နမော တဿ ဘဂဝတော အရဟတော သမ္မာသမ္ဗုဒ္ဓဿ

ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคเจ้าพระองค์นั้น ซึ่งเป็นผู้ไกลจากกิเลส ตรัสรู้ชอบได้โดยพระองค์เอง

ခုဒ္ဒကနိကာယေ

ขุททกนิกาย

ခုဒ္ဒကပါဌပါဠိ

ขุททกปาฐะ

၁. သရဏတ္တယံ

๑. ไตรสรณคมน์

ဗုဒ္ဓံ [Pg.1] သရဏံ ဂစ္ဆာမိ;

ဓမ္မံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ;

သံဃံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ.

ข้าพเจ้าขอถึงพระพุทธเจ้าเป็นสรณะ ข้าพเจ้าขอถึงพระธรรมเป็นสรณะ ข้าพเจ้าขอถึงพระสงฆ์เป็นสรณะ

ဒုတိယမ္ပိ ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ;

ဒုတိယမ္ပိ ဓမ္မံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ;

ဒုတိယမ္ပိ သံဃံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ.

แม้ครั้งที่สอง ข้าพเจ้าขอถึงพระพุทธเจ้าเป็นสรณะ แม้ครั้งที่สอง ข้าพเจ้าขอถึงพระธรรมเป็นสรณะ แม้ครั้งที่สอง ข้าพเจ้าขอถึงพระสงฆ์เป็นสรณะ

တတိယမ္ပိ ဗုဒ္ဓံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ;

တတိယမ္ပိ ဓမ္မံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ;

တတိယမ္ပိ သံဃံ သရဏံ ဂစ္ဆာမိ.

แม้ครั้งที่สาม ข้าพเจ้าขอถึงพระพุทธเจ้าเป็นสรณะ แม้ครั้งที่สาม ข้าพเจ้าขอถึงพระธรรมเป็นสรณะ แม้ครั้งที่สาม ข้าพเจ้าขอถึงพระสงฆ์เป็นสรณะ

သရဏတ္တယံ နိဋ္ဌိတံ.

ไตรสรณคมน์ จบ

၂. ဒသသိက္ခာပဒံ

๒. สิกขาบท ๑๐

၁. ပါဏာတိပါတာ ဝေရမဏီ-သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ.

๑. ข้าพเจ้าสมาทานซึ่งสิกขาบท คือเจตนาเครื่องงดเว้นจากการฆ่าสัตว์

၂. အဒိန္နာဒါနာ ဝေရမဏီ-သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ.

๒. ข้าพเจ้าสมาทานซึ่งสิกขาบท คือเจตนาเครื่องงดเว้นจากการลักทรัพย์

၃. အဗြဟ္မစရိယာ [Pg.2] ဝေရမဏီ-သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ.

๓. ข้าพเจ้าสมาทานซึ่งสิกขาบท คือเจตนาเครื่องงดเว้นจากกรรมอันเป็นข้าศึกแก่พรหมจรรย์

၄. မုသာဝါဒါ ဝေရမဏီ-သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ.

๔. ข้าพเจ้าสมาทานซึ่งสิกขาบท คือเจตนาเครื่องงดเว้นจากการพูดเท็จ

၅. သုရာမေရယမဇ္ဇပမာဒဋ္ဌာနာ ဝေရမဏီ-သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ.

๕. ข้าพเจ้าสมาทานซึ่งสิกขาบท คือเจตนาเครื่องงดเว้นจากการดื่มน้ำเมา คือ สุราและเมรัย อันเป็นที่ตั้งแห่งความประมาท

၆. ဝိကာလဘောဇနာ ဝေရမဏီ-သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ.

๖. ข้าพเจ้าสมาทานซึ่งสิกขาบท คือเจตนาเครื่องงดเว้นจากการบริโภคอาหารในเวลาวิกาล

၇. နစ္စ-ဂီတ-ဝါဒိတ-ဝိသူကဒဿနာ ဝေရမဏီ-သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ.

๗. ข้าพเจ้าสมาทานซึ่งสิกขาบท คือเจตนาเครื่องงดเว้นจากการฟ้อนรำ ขับร้อง ประโคมดนตรี และดูการละเล่นอันเป็นข้าศึกแก่กุศล

၈. မာလာ-ဂန္ဓ-ဝိလေပန-ဓာရဏ-မဏ္ဍန-ဝိဘူသနဋ္ဌာနာ ဝေရမဏီ-သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ.

๘. ข้าพเจ้าสมาทานซึ่งสิกขาบท คือเจตนาเครื่องงดเว้นจากการทัดทรงดอกไม้ ของหอม และเครื่องลูบไล้ซึ่งใช้เป็นเครื่องประดับตกแต่ง

၉. ဥစ္စာသယန-မဟာသယနာ ဝေရမဏီ-သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ.

๙. ข้าพเจ้าสมาทานซึ่งสิกขาบท คือเจตนาเครื่องงดเว้นจากที่นอนสูงและที่นอนใหญ่

၁၀. ဇာတရူပ-ရဇတပဋိဂ္ဂဟဏာ ဝေရမဏီ-သိက္ခာပဒံ သမာဒိယာမိ.

๑๐. ข้าพเจ้าสมาทานซึ่งสิกขาบท คือเจตนาเครื่องงดเว้นจากการรับทองและเงิน

ဒသသိက္ခာပဒံ နိဋ္ဌိတံ.

สิกขาบท ๑๐ จบ

၃. ဒွတ္တိံသာကာရော

๓. อาการ ๓๒

အတ္ထိ ဣမသ္မိံ ကာယေ –

ในกายนี้มีอยู่ –

ကေသာ လောမာ နခါ ဒန္တာ တစော,မံသံ နှာရု အဋ္ဌိ အဋ္ဌိမိဉ္ဇံ ဝက္ကံ,ဟဒယံ ယကနံ ကိလောမကံ ပိဟကံ ပပ္ဖာသံ,အန္တံ အန္တဂုဏံ ဥဒရိယံ ကရီသံ မတ္ထလုင်္ဂံ,ပိတ္တံ သေမှံ ပုဗ္ဗော လောဟိတံ သေဒေါ မေဒေါ,အဿု ဝသာ ခေဠော သိင်္ဃာဏိကာ လသိကာ မုတ္တန္တိ.

ผม ขน เล็บ ฟัน หนัง, เนื้อ เอ็น กระดูก เยื่อในกระดูก ไต, หัวใจ ตับ พังผืด ม้าม ปอด, ไส้ใหญ่ ไส้น้อย อาหารใหม่ อาหารเก่า มันสมอง, ดี เสมหะ หนอง เลือด เหงื่อ มันข้น, น้ำตา เปลวมัน น้ำลาย น้ำมูก ไขข้อ มูตร

ဒွတ္တိံသာကာရော နိဋ္ဌိတော.

อาการ ๓๒ จบ

၄. ကုမာရပဉှာ

๔. กุมารปัญหา

၁. ‘‘ဧကံ [Pg.3] နာမ ကိံ’’? ‘‘သဗ္ဗေ သတ္တာ အာဟာရဋ္ဌိတိကာ’’.

๑. “อะไรชื่อว่าหนึ่ง” “สัตว์ทั้งหลายทั้งปวงตั้งอยู่ได้ด้วยอาหาร”

၂. ‘‘ဒွေ နာမ ကိံ’’? ‘‘နာမဉ္စ ရူပဉ္စ’’.

๒. “อะไรชื่อว่าสอง” “นามและรูป”

၃. ‘‘တီဏိ နာမ ကိံ’’? ‘‘တိဿော ဝေဒနာ’’.

๓. “อะไรชื่อว่าสาม” “เวทนา ๓”

၄. ‘‘စတ္တာရိ နာမ ကိံ’’? ‘‘စတ္တာရိ အရိယသစ္စာနိ’’.

๔. “อะไรชื่อว่าสี่” “อริยสัจ ๔”

၅. ‘‘ပဉ္စ နာမ ကိံ’’? ‘‘ပဉ္စုပါဒါနက္ခန္ဓာ’’.

๕. “อะไรชื่อว่าห้า” “อุปาทานขันธ์ ๕”

၆. ‘‘ဆ နာမ ကိံ’’? ‘‘ဆ အဇ္ဈတ္တိကာနိ အာယတနာနိ’’.

๖. อะไรชื่อว่า ๖? อายตนะภายใน ๖

၇. ‘‘သတ္တ နာမ ကိံ’’? ‘‘သတ္တ ဗောဇ္ဈင်္ဂါ’’.

๗. อะไรชื่อว่า ๗? โพชฌงค์ ๗

၈. ‘‘အဋ္ဌ နာမ ကိံ’’? ‘‘အရိယော အဋ္ဌင်္ဂိကော မဂ္ဂေါ’’.

๘. อะไรชื่อว่า ๘? อริยมรรคมีองค์ ๘

၉. ‘‘နဝ နာမ ကိံ’’? ‘‘နဝ သတ္တာဝါသာ’’.

๙. อะไรชื่อว่า ๙? สัตตาวาส ๙

၁၀. ‘‘ဒသ နာမ ကိံ’’? ‘‘ဒသဟင်္ဂေဟိ သမန္နာဂတော ‘အရဟာ’တိ ဝုစ္စတီ’’တိ.

๑๐. อะไรชื่อว่า ๑๐? ท่านผู้ประกอบด้วยองค์ ๑๐ ท่านเรียกว่า ‘พระอรหันต์’

ကုမာရပဉှာ နိဋ္ဌိတာ.

กุมารปัญหา จบ

၅. မင်္ဂလသုတ္တံ

๕. มงคลสูตร

၁. ဧဝံ မေ သုတံ – ဧကံ သမယံ ဘဂဝါ သာဝတ္ထိယံ ဝိဟရတိ ဇေတဝနေ အနာထပိဏ္ဍိကဿ အာရာမေ. အထ ခေါ အညတရာ ဒေဝတာ အဘိက္ကန္တာယ ရတ္တိယာ အဘိက္ကန္တဝဏ္ဏာ ကေဝလကပ္ပံ ဇေတဝနံ ဩဘာသေတွာ ယေန ဘဂဝါ တေနုပသင်္ကမိ; ဥပသင်္ကမိတွာ ဘဂဝန္တံ အဘိဝါဒေတွာ ဧကမန္တံ အဋ္ဌာသိ. ဧကမန္တံ ဌိတာ ခေါ သာ ဒေဝတာ ဘဂဝန္တံ ဂါထာယ အဇ္ဈဘာသိ –

๑. ข้าพเจ้าได้สดับมาอย่างนี้: สมัยหนึ่ง พระผู้มีพระภาคประทับอยู่ ณ พระเชตวัน อารามของอนาถบิณฑิกเศรษฐี เขตกรุงสาวัตถี ครั้งนั้นแล เทวดาตนหนึ่ง เมื่อราตรีปฐมยามล่วงไปแล้ว มีวรรณะงดงามยิ่งนัก ทำพระเชตวันทั้งสิ้นให้สว่างไสว เข้าไปเฝ้าพระผู้มีพระภาคถึงที่ประทับ ครั้นเข้าไปเฝ้าแล้วจึงถวายอภิวาทพระผู้มีพระภาค แล้วได้ยืนอยู่ ณ ที่สมควรแห่งหนึ่ง เทวดาตนนั้น ครั้นยืนอยู่ ณ ที่สมควรแล้ว ได้กราบทูลพระผู้มีพระภาคด้วยคาถาว่า

၂.

๒.

‘‘ဗဟူ ဒေဝါ မနုဿာ စ, မင်္ဂလာနိ အစိန္တယုံ;

အာကင်္ခမာနာ သောတ္ထာနံ, ဗြူဟိ မင်္ဂလမုတ္တမံ’’.

เทวดาและมนุษย์จำนวนมาก หวังความสวัสดี ได้พากันคิดถึงเรื่องมงคลทั้งหลาย ขอพระองค์โปรดตรัสบอกมงคลอันสูงสุดด้วยเถิด

၃.

๓.

‘‘အသေဝနာ စ ဗာလာနံ, ပဏ္ဍိတာနဉ္စ သေဝနာ;

ပူဇာ စ ပူဇနေယျာနံ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

การไม่คบคนพาล ๑ การคบบัณฑิต ๑ การบูชาบุคคลที่ควรบูชา ๑ นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

၄.

๔.

‘‘ပတိရူပဒေသဝါသော [Pg.4] စ, ပုဗ္ဗေ စ ကတပုညတာ;

အတ္တသမ္မာပဏိဓိ စ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

การอยู่ในถิ่นอันสมควร ๑ ความเป็นผู้มีบุญอันทำไว้แล้วในปางก่อน ๑ การตั้งตนไว้ชอบ ๑ นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

၅.

๕.

‘‘ဗာဟုသစ္စဉ္စ သိပ္ပဉ္စ, ဝိနယော စ သုသိက္ခိတော;

သုဘာသိတာ စ ယာ ဝါစာ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

ความเป็นผู้ได้สดับตรับฟังมาก ๑ ศิลปะ ๑ วินัยที่ศึกษาดีแล้ว ๑ วาจาที่กล่าวดีแล้ว ๑ นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

၆.

๖.

‘‘မာတာပိတု ဥပဋ္ဌာနံ, ပုတ္တဒါရဿ သင်္ဂဟော;

အနာကုလာ စ ကမ္မန္တာ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

การบำรุงมารดาบิดา ๑ การสงเคราะห์บุตรและภรรยา ๑ การงานทั้งหลายที่ไม่คั่งค้าง ๑ นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

၇.

๗.

‘‘ဒါနဉ္စ ဓမ္မစရိယာ စ, ဉာတကာနဉ္စ သင်္ဂဟော;

အနဝဇ္ဇာနိ ကမ္မာနိ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

การให้ทาน ๑ การประพฤติธรรม ๑ การสงเคราะห์ญาติ ๑ การงานทั้งหลายที่ไม่มีโทษ ๑ นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

၈.

๘.

‘‘အာရတီ ဝိရတီ ပါပါ, မဇ္ဇပါနာ စ သံယမော;

အပ္ပမာဒေါ စ ဓမ္မေသု, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

การงดเว้นจากบาป ๑ ความสำรวมจากการดื่มน้ำเมา ๑ ความไม่ประมาทในธรรมทั้งหลาย ๑ นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

၉.

๙.

‘‘ဂါရဝေါ စ နိဝါတော စ, သန္တုဋ္ဌိ စ ကတညုတာ;

ကာလေန ဓမ္မဿဝနံ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

ความเคารพ ๑ ความถ่อมตน ๑ ความสันโดษ ๑ ความกตัญญู ๑ การฟังธรรมตามกาล ๑ นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

၁၀.

๑๐.

‘‘ခန္တီ စ သောဝစဿတာ, သမဏာနဉ္စ ဒဿနံ;

ကာလေန ဓမ္မသာကစ္ဆာ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

ความอดทน ๑ ความเป็นผู้ว่าง่าย ๑ การได้เห็นสมณะ ๑ การสนทนาธรรมตามกาล ๑ นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

၁၁.

๑๑.

‘‘တပေါ စ ဗြဟ္မစရိယဉ္စ, အရိယသစ္စာန ဒဿနံ;

နိဗ္ဗာနသစ္ဆိကိရိယာ စ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

ความเพียรเผากิเลส ๑ การประพฤติพรหมจรรย์ ๑ การเห็นอริยสัจ ๑ การทำนิพพานให้แจ้ง ๑ นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

၁၂.

๑๒.

‘‘ဖုဋ္ဌဿ လောကဓမ္မေဟိ, စိတ္တံ ယဿ န ကမ္ပတိ;

အသောကံ ဝိရဇံ ခေမံ, ဧတံ မင်္ဂလမုတ္တမံ.

จิตของผู้ที่ถูกโลกธรรมกระทบแล้วไม่หวั่นไหว ๑ ไม่เศร้าโศก ๑ ปราศจากธุลี ๑ เป็นจิตเกษม ๑ นี้เป็นมงคลอันสูงสุด

၁၃.

๑๓.

‘‘ဧတာဒိသာနိ ကတွာန, သဗ္ဗတ္ထမပရာဇိတာ;

သဗ္ဗတ္ထ သောတ္ထိံ ဂစ္ဆန္တိ, တံ တေသံ မင်္ဂလမုတ္တမ’’န္တိ.

เทวดาและมนุษย์ทั้งหลาย ทำมงคลเช่นนี้แล้ว เป็นผู้ไม่พ่ายแพ้ในที่ทุกสถาน ย่อมถึงความสวัสดีในที่ทุกสถาน นี้เป็นมงคลอันสูงสุดของเทวดาและมนุษย์เหล่านั้น

မင်္ဂလသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ.

มงคลสูตร จบ

၆. ရတနသုတ္တံ

๖. รัตนสูตร

၁.

๑.

ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ, ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ;

သဗ္ဗေဝ ဘူတာ သုမနာ ဘဝန္တု, အထောပိ သက္ကစ္စ သုဏန္တု ဘာသိတံ.

ภูตทั้งหลายเหล่าใดที่มาประชุมกันแล้วในที่นี้ ไม่ว่าเป็นภูตที่อยู่ในภาคพื้นดิน หรือภูตที่อยู่ในอากาศก็ตาม ขอภูตทั้งหมดนั้นจงเป็นผู้มีใจดี และจงฟังภาษิตโดยเคารพเถิด

၂.

๒.

တသ္မာ [Pg.5] ဟိ ဘူတာ နိသာမေထ သဗ္ဗေ, မေတ္တံ ကရောထ မာနုသိယာ ပဇာယ;

ဒိဝါ စ ရတ္တော စ ဟရန္တိ ယေ ဗလိံ, တသ္မာ ဟိ နေ ရက္ခထ အပ္ပမတ္တာ.

เพราะเหตุนั้นแล ภูตทั้งหลายทั้งปวงจงฟังเถิด ท่านทั้งหลายจงทำไมตรีจิตในหมู่มนุษย์ ชนเหล่าใดนำพลีกรรมมาถวายทั้งในกลางวันและกลางคืน เพราะเหตุนั้นแล ท่านทั้งหลายจงเป็นผู้ไม่ประมาท รักษามนุษย์เหล่านั้นเถิด

၃.

๓.

ယံ ကိဉ္စိ ဝိတ္တံ ဣဓ ဝါ ဟုရံ ဝါ, သဂ္ဂေသု ဝါ ယံ ရတနံ ပဏီတံ;

န နော သမံ အတ္ထိ တထာဂတေန, ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ;

ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

ทรัพย์เครื่องปลื้มใจอย่างใดอย่างหนึ่งในโลกนี้หรือในโลกอื่น หรือรัตนะใดอันประณีตในสวรรค์ รัตนะนั้นเสมอด้วยพระตถาคตไม่มีเลย แม้รัตนะอันประณีตนี้มีอยู่ในพระพุทธเจ้า ด้วยสัจจะนี้ ขอความสวัสดีจงมี

၄.

๔.

ခယံ ဝိရာဂံ အမတံ ပဏီတံ, ယဒဇ္ဈဂါ သကျမုနီ သမာဟိတော;

န တေန ဓမ္မေန သမတ္ထိ ကိဉ္စိ, ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ;

ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

พระศากยมุนีผู้มีพระทัยมั่นคง ได้บรรลุธรรมใดอันเป็นที่สิ้นกิเลส เป็นที่สิ้นราคะ เป็นอมตะอันประณีต สิ่งใดๆ เสมอด้วยพระธรรมนั้นไม่มีเลย แม้รัตนะอันประณีตนี้มีอยู่ในพระธรรม ด้วยสัจจะนี้ ขอความสวัสดีจงมี

၅.

๕.

ယံ ဗုဒ္ဓသေဋ္ဌော ပရိဝဏ္ဏယီ သုစိံ, သမာဓိမာနန္တရိကညမာဟု;

သမာဓိနာ တေန သမော န ဝိဇ္ဇတိ, ဣဒမ္ပိ ဓမ္မေ ရတနံ ပဏီတံ;

ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

พระพุทธเจ้าผู้ประเสริฐสุด ทรงสรรเสริญสมาธิใดว่าเป็นธรรมอันสะอาด บัณฑิตทั้งหลายกล่าวถึงสมาธิใดว่าให้ผลในลำดับ สมาธิอื่นเสมอด้วยสมาธินั้นไม่มีเลย แม้รัตนะอันประณีตนี้มีอยู่ในพระธรรม ด้วยสัจจะนี้ ขอความสวัสดีจงมี

၆.

๖.

ယေ ပုဂ္ဂလာ အဋ္ဌ သတံ ပသတ္ထာ, စတ္တာရိ ဧတာနိ ယုဂါနိ ဟောန္တိ;

တေ ဒက္ခိဏေယျာ သုဂတဿ သာဝကာ, ဧတေသု ဒိန္နာနိ မဟပ္ဖလာနိ;

ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

บุคคล ๘ จำพวก ๔ คู่ ที่สัตบุรุษทั้งหลายสรรเสริญแล้ว ท่านเหล่านั้นเป็นสาวกของพระสุคต ควรแก่ทักษิณาทาน ทานที่ถวายในท่านเหล่านั้นมีผลมาก แม้รัตนะอันประณีตนี้มีอยู่ในพระสงฆ์ ด้วยสัจจะนี้ ขอความสวัสดีจงมี

၇.

๗.

ယေ သုပ္ပယုတ္တာ မနသာ ဒဠှေန, နိက္ကာမိနော ဂေါတမသာသနမှိ;

တေ ပတ္တိပတ္တာ အမတံ ဝိဂယှ, လဒ္ဓါ မုဓာ နိဗ္ဗုတိံ ဘုဉ္ဇမာနာ;

ဣဒမ္ပိ [Pg.6] သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

พระอริยบุคคลเหล่าใดในศาสนาของพระโคดม ประกอบดีแล้ว มีใจมั่นคง ไม่มีกาม ท่านเหล่านั้นบรรลุอรหัตตผลที่ควรบรรลุ หยั่งลงสู่อมตนิพพาน ได้เสวยวิมุตติรสที่ได้มาเปล่า แม้รัตนะอันประณีตนี้มีอยู่ในพระสงฆ์ ด้วยสัจจะนี้ ขอความสวัสดีจงมี

၈.

๘.

ယထိန္ဒခီလော ပထဝိဿိတော သိယာ, စတုဗ္ဘိ ဝါတေဟိ အသမ္ပကမ္ပိယော;

တထူပမံ သပ္ပုရိသံ ဝဒါမိ, ယော အရိယသစ္စာနိ အဝေစ္စ ပဿတိ;

ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

เราเรียกสัตบุรุษผู้เห็นอริยสัจทั้งหลายด้วยปัญญาอันแจ่มแจ้งแล้วว่า เป็นผู้มีอุปมาเหมือนเสาเขื่อนที่ฝังลงในดิน ไม่หวั่นไหวด้วยลมจาก ๔ ทิศ แม้รัตนะอันประณีตนี้มีอยู่ในพระสงฆ์ ด้วยสัจจะนี้ ขอความสวัสดีจงมี

၉.

๙.

ယေ အရိယသစ္စာနိ ဝိဘာဝယန္တိ, ဂမ္ဘီရပညေန သုဒေသိတာနိ;

ကိဉ္စာပိ တေ ဟောန္တိ ဘုသံ ပမတ္တာ, န တေ ဘဝံ အဋ္ဌမမာဒိယန္တိ;

ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

พระอริยบุคคลเหล่าใด ย่อมกระทำให้แจ้งซึ่งอริยสัจทั้งหลาย อันพระผู้มีพระภาคเจ้าผู้มีปัญญาลึกซึ้งทรงแสดงไว้ดีแล้ว ถึงแม้พระอริยบุคคลเหล่านั้นจะยังเป็นผู้ประมาทอย่างยิ่งอยู่ ก็ย่อมไม่ยึดถือภพที่ ๘ แม้รัตนะคือพระสงฆ์นี้ ก็เป็นรัตนะอันประณีต ด้วยสัจจวาจานี้ ขอความสวัสดีจงมี

၁၀.

๑๐.

သဟာဝဿ ဒဿနသမ္ပဒါယ, တယဿု ဓမ္မာ ဇဟိတာ ဘဝန္တိ;

သက္ကာယဒိဋ္ဌီ ဝိစိကိစ္ဆိတဉ္စ, သီလဗ္ဗတံ ဝါပိ ယဒတ္ထိ ကိဉ္စိ.

พร้อมกับการถึงพร้อมด้วยทัสสนะ (โสดาปัตติมรรค) ของพระอริยบุคคลนั้น ธรรม ๓ ประการ คือ สักกายทิฏฐิ วิจิกิจฉา และสีลัพพตปรามาส อันท่านละได้แล้ว แม้กิเลสอื่นใดจะมีอยู่บ้าง

၁၁.

๑๑.

စတူဟပါယေဟိ စ ဝိပ္ပမုတ္တော, ဆစ္စာဘိဌာနာနိ အဘဗ္ဗ ကာတုံ ;

ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

พระอริยบุคคลนั้นเป็นผู้พ้นแล้วจากอบาย ๔ ทั้งไม่ควรเพื่อจะกระทำอภิฐาน ๖ (กรรมหนัก ๖ อย่าง) แม้รัตนะคือพระสงฆ์นี้ ก็เป็นรัตนะอันประณีต ด้วยสัจจวาจานี้ ขอความสวัสดีจงมี

၁၂.

๑๒.

ကိဉ္စာပိ သော ကမ္မ ကရောတိ ပါပကံ, ကာယေန ဝါစာ ဥဒ စေတသာ ဝါ;

အဘဗ္ဗ သော တဿ ပဋိစ္ဆဒါယ, အဘဗ္ဗတာ ဒိဋ္ဌပဒဿ ဝုတ္တာ;

ဣဒမ္ပိ [Pg.7] သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

ถึงแม้พระอริยบุคคลนั้นจะยังทำบาปกรรมทางกาย วาจา หรือใจอยู่บ้าง แต่ท่านก็ไม่ควรเพื่อจะปกปิดบาปกรรมนั้น ความที่พระอริยบุคคลผู้มีพระนิพพานอันเห็นแล้วไม่ควร (เพื่อจะปกปิดบาปกรรม) พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้แล้ว แม้รัตนะคือพระสงฆ์นี้ ก็เป็นรัตนะอันประณีต ด้วยสัจจวาจานี้ ขอความสวัสดีจงมี

၁၃.

๑๓.

ဝနပ္ပဂုမ္ဗေ ယထ ဖုဿိတဂ္ဂေ, ဂိမှာနမာသေ ပဌမသ္မိံ ဂိမှေ;

တထူပမံ ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ, နိဗ္ဗာနဂါမိံ ပရမံ ဟိတာယ;

ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

พุ่มไม้ในป่ามียอดอันบานสะพรั่ง ในเดือนต้นแห่งฤดูร้อน ฉันใด พระผู้มีพระภาคเจ้าได้ทรงแสดงธรรมอันประเสริฐ ที่ให้ถึงพระนิพพาน เพื่อประโยชน์อย่างยิ่ง มีอุปมาฉันนั้น แม้รัตนะคือพระพุทธเจ้านี้ ก็เป็นรัตนะอันประณีต ด้วยสัจจวาจานี้ ขอความสวัสดีจงมี

၁၄.

๑๔.

ဝရော ဝရညူ ဝရဒေါ ဝရာဟရော, အနုတ္တရော ဓမ္မဝရံ အဒေသယိ;

ဣဒမ္ပိ ဗုဒ္ဓေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้ประเสริฐ ผู้ทรงรู้ธรรมอันประเสริฐ ผู้ประทานธรรมอันประเสริฐ ผู้นำมาซึ่งประโยชน์อันประเสริฐ ไม่มีผู้ใดยิ่งกว่า ได้ทรงแสดงธรรมอันประเสริฐแล้ว แม้รัตนะคือพระพุทธเจ้านี้ ก็เป็นรัตนะอันประณีต ด้วยสัจจวาจานี้ ขอความสวัสดีจงมี

၁၅.

๑๕.

ခီဏံ ပုရာဏံ နဝ နတ္ထိ သမ္ဘဝံ, ဝိရတ္တစိတ္တာယတိကေ ဘဝသ္မိံ;

တေ ခီဏဗီဇာ အဝိရူဠှိဆန္ဒာ, နိဗ္ဗန္တိ ဓီရာ ယထာယံ ပဒီပေါ;

ဣဒမ္ပိ သံဃေ ရတနံ ပဏီတံ, ဧတေန သစ္စေန သုဝတ္ထိ ဟောတု.

กรรมเก่าของพระอรหันต์เหล่านั้นสิ้นแล้ว กรรมใหม่ย่อมไม่มี ท่านมีจิตปราศจากความกำหนัดในภพต่อไป มีพืชคือปฏิสนธิสิ้นแล้ว มีฉันทะในภพใหม่ไม่งอกงามแล้ว ท่านผู้มีปัญญา ย่อมดับไป (ปรินิพพาน) เหมือนประทีปดวงนี้ดับไป ฉะนั้น แม้รัตนะคือพระสงฆ์นี้ ก็เป็นรัตนะอันประณีต ด้วยสัจจวาจานี้ ขอความสวัสดีจงมี

၁၆.

๑๖.

ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ, ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ;

တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ, ဗုဒ္ဓံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု.

ภูตเหล่าใดประชุมกันแล้วในที่นี้ ทั้งที่เป็นภูมมะ (อยู่บนพื้นดิน) หรือที่อยู่ในอากาศก็ตาม เราทั้งหลายขอนอบน้อมพระพุทธเจ้าผู้เป็นตถาคต อันเทวดาและมนุษย์บูชาแล้ว ขอความสวัสดีจงมี

၁၇.

๑๗.

ယာနီဓ ဘူတာနိ သမာဂတာနိ, ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ;

တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ, ဓမ္မံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတု.

ภูตเหล่าใดประชุมกันแล้วในที่นี้ ทั้งที่เป็นภูมมะ (อยู่บนพื้นดิน) หรือที่อยู่ในอากาศก็ตาม เราทั้งหลายขอนอบน้อมพระธรรม อันเป็นตถาคต (คือเป็นไปตามสภาพ) อันเทวดาและมนุษย์บูชาแล้ว ขอความสวัสดีจงมี

၁၈.

๑๘.

ယာနီဓ [Pg.8] ဘူတာနိ သမာဂတာနိ, ဘုမ္မာနိ ဝါ ယာနိ ဝ အန္တလိက္ခေ;

တထာဂတံ ဒေဝမနုဿပူဇိတံ, သံဃံ နမဿာမ သုဝတ္ထိ ဟောတူတိ.

ภูตเหล่าใดประชุมกันแล้วในที่นี้ ทั้งที่เป็นภูมมะ (อยู่บนพื้นดิน) หรือที่อยู่ในอากาศก็ตาม เราทั้งหลายขอนอบน้อมพระสงฆ์ ผู้เป็นตถาคต (คือปฏิบัติตามรอยพระบาท) อันเทวดาและมนุษย์บูชาแล้ว ขอความสวัสดีจงมี

ရတနသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ.

รตนสูตร จบแล้ว

၇. တိရောကုဋ္ဋသုတ္တံ

๗. ติโรกุฑฑสูตร

၁.

๑.

တိရောကုဋ္ဋေသု တိဋ္ဌန္တိ, သန္ဓိသိင်္ဃာဋကေသု စ;

ဒွါရဗာဟာသု တိဋ္ဌန္တိ, အာဂန္တွာန သကံ ဃရံ.

เปรตทั้งหลายมาสู่เรือนของตนแล้ว ยืนอยู่ที่ฝาข้างนอกบ้าง ที่ทางสามแพร่งและสี่แพร่งบ้าง ที่บานประตูบ้าง

၂.

๒.

ပဟူတေ အန္နပါနမှိ, ခဇ္ဇဘောဇ္ဇေ ဥပဋ္ဌိတေ;

န တေသံ ကောစိ သရတိ, သတ္တာနံ ကမ္မပစ္စယာ.

เมื่อข้าวและน้ำ ของเคี้ยวของบริโภคอันมากมายมีอยู่ ใครๆ ก็ไม่ระลึกถึงสัตว์เหล่านั้น เพราะกรรมเป็นปัจจัย

၃.

๓.

ဧဝံ ဒဒန္တိ ဉာတီနံ, ယေ ဟောန္တိ အနုကမ္ပကာ;

သုစိံ ပဏီတံ ကာလေန, ကပ္ပိယံ ပါနဘောဇနံ;

ဣဒံ ဝေါ ဉာတီနံ ဟောတု, သုခိတာ ဟောန္တု ဉာတယော.

ชนเหล่าใดเป็นผู้อนุเคราะห์ ย่อมให้ข้าวและน้ำอันสะอาด ประณีต สมควรตามกาลแก่ญาติทั้งหลายอย่างนี้ว่า ขอของนี้จงมีแก่ญาติของเรา ขอญาติทั้งหลายจงเป็นสุขเถิด

၄.

๔.

တေ စ တတ္ထ သမာဂန္တွာ, ဉာတိပေတာ သမာဂတာ;

ပဟူတေ အန္နပါနမှိ, သက္ကစ္စံ အနုမောဒရေ.

เปรตผู้เป็นญาติเหล่านั้นมาประชุมกัน ณ ที่นั้นแล้ว เมื่อมีข้าวและน้ำมากมาย ก็อนุโมทนาโดยเคารพ

၅.

๕.

စိရံ ဇီဝန္တု နော ဉာတီ, ယေသံ ဟေတု လဘာမသေ;

အမှာကဉ္စ ကတာ ပူဇာ, ဒါယကာ စ အနိပ္ဖလာ.

(เปรตเหล่านั้นอนุโมทนาว่า) ขอญาติของเราทั้งหลายจงมีชีวิตยืนนาน ที่เราได้ (สมบัติ) นี้ก็เพราะเหตุแห่งญาติเหล่านั้น และการบูชาก็อันญาติทั้งหลายทำแล้วแก่เรา ทั้งทายกก็เป็นผู้มีผลไม่น้อย

၆.

๖.

န ဟိ တတ္ထ ကသိ အတ္ထိ, ဂေါရက္ခေတ္ထ န ဝိဇ္ဇတိ;

ဝဏိဇ္ဇာ တာဒိသီ နတ္ထိ, ဟိရညေန ကယောကယံ ;

ဣတော ဒိန္နေန ယာပေန္တိ, ပေတာ ကာလင်္ကတာ တဟိံ.

ในเปรตโลกนั้นไม่มีการไถนา ไม่มีการเลี้ยงโค การค้าขายเช่นนั้นก็ไม่มี การซื้อขายด้วยเงินทองก็ไม่มี เปรตที่ละโลกนี้ไปแล้ว ย่อมยังชีพอยู่ในเปรตโลกนั้นด้วยทานที่ญาติให้แต่โลกนี้

၇.

๗.

ဥန္နမေ ဥဒကံ ဝုဋ္ဌံ, ယထာ နိန္နံ ပဝတ္တတိ;

ဧဝမေဝ ဣတော ဒိန္နံ, ပေတာနံ ဥပကပ္ပတိ.

น้ำฝนที่ตกในที่ดอน ย่อมไหลไปสู่ที่ลุ่ม ฉันใด ทานที่ให้แต่โลกนี้ ย่อมสำเร็จแก่เปรตทั้งหลาย ฉันนั้นเหมือนกัน

၈.

๘.

ယထာ ဝါရိဝဟာ ပူရာ, ပရိပူရေန္တိ သာဂရံ;

ဧဝမေဝ ဣတော ဒိန္နံ, ပေတာနံ ဥပကပ္ပတိ.

แม่น้ำที่เต็ม ย่อมยังสมุทรสาครให้เต็มเปี่ยม ฉันใด ทานที่ให้แต่โลกนี้ ย่อมสำเร็จแก่เปรตทั้งหลาย ฉันนั้นเหมือนกัน

၉.

๙.

အဒါသိ [Pg.9] မေ အကာသိ မေ, ဉာတိမိတ္တာ သခါ စ မေ;

ပေတာနံ ဒက္ခိဏံ ဒဇ္ဇာ, ပုဗ္ဗေ ကတမနုဿရံ.

บุคคลเมื่อระลึกถึงอุปการะที่ท่านทำแล้วในกาลก่อนว่า ผู้นี้ได้ให้สิ่งของแก่เรา ผู้นี้ได้ทำกิจของเรา ผู้นี้เป็นญาติ เป็นมิตร เป็นสหายของเรา ดังนี้ พึงให้ทักษิณาทานเพื่อเปรตทั้งหลาย

၁၀.

๑๐.

န ဟိ ရုဏ္ဏံ ဝါ သောကော ဝါ, ယာ စညာ ပရိဒေဝနာ;

န တံ ပေတာနမတ္ထာယ, ဧဝံ တိဋ္ဌန္တိ ဉာတယော.

การร้องไห้ก็ดี ความโศกก็ดี หรือความคร่ำครวญรำพันอย่างอื่นก็ดี ไม่เป็นประโยชน์เพื่อเปรตทั้งหลายเลย ญาติทั้งหลายก็คงตั้งอยู่อย่างนั้น

၁၁.

๑๑.

အယဉ္စ ခေါ ဒက္ခိဏာ ဒိန္နာ, သံဃမှိ သုပ္ပတိဋ္ဌိတာ;

ဒီဃရတ္တံ ဟိတာယဿ, ဌာနသော ဥပကပ္ပတိ.

ก็ทักษิณาทานนี้แล ที่ให้แล้ว ตั้งไว้ดีแล้วในสงฆ์ ย่อมสำเร็จประโยชน์เกื้อกูลแก่เปรตนั้นสิ้นกาลนาน โดยฐานะ

၁၂.

๑๒.

သော ဉာတိဓမ္မော စ အယံ နိဒဿိတော, ပေတာန ပူဇာ စ ကတာ ဥဠာရာ;

ဗလဉ္စ ဘိက္ခူနမနုပ္ပဒိန္နံ, တုမှေဟိ ပုညံ ပသုတံ အနပ္ပကန္တိ.

ญาติธรรมนั้น ท่านแสดงแล้ว การบูชาอันยิ่งใหญ่แก่เปรตทั้งหลาย ท่านก็ทำแล้ว กำลังกาย ท่านก็เพิ่มให้แล้วแก่ภิกษุทั้งหลาย บุญไม่น้อย ท่านก็ขวนขวายแล้ว

တိရောကုဋ္ဋသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ.

ติโรกุฑฑสูตร จบแล้ว

၈. နိဓိကဏ္ဍသုတ္တံ

๘. นิธิกัณฑสูตร

၁.

๑.

နိဓိံ နိဓေတိ ပုရိသော, ဂမ္ဘီရေ ဩဒကန္တိကေ;

အတ္ထေ ကိစ္စေ သမုပ္ပန္နေ, အတ္ထာယ မေ ဘဝိဿတိ.

บุรุษย่อมฝังขุมทรัพย์ไว้ในที่ลึก ใกล้น้ำ ด้วยคิดว่า เมื่อมีกิจจำเป็นเกิดขึ้น ขุมทรัพย์นี้จักเป็นประโยชน์แก่เรา

၂.

๒.

ရာဇတော ဝါ ဒုရုတ္တဿ, စောရတော ပီဠိတဿ ဝါ;

ဣဏဿ ဝါ ပမောက္ခာယ, ဒုဗ္ဘိက္ခေ အာပဒါသု ဝါ;

ဧတဒတ္ထာယ လောကသ္မိံ, နိဓိ နာမ နိဓီယတိ.

(ขุมทรัพย์นี้จักเป็นประโยชน์) เพื่อเปลื้องตนผู้ถูกราชภัยคุกคาม หรือผู้ถูกโจรภัยเบียดเบียน หรือเพื่อเปลื้องหนี้ หรือในคราวทุพภิกขภัยและอันตรายทั้งหลาย ด้วยเหตุนี้ ในโลก ขุมทรัพย์ที่ชื่อว่านิธิ จึงถูกฝังไว้

၃.

๓.

တာဝဿုနိဟိတော သန္တော, ဂမ္ဘီရေ ဩဒကန္တိကေ;

န သဗ္ဗော သဗ္ဗဒါ ဧဝ, တဿ တံ ဥပကပ္ပတိ.

ขุมทรัพย์ที่ฝังไว้อย่างดีปานนั้น ในที่ลึกใกล้น้ำ ก็มิได้สำเร็จประโยชน์แก่เจ้าของนั้นทั้งหมดทุกเมื่อไป

၄.

๔.

နိဓိ ဝါ ဌာနာ စဝတိ, သညာ ဝါဿ ဝိမုယှတိ;

နာဂါ ဝါ အပနာမေန္တိ, ယက္ခာ ဝါပိ ဟရန္တိ နံ.

เพราะขุมทรัพย์ย่อมเคลื่อนจากที่บ้าง หรือความจำของเจ้าของเลอะเลือนไปบ้าง หรือพวกนาคย้ายไปเสียบ้าง หรือพวกยักษ์นำไปเสียบ้าง

၅.

๕.

အပ္ပိယာ ဝါပိ ဒါယာဒါ, ဥဒ္ဓရန္တိ အပဿတော;

ယဒါ ပုညက္ခယော ဟောတိ, သဗ္ဗမေတံ ဝိနဿတိ.

อนึ่ง ทายาทผู้ไม่เป็นที่รักทั้งหลาย ย่อมนำทรัพย์ไปในเมื่อเจ้าของไม่เห็น เมื่อบุญสิ้นไป ทรัพย์สมบัติทั้งหมดนั้นก็ย่อมพินาศไป

၆.

๖.

ယဿ ဒါနေန သီလေန, သံယမေန ဒမေန စ;

နိဓီ သုနိဟိတော ဟောတိ, ဣတ္ထိယာ ပုရိသဿ ဝါ.

ขุมทรัพย์คือบุญอันสตรีหรือบุรุษใดฝังไว้ดีแล้ว ด้วยทาน ด้วยศีล ด้วยความสำรวม และด้วยการฝึกตน

၇.

๗.

စေတိယမှိ [Pg.10] စ သံဃေ ဝါ, ပုဂ္ဂလေ အတိထီသု ဝါ;

မာတရိ ပိတရိ စာပိ, အထော ဇေဋ္ဌမှိ ဘာတရိ.

(ขุมทรัพย์นั้น) ฝังไว้ดีแล้วในเจดีย์ก็ดี ในสงฆ์ก็ดี ในบุคคลก็ดี ในแขกก็ดี ในมารดาก็ดี ในบิดาก็ดี หรือในพี่ชายผู้เจริญที่สุดก็ดี

၈.

๘.

ဧသော နိဓိ သုနိဟိတော, အဇေယျော အနုဂါမိကော;

ပဟာယ ဂမနီယေသု, ဧတံ အာဒါယ ဂစ္ဆတိ.

ขุมทรัพย์นั้นอันบุคคลฝังไว้ดีแล้ว ใครๆ ข่มขี่ไม่ได้ เป็นของติดตามตัวไปได้ บุคคลต้องละสมบัติทั้งหลายไป แต่จะพาขุมทรัพย์ (คือบุญ) นี้ไปได้

၉.

๙.

အသာဓာရဏမညေသံ, အစောရာဟရဏော နိဓိ;

ကယိရာထ ဓီရော ပုညာနိ, ယော နိဓိ အနုဂါမိကော.

ขุมทรัพย์ (คือบุญ) นี้ไม่ทั่วไปแก่คนอื่น โจรนำไปไม่ได้ เพราะฉะนั้น บัณฑิตผู้เป็นปราชญ์พึงทำบุญ ซึ่งเป็นขุมทรัพย์ที่จะติดตามตนไป

၁၀.

๑๐.

ဧသ ဒေဝမနုဿာနံ, သဗ္ဗကာမဒဒေါ နိဓိ;

ယံ ယဒေဝါဘိပတ္ထေန္တိ, သဗ္ဗမေတေန လဗ္ဘတိ.

ขุมทรัพย์คือบุญนี้ ให้ผลที่น่าปรารถนาทุกอย่างแก่เทวดาและมนุษย์ เทวดาและมนุษย์ปรารถนาผลใดๆ ผลทั้งหมดนั้นย่อมได้ด้วยบุญนี้

၁၁.

๑๑.

သုဝဏ္ဏတာ သုသရတာ, သုသဏ္ဌာနာ သုရူပတာ ;

အာဓိပစ္စပရိဝါရော, သဗ္ဗမေတေန လဗ္ဘတိ.

ความเป็นผู้มีผิวพรรณงาม ความเป็นผู้มีเสียงไพเราะ ความเป็นผู้มีทรวดทรงดี ความเป็นผู้มีรูปสวย ความเป็นใหญ่ และความเป็นผู้มีบริวาร ทั้งหมดนี้ย่อมได้ด้วยบุญนี้

၁၂.

๑๒.

ပဒေသရဇ္ဇံ ဣဿရိယံ, စက္ကဝတ္တိသုခံ ပိယံ;

ဒေဝရဇ္ဇမ္ပိ ဒိဗ္ဗေသု, သဗ္ဗမေတေန လဗ္ဘတိ.

ความเป็นพระราชาในประเทศ ความเป็นอิสริยยศ ความสุขแห่งพระเจ้าจักรพรรดิอันเป็นที่รัก หรือแม้ความเป็นเทวราชในสวรรค์ ทั้งหมดนี้ย่อมได้ด้วยบุญนี้

၁၃.

๑๓.

မာနုဿိကာ စ သမ္ပတ္တိ, ဒေဝလောကေ စ ယာ ရတိ;

ယာ စ နိဗ္ဗာနသမ္ပတ္တိ, သဗ္ဗမေတေန လဗ္ဘတိ.

สมบัติของมนุษย์ก็ดี ความสุขในเทวโลกก็ดี และนิพพานสมบัติก็ดี ทั้งหมดนี้ย่อมได้ด้วยบุญนี้

၁၄.

๑๔.

မိတ္တသမ္ပဒမာဂမ္မ, ယောနိသောဝ ပယုဉ္ဇတော;

ဝိဇ္ဇာ ဝိမုတ္တိ ဝသီဘာဝေါ, သဗ္ဗမေတေန လဗ္ဘတိ.

เมื่ออาศัยมิตรสมบัติแล้ว ประกอบความเพียรโดยแยบคาย ความเป็นผู้มีความชำนาญในวิชชาและวิมุตติ ทั้งหมดนี้ย่อมได้ด้วยบุญนี้

၁၅.

๑๕.

ပဋိသမ္ဘိဒါ ဝိမောက္ခာ စ, ယာ စ သာဝကပါရမီ;

ပစ္စေကဗောဓိ ဗုဒ္ဓဘူမိ, သဗ္ဗမေတေန လဗ္ဘတိ.

ปฏิสัมภิทา วิโมกข์ สาวกบารมี ปัจเจกโพธิ และพุทธภูมิ ทั้งหมดนี้ย่อมได้ด้วยบุญนี้

၁၆.

๑๖.

ဧဝံ မဟတ္ထိကာ ဧသာ, ယဒိဒံ ပုညသမ္ပဒါ;

တသ္မာ ဓီရာ ပသံသန္တိ, ပဏ္ဍိတာ ကတပုညတန္တိ.

บุญสมบัตินี้มีประโยชน์มากอย่างนี้ เพราะฉะนั้น บัณฑิตผู้เป็นปราชญ์จึงสรรเสริญความเป็นผู้มีบุญอันทำไว้แล้ว

နိဓိကဏ္ဍသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ.

นิธิกัณฑสูตร จบ

၉. မေတ္တသုတ္တံ

๙. เมตตสูตร

၁.

๑.

ကရဏီယမတ္ထကုသလေန, ယန္တသန္တံ ပဒံ အဘိသမေစ္စ;

သက္ကော ဥဇူ စ သုဟုဇူ စ, သုဝစော စဿ မုဒု အနတိမာနီ.

กุลบุตรผู้ฉลาดในประโยชน์ ปรารถนาจะบรรลุสันตบท ควรบำเพ็ญไตรสิกขา พึงเป็นผู้อาจหาญ ซื่อตรงและตรงอย่างยิ่ง ว่าง่าย อ่อนโยน ไม่มีมานะ

၂.

๒.

သန္တုဿကော [Pg.11] စ သုဘရော စ, အပ္ပကိစ္စော စ သလ္လဟုကဝုတ္တိ;

သန္တိန္ဒြိယော စ နိပကော စ, အပ္ပဂဗ္ဘော ကုလေသွနနုဂိဒ္ဓေါ.

พึงเป็นผู้สันโดษ เลี้ยงง่าย มีกิจน้อย มีความประพฤติเบา มีอินทรีย์สงบ มีปัญญารักษาตน ไม่คะนอง ไม่พัวพันในสกุลทั้งหลาย

၃.

๓.

န စ ခုဒ္ဒမာစရေ ကိဉ္စိ, ယေန ဝိညူ ပရေ ဥပဝဒေယျုံ;

သုခိနောဝ ခေမိနော ဟောန္တု, သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ.

ไม่พึงประพฤติกรรมชั่วเล็กน้อยอะไรๆ ที่วิญญูชนจะพึงติเตียนได้ พึงแผ่เมตตาจิตว่า ขอสัตว์ทั้งปวงจงเป็นผู้มีสุข มีความเกษม มีตนถึงความสุขเถิด

၄.

๔.

ယေ ကေစိ ပါဏဘူတတ္ထိ, တသာ ဝါ ထာဝရာ ဝနဝသေသာ;

ဒီဃာ ဝါ ယေဝ မဟန္တာ, မဇ္ဈိမာ ရဿကာ အဏုကထူလာ.

สัตว์มีชีวิตเหล่าใดเหล่าหนึ่งมีอยู่ เป็นผู้สะดุ้งหรือมั่นคง ไม่มีส่วนเหลือ เป็นผู้มีกายยาวหรือใหญ่ ปานกลางหรือสั้น ผอมหรือพี

၅.

๕.

ဒိဋ္ဌာ ဝါ ယေဝ အဒိဋ္ဌာ, ယေ ဝ ဒူရေ ဝသန္တိ အဝိဒူရေ;

ဘူတာ ဝ သမ္ဘဝေသီ ဝ, သဗ္ဗသတ္တာ ဘဝန္တု သုခိတတ္တာ.

ที่เห็นแล้วหรือยังไม่เคยเห็น ที่อยู่ในที่ไกลหรือที่ใกล้ ที่เกิดแล้วหรือที่กำลังแสวงหาภพ ขอสัตว์ทั้งปวงนั้นจงเป็นผู้มีตนถึงความสุขเถิด

၆.

๖.

န ပရော ပရံ နိကုဗ္ဗေထ, နာတိမညေထ ကတ္ထစိ န ကဉ္စိ ;

ဗျာရောသနာ ပဋိဃသညာ, နာညမညဿ ဒုက္ခမိစ္ဆေယျ.

บุคคลไม่พึงข่มขู่กัน ไม่พึงดูหมิ่นใครในที่ไหนๆ ไม่พึงปรารถนาทุกข์แก่กันและกัน เพราะความโกรธและความแค้นเคือง

၇.

๗.

မာတာ ယထာ နိယံ ပုတ္တမာယုသာ ဧကပုတ္တမနုရက္ခေ;

ဧဝမ္ပိ သဗ္ဗဘူတေသု, မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ.

มารดาถนอมบุตรคนเดียวผู้เกิดในตนด้วยชีวิตฉันใด พึงเจริญเมตตาจิตในสัตว์ทั้งปวงให้ไม่มีประมาณฉันนั้น

၈.

๘.

မေတ္တဉ္စ သဗ္ဗလောကသ္မိ, မာနသံ ဘာဝယေ အပရိမာဏံ;

ဥဒ္ဓံ အဓော စ တိရိယဉ္စ, အသမ္ဗာဓံ အဝေရမသပတ္တံ.

พึงเจริญเมตตาจิตในโลกทั้งปวงให้ไม่มีประมาณ ทั้งเบื้องบน เบื้องต่ำ และเบื้องขวาง ไม่คับแคบ ไม่มีเวร ไม่มีศัตรู

၉.

๙.

တိဋ္ဌံ စရံ နိသိန္နော ဝ, သယာနော ယာဝတာဿ ဝိတမိဒ္ဓေါ ;

ဧတံ သတိံ အဓိဋ္ဌေယျ, ဗြဟ္မမေတံ ဝိဟာရမိဓမာဟု.

ผู้เจริญเมตตาจิตนั้น จะยืน เดิน นั่ง หรือนอน ตลอดเวลาที่ตนยังไม่ง่วง ก็พึงตั้งสตินี้ไว้ บัณฑิตทั้งหลายกล่าวการอยู่นี้ว่า เป็นพรหมวิหารในศาสนานี้

၁၀.

๑๐.

ဒိဋ္ဌိဉ္စ အနုပဂ္ဂမ္မ, သီလဝါ ဒဿနေန သမ္ပန္နော;

ကာမေသု ဝိနယ ဂေဓံ, န ဟိ ဇာတုဂ္ဂဗ္ဘသေယျ ပုန ရေတီတိ.

ผู้มีเมตตาจิตไม่เข้าถึงทิฏฐิ มีศีล ถึงพร้อมด้วยทัศนะ กำจัดความยินดีในกามทั้งหลายได้แล้ว ย่อมไม่ถึงความนอนในครรภ์อีกโดยแท้

မေတ္တသုတ္တံ နိဋ္ဌိတံ.

เมตตสูตร จบ

ခုဒ္ဒကပါဌပါဠိ နိဋ္ဌိတာ.

ขุททกปาฐะ จบ