ စ သော သမ္မုတိယော ပုထုဇ္ဇာ, ဥပေက္ခတီ ဥဂ္ဂဟဏန္တိ မညေ. Vị Bà-la-môn, sau khi đã biết, không đi vào sự ngã tưởng. Vị ấy không lấy tà kiến làm cốt lõi, cũng không bị trói buộc bởi tri kiến. Và sau khi biết các quy ước của phàm phu, vị ấy xả ly; trong khi những người khác thì chấp thủ chúng. ၉၁၈. 918. ဝိဿဇ္ဇ ဂန္ထာနိ မုနီဓ လောကေ, ဝိဝါဒဇာတေသု န ဝဂ္ဂသာရီ; သန္တော အသန္တေသု ဥပေက္ခကော သော, အနုဂ္ဂဟော ဥဂ္ဂဟဏန္တိ မညေ. Bậc Thánh nhân trong đời này, sau khi tháo gỡ các trói buộc, không theo phe phái trong các cuộc tranh luận đã phát sinh. Vị ấy an tịnh, xả ly giữa những người không an tịnh. Vị ấy không chấp thủ, trong khi những người khác thì chấp thủ. ၉၁၉. 919. ပုဗ္ဗာသဝေ ဟိတွာ နဝေ အကုဗ္ဗံ, န ဆန္ဒဂူ နောပိ နိဝိဿဝါဒီ; သ ဝိပ္ပမုတ္တော ဒိဋ္ဌိဂတေဟိ ဓီရော, န လိမ္ပတိ လောကေ အနတ္တဂရဟီ. Từ bỏ các lậu hoặc cũ, không tạo ra các lậu hoặc mới, không đi theo dục vọng, cũng không phải là người có quan điểm cố chấp. Bậc trí tuệ ấy đã giải thoát khỏi các tà kiến. Vị ấy không bị ô nhiễm trong thế gian, không tự trách mình. ၉၂၀. 920. သ [Pg.421] သဗ္ဗဓမ္မေသု ဝိသေနိဘူတော, ယံ ကိဉ္စိ ဒိဋ္ဌံ ဝ သုတံ မုတံ ဝါ; သ ပန္နဘာရော မုနိ ဝိပ္ပမုတ္တော, န ကပ္ပိယော နူပရတော န ပတ္ထိယောတိ. Vị ấy đã chiến thắng tất cả các pháp, bất cứ điều gì được thấy, nghe, hay cảm nhận. Bậc Thánh nhân ấy đã đặt gánh nặng xuống, đã được giải thoát. Vị ấy không tạo tác, không còn kiêng cữ, không còn mong cầu. မဟာဗျူဟသုတ္တံ တေရသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Đại Tập Hợp, kinh thứ mười ba, đã kết thúc. ၁၄. တုဝဋကသုတ္တံ 14. Kinh Tuvaṭaka ၉၂၁. 921. ‘‘ပုစ္ဆာမိ တံ အာဒိစ္စဗန္ဓု, ဝိဝေကံ သန္တိပဒဉ္စ မဟေသိ; ကထံ ဒိသွာ နိဗ္ဗာတိ ဘိက္ခု, အနုပါဒိယာနော လောကသ္မိံ ကိဉ္စိ’’. Con xin hỏi Ngài, bậc Thân Thuộc của mặt trời, bậc Đại sĩ, về sự viễn ly và trạng thái an tịnh. Thấy thế nào, vị Tỳ kheo đạt được tịch tịnh, không chấp thủ bất cứ điều gì trong thế gian? ၉၂၂. 922. ‘‘မူလံ ပပဉ္စသင်္ခါယ, (ဣတိ ဘဂဝါ)မန္တာ အသ္မီတိ သဗ္ဗမုပရုန္ဓေ ; ယာ ကာစိ တဏှာ အဇ္ဈတ္တံ,တာသံ ဝိနယာ သဒါ သတော သိက္ခေ. (Thế Tôn đáp:) 'Hãy dùng trí tuệ để đoạn trừ tận gốc rễ của hý luận, và tất cả những gì thuộc về 'tôi là'. Đối với bất kỳ ái dục nào khởi lên bên trong, hãy luôn chánh niệm tu tập để loại bỏ chúng.' ၉၂၃. 923. ‘‘ယံ ကိဉ္စိ ဓမ္မမဘိဇညာ, အဇ္ဈတ္တံ အထဝါပိ ဗဟိဒ္ဓါ; န တေန ထာမံ ကုဗ္ဗေထ, န ဟိ သာ နိဗ္ဗုတိ သတံ ဝုတ္တာ. 'Bất cứ pháp nào mà vị ấy biết, dù là bên trong hay bên ngoài, vị ấy không nên kiêu mạn vì điều đó. Vì các bậc Thánh nhân không nói rằng đó là sự tịch tịnh.' ၉၂၄. 924. ‘‘သေယျော န တေန မညေယျ, နီစေယျော အထဝါပိ သရိက္ခော; ဖုဋ္ဌော အနေကရူပေဟိ, နာတုမာနံ ဝိကပ္ပယံ တိဋ္ဌေ. 'Vị ấy không nên nghĩ mình 'hơn', 'kém', hay 'bằng' người khác. Bị xúc chạm bởi nhiều hình thái, vị ấy không nên đứng lại với sự phân biệt về bản ngã.' ၉၂၅. 925. ‘‘အဇ္ဈတ္တမေဝုပသမေ, န အညတော ဘိက္ခု သန္တိမေသေယျ; အဇ္ဈတ္တံ ဥပသန္တဿ, နတ္ထိ အတ္တာ ကုတော နိရတ္တာ ဝါ. 'Vị Tỳ kheo nên làm cho nội tâm được an tịnh, không nên tìm kiếm sự an tịnh từ nơi khác. Đối với người có nội tâm an tịnh, không có 'tự ngã', thì làm sao có 'vô ngã'? ၉၂၆. 926. ‘‘မဇ္ဈေ [Pg.422] ယထာ သမုဒ္ဒဿ, ဦမိ နော ဇာယတီ ဌိတော ဟောတိ; ဧဝံ ဌိတော အနေဇဿ, ဥဿဒံ ဘိက္ခု န ကရေယျ ကုဟိဉ္စိ’’. 'Như giữa lòng đại dương, không có sóng nào nổi lên, chỉ có sự tĩnh lặng; cũng vậy, vị Tỳ kheo nên đứng yên, không dao động. Vị ấy không nên tạo ra sự kiêu mạn ở bất cứ đâu.' ၉၂၇. 927. ‘‘အကိတ္တယီ ဝိဝဋစက္ခု, သက္ခိဓမ္မံ ပရိဿယဝိနယံ; ပဋိပဒံ ဝဒေဟိ ဘဒ္ဒန္တေ, ပါတိမောက္ခံ အထဝါပိ သမာဓိံ’’. 'Bạch Ngài, bậc có mắt đã mở, Ngài đã tuyên thuyết pháp được chứng ngộ trực tiếp, pháp đoạn trừ các hiểm nguy. Kính bạch Ngài, xin hãy nói về con đường thực hành, về Pātimokkha, hoặc về thiền định.' ၉၂၈. 928. ‘‘စက္ခူဟိ နေဝ လောလဿ, ဂါမကထာယ အာဝရယေ သောတံ; ရသေ စ နာနုဂိဇ္ဈေယျ, န စ မမာယေထ ကိဉ္စိ လောကသ္မိံ. 'Không nên phóng túng với đôi mắt, hãy che tai khỏi những câu chuyện làng xóm. Không nên tham đắm các vị, và không nên coi bất cứ thứ gì trong thế gian là 'của tôi'.' ၉၂၉. 929. ‘‘ဖဿေန ယဒါ ဖုဋ္ဌဿ, ပရိဒေဝံ ဘိက္ခု န ကရေယျ ကုဟိဉ္စိ; ဘဝဉ္စ နာဘိဇပ္ပေယျ, ဘေရဝေသု စ န သမ္ပဝေဓေယျ. 'Khi bị xúc chạm (bởi cảm giác khó chịu), vị Tỳ kheo không nên than van ở bất cứ đâu. Vị ấy không nên khao khát cõi hữu, và không nên run sợ trước những điều kinh hãi.' ၉၃၀. 930. ‘‘အန္နာနမထော ပါနာနံ, ခါဒနီယာနံ အထောပိ ဝတ္ထာနံ; လဒ္ဓါ န သန္နိဓိံ ကယိရာ, န စ ပရိတ္တသေ တာနိ အလဘမာနော. 'Sau khi nhận được thức ăn, thức uống, vật thực, hay y phục, không nên tích trữ. Và khi không nhận được chúng, không nên lo sợ.' ၉၃၁. 931. ‘‘ဈာယီ န ပါဒလောလဿ, ဝိရမေ ကုက္ကုစ္စာ နပ္ပမဇ္ဇေယျ; အထာသနေသု သယနေသု, အပ္ပသဒ္ဒေသု ဘိက္ခု ဝိဟရေယျ. Vị tỳ khưu nên là người thiền định, không đi lại lăng xăng; nên từ bỏ sự bồn chồn, không nên dễ duôi; và vị tỳ khưu nên trú ở những chỗ ngồi, chỗ nằm vắng lặng, ít tiếng động. ၉၃၂. 932. ‘‘နိဒ္ဒံ န ဗဟုလီကရေယျ, ဇာဂရိယံ ဘဇေယျ အာတာပီ; တန္ဒိံ မာယံ ဟဿံ ခိဍ္ဍံ, မေထုနံ ဝိပ္ပဇဟေ သဝိဘူသံ. Người có tinh tấn không nên ngủ nhiều, nên thực hành sự tỉnh thức; nên từ bỏ sự lười biếng, sự lừa dối, sự cười giỡn, sự vui đùa, hành vi dâm dục cùng với sự trang điểm. ၉၃၃. 933. ‘‘အာထဗ္ဗဏံ [Pg.423] သုပိနံ လက္ခဏံ, နော ဝိဒဟေ အထောပိ နက္ခတ္တံ; ဝိရုတဉ္စ ဂဗ္ဘကရဏံ, တိကိစ္ဆံ မာမကော န သေဝေယျ. Người đệ tử của ta không nên thực hành bùa chú Āthabbaṇa, giải mộng, xem tướng; cũng không nên xem chiêm tinh, nghe tiếng chim thú, làm thuốc phá thai, và không nên hành nghề y. ၉၃၄. 934. ‘‘နိန္ဒာယ နပ္ပဝေဓေယျ, န ဥဏ္ဏမေယျ ပသံသိတော ဘိက္ခု; လောဘံ သဟ မစ္ဆရိယေန, ကောဓံ ပေသုဏိယဉ္စ ပနုဒေယျ. Vị tỳ khưu không nên dao động bởi sự chê bai, không nên tự cao khi được tán dương; nên loại trừ lòng tham cùng với sự keo kiệt, sự sân hận và sự nói đâm thọc. ၉၃၅. 935. ‘‘ကယဝိက္ကယေ န တိဋ္ဌေယျ, ဥပဝါဒံ ဘိက္ခု န ကရေယျ ကုဟိဉ္စိ; ဂါမေ စ နာဘိသဇ္ဇေယျ, လာဘကမျာ ဇနံ န လပယေယျ. Vị tỳ khưu không nên tham gia vào việc mua bán, không nên gây ra sự chỉ trích ở bất cứ đâu; không nên dính mắc trong làng, không nên nói chuyện với người đời vì muốn lợi lộc. ၉၃၆. 936. ‘‘န စ ကတ္ထိတာ သိယာ ဘိက္ခု, န စ ဝါစံ ပယုတ္တံ ဘာသေယျ; ပါဂဗ္ဘိယံ န သိက္ခေယျ, ကထံ ဝိဂ္ဂါဟိကံ န ကထယေယျ. Vị tỳ khưu không nên là người khoe khoang, cũng không nên nói lời liên quan đến (vật chất); không nên thực hành sự táo bạo, không nên nói lời tranh cãi. ၉၃၇. 937. ‘‘မောသဝဇ္ဇေ န နီယေထ, သမ္ပဇာနော သဌာနိ န ကယိရာ; အထ ဇီဝိတေန ပညာယ, သီလဗ္ဗတေန နာညမတိမညေ. Người có tỉnh giác không nên nói dối, không nên làm những điều xảo trá; hơn nữa, không nên vì đời sống, trí tuệ, hay giới hạnh của mình mà khinh thường người khác. ၉၃၈. 938. ‘‘သုတွာ ရုသိတော ဗဟုံ ဝါစံ, သမဏာနံ ဝါ ပုထုဇနာနံ ; ဖရုသေန နေ န ပဋိဝဇ္ဇာ, န ဟိ သန္တော ပဋိသေနိကရောန္တိ. Khi bị xúc phạm, nghe nhiều lời nói từ các sa môn hay từ phàm nhân, không nên đáp trả họ bằng lời thô ác. Quả vậy, bậc thiện nhân không trả đũa. ၉၃၉. 939. ‘‘ဧတဉ္စ ဓမ္မမညာယ, ဝိစိနံ ဘိက္ခု သဒါ သတော သိက္ခေ; သန္တီတိ နိဗ္ဗုတိံ ဉတွာ, သာသနေ ဂေါတမဿ န ပမဇ္ဇေယျ. Vị tỳ khưu quán xét, sau khi biết được pháp này, nên luôn chánh niệm học tập; biết rằng Niết Bàn là sự tịch tịnh, không nên dễ duôi trong giáo pháp của đức Gotama. ၉၄၀. 940. ‘‘အဘိဘူ [Pg.424] ဟိ သော အနဘိဘူတော, သက္ခိဓမ္မမနီတိဟမဒဿီ; တသ္မာ ဟိ တဿ ဘဂဝတော သာသနေ, အပ္ပမတ္တော သဒါ နမဿမနုသိက္ခေ’’တိ. Quả vậy, vị ấy là bậc chinh phục, không bị chinh phục, đã thấy pháp được chứng ngộ trực tiếp, không phải do truyền khẩu. Vì vậy, trong giáo pháp của đức Thế Tôn ấy, hãy không dễ duôi, luôn luôn kính lễ và học tập theo. တုဝဋကသုတ္တံ စုဒ္ဒသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Tuvaṭaka, thứ mười bốn, kết thúc. ၁၅. အတ္တဒဏ္ဍသုတ္တံ 15. Kinh Attadaṇḍa ၉၄၁. 941. ‘‘အတ္တဒဏ္ဍာ ဘယံ ဇာတံ, ဇနံ ပဿထ မေဓဂံ; သံဝေဂံ ကိတ္တယိဿာမိ, ယထာ သံဝိဇိတံ မယာ. Sợ hãi sanh khởi từ sự chấp thủ hình phạt. Hãy nhìn chúng sanh đang xung đột. Ta sẽ kể về sự xúc động, như ta đã từng xúc động. ၉၄၂. 942. ‘‘ဖန္ဒမာနံ ပဇံ ဒိသွာ, မစ္ဆေ အပ္ပောဒကေ ယထာ; အညမညေဟိ ဗျာရုဒ္ဓေ, ဒိသွာ မံ ဘယမာဝိသိ. Thấy chúng sanh đang run rẩy, như cá trong vũng nước cạn; thấy họ xung đột với nhau, sự sợ hãi đã xâm chiếm ta. ၉၄၃. 943. ‘‘သမန္တမသာရော လောကော, ဒိသာ သဗ္ဗာ သမေရိတာ; ဣစ္ဆံ ဘဝနမတ္တနော, နာဒ္ဒသာသိံ အနောသိတံ. Thế gian khắp nơi không có cốt lõi, tất cả các phương đều rung chuyển. Mong muốn một nơi trú ẩn cho mình, ta đã không thấy nơi nào không bị chìm ngập. ၉၄၄. 944. ‘‘ဩသာနေတွေဝ ဗျာရုဒ္ဓေ, ဒိသွာ မေ အရတီ အဟု; အထေတ္ထ သလ္လမဒ္ဒက္ခိံ, ဒုဒ္ဒသံ ဟဒယနိဿိတံ. Thấy chúng sanh xung đột cho đến tận cùng, ta cảm thấy bất mãn. Và rồi ta đã thấy ở đây mũi tên khó thấy, nằm sâu trong tim. ၉၄၅. 945. ‘‘ယေန သလ္လေန ဩတိဏ္ဏော, ဒိသာ သဗ္ဗာ ဝိဓာဝတိ; တမေဝ သလ္လမဗ္ဗုယှ, န ဓာဝတိ န သီဒတိ. Bị mũi tên nào đâm vào, người ấy chạy khắp các phương. Nhổ chính mũi tên ấy ra, người ấy không còn chạy, không còn chìm đắm. ၉၄၆. 946. ‘‘တတ္ထ သိက္ခာနုဂီယန္တိ, ယာနိ လောကေ ဂဓိတာနိ; န တေသု ပသုတော သိယာ, နိဗ္ဗိဇ္ဈ သဗ္ဗသော ကာမေ; သိက္ခေ နိဗ္ဗာနမတ္တနော. Ở đó, các học thuật được theo đuổi, vì những gì được tham đắm trong đời. Không nên chuyên tâm vào chúng; sau khi thấu triệt hoàn toàn các dục, hãy học tập Niết Bàn cho chính mình. ၉၄၇. 947. ‘‘သစ္စော သိယာ အပ္ပဂဗ္ဘော, အမာယော ရိတ္တပေသုဏော; အက္ကောဓနော လောဘပါပံ, ဝေဝိစ္ဆံ ဝိတရေ မုနိ. Bậc ẩn sĩ nên là người chân thật, không táo bạo, không lừa dối, không nói đâm thọc, không sân hận; nên vượt qua lòng tham xấu xa và sự keo kiệt. ၉၄၈. 948. ‘‘နိဒ္ဒံ တန္ဒိံ သဟေ ထီနံ, ပမာဒေန န သံဝသေ; အတိမာနေ န တိဋ္ဌေယျ, နိဗ္ဗာနမနသော နရော. Người có tâm hướng về Niết Bàn nên chế ngự sự buồn ngủ, sự lười biếng, sự hôn trầm; không nên sống chung với sự dễ duôi, không nên đứng trong sự ngã mạn. ၉၄၉. 949. ‘‘မောသဝဇ္ဇေ [Pg.425] န နီယေထ, ရူပေ သ္နေဟံ န ကုဗ္ဗယေ; မာနဉ္စ ပရိဇာနေယျ, သာဟသာ ဝိရတော စရေ. Không nên bị dẫn dắt bởi lời nói dối, không nên tạo ra sự luyến ái trong sắc; nên liễu tri ngã mạn, nên sống từ bỏ sự bạo hành. ၉၅၀. 950. ‘‘ပုရာဏံ နာဘိနန္ဒေယျ, နဝေ ခန္တိံ န ကုဗ္ဗယေ; ဟိယျမာနေ န သောစေယျ, အာကာသံ န သိတော သိယာ. Không nên hoan hỷ với cái cũ, không nên tạo ra sự ưa thích trong cái mới; không nên sầu muộn khi nó suy tàn, không nên nương tựa vào tham ái. ၉၅၁. 951. ‘‘ဂေဓံ ဗြူမိ မဟောဃောတိ, အာဇဝံ ဗြူမိ ဇပ္ပနံ; အာရမ္မဏံ ပကပ္ပနံ, ကာမပင်္ကော ဒုရစ္စယော. Ta gọi sự tham lam là dòng lũ lớn; ta gọi sự nhanh chóng (của nó) là sự mong mỏi; đối tượng (của nó) là sự tưởng tượng; ta gọi vũng lầy dục vọng là khó vượt qua. ၉၅၂. 952. ‘‘သစ္စာ အဝေါက္ကမ္မ မုနိ, ထလေ တိဋ္ဌတိ ဗြာဟ္မဏော; သဗ္ဗံ သော ပဋိနိဿဇ္ဇ, သ ဝေ သန္တောတိ ဝုစ္စတိ. Bậc ẩn sĩ, vị Bà-la-môn, không rời xa chân lý, đứng trên đất liền (Niết Bàn). Vị ấy, sau khi từ bỏ tất cả, quả thật được gọi là người tịch tịnh. ၉၅၃. 953. ‘‘သ ဝေ ဝိဒွါ သ ဝေဒဂူ, ဉတွာ ဓမ္မံ အနိဿိတော; သမ္မာ သော လောကေ ဣရိယာနော, န ပိဟေတီဓ ကဿစိ. Quả thật vị ấy là người có trí, vị ấy là người đã đạt đến tận cùng của sự hiểu biết. Biết pháp, không nương tựa, vị ấy đi lại đúng đắn trong đời, không khao khát bất cứ ai ở đây. ၉၅၄. 954. ‘‘ယောဓ ကာမေ အစ္စတရိ, သင်္ဂံ လောကေ ဒုရစ္စယံ; န သော သောစတိ နာဇ္ဈေတိ, ဆိန္နသောတော အဗန္ဓနော. Người nào ở đây đã vượt qua các dục, đã vượt qua sự dính mắc khó vượt qua trong đời, người ấy không sầu muộn, không mong mỏi; là người đã cắt đứt dòng chảy, không còn bị trói buộc. ၉၅၅. 955. ‘‘ယံ ပုဗ္ဗေ တံ ဝိသောသေဟိ, ပစ္ဆာ တေ မာဟု ကိဉ္စနံ; မဇ္ဈေ စေ နော ဂဟေဿသိ, ဥပသန္တော စရိဿသိ. Cái gì ở quá khứ, hãy làm cho nó khô cạn; mong rằng không có gì cho ngươi ở tương lai. Nếu ngươi không nắm giữ ở hiện tại, ngươi sẽ đi lại trong sự an tịnh. ၉၅၆. 956. ‘‘သဗ္ဗသော နာမရူပသ္မိံ, ယဿ နတ္ထိ မမာယိတံ; အသတာ စ န သောစတိ, သ ဝေ လောကေ န ဇီယတိ. Người nào hoàn toàn không có sự chấp là của ta trong danh và sắc, và không sầu muộn vì cái không có, quả thật người ấy không bị thua thiệt trong đời. ၉၅၇. 957. ‘‘ယဿ နတ္ထိ ဣဒံ မေတိ, ပရေသံ ဝါပိ ကိဉ္စနံ; မမတ္တံ သော အသံဝိန္ဒံ, နတ္ထိ မေတိ န သောစတိ. Người nào không có ý niệm 'cái này là của ta', hay (quan tâm đến) bất cứ cái gì của người khác, người ấy không tìm thấy sự sở hữu, và không sầu muộn rằng 'ta không có'. ၉၅၈. 958. ‘‘အနိဋ္ဌုရီ အနနုဂိဒ္ဓေါ, အနေဇော သဗ္ဗဓီ သမော; တမာနိသံသံ ပဗြူမိ, ပုစ္ဆိတော အဝိကမ္ပိနံ. Khi được hỏi về người không dao động, ta tuyên bố lợi ích này: không thô lỗ, không tham luyến, không rung động, bình đẳng trong mọi nơi. ၉၅၉. 959. ‘‘အနေဇဿ ဝိဇာနတော, နတ္ထိ ကာစိ နိသင်္ခတိ.ဝိရတော သော ဝိယာရဗ္ဘာ, ခေမံ ပဿတိ သဗ္ဗဓိ. Đối với người không còn tham ái, người đã thấu hiểu, không còn bất cứ sự tạo tác nào. Vị ấy đã từ bỏ mọi nỗ lực (tạo tác), thấy được sự an ổn ở khắp mọi nơi. ၉၆၀. 960. ‘‘န သမေသု န ဩမေသု, န ဥဿေသု ဝဒတေ မုနိ; သန္တော သော ဝီတမစ္ဆရော, နာဒေတိ န နိရဿတီ’’တိ. Bậc Thánh nhân không nói (mình) bằng người, không nói (mình) thấp kém hơn, không nói (mình) hơn người. Vị ấy an tịnh, không còn keo kiệt, không nắm giữ, cũng không từ bỏ. အတ္တဒဏ္ဍသုတ္တံ ပန္နရသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Tự Phạt, phẩm thứ mười lăm, đã chấm dứt. ၁၆. သာရိပုတ္တသုတ္တံ 16. Kinh Sāriputta ၉၆၁. 961. ‘‘န [Pg.426] မေ ဒိဋ္ဌော ဣတော ပုဗ္ဗေ, (ဣစ္စာယသ္မာ သာရိပုတ္တော)န သုတော ဥဒ ကဿစိ; ဧဝံ ဝဂ္ဂုဝဒေါ သတ္ထာ,တုသိတာ ဂဏိမာဂတော. (Tôn giả Sāriputta thưa rằng:) Trước đây con chưa từng thấy, cũng chưa từng nghe từ bất cứ ai, một vị Đạo Sư có lời nói ngọt ngào như vậy, vị Thầy của hội chúng, đến từ cõi trời Tusita (Đâu Suất). ၉၆၂. 962. ‘‘သဒေဝကဿ လောကဿ, ယထာ ဒိဿတိ စက္ခုမာ; သဗ္ဗံ တမံ ဝိနောဒေတွာ, ဧကောဝ ရတိမဇ္ဈဂါ. Để cho thế gian cùng với chư Thiên được thấy rõ, bậc có Tuệ nhãn đã xua tan mọi bóng tối, và chỉ một mình Ngài đạt được sự hoan hỷ. ၉၆၃. 963. ‘‘တံ ဗုဒ္ဓံ အသိတံ တာဒိံ, အကုဟံ ဂဏိမာဂတံ; ဗဟူနမိဓ ဗဒ္ဓါနံ, အတ္ထိ ပဉှေန အာဂမံ. Con đã đến đây với một câu hỏi về vị Phật ấy, bậc không nương tựa, bậc như vậy, bậc không lừa dối, vị Thầy của hội chúng, vì lợi ích của nhiều người còn bị trói buộc ở đây. ၉၆၄. 964. ‘‘ဘိက္ခုနော ဝိဇိဂုစ္ဆတော, ဘဇတော ရိတ္တမာသနံ; ရုက္ခမူလံ သုသာနံ ဝါ, ပဗ္ဗတာနံ ဂုဟာသု ဝါ. Đối với vị Tỳ khưu đang nhàm chán (với sanh tử), thường lui tới những nơi vắng vẻ, gốc cây hoặc nghĩa địa, hoặc trong các hang núi. ၉၆၅. 965. ‘‘ဥစ္စာဝစေသု သယနေသု, ကီဝန္တော တတ္ထ ဘေရဝါ; ယေဟိ ဘိက္ခု န ဝေဓေယျ, နိဂ္ဃောသေ သယနာသနေ. Tại những nơi trú ngụ cao thấp khác nhau, có bao nhiêu sự kinh hoàng ở đó, mà vị Tỳ khưu không nên run sợ tại nơi trú ngụ không tiếng động của mình? ၉၆၆. 966. ‘‘ကတီ ပရိဿယာ လောကေ, ဂစ္ဆတော အဂတံ ဒိသံ; ယေ ဘိက္ခု အဘိသမ္ဘဝေ, ပန္တမှိ သယနာသနေ. Có bao nhiêu hiểm nguy trong thế gian mà vị Tỳ khưu, đang đi đến phương trời chưa từng đến (Niết Bàn), cần phải vượt qua tại nơi trú ngụ hẻo lánh của mình? ၉၆၇. 967. ‘‘ကျာဿ ဗျပ္ပထယော အဿု, ကျာဿဿု ဣဓ ဂေါစရာ; ကာနိ သီလဗ္ဗတာနာဿု, ပဟိတတ္တဿ ဘိက္ခုနော. Đối với vị Tỳ khưu có tâm hướng đến (Niết Bàn), những lời nói của vị ấy nên như thế nào? Những cảnh giới hành xứ của vị ấy ở đây nên như thế nào? Và những giới và hạnh nào nên có? ၉၆၈. 968. ‘‘ကံ သော သိက္ခံ သမာဒါယ, ဧကောဒိ နိပကော သတော; ကမ္မာရော ရဇတဿေဝ, နိဒ္ဓမေ မလမတ္တနော’’. Vị ấy nên thực hành học giới nào, để trở nên nhất tâm, khôn ngoan, chánh niệm, và có thể thổi bay đi cấu uế của chính mình, như người thợ bạc thổi bay đi cặn bã của bạc? ၉၆၉. 969. ‘‘ဝိဇိဂုစ္ဆမာနဿ ယဒိဒံ ဖာသု, (သာရိပုတ္တာတိ ဘဂဝါ)ရိတ္တာသနံ သယနံ သေဝတော စေ; သမ္ဗောဓိကာမဿ ယထာနုဓမ္မံ,တံ တေ ပဝက္ခာမိ ယထာ ပဇာနံ. (Thế Tôn đáp:) Này Sāriputta, đối với người đang nhàm chán (sanh tử), thường lui tới nơi trú ngụ vắng vẻ, và mong cầu sự giác ngộ, Ta sẽ nói cho ngươi nghe về những gì là thích hợp và thuận theo Pháp, như Ta đã biết. ၉၇၀. 970. ‘‘ပဉ္စန္နံ ဓီရော ဘယာနံ န ဘာယေ, ဘိက္ခု သတော သပရိယန္တစာရီ; ဍံသာဓိပါတာနံ သရီသပါနံ, မနုဿဖဿာနံ စတုပ္ပဒါနံ. Bậc trí, vị Tỳ khưu chánh niệm, sống có giới hạn, không nên sợ hãi năm nỗi sợ: ruồi muỗi và các loài côn trùng, các loài bò sát, sự xúc chạm của con người, và các loài bốn chân. ၉၇၁. 971. ‘‘ပရဓမ္မိကာနမ္ပိ [Pg.427] န သန္တသေယျ, ဒိသွာပိ တေသံ ဗဟုဘေရဝါနိ; အထာပရာနိ အဘိသမ္ဘဝေယျ, ပရိဿယာနိ ကုသလာနုဧသီ. Cũng không nên run sợ trước những người theo giáo pháp khác, dù thấy nhiều điều kinh hoàng từ họ. Người tìm cầu thiện pháp nên vượt qua những hiểm nguy khác nữa. ၉၇၂. 972. ‘‘အာတင်္ကဖဿေန ခုဒါယ ဖုဋ္ဌော, သီတံ အတုဏှံ အဓိဝါသယေယျ; သော တေဟိ ဖုဋ္ဌော ဗဟုဓာ အနောကော, ဝီရိယံ ပရက္ကမ္မဒဠှံ ကရေယျ. Khi bị bệnh tật và đói khát xúc chạm, nên chịu đựng lạnh và nóng bức. Bị chúng xúc chạm nhiều cách, vị ấy, người không nhà, nên nỗ lực tinh tấn một cách kiên cố. ၉၇၃. 973. ‘‘ထေယျံ န ကာရေ န မုသာ ဘဏေယျ, မေတ္တာယ ဖဿေ တသထာဝရာနိ; ယဒါဝိလတ္တံ မနသော ဝိဇညာ, ကဏှဿ ပက္ခောတိ ဝိနောဒယေယျ. Không nên trộm cắp, không nên nói dối, nên dùng tâm từ lan tỏa đến chúng sanh yếu đuối và mạnh mẽ. Khi biết tâm mình bị vẩn đục, nên xua tan nó đi, (biết rằng) đó là phe của Hắc ám (Ma vương). ၉၇၄. 974. ‘‘ကောဓာတိမာနဿ ဝသံ န ဂစ္ဆေ, မူလမ္ပိ တေသံ ပလိခည တိဋ္ဌေ; အထပ္ပိယံ ဝါ ပန အပ္ပိယံ ဝါ, အဒ္ဓါ ဘဝန္တော အဘိသမ္ဘဝေယျ. Không nên rơi vào quyền lực của sân hận và kiêu mạn, nên đào tận gốc rễ của chúng mà đứng vững. Rồi khi đối diện với điều ưa thích hay không ưa thích, chắc chắn nên chế ngự chúng. ၉၇၅. 975. ‘‘ပညံ ပုရက္ခတွာ ကလျာဏပီတိ, ဝိက္ခမ္ဘယေ တာနိ ပရိဿယာနိ; အရတိံ သဟေထ သယနမှိ ပန္တေ, စတုရော သဟေထ ပရိဒေဝဓမ္မေ. Lấy trí tuệ làm đầu, với hỷ lạc thiện lành, hãy chế ngự những hiểm nguy ấy. Nên chịu đựng sự không hoan hỷ ở nơi trú ngụ hẻo lánh, và chịu đựng bốn pháp than van. ၉၇၆. 976. ‘‘ကိံသူ အသိဿာမိ ကုဝံ ဝါ အသိဿံ, ဒုက္ခံ ဝတ သေတ္ထ ကွဇ္ဇ သေဿံ; ဧတေ ဝိတက္ကေ ပရိဒေဝနေယျေ, ဝိနယေထ သေခေါ အနိကေတစာရီ. ‘Ta sẽ ăn gì đây? Ta sẽ ăn ở đâu đây? Đêm qua ngủ thật khổ sở, đêm nay ta sẽ ngủ ở đâu?’ Bậc hữu học, người sống không nhà, nên loại bỏ những tầm tư than van này. ၉၇၇. 977. ‘‘အန္နဉ္စ လဒ္ဓါ ဝသနဉ္စ ကာလေ, မတ္တံ သော ဇညာ ဣဓ တောသနတ္ထံ; သော တေသု ဂုတ္တော ယတစာရိ ဂါမေ, ရုသိတောပိ ဝါစံ ဖရုသံ န ဝဇ္ဇာ. Khi nhận được thức ăn và y phục đúng thời, vị ấy nên biết chừng mực ở đây để được tri túc. Vị ấy nên hộ trì trong những vật dụng đó, sống có chế ngự trong làng, và dù bị xúc phạm cũng không nói lời thô ác. ၉၇၈. 978. ‘‘ဩက္ခိတ္တစက္ခု [Pg.428] န စ ပါဒလောလော, ဈာနာနုယုတ္တော ဗဟုဇာဂရဿ; ဥပေက္ခမာရဗ္ဘ သမာဟိတတ္တော, တက္ကာသယံ ကုက္ကုစ္စိယူပဆိန္ဒေ. Nên nhìn xuống, không nên đi lại không yên, nên chuyên tâm thiền định, luôn tỉnh thức. An trú vào xả, với tâm định tĩnh, nên cắt đứt nơi nương náu của các tầm tư và sự hối hận. ၉၇၉. 979. ‘‘စုဒိတော ဝစီဘိ သတိမာဘိနန္ဒေ, သဗြဟ္မစာရီသု ခိလံ ပဘိန္ဒေ; ဝါစံ ပမုဉ္စေ ကုသလံ နာတိဝေလံ, ဇနဝါဒဓမ္မာယ န စေတယေယျ. Khi bị khiển trách bằng lời, nên chánh niệm và hoan hỷ. Nên phá bỏ sự cứng cỏi đối với các bạn đồng phạm hạnh. Nên nói lời thiện, không quá mức, không nên có ý định nói những lời gây tranh cãi. ၉၈၀. 980. ‘‘အထာပရံ ပဉ္စ ရဇာနိ လောကေ, ယေသံ သတီမာ ဝိနယာယ သိက္ခေ; ရူပေသု သဒ္ဒေသု အထော ရသေသု, ဂန္ဓေသု ဖဿေသု သဟေထ ရာဂံ. Hơn nữa, có năm loại bụi trần trong thế gian, người có chánh niệm nên tu học để loại bỏ chúng. Nên chế ngự tham ái đối với sắc, thanh, hương, vị, và xúc. ၉၈၁. 981. ‘‘ဧတေသု ဓမ္မေသု ဝိနေယျ ဆန္ဒံ, ဘိက္ခု သတိမာ သုဝိမုတ္တစိတ္တော; ကာလေန သော သမ္မာ ဓမ္မံ ပရိဝီမံသမာနော,ဧကောဒိဘူတော ဝိဟနေ တမံ သော’’တိ. Vị Tỳ khưu có chánh niệm, với tâm được giải thoát tốt đẹp, nên loại bỏ dục tham trong các pháp này. Đúng thời, vị ấy nên quán xét chánh pháp, trở nên nhất tâm, và có thể xua tan bóng tối (vô minh). သာရိပုတ္တသုတ္တံ သောဠသမံ နိဋ္ဌိတံ. Kinh Sāriputta, phẩm thứ mười sáu, đã chấm dứt. အဋ္ဌကဝဂ္ဂေါ စတုတ္ထော Phẩm Tám, thứ tư. နိဋ္ဌိတော. Đã chấm dứt. တဿုဒ္ဒါနံ – Phần tóm tắt của phẩm này: ကာမံ ဂုဟဉ္စ ဒုဋ္ဌာ စ, သုဒ္ဓဉ္စ ပရမာ ဇရာ; မေတ္တေယျော စ ပသူရော စ, မာဂဏ္ဍိ ပုရာဘေဒနံ. Kinh Dục, Hang Động, Kẻ Ác, Thanh Tịnh, Tối Thượng, Già Nua; Metteyya, Pasūra, Māgaṇḍiya, và Trước Khi Thân Hoại. ကလဟံ ဒွေ စ ဗျူဟာနိ, ပုနဒေဝ တုဝဋ္ဋကံ; အတ္တဒဏ္ဍဝရံ သုတ္တံ, ထေရပုဋ္ဌေန သောဠသ; ဣတိ ဧတာနိ သုတ္တာနိ, သဗ္ဗာနဋ္ဌကဝဂ္ဂိကာတိ. Kinh Kalaha, hai kinh Byūha, rồi lại đến kinh Tuvaṭṭaka; kinh Attadaṇḍa cao quý, cùng với kinh Vấn Đạo của Trưởng Lão (Therapañha) là mười sáu. Như vậy, tất cả các kinh này thuộc về Phẩm Tám (Aṭṭhakavagga). ၅. ပါရာယနဝဂ္ဂေါ 5. Phẩm Bỉ Ngạn ဝတ္ထုဂါထာ Kệ Duyên Khởi ၉၈၂. 982. ကောသလာနံ [Pg.429] ပုရာ ရမ္မာ, အဂမာ ဒက္ခိဏာပထံ; အာကိဉ္စညံ ပတ္ထယာနော, ဗြာဟ္မဏော မန္တပါရဂူ. Vị Bà-la-môn thông suốt các thánh điển, mong cầu trạng thái vô sở hữu, từ một thành phố khả ái của xứ Kosala, đã đi đến miền Nam Lộ. ၉၈၃. 983. သော အဿကဿ ဝိသယေ, အဠကဿ သမာသနေ; ဝသိ ဂေါဓာဝရီကူလေ, ဥဉ္ဆေန စ ဖလေန စ. Vị ấy sống trong lãnh địa của xứ Assaka, gần xứ Aḷaka, trên bờ sông Godhāvarī, bằng cách lượm lặt và bằng hoa quả. ၉၈၄. 984. တဿေဝ ဥပနိဿာယ, ဂါမော စ ဝိပုလော အဟု; တတော ဇာတေန အာယေန, မဟာယညမကပ္ပယိ. Nương vào nơi ấy, một ngôi làng lớn đã được hình thành; với lợi tức phát sinh từ đó, vị ấy đã tổ chức một đại lễ tế tự. ၉၈၅. 985. မဟာယညံ ယဇိတွာန, ပုန ပါဝိသိ အဿမံ; တသ္မိံ ပဋိပဝိဋ္ဌမှိ, အညော အာဂဉ္ဆိ ဗြာဟ္မဏော. Sau khi cử hành đại lễ tế tự, vị ấy lại trở vào am thất. Khi vị ấy vừa trở vào, một vị Bà-la-môn khác đã đến. ၉၈၆. 986. ဥဂ္ဃဋ္ဋပါဒေါ တသိတော, ပင်္ကဒန္တော ရဇဿိရော; သော စ နံ ဥပသင်္ကမ္မ, သတာနိ ပဉ္စ ယာစတိ. Chân bị trầy xước, dáng vẻ khao khát, răng dính bùn, đầu đầy bụi bặm; vị ấy đến gần và xin năm trăm (đồng tiền). ၉၈၇. 987. တမေနံ ဗာဝရီ ဒိသွာ, အာသနေန နိမန္တယိ; သုခဉ္စ ကုသလံ ပုစ္ဆိ, ဣဒံ ဝစနမဗြဝိ. Thấy vị ấy, Bāvarī mời ngồi, hỏi thăm sức khỏe an lành, và nói lời này. ၉၈၈. 988. ‘‘ယံ ခေါ မမ ဒေယျဓမ္မံ, သဗ္ဗံ ဝိသဇ္ဇိတံ မယာ; အနုဇာနာဟိ မေ ဗြဟ္မေ, နတ္ထိ ပဉ္စသတာနိ မေ’’. “Tất cả những vật dụng cúng dường của tôi, tôi đã cho đi hết rồi. Xin ngài Bà-la-môn thông cảm cho tôi, tôi không có năm trăm (đồng tiền).” ၉၈၉. 989. ‘‘သစေ မေ ယာစမာနဿ, ဘဝံ နာနုပဒဿတိ; သတ္တမေ ဒိဝသေ တုယှံ, မုဒ္ဓါ ဖလတု သတ္တဓာ’’. “Nếu ngài không cho tôi, người đang xin, thì vào ngày thứ bảy, đầu của ngài sẽ vỡ ra làm bảy mảnh.” ၉၉၀. 990. အဘိသင်္ခရိတွာ ကုဟကော, ဘေရဝံ သော အကိတ္တယိ; တဿ တံ ဝစနံ သုတွာ, ဗာဝရီ ဒုက္ခိတော အဟု. Kẻ lừa đảo ấy, sau khi sắp đặt, đã thốt ra lời nguyền rủa đáng sợ. Nghe lời nói đó, Bāvarī trở nên đau khổ. ၉၉၁. 991. ဥဿုဿတိ အနာဟာရော, သောကသလ္လသမပ္ပိတော; အထောပိ ဧဝံ စိတ္တဿ, ဈာနေ န ရမတီ မနော. Bị mũi tên sầu muộn đâm phải, không ăn uống, vị ấy trở nên héo hon. Hơn nữa, với tâm trạng như vậy, tâm của vị ấy không còn an vui trong thiền định. ၉၉၂. 992. ဥတြသ္တံ ဒုက္ခိတံ ဒိသွာ, ဒေဝတာ အတ္ထကာမိနီ; ဗာဝရိံ ဥပသင်္ကမ္မ, ဣဒံ ဝစနမဗြဝိ. Thấy Bāvarī kinh hãi và đau khổ, một vị thiên nhân mong cầu lợi ích đã đến gần và nói lời này. ၉၉၃. 993. ‘‘န [Pg.430] သော မုဒ္ဓံ ပဇာနာတိ, ကုဟကော သော ဓနတ္ထိကော; မုဒ္ဓနိ မုဒ္ဓပါတေ ဝါ, ဉာဏံ တဿ န ဝိဇ္ဇတိ’’. “Kẻ ấy không biết gì về cái đầu, hắn là kẻ lừa đảo, chỉ ham muốn của cải. Hắn không có tri kiến về cái đầu hay sự vỡ đầu.” ၉၉၄. 994. ‘‘ဘောတီ စရဟိ ဇာနာသိ, တံ မေ အက္ခာဟိ ပုစ္ဆိတာ; မုဒ္ဓံ မုဒ္ဓါဓိပါတဉ္စ, တံ သုဏောမ ဝစော တဝ’’. “Thưa ngài, nếu ngài biết, xin hãy nói cho tôi, người đang hỏi, về cái đầu và sự vỡ đầu. Chúng tôi xin lắng nghe lời của ngài.” ၉၉၅. 995. ‘‘အဟမ္ပေတံ န ဇာနာမိ, ဉာဏမေတ္ထ န ဝိဇ္ဇတိ; မုဒ္ဓနိ မုဒ္ဓါဓိပါတေ စ, ဇိနာနံ ဟေတ္ထ ဒဿနံ’’. “Ta cũng không biết điều này, ta không có tri kiến về việc này. Về cái đầu và sự vỡ đầu, đó là tầm thấy của các bậc Chiến Thắng.” ၉၉၆. 996. ‘‘အထ ကော စရဟိ ဇာနာတိ, အသ္မိံ ပထဝိမဏ္ဍလေ ; မုဒ္ဓံ မုဒ္ဓါဓိပါတဉ္စ, တံ မေ အက္ခာဟိ ဒေဝတေ’’. “Vậy thì, thưa thiên nhân, trên cõi đất này, ai là người biết về cái đầu và sự vỡ đầu? Xin hãy nói cho tôi biết.” ၉၉၇. 997. ‘‘ပုရာ ကပိလဝတ္ထုမှာ, နိက္ခန္တော လောကနာယကော; အပစ္စော ဩက္ကာကရာဇဿ, သကျပုတ္တော ပဘင်္ကရော. “Từ thành Kapilavatthu xưa, một vị Lãnh Đạo Thế Gian đã xuất thế. Ngài là hậu duệ của vua Okkāka, một vị Thích tử, người tạo ra ánh sáng.” ၉၉၈. 998. ‘‘သော ဟိ ဗြာဟ္မဏ သမ္ဗုဒ္ဓေါ, သဗ္ဗဓမ္မာန ပါရဂူ; သဗ္ဗာဘိညာဗလပ္ပတ္တော, သဗ္ဗဓမ္မေသု စက္ခုမာ; သဗ္ဗကမ္မက္ခယံ ပတ္တော, ဝိမုတ္တော ဥပဓိက္ခယေ. “Này Bà-la-môn, vị ấy là bậc Chánh Đẳng Giác, đã đến bờ kia của tất cả các pháp. Ngài đã đạt được tất cả thắng trí và năng lực, có con mắt đối với tất cả các pháp. Ngài đã đạt đến sự đoạn tận của tất cả nghiệp, được giải thoát trong sự đoạn tận của các phiền não căn bản.” ၉၉၉. 999. ‘‘ဗုဒ္ဓေါ သော ဘဂဝါ လောကေ, ဓမ္မံ ဒေသေတိ စက္ခုမာ; တံ တွံ ဂန္တွာန ပုစ္ဆဿု, သော တေ တံ ဗျာကရိဿတိ’’. “Vị ấy là Đức Phật, Thế Tôn trong thế gian, bậc có mắt, đang thuyết giảng Chánh pháp. Ngài hãy đến hỏi vị ấy, vị ấy sẽ giải thích điều đó cho ngài.” ၁၀၀၀. 1000. သမ္ဗုဒ္ဓေါတိ ဝစော သုတွာ, ဥဒဂ္ဂေါ ဗာဝရီ အဟု; သောကဿ တနုကော အာသိ, ပီတိဉ္စ ဝိပုလံ လဘိ. Nghe lời “Chánh Đẳng Giác”, Bāvarī trở nên phấn khởi. Nỗi sầu muộn của vị ấy giảm bớt, và vị ấy có được niềm hỷ lạc to lớn. ၁၀၀၁. 1001. သော ဗာဝရီ အတ္တမနော ဥဒဂ္ဂေါ, တံ ဒေဝတံ ပုစ္ဆတိ ဝေဒဇာတော; ‘‘ကတမမှိ ဂါမေ နိဂမမှိ ဝါ ပန, ကတမမှိ ဝါ ဇနပဒေ လောကနာထော; ယတ္ထ ဂန္တွာန ပဿေမု, သမ္ဗုဒ္ဓံ ဒွိပဒုတ္တမံ’’,. Bāvarī ấy, với tâm hoan hỷ, phấn khởi, và tràn đầy niềm vui, hỏi vị thiên nhân: “Vị Lãnh Đạo Thế Gian đang ở làng nào, thị trấn nào, hay xứ nào? Nơi nào chúng tôi có thể đến để diện kiến bậc Chánh Đẳng Giác, bậc Tối Thượng giữa loài hai chân?” ၁၀၀၂. 1002. ‘‘သာဝတ္ထိယံ ကောသလမန္ဒိရေ ဇိနော, ပဟူတပညော ဝရဘူရိမေဓသော; သော သကျပုတ္တော ဝိဓုရော အနာသဝေါ, မုဒ္ဓါဓိပါတဿ ဝိဒူ နရာသဘော’’. “Bậc Chiến Thắng đang ở Sāvatthī, trong cung điện của vua Kosala, Ngài có trí tuệ dồi dào, trí tuệ cao quý và sâu rộng. Vị Thích tử ấy, không còn sầu muộn, không còn lậu hoặc, bậc Nhân Ngưu, là người biết rõ về sự vỡ đầu.” ၁၀၀၃. 1003. တတော [Pg.431] အာမန္တယီ သိဿေ, ဗြာဟ္မဏေ မန္တပါရဂေ; ‘‘ဧထ မာဏဝါ အက္ခိဿံ, သုဏာထ ဝစနံ မမ. Sau đó, vị ấy gọi các đệ tử, những Bà-la-môn thông suốt các thánh điển: “Này các thanh niên, hãy lại đây, ta sẽ nói cho các con nghe. Hãy lắng nghe lời của ta.” ၁၀၀၄. 1004. ‘‘ယဿေသော ဒုလ္လဘော လောကေ, ပါတုဘာဝေါ အဘိဏှသော; သွာဇ္ဇ လောကမှိ ဥပ္ပန္နော, သမ္ဗုဒ္ဓေါ ဣတိ ဝိဿုတော; ခိပ္ပံ ဂန္တွာန သာဝတ္ထိံ, ပဿဝှော ဒွိပဒုတ္တမံ’’. “Sự xuất hiện của vị ấy ở thế gian thường rất hiếm có. Hôm nay, vị ấy đã xuất hiện trên thế gian, được biết đến là bậc Chánh Đẳng Giác. Hãy nhanh chóng đến Sāvatthī và diện kiến bậc Tối Thượng giữa loài hai chân.” ၁၀၀၅. 1005. ‘‘ကထံ စရဟိ ဇာနေမု, ဒိသွာ ဗုဒ္ဓေါတိ ဗြာဟ္မဏ; အဇာနတံ နော ပဗြူဟိ, ယထာ ဇာနေမု တံ မယံ’’. “Thưa ngài Bà-la-môn, khi nhìn thấy, làm sao chúng con có thể biết đó là một vị Phật? Xin hãy chỉ dạy cho chúng con, những người chưa biết, để chúng con có thể nhận ra Ngài.” ၁၀၀၆. 1006. ‘‘အာဂတာနိ ဟိ မန္တေသု, မဟာပုရိသလက္ခဏာ; ဒွတ္တိံသာနိ စ ဗျာက္ခာတာ, သမတ္တာ အနုပုဗ္ဗသော. “Quả thật, trong các thánh điển có nói đến các tướng của bậc Đại nhân. Ba mươi hai tướng ấy đã được giải thích đầy đủ, theo thứ tự.” ၁၀၀၇. 1007. ‘‘ယဿေတေ ဟောန္တိ ဂတ္တေသု, မဟာပုရိသလက္ခဏာ; ဒွေယေဝ တဿ ဂတိယော, တတိယာ ဟိ န ဝိဇ္ဇတိ. “Người nào có những tướng của bậc Đại nhân này trên thân, người ấy chỉ có hai con đường, không có con đường thứ ba.” ၁၀၀၈. 1008. ‘‘သစေ အဂါရံ အာဝသတိ, ဝိဇေယျ ပထဝိံ ဣမံ; အဒဏ္ဍေန အသတ္ထေန, ဓမ္မေနမနုသာသတိ. “Nếu vị ấy sống tại gia, vị ấy sẽ chinh phục cõi đất này, cai trị bằng Chánh pháp, không cần đến roi vọt, không cần đến gươm đao.” ၁၀၀၉. 1009. ‘‘သစေ စ သော ပဗ္ဗဇတိ, အဂါရာ အနဂါရိယံ; ဝိဝဋ္ဋစ္ဆဒေါ သမ္ဗုဒ္ဓေါ, အရဟာ ဘဝတိ အနုတ္တရော. Và nếu vị ấy xuất gia, từ bỏ gia đình, sống không gia đình; vị ấy sẽ trở thành bậc Toàn Giác, vén mở tấm màn che, bậc A-la-hán, bậc Vô Thượng. ၁၀၁၀. 1010. ‘‘ဇာတိံ ဂေါတ္တဉ္စ လက္ခဏံ, မန္တေ သိဿေ ပုနာပရေ; မုဒ္ဓံ မုဒ္ဓါဓိပါတဉ္စ, မနသာယေဝ ပုစ္ဆထ. Về dòng dõi, gia tộc, và tướng tốt, về các câu thần chú và các đệ tử khác nữa; về cái đầu và sự rơi rụng của cái đầu, các ngươi hãy chỉ hỏi bằng tâm ý. ၁၀၁၁. 1011. ‘‘အနာဝရဏဒဿာဝီ, ယဒိ ဗုဒ္ဓေါ ဘဝိဿတိ; မနသာ ပုစ္ဆိတေ ပဉှေ, ဝါစာယ ဝိဿဇေဿတိ’’. Nếu vị ấy là bậc Giác Ngộ, người thấy không chướng ngại; những câu hỏi được hỏi bằng tâm ý, vị ấy sẽ trả lời bằng lời nói. ၁၀၁၂. 1012. ဗာဝရိဿ ဝစော သုတွာ, သိဿာ သောဠသ ဗြာဟ္မဏာ; အဇိတော တိဿမေတ္တေယျော, ပုဏ္ဏကော အထ မေတ္တဂူ. Nghe lời của Bāvarī, mười sáu vị đệ tử Bà-la-môn: Ajita, Tissametteyya, Puṇṇaka, và Mettagū. ၁၀၁၃. 1013. ဓောတကော ဥပသီဝေါ စ, နန္ဒော စ အထ ဟေမကော; တောဒေယျကပ္ပာ ဒုဘယော, ဇတုကဏ္ဏီ စ ပဏ္ဍိတော. Dhotaka và Upasīva, Nanda và cả Hemaka; cả hai Todeyya và Kappa, và Jatukaṇṇī bậc trí tuệ. ၁၀၁၄. 1014. ဘဒြာဝုဓော [Pg.432] ဥဒယော စ, ပေါသာလော စာပိ ဗြာဟ္မဏော; မောဃရာဇာ စ မေဓာဝီ, ပိင်္ဂိယော စ မဟာဣသိ. Bhadrāvudha và Udaya, và Bà-la-môn Posāla; Mogharājā bậc thông thái, và Piṅgiya vị đại ẩn sĩ. ၁၀၁၅. 1015. ပစ္စေကဂဏိနော သဗ္ဗေ, သဗ္ဗလောကဿ ဝိဿုတာ; ဈာယီ ဈာနရတာ ဓီရာ, ပုဗ္ဗဝါသနဝါသိတာ. Tất cả đều là những người đứng đầu các nhóm riêng, nổi danh khắp thế gian; là những thiền giả, ưa thích thiền định, bậc hiền trí, được thấm nhuần bởi các khuynh hướng từ quá khứ. ၁၀၁၆. 1016. ဗာဝရိံ အဘိဝါဒေတွာ, ကတွာ စ နံ ပဒက္ခိဏံ; ဇဋာဇိနဓရာ သဗ္ဗေ, ပက္ကာမုံ ဥတ္တရာမုခါ. Sau khi đảnh lễ Bāvarī, và đi quanh ngài theo chiều bên phải; tất cả họ, những người mang bím tóc và mặc da thú, đã khởi hành hướng về phương bắc. ၁၀၁၇. 1017. အဠကဿ ပတိဋ္ဌာနံ, ပုရိမာဟိဿတိံ တဒါ; ဥဇ္ဇေနိဉ္စာပိ ဂေါနဒ္ဓံ, ဝေဒိသံ ဝနသဝှယံ. Đầu tiên, họ đến Patiṭṭhāna của xứ Aḷaka, rồi đến Ujjenī và Gonaddha, Vedisa và nơi gọi là Vanasa. ၁၀၁၈. 1018. ကောသမ္ဗိဉ္စာပိ သာကေတံ, သာဝတ္ထိဉ္စ ပုရုတ္တမံ; သေတဗျံ ကပိလဝတ္ထုံ, ကုသိနာရဉ္စ မန္ဒိရံ. Và cả Kosambī, Sāketa, và Sāvatthī, thành phố tốt đẹp nhất; Setabya, Kapilavatthu, và thành phố Kusinārā. ၁၀၁၉. 1019. ပါဝဉ္စ ဘောဂနဂရံ, ဝေသာလိံ မာဂဓံ ပုရံ; ပါသာဏကံ စေတိယဉ္စ, ရမဏီယံ မနောရမံ. Và Pāvā, thành Bhoganagara, Vesālī, thành phố của xứ Māgadha; và đến Pāsāṇaka Cetiya, nơi đáng ưa thích, làm say mê lòng người. ၁၀၂၀. 1020. တသိတောဝုဒကံ သီတံ, မဟာလာဘံဝ ဝါဏိဇော; ဆာယံ ဃမ္မာဘိတတ္တောဝ, တုရိတာ ပဗ္ဗတမာရုဟုံ. Như người khát nước mong nước mát, như thương gia mong lợi lớn; như người bị nắng thiêu mong bóng râm, họ vội vã leo lên ngọn núi. ၁၀၂၁. 1021. ဘဂဝါ တမှိ သမယေ, ဘိက္ခုသံဃပုရက္ခတော; ဘိက္ခူနံ ဓမ္မံ ဒေသေတိ, သီဟောဝ နဒတီ ဝနေ. Thế Tôn vào lúc ấy, được Tăng chúng vây quanh; đang thuyết Pháp cho các vị Tỳ-khưu, như sư tử rống trong rừng. ၁၀၂၂. 1022. အဇိတော အဒ္ဒသ ဗုဒ္ဓံ, သတရံသိံ ဝ ဘာဏုမံ; စန္ဒံ ယထာ ပန္နရသေ, ပါရိပူရိံ ဥပါဂတံ. Ajita đã thấy đức Phật, như mặt trời trăm tia sáng chói; như mặt trăng vào ngày rằm, đã đến lúc viên mãn tròn đầy. ၁၀၂၃. 1023. အထဿ ဂတ္တေ ဒိသွာန, ပရိပူရဉ္စ ဗျဉ္ဇနံ; ဧကမန္တံ ဌိတော ဟဋ္ဌော, မနောပဉှေ အပုစ္ဆထ. Rồi khi thấy trên thân của ngài, các tướng tốt đã được viên mãn; đứng một bên, lòng hoan hỷ, vị ấy đã hỏi những câu hỏi bằng tâm ý. ၁၀၂၄. 1024. ‘‘အာဒိဿ ဇမ္မနံ ဗြူဟိ, ဂေါတ္တံ ဗြူဟိ သလက္ခဏံ ; မန္တေသု ပါရမိံ ဗြူဟိ, ကတိ ဝါစေတိ ဗြာဟ္မဏော’’. Xin hãy nói rõ về sự sinh thành, xin hãy nói về gia tộc cùng với tướng tốt; xin hãy nói về sự toàn thiện trong các câu thần chú, vị Bà-la-môn ấy dạy dỗ bao nhiêu người? ၁၀၂၅. 1025. ‘‘ဝီသံ ဝဿသတံ အာယု, သော စ ဂေါတ္တေန ဗာဝရီ; တီဏိဿ လက္ခဏာ ဂတ္တေ, တိဏ္ဏံ ဝေဒါန ပါရဂူ. Một trăm hai mươi năm là tuổi thọ, và vị ấy thuộc gia tộc Bāvarī; ba tướng tốt có trên thân của vị ấy, vị ấy là bậc thông suốt ba tập Vệ-đà. ၁၀၂၆. 1026. ‘‘လက္ခဏေ [Pg.433] ဣတိဟာသေ စ, သနိဃဏ္ဍုသကေဋုဘေ; ပဉ္စသတာနိ ဝါစေတိ, သဓမ္မေ ပါရမိံ ဂတော’’. Về tướng học và sử thi, cùng với từ vựng và nghi lễ học; vị ấy dạy dỗ năm trăm người, đã đạt đến sự toàn thiện trong chánh pháp của mình. ၁၀၂၇. 1027. ‘‘လက္ခဏာနံ ပဝိစယံ, ဗာဝရိဿ နရုတ္တမ; ကင်္ခစ္ဆိဒ ပကာသေဟိ, မာ နော ကင်္ခါယိတံ အဟု’’. Xin hãy phân tích các tướng tốt của Bāvarī, hỡi bậc Tối Thắng giữa loài người; hỡi đấng đoạn trừ nghi hoặc, xin hãy tuyên thuyết, để chúng con không còn hoài nghi. ၁၀၂၈. 1028. ‘‘မုခံ ဇိဝှာယ ဆာဒေတိ, ဥဏ္ဏဿ ဘမုကန္တရေ; ကောသောဟိတံ ဝတ္ထဂုယှံ, ဧဝံ ဇာနာဟိ မာဏဝ’’. Vị ấy có thể dùng lưỡi che mặt, có lông trắng giữa hai hàng mày; và âm tàng được ẩn trong bao, này thanh niên, hãy biết như vậy. ၁၀၂၉. 1029. ပုစ္ဆဉှိ ကိဉ္စိ အသုဏန္တော, သုတွာ ပဉှေ ဝိယာကတေ; ဝိစိန္တေတိ ဇနော သဗ္ဗော, ဝေဒဇာတော ကတဉ္ဇလီ. Không nghe bất cứ câu hỏi nào được hỏi, nhưng nghe các câu hỏi được giải đáp; tất cả mọi người, lòng tràn ngập hân hoan, chắp tay lại và suy tư. ၁၀၃၀. 1030. ‘‘ကော နု ဒေဝေါ ဝါ ဗြဟ္မာ ဝါ, ဣန္ဒော ဝါပိ သုဇမ္ပတိ; မနသာ ပုစ္ဆိတေ ပဉှေ, ကမေတံ ပဋိဘာသတိ. Ai đang nói lời đáp này về những câu hỏi được hỏi bằng tâm ý? Một vị trời, hay một vị Phạm thiên, hay là vua trời Đế Thích, chồng của Sujā? Và ngài đang nói với ai? ၁၀၃၁. 1031. ‘‘မုဒ္ဓံ မုဒ္ဓါဓိပါတဉ္စ, ဗာဝရီ ပရိပုစ္ဆတိ; တံ ဗျာကရောဟိ ဘဂဝါ, ကင်္ခံ ဝိနယ နော ဣသေ’’. Về cái đầu và sự rơi rụng của cái đầu, Bāvarī đang hỏi; xin Thế Tôn hãy giải thích điều ấy, xin bậc Ẩn sĩ hãy xua tan nghi ngờ của chúng con. ၁၀၃၂. 1032. ‘‘အဝိဇ္ဇာ မုဒ္ဓါတိ ဇာနာဟိ, ဝိဇ္ဇာ မုဒ္ဓါဓိပါတိနီ; သဒ္ဓါသတိသမာဓီဟိ, ဆန္ဒဝီရိယေန သံယုတာ’’. Hãy biết rằng vô minh là cái đầu, minh là thứ làm rơi rụng cái đầu; (minh ấy) được kết hợp với tín, niệm, và định, cùng với dục và tinh tấn. ၁၀၃၃. 1033. တတော ဝေဒေန မဟတာ, သန္ထမ္ဘိတွာန မာဏဝေါ; ဧကံသံ အဇိနံ ကတွာ, ပါဒေသု သိရသာ ပတိ. Bấy giờ, với niềm hân hoan to lớn, được vững lòng, người thanh niên; vắt tấm da thú qua một bên vai, đã cúi đầu dưới chân (đức Phật). ၁၀၃၄. 1034. ‘‘ဗာဝရီ ဗြာဟ္မဏော ဘောတော, သဟ သိဿေဟိ မာရိသ; ဥဒဂ္ဂစိတ္တော သုမနော, ပါဒေ ဝန္ဒတိ စက္ခုမ’’. Bà-la-môn Bāvarī, cùng với các đệ tử, thưa ngài đáng kính; với tâm phấn khởi, lòng hoan hỷ, xin đảnh lễ chân của ngài, hỡi bậc có Tuệ nhãn. ၁၀၃၅. 1035. ‘‘သုခိတော ဗာဝရီ ဟောတု, သဟ သိဿေဟိ ဗြာဟ္မဏော; တွဉ္စာပိ သုခိတော ဟောဟိ, စိရံ ဇီဝါဟိ မာဏဝ. Mong rằng Bà-la-môn Bāvarī được an lạc, cùng với các đệ tử; và mong rằng ngươi cũng được an lạc, hãy sống lâu, hỡi người thanh niên. ၁၀၃၆. 1036. ‘‘ဗာဝရိဿ စ တုယှံ ဝါ, သဗ္ဗေသံ သဗ္ဗသံသယံ; ကတာဝကာသာ ပုစ္ဆဝှော, ယံ ကိဉ္စိ မနသိစ္ဆထ’’. Đối với Bāvarī và đối với ngươi, và đối với tất cả mọi người, về tất cả mọi nghi ngờ; cơ hội đã được ban cho, hãy hỏi bất cứ điều gì các ngươi mong muốn trong tâm. ၁၀၃၇. 1037. သမ္ဗုဒ္ဓေန ကတောကာသော, နိသီဒိတွာန ပဉ္ဇလီ; အဇိတော ပဌမံ ပဉှံ, တတ္ထ ပုစ္ဆိ တထာဂတံ. Được bậc Toàn Giác cho phép, sau khi ngồi xuống, chắp tay lại; Ajita đã hỏi Như Lai câu hỏi đầu tiên tại nơi ấy. ဝတ္ထုဂါထာ နိဋ္ဌိတာ. Phần Kệ Mở Đầu đã kết thúc. ၁. အဇိတမာဏဝပုစ္ဆာ 1. Phần câu hỏi của thanh niên Ajita ၁၀၃၈. 1038. ‘‘ကေနဿု [Pg.434] နိဝုတော လောကော, (ဣစ္စာယသ္မာ အဇိတော)ကေနဿု နပ္ပကာသတိ; ကိဿာဘိလေပနံ ဗြူသိ, ကိံသု တဿ မဟဗ္ဘယံ’’. (Tôn giả Ajita hỏi rằng:) ‘Thế gian bị cái gì che đậy? Do đâu thế gian không sáng tỏ? Ngài nói cái gì là vật phết lên? Cái gì là sự kinh sợ lớn của nó?’ ၁၀၃၉. 1039. ‘‘အဝိဇ္ဇာယ နိဝုတော လောကော, (အဇိတာတိ ဘဂဝါ)ဝေဝိစ္ဆာ ပမာဒါ နပ္ပကာသတိ; ဇပ္ပာဘိလေပနံ ဗြူမိ, ဒုက္ခမဿ မဟဗ္ဘယံ’’. (Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Ajita, thế gian bị vô minh che đậy. Do keo kiệt và phóng dật, nó không sáng tỏ. Ta nói khao khát là vật phết lên. Khổ là sự kinh sợ lớn của nó.’ ၁၀၄၀. 1040. ‘‘သဝန္တိ သဗ္ဗဓိ သောတာ, (ဣစ္စာယသ္မာ အဇိတော)သောတာနံ ကိံ နိဝါရဏံ; သောတာနံ သံဝရံ ဗြူဟိ, ကေန သောတာ ပိဓိယျရေ’’. (Tôn giả Ajita hỏi:) ‘Các dòng chảy trôi khắp nơi. Cái gì là sự ngăn chặn các dòng chảy? Xin hãy nói về sự chế ngự các dòng chảy. Do đâu các dòng chảy được bịt lại?’ ၁၀၄၁. 1041. ‘‘ယာနိ သောတာနိ လောကသ္မိံ, (အဇိတာတိ ဘဂဝါ)သတိ တေသံ နိဝါရဏံ; သောတာနံ သံဝရံ ဗြူမိ, ပညာယေတေ ပိဓိယျရေ’’. (Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Ajita, những dòng chảy nào có trong thế gian, niệm là sự ngăn chặn chúng. Ta nói đó là sự chế ngự các dòng chảy. Do trí tuệ, chúng được bịt lại.’ ၁၀၄၂. 1042. ‘‘ပညာ စေဝ သတိ ယဉ္စ, (ဣစ္စာယသ္မာ အဇိတော)နာမရူပဉ္စ မာရိသ; ဧတံ မေ ပုဋ္ဌော ပဗြူဟိ, ကတ္ထေတံ ဥပရုဇ္ဈတိ’’. (Tôn giả Ajita hỏi:) ‘Thưa Ngài, trí tuệ, niệm, và danh-sắc. Khi được hỏi, xin hãy nói cho con điều này: Ở đâu chúng được đoạn diệt?’ ၁၀၄၃. 1043. ‘‘ယမေတံ ပဉှံ အပုစ္ဆိ, အဇိတ တံ ဝဒါမိ တေ; ယတ္ထ နာမဉ္စ ရူပဉ္စ, အသေသံ ဥပရုဇ္ဈတိ; ဝိညာဏဿ နိရောဓေန, ဧတ္ထေတံ ဥပရုဇ္ဈတိ’’. ‘Này Ajita, câu hỏi mà ngươi đã hỏi, Ta sẽ trả lời cho ngươi. Nơi nào danh và sắc được đoạn diệt không còn dư sót. Với sự diệt của thức, ở đây chúng được đoạn diệt.’ ၁၀၄၄. 1044. ‘‘ယေ စ သင်္ခါတဓမ္မာသေ, ယေ စ သေခါ ပုထူ ဣဓ; တေသံ မေ နိပကော ဣရိယံ, ပုဋ္ဌော ပဗြူဟိ မာရိသ’’. ‘Thưa Ngài, những vị đã liễu tri các pháp và những vị hữu học còn nhiều ở đây. Thưa bậc trí tuệ, khi được hỏi, xin hãy nói cho con về hạnh kiểm của họ.’ ၁၀၄၅. 1045. ‘‘ကာမေသု နာဘိဂိဇ္ဈေယျ, မနသာနာဝိလော သိယာ; ကုသလော သဗ္ဗဓမ္မာနံ, သတော ဘိက္ခု ပရိဗ္ဗဇေ’’တိ. ‘Vị tỳ khưu không nên tham đắm các dục, tâm không bị khuấy động. Phải thiện xảo trong tất cả các pháp, có chánh niệm, và du hành.’ အဇိတမာဏဝပုစ္ဆာ ပဌမာ နိဋ္ဌိတာ. Phần câu hỏi của thanh niên Ajita thứ nhất chấm dứt. ၂. တိဿမေတ္တေယျမာဏဝပုစ္ဆာ 2. Phần câu hỏi của thanh niên Tissa Metteyya ၁၀၄၆. 1046. ‘‘ကောဓ [Pg.435] သန္တုသိတော လောကေ, (ဣစ္စာယသ္မာ တိဿမေတ္တေယျော)ကဿ နော သန္တိ ဣဉ္ဇိတာ; ကော ဥဘန္တမဘိညာယ, မဇ္ဈေ မန္တာ န လိပ္ပတိ ; ကံ ဗြူသိ မဟာပုရိသောတိ, ကော ဣဓ သိဗ္ဗိနိမစ္စဂါ’’. (Tôn giả Tissa Metteyya hỏi:) ‘Ai là người tri túc trong thế gian này? Ai không có những sự dao động? Ai sau khi biết rõ hai cực đoan, không bị dính mắc ở khoảng giữa bởi trí tuệ? Ngài gọi ai là bậc vĩ nhân? Ai ở đây đã vượt qua được người thợ may (tham ái)?’ ၁၀၄၇. 1047. ‘‘ကာမေသု ဗြဟ္မစရိယဝါ, (မေတ္တေယျာတိ ဘဂဝါ)ဝီတတဏှော သဒါ သတော; သင်္ခါယ နိဗ္ဗုတော ဘိက္ခု, တဿ နော သန္တိ ဣဉ္ဇိတာ. (Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Metteyya, vị tỳ khưu sống đời phạm hạnh trong các dục, không còn tham ái, luôn luôn chánh niệm. Vị ấy, sau khi thẩm sát, đã được tịch tịnh. Vị ấy không có những sự dao động.’ ၁၀၄၈. 1048. ‘‘သော ဥဘန္တမဘိညာယ, မဇ္ဈေ မန္တာ န လိပ္ပတိ; တံ ဗြူမိ မဟာပုရိသောတိ, သော ဣဓ သိဗ္ဗိနိမစ္စဂါ’’တိ. ‘Vị ấy, sau khi biết rõ hai cực đoan, không bị dính mắc ở khoảng giữa bởi trí tuệ. Ta gọi vị ấy là bậc vĩ nhân. Vị ấy ở đây đã vượt qua được người thợ may.’ တိဿမေတ္တေယျမာဏဝပုစ္ဆာ ဒုတိယာ နိဋ္ဌိတာ. Phần câu hỏi của thanh niên Tissa Metteyya thứ hai chấm dứt. ၃. ပုဏ္ဏကမာဏဝပုစ္ဆာ 3. Phần câu hỏi của thanh niên Puṇṇaka ၁၀၄၉. 1049. ‘‘အနေဇံ မူလဒဿာဝိံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ပုဏ္ဏကော)အတ္ထိ ပဉှေန အာဂမံ; ကိံ နိဿိတာ ဣသယော မနုဇာ, ခတ္တိယာ ဗြာဟ္မဏာ ဒေဝတာနံ; ယညမကပ္ပယိံသု ပုထူဓ လောကေ, ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ’’. (Tôn giả Puṇṇaka hỏi:) ‘Con đến với một câu hỏi, đến với bậc không dao động, bậc thấy được cội rễ. Dựa vào đâu mà các ẩn sĩ, con người, các vị Sát-đế-lỵ và Bà-la-môn đã dâng cúng nhiều lễ vật cho chư thiên ở thế gian này? Con xin hỏi Thế Tôn, xin Ngài hãy nói cho con điều đó.’ ၁၀၅၀. 1050. ‘‘ယေ ကေစိမေ ဣသယော မနုဇာ, (ပုဏ္ဏကာတိ ဘဂဝါ)ခတ္တိယာ ဗြာဟ္မဏာ ဒေဝတာနံ; ယညမကပ္ပယိံသု ပုထူဓ လောကေ, အာသီသမာနာ ပုဏ္ဏက ဣတ္ထတ္တံ ; ဇရံ သိတာ ယညမကပ္ပယိံသု’’. (Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Puṇṇaka, bất cứ ẩn sĩ, con người, Sát-đế-lỵ, Bà-la-môn nào đã dâng cúng nhiều lễ vật cho chư thiên ở thế gian này, họ làm vậy vì mong mỏi một cuộc sống nào đó. Tùy thuộc vào tuổi già, họ đã dâng cúng lễ vật.’ ၁၀၅၁. 1051. ‘‘ယေ [Pg.436] ကေစိမေ ဣသယော မနုဇာ, (ဣစ္စာယသ္မာ ပုဏ္ဏကော)ခတ္တိယာ ဗြာဟ္မဏာ ဒေဝတာနံ; ယညမကပ္ပယိံသု ပုထူဓ လောကေ, ကစ္စိဿု တေ ဘဂဝါ ယညပထေ အပ္ပမတ္တာ; အတာရုံ ဇာတိဉ္စ ဇရဉ္စ မာရိသ, ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ’’. (Tôn giả Puṇṇaka hỏi:) ‘Bất cứ ẩn sĩ, con người, Sát-đế-lỵ, Bà-la-môn nào đã dâng cúng nhiều lễ vật cho chư thiên ở thế gian này, thưa Thế Tôn, liệu họ, những người không phóng dật trên con đường tế lễ, có vượt qua được sanh và già không, thưa Ngài? Con xin hỏi Thế Tôn, xin Ngài hãy nói cho con điều đó.’ ၁၀၅၂. 1052. ‘‘အာသီသန္တိ ထောမယန္တိ, အဘိဇပ္ပန္တိ ဇုဟန္တိ; (ပုဏ္ဏကာတိ ဘဂဝါ)ကာမာဘိဇပ္ပန္တိ ပဋိစ္စ လာဘံ, တေ ယာဇယောဂါ ဘဝရာဂရတ္တာ; နာတရိံသု ဇာတိဇရန္တိ ဗြူမိ’’. (Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Puṇṇaka, họ hy vọng, họ tán thán, họ cầu khẩn, họ dâng cúng. Tùy thuộc vào lợi lộc, họ khao khát các dục. Những người tận tụy với việc tế lễ, say đắm trong tham ái đối với sự hiện hữu, Ta nói rằng họ không vượt qua được sanh và già.’ ၁၀၅၃. 1053. ‘‘တေ စေ နာတရိံသု ယာဇယောဂါ, (ဣစ္စာယသ္မာ ပုဏ္ဏကော)ယညေဟိ ဇာတိဉ္စ ဇရဉ္စ မာရိသ; အထ ကော စရဟိ ဒေဝမနုဿလောကေ, အတာရိ ဇာတိဉ္စ ဇရဉ္စ မာရိသ; ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ’’. (Tôn giả Puṇṇaka hỏi:) ‘Thưa Ngài, nếu những người tận tụy với việc tế lễ không vượt qua được sanh và già bằng các lễ vật, vậy thì ai trong thế giới của chư thiên và loài người đã vượt qua được sanh và già? Con xin hỏi Thế Tôn, xin Ngài hãy nói cho con điều đó.’ ၁၀၅၄. 1054. ‘‘သင်္ခါယ လောကသ္မိ ပရောပရာနိ, (ပုဏ္ဏကာတိ ဘဂဝါ)ယဿိဉ္ဇိတံ နတ္ထိ ကုဟိဉ္စိ လောကေ; သန္တော ဝိဓူမော အနီဃော နိရာသော, အတာရိ သော ဇာတိဇရန္တိ ဗြူမီ’’တိ. (Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Puṇṇaka, người đã thẩm sát những điều cao và thấp trong thế gian, người không có sự dao động ở bất cứ đâu trong thế gian, người ấy an tịnh, không còn khói, không phiền não, không hy vọng. Ta nói rằng người ấy đã vượt qua được sanh và già.’ ပုဏ္ဏကမာဏဝပုစ္ဆာ တတိယာ နိဋ္ဌိတာ. Phần câu hỏi của thanh niên Puṇṇaka thứ ba chấm dứt. ၄. မေတ္တဂူမာဏဝပုစ္ဆာ 4. Phần câu hỏi của thanh niên Mettagū ၁၀၅၅. 1055. ‘‘ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ, (ဣစ္စာယသ္မာ မေတ္တဂူ)မညာမိ တံ ဝေဒဂုံ ဘာဝိတတ္တံ; ကုတော နု ဒုက္ခာ သမုဒါဂတာ ဣမေ, ယေ ကေစိ လောကသ္မိမနေကရူပါ’’. (Tôn giả Mettagū hỏi:) ‘Con xin hỏi Thế Tôn, xin Ngài hãy nói cho con điều đó. Con xem Ngài là bậc thông đạt Vệ-đà, người có tâm tu tập. Từ đâu mà những khổ đau này, những khổ đau nhiều loại trong thế gian, đã khởi sanh?’ ၁၀၅၆. 1056. ‘‘ဒုက္ခဿ [Pg.437] ဝေ မံ ပဘဝံ အပုစ္ဆသိ, (မေတ္တဂူတိ ဘဂဝါ)တံ တေ ပဝက္ခာမိ ယထာ ပဇာနံ; ဥပဓိနိဒါနာ ပဘဝန္တိ ဒုက္ခာ, ယေ ကေစိ လောကသ္မိမနေကရူပါ. (Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Mettagū, ngươi hỏi Ta về nguồn gốc của khổ. Ta sẽ giảng cho ngươi điều đó như Ta biết. Bất cứ những khổ đau nhiều loại nào trong thế gian, chúng khởi sanh từ các sanh y.’ ၁၀၅၇. 1057. ‘‘ယော ဝေ အဝိဒွါ ဥပဓိံ ကရောတိ, ပုနပ္ပုနံ ဒုက္ခမုပေတိ မန္ဒော; တသ္မာ ပဇာနံ ဥပဓိံ န ကယိရာ, ဒုက္ခဿ ဇာတိပ္ပဘဝါနုပဿီ’’. ‘Người nào không biết mà tạo ra sanh y, người ngu ấy lại đi đến khổ đau hết lần này đến lần khác. Do đó, người hiểu biết, người thấy được sanh là nguồn gốc của khổ, không nên tạo ra sanh y.’ ၁၀၅၈. 1058. ‘‘ယံ တံ အပုစ္ဆိမှ အကိတ္တယီ နော, အညံ တံ ပုစ္ဆာမ တဒိင်္ဃ ဗြူဟိ; ကထံ နု ဓီရာ ဝိတရန္တိ ဩဃံ, ဇာတိံ ဇရံ သောကပရိဒ္ဒဝဉ္စ; တံ မေ မုနိ သာဓု ဝိယာကရောဟိ, တထာ ဟိ တေ ဝိဒိတော ဧသ ဓမ္မော’’. ‘Điều chúng con đã hỏi, Ngài đã giảng cho chúng con. Chúng con xin hỏi Ngài điều khác, xin hãy nói điều đó. Làm thế nào các bậc hiền trí vượt qua bộc lưu, sanh, già, sầu và bi? Thưa bậc Mâu-ni, xin hãy giải thích rõ điều đó cho con, vì pháp này đã được Ngài biết rõ.’ ၁၀၅၉. 1059. ‘‘ကိတ္တယိဿာမိ တေ ဓမ္မံ, (မေတ္တဂူတိ ဘဂဝါ)ဒိဋ္ဌေ ဓမ္မေ အနီတိဟံ; ယံ ဝိဒိတွာ သတော စရံ, တရေ လောကေ ဝိသတ္တိကံ’’. (Đức Thế Tôn đáp:) ‘Này Mettagū, Ta sẽ tuyên thuyết cho ngươi pháp, không phải là lời đồn, mà là pháp được thấy trong hiện tại. Biết được pháp này và sống chánh niệm, người ta có thể vượt qua sự dính mắc trong thế gian.’ ၁၀၆၀. 1060. ‘‘တဉ္စာဟံ အဘိနန္ဒာမိ, မဟေသိ ဓမ္မမုတ္တမံ; ယံ ဝိဒိတွာ သတော စရံ, တရေ လောကေ ဝိသတ္တိကံ’’. ‘Con xin hoan hỷ với điều đó, thưa bậc Đại sĩ, với pháp tối thượng này. Biết được pháp này và sống chánh niệm, người ta có thể vượt qua sự dính mắc trong thế gian.’ ၁၀၆၁. 1061. ‘‘ယံ ကိဉ္စိ သမ္ပဇာနာသိ, (မေတ္တဂူတိ ဘဂဝါ)ဥဒ္ဓံ အဓော တိရိယဉ္စာပိ မဇ္ဈေ; ဧတေသု နန္ဒိဉ္စ နိဝေသနဉ္စ, ပနုဇ္ဇ ဝိညာဏံ ဘဝေ န တိဋ္ဌေ. (Thế Tôn phán): "Này Mettagū, bất cứ điều gì ngươi nhận biết, ở trên, ở dưới, ở ngang và ở giữa; hãy loại bỏ sự hoan hỷ và sự chấp thủ vào những điều ấy, hãy xua tan thức, và đừng trụ lại trong các cõi hữu." ၁၀၆၂. 1062. ‘‘ဧဝံဝိဟာရီ သတော အပ္ပမတ္တော, ဘိက္ခု စရံ ဟိတွာ မမာယိတာနိ; ဇာတိံ ဇရံ သောကပရိဒ္ဒဝဉ္စ, ဣဓေဝ ဝိဒွါ ပဇဟေယျ ဒုက္ခံ’’. "Vị Tỳ khưu sống như vậy, chánh niệm, không buông lung, trong khi hành trì, từ bỏ những gì là của ta; bậc trí ngay tại đây, có thể từ bỏ khổ đau, tức là sanh, già, sầu và bi." ၁၀၆၃. 1063. ‘‘ဧတာဘိနန္ဒာမိ [Pg.438] ဝစော မဟေသိနော, သုကိတ္တိတံ ဂေါတမနူပဓီကံ; အဒ္ဓါ ဟိ ဘဂဝါ ပဟာသိ ဒုက္ခံ, တထာ ဟိ တေ ဝိဒိတော ဧသ ဓမ္မော. "Con hoan hỷ lời dạy này của bậc Đại Sĩ, được tuyên thuyết khéo léo, ôi Gotama, không còn sanh y. Chắc chắn rằng Thế Tôn đã từ bỏ khổ đau, vì quả thật pháp này đã được Ngài biết rõ." ၁၀၆၄. 1064. ‘‘တေ စာပိ နူနပ္ပဇဟေယျု ဒုက္ခံ, ယေ တွံ မုနိ အဋ္ဌိတံ ဩဝဒေယျ; တံ တံ နမဿာမိ သမေစ္စ နာဂ, အပ္ပေဝ မံ ဘဂဝါ အဋ္ဌိတံ ဩဝဒေယျ’’. "Chắc chắn những ai được Ngài, bậc Thánh nhân, tận tình giáo huấn, cũng sẽ từ bỏ được khổ đau. Vì vậy, con đến đảnh lễ Ngài, bậc Long Tượng. Mong rằng Thế Tôn cũng sẽ tận tình giáo huấn cho con." ၁၀၆၅. 1065. ‘‘ယံ ဗြာဟ္မဏံ ဝေဒဂုမာဘိဇညာ, အကိဉ္စနံ ကာမဘဝေ အသတ္တံ; အဒ္ဓါ ဟိ သော ဩဃမိမံ အတာရိ, တိဏ္ဏော စ ပါရံ အခိလော အကင်္ခေါ. "Người nào mà ngươi biết là bậc Phạm chí, bậc thông đạt trí tuệ, không còn sở hữu, không còn dính mắc trong cõi dục; chắc chắn người ấy đã vượt qua bộc lưu này, đã qua đến bờ kia, không còn chướng ngại, không còn nghi hoặc." ၁၀၆၆. 1066. ‘‘ဝိဒွါ စ ယော ဝေဒဂူ နရော ဣဓ, ဘဝါဘဝေ သင်္ဂမိမံ ဝိသဇ္ဇ; သော ဝီတတဏှော အနီဃော နိရာသော, အတာရိ သော ဇာတိဇရန္တိ ဗြူမီ’’တိ. "Và người nào ở đây là bậc trí, bậc thông đạt trí tuệ, đã từ bỏ sự dính mắc này trong các cõi hữu; người ấy không còn tham ái, không còn phiền não, không còn mong cầu. Ta nói rằng, người ấy đã vượt qua sanh và già." မေတ္တဂူမာဏဝပုစ္ဆာ စတုတ္ထီ နိဋ္ဌိတာ. Phần câu hỏi của thanh niên Mettagū, thứ tư, đã kết thúc. ၅. ဓောတကမာဏဝပုစ္ဆာ 5. Phần câu hỏi của thanh niên Dhotaka ၁၀၆၇. 1067. ‘‘ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ဓောတကော)ဝါစာဘိကင်္ခါမိ မဟေသိ တုယှံ; တဝ သုတွာန နိဂ္ဃောသံ, သိက္ခေ နိဗ္ဗာနမတ္တနော’’. (Tôn giả Dhotaka thưa): "Con xin hỏi Ngài, bạch Thế Tôn, xin hãy nói cho con điều ấy. Con mong mỏi lời dạy của Ngài, ôi bậc Đại Sĩ. Sau khi nghe được âm thanh của Ngài, con sẽ học tập để đạt được Niết-bàn cho chính mình." ၁၀၆၈. 1068. ‘‘တေနဟာတပ္ပံ ကရောဟိ, (ဓောတကာတိ ဘဂဝါ) ဣဓေဝ နိပကော သတော; ဣတော သုတွာန နိဂ္ဃောသံ, သိက္ခေ နိဗ္ဗာနမတ္တနော’’. (Thế Tôn phán): "Này Dhotaka, vậy thì hãy nỗ lực, hãy là người thận trọng và chánh niệm ngay tại đây. Sau khi nghe được âm thanh từ đây, ngươi hãy học tập để đạt được Niết-bàn cho chính mình." ၁၀၆၉. 1069. ‘‘ပဿာမဟံ [Pg.439] ဒေဝမနုဿလောကေ, အကိဉ္စနံ ဗြာဟ္မဏမိရိယမာနံ; တံ တံ နမဿာမိ သမန္တစက္ခု, ပမုဉ္စ မံ သက္က ကထံကထာဟိ’’. "Con thấy trong thế giới chư thiên và loài người, một vị Phạm chí không còn sở hữu đang đi lại. Con xin đảnh lễ Ngài, bậc Toàn Giác Nhãn. Xin hãy giải thoát con khỏi những nghi hoặc, ôi bậc Thích Ca." ၁၀၇၀. 1070. ‘‘နာဟံ သဟိဿာမိ ပမောစနာယ, ကထံကထိံ ဓောတက ကဉ္စိ လောကေ; ဓမ္မဉ္စ သေဋ္ဌံ အဘိဇာနမာနော, ဧဝံ တုဝံ ဩဃမိမံ တရေသိ’’. "Này Dhotaka, Ta không thể giải thoát cho bất kỳ ai trong thế gian còn có sự nghi hoặc. Nhưng khi biết được pháp tối thượng, ngươi có thể tự mình vượt qua bộc lưu này." ၁၀၇၁. 1071. ‘‘အနုသာသ ဗြဟ္မေ ကရုဏာယမာနော, ဝိဝေကဓမ္မံ ယမဟံ ဝိဇညံ; ယထာဟံ အာကာသောဝ အဗျာပဇ္ဇမာနော, ဣဓေဝ သန္တော အသိတော စရေယျံ’’. "Bạch bậc Phạm Thiên, xin Ngài vì lòng bi mẫn mà giáo huấn cho con pháp viễn ly mà con có thể biết được; để con, giống như hư không, không bị chướng ngại, có thể sống ngay tại đây, an tịnh và không nương tựa." ၁၀၇၂. 1072. ‘‘ကိတ္တယိဿာမိ တေ သန္တိံ, (ဓောတကာတိ ဘဂဝါ) ဒိဋ္ဌေ ဓမ္မေ အနီတိဟံ; ယံ ဝိဒိတွာ သတော စရံ, တရေ လောကေ ဝိသတ္တိကံ’’. (Thế Tôn phán): "Này Dhotaka, Ta sẽ tuyên thuyết cho ngươi về sự an tịnh, trong pháp hiện tại, không phải do truyền thuyết; biết được pháp ấy và sống chánh niệm, người ấy có thể vượt qua sự dính mắc trong thế gian." ၁၀၇၃. 1073. ‘‘တဉ္စာဟံ အဘိနန္ဒာမိ, မဟေသိ သန္တိမုတ္တမံ; ယံ ဝိဒိတွာ သတော စရံ, တရေ လောကေ ဝိသတ္တိကံ’’. "Và con hoan hỷ điều ấy, ôi bậc Đại Sĩ, sự an tịnh tối thượng; biết được pháp ấy và sống chánh niệm, người ấy có thể vượt qua sự dính mắc trong thế gian." ၁၀၇၄. 1074. ‘‘ယံ ကိဉ္စိ သမ္ပဇာနာသိ, (ဓောတကာတိ ဘဂဝါ)ဥဒ္ဓံ အဓော တိရိယဉ္စာပိ မဇ္ဈေ; ဧတံ ဝိဒိတွာ သင်္ဂေါတိ လောကေ, ဘဝါဘဝါယ မာကာသိ တဏှ’’န္တိ. (Thế Tôn phán): "Này Dhotaka, bất cứ điều gì ngươi nhận biết, ở trên, ở dưới, ở ngang và ở giữa; hãy biết rằng đó là sự dính mắc trong thế gian, và đừng tạo ra tham ái đối với các cõi hữu." ဓောတကမာဏဝပုစ္ဆာ ပဉ္စမီ နိဋ္ဌိတာ. Phần câu hỏi của thanh niên Dhotaka, thứ năm, đã kết thúc. ၆. ဥပသီဝမာဏဝပုစ္ဆာ 6. Phần câu hỏi của thanh niên Upasīva ၁၀၇၅. 1075. ‘‘ဧကော အဟံ သက္က မဟန္တမောဃံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ဥပသီဝေါ)အနိဿိတော နော ဝိသဟာမိ တာရိတုံ; အာရမ္မဏံ ဗြူဟိ သမန္တစက္ခု, ယံ နိဿိတော ဩဃမိမံ တရေယျံ’’. (Tôn giả Upasīva thưa): "Bạch Ngài, dòng dõi Thích Ca, một mình con, không nơi nương tựa, không thể vượt qua được bộc lưu vĩ đại. Xin bậc Toàn Giác Nhãn hãy chỉ cho con một đối tượng, mà nương vào đó con có thể vượt qua bộc lưu này." ၁၀၇၆. 1076. ‘‘အာကိဉ္စညံ [Pg.440] ပေက္ခမာနော သတိမာ, (ဥပသီဝါတိ ဘဂဝါ)နတ္ထီတိ နိဿာယ တရဿု ဩဃံ; ကာမေ ပဟာယ ဝိရတော ကထာဟိ, တဏှက္ခယံ နတ္တမဟာဘိပဿ’’. (Thế Tôn phán): "Này Upasīva, hãy chánh niệm quán xét Vô sở hữu xứ, nương vào 'không có gì' mà vượt qua bộc lưu. Hãy từ bỏ các dục, xa lìa các nghi hoặc, và ngày đêm hãy quán sát sự đoạn tận của tham ái." ၁၀၇၇. 1077. ‘‘သဗ္ဗေသု ကာမေသု ယော ဝီတရာဂေါ, (ဣစ္စာယသ္မာ ဥပသီဝေါ)အာကိဉ္စညံ နိဿိတော ဟိတွာ မညံ; သညာဝိမောက္ခေ ပရမေ ဝိမုတ္တော, တိဋ္ဌေ နု သော တတ္ထ အနာနုယာယီ’’. (Tôn giả Upasīva thưa): "Người nào đã ly tham đối với tất cả các dục, nương vào Vô sở hữu xứ, từ bỏ những thứ khác, được giải thoát trong Tưởng giải thoát tối thượng, liệu người ấy có trụ lại ở đó, không bị thoái chuyển chăng?" ၁၀၇၈. 1078. ‘‘သဗ္ဗေသု ကာမေသု ယော ဝီတရာဂေါ, (ဥပသီဝါတိ ဘဂဝါ)အာကိဉ္စညံ နိဿိတော ဟိတွာ မညံ; သညာဝိမောက္ခေ ပရမေ ဝိမုတ္တော, တိဋ္ဌေယျ သော တတ္ထ အနာနုယာယီ’’. (Thế Tôn phán): "Này Upasīva, người nào đã ly tham đối với tất cả các dục, nương vào Vô sở hữu xứ, từ bỏ những thứ khác, được giải thoát trong Tưởng giải thoát tối thượng, người ấy sẽ trụ lại ở đó, không bị thoái chuyển." ၁၀၇၉. 1079. ‘‘တိဋ္ဌေ စေ သော တတ္ထ အနာနုယာယီ, ပူဂမ္ပိ ဝဿာနံ သမန္တစက္ခု; တတ္ထေဝ သော သီတိသိယာ ဝိမုတ္တော, စဝေထ ဝိညာဏံ တထာဝိဓဿ’’. "Bạch bậc Toàn Giác Nhãn, nếu người ấy trụ lại ở đó, không bị thoái chuyển, trong nhiều năm; liệu người ấy có thể ngay tại đó trở nên thanh lương và được giải thoát, hay thức của người như vậy sẽ hoại diệt?" ၁၀၈၀. 1080. ‘‘အစ္စီ ယထာ ဝါတဝေဂေန ခိတ္တာ, (ဥပသီဝါတိ ဘဂဝါ)အတ္ထံ ပလေတိ န ဥပေတိ သင်္ခံ; ဧဝံ မုနီ နာမကာယာ ဝိမုတ္တော, အတ္ထံ ပလေတိ န ဥပေတိ သင်္ခံ’’. (Thế Tôn phán): "Này Upasīva, như ngọn lửa bị sức gió thổi tắt, đi đến chỗ tận diệt, không thể được gọi tên; cũng vậy, bậc Thánh nhân, được giải thoát khỏi danh-sắc thân, đi đến chỗ tận diệt, không thể được gọi tên." ၁၀၈၁. 1081. ‘‘အတ္ထင်္ဂတော သော ဥဒ ဝါ သော နတ္ထိ, ဥဒါဟု ဝေ သဿတိယာ အရောဂေါ; တံ မေ မုနီ သာဓု ဝိယာကရောဟိ, တထာ ဟိ တေ ဝိဒိတော ဧသ ဓမ္မော’’. "Người ấy đã đi đến chỗ tận diệt, hay là không còn tồn tại, hay là vĩnh viễn không còn bệnh hoạn? Xin bậc Thánh nhân hãy giải thích rõ điều đó cho con, vì quả thật pháp này đã được Ngài biết rõ." ၁၀၈၂. 1082. ‘‘အတ္ထင်္ဂတဿ [Pg.441] န ပမာဏမတ္ထိ, (ဥပသီဝါတိ ဘဂဝါ)ယေန နံ ဝဇ္ဇုံ တံ တဿ နတ္ထိ; သဗ္ဗေသု ဓမ္မေသု သမူဟတေသု, သမူဟတာ ဝါဒပထာပိ သဗ္ဗေ’’တိ. (Thế Tôn phán): "Này Upasīva, đối với người đã đi đến chỗ tận diệt, không có thước đo nào cả. Cái mà người ta có thể dùng để nói về người ấy, cái đó nơi người ấy không còn nữa. Khi tất cả các pháp đã được nhổ sạch, tất cả các con đường ngôn thuyết cũng đều bị nhổ sạch." ဥပသီဝမာဏဝပုစ္ဆာ ဆဋ္ဌီ နိဋ္ဌိတာ. Phần câu hỏi của thanh niên Upasīva, thứ sáu, đã kết thúc. ၇. နန္ဒမာဏဝပုစ္ဆာ 7. Phần câu hỏi của thanh niên Nanda ၁၀၈၃. 1083. ‘‘သန္တိ လောကေ မုနယော, (ဣစ္စာယသ္မာ နန္ဒော)ဇနာ ဝဒန္တိ တယိဒံ ကထံသု; ဉာဏူပပန္နံ နော မုနိံ ဝဒန္တိ, ဥဒါဟု ဝေ ဇီဝိတေနူပပန္နံ’’. (Tôn giả Nanda thưa): "Người ta nói rằng có những bậc Thánh nhân trong thế gian. Điều này là như thế nào? Họ gọi một người là Thánh nhân vì người ấy có đầy đủ trí tuệ, hay là vì người ấy có đầy đủ một lối sống nào đó?" ၁၀၈၄. 1084. ‘‘န ဒိဋ္ဌိယာ န သုတိယာ န ဉာဏေန, (န သီလဗ္ဗတေန) မုနီဓ နန္ဒ ကုသလာ ဝဒန္တိ; ဝိသေနိကတွာ အနီဃာ နိရာသာ, စရန္တိ ယေ တေ မုနယောတိ ဗြူမိ’’. "Này Nanda, ở đây các bậc thiện xảo không gọi một người là Thánh nhân chỉ vì tri kiến, vì sở văn, hay vì trí tuệ (hay vì giới và hạnh). Ta nói rằng, những ai đã đánh tan ma quân, sống không phiền não, không mong cầu, những người ấy chính là bậc Thánh nhân." ၁၀၈၅. 1085. ‘‘ယေ ကေစိမေ သမဏဗြာဟ္မဏာသေ, (ဣစ္စာယသ္မာ နန္ဒော)ဒိဋ္ဌဿုတေနာပိ ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ; သီလဗ္ဗတေနာပိ ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ, အနေကရူပေန ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ; ကစ္စိဿု တေ ဘဂဝါ တတ္ထ ယတာ စရန္တာ, အတာရု ဇာတိဉ္စ ဇရဉ္စ မာရိသ; ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ’’. (Tôn giả Nanda thưa:) “Bạch Thế Tôn, có những Sa-môn, Bà-la-môn nào đó, họ tuyên bố sự thanh tịnh qua cái thấy và cái nghe; họ tuyên bố sự thanh tịnh qua giới và hạnh; họ tuyên bố sự thanh tịnh qua nhiều hình thức khác nhau. Bạch Thế Tôn, liệu họ, khi nỗ lực thực hành trong các pháp ấy, có vượt qua được sanh và già không, thưa Ngài? Con xin hỏi Thế Tôn điều ấy, xin Ngài hãy nói cho con biết.” ၁၀၈၆. 1086. ‘‘ယေ [Pg.442] ကေစိမေ သမဏဗြာဟ္မဏာသေ, (နန္ဒာတိ ဘဂဝါ)ဒိဋ္ဌဿုတေနာပိ ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ; သီလဗ္ဗတေနာပိ ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ, အနေကရူပေန ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ; ကိဉ္စာပိ တေ တတ္ထ ယတာ စရန္တိ, နာရိံသု ဇာတိဇရန္တိ ဗြူမိ’’. (Thế Tôn đáp:) “Này Nanda, có những Sa-môn, Bà-la-môn nào đó, họ tuyên bố sự thanh tịnh qua cái thấy và cái nghe; họ tuyên bố sự thanh tịnh qua giới và hạnh; họ tuyên bố sự thanh tịnh qua nhiều hình thức khác nhau. Dù họ có nỗ lực thực hành trong các pháp ấy, Ta nói rằng họ không vượt qua được sanh và già.” ၁၀၈၇. 1087. ‘‘ယေ ကေစိမေ သမဏဗြာဟ္မဏာသေ, (ဣစ္စာယသ္မာ နန္ဒော)ဒိဋ္ဌဿုတေနာပိ ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ; သီလဗ္ဗတေနာပိ ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ, အနေကရူပေန ဝဒန္တိ သုဒ္ဓိံ; တေ စေ မုနိ ဗြူသိ အနောဃတိဏ္ဏေ, အထ ကော စရဟိ ဒေဝမနုဿလောကေ; အတာရိ ဇာတိဉ္စ ဇရဉ္စ မာရိသ, ပုစ္ဆာမိ တံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ’’. (Tôn giả Nanda thưa:) “Bạch Thế Tôn, có những Sa-môn, Bà-la-môn nào đó, họ tuyên bố sự thanh tịnh qua cái thấy và cái nghe; họ tuyên bố sự thanh tịnh qua giới và hạnh; họ tuyên bố sự thanh tịnh qua nhiều hình thức khác nhau. Nếu Ngài, bậc Mâu-ni, nói rằng họ chưa vượt qua bộc lưu, vậy thì, thưa Ngài, trong thế giới chư Thiên và loài người, ai đã vượt qua được sanh và già? Con xin hỏi Thế Tôn điều ấy, xin Ngài hãy nói cho con biết.” ၁၀၈၈. 1088. ‘‘နာဟံ သဗ္ဗေ သမဏဗြာဟ္မဏာသေ, (နန္ဒာတိ ဘဂဝါ)ဇာတိဇရာယ နိဝုတာတိ ဗြူမိ; ယေ သီဓ ဒိဋ္ဌံဝ သုတံ မုတံ ဝါ, သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ပဟာယ သဗ္ဗံ; အနေကရူပမ္ပိ ပဟာယ သဗ္ဗံ, တဏှံ ပရိညာယ အနာသဝါသေ; တေ ဝေ နရာ ဩဃတိဏ္ဏာတိ ဗြူမိ’’. (Thế Tôn đáp:) “Này Nanda, Ta không nói rằng tất cả Sa-môn, Bà-la-môn đều bị sanh và già che lấp. Những ai ở đây, sau khi từ bỏ tất cả những gì được thấy, được nghe, được cảm nhận, hoặc giới và hạnh; sau khi từ bỏ tất cả các hình thức đa dạng; liễu tri ái dục và không còn lậu hoặc, Ta nói rằng chính những người ấy đã vượt qua bộc lưu.” ၁၀၈၉. 1089. ‘‘ဧတာဘိနန္ဒာမိ ဝစော မဟေသိနော, သုကိတ္တိတံ ဂေါတမနူပဓီကံ; ယေ သီဓ ဒိဋ္ဌံ ဝ သုတံ မုတံ ဝါ, သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ပဟာယ သဗ္ဗံ; အနေကရူပမ္ပိ ပဟာယ သဗ္ဗံ, တဏှံ ပရိညာယ အနာသဝါသေ; အဟမ္ပိ တေ ဩဃတိဏ္ဏာတိ ဗြူမီ’’တိ. “Con xin hoan hỷ lời dạy của bậc Đại Sĩ, được Ngài Gotama tuyên thuyết thật khéo léo, không còn sanh y. Những ai ở đây, sau khi từ bỏ tất cả những gì được thấy, được nghe, được cảm nhận, hoặc giới và hạnh; sau khi từ bỏ tất cả các hình thức đa dạng; liễu tri ái dục và không còn lậu hoặc, con cũng nói rằng họ đã vượt qua bộc lưu.” နန္ဒမာဏဝပုစ္ဆာ သတ္တမာ နိဋ္ဌိတာ. Câu hỏi của thanh niên Nanda, phần thứ bảy, đã kết thúc. ၈. ဟေမကမာဏဝပုစ္ဆာ 8. Câu hỏi của thanh niên Hemaka ၁၀၉၀. 1090. ‘‘ယေ [Pg.443] မေ ပုဗ္ဗေ ဝိယာကံသု, (ဣစ္စာယသ္မာ ဟေမကော)ဟုရံ ဂေါတမသာသနာ; ဣစ္စာသိ ဣတိ ဘဝိဿတိ, သဗ္ဗံ တံ ဣတိဟီတိဟံ; သဗ္ဗံ တံ တက္ကဝဍ္ဎနံ, နာဟံ တတ္ထ အဘိရမိံ. (Tôn giả Hemaka thưa:) “Những vị trước đây đã giải thích cho con, trước giáo pháp của Gotama, rằng: ‘Sự việc đã là như vậy, sự việc sẽ là như vậy.’ Tất cả những điều đó chỉ là lời truyền tụng, tất cả những điều đó chỉ làm tăng trưởng tầm suy. Con không tìm thấy hỷ lạc trong đó.” ၁၀၉၁. 1091. ‘‘တွဉ္စ မေ ဓမ္မမက္ခာဟိ, တဏှာနိဂ္ဃာတနံ မုနိ; ယံ ဝိဒိတွာ သတော စရံ, တရေ လောကေ ဝိသတ္တိကံ’’. “Xin Ngài, bậc Mâu-ni, hãy giảng cho con về Pháp, phương pháp đoạn trừ ái dục. Để khi biết được pháp ấy, con có thể sống chánh niệm và vượt qua sự dính mắc trong thế gian.” ၁၀၉၂. 1092. ‘‘ဣဓ ဒိဋ္ဌသုတမုတဝိညာတေသု, ပိယရူပေသု ဟေမက; ဆန္ဒရာဂဝိနောဒနံ, နိဗ္ဗာနပဒမစ္စုတံ. “Này Hemaka, ở đây, đối với những hình sắc khả ái trong những gì được thấy, nghe, cảm nhận, và nhận biết, sự loại trừ dục và tham chính là trạng thái Niết-bàn, bất động.” ၁၀၉၃. 1093. ‘‘ဧတဒညာယ ယေ သတာ, ဒိဋ္ဌဓမ္မာဘိနိဗ္ဗုတာ; ဥပသန္တာ စ တေ သဒါ, တိဏ္ဏာ လောကေ ဝိသတ္တိက’’န္တိ. “Những ai chánh niệm, khi đã liễu tri điều này, họ được tịch tịnh ngay trong hiện tại. Họ luôn luôn an tịnh và đã vượt qua sự dính mắc trong thế gian.” ဟေမကမာဏဝပုစ္ဆာ အဋ္ဌမာ နိဋ္ဌိတာ. Câu hỏi của thanh niên Hemaka, phần thứ tám, đã kết thúc. ၉. တောဒေယျမာဏဝပုစ္ဆာ 9. Câu hỏi của thanh niên Todeyya ၁၀၉၄. 1094. ‘‘ယသ္မိံ ကာမာ န ဝသန္တိ, (ဣစ္စာယသ္မာ တောဒေယျော)တဏှာ ယဿ န ဝိဇ္ဇတိ; ကထံကထာ စ ယော တိဏ္ဏော, ဝိမောက္ခော တဿ ကီဒိသော’’. (Tôn giả Todeyya thưa:) “Đối với người mà các dục không còn trú ngụ, người không còn ái dục, và người đã vượt qua hoài nghi, sự giải thoát của vị ấy là như thế nào?” ၁၀၉၅. 1095. ‘‘ယသ္မိံ ကာမာ န ဝသန္တိ, (တောဒေယျာတိ ဘဂဝါ)တဏှာ ယဿ န ဝိဇ္ဇတိ; ကထံကထာ စ ယော တိဏ္ဏော, ဝိမောက္ခော တဿ နာပရော’’. (Thế Tôn đáp:) “Này Todeyya, đối với người mà các dục không còn trú ngụ, người không còn ái dục, và người đã vượt qua hoài nghi, không có sự giải thoát nào khác cho vị ấy.” ၁၀၉၆. 1096. ‘‘နိရာသသော သော ဥဒ အာသသာနော, ပညာဏဝါ သော ဥဒ ပညကပ္ပီ; မုနိံ အဟံ သက္က ယထာ ဝိဇညံ, တံ မေ ဝိယာစိက္ခ သမန္တစက္ခု’’. “Vị ấy không còn hy vọng hay vẫn còn hy vọng? Vị ấy là người có trí tuệ hay là người tạo tác bằng trí tuệ? Thưa bậc Toàn Nhãn, xin hãy giải thích cho con để con có thể hiểu về bậc Mâu-ni ấy.” ၁၀၉၇. 1097. ‘‘နိရာသသော [Pg.444] သော န စ အာသသာနော, ပညာဏဝါ သော န စ ပညကပ္ပီ; ဧဝမ္ပိ တောဒေယျ မုနိံ ဝိဇာန, အကိဉ္စနံ ကာမဘဝေ အသတ္တ’’န္တိ. “Này Todeyya, vị ấy không còn hy vọng, cũng không phải là người còn hy vọng. Vị ấy là người có trí tuệ, không phải là người tạo tác bằng trí tuệ. Này Todeyya, hãy biết bậc Mâu-ni là như vậy: không còn chướng ngại, không dính mắc trong cõi dục và cõi hữu.” တောဒေယျမာဏဝပုစ္ဆာ နဝမာ နိဋ္ဌိတာ. Câu hỏi của thanh niên Todeyya, phần thứ chín, đã kết thúc. ၁၀. ကပ္ပမာဏဝပုစ္ဆာ 10. Câu hỏi của thanh niên Kappa ၁၀၉၈. 1098. ‘‘မဇ္ဈေ သရသ္မိံ တိဋ္ဌတံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ကပ္ပော)ဩဃေ ဇာတေ မဟဗ္ဘယေ; ဇရာမစ္စုပရေတာနံ, ဒီပံ ပဗြူဟိ မာရိသ; တွဉ္စ မေ ဒီပမက္ခာဟိ, ယထာယိဒံ နာပရံ သိယာ’’. (Tôn giả Kappa thưa:) “Đối với những chúng sanh đang đứng giữa dòng nước, khi bộc lưu khởi lên đầy kinh hãi, bị già và chết áp bức, xin Ngài, thưa bậc tôn quý, hãy chỉ cho một hòn đảo. Xin Ngài hãy tuyên thuyết cho con về hòn đảo ấy, để cho khổ đau này không còn sanh khởi nữa.” ၁၀၉၉. 1099. ‘‘မဇ္ဈေ သရသ္မိံ တိဋ္ဌတံ, (ကပ္ပာတိ ဘဂဝါ)ဩဃေ ဇာတေ မဟဗ္ဘယေ; ဇရာမစ္စုပရေတာနံ, ဒီပံ ပဗြူမိ ကပ္ပ တေ. (Thế Tôn đáp:) “Này Kappa, đối với những chúng sanh đang đứng giữa dòng nước, khi bộc lưu khởi lên đầy kinh hãi, bị già và chết áp bức, Ta sẽ tuyên thuyết cho con về một hòn đảo.” ၁၁၀၀. 1100. ‘‘အကိဉ္စနံ အနာဒါနံ, ဧတံ ဒီပံ အနာပရံ; နိဗ္ဗာနံ ဣတိ နံ ဗြူမိ, ဇရာမစ္စုပရိက္ခယံ. “Không còn chướng ngại, không còn chấp thủ, đó là hòn đảo không gì hơn nữa. Ta gọi đó là Niết-bàn, sự đoạn tận của già và chết.” ၁၁၀၁. 1101. ‘‘ဧတဒညာယ ယေ သတာ, ဒိဋ္ဌဓမ္မာဘိနိဗ္ဗုတာ; န တေ မာရဝသာနုဂါ, န တေ မာရဿ ပဒ္ဓဂူ’’တိ. “Những ai chánh niệm, khi đã liễu tri điều này, họ được tịch tịnh ngay trong hiện tại. Họ không còn đi theo quyền lực của Ma vương, họ không còn là bộ hành của Ma vương.” ကပ္ပမာဏဝပုစ္ဆာ ဒသမာ နိဋ္ဌိတာ. Câu hỏi của thanh niên Kappa, phần thứ mười, đã kết thúc. ၁၁. ဇတုကဏ္ဏိမာဏဝပုစ္ဆာ 11. Câu hỏi của thanh niên Jatukaṇṇi ၁၁၀၂. 1102. ‘‘သုတွာနဟံ ဝီရမကာမကာမိံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ဇတုကဏ္ဏိ)ဩဃာတိဂံ ပုဋ္ဌုမကာမမာဂမံ; သန္တိပဒံ ဗြူဟိ သဟဇနေတ္တ, ယထာတစ္ဆံ ဘဂဝါ ဗြူဟိ မေ တံ. (Tôn giả Jatukaṇṇi thưa:) “Sau khi nghe về bậc Anh Hùng không còn tham muốn dục lạc, đã vượt qua bộc lưu, con đến đây, không còn tham muốn, để thưa hỏi. Xin Ngài, bậc có Tuệ nhãn bẩm sinh, hãy nói về trạng thái an tịnh. Bạch Thế Tôn, xin hãy nói cho con về điều ấy đúng như thật.” ၁၁၀၃. 1103. ‘‘ဘဂဝါ [Pg.445] ဟိ ကာမေ အဘိဘုယျ ဣရိယတိ, အာဒိစ္စောဝ ပထဝိံ တေဇီ တေဇသာ; ပရိတ္တပညဿ မေ ဘူရိပည, အာစိက္ခ ဓမ္မံ ယမဟံ ဝိဇညံ; ဇာတိဇရာယ ဣဓ ဝိပ္ပဟာနံ’’. “Thế Tôn sống sau khi đã chế ngự các dục, như mặt trời rực rỡ dùng ánh sáng chói lọi bao trùm mặt đất. Thưa bậc Trí tuệ rộng lớn, xin hãy giảng cho con, người trí tuệ nhỏ hẹp, về Pháp mà nhờ đó con có thể biết được sự từ bỏ sanh và già ngay tại đây.” ၁၁၀၄. 1104. ‘‘ကာမေသု ဝိနယ ဂေဓံ, (ဇတုကဏ္ဏီတိ ဘဂဝါ) နေက္ခမ္မံ ဒဋ္ဌု ခေမတော; ဥဂ္ဂဟီတံ နိရတ္တံ ဝါ, မာ တေ ဝိဇ္ဇိတ္ထ ကိဉ္စနံ. (Thế Tôn đáp:) “Này Jatukaṇṇi, hãy nhiếp phục lòng tham ái trong các dục, hãy xem sự xuất ly là an ổn. Dù là điều đã chấp thủ hay điều đã từ bỏ, mong rằng con không còn bất cứ chướng ngại nào.” ၁၁၀၅. 1105. ‘‘ယံ ပုဗ္ဗေ တံ ဝိသောသေဟိ, ပစ္ဆာ တေ မာဟု ကိဉ္စနံ; မဇ္ဈေ စေ နော ဂဟေဿသိ, ဥပသန္တော စရိဿသိ. “Hãy làm khô cạn những gì ở quá khứ, mong rằng con không còn gì ở tương lai. Nếu ở hiện tại con không chấp thủ, con sẽ sống trong an tịnh.” ၁၁၀၆. 1106. ‘‘သဗ္ဗသော နာမရူပသ္မိံ, ဝီတဂေဓဿ ဗြာဟ္မဏ; အာသဝါဿ န ဝိဇ္ဇန္တိ, ယေဟိ မစ္စုဝသံ ဝဇေ’’တိ. “Này vị Bà-la-môn, đối với người đã hoàn toàn xả ly tham ái trong danh và sắc, không còn các lậu hoặc mà do chúng người ấy phải đi vào quyền lực của thần chết.” ဇတုကဏ္ဏိမာဏဝပုစ္ဆာ ဧကာဒသမာ နိဋ္ဌိတာ. Câu hỏi của thanh niên Jatukaṇṇi, phần thứ mười một, đã hoàn tất. ၁၂. ဘဒြာဝုဓမာဏဝပုစ္ဆာ 12. Câu hỏi của thanh niên Bhadrāvudha ၁၁၀၇. 1107. ‘‘ဩကဉ္ဇဟံ တဏှစ္ဆိဒံ အနေဇံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ဘဒြာဝုဓော)နန္ဒိဉ္ဇဟံ ဩဃတိဏ္ဏံ ဝိမုတ္တံ; ကပ္ပဉ္ဇဟံ အဘိယာစေ သုမေဓံ, သုတွာန နာဂဿ အပနမိဿန္တိ ဣတော. (Tôn giả Bhadrāvudha thưa rằng:) “Con thành tâm khẩn cầu bậc Trí Tuệ, người đã từ bỏ nơi nương náu, đã cắt đứt ái dục, không còn dao động, đã từ bỏ hỷ lạc, đã vượt qua bộc lưu, đã được giải thoát, đã từ bỏ các loại tư duy. Sau khi nghe lời dạy của bậc Long Tượng, (nhiều người) sẽ rời khỏi nơi này.” ၁၁၀၈. 1108. ‘‘နာနာဇနာ ဇနပဒေဟိ သင်္ဂတာ, တဝ ဝီရ ဝါကျံ အဘိကင်္ခမာနာ; တေသံ တုဝံ သာဓု ဝိယာကရောဟိ, တထာ ဟိ တေ ဝိဒိတော ဧသ ဓမ္မော’’. “Nhiều người từ các quốc độ đã tụ hội về đây, thưa bậc Anh Hùng, họ mong mỏi lời dạy của Ngài. Xin Ngài hãy giảng giải cho họ. Quả thật, pháp này đã được Ngài liễu tri như vậy.” ၁၁၀၉. 1109. ‘‘အာဒါနတဏှံ ဝိနယေထ သဗ္ဗံ, (ဘဒြာဝုဓာတိ ဘဂဝါ)ဥဒ္ဓံ အဓော တိရိယဉ္စာပိ မဇ္ဈေ; ယံ ယဉှိ လောကသ္မိမုပါဒိယန္တိ, တေနေဝ မာရော အနွေတိ ဇန္တုံ. (Thế Tôn phán:) “Này Bhadrāvudha, hãy loại trừ mọi ái dục chấp thủ, ở trên, ở dưới, ở ngang, và ở giữa. Bất cứ thứ gì chúng sanh chấp thủ trong thế gian, chính do đó mà Ma vương đi theo sau.” ၁၁၁၀. 1110. ‘‘တသ္မာ [Pg.446] ပဇာနံ န ဥပါဒိယေထ, ဘိက္ခု သတော ကိဉ္စနံ သဗ္ဗလောကေ; အာဒါနသတ္တေ ဣတိ ပေက္ခမာနော, ပဇံ ဣမံ မစ္စုဓေယျေ ဝိသတ္တ’’န္တိ. “Do đó, vị tỳ khưu chánh niệm, khi biết rõ, không nên chấp thủ bất cứ điều gì trong toàn thể thế gian, trong khi quán xét chúng sanh này bị dính mắc vào sự chấp thủ, bị vướng vào lãnh địa của tử thần.” ဘဒြာဝုဓမာဏဝပုစ္ဆာ ဒွါဒသမာ နိဋ္ဌိတာ. Câu hỏi của thanh niên Bhadrāvudha, phần thứ mười hai, đã hoàn tất. ၁၃. ဥဒယမာဏဝပုစ္ဆာ 13. Câu hỏi của thanh niên Udaya ၁၁၁၁. 1111. ‘‘ဈာယိံ ဝိရဇမာသီနံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ဥဒယော) ကတကိစ္စံ အနာသဝံ; ပါရဂုံ သဗ္ဗဓမ္မာနံ, အတ္ထိ ပဉှေန အာဂမံ; အညာဝိမောက္ခံ ပဗြူဟိ, အဝိဇ္ဇာယ ပဘေဒနံ’’. (Tôn giả Udaya thưa rằng:) “Con đến đây với một câu hỏi muốn thưa với bậc Thiền định, không còn bụi bặm, đang ngự tọa, đã làm xong việc cần làm, không còn lậu hoặc, đã đến bờ kia của tất cả các pháp. Xin Ngài hãy tuyên thuyết về sự giải thoát bằng thắng trí, sự phá tan vô minh.” ၁၁၁၂. 1112. ‘‘ပဟာနံ ကာမစ္ဆန္ဒာနံ, (ဥဒယာတိ ဘဂဝါ) ဒေါမနဿာန စူဘယံ; ထိနဿ စ ပနူဒနံ, ကုက္ကုစ္စာနံ နိဝါရဏံ. (Thế Tôn phán:) “Này Udaya, đó là sự đoạn trừ cả hai: dục tham và ưu não, sự xua tan hôn trầm, và sự ngăn ngừa trạo hối.” ၁၁၁၃. 1113. ‘‘ဥပေက္ခာသတိသံသုဒ္ဓံ, ဓမ္မတက္ကပုရေဇဝံ; အညာဝိမောက္ခံ ပဗြူမိ, အဝိဇ္ဇာယ ပဘေဒနံ’’. “Ta tuyên thuyết sự giải thoát bằng thắng trí, sự phá tan vô minh, là trạng thái được thanh tịnh bởi xả và niệm, được dẫn đầu bởi sự tầm cầu về các pháp.” ၁၁၁၄. 1114. ‘‘ကိံသု သံယောဇနော လောကော, ကိံသု တဿ ဝိစာရဏံ; ကိဿဿ ဝိပ္ပဟာနေန, နိဗ္ဗာနံ ဣတိ ဝုစ္စတိ’’. “Thế gian bị trói buộc bởi điều gì? Sự quán sát của nó là gì? Do đoạn trừ điều gì mà được gọi là Niết Bàn?” ၁၁၁၅. 1115. ‘‘နန္ဒိသံယောဇနော လောကော, ဝိတက္ကဿ ဝိစာရဏံ; တဏှာယ ဝိပ္ပဟာနေန, နိဗ္ဗာနံ ဣတိ ဝုစ္စတိ’’. “Thế gian bị trói buộc bởi hỷ lạc, sự tầm cầu là sự quán sát của nó. Do đoạn trừ ái dục mà được gọi là Niết Bàn.” ၁၁၁၆. 1116. ‘‘ကထံ သတဿ စရတော, ဝိညာဏံ ဥပရုဇ္ဈတိ; ဘဂဝန္တံ ပုဋ္ဌုမာဂမ္မ, တံ သုဏောမ ဝစော တဝ’’. “Đối với người sống chánh niệm, làm thế nào để thức được đoạn diệt? Chúng con đến để hỏi Thế Tôn, chúng con muốn nghe lời dạy ấy của Ngài.” ၁၁၁၇. 1117. ‘‘အဇ္ဈတ္တဉ္စ ဗဟိဒ္ဓါ စ, ဝေဒနံ နာဘိနန္ဒတော; ဧဝံ သတဿ စရတော, ဝိညာဏံ ဥပရုဇ္ဈတီ’’တိ. “Đối với người không hoan hỷ với cảm thọ, cả bên trong lẫn bên ngoài, khi sống chánh niệm như vậy, thức sẽ được đoạn diệt.” ဥဒယမာဏဝပုစ္ဆာ တေရသမာ နိဋ္ဌိတာ. Câu hỏi của thanh niên Udaya, phần thứ mười ba, đã hoàn tất. ၁၄. ပေါသာလမာဏဝပုစ္ဆာ 14. Câu hỏi của thanh niên Posāla ၁၁၁၈. 1118. ‘‘ယော [Pg.447] အတီတံ အာဒိသတိ, (ဣစ္စာယသ္မာ ပေါသာလော) အနေဇော ဆိန္နသံသယော; ပါရဂုံ သဗ္ဗဓမ္မာနံ, အတ္ထိ ပဉှေန အာဂမံ. (Tôn giả Posāla thưa rằng:) “Con đến đây với một câu hỏi muốn thưa với bậc đã chỉ rõ quá khứ, không còn dao động, đã cắt đứt hoài nghi, đã đến bờ kia của tất cả các pháp.” ၁၁၁၉. 1119. ‘‘ဝိဘူတရူပသညိဿ, သဗ္ဗကာယပ္ပဟာယိနော; အဇ္ဈတ္တဉ္စ ဗဟိဒ္ဓါ စ, နတ္ထိ ကိဉ္စီတိ ပဿတော; ဉာဏံ သက္ကာနုပုစ္ဆာမိ, ကထံ နေယျော တထာဝိဓော’’. “Thưa Ngài, dòng dõi Sakka, con xin hỏi về trí tuệ của người đã vượt qua sắc tưởng, đã từ bỏ mọi thân thể, người thấy rằng ‘không có gì cả’ cả bên trong lẫn bên ngoài. Một người như vậy nên được hiểu như thế nào?” ၁၁၂၀. 1120. ‘‘ဝိညာဏဋ္ဌိတိယော သဗ္ဗာ, (ပေါသာလာတိ ဘဂဝါ) အဘိဇာနံ တထာဂတော; တိဋ္ဌန္တမေနံ ဇာနာတိ, ဝိမုတ္တံ တပ္ပရာယဏံ. (Thế Tôn phán:) “Này Posāla, Như Lai, với thắng trí, biết tất cả các thức trú. Như Lai biết người ấy đang an trú, đã được giải thoát, và hướng về cảnh giới ấy.” ၁၁၂၁. 1121. ‘‘အာကိဉ္စညသမ္ဘဝံ ဉတွာ, နန္ဒီ သံယောဇနံ ဣတိ; ဧဝမေတံ အဘိညာယ, တတော တတ္ထ ဝိပဿတိ; ဧတံ ဉာဏံ တထံ တဿ, ဗြာဟ္မဏဿ ဝုသီမတော’’တိ. “Biết được sự sanh khởi của Vô sở hữu xứ, biết hỷ lạc là một triền phược, sau khi thắng tri điều này như vậy, vị ấy quán chiếu ngay tại đó. Trí tuệ này của vị Bà la môn đã sống đời phạm hạnh là chân thật.” ပေါသာလမာဏဝပုစ္ဆာ စုဒ္ဒသမာ နိဋ္ဌိတာ. Câu hỏi của thanh niên Posāla, phần thứ mười bốn, đã hoàn tất. ၁၅. မောဃရာဇမာဏဝပုစ္ဆာ 15. Câu hỏi của thanh niên Mogharāja ၁၁၂၂. 1122. ‘‘ဒွါဟံ သက္ကံ အပုစ္ဆိဿံ, (ဣစ္စာယသ္မာ မောဃရာဇာ)န မေ ဗျာကာသိ စက္ခုမာ; ယာဝတတိယဉ္စ ဒေဝီသိ, ဗျာကရောတီတိ မေ သုတံ. (Tôn giả Mogharāja thưa rằng:) “Con đã hai lần hỏi bậc Thích Ca, nhưng bậc Mắt Tuệ đã không trả lời con. Con nghe rằng bậc Thánh nhân, bậc Thiên tiên, sẽ trả lời khi được hỏi đến lần thứ ba.” ၁၁၂၃. 1123. ‘‘အယံ လောကော ပရော လောကော, ဗြဟ္မလောကော သဒေဝကော; ဒိဋ္ဌိံ တေ နာဘိဇာနာတိ, ဂေါတမဿ ယသဿိနော. “Thế gian này, thế gian khác, thế giới Phạm thiên cùng với chư thiên, họ không biết được kiến giải của Ngài, bậc Gotama danh tiếng.” ၁၁၂၄. 1124. ‘‘ဧဝံ အဘိက္ကန္တဒဿာဝိံ, အတ္ထိ ပဉှေန အာဂမံ; ကထံ လောကံ အဝေက္ခန္တံ, မစ္စုရာဇာ န ပဿတိ’’. “Con đến đây với một câu hỏi muốn thưa với bậc có tuệ kiến siêu việt như vậy: Người quán chiếu thế gian như thế nào thì tử vương không nhìn thấy?” ၁၁၂၅. 1125. ‘‘သုညတော [Pg.448] လောကံ အဝေက္ခဿု, မောဃရာဇ သဒါ သတော; အတ္တာနုဒိဋ္ဌိံ ဦဟစ္စ, ဧဝံ မစ္စုတရော သိယာ; ဧဝံ လောကံ အဝေက္ခန္တံ, မစ္စုရာဇာ န ပဿတီ’’တိ. “Này Mogharāja, hãy luôn chánh niệm, quán thế gian là trống không. Sau khi nhổ bỏ thân kiến, người ấy có thể vượt qua cái chết. Tử vương không nhìn thấy người quán chiếu thế gian như vậy.” မောဃရာဇမာဏဝပုစ္ဆာ ပန္နရသမာ နိဋ္ဌိတာ. Câu hỏi của thanh niên Mogharāja, phần thứ mười lăm, đã hoàn tất. ၁၆. ပိင်္ဂိယမာဏဝပုစ္ဆာ 16. Câu hỏi của thanh niên Piṅgiya ၁၁၂၆. 1126. ‘‘ဇိဏ္ဏောဟမသ္မိ အဗလော ဝီတဝဏ္ဏော, (ဣစ္စာယသ္မာ ပိင်္ဂိယော)နေတ္တာ န သုဒ္ဓါ သဝနံ န ဖာသု; မာဟံ နဿံ မောမုဟော အန္တရာဝအာစိက္ခ ဓမ္မံ ယမဟံ ဝိဇညံ; ဇာတိဇရာယ ဣဓ ဝိပ္ပဟာနံ’’. (Tôn giả Piṅgiya thưa rằng:) “Con đã già yếu, sức tàn, sắc phai. Mắt không còn tinh, tai không còn thính. Xin đừng để con phải chết trong si mê giữa chừng. Xin hãy giảng dạy pháp mà con có thể liễu tri, để đoạn trừ sanh và già ngay tại đây.” ၁၁၂၇. 1127. ‘‘ဒိသွာန ရူပေသု ဝိဟညမာနေ, (ပိင်္ဂိယာတိ ဘဂဝါ)ရုပ္ပန္တိ ရူပေသု ဇနာ ပမတ္တာ; တသ္မာ တုဝံ ပိင်္ဂိယ အပ္ပမတ္တော,ဇဟဿု ရူပံ အပုနဗ္ဘဝါယ’’. (Thế Tôn đáp:) Này Piṅgiya, thấy chúng sanh bị khổ não vì các sắc, những người phóng dật bị hoại diệt vì các sắc. Do đó, này Piṅgiya, ngươi hãy tinh cần, từ bỏ sắc để không còn tái sanh. ၁၁၂၈. 1128. ‘‘ဒိသာ စတဿော ဝိဒိသာ စတဿော, ဥဒ္ဓံ အဓော ဒသ ဒိသာ ဣမာယော; န တုယှံ အဒိဋ္ဌံ အသုတံ အမုတံ, အထော အဝိညာတံ ကိဉ္စနမတ္ထိ လောကေ; အာစိက္ခ ဓမ္မံ ယမဟံ ဝိဇညံ, ဇာတိဇရာယ ဣဓ ဝိပ္ပဟာနံ’’. Bốn phương chánh, bốn phương phụ, phương trên, phương dưới, trong mười phương này, không có bất cứ điều gì trong thế gian mà Ngài chưa thấy, chưa nghe, chưa cảm nhận, hay chưa biết. Xin hãy giảng dạy cho con pháp ấy, để con có thể liễu tri sự từ bỏ sanh và già ngay tại đây. ၁၁၂၉. 1129. ‘‘တဏှာဓိပန္နေ မနုဇေ ပေက္ခမာနော, (ပိင်္ဂိယာတိ ဘဂဝါ)သန္တာပဇာတေ ဇရသာ ပရေတေ; တသ္မာ တုဝံ ပိင်္ဂိယ အပ္ပမတ္တော, ဇဟဿု တဏှံ အပုနဗ္ဘဝါယာ’’တိ. (Thế Tôn đáp:) Này Piṅgiya, hãy nhìn xem những con người bị ái dục chi phối, bị sầu muộn thiêu đốt, bị tuổi già áp bức. Do đó, này Piṅgiya, ngươi hãy tinh cần, từ bỏ ái dục để không còn tái sanh. ပိင်္ဂိယမာဏဝပုစ္ဆာ သောဠသမာ နိဋ္ဌိတာ. Câu hỏi của thanh niên Piṅgiya, phần thứ mười sáu, đã kết thúc. ပါရာယနတ္ထုတိဂါထာ Kệ Tán Dương Phẩm Bỉ Ngạn (Pārāyana) ဣဒမဝေါစ [Pg.449] ဘဂဝါ မဂဓေသု ဝိဟရန္တော ပါသာဏကေ စေတိယေ, ပရိစာရကသောဠသာနံ ဗြာဟ္မဏာနံ အဇ္ဈိဋ္ဌော ပုဋ္ဌော ပုဋ္ဌော ပဉှံ ဗျာကာသိ. ဧကမေကဿ စေပိ ပဉှဿ အတ္ထမညာယ ဓမ္မမညာယ ဓမ္မာနုဓမ္မံ ပဋိပဇ္ဇေယျ, ဂစ္ဆေယျေဝ ဇရာမရဏဿ ပါရံ. ပါရင်္ဂမနီယာ ဣမေ ဓမ္မာတိ, တသ္မာ ဣမဿ ဓမ္မပရိယာယဿ ပါရာယနန္တေဝ အဓိဝစနံ. Thế Tôn đã thuyết giảng điều này khi Ngài đang trú tại Pāsāṇaka Cetiya ở xứ Magadha. Được mười sáu vị Bà la môn thị giả thỉnh cầu, Ngài đã trả lời từng câu hỏi được nêu ra. Nếu ai, sau khi hiểu rõ ý nghĩa và pháp cú của từng câu hỏi, thực hành pháp tùy pháp, người ấy chắc chắn sẽ đến được bờ kia của già và chết. Những pháp này dẫn đến bờ kia, do đó, pháp thoại này được gọi là Pārāyana (Con Đường Đến Bờ Kia). ၁၁၃၀. 1130. အဇိတော တိဿမေတ္တေယျော, ပုဏ္ဏကော အထ မေတ္တဂူ; ဓောတကော ဥပသီဝေါ စ, နန္ဒော စ အထ ဟေမကော. Ajita, Tissa Metteyya, Puṇṇaka và Mettagū; Dhotaka, Upasīva, Nanda và Hemaka. ၁၁၃၁. 1131. တောဒေယျ-ကပ္ပာ ဒုဘယော, ဇတုကဏ္ဏီ စ ပဏ္ဍိတော; ဘဒြာဝုဓော ဥဒယော စ, ပေါသာလော စာပိ ဗြာဟ္မဏော; မောဃရာဇာ စ မေဓာဝီ, ပိင်္ဂိယော စ မဟာဣသိ. Hai vị Todeyya và Kappa, và vị hiền trí Jatukaṇṇī; Bhadrāvudha và Udaya, và Bà la môn Posāla; Vị thông thái Mogharājā, và đại ẩn sĩ Piṅgiya. ၁၁၃၂. 1132. ဧတေ ဗုဒ္ဓံ ဥပါဂစ္ဆုံ, သမ္ပန္နစရဏံ ဣသိံ; ပုစ္ဆန္တာ နိပုဏေ ပဉှေ, ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌံ ဥပါဂမုံ. Họ đã đến với Đức Phật, bậc ẩn sĩ có phẩm hạnh viên mãn; mong muốn hỏi những câu hỏi vi diệu, họ đã đến với bậc Tối Thắng Giác Ngộ. ၁၁၃၃. 1133. တေသံ ဗုဒ္ဓေါ ပဗျာကာသိ, ပဉှေ ပုဋ္ဌော ယထာတထံ; ပဉှာနံ ဝေယျာကရဏေန, တောသေသိ ဗြာဟ္မဏေ မုနိ. Đức Phật, khi được hỏi, đã trả lời các câu hỏi của họ đúng như thật; bằng cách giải đáp các câu hỏi, bậc Thánh nhân đã làm cho các vị Bà la môn hoan hỷ. ၁၁၃၄. 1134. တေ တောသိတာ စက္ခုမတာ, ဗုဒ္ဓေနာဒိစ္စဗန္ဓုနာ; ဗြဟ္မစရိယမစရိံသု, ဝရပညဿ သန္တိကေ. Họ, được làm cho hoan hỷ bởi bậc có Tuệ nhãn, Đức Phật, người bà con của mặt trời, đã thực hành phạm hạnh dưới sự chỉ dạy của bậc có trí tuệ siêu việt. ၁၁၃၅. 1135. ဧကမေကဿ ပဉှဿ, ယထာ ဗုဒ္ဓေန ဒေသိတံ; တထာ ယော ပဋိပဇ္ဇေယျ, ဂစ္ဆေ ပါရံ အပါရတော. Đối với mỗi câu hỏi, ai thực hành đúng như lời Đức Phật đã dạy, người ấy sẽ đi từ bờ bên này đến bờ bên kia. ၁၁၃၆. 1136. အပါရာ ပါရံ ဂစ္ဆေယျ, ဘာဝေန္တော မဂ္ဂမုတ္တမံ; မဂ္ဂေါ သော ပါရံ ဂမနာယ, တသ္မာ ပါရာယနံ ဣတိ. Người ấy sẽ đi từ bờ bên này đến bờ bên kia bằng cách tu tập con đường tối thượng. Con đường đó là để đi đến bờ kia, do đó nó được gọi là Pārāyana. ပါရာယနာနုဂီတိဂါထာ Kệ Tụng Lại Phẩm Bỉ Ngạn (Pārāyana) ၁၁၃၇. 1137. ‘‘ပါရာယနမနုဂါယိဿံ, (ဣစ္စာယသ္မာ ပိင်္ဂိယော)ယထာဒ္ဒက္ခိ တထာက္ခာသိ, ဝိမလော ဘူရိမေဓသော; နိက္ကာမော နိဗ္ဗနော နာဂေါ, ကိဿ ဟေတု မုသာ ဘဏေ. (Tôn giả Piṅgiya nói:) Tôi sẽ tụng lại Phẩm Bỉ Ngạn. Như Ngài đã thấy, Ngài đã thuyết giảng như vậy, bậc Vô Cấu, có trí tuệ rộng lớn, không còn dục vọng, không còn phiền não, bậc Vô Thượng. Vì lý do gì mà Ngài lại nói lời sai lạc? ၁၁၃၈. 1138. ‘‘ပဟီနမလမောဟဿ[Pg.450], မာနမက္ခပ္ပဟာယိနော; ဟန္ဒာဟံ ကိတ္တယိဿာမိ, ဂိရံ ဝဏ္ဏူပသဉှိတံ. Của bậc đã từ bỏ cấu uế và si mê, đã đoạn trừ ngã mạn và gièm pha, nào, tôi sẽ tuyên dương lời nói tán thán phẩm hạnh của Ngài. ၁၁၃၉. 1139. ‘‘တမောနုဒေါ ဗုဒ္ဓေါ သမန္တစက္ခု, လောကန္တဂူ သဗ္ဗဘဝါတိဝတ္တော; အနာသဝေါ သဗ္ဗဒုက္ခပဟီနော, သစ္စဝှယော ဗြဟ္မေ ဥပါသိတော မေ. Này vị Bà la môn, Đức Phật, bậc xua tan bóng tối, bậc có tuệ nhãn toàn diện, bậc đã đi đến tận cùng thế giới, đã vượt qua mọi cõi hữu, bậc vô lậu, đã đoạn trừ mọi khổ đau, bậc có danh hiệu chân thật, đã được tôi phụng sự. ၁၁၄၀. 1140. ‘‘ဒိဇော ယထာ ကုဗ္ဗနကံ ပဟာယ, ဗဟုပ္ဖလံ ကာနနမာဝသေယျ; ဧဝံ ပဟံ အပ္ပဒဿေ ပဟာယ, မဟောဒဓိံ ဟံသောရိဝ အဇ္ဈပတ္တော. Như con chim rời bỏ khu rừng cằn cỗi để đến ở trong khu rừng nhiều quả ngọt; cũng vậy, tôi đã từ bỏ những người có trí tuệ nông cạn để đến với đại dương (trí tuệ), như con thiên nga bay đến hồ lớn. ၁၁၄၁. 1141. ‘‘ယေမေ ပုဗ္ဗေ ဝိယာကံသု, ဟုရံ ဂေါတမသာသနာ; ဣစ္စာသိ ဣတိ ဘဝိဿတိ; သဗ္ဗံ တံ ဣတိဟိတိဟံ, သဗ္ဗံ တံ တက္ကဝဍ္ဎနံ. Những ai trước giáo pháp của Gotama đã tuyên thuyết: 'Sự việc đã là như vậy, sự việc sẽ là như vậy'; tất cả những điều đó chỉ là lời truyền khẩu, tất cả những điều đó chỉ làm tăng thêm sự suy đoán. ၁၁၄၂. 1142. ‘‘ဧကော တမနုဒါသိနော, ဇုတိမာ သော ပဘင်္ကရော; ဂေါတမော ဘူရိပညာဏော, ဂေါတမော ဘူရိမေဓသော. Ngài ngồi một mình xua tan bóng tối, Ngài là bậc quang minh, người tạo ra ánh sáng. Gotama có trí tuệ rộng lớn, Gotama có tuệ giác bao la. ၁၁၄၃. 1143. ‘‘ယော မေ ဓမ္မမဒေသေသိ, သန္ဒိဋ္ဌိကမကာလိကံ; တဏှက္ခယမနီတိကံ, ယဿ နတ္ထိ ဥပမာ ကွစိ’’. Ngài là người đã giảng dạy cho tôi giáo pháp, một giáo pháp thiết thực hiện tại, không có thời gian, là sự đoạn tận ái dục, không còn khổ nạn, một giáo pháp không có gì có thể so sánh được. ၁၁၄၄. 1144. ‘‘ကိံနု တမှာ ဝိပ္ပဝသသိ, မုဟုတ္တမပိ ပိင်္ဂိယ; ဂေါတမာ ဘူရိပညာဏာ, ဂေါတမာ ဘူရိမေဓသာ. Này Piṅgiya, tại sao ngươi lại rời xa, dù chỉ trong chốc lát, khỏi vị Gotama có trí tuệ rộng lớn, khỏi vị Gotama có tuệ giác bao la? ၁၁၄၅. 1145. ‘‘ယော တေ ဓမ္မမဒေသေသိ, သန္ဒိဋ္ဌိကမကာလိကံ; တဏှက္ခယမနီတိကံ, ယဿ နတ္ထိ ဥပမာ ကွစိ’’. Ngài là người đã giảng dạy cho ngươi giáo pháp, một giáo pháp thiết thực hiện tại, không có thời gian, là sự đoạn tận ái dục, không còn khổ nạn, một giáo pháp không có gì có thể so sánh được. ၁၁၄၆. 1146. ‘‘နာဟံ တမှာ ဝိပ္ပဝသာမိ, မုဟုတ္တမပိ ဗြာဟ္မဏ; ဂေါတမာ ဘူရိပညာဏာ, ဂေါတမာ ဘူရိမေဓသာ. Thưa Bà la môn, con không rời xa, dù chỉ trong chốc lát, khỏi vị Gotama có trí tuệ rộng lớn, khỏi vị Gotama có tuệ giác bao la. ၁၁၄၇. 1147. ‘‘ယော မေ ဓမ္မမဒေသေသိ, သန္ဒိဋ္ဌိကမကာလိကံ; တဏှက္ခယမနီတိကံ, ယဿ နတ္ထိ ဥပမာ ကွစိ. Ngài là người đã giảng dạy cho con giáo pháp, một giáo pháp thiết thực hiện tại, không có thời gian, là sự đoạn tận ái dục, không còn khổ nạn, một giáo pháp không có gì có thể so sánh được. ၁၁၄၈. 1148. ‘‘ပဿာမိ [Pg.451] နံ မနသာ စက္ခုနာဝ, ရတ္တိန္ဒိဝံ ဗြာဟ္မဏ အပ္ပမတ္တော; နမဿမာနော ဝိဝသေမိ ရတ္တိံ, တေနေဝ မညာမိ အဝိပ္ပဝါသံ. Thưa Bà la môn, với lòng tinh cần, con thấy Ngài bằng tâm trí như thể bằng mắt, cả ngày lẫn đêm. Con trải qua đêm dài trong sự đảnh lễ; do đó, con nghĩ rằng không có sự xa cách. ၁၁၄၉. 1149. ‘‘သဒ္ဓါ စ ပီတိ စ မနော သတိ စ, နာပေန္တိ မေ ဂေါတမသာသနမှာ; ယံ ယံ ဒိသံ ဝဇတိ ဘူရိပညော, သ တေန တေနေဝ နတောဟမသ္မိ. Tín, hỷ, ý và niệm của con không rời xa giáo pháp của Gotama. Bất cứ phương nào bậc Trí Tuệ Rộng Lớn đi đến, con đều hướng tâm về phương đó. ၁၁၅၀. 1150. ‘‘ဇိဏ္ဏဿ မေ ဒုဗ္ဗလထာမကဿ, တေနေဝ ကာယော န ပလေတိ တတ္ထ; သံကပ္ပယန္တာယ ဝဇာမိ နိစ္စံ, မနော ဟိ မေ ဗြာဟ္မဏ တေန ယုတ္တော. Vì con đã già yếu, sức lực suy vi, nên thân này không thể đi đến đó. Nhưng con luôn đi đến đó bằng ý nghĩ, vì thưa Bà la môn, tâm của con đã hợp nhất với Ngài. ၁၁၅၁. 1151. ‘‘ပင်္ကေ သယာနော ပရိဖန္ဒမာနော, ဒီပါ ဒီပံ ဥပပ္လဝိံ ; အထဒ္ဒသာသိံ သမ္ဗုဒ္ဓံ, ဩဃတိဏ္ဏမနာသဝံ’’. Nằm trong vũng bùn, con vùng vẫy trôi giạt từ hòn đảo này sang hòn đảo khác. Rồi con đã thấy bậc Chánh Đẳng Chánh Giác, người đã vượt qua bộc lưu, bậc vô lậu. ၁၁၅၂. 1152. ‘‘ယထာ အဟူ ဝက္ကလိ မုတ္တသဒ္ဓေါ, ဘဒြာဝုဓော အာဠဝိ ဂေါတမော စ; ဧဝမေဝ တွမ္ပိ ပမုဉ္စဿု သဒ္ဓံ,ဂမိဿသိ တွံ ပိင်္ဂိယ မစ္စုဓေယျဿ ပါရံ’’. (Thế Tôn phán:) Như Vakkali đã được giải thoát nhờ đức tin, cùng với Bhadrāvudha và Āḷavi-Gotama; cũng vậy, ngươi hãy giải phóng đức tin của mình. Này Piṅgiya, ngươi sẽ đi đến bờ kia của cõi chết. ၁၁၅၃. 1153. ‘‘ဧသ ဘိယျော ပသီဒါမိ, သုတွာန မုနိနော ဝစော; ဝိဝဋ္ဋစ္ဆဒေါ သမ္ဗုဒ္ဓေါ, အခိလော ပဋိဘာနဝါ. “Con lại càng thêm tịnh tín, sau khi nghe lời của bậc Mâu-ni; bậc Chánh Giác đã vén mở màn che, không còn phiền não, có tài biện luận.” ၁၁၅၄. 1154. ‘‘အဓိဒေဝေ အဘိညာယ, သဗ္ဗံ ဝေဒိ ဝရောဝရံ ; ပဉှာနန္တကရော သတ္ထာ, ကင်္ခီနံ ပဋိဇာနတံ. “Ngài đã biết rõ về các vị trời tối thượng, Ngài biết tất cả, từ điều cao đến điều thấp; bậc Đạo Sư đã chấm dứt các câu hỏi, cho những người còn hoài nghi và đã thừa nhận.” ၁၁၅၅. 1155. ‘‘အသံဟီရံ အသင်္ကုပ္ပံ, ယဿ နတ္ထိ ဥပမာ ကွစိ; အဒ္ဓါ ဂမိဿာမိ န မေတ္ထ ကင်္ခါ, ဧဝံ မံ ဓာရေဟိ အဓိမုတ္တစိတ္တ’’န္တိ. “Pháp ấy không thể lay chuyển, không thể hư hoại, không có gì có thể so sánh được; chắc chắn con sẽ đến đó, con không còn hoài nghi. Xin Ngài hãy ghi nhận con là người có tâm hướng về giải thoát.” ပါရာယနဝဂ္ဂေါ ပဉ္စမော နိဋ္ဌိတော. Phẩm Pārāyana thứ năm đã kết thúc. သုတ္တုဒ္ဒါနံ – Phần tóm lược các kinh – ၁. 1. ဥရဂေါ [Pg.452] ဓနိယောပိ စ, ခဂ္ဂဝိသာဏော ကသိ စ; စုန္ဒော ဘဝေါ ပုနဒေဝ, ဝသလော စ ကရဏီယဉ္စ; ဟေမဝတော အထ ယက္ခော, ဝိဇယသုတ္တံ မုနိသုတ္တဝရန္တိ. Kinh Con Rắn, và kinh Dhaniya, kinh Sừng Tê Ngưu, và kinh Người Cày Ruộng; kinh Cunda, rồi đến kinh Suy Vong, và kinh Kẻ Hạ Tiện, kinh Từ Bi; kinh Hemavata, rồi kinh Dạ-xoa, kinh Chiến Thắng, và kinh Bậc Thánh Trí cao quý. ၂. 2. ပဌမကဋ္ဌဝရော ဝရဝဂ္ဂေါ, ဒွါဒသသုတ္တဓရော သုဝိဘတ္တော; ဒေသိတော စက္ခုမတာ ဝိမလေန, သုယျတိ ဝဂ္ဂဝရော ဥရဂေါတိ. Phẩm đầu tiên, phẩm cao quý, chứa đựng mười hai bài kinh, được phân chia rõ ràng; được thuyết giảng bởi bậc Có Mắt, bậc Vô Nhiễm, được gọi là phẩm Con Rắn cao quý. ၃. 3. ရတနာမဂန္ဓော ဟိရိမင်္ဂလနာမော, သုစိလောမကပိလော စ ဗြာဟ္မဏဓမ္မော; နာဝါ ကိံသီလဥဋ္ဌဟနော စ, ရာဟုလော စ ပုနပိ ဝင်္ဂီသော. Kinh Châu Báu, kinh Mùi Hôi, kinh Tàm Quý, kinh Điềm Lành, kinh Suciloma, kinh Pháp Hành, kinh Pháp của Bà-la-môn; kinh Con Thuyền, kinh Giới Hạnh, kinh Nỗ Lực, và kinh Rāhula, rồi lại đến kinh Vaṅgīsa. ၄. 4. သမ္မာပရိဗ္ဗာဇနီယောပိ စေတ္ထ, ဓမ္မိကသုတ္တဝရော သုဝိဘတ္တော; စုဒ္ဒသသုတ္တဓရော ဒုတိယမှိ, စူဠကဝဂ္ဂဝရောတိ တမာဟု. Và ở đây có kinh Du Hành Chân Chánh, kinh Dhammika cao quý, được phân chia rõ ràng; phẩm thứ hai chứa đựng mười bốn bài kinh, họ gọi đó là phẩm Nhỏ cao quý. ၅. 5. ပဗ္ဗဇ္ဇပဓာနသုဘာသိတနာမော, ပူရဠာသော ပုနဒေဝ မာဃော စ; သဘိယံ ကေဏိယမေဝ သလ္လနာမော, ဝါသေဋ္ဌဝရော ကာလိကောပိ စ. Kinh Xuất Gia, kinh Tinh Cần, kinh Lời Thiện Ngôn, kinh Pūraḷāsa, rồi đến kinh Māgha; kinh Sabhiya, kinh Keṇiya, kinh Mũi Tên, kinh Vāseṭṭha cao quý, và cả kinh Kokālika. ၆. 6. နာလကသုတ္တဝရော သုဝိဘတ္တော, တံ အနုပဿီ တထာ ပုနဒေဝ; ဒွါဒသသုတ္တဓရော တတိယမှိ, သုယျတိ ဝဂ္ဂဝရော မဟာနာမော. Kinh Nālaka cao quý, được phân chia rõ ràng, và kinh Quán Sát Song Đối cũng vậy; phẩm thứ ba chứa đựng mười hai bài kinh, được gọi là phẩm Lớn cao quý. ၇. 7. ကာမဂုဟဋ္ဌကဒုဋ္ဌကနာမာ, သုဒ္ဓဝရော ပရမဋ္ဌကနာမော; ဇရာ မေတ္တိယဝရော သုဝိဘတ္တော, ပသူရမာဂဏ္ဍိယာ ပုရာဘေဒေါ. Kinh Dục Vọng, kinh Hang Động, kinh Xấu Xa, kinh Thanh Tịnh cao quý, kinh Tối Thượng; kinh Già Nua, kinh Metteyya và Tissametteyya cao quý, được phân chia rõ ràng, kinh Pasūra, Māgaṇḍiya, và Purābheda. ၈. 8. ကလဟဝိဝါဒေါ [Pg.453] ဥဘော ဝိယုဟာ စ, တုဝဋကအတ္တဒဏ္ဍသာရိပုတ္တာ; သောဠသသုတ္တဓရော စတုတ္ထမှိ, အဋ္ဌကဝဂ္ဂဝရောတိ တမာဟု. Kinh Tranh Cãi, cả hai kinh Dàn Trận, kinh Tuvaṭaka, kinh Tự Trừng Phạt, và kinh Sāriputta; phẩm thứ tư chứa đựng mười sáu bài kinh, họ gọi đó là phẩm Tám Đoạn cao quý. ၉. 9. မဂဓေ ဇနပဒေ ရမဏီယေ, ဒေသဝရေ ကတပုညနိဝေသေ; ပါသာဏကစေတိယဝရေ သုဝိဘတ္တေ, ဝသိ ဘဂဝါ ဂဏသေဋ္ဌော. Tại xứ Magadha, một vùng đất đáng ưa thích, một nơi cao quý, nơi ở của những người đã tạo phước; tại ngôi bảo tháp Pāsāṇaka cao quý, được phân chia đẹp đẽ, Thế Tôn, bậc đứng đầu Tăng đoàn, đã an trú. ၁၀. 10. ဥဘယဝါသမာဂတိယမှိ, ဒွါဒသယောဇနိယာ ပရိသာယ; သောဠသဗြာဟ္မဏာနံ ကိရ ပုဋ္ဌော, ပုစ္ဆာယ သောဠသပဉှကမ္မိယာ; နိပ္ပကာသယိ ဓမ္မမဒါသိ. Khi các vị Bà-la-môn đến từ vùng đất của hai vương quốc, trong hội chúng rộng mười hai do-tuần; được hỏi bởi mười sáu vị Bà-la-môn, với mười sáu câu hỏi; Ngài đã giải thích và ban cho giáo pháp. ၁၁. 11. အတ္ထပကာသကဗျဉ္ဇနပုဏ္ဏံ, ဓမ္မမဒေသေသိ ပရခေမဇနိယံ ; လောကဟိတာယ ဇိနော ဒွိပဒဂ္ဂေါ, သုတ္တဝရံ ဗဟုဓမ္မဝိစိတြံ; သဗ္ဗကိလေသပမောစနဟေတုံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ. Ngài đã thuyết giảng giáo pháp, đầy đủ ý nghĩa và văn tự, mang lại an ổn cho người khác; vì lợi ích cho thế gian, bậc Chiến Thắng, bậc tối thượng trong loài hai chân, đã thuyết kinh cao quý, đa dạng với nhiều pháp; là nguyên nhân giải thoát khỏi mọi phiền não, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý. ၁၂. 12. ဗျဉ္ဇနမတ္ထပဒံ သမယုတ္တံ, အက္ခရသညိတဩပမဂါဠှံ; လောကဝိစာရဏဉာဏပဘဂ္ဂံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ. Hài hòa giữa văn tự và ý nghĩa, vững chắc với các ví dụ được ghi nhận bằng chữ viết; rực rỡ với trí tuệ quán chiếu thế gian, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý. ၁၃. 13. ရာဂမလေ အမလံ ဝိမလဂ္ဂံ, ဒေါသမလေ အမလံ ဝိမလဂ္ဂံ; မောဟမလေ အမလံ ဝိမလဂ္ဂံ, လောကဝိစာရဏဉာဏပဘဂ္ဂံ; ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ. Không tỳ vết bởi cấu uế tham ái, thanh tịnh và cao tột, không tỳ vết bởi cấu uế sân hận, thanh tịnh và cao tột; không tỳ vết bởi cấu uế si mê, thanh tịnh và cao tột, rực rỡ với trí tuệ quán chiếu thế gian; bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý. ၁၄. 14. က္လေသမလေ [Pg.454] အမလံ ဝိမလဂ္ဂံ, ဒုစ္စရိတမလေ အမလံ ဝိမလဂ္ဂံ; လောကဝိစာရဏဉာဏပဘဂ္ဂံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ. Không tỳ vết bởi cấu uế phiền não, thanh tịnh và cao tột, không tỳ vết bởi cấu uế ác hạnh, thanh tịnh và cao tột; rực rỡ với trí tuệ quán chiếu thế gian, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý. ၁၅. 15. အာသဝဗန္ဓနယောဂါကိလေသံ, နီဝရဏာနိ စ တီဏိ မလာနိ; တဿ ကိလေသပမောစနဟေတုံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ. Đối với chúng sanh có lậu hoặc, trói buộc, ách phược, phiền não, các triền cái và ba loại cấu uế; là nguyên nhân giải thoát khỏi phiền não cho họ, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý. ၁၆. 16. နိမ္မလသဗ္ဗကိလေသပနူဒံ, ရာဂဝိရာဂမနေဇမသောကံ; သန္တပဏီတသုဒုဒ္ဒသဓမ္မံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ. Pháp không cấu uế, đoạn trừ mọi phiền não, ly tham, không ái dục, không sầu muộn; pháp tịch tịnh, cao thượng, rất khó thấy, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý. ၁၇. 17. ရာဂဉ္စ ဒေါသကမဘဉ္ဇိတသန္တံ, ယောနိစတုဂ္ဂတိပဉ္စဝိညာဏံ; တဏှာရတစ္ဆဒနတာဏလတာပမောက္ခံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ. Ngài đã phá tan tham ái, sân hận và ái dục; pháp giải thoát khỏi bốn loại sanh, năm cõi đi, bảy thức trú; khỏi ái dục là sự vui thích, là sự che đậy, là nơi nương tựa, là dây leo, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý. ၁၈. 18. ဂမ္ဘီရဒုဒ္ဒသသဏှနိပုဏံ, ပဏ္ဍိတဝေဒနိယံ နိပုဏတ္ထံ; လောကဝိစာရဏဉာဏပဘဂ္ဂံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ. Pháp sâu xa, khó thấy, vi tế, tinh xảo, chỉ người trí mới biết, có ý nghĩa tinh tế; rực rỡ với trí tuệ quán chiếu thế gian, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý. ၁၉. 19. နဝင်္ဂကုသုမမာလဂီဝေယျံ, ဣန္ဒြိယဈာနဝိမောက္ခဝိဘတ္တံ; အဋ္ဌင်္ဂမဂ္ဂဓရံ ဝရယာနံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ. Như vòng hoa kết bằng chín chi phần giáo pháp, được phân loại theo các căn, thiền, và giải thoát; mang cỗ xe cao quý của Bát Chánh Đạo, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý. ၂၀. 20. သောမုပမံ [Pg.455] ဝိမလံ ပရိသုဒ္ဓံ, အဏ္ဏဝမူပမရတနသုစိတ္တံ; ပုပ္ဖသမံ ရဝိမူပမတေဇံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါ. Như mặt trăng, không tỳ vết, thanh tịnh, như đại dương, rực rỡ với châu báu; như đóa hoa, rực rỡ, như mặt trời, đầy uy lực, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý. ၂၁. 21. ခေမသိဝံ သုခသီတလသန္တံ, မစ္စုတတာဏပရံ ပရမတ္ထံ; တဿ သုနိဗ္ဗုတဒဿနဟေတုံ, ဒေသယိ သုတ္တဝရံ ဒွိပဒဂ္ဂေါတိ. Pháp an ổn, tốt lành, an lạc, mát mẻ, tịch tịnh, là nơi nương tựa vượt khỏi sự chết, là mục đích tối thượng; là nguyên nhân để thấy được sự tịch diệt hoàn toàn, bậc tối thượng trong loài hai chân đã thuyết kinh cao quý. သုတ္တနိပါတပါဠိ နိဋ္ဌိတာ. Kinh Tập Pāḷi đã kết thúc.