นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส

त्या भगवंत, अर्हत, सम्यक संबुद्धाला नमस्कार असो.

ขุทฺทกนิกาเย

खुद्दकनिकाय

ขุทฺทกปาฐปาฬิ

खुद्दकपाठ पालि

๑. สรณตฺตยํ

१. त्रिशरण

พุทฺธํ [Pg.1] สรณํ คจฺฉามิ;

ธมฺมํ สรณํ คจฺฉามิ;

สงฺฆํ สรณํ คจฺฉามิ.

मी बुद्धाला शरण जातो; मी धम्माला शरण जातो; मी संघाला शरण जातो.

ทุติยมฺปิ พุทฺธํ สรณํ คจฺฉามิ;

ทุติยมฺปิ ธมฺมํ สรณํ คจฺฉามิ;

ทุติยมฺปิ สงฺฆํ สรณํ คจฺฉามิ.

दुसऱ्यांदाही मी बुद्धाला शरण जातो; दुसऱ्यांदाही मी धम्माला शरण जातो; दुसऱ्यांदाही मी संघाला शरण जातो.

ตติยมฺปิ พุทฺธํ สรณํ คจฺฉามิ;

ตติยมฺปิ ธมฺมํ สรณํ คจฺฉามิ;

ตติยมฺปิ สงฺฆํ สรณํ คจฺฉามิ.

तिसऱ्यांदाही मी बुद्धाला शरण जातो; तिसऱ्यांदाही मी धम्माला शरण जातो; तिसऱ्यांदाही मी संघाला शरण जातो.

สรณตฺตยํ นิฏฺฐิตํ.

त्रिशरण समाप्त झाले.

๒. ทสสิกฺขาปทํ

२. दहा शिक्षापदे

๑. ปาณาติปาตา เวรมณี-สิกฺขาปทํ สมาทิยามิ.

१. मी जीवहिंसेपासून अलिप्त राहण्याचे शिक्षापद ग्रहण करतो.

๒. อทินฺนาทานา เวรมณี-สิกฺขาปทํ สมาทิยามิ.

२. मी चोरी करण्यापासून (न दिलेली वस्तू घेण्यापासून) अलिप्त राहण्याचे शिक्षापद ग्रहण करतो.

๓. อพฺรหฺมจริยา [Pg.2] เวรมณี-สิกฺขาปทํ สมาทิยามิ.

३. मी अब्रह्मचर्यापासून अलिप्त राहण्याचे शिक्षापद ग्रहण करतो.

๔. มุสาวาทา เวรมณี-สิกฺขาปทํ สมาทิยามิ.

४. मी असत्य बोलण्यापासून अलिप्त राहण्याचे शिक्षापद ग्रहण करतो.

๕. สุราเมรยมชฺชปมาทฏฺฐานา เวรมณี-สิกฺขาปทํ สมาทิยามิ.

५. मी मद्य, सुरा आणि इतर मादक पदार्थांच्या सेवनामुळे होणाऱ्या प्रमादापासून अलिप्त राहण्याचे शिक्षापद ग्रहण करतो.

๖. วิกาลโภชนา เวรมณี-สิกฺขาปทํ สมาทิยามิ.

६. मी विकालभोजनापासून (अवेळी भोजन करण्यापासून) अलिप्त राहण्याचे शिक्षापद ग्रहण करतो.

๗. นจฺจ-คีต-วาทิต-วิสูกทสฺสนา เวรมณี-สิกฺขาปทํ สมาทิยามิ.

७. मी नृत्य, गीत, वादन आणि तमाशा (मनोरंजन) पाहण्या-ऐकण्यापासून अलिप्त राहण्याचे शिक्षापद ग्रहण करतो.

๘. มาลา-คนฺธ-วิเลปน-ธารณ-มณฺฑน-วิภูสนฏฺฐานา เวรมณี-สิกฺขาปทํ สมาทิยามิ.

८. मी माळा धारण करणे, सुगंधी द्रव्ये लावणे, प्रसाधने वापरणे आणि शरीराला सुशोभित करण्यापासून अलिप्त राहण्याचे शिक्षापद ग्रहण करतो.

๙. อุจฺจาสยน-มหาสยนา เวรมณี-สิกฺขาปทํ สมาทิยามิ.

९. मी उच्च आसन आणि महाआसन (उच्च व विलासी बिछान्यांवर झोपण्यापासून) अलिप्त राहण्याचे शिक्षापद ग्रहण करतो.

๑๐. ชาตรูป-รชตปฏิคฺคหณา เวรมณี-สิกฺขาปทํ สมาทิยามิ.

१०. मी सोने आणि चांदी स्वीकारण्यापासून अलिप्त राहण्याचे शिक्षापद ग्रहण करतो.

ทสสิกฺขาปทํ นิฏฺฐิตํ.

दहा शिक्षापदे समाप्त झाली.

๓. ทฺวตฺตึสากาโร

३. बत्तीस अवयव

อตฺถิ อิมสฺมึ กาเย –

या शरीरात आहेत –

เกสา โลมา นขา ทนฺตา ตโจ,มํสํ นฺหารุ อฏฺฐิ อฏฺฐิมิญฺชํ วกฺกํ,หทยํ ยกนํ กิโลมกํ ปิหกํ ปปฺผาสํ,อนฺตํ อนฺตคุณํ อุทริยํ กรีสํ มตฺถลุงฺคํ,ปิตฺตํ เสมฺหํ ปุพฺโพ โลหิตํ เสโท เมโท,อสฺสุ วสา เขโฬ สิงฺฆาณิกา ลสิกา มุตฺตนฺติ.

केस, रोम, नखे, दात, त्वचा, मांस, स्नायू, हाडे, अस्थिमज्जा, मूत्रपिंड, हृदय, यकृत, पडदा, प्लीहा, फुफ्फुस, मोठे आतडे, लहान आतडे, जठरातील अन्न, विष्ठा, मेंदू, पित्त, कफ, पू, रक्त, घाम, चरबी, अश्रू, मेद, लाळ, शेंबूड, लसिका, मूत्र.

ทฺวตฺตึสากาโร นิฏฺฐิโต.

बत्तीस अवयवांचे ध्यान समाप्त झाले.

๔. กุมารปญฺหา

४. कुमार प्रश्न

๑. ‘‘เอกํ [Pg.3] นาม กึ’’? ‘‘สพฺเพ สตฺตา อาหารฏฺฐิติกา’’.

१. एक काय आहे? सर्व प्राणी आहारावर अवलंबून आहेत.

๒. ‘‘ทฺเว นาม กึ’’? ‘‘นามญฺจ รูปญฺจ’’.

२. दोन काय आहेत? नाम आणि रूप.

๓. ‘‘ตีณิ นาม กึ’’? ‘‘ติสฺโส เวทนา’’.

३. तीन काय आहेत? तीन वेदना.

๔. ‘‘จตฺตาริ นาม กึ’’? ‘‘จตฺตาริ อริยสจฺจานิ’’.

४. चार काय आहेत? चार आर्यसत्ये.

๕. ‘‘ปญฺจ นาม กึ’’? ‘‘ปญฺจุปาทานกฺขนฺธา’’.

५. पाच काय आहेत? पाच उपादानस्कंध.

๖. ‘‘ฉ นาม กึ’’? ‘‘ฉ อชฺฌตฺติกานิ อายตนานิ’’.

६. सहा काय आहेत? सहा आंतरिक आयतने.

๗. ‘‘สตฺต นาม กึ’’? ‘‘สตฺต โพชฺฌงฺคา’’.

७. सात काय आहेत? सात बोज्झंग (बोध्यंग).

๘. ‘‘อฏฺฐ นาม กึ’’? ‘‘อริโย อฏฺฐงฺคิโก มคฺโค’’.

८. आठ काय आहेत? आर्य अष्टांगिक मार्ग.

๙. ‘‘นว นาม กึ’’? ‘‘นว สตฺตาวาสา’’.

९. नऊ काय आहेत? नऊ सत्त्वावास (प्राण्यांचे निवासस्थान).

๑๐. ‘‘ทส นาม กึ’’? ‘‘ทสหงฺเคหิ สมนฺนาคโต ‘อรหา’ติ วุจฺจตี’’ติ.

१०. दहा काय आहेत? दहा अंगांनी (गुणांनी) युक्त असलेल्या व्यक्तीला 'अर्हत' म्हटले जाते.

กุมารปญฺหา นิฏฺฐิตา.

कुमार प्रश्न समाप्त झाले.

๕. มงฺคลสุตฺตํ

५. मंगल सुत्त

๑. เอวํ เม สุตํ – เอกํ สมยํ ภควา สาวตฺถิยํ วิหรติ เชตวเน อนาถปิณฺฑิกสฺส อาราเม. อถ โข อญฺญตรา เทวตา อภิกฺกนฺตาย รตฺติยา อภิกฺกนฺตวณฺณา เกวลกปฺปํ เชตวนํ โอภาเสตฺวา เยน ภควา เตนุปสงฺกมิ; อุปสงฺกมิตฺวา ภควนฺตํ อภิวาเทตฺวา เอกมนฺตํ อฏฺฐาสิ. เอกมนฺตํ ฐิตา โข สา เทวตา ภควนฺตํ คาถาย อชฺฌภาสิ –

१. असे मी ऐकले आहे – एका वेळी भगवान श्रावस्ती येथील अनाथपिंडिकाच्या जेतवन आरामात विहार करत होते. तेव्हा एका देवतेने, रात्र संपत आली असताना, अत्यंत दैदिप्यमान रूपाने संपूर्ण जेतवन उजळून टाकले आणि ती भगवंतांकडे आली. जवळ येऊन भगवंतांना अभिवादन करून ती एका बाजूला उभी राहिली. एका बाजूला उभी राहिलेली ती देवता भगवंतांना गाथेने म्हणाली –

๒.

२.

‘‘พหู เทวา มนุสฺสา จ, มงฺคลานิ อจินฺตยุํ;

อากงฺขมานา โสตฺถานํ, พฺรูหิ มงฺคลมุตฺตมํ’’.

अनेक देव आणि मानवांनी कल्याणाची (सुखाची) आकांक्षा करत मंगलांविषयी विचार केला आहे. आपण आम्हाला उत्तम मंगल सांगावे.

๓.

३.

‘‘อเสวนา จ พาลานํ, ปณฺฑิตานญฺจ เสวนา;

ปูชา จ ปูชเนยฺยานํ, เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ.

मूर्खांची संगत न करणे, विद्वानांची (प्राज्ञांची) संगत करणे आणि पूजनीयांचे पूजन करणे, हे उत्तम मंगल आहे.

๔.

४.

‘‘ปติรูปเทสวาโส [Pg.4] จ, ปุพฺเพ จ กตปุญฺญตา;

อตฺตสมฺมาปณิธิ จ, เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ.

"अनुकूल देशात (योग्य ठिकाणी) निवास करणे, पूर्वजन्मी केलेले पुण्यकर्म असणे आणि स्वतःला सन्मार्गावर योग्य प्रकारे प्रस्थापित करणे, हे उत्तम मंगल आहे."

๕.

५.

‘‘พาหุสจฺจญฺจ สิปฺปญฺจ, วินโย จ สุสิกฺขิโต;

สุภาสิตา จ ยา วาจา, เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ.

"बहुश्रुत असणे (ज्ञान मिळवणे), शिल्प (कला-कौशल्य) शिकणे, विनयशीलतेचे उत्तम शिक्षण घेणे आणि सुभाषित (मधुर व कल्याणकारी) वाणी बोलणे, हे उत्तम मंगल आहे."

๖.

६.

‘‘มาตาปิตุ อุปฏฺฐานํ, ปุตฺตทารสฺส สงฺคโห;

อนากุลา จ กมฺมนฺตา, เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ.

"माता-पित्यांची सेवा करणे, पत्नी व मुलांचे संगोपन (साहाय्य) करणे आणि व्याकुळता नसलेले (अनाकुल) उद्योग करणे, हे उत्तम मंगल आहे."

๗.

७.

‘‘ทานญฺจ ธมฺมจริยา จ, ญาตกานญฺจ สงฺคโห;

อนวชฺชานิ กมฺมานิ, เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ.

"दान देणे, धम्माचे आचरण करणे, नातेवाईकांना साहाय्य करणे आणि निर्दोष (निष्पाप) कर्मे करणे, हे उत्तम मंगल आहे."

๘.

८.

‘‘อารตี วิรตี ปาปา, มชฺชปานา จ สํยโม;

อปฺปมาโท จ ธมฺเมสุ, เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ.

"पापापासून दूर राहणे व विरक्त असणे, मद्यपानापासून संयम राखणे आणि धम्माच्या बाबतीत जागरूक (अप्रमाद) असणे, हे उत्तम मंगल आहे."

๙.

९.

‘‘คารโว จ นิวาโต จ, สนฺตุฏฺฐิ จ กตญฺญุตา;

กาเลน ธมฺมสฺสวนํ, เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ.

"आदर राखणे, नम्रता बाळगणे, संतुष्ट असणे, कृतज्ञ असणे आणि योग्य वेळी धम्मश्रवण करणे, हे उत्तम मंगल आहे."

๑๐.

१०.

‘‘ขนฺตี จ โสวจสฺสตา, สมณานญฺจ ทสฺสนํ;

กาเลน ธมฺมสากจฺฉา, เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ.

"सहनशीलता बाळगणे, सुवचता (उपदेश सहज स्वीकारणे) असणे, श्रमणांचे दर्शन घेणे आणि योग्य वेळी धम्मचर्चा करणे, हे उत्तम मंगल आहे."

๑๑.

११.

‘‘ตโป จ พฺรหฺมจริยญฺจ, อริยสจฺจาน ทสฺสนํ;

นิพฺพานสจฺฉิกิริยา จ, เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ.

"तप आचरणे, ब्रह्मचर्याचे पालन करणे, आर्य सत्यांचे दर्शन (साक्षात्कार) करणे आणि निर्वाणाचा प्रत्यक्ष अनुभव घेणे, हे उत्तम मंगल आहे."

๑๒.

१२.

‘‘ผุฏฺฐสฺส โลกธมฺเมหิ, จิตฺตํ ยสฺส น กมฺปติ;

อโสกํ วิรชํ เขมํ, เอตํ มงฺคลมุตฺตมํ.

"अष्ट लोकधम्मांचा (सुख-दुःख, लाभ-हानी इत्यादींचा) स्पर्श झाला असता ज्याचे चित्त कंपित होत नाही, जे शोकरहित, रागरहित (धुळीपासून मुक्त) आणि सुरक्षित (क्षेम) असते, हे उत्तम मंगल आहे."

๑๓.

१३.

‘‘เอตาทิสานิ กตฺวาน, สพฺพตฺถมปราชิตา;

สพฺพตฺถ โสตฺถึ คจฺฉนฺติ, ตํ เตสํ มงฺคลมุตฺตม’’นฺติ.

"अशा प्रकारच्या (अडतीस) मङ्गलांचे आचरण करून, सर्व ठिकाणी अपराजित राहून, मनुष्य सर्वत्र कल्याणाला (स्वस्तीला) प्राप्त होतो. हे त्यांचे उत्तम मंगल आहे."

มงฺคลสุตฺตํ นิฏฺฐิตํ.

"मंगलसुत्त समाप्त झाले."

๖. รตนสุตฺตํ

६. "रतनसुत्त"

๑.

१.

ยานีธ ภูตานิ สมาคตานิ, ภุมฺมานิ วา ยานิ ว อนฺตลิกฺเข;

สพฺเพว ภูตา สุมนา ภวนฺตุ, อโถปิ สกฺกจฺจ สุณนฺตุ ภาสิตํ.

"येथे जे प्राणी (देव) एकत्र आले आहेत, मग ते पृथ्वीवरील असोत किंवा अंतरीक्षातील असोत, ते सर्व प्राणी प्रसन्नचित्त होवोत आणि त्यांनी हे भाषित (उपदेश) आदरपूर्वक ऐकावे."

๒.

२.

ตสฺมา [Pg.5] หิ ภูตา นิสาเมถ สพฺเพ, เมตฺตํ กโรถ มานุสิยา ปชาย;

ทิวา จ รตฺโต จ หรนฺติ เย พลึ, ตสฺมา หิ เน รกฺขถ อปฺปมตฺตา.

"म्हणून हे सर्व प्राण्यांनो (देवांनो), लक्षपूर्वक ऐका; मानवी प्रजेवर मैत्री करा. जे रात्री आणि दिवशी तुम्हाला पूजा-साहित्य (आदर) अर्पण करतात, म्हणून जागरूक राहून त्यांचे रक्षण करा."

๓.

३.

ยํ กิญฺจิ วิตฺตํ อิธ วา หุรํ วา, สคฺเคสุ วา ยํ รตนํ ปณีตํ;

น โน สมํ อตฺถิ ตถาคเตน, อิทมฺปิ พุทฺเธ รตนํ ปณีตํ;

เอเตน สจฺเจน สุวตฺถิ โหตุ.

"या जगात किंवा परलोकात जे काही धन आहे, किंवा स्वर्गात जे काही श्रेष्ठ रत्न आहे, ते तथागतांच्या समान नाही. बुद्धांमधील हे रत्न देखील श्रेष्ठ आहे. या सत्याने सर्वांचे कल्याण होवो."

๔.

४.

ขยํ วิราคํ อมตํ ปณีตํ, ยทชฺฌคา สกฺยมุนี สมาหิโต;

น เตน ธมฺเมน สมตฺถิ กิญฺจิ, อิทมฺปิ ธมฺเม รตนํ ปณีตํ;

เอเตน สจฺเจน สุวตฺถิ โหตุ.

"क्षय, विराग, अमृत आणि श्रेष्ठ अशा ज्या निर्वाणाला समाहित चित्त असलेल्या शाक्यमुनींनी प्राप्त केले, त्या धम्माच्या समान काहीही नाही. धम्मातील हे रत्न देखील श्रेष्ठ आहे. या सत्याने सर्वांचे कल्याण होवो."

๕.

५.

ยํ พุทฺธเสฏฺโฐ ปริวณฺณยี สุจึ, สมาธิมานนฺตริกญฺญมาหุ;

สมาธินา เตน สโม น วิชฺชติ, อิทมฺปิ ธมฺเม รตนํ ปณีตํ;

เอเตน สจฺเจน สุวตฺถิ โหตุ.

"ज्या पवित्र समाधीची श्रेष्ठ बुद्धांनी प्रशंसा केली, ज्या समाधीला तात्काळ फळ देणारी (आनंतरीक) म्हणतात, त्या समाधीच्या समान काहीही नाही. धम्मातील हे रत्न देखील श्रेष्ठ आहे. या सत्याने सर्वांचे कल्याण होवो."

๖.

६.

เย ปุคฺคลา อฏฺฐ สตํ ปสตฺถา, จตฺตาริ เอตานิ ยุคานิ โหนฺติ;

เต ทกฺขิเณยฺยา สุคตสฺส สาวกา, เอเตสุ ทินฺนานิ มหปฺผลานิ;

อิทมฺปิ สงฺเฆ รตนํ ปณีตํ, เอเตน สจฺเจน สุวตฺถิ โหตุ.

"सत्पुरुषांनी प्रशंसिलेले जे आठ पुद्गल (व्यक्ती) आहेत, ज्यांच्या चार जोड्या होतात, ते सुगतांचे (बुद्धांचे) श्रावक दान देण्यास योग्य (दक्षिणेय) आहेत. त्यांना दिलेले दान महाफळ देणारे असते. संघातील हे रत्न देखील श्रेष्ठ आहे. या सत्याने सर्वांचे कल्याण होवो."

๗.

७.

เย สุปฺปยุตฺตา มนสา ทฬฺเหน, นิกฺกามิโน โคตมสาสนมฺหิ;

เต ปตฺติปตฺตา อมตํ วิคยฺห, ลทฺธา มุธา นิพฺพุตึ ภุญฺชมานา;

อิทมฺปิ [Pg.6] สงฺเฆ รตนํ ปณีตํ, เอเตน สจฺเจน สุวตฺถิ โหตุ.

"जे दृढ मनाने चांगल्या प्रकारे युक्त आहेत आणि गौतम बुद्धांच्या शासनात निष्काम झाले आहेत, ते अमृताचा (निर्वाणाचा) अनुभव घेऊन प्राप्तव्य पदाला प्राप्त झाले आहेत आणि विनामूल्य मिळालेल्या शांतीचा (निर्वाणाचा) उपभोग घेत आहेत. संघातील हे रत्न देखील श्रेष्ठ आहे. या सत्याने सर्वांचे कल्याण होवो."

๘.

८.

ยถินฺทขีโล ปถวิสฺสิโต สิยา, จตุพฺภิ วาเตหิ อสมฺปกมฺปิโย;

ตถูปมํ สปฺปุริสํ วทามิ, โย อริยสจฺจานิ อเวจฺจ ปสฺสติ;

อิทมฺปิ สงฺเฆ รตนํ ปณีตํ, เอเตน สจฺเจน สุวตฺถิ โหตุ.

"ज्याप्रमाणे जमिनीत घट्ट रोवलेला इंद्रखील (नगरद्वारस्तंभ) चारही दिशांच्या वाऱ्यांनी कंपित होत नाही, त्याचप्रमाणे मी त्या सत्पुरुषाला (सोतापन्नाला) मानतो, जो आर्य सत्यांना प्रज्ञेने स्पष्टपणे पाहतो. संघातील हे रत्न देखील श्रेष्ठ आहे. या सत्याने सर्वांचे कल्याण होवो."

๙.

९.

เย อริยสจฺจานิ วิภาวยนฺติ, คมฺภีรปญฺเญน สุเทสิตานิ;

กิญฺจาปิ เต โหนฺติ ภุสํ ปมตฺตา, น เต ภวํ อฏฺฐมมาทิยนฺติ;

อิทมฺปิ สงฺเฆ รตนํ ปณีตํ, เอเตน สจฺเจน สุวตฺถิ โหตุ.

"गंभीर प्रज्ञा असलेल्या बुद्धांनी चांगल्या प्रकारे उपदेशिलेल्या आर्य सत्यांना जे स्पष्टपणे जाणतात, जरी ते अत्यंत गाफील (प्रमादी) झाले तरी ते आठवा जन्म घेत नाहीत. संघातील हे रत्न देखील श्रेष्ठ आहे. या सत्याने सर्वांचे कल्याण होवो."

๑๐.

१०.

สหาวสฺส ทสฺสนสมฺปทาย, ตยสฺสุ ธมฺมา ชหิตา ภวนฺติ;

สกฺกายทิฏฺฐี วิจิกิจฺฉิตญฺจ, สีลพฺพตํ วาปิ ยทตฺถิ กิญฺจิ.

"त्याला दर्शनसंपदेची (सोतापत्ती मार्गाची) प्राप्ती होताच, त्याचे तीन क्लेश नष्ट होतात—सत्कायदृष्टी (देहात्मभाव), विचिकित्सा (शंका) आणि शीलव्रत-परामर्श (चुकीच्या व्रत-नियमांवरील विश्वास) जे काही असेल ते."

๑๑.

११.

จตูหปาเยหิ จ วิปฺปมุตฺโต, ฉจฺจาภิฐานานิ อภพฺพ กาตุํ ;

อิทมฺปิ สงฺเฆ รตนํ ปณีตํ, เอเตน สจฺเจน สุวตฺถิ โหตุ.

"आणि तो चार अपायांपासून (नरक, तिर्यंच, प्रेत, असुर योनीतून) मुक्त होतो, तसेच सहा महापापे (पाच आनंतरीय कर्मे आणि मिथ्यादृष्टी) करण्यास असमर्थ असतो. संघातील हे रत्न देखील श्रेष्ठ आहे. या सत्याने सर्वांचे कल्याण होवो."

๑๒.

१२.

กิญฺจาปิ โส กมฺม กโรติ ปาปกํ, กาเยน วาจา อุท เจตสา วา;

อภพฺพ โส ตสฺส ปฏิจฺฉทาย, อภพฺพตา ทิฏฺฐปทสฺส วุตฺตา;

อิทมฺปิ [Pg.7] สงฺเฆ รตนํ ปณีตํ, เอเตน สจฺเจน สุวตฺถิ โหตุ.

"जरी त्याने काया, वाचा किंवा मनाने काही पाप कर्म केले, तरी तो ते लपविण्यास असमर्थ असतो. निर्वाण पाहिलेल्या (सोतापन्न) व्यक्तीची ही असमर्थता सांगितली गेली आहे. संघातील हे रत्न देखील श्रेष्ठ आहे. या सत्याने सर्वांचे कल्याण होवो."

๑๓.

१३.

วนปฺปคุมฺเพ ยถ ผุสฺสิตคฺเค, คิมฺหานมาเส ปฐมสฺมึ คิมฺเห;

ตถูปมํ ธมฺมวรํ อเทสยิ, นิพฺพานคามึ ปรมํ หิตาย;

อิทมฺปิ พุทฺเธ รตนํ ปณีตํ, เอเตน สจฺเจน สุวตฺถิ โหตุ.

"ज्याप्रमाणे उन्हाळ्याच्या पहिल्या महिन्यात (चैत्र महिन्यात) फुलांनी बहरलेले जंगल शोभायमान दिसते, त्याचप्रमाणे त्यांनी (बुद्धांनी) परम कल्याणासाठी निर्वाणाकडे नेणाऱ्या श्रेष्ठ धम्माचा उपदेश केला. बुद्धांमधील हे रत्न देखील श्रेष्ठ आहे. या सत्याने सर्वांचे कल्याण होवो."

๑๔.

१४.

วโร วรญฺญู วรโท วราหโร, อนุตฺตโร ธมฺมวรํ อเทสยิ;

อิทมฺปิ พุทฺเธ รตนํ ปณีตํ, เอเตน สจฺเจน สุวตฺถิ โหตุ.

"श्रेष्ठ, श्रेष्ठ निर्वाणाला जाणणारे, श्रेष्ठ धम्म देणारे, श्रेष्ठ मार्ग आणणारे आणि सर्वश्रेष्ठ अशा बुद्धांनी या श्रेष्ठ धम्माचा उपदेश केला. बुद्धांमधील हे रत्न देखील श्रेष्ठ आहे. या सत्याने सर्वांचे कल्याण होवो."

๑๕.

१५.

ขีณํ ปุราณํ นว นตฺถิ สมฺภวํ, วิรตฺตจิตฺตายติเก ภวสฺมึ;

เต ขีณพีชา อวิรูฬฺหิฉนฺทา, นิพฺพนฺติ ธีรา ยถายํ ปทีโป;

อิทมฺปิ สงฺเฆ รตนํ ปณีตํ, เอเตน สจฺเจน สุวตฺถิ โหตุ.

"ज्यांचे जुने कर्म नष्ट झाले आहे, नवीन कर्माची उत्पत्ती होत नाही, भविष्यातील जन्माविषयी ज्यांचे चित्त विरक्त झाले आहे, ज्यांचे पुनर्जन्माचे बीज नष्ट झाले आहे आणि ज्यांची पुनर्जन्माची इच्छा संपली आहे, ते ज्ञानी लोक या दिव्याप्रमाणे विझून जातात (मुक्त होतात). संघातील हे रत्न देखील श्रेष्ठ आहे. या सत्याने सर्वांचे कल्याण होवो."

๑๖.

१६.

ยานีธ ภูตานิ สมาคตานิ, ภุมฺมานิ วา ยานิ ว อนฺตลิกฺเข;

ตถาคตํ เทวมนุสฺสปูชิตํ, พุทฺธํ นมสฺสาม สุวตฺถิ โหตุ.

"येथे जे प्राणी (देव) एकत्र आले आहेत, मग ते पृथ्वीवरील असोत किंवा अंतरीक्षातील असोत, देव आणि मनुष्यांनी पूजिलेल्या तथागत बुद्धांना आम्ही वंदन करतो. सर्वांचे कल्याण होवो."

๑๗.

१७.

ยานีธ ภูตานิ สมาคตานิ, ภุมฺมานิ วา ยานิ ว อนฺตลิกฺเข;

ตถาคตํ เทวมนุสฺสปูชิตํ, ธมฺมํ นมสฺสาม สุวตฺถิ โหตุ.

"येथे जे प्राणी (देव) एकत्र आले आहेत, मग ते पृथ्वीवरील असोत किंवा अंतरीक्षातील असोत, देव आणि मनुष्यांनी पूजिलेल्या तथागत धम्माला आम्ही वंदन करतो. सर्वांचे कल्याण होवो."

๑๘.

१८.

ยานีธ [Pg.8] ภูตานิ สมาคตานิ, ภุมฺมานิ วา ยานิ ว อนฺตลิกฺเข;

ตถาคตํ เทวมนุสฺสปูชิตํ, สงฺฆํ นมสฺสาม สุวตฺถิ โหตูติ.

"येथे जे प्राणी (देव) एकत्र आले आहेत, मग ते पृथ्वीवरील असोत किंवा अंतरीक्षातील असोत, देव आणि मनुष्यांनी पूजिलेल्या तथागत संघाला आम्ही वंदन करतो. सर्वांचे कल्याण होवो."

รตนสุตฺตํ นิฏฺฐิตํ.

"रतनसुत्त समाप्त झाले."

๗. ติโรกุฏฺฏสุตฺตํ

७. "तिरोकुट्टसुत्त"

๑.

१.

ติโรกุฏฺเฏสุ ติฏฺฐนฺติ, สนฺธิสิงฺฆาฏเกสุ จ;

ทฺวารพาหาสุ ติฏฺฐนฺติ, อาคนฺตฺวาน สกํ ฆรํ.

"ते (प्रेत/पितर) आपल्या स्वतःच्या घरी येऊन भिंतींच्या पलीकडे, भिंतींच्या सांध्यांवर, चव्हाट्यांवर आणि दारांच्या चौकटींवर उभे राहतात."

๒.

२.

ปหูเต อนฺนปานมฺหิ, ขชฺชโภชฺเช อุปฏฺฐิเต;

น เตสํ โกจิ สรติ, สตฺตานํ กมฺมปจฺจยา.

"पुष्कळ अन्न, पाणी, खाद्य आणि भोज्य पदार्थ तयार असताना देखील, त्या प्राण्यांच्या (प्रेतांच्या) स्वतःच्या कर्माच्या प्रभावामुळे त्यांची कोणीही आठवण काढत नाही."

๓.

३.

เอวํ ททนฺติ ญาตีนํ, เย โหนฺติ อนุกมฺปกา;

สุจึ ปณีตํ กาเลน, กปฺปิยํ ปานโภชนํ;

อิทํ โว ญาตีนํ โหตุ, สุขิตา โหนฺตุ ญาตโย.

"जे दयाळू नातेवाईक असतात, ते आपल्या (प्रेत झालेल्या) नातेवाईकांसाठी योग्य वेळी पवित्र, उत्तम आणि कल्पनीय (योग्य) असे अन्न आणि पेय देतात आणि म्हणतात—'हे आमच्या नातेवाईकांना मिळो, आमचे नातेवाईक सुखी होवोत!'"

๔.

४.

เต จ ตตฺถ สมาคนฺตฺวา, ญาติเปตา สมาคตา;

ปหูเต อนฺนปานมฺหิ, สกฺกจฺจํ อนุโมทเร.

"आणि तेथे एकत्र आलेले ते नातेवाईक प्रेत, पुष्कळ अन्न आणि पाणी पाहून आदरपूर्वक अनुमोदन करतात (आनंद व्यक्त करतात)."

๕.

५.

จิรํ ชีวนฺตุ โน ญาตี, เยสํ เหตุ ลภามเส;

อมฺหากญฺจ กตา ปูชา, ทายกา จ อนิปฺผลา.

"'आमचे ते नातेवाईक दीर्घायुषी होवोत, ज्यांच्यामुळे आम्हाला हे अन्न मिळाले आहे; आमचा आदर (पूजा) केला गेला आहे आणि दान देणारे देखील निष्फळ न होवोत (त्यांना मोठे फळ मिळो).'"

๖.

६.

น หิ ตตฺถ กสิ อตฺถิ, โครกฺเขตฺถ น วิชฺชติ;

วณิชฺชา ตาทิสี นตฺถิ, หิรญฺเญน กโยกยํ ;

อิโต ทินฺเนน ยาเปนฺติ, เปตา กาลงฺกตา ตหึ.

"कारण त्या प्रेतलोकात शेती नाही, पशुपालन देखील नाही, तशा प्रकारचा व्यापारही नाही आणि सोन्या-नाण्याने खरेदी-विक्रीही होत नाही. या जगातून (नातेवाईकांनी) दिलेल्या दानावरच तेथे मृत झालेले प्रेत आपले जीवन कंठतात."

๗.

७.

อุนฺนเม อุทกํ วุฏฺฐํ, ยถา นินฺนํ ปวตฺตติ;

เอวเมว อิโต ทินฺนํ, เปตานํ อุปกปฺปติ.

"ज्याप्रमाणे उंचावर पडलेले पावसाचे पाणी सखल भागाकडे वाहून जाते, त्याचप्रमाणे या जगातून दिलेले दान प्रेतांना प्राप्त होते."

๘.

८.

ยถา วาริวหา ปูรา, ปริปูเรนฺติ สาครํ;

เอวเมว อิโต ทินฺนํ, เปตานํ อุปกปฺปติ.

"ज्याप्रमाणे पाण्याने भरलेल्या नद्या समुद्राला भरून टाकतात, त्याचप्रमाणे या जगातून दिलेले दान प्रेतांना प्राप्त होते."

๙.

९.

อทาสิ [Pg.9] เม อกาสิ เม, ญาติมิตฺตา สขา จ เม;

เปตานํ ทกฺขิณํ ทชฺชา, ปุพฺเพ กตมนุสฺสรํ.

त्याने मला दिले, माझे काम केले, तो माझा नातेवाईक, मित्र आणि सखा होता, अशा प्रकारे पूर्वी केलेल्या उपकारांचे स्मरण करून मनुष्याने प्रेतांना (मृतांना) उद्देशून दान (दक्षिणा) द्यावे.

๑๐.

१०.

น หิ รุณฺณํ วา โสโก วา, ยา จญฺญา ปริเทวนา;

น ตํ เปตานมตฺถาย, เอวํ ติฏฺฐนฺติ ญาตโย.

कारण रडणे, शोक करणे किंवा इतर कोणताही विलाप करणे याने प्रेतांचे (मृतांचे) काहीही कल्याण होत नाही; नातेवाईक मात्र केवळ तसेच (शोक करत) राहतात.

๑๑.

११.

อยญฺจ โข ทกฺขิณา ทินฺนา, สงฺฆมฺหิ สุปฺปติฏฺฐิตา;

ทีฆรตฺตํ หิตายสฺส, ฐานโส อุปกปฺปติ.

आणि हे दिलेले दान जेव्हा संघामध्ये चांगल्या प्रकारे प्रस्थापित होते, तेव्हा ते त्या मृताला दीर्घकाळापर्यंत हितासाठी तात्काळ प्राप्त होते.

๑๒.

१२.

โส ญาติธมฺโม จ อยํ นิทสฺสิโต, เปตาน ปูชา จ กตา อุฬารา;

พลญฺจ ภิกฺขูนมนุปฺปทินฺนํ, ตุมฺเหหิ ปุญฺญํ ปสุตํ อนปฺปกนฺติ.

हा नातेवाईकांचा कर्तव्यधर्म दर्शविला गेला आहे, मृतांचा मोठा आदर (पूजा) केला गेला आहे, भिक्खूंना शारीरिक बल प्रदान केले गेले आहे आणि तुम्ही देखील भरपूर पुण्य संचित केले आहे.

ติโรกุฏฺฏสุตฺตํ นิฏฺฐิตํ.

तिरोकुट्ट सुत्त समाप्त झाले.

๘. นิธิกณฺฑสุตฺตํ

८. निधिकण्ड सुत्त

๑.

१.

นิธึ นิเธติ ปุริโส, คมฺภีเร โอทกนฺติเก;

อตฺเถ กิจฺเจ สมุปฺปนฺเน, อตฺถาย เม ภวิสฺสติ.

भविष्यात काही गरज किंवा संकट निर्माण झाल्यास 'हे माझ्या उपयोगाला येईल' असा विचार करून मनुष्य खोल जमिनीमध्ये किंवा पाण्याच्या जवळ गुप्त धन (निधी) पुरून ठेवतो.

๒.

२.

ราชโต วา ทุรุตฺตสฺส, โจรโต ปีฬิตสฺส วา;

อิณสฺส วา ปโมกฺขาย, ทุพฺภิกฺเข อาปทาสุ วา;

เอตทตฺถาย โลกสฺมึ, นิธิ นาม นิธียติ.

राजाकडून खोटा आरोप झाल्यास सुटकेसाठी, चोरांच्या त्रासापासून वाचण्यासाठी, कर्जातून मुक्त होण्यासाठी, दुष्काळात किंवा इतर संकटात उपयोगाला येण्यासाठी; या कारणांसाठी जगात गुप्त धन (निधी) पुरून ठेवला जातो.

๓.

३.

ตาวสฺสุนิหิโต สนฺโต, คมฺภีเร โอทกนฺติเก;

น สพฺโพ สพฺพทา เอว, ตสฺส ตํ อุปกปฺปติ.

जरी तो निधी खोल जमिनीमध्ये किंवा पाण्याच्या जवळ चांगल्या प्रकारे पुरून ठेवलेला असला, तरी तो सर्व निधी नेहमीच त्या मालकाच्या उपयोगाला येतो असे नाही.

๔.

४.

นิธิ วา ฐานา จวติ, สญฺญา วาสฺส วิมุยฺหติ;

นาคา วา อปนาเมนฺติ, ยกฺขา วาปิ หรนฺติ นํ.

तो निधी आपल्या जागेवरून सरकू शकतो, किंवा मालक त्याची जागा विसरू शकतो, किंवा नाग त्याला दुसरीकडे हलवू शकतात, याशिवाय यक्ष देखील त्याला पळवून नेऊ शकतात.

๕.

५.

อปฺปิยา วาปิ ทายาทา, อุทฺธรนฺติ อปสฺสโต;

ยทา ปุญฺญกฺขโย โหติ, สพฺพเมตํ วินสฺสติ.

किंवा अप्रिय वारसदार मालकाच्या नकळत तो निधी काढून घेतात; आणि जेव्हा पुण्याचा क्षय होतो, तेव्हा हे सर्व धन नष्ट होते.

๖.

६.

ยสฺส ทาเนน สีเลน, สํยเมน ทเมน จ;

นิธี สุนิหิโต โหติ, อิตฺถิยา ปุริสสฺส วา.

ज्या स्त्रीने किंवा पुरुषाने दान, शील, संयम आणि इंद्रियदमन याद्वारे आपला (पुण्यरुपी) निधी चांगल्या प्रकारे सुरक्षित ठेवला आहे.

๗.

७.

เจติยมฺหิ [Pg.10] จ สงฺเฆ วา, ปุคฺคเล อติถีสุ วา;

มาตริ ปิตริ จาปิ, อโถ เชฏฺฐมฺหิ ภาตริ.

चैत्यामध्ये (स्तूपावर), संघामध्ये, एखाद्या व्यक्तीच्या ठिकाणी, अतिथींच्या ठिकाणी, माता-पित्यांच्या ठिकाणी, तसेच मोठ्या भावाच्या ठिकाणी (हा पुण्यरुपी निधी सुरक्षित ठेवला जातो).

๘.

८.

เอโส นิธิ สุนิหิโต, อเชยฺโย อนุคามิโก;

ปหาย คมนีเยสุ, เอตํ อาทาย คจฺฉติ.

हा चांगल्या प्रकारे सुरक्षित ठेवलेला निधी शत्रूंना जिंकता न येणारा (अजेय) आणि मृत्यूनंतरही सोबत जाणारा (अनुगामी) असतो. सर्व ऐहिक संपत्ती सोडून जाताना मनुष्य केवळ हाच (पुण्यरुपी) निधी सोबत घेऊन जातो.

๙.

९.

อสาธารณมญฺเญสํ, อโจราหรโณ นิธิ;

กยิราถ ธีโร ปุญฺญานิ, โย นิธิ อนุคามิโก.

हा निधी इतरांशी सामायिक नसतो (असाधारण असतो), चोर तो चोरू शकत नाहीत. म्हणून सुज्ञ माणसाने पुण्यकर्मे करावीत, कारण हाच निधी मृत्यूनंतरही सोबत जाणारा आहे.

๑๐.

१०.

เอส เทวมนุสฺสานํ, สพฺพกามทโท นิธิ;

ยํ ยเทวาภิปตฺเถนฺติ, สพฺพเมเตน ลพฺภติ.

हा निधी देव आणि मनुष्यांच्या सर्व इच्छा पूर्ण करणारा आहे. ते ज्या ज्या सुखाची इच्छा करतात, ते सर्व या (पुण्यरुपी) निधीमुळे प्राप्त होते.

๑๑.

११.

สุวณฺณตา สุสรตา, สุสณฺฐานา สุรูปตา ;

อาธิปจฺจปริวาโร, สพฺพเมเตน ลพฺภติ.

सुवर्णवर्ण (उत्तम त्वचा), मधुर आवाज, सुंदर शरीरयष्टी, सुंदर रूप, अधिपत्य (प्रभुत्व) आणि मोठा परिवार; हे सर्व या (पुण्यरुपी) निधीमुळे प्राप्त होते.

๑๒.

१२.

ปเทสรชฺชํ อิสฺสริยํ, จกฺกวตฺติสุขํ ปิยํ;

เทวรชฺชมฺปิ ทิพฺเพสุ, สพฺพเมเตน ลพฺภติ.

प्रादेशिक राज्य, ऐश्वर्य, प्रिय चक्रवर्ती राजाचे सुख, तसेच देवलोकातील देवांचे राज्य; हे सर्व या (पुण्यरुपी) निधीमुळे प्राप्त होते.

๑๓.

१३.

มานุสฺสิกา จ สมฺปตฺติ, เทวโลเก จ ยา รติ;

ยา จ นิพฺพานสมฺปตฺติ, สพฺพเมเตน ลพฺภติ.

मानवी संपत्ती, देवलोकातील आनंद आणि निर्वाण संपत्ती; हे सर्व या (पुण्यरुपी) निधीमुळे प्राप्त होते.

๑๔.

१४.

มิตฺตสมฺปทมาคมฺม, โยนิโสว ปยุญฺชโต;

วิชฺชา วิมุตฺติ วสีภาโว, สพฺพเมเตน ลพฺภติ.

चांगल्या मित्रांची संगत लाभून योग्य प्रकारे प्रयत्न केल्यास, विद्या, विमुक्ती आणि मनावर ताबा (वशीभाव) मिळवणे; हे सर्व या (पुण्यरुपी) निधीमुळे प्राप्त होते.

๑๕.

१५.

ปฏิสมฺภิทา วิโมกฺขา จ, ยา จ สาวกปารมี;

ปจฺเจกโพธิ พุทฺธภูมิ, สพฺพเมเตน ลพฺภติ.

प्रतिसंभिदा (ज्ञान), विमोक्ष (मुक्ती), श्रावकपारमी (श्रावकांचे ज्ञान), प्रत्येकबोधी आणि बुद्धभूमी (सर्वज्ञता); हे सर्व या (पुण्यरुपी) निधीमुळे प्राप्त होते.

๑๖.

१६.

เอวํ มหตฺถิกา เอสา, ยทิทํ ปุญฺญสมฺปทา;

ตสฺมา ธีรา ปสํสนฺติ, ปณฺฑิตา กตปุญฺญตนฺติ.

अशा प्रकारे ही पुण्यसंपदा अत्यंत फलदायी आहे. म्हणूनच, सुज्ञ आणि ज्ञानी लोक पूर्वी केलेल्या पुण्यकर्मांची प्रशंसा करतात.

นิธิกณฺฑสุตฺตํ นิฏฺฐิตํ.

निधिकण्ड सुत्त समाप्त झाले.

๙. เมตฺตสุตฺตํ

९. मेत्त सुत्त

๑.

१.

กรณียมตฺถกุสเลน, ยนฺตสนฺตํ ปทํ อภิสเมจฺจ;

สกฺโก อุชู จ สุหุชู จ, สุวโจ จสฺส มุทุ อนติมานี.

ज्याला आपले कल्याण साधायचे आहे आणि ज्याने शांत निर्वाणपद जाणले आहे, त्याने हे केले पाहिजे: तो समर्थ, सरळ, अत्यंत सरळ, नम्रपणे बोलणारा (सुवच), मृदू आणि निरहंकारी असावा.

๒.

२.

สนฺตุสฺสโก [Pg.11] จ สุภโร จ, อปฺปกิจฺโจ จ สลฺลหุกวุตฺติ;

สนฺตินฺทฺริโย จ นิปโก จ, อปฺปคพฺโภ กุเลสฺวนนุคิทฺโธ.

तो समाधानी, सहज पोसला जाणारा, कमी कामे असलेला, साधी उपजीविका असलेला, शांत इंद्रिये असलेला, प्रज्ञावान, उद्धट नसलेला आणि कुलांमध्ये (दायकांमध्ये) आसक्ती नसलेला असावा.

๓.

३.

น จ ขุทฺทมาจเร กิญฺจิ, เยน วิญฺญู ปเร อุปวเทยฺยุํ;

สุขิโนว เขมิโน โหนฺตุ, สพฺพสตฺตา ภวนฺตุ สุขิตตฺตา.

त्याने असे कोणतेही क्षुद्र आचरण करू नये, ज्याने सुज्ञ लोक त्याच्यावर टीका करतील. सर्व प्राणी सुखी आणि सुरक्षित असोत, सर्व प्राणी सुखी मनाचे होवोत.

๔.

४.

เย เกจิ ปาณภูตตฺถิ, ตสา วา ถาวรา วนวเสสา;

ทีฆา วา เยว มหนฺตา, มชฺฌิมา รสฺสกา อณุกถูลา.

जे काही सजीव प्राणी आहेत - भित्रे (चंचल) किंवा स्थिर (धीर), सर्वच्या सर्व; लांब किंवा मोठे, मध्यम, बुटके, सूक्ष्म किंवा स्थूल.

๕.

५.

ทิฏฺฐา วา เยว อทิฏฺฐา, เย ว ทูเร วสนฺติ อวิทูเร;

ภูตา ว สมฺภเวสี ว, สพฺพสตฺตา ภวนฺตุ สุขิตตฺตา.

पाहिलेले किंवा न पाहिलेले, जे दूर राहतात किंवा जवळ राहतात, जे जन्माला आलेले आहेत किंवा जन्माच्या शोधात आहेत; सर्व प्राणी सुखी मनाचे होवोत.

๖.

६.

น ปโร ปรํ นิกุพฺเพถ, นาติมญฺเญถ กตฺถจิ น กญฺจิ ;

พฺยาโรสนา ปฏิฆสญฺญา, นาญฺญมญฺญสฺส ทุกฺขมิจฺเฉยฺย.

कोणीही दुसऱ्याची फसवणूक करू नये, कुठेही कोणाचाही अपमान करू नये. क्रोधाने किंवा द्वेषाने एकमेकांच्या दुःखाची इच्छा करू नये.

๗.

७.

มาตา ยถา นิยํ ปุตฺตมายุสา เอกปุตฺตมนุรกฺเข;

เอวมฺปิ สพฺพภูเตสุ, มานสํ ภาวเย อปริมาณํ.

ज्याप्रमाणे माता आपल्या एकुलत्या एक पुत्राचे स्वतःच्या प्राणापलीकडे रक्षण करते, त्याचप्रमाणे सर्व प्राण्यांबद्दल अमर्याद मैत्रीभाव वाढवावा.

๘.

८.

เมตฺตญฺจ สพฺพโลกสฺมิ, มานสํ ภาวเย อปริมาณํ;

อุทฺธํ อโธ จ ติริยญฺจ, อสมฺพาธํ อเวรมสปตฺตํ.

संपूर्ण जगाविषयी अमर्याद मैत्रीभाव वाढवावा - वर, खाली आणि सभोवताली; जो संकुचित नसेल, वैर नसलेला आणि शत्रू नसलेला असेल.

๙.

९.

ติฏฺฐํ จรํ นิสินฺโน ว, สยาโน ยาวตาสฺส วิตมิทฺโธ ;

เอตํ สตึ อธิฏฺเฐยฺย, พฺรหฺมเมตํ วิหารมิธมาหุ.

उभे असताना, चालताना, बसलेले असताना किंवा झोपलेले असताना, जोपर्यंत जागृत असेल, तोपर्यंत या मैत्रीच्या स्मृतीचे (सतीचे) आचरण करावे. यालाच या शासनात 'ब्रह्मविहार' म्हणतात.

๑๐.

१०.

ทิฏฺฐิญฺจ อนุปคฺคมฺม, สีลวา ทสฺสเนน สมฺปนฺโน;

กาเมสุ วินย เคธํ, น หิ ชาตุคฺคพฺภเสยฺย ปุน เรตีติ.

चुकीच्या दृष्टीला बळी न पडता, शीलवान होऊन आणि सम्यक दृष्टीने संपन्न होऊन, कामवासनेची आसक्ती नष्ट केल्यावर, मनुष्य नक्कीच पुन्हा गर्भवासाला (पुनर्जन्माला) येत नाही.

เมตฺตสุตฺตํ นิฏฺฐิตํ.

मेत्त सुत्त समाप्त झाले.

ขุทฺทกปาฐปาฬิ นิฏฺฐิตา.

खुद्दकपाठपाळी समाप्त झाली.