1

นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส

Homenagem ao Abençoado, ao Digno, ao Perfeitamente Iluminado

---

องฺคุตฺตรนิกาโย

Aṅguttara Nikāya

---

เอกกนิปาตปาฬิ

Livro dos Unos

---

๑. รูปาทิวคฺโค

1. Capítulo sobre as Formas e Outros

---

๑. เอวํ [Pg.1] เม สุตํ – เอกํ สมยํ ภควา สาวตฺถิยํ วิหรติ เชตวเน อนาถปิณฺฑิกสฺส อาราเม. ตตฺร โข ภควา ภิกฺขู อามนฺเตสิ – ‘‘ภิกฺขโว’’ติ. ‘‘ภทนฺเต’’ติ เต ภิกฺขู ภควโต ปจฺจสฺโสสุํ. ภควา เอตทโวจ –

1. Assim ouvi. Em certa ocasião, o Abençoado estava residindo em Sāvatthī, no Bosque de Jeta, no Parque de Anāthapiṇḍika. Ali, o Abençoado dirigiu-se aos monges: “Monges!” — “Venerável Senhor!”, responderam aqueles monges ao Abençoado. O Abençoado disse o seguinte:

---

‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกรูปมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อิตฺถิรูปํ. อิตฺถิรูปํ, ภิกฺขเว, ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐตี’’ติ. ปฐมํ.

“Monges, não vejo nenhuma outra forma que de tal modo se apodere da mente de um homem como a forma de uma mulher. A forma de uma mulher, monges, se apodera da mente de um homem.” Primeiro.

---

๒. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกสทฺทมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อิตฺถิสทฺโท. อิตฺถิสทฺโท, ภิกฺขเว, ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐตี’’ติ. ทุติยํ.

2. “Monges, não vejo nenhum outro som que de tal modo se apodere da mente de um homem como o som de uma mulher. O som de uma mulher, monges, se apodera da mente de um homem.” Segundo.

---

๓. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกคนฺธมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อิตฺถิคนฺโธ. อิตฺถิคนฺโธ, ภิกฺขเว, ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐตี’’ติ. ตติยํ.

3. “Monges, não vejo nenhum outro odor que de tal modo se apodere da mente de um homem como o odor de uma mulher. O odor de uma mulher, monges, se apodera da mente de um homem.” Terceiro.

---

๔. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกรสมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อิตฺถิรโส. อิตฺถิรโส, ภิกฺขเว, ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐตี’’ติ. จตุตฺถํ.

4. “Monges, não vejo nenhum outro sabor que de tal modo se apodere da mente de um homem como o sabor de uma mulher. O sabor de uma mulher, monges, se apodera da mente de um homem.” Quarto.

---

๕. ‘‘นาหํ[Pg.2], ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกโผฏฺฐพฺพมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อิตฺถิโผฏฺฐพฺโพ. อิตฺถิโผฏฺฐพฺโพ, ภิกฺขเว, ปุริสสฺส จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐตี’’ติ. ปญฺจมํ.

5. “Monges, não vejo nenhum outro toque que de tal modo se apodere da mente de um homem como o toque de uma mulher. O toque de uma mulher, monges, se apodera da mente de um homem.” Quinto.

---

๖. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกรูปมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, ปุริสรูปํ. ปุริสรูปํ, ภิกฺขเว, อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐตี’’ติ. ฉฏฺฐํ.

6. “Monges, não vejo nenhuma outra forma que de tal modo se apodere da mente de uma mulher como a forma de um homem. A forma de um homem, monges, se apodera da mente de uma mulher.” Sexto.

---

๗. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกสทฺทมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, ปุริสสทฺโท. ปุริสสทฺโท, ภิกฺขเว, อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐตี’’ติ. สตฺตมํ.

7. “Monges, não vejo nenhum outro som que de tal modo se apodere da mente de uma mulher como o som de um homem. O som de um homem, monges, se apodera da mente de uma mulher.” Sétimo.

---

๘. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกคนฺธมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, ปุริสคนฺโธ. ปุริสคนฺโธ, ภิกฺขเว, อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐตี’’ติ. อฏฺฐมํ.

8. “Monges, não vejo nenhum outro odor que de tal modo se apodere da mente de uma mulher como o odor de um homem. O odor de um homem, monges, se apodera da mente de uma mulher.” Oitavo.

---

๙. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกรสมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, ปุริสรโส. ปุริสรโส, ภิกฺขเว, อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐตี’’ติ. นวมํ.

9. “Monges, não vejo nenhum outro sabor que de tal modo se apodere da mente de uma mulher como o sabor de um homem. O sabor de um homem, monges, se apodera da mente de uma mulher.” Nono.

---

๑๐. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกโผฏฺฐพฺพมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, ปุริสโผฏฺฐพฺโพ. ปุริสโผฏฺฐพฺโพ, ภิกฺขเว, อิตฺถิยา จิตฺตํ ปริยาทาย ติฏฺฐตี’’ติ. ทสมํ.

10. “Monges, não vejo nenhum outro toque que de tal modo se apodere da mente de uma mulher como o toque de um homem. O toque de um homem, monges, se apodera da mente de uma mulher.” Décimo.

---

รูปาทิวคฺโค ปฐโม.

Primeiro Capítulo: Sobre as Formas e Outros.

---

๒. นีวรณปฺปหานวคฺโค

2. Capítulo sobre o Abandono dos Obstáculos

---

๑๑. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺโน วา กามจฺฉนฺโท อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺโน วา กามจฺฉนฺโท ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, สุภนิมิตฺตํ. สุภนิมิตฺตํ, ภิกฺขเว, อโยนิโส มนสิ กโรโต อนุปฺปนฺโน เจว กามจฺฉนฺโท อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺโน จ กามจฺฉนฺโท ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตตี’’ติ. ปฐมํ.

11. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa por causa da qual o desejo sensual não surgido surja, e o desejo sensual já surgido aumente e se expanda tanto, como o sinal do belo. Monges, para quem dá atenção inadequada ao sinal do belo, o desejo sensual não surgido surge, e o desejo sensual já surgido aumenta e se expande.” Primeiro.

---

๑๒. ‘‘นาหํ[Pg.3], ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺโน วา พฺยาปาโท อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺโน วา พฺยาปาโท ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, ปฏิฆนิมิตฺตํ. ปฏิฆนิมิตฺตํ, ภิกฺขเว, อโยนิโส มนสิ กโรโต อนุปฺปนฺโน เจว พฺยาปาโท อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺโน จ พฺยาปาโท ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตตี’’ติ. ทุติยํ.

12. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa por causa da qual a má vontade não surgida surja, e a má vontade já surgida aumente e se expanda tanto, como o sinal da repulsa. Monges, para quem dá atenção inadequada ao sinal da repulsa, a má vontade não surgida surge, e a má vontade já surgida aumenta e se expande.” Segundo.

---

๑๓. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนํ วา ถินมิทฺธํ อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนํ วา ถินมิทฺธํ ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อรติ ตนฺที วิชมฺภิตา ภตฺตสมฺมโท เจตโส จ ลีนตฺตํ. ลีนจิตฺตสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนญฺเจว ถินมิทฺธํ อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนญฺจ ถินมิทฺธํ ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตตี’’ติ. ตติยํ.

13. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa por causa da qual a preguiça e o torpor não surgidos surjam, e a preguiça e o torpor já surgidos aumentem e se expandam tanto, como o descontentamento, a letargia, o espreguiçar, a sonolência após as refeições e a apatia da mente. Monges, para quem tem a mente apática, a preguiça e o torpor não surgidos surgem, e a preguiça e o torpor já surgidos aumentem e se expandem.” Terceiro.

---

๑๔. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนํ วา อุทฺธจฺจกุกฺกุจฺจํ อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนํ วา อุทฺธจฺจกุกฺกุจฺจํ ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, เจตโส อวูปสโม. อวูปสนฺตจิตฺตสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนญฺเจว อุทฺธจฺจกุกฺกุจฺจํ อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนญฺจ อุทฺธจฺจกุกฺกุจฺจํ ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตตี’’ติ. จตุตฺถํ.

14. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa por causa da qual a agitação e o remorso não surgidos surjam, e a agitação e o remorso já surgidos aumentem e se expandam tanto, como a falta de quietude da mente. Monges, para quem tem a mente inquieta, a agitação e o remorso não surgidos surgem, e a agitação e o remorso já surgidos aumentam e se expandem.” Quarto.

---

๑๕. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา วิจิกิจฺฉา อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนา วา วิจิกิจฺฉา ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อโยนิโสมนสิกาโร. อโยนิโส, ภิกฺขเว, มนสิ กโรโต อนุปฺปนฺนา เจว วิจิกิจฺฉา อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนา จ วิจิกิจฺฉา ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตตี’’ติ. ปญฺจมํ.

15. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa por causa da qual a dúvida não surgida surja, e a dúvida já surgida aumente e se expanda tanto, como a atenção inadequada. Monges, para quem dá atenção inadequada, a dúvida não surgida surge, e a dúvida já surgida aumenta e se expande.” Quinto.

---

๑๖. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺโน วา กามจฺฉนฺโท นุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺโน วา กามจฺฉนฺโท ปหียติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อสุภนิมิตฺตํ. อสุภนิมิตฺตํ, ภิกฺขเว, โยนิโส มนสิ กโรโต อนุปฺปนฺโน เจว กามจฺฉนฺโท นุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺโน จ กามจฺฉนฺโท ปหียตี’’ติ. ฉฏฺฐํ.

16. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa por causa da qual o desejo sensual não surgido não surja, e o desejo sensual já surgido seja abandonado tanto, como o sinal do não belo. Monges, para quem dá atenção adequada ao sinal do não belo, o desejo sensual não surgido não surge, e o desejo sensual já surgido é abandonado.” Sexto.

---

๑๗. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺโน วา พฺยาปาโท นุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺโน วา พฺยาปาโท ปหียติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, เมตฺตา [Pg.4] เจโตวิมุตฺติ. เมตฺตํ, ภิกฺขเว, เจโตวิมุตฺตึ โยนิโส มนสิ กโรโต อนุปฺปนฺโน เจว พฺยาปาโท นุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺโน จ พฺยาปาโท ปหียตี’’ติ. สตฺตมํ.

17. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa por causa da qual a má vontade não surgida não surja, e a má vontade já surgida seja abandonada tanto, como a libertação da mente pelo amor-bondade. Monges, para quem dá atenção adequada à libertação da mente pelo amor-bondade, a má vontade não surgida não surge, e a má vontade já surgida é abandonada.” Sétimo.

---

๑๘. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนํ วา ถินมิทฺธํ นุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนํ วา ถินมิทฺธํ ปหียติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อารมฺภธาตุ นิกฺกมธาตุ ปรกฺกมธาตุ. อารทฺธวีริยสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนญฺเจว ถินมิทฺธํ นุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนญฺจ ถินมิทฺธํ ปหียตี’’ติ. อฏฺฐมํ.

18. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa por causa da qual a preguiça e o torpor não surgidos não surjam, e a preguiça e o torpor já surgidos sejam abandonados tanto, como o elemento de iniciativa, o elemento de persistência e o elemento de esforço. Monges, para quem desperta a energia, a preguiça e o torpor não surgidos não surgem, e a preguiça e o torpor já surgidos são abandonados.” Oitavo.

---

๑๙. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนํ วา อุทฺธจฺจกุกฺกุจฺจํ นุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนํ วา อุทฺธจฺจกุกฺกุจฺจํ ปหียติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, เจตโส วูปสโม. วูปสนฺตจิตฺตสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนญฺเจว อุทฺธจฺจกุกฺกุจฺจํ นุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนญฺจ อุทฺธจฺจกุกฺกุจฺจํ ปหียตี’’ติ. นวมํ.

19. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa por causa da qual a agitação e o remorso não surgidos não surjam, e a agitação e o remorso já surgidos sejam abandonados tanto, como a quietude da mente. Monges, para quem tem a mente pacificada, a agitação e o remorso não surgidos não surgem, e a agitação e o remorso já surgidos são abandonados.” Nono.

---

๒๐. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา วิจิกิจฺฉา นุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนา วา วิจิกิจฺฉา ปหียติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, โยนิโสมนสิกาโร. โยนิโส, ภิกฺขเว, มนสิ กโรโต อนุปฺปนฺนา เจว วิจิกิจฺฉา นุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนา จ วิจิกิจฺฉา ปหียตี’’ติ. ทสมํ.

20. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa por causa da qual a dúvida não surgida não surja, e a dúvida já surgida seja abandonada tanto, como a atenção adequada. Monges, para quem dá atenção adequada, a dúvida não surgida não surge, e a dúvida já surgida é abandonada.” Décimo.

---

นีวรณปฺปหานวคฺโค ทุติโย.

Segundo Capítulo: O Abandono dos Obstáculos.

---

๓. อกมฺมนิยวคฺโค

3. Capítulo sobre o que Não é Maleável

---

๒๑. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อภาวิตํ อกมฺมนิยํ โหติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, อภาวิตํ อกมฺมนิยํ โหตี’’ติ. ปฐมํ.

21. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando não desenvolvida, seja tão pouco maleável como a mente. A mente, monges, quando não desenvolvida, é pouco maleável.” Primeiro.

---

๒๒. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ภาวิตํ กมฺมนิยํ โหติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, ภาวิตํ กมฺมนิยํ โหตี’’ติ. ทุติยํ.

22. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando desenvolvida, seja tão maleável como a mente. A mente, monges, quando desenvolvida, é maleável.” Segundo.

---

๒๓. ‘‘นาหํ[Pg.5], ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อภาวิตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, อภาวิตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ตติยํ.

23. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando não desenvolvida, conduza a tão grande dano como a mente. A mente, monges, quando não desenvolvida, conduz a um grande dano.” Terceiro.

---

๒๔. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ภาวิตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, ภาวิตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. จตุตฺถํ.

24. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando desenvolvida, conduza a tão grande beneficio como a mente. A mente, monges, quando desenvolvida, conduz a um grande benefício.” Quarto.

---

๒๕. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อภาวิตํ อปาตุภูตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, อภาวิตํ อปาตุภูตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ปญฺจมํ.

25. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando não desenvolvida e não manifestada, conduza a tão grande dano como a mente. A mente, monges, quando não desenvolvida e não manifestada, conduz a um grande dano.” Quinto.

---

๒๖. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ภาวิตํ ปาตุภูตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, ภาวิตํ ปาตุภูตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ฉฏฺฐํ.

26. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando desenvolvida e manifestada, conduza a tão grande benefício como a mente. A mente, monges, quando desenvolvida e manifestada, conduz a um grande benefício.” Sexto.

---

๒๗. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อภาวิตํ อพหุลีกตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, อภาวิตํ อพหุลีกตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. สตฺตมํ.

27. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando não desenvolvida e não cultivada, conduza a tão grande dano como a mente. A mente, monges, quando não desenvolvida e não cultivada, conduz a um grande dano.” Sétimo.

---

๒๘. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ภาวิตํ พหุลีกตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, ภาวิตํ พหุลีกตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. อฏฺฐมํ.

28. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando desenvolvida e cultivada, conduza a tão grande benefício como a mente. A mente, monges, quando desenvolvida e cultivada, conduz a um grande benefício.” Oitavo.

---

๒๙. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อภาวิตํ อพหุลีกตํ ทุกฺขาธิวหํ โหติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, อภาวิตํ อพหุลีกตํ ทุกฺขาธิวหํ โหตี’’ติ. นวมํ.

29. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando não desenvolvida e não cultivada, traga tanto sofrimento como a mente. A mente, monges, quando não desenvolvida e não cultivada, traz sofrimento.” Nono.

---

๓๐. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ภาวิตํ พหุลีกตํ สุขาธิวหํ โหติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, ภาวิตํ พหุลีกตํ สุขาธิวหํ โหตี’’ติ. ทสมํ.

30. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando desenvolvida e cultivada, traga tanta felicidade como a mente. A mente, monges, quando desenvolvida e cultivada, traz felicidade.” Décimo.

---

อกมฺมนิยวคฺโค ตติโย.

Terceiro Capítulo: Sobre o que Não é Maleável.

---

๔. อทนฺตวคฺโค

4. Capítulo sobre o Não Domado

---

๓๑. ‘‘นาหํ[Pg.6], ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อทนฺตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, อทนฺตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ปฐมํ.

31. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando não domada, conduza a tão grande dano como a mente. A mente, monges, quando não domada, conduz a um grande dano.” Primeiro.

---

๓๒. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ทนฺตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, ทนฺตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ทุติยํ.

32. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando domada, conduza a tão grande benefício quanto a mente. A mente domada, monges, conduz a um grande benefício.” Segundo.

---

๓๓. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อคุตฺตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, อคุตฺตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ตติยํ.

33. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando desguardada, conduza a tão grande malefício quanto a mente. A mente desguardada, monges, conduz a um grande malefício.” Terceiro.

---

๓๔. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ คุตฺตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, คุตฺตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. จตุตฺถํ.

34. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando guardada, conduza a tão grande benefício quanto a mente. A mente guardada, monges, conduz a um grande benefício.” Quarto.

---

๓๕. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อรกฺขิตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, อรกฺขิตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ปญฺจมํ.

35. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando desprotegida, conduza a tão grande malefício quanto a mente. A mente desprotegida, monges, conduz a um grande malefício.” Quinto.

---

๓๖. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ รกฺขิตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, รกฺขิตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ฉฏฺฐํ.

36. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando protegida, conduza a tão grande benefício quanto a mente. A mente protegida, monges, conduz a um grande benefício.” Sexto.

---

๓๗. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อสํวุตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, อสํวุตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. สตฺตมํ.

37. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando incontida, conduza a tão grande malefício quanto a mente. A mente incontida, monges, conduz a um grande malefício.” Sétimo.

---

๓๘. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ สํวุตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, สํวุตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. อฏฺฐมํ.

38. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando contida, conduza a tão grande benefício quanto a mente. A mente contida, monges, conduz a um grande benefício.” Oitavo.

---

๓๙. ‘‘นาหํ[Pg.7], ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ อทนฺตํ อคุตฺตํ อรกฺขิตํ อสํวุตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, อทนฺตํ อคุตฺตํ อรกฺขิตํ อสํวุตํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. นวมํ.

39. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando indomada, desguardada, desprotegida e incontida, conduza a tão grande malefício quanto a mente. A mente, monges, quando indomada, desguardada, desprotegida e incontida, conduz a um grande malefício.” Nono.

---

๔๐. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ทนฺตํ คุตฺตํ รกฺขิตํ สํวุตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, ทนฺตํ คุตฺตํ รกฺขิตํ สํวุตํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ทสมํ.

40. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando domada, guardada, protegida e contida, conduza a tão grande benefício quanto a mente. A mente, monges, quando domada, guardada, protegida e contida, conduz a um grande benefício.” Décimo.

---

อทนฺตวคฺโค จตุตฺโถ.

O Capítulo sobre o Indomado é o quarto.

---

๕. ปณิหิตอจฺฉวคฺโค

5. O Capítulo sobre o Direcionado e o Límpido

---

๔๑. ‘‘เสยฺยถาปิ, ภิกฺขเว, สาลิสูกํ วา ยวสูกํ วา มิจฺฉาปณิหิตํ หตฺเถน วา ปาเทน วา อกฺกนฺตํ หตฺถํ วา ปาทํ วา เภจฺฉติ โลหิตํ วา อุปฺปาเทสฺสตีติ เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ตํ กิสฺส เหตุ? มิจฺฉาปณิหิตตฺตา, ภิกฺขเว, สูกสฺส. เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, โส วต ภิกฺขุ มิจฺฉาปณิหิเตน จิตฺเตน อวิชฺชํ เภจฺฉติ, วิชฺชํ อุปฺปาเทสฺสติ, นิพฺพานํ สจฺฉิกริสฺสตีติ เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ตํ กิสฺส เหตุ? มิจฺฉาปณิหิตตฺตา, ภิกฺขเว, จิตฺตสฺสา’’ติ. ปฐมํ.

41. “Monges, imaginem que a espícula de um grão de arroz ou de cevada, estando mal direcionada, fosse pressionada pela mão ou pelo pé. É impossível que ela perfure a mão ou o pé e faça sangrar. Por qual razão? Porque a espícula está mal direcionada, monges. Da mesma forma, monges, é impossível que um monge com a mente mal direcionada rompa a ignorância, faça surgir o conhecimento claro e realize o Nibbana. Por qual razão? Porque a mente está mal direcionada, monges.” Primeiro.

---

๔๒. ‘‘เสยฺยถาปิ, ภิกฺขเว, สาลิสูกํ วา ยวสูกํ วา สมฺมาปณิหิตํ หตฺเถน วา ปาเทน วา อกฺกนฺตํ หตฺถํ วา ปาทํ วา เภจฺฉติ โลหิตํ วา อุปฺปาเทสฺสตีติ ฐานเมตํ วิชฺชติ. ตํ กิสฺส เหตุ? สมฺมาปณิหิตตฺตา, ภิกฺขเว, สูกสฺส. เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, โส วต ภิกฺขุ สมฺมาปณิหิเตน จิตฺเตน อวิชฺชํ เภจฺฉติ, วิชฺชํ อุปฺปาเทสฺสติ, นิพฺพานํ สจฺฉิกริสฺสตีติ ฐานเมตํ วิชฺชติ. ตํ กิสฺส เหตุ? สมฺมาปณิหิตตฺตา, ภิกฺขเว, จิตฺตสฺสา’’ติ. ทุติยํ.

42. “Monges, imaginem que a espícula de um grão de arroz ou de cevada, estando bem direcionada, fosse pressionada pela mão ou pelo pé. É possível que ela perfure a mão ou o pé e faça sangrar. Por qual razão? Porque a espícula está bem direcionada, monges. Da mesma forma, monges, é possível que um monge com a mente bem direcionada rompa a ignorância, faça surgir o conhecimento claro e realize o Nibbana. Por qual razão? Porque a mente está bem direcionada, monges.” Segundo.

---

๔๓. ‘‘อิธาหํ [Pg.8], ภิกฺขเว, เอกจฺจํ ปุคฺคลํ ปทุฏฺฐจิตฺตํ เอวํ เจตสา เจโต ปริจฺจ ปชานามิ – ‘อิมมฺหิ เจ อยํ สมเย ปุคฺคโล กาลํ กเรยฺย, ยถาภตํ นิกฺขิตฺโต เอวํ นิรเย’. ตํ กิสฺส เหตุ? จิตฺตํ หิสฺส, ภิกฺขเว, ปทุฏฺฐํ. ‘‘เจโตปโทสเหตุ ปน, ภิกฺขเว, เอวมิเธกจฺเจ สตฺตา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺชนฺตี’’ติ. ตติยํ.

43. “Aqui, monges, tendo compreendido com a minha própria mente a mente de certa pessoa que tem a mente corrompida, eu sei: ‘Se esta pessoa morresse neste momento, ela seria lançada no inferno como se tivesse sido levada para lá’. Por qual razão? Porque a sua mente, monges, está corrompida. É devido à corrupção mental, monges, que, com a dissolução do corpo, após a morte, alguns seres aqui renascem em um estado de privação, em um destino ruim, no mundo inferior, no inferno.” Terceiro.

---

๔๔. ‘‘อิธาหํ, ภิกฺขเว, เอกจฺจํ ปุคฺคลํ ปสนฺนจิตฺตํ เอวํ เจตสา เจโต ปริจฺจ ปชานามิ – ‘อิมมฺหิ เจ อยํ สมเย ปุคฺคโล กาลํ กเรยฺย, ยถาภตํ นิกฺขิตฺโต เอวํ สคฺเค’. ตํ กิสฺส เหตุ? จิตฺตํ หิสฺส, ภิกฺขเว, ปสนฺนํ. ‘‘เจโตปสาทเหตุ ปน, ภิกฺขเว, เอวมิเธกจฺเจ สตฺตา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา สุคตึ สคฺคํ โลกํ อุปปชฺชนฺตี’’ติ. จตุตฺถํ.

44. “Aqui, monges, tendo compreendido com a minha própria mente a mente de certa pessoa que tem a mente serena, eu sei: ‘Se esta pessoa morresse neste momento, ela seria lançada no céu como se tivesse sido levada para lá’. Por qual razão? Porque a sua mente, monges, está serena. É devido à serenidade mental, monges, que, com a dissolução do corpo, após a morte, alguns seres aqui renascem em um destino feliz, em um mundo celestial.” Quarto.

---

๔๕. ‘‘เสยฺยถาปิ, ภิกฺขเว, อุทกรหโท อาวิโล ลุฬิโต กลลีภูโต ตตฺถ จกฺขุมา ปุริโส ตีเร ฐิโต น ปสฺเสยฺย สิปฺปิสมฺพุกมฺปิ สกฺขรกฐลมฺปิ มจฺฉคุมฺพมฺปิ จรนฺตมฺปิ ติฏฺฐนฺตมฺปิ. ตํ กิสฺส เหตุ? อาวิลตฺตา, ภิกฺขเว, อุทกสฺส. เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, โส วต ภิกฺขุ อาวิเลน จิตฺเตน อตฺตตฺถํ วา ญสฺสติ ปรตฺถํ วา ญสฺสติ อุภยตฺถํ วา ญสฺสติ อุตฺตรึ วา มนุสฺสธมฺมา อลมริยญาณทสฺสนวิเสสํ สจฺฉิกริสฺสตีติ เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ตํ กิสฺส เหตุ? อาวิลตฺตา, ภิกฺขเว, จิตฺตสฺสา’’ติ. ปญฺจมํ.

45. “Monges, imaginem que houvesse um lago de água turva, agitada e lamacenta. Então, um homem com boa visão, de pé na margem, não conseguiria ver conchas e ostras, cascalho e seixos, ou cardumes de peixes nadando ou parados. Por qual razão? Porque a água está turva, monges. Da mesma forma, monges, é impossível que um monge com a mente turva compreenda o seu próprio bem, o bem dos outros ou o bem de ambos, ou que realize uma distinção superior no conhecimento e visão digna dos nobres, que transcende as qualidades humanas comuns. Por qual razão? Porque a sua mente está turva, monges.” Quinto.

---

๔๖. ‘‘เสยฺยถาปิ, ภิกฺขเว, อุทกรหโท อจฺโฉ วิปฺปสนฺโน อนาวิโล ตตฺถ จกฺขุมา ปุริโส ตีเร ฐิโต ปสฺเสยฺย สิปฺปิสมฺพุกมฺปิ สกฺขรกฐลมฺปิ มจฺฉคุมฺพมฺปิ จรนฺตมฺปิ ติฏฺฐนฺตมฺปิ. ตํ กิสฺส เหตุ? อนาวิลตฺตา, ภิกฺขเว, อุทกสฺส. เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, โส วต ภิกฺขุ อนาวิเลน จิตฺเตน อตฺตตฺถํ วา ญสฺสติ ปรตฺถํ วา ญสฺสติ อุภยตฺถํ วา ญสฺสติ อุตฺตรึ วา มนุสฺสธมฺมา อลมริยญาณทสฺสนวิเสสํ สจฺฉิกริสฺสตีติ ฐานเมตํ วิชฺชติ. ตํ กิสฺส เหตุ? อนาวิลตฺตา, ภิกฺขเว, จิตฺตสฺสา’’ติ. ฉฏฺฐํ.

46. “Monges, imaginem que houvesse um lago de água límpida, serena e transparente. Então, um homem com boa visão, de pé na margem, conseguiria ver conchas e ostras, cascalho e seixos, ou cardumes de peixes nadando ou parados. Por qual razão? Porque a água está transparente, monges. Da mesma forma, monges, é possível que um monge com a mente transparente compreenda o seu próprio bem, o bem dos outros e o bem de ambos, e que realize uma distinção superior no conhecimento e visão digna dos nobres, que transcende as qualidades humanas comuns. Por qual razão? Porque a sua mente está transparente, monges.” Sexto.

---

๔๗. ‘‘เสยฺยถาปิ, ภิกฺขเว, ยานิ กานิจิ รุกฺขชาตานํ ผนฺทโน เตสํ อคฺคมกฺขายติ ยทิทํ มุทุตาย เจว กมฺมญฺญตาย จ. เอวเมวํ โข อหํ, ภิกฺขเว[Pg.9], นาญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ภาวิตํ พหุลีกตํ มุทุ จ โหติ กมฺมญฺญญฺจ ยถยิทํ จิตฺตํ. จิตฺตํ, ภิกฺขเว, ภาวิตํ พหุลีกตํ มุทุ จ โหติ กมฺมญฺญญฺจ โหตี’’ติ. สตฺตมํ.

47. “Monges, assim como de todas as espécies de árvores, a árvore phandana é declarada a melhor no que diz respeito à maleabilidade e à docilidade; da mesma forma, monges, não vejo nenhuma outra coisa que, quando desenvolvida e cultivada, torne-se tão maleável e dócil quanto a mente. A mente, monges, quando desenvolvida e cultivada, torna-se maleável e dócil.” Sétimo.

---

๔๘. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ ลหุปริวตฺตํ ยถยิทํ จิตฺตํ. ยาวญฺจิทํ, ภิกฺขเว, อุปมาปิ น สุกรา ยาว ลหุปริวตฺตํ จิตฺต’’นฺติ. อฏฺฐมํ.

48. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que mude tão rapidamente quanto a mente. De fato, monges, não é fácil encontrar uma analogia para mostrar quão rapidamente a mente muda.” Oitavo.

---

๔๙. ‘‘ปภสฺสรมิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. ตญฺจ โข อาคนฺตุเกหิ อุปกฺกิเลเสหิ อุปกฺกิลิฏฺฐ’’นฺติ. นวมํ.

49. “Luminosa, monges, é esta mente, mas ela é maculada por impurezas adventícias.” Nono.

---

๕๐. ‘‘ปภสฺสรมิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. ตญฺจ โข อาคนฺตุเกหิ อุปกฺกิเลเสหิ วิปฺปมุตฺต’’นฺติ. ทสมํ.

50. “Luminosa, monges, é esta mente, e ela é libertada das impurezas adventícias.” Décimo.

---

ปณิหิตอจฺฉวคฺโค ปญฺจโม.

O Capítulo sobre o Direcionado e o Límpido é o quinto.

---

๖. อจฺฉราสงฺฆาตวคฺโค

6. O Capítulo sobre o Estalar de Dedos

---

๕๑. ‘‘ปภสฺสรมิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. ตญฺจ โข อาคนฺตุเกหิ อุปกฺกิเลเสหิ อุปกฺกิลิฏฺฐํ. ตํ อสฺสุตวา ปุถุชฺชโน ยถาภูตํ นปฺปชานาติ. ตสฺมา ‘อสฺสุตวโต ปุถุชฺชนสฺส จิตฺตภาวนา นตฺถี’ติ วทามี’’ติ. ปฐมํ.

51. “Luminosa, monges, é esta mente, mas ela é maculada por impurezas adventícias. O homem comum sem instrução não compreende isso como realmente é; por isso, eu digo que para o homem comum sem instrução não há desenvolvimento da mente.” Primeiro.

---

๕๒. ‘‘ปภสฺสรมิทํ, ภิกฺขเว, จิตฺตํ. ตญฺจ โข อาคนฺตุเกหิ อุปกฺกิเลเสหิ วิปฺปมุตฺตํ. ตํ สุตวา อริยสาวโก ยถาภูตํ ปชานาติ. ตสฺมา ‘สุตวโต อริยสาวกสฺส จิตฺตภาวนา อตฺถี’ติ วทามี’’ติ. ทุติยํ.

52. “Luminosa, monges, é esta mente, e ela é libertada das impurezas adventícias. O nobre discípulo instruído compreende isso como realmente é; por isso, eu digo que para o nobre discípulo instruído há desenvolvimento da mente.” Segundo.

---

๕๓. ‘‘อจฺฉราสงฺฆาตมตฺตมฺปิ เจ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ เมตฺตาจิตฺตํ อาเสวติ; อยํ วุจฺจติ, ภิกฺขเว – ‘ภิกฺขุ อริตฺตชฺฌาโน วิหรติ สตฺถุสาสนกโร โอวาทปติกโร, อโมฆํ รฏฺฐปิณฺฑํ ภุญฺชติ’. โก ปน วาโท เย นํ พหุลีกโรนฺตี’’ติ! ตติยํ.

53. “Monges, se por apenas a duração de um estalar de dedos um monge cultiva uma mente de amor-bondade, ele é chamado de um monge que não está desprovido de jhana, que age de acordo com os ensinamentos do Mestre, que responde aos seus conselhos e que não consome em vão as esmolas de alimento do país. O que dizer, então, daqueles que a praticam frequentemente!” Terceiro.

---

๕๔. ‘‘อจฺฉราสงฺฆาตมตฺตมฺปิ [Pg.10] เจ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ เมตฺตาจิตฺตํ ภาเวติ; อยํ วุจฺจติ, ภิกฺขเว – ‘ภิกฺขุ อริตฺตชฺฌาโน วิหรติ สตฺถุสาสนกโร โอวาทปติกโร, อโมฆํ รฏฺฐปิณฺฑํ ภุญฺชติ’. โก ปน วาโท เย นํ พหุลีกโรนฺตี’’ติ! จตุตฺถํ.

54. “Monges, se por apenas a duração de um estalar de dedos um monge desenvolve uma mente de amor-bondade, ele é chamado de um monge que não está desprovido de jhana, que age de acordo com os ensinamentos do Mestre, que responde aos seus conselhos e que não consome em vão as esmolas de alimento do país. O que dizer, então, daqueles que a praticam frequentemente!” Quarto.

---

๕๕. ‘‘อจฺฉราสงฺฆาตมตฺตมฺปิ เจ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ เมตฺตาจิตฺตํ มนสิ กโรติ; อยํ วุจฺจติ, ภิกฺขเว – ‘ภิกฺขุ อริตฺตชฺฌาโน วิหรติ สตฺถุสาสนกโร โอวาทปติกโร อโมฆํ รฏฺฐปิณฺฑํ ภุญฺชติ’. โก ปน วาโท เย นํ พหุลีกโรนฺตี’’ติ! ปญฺจมํ.

55. “Monges, se por apenas a duração de um estalar de dedos um monge traz à mente uma mente de amor-bondade, ele é chamado de um monge que não está desprovido de jhana, que age de acordo com os ensinamentos do Mestre, que responde aos seus conselhos e que não consome em vão as esmolas de alimento do país. O que dizer, então, daqueles que a praticam frequentemente!” Quinto.

---

๕๖. ‘‘เย เกจิ, ภิกฺขเว, ธมฺมา อกุสลา อกุสลภาคิยา อกุสลปกฺขิกา, สพฺเพ เต มโนปุพฺพงฺคมา. มโน เตสํ ธมฺมานํ ปฐมํ อุปฺปชฺชติ, อนฺวเทว อกุสลา ธมฺมา’’ติ. ฉฏฺฐํ.

56. “Monges, quaisquer qualidades que sejam prejudiciais, que façam parte do prejudicial e que pertençam ao prejudicial, todas elas têm a mente como sua precursora. A mente surge primeiro, seguida pelas qualidades prejudiciais.” Sexto.

---

๕๗. ‘‘เย เกจิ, ภิกฺขเว, ธมฺมา กุสลา กุสลภาคิยา กุสลปกฺขิกา, สพฺเพ เต มโนปุพฺพงฺคมา. มโน เตสํ ธมฺมานํ ปฐมํ อุปฺปชฺชติ, อนฺวเทว กุสลา ธมฺมา’’ติ. สตฺตมํ.

57. “Monges, quaisquer qualidades que sejam benéficas, que façam parte do benéfico e que pertençam ao benéfico, todas elas têm a mente como sua precursora. A mente surge primeiro, seguida pelas qualidades benéficas.” Sétimo.

---

๕๘. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, ปมาโท. ปมตฺตสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. อฏฺฐมํ.

58. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades prejudiciais ainda não surgidas e faça declinar qualidades benéficas já surgidas quanto a negligência. Para quem é negligente, monges, as qualidades prejudiciais ainda não surgidas surgem, e as qualidades benéficas já surgidas declinam.” Oitavo.

---

๕๙. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อปฺปมาโท. อปฺปมตฺตสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. นวมํ.

59. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades benéficas ainda não surgidas e faça declinar qualidades prejudiciais já surgidas quanto a diligência. Para quem é diligente, monges, as qualidades benéficas ainda não surgidas surgem, e as qualidades prejudiciais já surgidas declinam.” Nono.

---

๖๐. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, โกสชฺชํ. กุสีตสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. ทสมํ.

60. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades prejudiciais ainda não surgidas e faça declinar qualidades benéficas já surgidas quanto a preguiça. Para quem é preguiçoso, monges, as qualidades prejudiciais ainda não surgidas surgem, e as qualidades benéficas já surgidas declinam.” Décimo.

---

อจฺฉราสงฺฆาตวคฺโค ฉฏฺโฐ.

O Capítulo sobre o Estalar de Dedos é o sexto.

---

๗. วีริยารมฺภาทิวคฺโค

7. O Capítulo sobre o Despertar da Energia e Outros

---

๖๑. ‘‘นาหํ[Pg.11], ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, วีริยารมฺโภ. อารทฺธวีริยสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. ปฐมํ.

61. “Monges, não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades benéficas ainda não surgidas e faça declinar qualidades prejudiciais já surgidas quanto o despertar da energia. Para quem despertou a energia, monges, as qualidades benéficas ainda não surgidas surgem, e as qualidades prejudiciais já surgidas declinam.” Primeiro.

---

๖๒. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, มหิจฺฉตา. มหิจฺฉสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. ทุติยํ.

62. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades prejudiciais ainda não surgidas e declinar qualidades benéficas já surgidas como o grande desejo. Para quem tem grande desejo, monges, surgem qualidades prejudiciais ainda não surgidas e declinam qualidades benéficas já surgidas.” Segundo.

---

๖๓. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อปฺปิจฺฉตา. อปฺปิจฺฉสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. ตติยํ.

63. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades benéficas ainda não surgidas e declinar qualidades prejudiciais já surgidas como o pouco desejo. Para quem tem pouco desejo, monges, surgem qualidades benéficas ainda não surgidas e declinam qualidades prejudiciais já surgidas.” Terceiro.

---

๖๔. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อสนฺตุฏฺฐิตา. อสนฺตุฏฺฐสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. จตุตฺถํ.

64. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades prejudiciais ainda não surgidas e declinar qualidades benéficas já surgidas como o descontentamento. Para quem é descontente, monges, surgem qualidades prejudiciais ainda não surgidas e declinam qualidades benéficas já surgidas.” Quarto.

---

๖๕. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, สนฺตุฏฺฐิตา. สนฺตุฏฺฐสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. ปญฺจมํ.

65. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades benéficas ainda não surgidas e declinar qualidades prejudiciais já surgidas como o contentamento. Para quem é contente, monges, surgem qualidades benéficas ainda não surgidas e declinam qualidades prejudiciais já surgidas.” Quinto.

---

๖๖. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อโยนิโสมนสิกาโร. อโยนิโส, ภิกฺขเว, มนสิ กโรโต อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. ฉฏฺฐํ.

66. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades prejudiciais ainda não surgidas e declinar qualidades benéficas já surgidas como a atenção inadequada. Para quem presta atenção inadequada, monges, surgem qualidades prejudiciais ainda não surgidas e declinam qualidades benéficas já surgidas.” Sexto.

---

๖๗. ‘‘นาหํ[Pg.12], ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, โยนิโสมนสิกาโร. โยนิโส, ภิกฺขเว, มนสิ กโรโต อนุปฺปนฺนา เจว กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. สตฺตมํ.

67. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades benéficas ainda não surgidas e declinar qualidades prejudiciais já surgidas como a atenção adequada. Para quem presta atenção adequada, monges, surgem qualidades benéficas ainda não surgidas e declinam qualidades prejudiciais já surgidas.” Sétimo.

---

๖๘. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อสมฺปชญฺญํ. อสมฺปชานสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. อฏฺฐมํ.

68. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades prejudiciais ainda não surgidas e declinar qualidades benéficas já surgidas como a falta de clara compreensão. Para quem carece de clara compreensão, monges, surgem qualidades prejudiciais ainda não surgidas e declinam qualidades benéficas já surgidas.” Oitavo.

---

๖๙. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, สมฺปชญฺญํ. สมฺปชานสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. นวมํ.

69. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades benéficas ainda não surgidas e declinar qualidades prejudiciais já surgidas como a clara compreensão. Para quem tem clara compreensão, monges, surgem qualidades benéficas ainda não surgidas e declinam qualidades prejudiciais já surgidas.” Nono.

---

๗๐. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, ปาปมิตฺตตา. ปาปมิตฺตสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. ทสมํ.

70. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades prejudiciais ainda não surgidas e declinar qualidades benéficas já surgidas como a má amizade. Para quem tem maus amigos, monges, surgem qualidades prejudiciais ainda não surgidas e declinam qualidades benéficas já surgidas.” Décimo.

---

วีริยารมฺภาทิวคฺโค สตฺตโม.

O capítulo sobre o início da energia, e outros temas, é o sétimo.

---

๘. กลฺยาณมิตฺตาทิวคฺโค

8. O capítulo sobre a boa amizade, e outros temas.

---

๗๑. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, กลฺยาณมิตฺตตา. กลฺยาณมิตฺตสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. ปฐมํ.

71. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades benéficas ainda não surgidas e declinar qualidades prejudiciais já surgidas como a boa amizade. Para quem tem bons amigos, monges, surgem qualidades benéficas ainda não surgidas e declinam qualidades prejudiciais já surgidas.” Primeiro.

---

๗๒. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อนุโยโค อกุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค กุสลานํ [Pg.13] ธมฺมานํ. อนุโยคา, ภิกฺขเว, อกุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยคา กุสลานํ ธมฺมานํ อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. ทุติยํ.

72. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades prejudiciais ainda não surgidas e declinar qualidades benéficas já surgidas como o empenho em qualidades prejudiciais e a falta de empenho em qualidades benéficas. Devido ao empenho em qualidades prejudiciais e à falta de empenho em qualidades benéficas, monges, surgem qualidades prejudiciais ainda não surgidas e declinam qualidades benéficas já surgidas.” Segundo.

---

๗๓. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อนุโยโค กุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค อกุสลานํ ธมฺมานํ. อนุโยคา, ภิกฺขเว, กุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยคา อกุสลานํ ธมฺมานํ อนุปฺปนฺนา เจว กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ. ตติยํ.

73. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir qualidades benéficas ainda não surgidas e declinar qualidades prejudiciais já surgidas como o empenho em qualidades benéficas e a falta de empenho em qualidades prejudiciais. Devido ao empenho em qualidades benéficas e à falta de empenho em qualidades prejudiciais, monges, surgem qualidades benéficas ainda não surgidas e declinam qualidades prejudiciais já surgidas.” Terceiro.

---

๗๔. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา โพชฺฌงฺคา นุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา โพชฺฌงฺคา น ภาวนาปาริปูรึ คจฺฉนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อโยนิโสมนสิกาโร. อโยนิโส, ภิกฺขเว, มนสิ กโรโต อนุปฺปนฺนา เจว โพชฺฌงฺคา นุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ โพชฺฌงฺคา น ภาวนาปาริปูรึ คจฺฉนฺตี’’ติ. จตุตฺถํ.

74. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto impeça o surgimento de fatores da iluminação ainda não surgidos e impeça que os fatores da iluminação já surgidos alcancem a plenitude do desenvolvimento como a atenção inadequada. Para quem presta atenção inadequada, monges, os fatores da iluminação ainda não surgidos não surgem, e os fatores da iluminação já surgidos não alcançam a plenitude do desenvolvimento.” Quarto.

---

๗๕. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา โพชฺฌงฺคา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา โพชฺฌงฺคา ภาวนาปาริปูรึ คจฺฉนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, โยนิโสมนสิกาโร. โยนิโส, ภิกฺขเว, มนสิ กโรโต อนุปฺปนฺนา เจว โพชฺฌงฺคา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ โพชฺฌงฺคา ภาวนาปาริปูรึ คจฺฉนฺตี’’ติ. ปญฺจมํ.

75. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que tanto faça surgir fatores da iluminação ainda não surgidos e faça com que os fatores da iluminação já surgidos alcancem a plenitude do desenvolvimento como a atenção adequada. Para quem presta atenção adequada, monges, surgem fatores da iluminação ainda não surgidos, e os fatores da iluminação já surgidos alcançam a plenitude do desenvolvimento.” Quinto.

---

๗๖. ‘‘อปฺปมตฺติกา เอสา, ภิกฺขเว, ปริหานิ ยทิทํ ญาติปริหานิ. เอตํ ปติกิฏฺฐํ, ภิกฺขเว, ปริหานีนํ ยทิทํ ปญฺญาปริหานี’’ติ. ฉฏฺฐํ.

76. “Insignificante, monges, é a perda de parentes. A pior de todas as perdas é a perda da sabedoria.” Sexto.

---

๗๗. ‘‘อปฺปมตฺติกา เอสา, ภิกฺขเว, วุทฺธิ ยทิทํ ญาติวุทฺธิ. เอตทคฺคํ, ภิกฺขเว, วุทฺธีนํ ยทิทํ ปญฺญาวุทฺธิ. ตสฺมาติห, ภิกฺขเว, เอวํ สิกฺขิตพฺพํ – ‘ปญฺญาวุทฺธิยา วทฺธิสฺสามา’ติ. เอวญฺหิ โว, ภิกฺขเว, สิกฺขิตพฺพ’’นฺติ. สตฺตมํ.

77. “Insignificante, monges, é o crescimento de parentes. O melhor de todos os crescimentos é o crescimento da sabedoria. Portanto, monges, vocês devem treinar-se assim: ‘Cresceremos em sabedoria.’ É assim que vocês devem treinar-se.” Sétimo.

---

๗๘. ‘‘อปฺปมตฺติกา เอสา, ภิกฺขเว, ปริหานิ ยทิทํ โภคปริหานิ. เอตํ ปติกิฏฺฐํ, ภิกฺขเว, ปริหานีนํ ยทิทํ ปญฺญาปริหานี’’ติ. อฏฺฐมํ.

78. “Insignificante, monges, é a perda de riquezas. A pior de todas as perdas é a perda da sabedoria.” Oitavo.

---

๗๙. ‘‘อปฺปมตฺติกา [Pg.14] เอสา, ภิกฺขเว, วุทฺธิ ยทิทํ โภควุทฺธิ. เอตทคฺคํ, ภิกฺขเว, วุทฺธีนํ ยทิทํ ปญฺญาวุทฺธิ. ตสฺมาติห, ภิกฺขเว, เอวํ สิกฺขิตพฺพํ – ‘ปญฺญาวุทฺธิยา วทฺธิสฺสามา’ติ. เอวญฺหิ โว, ภิกฺขเว, สิกฺขิตพฺพ’’นฺติ. นวมํ.

79. “Insignificante, monges, é o crescimento de riquezas. O melhor de todos os crescimentos é o crescimento da sabedoria. Portanto, monges, vocês devem treinar-se assim: ‘Cresceremos em sabedoria.’ É assim que vocês devem treinar-se.” Nono.

---

๘๐. ‘‘อปฺปมตฺติกา เอสา, ภิกฺขเว, ปริหานิ ยทิทํ ยโสปริหานิ. เอตํ ปติกิฏฺฐํ, ภิกฺขเว, ปริหานีนํ ยทิทํ ปญฺญาปริหานี’’ติ. ทสมํ.

80. “Insignificante, monges, é a perda de reputação. A pior de todas as perdas é a perda da sabedoria.” Décimo.

---

กลฺยาณมิตฺตาทิวคฺโค อฏฺฐโม.

O capítulo sobre a boa amizade, e outros temas, é o oitavo.

---

๙. ปมาทาทิวคฺโค

9. O capítulo sobre a negligência, e outros temas.

---

๘๑. ‘‘อปฺปมตฺติกา เอสา, ภิกฺขเว, วุทฺธิ ยทิทํ ยโสวุทฺธิ. เอตทคฺคํ, ภิกฺขเว, วุทฺธีนํ ยทิทํ ปญฺญาวุทฺธิ. ตสฺมาติห, ภิกฺขเว, เอวํ สิกฺขิตพฺพํ – ‘ปญฺญาวุทฺธิยา วทฺธิสฺสามา’ติ. เอวญฺหิ โว, ภิกฺขเว, สิกฺขิตพฺพ’’นฺติ. ปฐมํ.

81. “Insignificante, monges, é o crescimento de reputação. O melhor de todos os crescimentos é o crescimento da sabedoria. Portanto, monges, vocês devem treinar-se assim: ‘Cresceremos em sabedoria.’ É assim que vocês devem treinar-se.” Primeiro.

---

๘๒. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, ปมาโท. ปมาโท, ภิกฺขเว, มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ทุติยํ.

82. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que leve a tão grande prejuízo como a negligência. A negligência, monges, leva a um grande prejuízo.” Segundo.

---

๘๓. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อปฺปมาโท. อปฺปมาโท, ภิกฺขเว, มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ตติยํ.

83. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que leve a tão grande benefício como a diligência. A diligência, monges, leva a um grande benefício.” Terceiro.

---

๘๔. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, โกสชฺชํ. โกสชฺชํ, ภิกฺขเว, มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. จตุตฺถํ.

84. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que leve a tão grande prejuízo como a preguiça. A preguiça, monges, leva a um grande prejuízo.” Quarto.

---

๘๕. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, วีริยารมฺโภ. วีริยารมฺโภ, ภิกฺขเว, มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ปญฺจมํ.

85. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que leve a tão grande benefício como o início da energia. O início da energia, monges, leva a um grande benefício.” Quinto.

---

๘๖. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, มหิจฺฉตา. มหิจฺฉตา, ภิกฺขเว, มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ฉฏฺฐํ.

86. “Monges, eu não ve see nenhuma outra coisa que leve a tão grande prejuízo como o grande desejo. O grande desejo, monges, leva a um grande prejuízo.” Sexto.

---

๘๗. ‘‘นาหํ[Pg.15], ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อปฺปิจฺฉตา. อปฺปิจฺฉตา, ภิกฺขเว, มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. สตฺตมํ.

87. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que leve a tão grande benefício como o pouco desejo. O pouco desejo, monges, leva a um grande benefício.” Sétimo.

---

๘๘. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อสนฺตุฏฺฐิตา. อสนฺตุฏฺฐิตา, ภิกฺขเว, มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. อฏฺฐมํ.

88. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que leve a tão grande prejuízo como o descontentamento. O descontentamento, monges, leva a um grande prejuízo.” Oitavo.

---

๘๙. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, สนฺตุฏฺฐิตา. สนฺตุฏฺฐิตา, ภิกฺขเว, มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. นวมํ.

89. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que leve a tão grande benefício como o contentamento. O contentamento, monges, leva a um grande benefício.” Nono.

---

๙๐. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อโยนิโส มนสิกาโร. อโยนิโสมนสิกาโร, ภิกฺขเว, มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ทสมํ.

90. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que leve a tão grande prejuízo como a atenção inadequada. A atenção inadequada, monges, leva a um grande prejuízo.” Décimo.

---

๙๑. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, โยนิโส มนสิกาโร. โยนิโสมนสิกาโร, ภิกฺขเว, มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. เอกาทสมํ.

91. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que leve a tão grande benefício como a atenção adequada. A atenção adequada, monges, leva a um grande benefício.” Décimo primeiro.

---

๙๒. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อสมฺปชญฺญํ. อสมฺปชญฺญํ, ภิกฺขเว, มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ทฺวาทสมํ.

92. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que leve a tão grande prejuízo como a falta de clara compreensão. A falta de clara compreensão, monges, leva a um grande prejuízo.” Décimo segundo.

---

๙๓. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, สมฺปชญฺญํ. สมฺปชญฺญํ, ภิกฺขเว, มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. เตรสมํ.

93. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que leve a tão grande benefício como a clara compreensão. A clara compreensão, monges, leva a um grande benefício.” Décimo terceiro.

---

๙๔. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, ปาปมิตฺตตา. ปาปมิตฺตตา, ภิกฺขเว, มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. จุทฺทสมํ.

94. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que leve a tão grande prejuízo como a má amizade. A má amizade, monges, leva a um grande prejuízo.” Décimo quarto.

---

๙๕. ‘‘นาหํ[Pg.16], ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, กลฺยาณมิตฺตตา. กลฺยาณมิตฺตตา, ภิกฺขเว, มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ปนฺนรสมํ.

95. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que conduza a tão grande benefício quanto a boa amizade. A boa amizade, monges, conduz a um grande benefício.” Décimo quinto.

---

๙๖. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อนุโยโค อกุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค กุสลานํ ธมฺมานํ. อนุโยโค, ภิกฺขเว, อกุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค กุสลานํ ธมฺมานํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. โสฬสมํ.

96. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que conduza a tão grande prejuízo quanto a dedicação a qualidades prejudiciais e a falta de dedicação a qualidades benéficas. A dedicação, monges, a qualidades prejudiciais e a falta de dedicação a qualidades benéficas conduzem a um grande prejuízo.” Décimo sexto.

---

๙๗. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อนุโยโค กุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค อกุสลานํ ธมฺมานํ. อนุโยโค, ภิกฺขเว, กุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค อกุสลานํ ธมฺมานํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. สตฺตรสมํ.

97. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que conduza a tão grande benefício quanto a dedicação a qualidades benéficas e a falta de dedicação a qualidades prejudiciais. A dedicação, monges, a qualidades benéficas e a falta de dedicação a qualidades prejudiciais conduzem a um grande benefício.” Décimo sétimo.

---

ปมาทาทิวคฺโค นวโม.

O nono capítulo, sobre a negligência e outros.

---

๑๐. ทุติยปมาทาทิวคฺโค

10. O segundo capítulo sobre a negligência e outros

---

๙๘. ‘‘อชฺฌตฺติกํ, ภิกฺขเว, องฺคนฺติ กริตฺวา นาญฺญํ เอกงฺคมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, ปมาโท. ปมาโท, ภิกฺขเว, มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ปฐมํ.

98. “Considerando os fatores internos, monges, eu não vejo nenhum outro fator que conduza a tão grande prejuízo quanto a negligência. A negligência, monges, conduz a um grande prejuízo.” Primeiro.

---

๙๙. ‘‘อชฺฌตฺติกํ, ภิกฺขเว, องฺคนฺติ กริตฺวา นาญฺญํ เอกงฺคมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อปฺปมาโท. อปฺปมาโท, ภิกฺขเว, มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ทุติยํ.

99. “Considerando os fatores internos, monges, eu não vejo nenhum outro fator que conduza a tão grande benefício quanto a diligência. A diligência, monges, conduz a um grande benefício.” Segundo.

---

๑๐๐. ‘‘อชฺฌตฺติกํ, ภิกฺขเว, องฺคนฺติ กริตฺวา นาญฺญํ เอกงฺคมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, โกสชฺชํ. โกสชฺชํ, ภิกฺขเว, มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ตติยํ.

100. “Considerando os fatores internos, monges, eu não vejo nenhum outro fator que conduza a tão grande prejuízo quanto a preguiça. A preguiça, monges, conduz a um grande prejuízo.” Terceiro.

---

๑๐๑. ‘‘อชฺฌตฺติกํ, ภิกฺขเว, องฺคนฺติ กริตฺวา นาญฺญํ เอกงฺคมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, วีริยารมฺโภ. วีริยารมฺโภ, ภิกฺขเว, มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. จตุตฺถํ.

101. “Considerando os fatores internos, monges, eu não vejo nenhum outro fator que conduza a tão grande benefício quanto o despertar da energia. O despertar da energia, monges, conduz a um grande benefício.” Quarto.

---

๑๐๒-๑๐๙. ‘‘อชฺฌตฺติกํ[Pg.17], ภิกฺขเว, องฺคนฺติ กริตฺวา นาญฺญํ เอกงฺคมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, มหิจฺฉตา…เป… อปฺปิจฺฉตา… อสนฺตุฏฺฐิตา… สนฺตุฏฺฐิตา… อโยนิโสมนสิกาโร… โยนิโสมนสิกาโร… อสมฺปชญฺญํ… สมฺปชญฺญํ… ทฺวาทสมํ.

102-109. “Considerando os fatores internos, monges, eu não vejo nenhum outro fator que conduza a tão grande prejuízo quanto o desejo intenso... [pe]... o desejo escasso... o descontentamento... o contentamento... a atenção inadequada... a atenção adequada... a falta de clara compreensão... a clara compreensão... Décimo segundo.”

---

๑๑๐. ‘‘พาหิรํ, ภิกฺขเว, องฺคนฺติ กริตฺวา นาญฺญํ เอกงฺคมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, ปาปมิตฺตตา. ปาปมิตฺตตา, ภิกฺขเว, มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. เตรสมํ.

110. “Considerando os fatores externos, monges, eu não vejo nenhum outro fator que conduza a tão grande prejuízo quanto a má amizade. A má amizade, monges, conduz a um grande prejuízo.” Décimo terceiro.

---

๑๑๑. ‘‘พาหิรํ, ภิกฺขเว, องฺคนฺติ กริตฺวา นาญฺญํ เอกงฺคมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, กลฺยาณมิตฺตตา. กลฺยาณมิตฺตตา, ภิกฺขเว, มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. จุทฺทสมํ.

111. “Considerando os fatores externos, monges, eu não vejo nenhum outro fator que conduza a tão grande benefício quanto a boa amizade. A boa amizade, monges, conduz a um grande benefício.” Décimo quarto.

---

๑๑๒. ‘‘อชฺฌตฺติกํ, ภิกฺขเว, องฺคนฺติ กริตฺวา นาญฺญํ เอกงฺคมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อนุโยโค อกุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค กุสลานํ ธมฺมานํ. อนุโยโค, ภิกฺขเว, อกุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค กุสลานํ ธมฺมานํ มหโต อนตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. ปนฺนรสมํ.

112. “Considerando os fatores internos, monges, eu não vejo nenhum outro fator que conduza a tão grande prejuízo quanto a dedicação a qualidades prejudiciais e a falta de dedicação a qualidades benéficas. A dedicação, monges, a qualidades prejudiciais e a falta de dedicação a qualidades benéficas conduzem a um grande prejuízo.” Décimo quinto.

---

๑๑๓. ‘‘อชฺฌตฺติกํ, ภิกฺขเว, องฺคนฺติ กริตฺวา นาญฺญํ เอกงฺคมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อนุโยโค กุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค อกุสลานํ ธมฺมานํ. อนุโยโค, ภิกฺขเว, กุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค อกุสลานํ ธมฺมานํ มหโต อตฺถาย สํวตฺตตี’’ติ. โสฬสมํ.

113. “Considerando os fatores internos, monges, eu não vejo nenhum outro fator que conduza a tão grande benefício quanto a dedicação a qualidades benéficas e a falta de dedicação a qualidades prejudiciais. A dedicação, monges, a qualidades benéficas e a falta de dedicação a qualidades prejudiciais conduzem a um grande benefício.” Décimo sexto.

---

๑๑๔. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, ปมาโท. ปมาโท, ภิกฺขเว, สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตตี’’ติ. สตฺตรสมํ.

114. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que conduza tanto ao declínio e ao desaparecimento do verdadeiro Dhamma quanto a negligência. A negligência, monges, conduz ao declínio e ao desaparecimento do verdadeiro Dhamma.” Décimo sétimo.

---

๑๑๕. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ สทฺธมฺมสฺส ฐิติยา อสมฺโมสาย อนนฺตรธานาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อปฺปมาโท. อปฺปมาโท, ภิกฺขเว, สทฺธมฺมสฺส ฐิติยา อสมฺโมสาย อนนฺตรธานาย สํวตฺตตี’’ติ. อฏฺฐารสมํ.

115. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que conduza tanto à continuidade, ao não declínio e ao não desaparecimento do verdadeiro Dhamma quanto a diligência. A diligência, monges, conduz à continuidade, ao não declínio e ao não desaparecimento do verdadeiro Dhamma.” Décimo oitavo.

---

๑๑๖. ‘‘นาหํ[Pg.18], ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, โกสชฺชํ. โกสชฺชํ, ภิกฺขเว, สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตตี’’ติ. เอกูนวีสติมํ.

116. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que conduza tanto ao declínio e ao desaparecimento do verdadeiro Dhamma quanto a preguiça. A preguiça, monges, conduz ao declínio e ao desaparecimento do verdadeiro Dhamma.” Décimo nono.

---

๑๑๗. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ สทฺธมฺมสฺส ฐิติยา อสมฺโมสาย อนนฺตรธานาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, วีริยารมฺโภ. วีริยารมฺโภ, ภิกฺขเว, สทฺธมฺมสฺส ฐิติยา อสมฺโมสาย อนนฺตรธานาย สํวตฺตตี’’ติ. วีสติมํ.

117. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que conduza tanto à continuidade, ao não declínio e ao não desaparecimento do verdadeiro Dhamma quanto o despertar da energia. O despertar da energia, monges, conduz à continuidade, ao não declínio e ao não desaparecimento do verdadeiro Dhamma.” Vigésimo.

---

๑๑๘-๑๒๘. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, มหิจฺฉตา…เป… อปฺปิจฺฉตา… อสนฺตุฏฺฐิตา… สนฺตุฏฺฐิตา… อโยนิโสมนสิกาโร… โยนิโสมนสิกาโร… อสมฺปชญฺญํ… สมฺปชญฺญํ … ปาปมิตฺตตา… กลฺยาณมิตฺตตา… อนุโยโค อกุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค กุสลานํ ธมฺมานํ. อนุโยโค, ภิกฺขเว, อกุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค กุสลานํ ธมฺมานํ สทฺธมฺมสฺส สมฺโมสาย อนฺตรธานาย สํวตฺตตี’’ติ. เอกตฺตึสติมํ.

118-128. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que conduza tanto ao declínio e ao desaparecimento do verdadeiro Dhamma quanto o desejo intenso... [pe]... o desejo escasso... o descontentamento... o contentamento... a atenção inadequada... a atenção adequada... a falta de clara compreensão... a clara compreensão... a má amizade... a boa amizade... a dedicação a qualidades prejudiciais e a falta de dedicação a qualidades benéficas. A dedicação, monges, a qualidades prejudiciais e a falta de dedicação a qualidades benéficas conduzem ao declínio e ao desaparecimento do verdadeiro Dhamma.” Trigésimo primeiro.

---

๑๒๙. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ สทฺธมฺมสฺส ฐิติยา อสมฺโมสาย อนนฺตรธานาย สํวตฺตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อนุโยโค กุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค อกุสลานํ ธมฺมานํ. อนุโยโค, ภิกฺขเว, กุสลานํ ธมฺมานํ, อนนุโยโค อกุสลานํ ธมฺมานํ สทฺธมฺมสฺส ฐิติยา อสมฺโมสาย อนนฺตรธานาย สํวตฺตตี’’ติ. จตุกฺโกฏิกํ นิฏฺฐิตํ. พาตฺตึสติมํ.

129. “Monges, eu não vejo nenhuma outra coisa que conduza tanto à continuidade, ao não declínio e ao não desaparecimento do verdadeiro Dhamma quanto a dedicação a qualidades benéficas e a falta de dedicação a qualidades prejudiciais. A dedicação, monges, a qualidades benéficas e a falta de dedicação a qualidades prejudiciais conduzem à continuidade, ao não declínio e ao não desaparecimento do verdadeiro Dhamma.” O grupo de quatro está concluído. Trigésimo segundo.

---

๑๓๐. ‘‘เย เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อธมฺมํ ธมฺโมติ ทีเปนฺติ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู พหุชนอหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนอสุขาย, พหุโน ชนสฺส อนตฺถาย อหิตาย ทุกฺขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ อนฺตรธาเปนฺตี’’ติ. เตตฺตึสติมํ.

130. “Aqueles monges, monges, que explicam o que não é o Dhamma como o Dhamma agem para o prejuízo de muitas pessoas, para a infelicidade de muitas pessoas, para a ruína, o prejuízo e o sofrimento de muitos, de devas e seres humanos. Esses monges, monges, geram muito demérito e fazem este verdadeiro Dhamma desaparecer.” Trigésimo terceiro.

---

๑๓๑. ‘‘เย เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู ธมฺมํ อธมฺโมติ ทีเปนฺติ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู พหุชนอหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนอสุขาย, พหุโน ชนสฺส อนตฺถาย [Pg.19] อหิตาย ทุกฺขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ อนฺตรธาเปนฺตี’’ติ. จตุตฺตึสติมํ.

131. “Aqueles monges, monges, que explicam o Dhamma como o que não é o Dhamma agem para o prejuízo de muitas pessoas, para a infelicidade de muitas pessoas, para a ruína, o prejuízo e o sofrimento de muitos, de devas e seres humanos. Esses monges, monges, geram muito demérito e fazem este verdadeiro Dhamma desaparecer.” Trigésimo quarto.

---

๑๓๒-๑๓๙. ‘‘เย เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อวินยํ วินโยติ ทีเปนฺติ…เป… วินยํ อวินโยติ ทีเปนฺติ…เป… อภาสิตํ อลปิตํ ตถาคเตน ภาสิตํ ลปิตํ ตถาคเตนาติ ทีเปนฺติ…เป… ภาสิตํ ลปิตํ ตถาคเตน อภาสิตํ อลปิตํ ตถาคเตนาติ ทีเปนฺติ…เป… อนาจิณฺณํ ตถาคเตน อาจิณฺณํ ตถาคเตนาติ ทีเปนฺติ…เป… อาจิณฺณํ ตถาคเตน อนาจิณฺณํ ตถาคเตนาติ ทีเปนฺติ…เป… อปญฺญตฺตํ ตถาคเตน ปญฺญตฺตํ ตถาคเตนาติ ทีเปนฺติ…เป… ปญฺญตฺตํ ตถาคเตน อปญฺญตฺตํ ตถาคเตนาติ ทีเปนฺติ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู พหุชนอหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนอสุขาย, พหุโน ชนสฺส อนตฺถาย อหิตาย ทุกฺขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ อนฺตรธาเปนฺตี’’ติ. ทฺวาจตฺตาลีสติมํ.

132-139. “Aqueles monges, monges, que explicam o que não é a disciplina como a disciplina... [pe]... a disciplina como o que não é a disciplina... o que não foi dito e proferido pelo Tathāgata como tendo sido dito e proferido por ele... o que foi dito e proferido pelo Tathāgata como não tendo sido dito e proferido por ele... o que não foi praticado pelo Tathāgata como tendo sido praticado por ele... o que foi praticado pelo Tathāgata como não tendo sido praticado por ele... o que não foi prescrito pelo Tathāgata como tendo sido prescrito por ele... o que foi prescrito pelo Tathāgata como não tendo sido prescrito por ele agem para o prejuízo de muitas pessoas, para a infelicidade de muitas pessoas, para a ruína, o prejuízo e o sofrimento de muitos, de devas e seres humanos. Esses monges, monges, geram muito demérito e fazem este verdadeiro Dhamma desaparecer.” Quarenta e dois.

---

ทุติยปมาทาทิวคฺโค ทสโม.

O décimo capítulo, o segundo sobre a negligência e outros.

---

๑๑. อธมฺมวคฺโค

11. O capítulo sobre o que não é o Dhamma

---

๑๔๐. ‘‘เย เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อธมฺมํ อธมฺโมติ ทีเปนฺติ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู พหุชนหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนสุขาย, พหุโน ชนสฺส อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู ปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ ฐเปนฺตี’’ติ. ปฐมํ.

140. “Aqueles monges, monges, que explicam o que não é o Dhamma como o que não é o Dhamma agem para o bem-estar de muitas pessoas, para a felicidade de muitas pessoas, para o benefício, o bem-estar e a felicidade de muitos, de devas e seres humanos. Esses monges, monges, geram muito mérito e sustentam este verdadeiro Dhamma.” Primeiro.

---

๑๔๑. ‘‘เย เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู ธมฺมํ ธมฺโมติ ทีเปนฺติ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู พหุชนหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนสุขาย, พหุโน ชนสฺส อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู ปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ ฐเปนฺตี’’ติ. ทุติยํ.

141. “Aqueles monges, monges, que explicam o Dhamma como o Dhamma agem para o bem-estar de muitas pessoas, para a felicidade de muitas pessoas, para o benefício, o bem-estar e a felicidade de muitos, de devas e seres humanos. Esses monges, monges, geram muito mérito e sustentam este verdadeiro Dhamma.” Segundo.

---

๑๔๒-๑๔๙. ‘‘เย เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อวินยํ อวินโยติ ทีเปนฺติ…เป… วินยํ วินโยติ ทีเปนฺติ…เป… อภาสิตํ อลปิตํ ตถาคเตน อภาสิตํ อลปิตํ ตถาคเตนาติ ทีเปนฺติ…เป… ภาสิตํ [Pg.20] ลปิตํ ตถาคเตน ภาสิตํ ลปิตํ ตถาคเตนาติ ทีเปนฺติ…เป… อนาจิณฺณํ ตถาคเตน อนาจิณฺณํ ตถาคเตนาติ ทีเปนฺติ…เป… อาจิณฺณํ ตถาคเตน อาจิณฺณํ ตถาคเตนาติ ทีเปนฺติ…เป… อปญฺญตฺตํ ตถาคเตน อปญฺญตฺตํ ตถาคเตนาติ ทีเปนฺติ…เป… ปญฺญตฺตํ ตถาคเตน ปญฺญตฺตํ ตถาคเตนาติ ทีเปนฺติ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู พหุชนหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนสุขาย, พหุโน ชนสฺส อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู ปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ ฐเปนฺตี’’ติ. ทสมํ.

142-149. “Aqueles monges, monges, que explicam o que não é a disciplina como o que não é a disciplina... [pe]... a disciplina como a disciplina... o que não foi dito e proferido pelo Tathāgata como não tendo sido dito e proferido por ele... o que foi dito e proferido pelo Tathāgata como tendo sido dito e proferido por ele... o que não foi praticado pelo Tathāgata como não tendo sido praticado por ele... o que foi praticado pelo Tathāgata como tendo sido praticado por ele... o que não foi prescrito pelo Tathāgata como não tendo sido prescrito por ele... o que foi prescrito pelo Tathāgata como tendo sido prescrito por ele agem para o bem-estar de muitas pessoas, para a felicidade de muitas pessoas, para o benefício, o bem-estar e a felicidade de muitos, de devas e seres humanos. Esses monges, monges, geram muito mérito e sustentam este verdadeiro Dhamma.” Décimo.

---

อธมฺมวคฺโค เอกาทสโม.

O décimo primeiro capítulo, sobre o que não é o Dhamma.

---

๑๒. อนาปตฺติวคฺโค

12. O capítulo sobre o que não é ofensa

---

๑๕๐. ‘‘เย เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อนาปตฺตึ อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู พหุชนอหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนอสุขาย, พหุโน ชนสฺส อนตฺถาย อหิตาย ทุกฺขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ อนฺตรธาเปนฺตี’’ติ. ปฐมํ.

150. “Aqueles monges, monges, que explicam o que não é uma ofensa como uma ofensa agem para o prejuízo de muitas pessoas, para a infelicidade de muitas pessoas, para a ruína, o prejuízo e o sofrimento de muitos, de devas e seres humanos. Esses monges, monges, geram muito demérito e fazem este verdadeiro Dhamma desaparecer.” Primeiro.

---

๑๕๑. ‘‘เย เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อาปตฺตึ อนาปตฺตีติ ทีเปนฺติ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู พหุชนอหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนอสุขาย, พหุโน ชนสฺส อนตฺถาย อหิตาย ทุกฺขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ อนฺตรธาเปนฺตี’’ติ. ทุติยํ.

151. “Aqueles monges, monges, que explicam o que é uma ofensa como o que não é uma ofensa agem para o prejuízo de muitas pessoas, para a infelicidade de muitas pessoas, para a ruína, o prejuízo e o sofrimento de muitos, de devas e seres humanos. Esses monges, monges, geram muito demérito e fazem este verdadeiro Dhamma desaparecer.” Segundo.

---

๑๕๒-๑๕๙. ‘‘เย เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู ลหุกํ อาปตฺตึ ครุกา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ…เป… ครุกํ อาปตฺตึ ลหุกา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ…เป… ทุฏฺฐุลฺลํ อาปตฺตึ อทุฏฺฐุลฺลา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ…เป… อทุฏฺฐุลฺลํ อาปตฺตึ ทุฏฺฐุลฺลา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ…เป… สาวเสสํ อาปตฺตึ อนวเสสา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ…เป… อนวเสสํ อาปตฺตึ สาวเสสา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ…เป… สปฺปฏิกมฺมํ อาปตฺตึ อปฺปฏิกมฺมา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ…เป… อปฺปฏิกมฺมํ อาปตฺตึ สปฺปฏิกมฺมา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู พหุชนอหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนอสุขาย, พหุโน ชนสฺส อนตฺถาย อหิตาย ทุกฺขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ [Pg.21] เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ อนฺตรธาเปนฺตี’’ติ. ทสมํ.

152-159. Monges, aqueles bhikkhus que explicam uma ofensa leve como uma ofensa grave... uma ofensa grave como uma ofensa leve... uma ofensa grosseira como uma ofensa não grosseira... uma ofensa não grosseira como uma ofensa grosseira... uma ofensa com resíduo como uma ofensa sem resíduo... uma ofensa sem resíduo como uma ofensa com resíduo... uma ofensa remediável como uma ofensa irremediável... uma ofensa irremediável como uma ofensa remediável; esses bhikkhus, monges, agem para o malefício de muitos, para a infelicidade de muitos, para o prejuízo, o malefício e o sofrimento de muitos, de devas e seres humanos. E esses bhikkhus, monges, acumulam muito demérito e fazem desaparecer este verdadeiro Dhamma. Décimo.

---

๑๖๐. ‘‘เย เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อนาปตฺตึ อนาปตฺตีติ ทีเปนฺติ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู พหุชนหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนสุขาย, พหุโน ชนสฺส อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู ปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ ฐเปนฺตี’’ติ. เอกาทสมํ.

160. Monges, aqueles bhikkhus que explicam o que não é ofensa como não sendo ofensa; esses bhikkhus, monges, agem para o benefício de muitos, para a felicidade de muitos, para o proveito, o benefício e a felicidade de muitos, de devas e seres humanos. E esses bhikkhus, monges, acumulam muito mérito e preservam este verdadeiro Dhamma. Décimo primeiro.

---

๑๖๑. ‘‘เย เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู อาปตฺตึ อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู พหุชนหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนสุขาย, พหุโน ชนสฺส อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู ปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ ฐเปนฺตี’’ติ. ทฺวาทสมํ.

161. Monges, aqueles bhikkhus que explicam uma ofensa como uma ofensa; esses bhikkhus, monges, agem para o benefício de muitos, para a felicidade de muitos, para o proveito, o benefício e a felicidade de muitos, de devas e seres humanos. E esses bhikkhus, monges, acumulam muito mérito e preservam este verdadeiro Dhamma. Décimo segundo.

---

๑๖๒-๑๖๙. ‘‘เย เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู ลหุกํ อาปตฺตึ ลหุกา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ… ครุกํ อาปตฺตึ ครุกา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ… ทุฏฺฐุลฺลํ อาปตฺตึ ทุฏฺฐุลฺลา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ… อทุฏฺฐุลฺลํ อาปตฺตึ อทุฏฺฐุลฺลา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ… สาวเสสํ อาปตฺตึ สาวเสสา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ… อนวเสสํ อาปตฺตึ อนวเสสา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ… สปฺปฏิกมฺมํ อาปตฺตึ สปฺปฏิกมฺมา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ… อปฺปฏิกมฺมํ อาปตฺตึ อปฺปฏิกมฺมา อาปตฺตีติ ทีเปนฺติ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู พหุชนหิตาย ปฏิปนฺนา พหุชนสุขาย, พหุโน ชนสฺส อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ. พหุญฺจ เต, ภิกฺขเว, ภิกฺขู ปุญฺญํ ปสวนฺติ, เต จิมํ สทฺธมฺมํ ฐเปนฺตี’’ติ. วีสติมํ.

162-169. Monges, aqueles bhikkhus que explicam uma ofensa leve como uma ofensa leve... uma ofensa grave como uma ofensa grave... uma ofensa grosseira como uma ofensa grosseira... uma ofensa não grosseira como uma ofensa não grosseira... uma ofensa com resíduo como uma ofensa com resíduo... uma ofensa sem resíduo como uma ofensa sem resíduo... uma ofensa remediável como uma ofensa remediável... uma ofensa irremediável como uma ofensa irremediável; esses bhikkhus, monges, agem para o benefício de muitos, para a felicidade de muitos, para o proveito, o benefício e a felicidade de muitos, de devas e seres humanos. E esses bhikkhus, monges, acumulam muito mérito e preservam este verdadeiro Dhamma. Vigésimo.

---

อนาปตฺติวคฺโค ทฺวาทสโม.

O décimo segundo capítulo: Sobre a Não Ofensa.

---

๑๓. เอกปุคฺคลวคฺโค

13. Capítulo sobre uma Única Pessoa

---

๑๗๐. ‘‘เอกปุคฺคโล, ภิกฺขเว, โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย โลกานุกมฺปาย อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ. กตโม เอกปุคฺคโล? ตถาคโต อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ. อยํ โข, ภิกฺขเว, เอกปุคฺคโล โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ พหุชนหิตาย [Pg.22] พหุชนสุขาย โลกานุกมฺปาย อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสาน’’นฺติ.

170. Monges, há uma única pessoa que, ao surgir no mundo, surge para o benefício de muitos, para a felicidade de muitos, por compaixão pelo mundo, para o proveito, o benefício e a felicidade de devas e seres humanos. Quem é essa única pessoa? O Tathāgata, o Arahant, o Perfeitamente Iluminado. Esta é, monges, a única pessoa que, ao surgir no mundo, surge para o benefício de muitos, para a felicidade de muitos, por compaixão pelo mundo, para o proveito, o benefício e a felicidade de devas e seres humanos.

---

๑๗๑. ‘‘เอกปุคฺคลสฺส, ภิกฺขเว, ปาตุภาโว ทุลฺลโภ โลกสฺมึ. กตมสฺส เอกปุคฺคลสฺส? ตถาคตสฺส อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส. อิมสฺส โข, ภิกฺขเว, เอกปุคฺคลสฺส ปาตุภาโว ทุลฺลโภ โลกสฺมิ’’นฺติ.

171. Monges, a manifestação de uma única pessoa é rara no mundo. De qual única pessoa? Do Tathāgata, o Arahant, o Perfeitamente Iluminado. A manifestação desta única pessoa, monges, é rara no mundo.

---

๑๗๒. ‘‘เอกปุคฺคโล, ภิกฺขเว, โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ อจฺฉริยมนุสฺโส. กตโม เอกปุคฺคโล? ตถาคโต อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ. อยํ โข, ภิกฺขเว, เอกปุคฺคโล โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ อจฺฉริยมนุสฺโส’’ติ.

172. Monges, há uma única pessoa que, ao surgir no mundo, surge como um ser humano extraordinário. Quem é essa única pessoa? O Tathāgata, o Arahant, o Perfeitamente Iluminado. Esta é, monges, a única pessoa que, ao surgir no mundo, surge como um ser humano extraordinário.

---

๑๗๓. ‘‘เอกปุคฺคลสฺส, ภิกฺขเว, กาลกิริยา พหุโน ชนสฺส อนุตปฺปา โหติ. กตมสฺส เอกปุคฺคลสฺส? ตถาคตสฺส อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส. อิมสฺส โข, ภิกฺขเว, เอกปุคฺคลสฺส กาลกิริยา พหุโน ชนสฺส อนุตปฺปา โหตี’’ติ.

173. Monges, a morte de uma única pessoa é lamentada por muitas pessoas. De qual única pessoa? Do Tathāgata, o Arahant, o Perfeitamente Iluminado. A morte desta única pessoa, monges, é lamentada por muitas pessoas.

---

๑๗๔. ‘‘เอกปุคฺคโล, ภิกฺขเว, โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ อทุติโย อสหาโย อปฺปฏิโม อปฺปฏิสโม อปฺปฏิภาโค อปฺปฏิปุคฺคโล อสโม อสมสโม ทฺวิปทานํ อคฺโค. กตโม เอกปุคฺคโล? ตถาคโต อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ. อยํ โข, ภิกฺขเว, เอกปุคฺคโล โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ อทุติโย อสหาโย อปฺปฏิโม อปฺปฏิสโม อปฺปฏิภาโค อปฺปฏิปุคฺคโล อสโม อสมสโม ทฺวิปทานํ อคฺโค’’ติ.

174. Monges, há uma única pessoa que, ao surgir no mundo, surge sem igual, sem companheiro, incomparável, sem par, sem rival, sem equivalente, inigualável, igual apenas aos inigualáveis, o supremo entre os bípedes. Quem é essa única pessoa? O Tathāgata, o Arahant, o Perfeitamente Iluminado. Esta é, monges, a única pessoa que, ao surgir no mundo, surge sem igual, sem companheiro, incomparável, sem par, sem rival, sem equivalente, inigualável, igual apenas aos inigualáveis, o supremo entre os bípedes.

---

๑๗๕-๑๘๖. ‘‘เอกปุคฺคลสฺส, ภิกฺขเว, ปาตุภาวา มหโต จกฺขุสฺส ปาตุภาโว โหติ, มหโต อาโลกสฺส ปาตุภาโว โหติ, มหโต โอภาสสฺส ปาตุภาโว โหติ, ฉนฺนํ อนุตฺตริยานํ ปาตุภาโว โหติ, จตุนฺนํ ปฏิสมฺภิทานํ สจฺฉิกิริยา โหติ, อเนกธาตุปฏิเวโธ โหติ, นานาธาตุปฏิเวโธ โหติ, วิชฺชาวิมุตฺติผลสจฺฉิกิริยา โหติ, โสตาปตฺติผลสจฺฉิกิริยา โหติ, สกทาคามิผลสจฺฉิกิริยา โหติ, อนาคามิผลสจฺฉิกิริยา โหติ, อรหตฺตผลสจฺฉิกิริยา [Pg.23] โหติ. กตมสฺส เอกปุคฺคลสฺส? ตถาคตสฺส อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส. อิมสฺส โข, ภิกฺขเว, เอกปุคฺคลสฺส ปาตุภาวา มหโต จกฺขุสฺส ปาตุภาโว โหติ, มหโต อาโลกสฺส ปาตุภาโว โหติ, มหโต โอภาสสฺส ปาตุภาโว โหติ, ฉนฺนํ อนุตฺตริยานํ ปาตุภาโว โหติ, จตุนฺนํ ปฏิสมฺภิทานํ สจฺฉิกิริยา โหติ, อเนกธาตุปฏิเวโธ โหติ, นานาธาตุปฏิเวโธ โหติ, วิชฺชาวิมุตฺติผลสจฺฉิกิริยา โหติ, โสตาปตฺติผลสจฺฉิกิริยา โหติ, สกทาคามิผลสจฺฉิกิริยา โหติ, อนาคามิผลสจฺฉิกิริยา โหติ, อรหตฺตผลสจฺฉิกิริยา โหตี’’ติ.

175-186. Monges, com a manifestação de uma única pessoa, ocorre a manifestação de uma grande visão, ocorre a manifestação de uma grande luz, ocorre a manifestação de um grande esplendor, ocorre a manifestação das seis coisas insuperáveis, ocorre a realização das quatro análises discriminativas, ocorre a penetração de numerosos elementos, ocorre a penetração da diversidade de elementos, ocorre a realização do fruto do verdadeiro conhecimento e da libertação, ocorre a realização do fruto da entrada na corrente, ocorre a realização do fruto do retorno único, ocorre a realização do fruto do não retorno, ocorre a realização do fruto do estado de arahant. De qual única pessoa? Do Tathāgata, o Arahant, o Perfeitamente Iluminado. Com a manifestação desta única pessoa, monges, ocorre a manifestação de uma grande visão, ocorre a manifestação de uma grande luz, ocorre a manifestação de um grande esplendor, ocorre a manifestação das seis coisas insuperáveis, ocorre a realização das quatro análises discriminativas, ocorre a penetração de numerosos elementos, ocorre a penetração da diversidade de elementos, ocorre a realização do fruto do verdadeiro conhecimento e da libertação, ocorre a realização do fruto da entrada na corrente, ocorre a realização do fruto do retorno único, ocorre a realização do fruto do não retorno, ocorre a realização do fruto do estado de arahant.

---

๑๘๗. ‘‘นาหํ ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกปุคฺคลมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ ตถาคเตน อนุตฺตรํ ธมฺมจกฺกํ ปวตฺติตํ สมฺมเทว อนุปฺปวตฺเตติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, สาริปุตฺโต. สาริปุตฺโต, ภิกฺขเว, ตถาคเตน อนุตฺตรํ ธมฺมจกฺกํ ปวตฺติตํ สมฺมเทว อนุปฺปวตฺเตตี’’ติ.

187. Monges, não vejo nenhuma outra única pessoa que dê continuidade de modo tão perfeito à insuperável Roda do Dhamma colocada em movimento pelo Tathāgata como Sāriputta. Sāriputta, monges, dá continuidade de modo perfeito à insuperável Roda do Dhamma colocada em movimento pelo Tathāgata.

---

เอกปุคฺคลวคฺโค เตรสโม.

O décimo terceiro capítulo: Sobre uma Única Pessoa.

---

๑๔. เอตทคฺควคฺโค

14. Capítulo sobre os Mais Destacados

---

๑. ปฐมวคฺโค

1. Primeiro Subcapítulo

---

๑๘๘. ‘‘เอตทคฺคํ, ภิกฺขเว, มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ รตฺตญฺญูนํ ยทิทํ อญฺญาสิโกณฺฑญฺโญ’’.

188. Monges, o principal entre os meus discípulos bhikkhus em senioridade é Aññāsikoṇañña.

---

๑๘๙. … มหาปญฺญานํ ยทิทํ สาริปุตฺโต.

189. ... entre os de grande sabedoria é Sāriputta.

---

๑๙๐. … อิทฺธิมนฺตานํ ยทิทํ มหาโมคฺคลฺลาโน.

190. ... entre os que possuem poderes psíquicos é Mahāmoggallāna.

---

๑๙๑. … ธุตวาทานํ ยทิทํ มหากสฺสโป.

191. ... entre os que defendem as práticas ascéticas é Mahākassapa.

---

๑๙๒. … ทิพฺพจกฺขุกานํ ยทิทํ อนุรุทฺโธ.

192. ... entre os que possuem o olho divino é Anuruddha.

---

๑๙๓. … อุจฺจากุลิกานํ ยทิทํ ภทฺทิโย กาฬิโคธายปุตฺโต.

193. ... entre os de famílias eminentes é Bhaddiya, filho de Kāḷigodhā.

---

๑๙๔. … มญฺชุสฺสรานํ ยทิทํ ลกุณฺฑก ภทฺทิโย.

194. ... entre os de voz suave é Lakuṇṭaka Bhaddiya.

---

๑๙๕. … สีหนาทิกานํ [Pg.24] ยทิทํ ปิณฺโฑลภารทฺวาโช.

195. ... entre os que rugem o rugido do leão é Piṇḍola Bhāradvāja.

---

๑๙๖. … ธมฺมกถิกานํ ยทิทํ ปุณฺโณ มนฺตาณิปุตฺโต.

196. ... entre os que pregam o Dhamma é Puṇṇa, filho de Mantāṇi.

---

๑๙๗. … สํขิตฺเตน ภาสิตสฺส วิตฺถาเรน อตฺถํ วิภชนฺตานํ ยทิทํ มหากจฺจาโนติ.

197. ... entre os que explicam detalhadamente o significado daquilo que foi dito de forma breve é Mahākaccāna.

---

วคฺโค ปฐโม.

Primeiro Subcapítulo.

---

๒. ทุติยวคฺโค

2. Segundo Subcapítulo

---

๑๙๘. ‘‘เอตทคฺคํ, ภิกฺขเว, มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ มโนมยํ กายํ อภินิมฺมินนฺตานํ ยทิทํ จูฬปนฺถโก’’.

198. Monges, o principal entre os meus discípulos bhikkhus entre os que criam um corpo feito pela mente é Cūḷapanthaka.

---

๑๙๙. … เจโตวิวฏฺฏกุสลานํ ยทิทํ จูฬปนฺถโก.

199. ... entre os hábeis na transformação mental é Cūḷapanthaka.

---

๒๐๐. … สญฺญาวิวฏฺฏกุสลานํ ยทิทํ มหาปนฺถโก.

200. ... entre os hábeis na transformação da percepção é Mahāpanthaka.

---

๒๐๑. … อรณวิหารีนํ ยทิทํ สุภูติ.

201. ... entre os que vivem sem conflitos é Subhūti.

---

๒๐๒. … ทกฺขิเณยฺยานํ ยทิทํ สุภูติ.

202. ... entre os dignos de oferendas é Subhūti.

---

๒๐๓. … อารญฺญกานํ ยทิทํ เรวโต ขทิรวนิโย.

203. ... entre os que habitam na floresta é Revata Khadiravaniya.

---

๒๐๔. … ฌายีนํ ยทิทํ กงฺขาเรวโต.

204. ... entre os meditadores é Kaṅkhārevata.

---

๒๐๕. … อารทฺธวีริยานํ ยทิทํ โสโณ โกฬิวิโส.

205. ... entre os que empenham energia é Soṇa Koḷivīsa.

---

๒๐๖. … กลฺยาณวากฺกรณานํ ยทิทํ โสโณ กุฏิกณฺโณ.

206. ... entre os que são excelentes oradores é Soṇa Kuṭikaṇṇa.

---

๒๐๗. … ลาภีนํ ยทิทํ สีวลิ.

207. ... entre os que recebem muitas dádivas é Sīvalī.

---

๒๐๘. … สทฺธาธิมุตฺตานํ ยทิทํ วกฺกลีติ.

208. ... entre os que são convictos pela fé é Vakkalī.

---

วคฺโค ทุติโย.

Segundo Subcapítulo.

---

๓. ตติยวคฺโค

3. Terceiro Subcapítulo

---

๒๐๙. ‘‘เอตทคฺคํ, ภิกฺขเว, มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ สิกฺขากามานํ ยทิทํ ราหุโล’’.

209. Monges, o principal entre os meus discípulos bhikkhus entre os que desejam o treinamento é Rāhula.

---

๒๑๐. … สทฺธาปพฺพชิตานํ [Pg.25] ยทิทํ รฏฺฐปาโล.

210. ... entre os que renunciaram pela fé é Raṭṭhapāla.

---

๒๑๑. … ปฐมํ สลากํ คณฺหนฺตานํ ยทิทํ กุณฺฑธาโน.

211. ... entre os que são os primeiros a retirar as fichas de refeição é Kuṇḍadhāna.

---

๒๑๒. … ปฏิภานวนฺตานํ ยทิทํ วงฺคีโส.

212. ... entre os que compõem versos inspirados é Vaṅgīsa.

---

๒๑๓. … สมนฺตปาสาทิกานํ ยทิทํ อุปเสโน วงฺคนฺตปุตฺโต.

213. ... entre os que inspiram confiança em todos os aspectos é Upasena, filho de Vaṅganta.

---

๒๑๔. … เสนาสนปญฺญาปกานํ ยทิทํ ทพฺโพ มลฺลปุตฺโต.

214. ... entre os que designam os alojamentos é Dabba, filho dos Mallas.

---

๒๑๕. … เทวตานํ ปิยมนาปานํ ยทิทํ ปิลินฺทวจฺโฉ.

215. ... entre os que são queridos e agradáveis às divindades é Pilindavaccha.

---

๒๑๖. … ขิปฺปาภิญฺญานํ ยทิทํ พาหิโย ทารุจีริโย.

216. ... entre os que alcançam rapidamente o conhecimento direto é Bāhiya Dārucīriya.

---

๒๑๗. … จิตฺตกถิกานํ ยทิทํ กุมารกสฺสโป.

217. ... entre os de discurso eloquente é Kumārakassapa.

---

๒๑๘. … ปฏิสมฺภิทาปตฺตานํ ยทิทํ มหาโกฏฺฐิโตติ.

218. ... entre os que alcançaram as análises discriminativas é Mahākoṭṭhita.

---

วคฺโค ตติโย.

Terceiro Subcapítulo.

---

๔. จตุตฺถวคฺโค

4. Quarto Subcapítulo

---

๒๑๙. ‘‘เอตทคฺคํ, ภิกฺขเว, มม สาวกานํ ภิกฺขูนํ พหุสฺสุตานํ ยทิทํ อานนฺโท’’.

219. Monges, o principal entre os meus discípulos bhikkhus entre os de grande conhecimento é Ānanda.

---

๒๒๐. … สติมนฺตานํ ยทิทํ อานนฺโท.

220. ... entre os que possuem excelente memória é Ānanda.

---

๒๒๑. … คติมนฺตานํ ยทิทํ อานนฺโท.

221. ... entre os de rápida compreensão é Ānanda.

---

๒๒๒. … ธิติมนฺตานํ ยทิทํ อานนฺโท.

222. ... entre os que são resolutos é Ānanda.

---

๒๒๓. … อุปฏฺฐากานํ ยทิทํ อานนฺโท.

223. ... entre os assistentes pessoais é Ānanda.

---

๒๒๔. … มหาปริสานํ ยทิทํ อุรุเวลกสฺสโป.

224. ... entre os que possuem uma grande comitiva é Uruvelakassapa.

---

๒๒๕. … กุลปฺปสาทกานํ ยทิทํ กาฬุทายี.

225. ... entre os que inspiram confiança nas famílias é Kāḷudāyī.

---

๒๒๖. … อปฺปาพาธานํ ยทิทํ พากุโล.

226. … entre os que gozam de boa saúde está Bakkula.

---

๒๒๗. … ปุพฺเพนิวาสํ อนุสฺสรนฺตานํ ยทิทํ โสภิโต.

227. … entre os que relembram vidas passadas está Sobhita.

---

๒๒๘. … วินยธรานํ ยทิทํ อุปาลิ.

228. … entre os conhecedores do Vinaya está Upāli.

---

๒๒๙. … ภิกฺขุโนวาทกานํ [Pg.26] ยทิทํ นนฺทโก.

229. … entre os que exortam as bhikkhunīs está Nandaka.

---

๒๓๐. … อินฺทฺริเยสุ คุตฺตทฺวารานํ ยทิทํ นนฺโท.

230. … entre os que guardam as portas das faculdades sensoriais está Nanda.

---

๒๓๑. … ภิกฺขุโอวาทกานํ ยทิทํ มหากปฺปิโน.

231. … entre os que exortam os bhikkhus está Mahākappina.

---

๒๓๒. … เตโชธาตุกุสลานํ ยทิทํ สาคโต.

232. … entre os que são habilidosos no elemento fogo está Sāgato.

---

๒๓๓. … ปฏิภาเนยฺยกานํ ยทิทํ ราโธ.

233. … entre os de inspiração eloquente está Rādha.

---

๒๓๔. … ลูขจีวรธรานํ ยทิทํ โมฆราชาติ.

234. … entre os que usam mantos grosseiros está Mogharājā.

---

วคฺโค จตุตฺโถ.

O quarto capítulo.

---

๕. ปญฺจมวคฺโค

5. Quinto Capítulo

---

๒๓๕. ‘‘เอตทคฺคํ, ภิกฺขเว, มม สาวิกานํ ภิกฺขุนีนํ รตฺตญฺญูนํ ยทิทํ มหาปชาปติโคตมี’’.

235. “Monges, a principal entre as minhas discípulas bhikkhunīs em senioridade é Mahāpajāpatī Gotamī.”

---

๒๓๖. … มหาปญฺญานํ ยทิทํ เขมา.

236. … entre as de grande sabedoria está Khemā.

---

๒๓๗. … อิทฺธิมนฺตีนํ ยทิทํ อุปฺปลวณฺณา.

237. … entre as que possuem poderes extraordinários está Uppalavaṇṇā.

---

๒๓๘. … วินยธรานํ ยทิทํ ปฏาจารา.

238. … entre as conhecedoras do Vinaya está Paṭācārā.

---

๒๓๙. … ธมฺมกถิกานํ ยทิทํ ธมฺมทินฺนา.

239. … entre as que pregam o Dhamma está Dhammadinnā.

---

๒๔๐. … ฌายีนํ ยทิทํ นนฺทา.

240. … entre as meditadoras está Nandā.

---

๒๔๑. … อารทฺธวีริยานํ ยทิทํ โสณา.

241. … entre as de energia resoluta está Soṇā.

---

๒๔๒. … ทิพฺพจกฺขุกานํ ยทิทํ พกุลา.

242. … entre as que possuem o olho divino está Bakulā.

---

๒๔๓. … ขิปฺปาภิญฺญานํ ยทิทํ ภทฺทา กุณฺฑลเกสา.

243. … entre as que alcançam rapidamente o conhecimento direto está Bhaddā Kuṇḍalakesā.

---

๒๔๔. … ปุพฺเพนิวาสํ อนุสฺสรนฺตีนํ ยทิทํ ภทฺทา กาปิลานี.

244. … entre as que relembram vidas passadas está Bhaddā Kāpilānī.

---

๒๔๕. … มหาภิญฺญปฺปตฺตานํ ยทิทํ ภทฺทกจฺจานา.

245. … entre as que alcançam os grandes conhecimentos diretos está Bhaddakaccānā.

---

๒๔๖. … ลูขจีวรธรานํ ยทิทํ กิสาโคตมี.

246. … entre as que usam mantos grosseiros está Kisāgotamī.

---

๒๔๗. … สทฺธาธิมุตฺตานํ ยทิทํ สิงฺคาลกมาตาติ.

247. … entre as convictas pela fé está Siṅgālakamātā.

---

วคฺโค ปญฺจโม.

O quinto capítulo.

---

๖. ฉฏฺฐวคฺโค

6. Sexto Capítulo

---

๒๔๘. ‘‘เอตทคฺคํ[Pg.27], ภิกฺขเว, มม สาวกานํ อุปาสกานํ ปฐมํ สรณํ คจฺฉนฺตานํ ยทิทํ ตปุสฺสภลฺลิกา วาณิชา’’.

248. “Monges, os principais entre os meus discípulos leigos masculinos que primeiro tomaram refúgio são os mercadores Tapussa e Bhallika.”

---

๒๔๙. … ทายกานํ ยทิทํ สุทตฺโต คหปติ อนาถปิณฺฑิโก.

249. … entre os doadores está o chefe de família Sudatta Anāthapiṇḍika.

---

๒๕๐. … ธมฺมกถิกานํ ยทิทํ จิตฺโต คหปติ มจฺฉิกาสณฺฑิโก.

250. … entre os que pregam o Dhamma está o chefe de família Citta de Macchikāsaṇḍa.

---

๒๕๑. … จตูหิ สงฺคหวตฺถูหิ ปริสํ สงฺคณฺหนฺตานํ ยทิทํ หตฺถโก อาฬวโก.

251. … entre os que reúnem a assembleia por meio das quatro bases de acolhimento está Hatthaka de Āḷavī.

---

๒๕๒. … ปณีตทายกานํ ยทิทํ มหานาโม สกฺโก.

252. … entre os que doam o que é excelente está Mahānāma, o Sákia.

---

๒๕๓. … มนาปทายกานํ ยทิทํ อุคฺโค คหปติ เวสาลิโก.

253. … entre os que doam o que é agradável está o chefe de família Ugga de Vesālī.

---

๒๕๔. … สงฺฆุปฏฺฐากานํ ยทิทํ หตฺถิคามโก อุคฺคโต คหปติ.

254. … entre os que servem a Sangha está o chefe de família Uggata de Hatthigāma.

---

๒๕๕. … อเวจฺจปฺปสนฺนานํ ยทิทํ สูรมฺพฏฺโฐ.

255. … entre os que possuem confiança inabalável está Sūrambaṭṭha.

---

๒๕๖. … ปุคฺคลปฺปสนฺนานํ ยทิทํ ชีวโก โกมารภจฺโจ.

256. … entre os que possuem confiança em pessoas está Jīvaka Komārabhacca.

---

๒๕๗. … วิสฺสาสกานํ ยทิทํ นกุลปิตา คหปตีติ.

257. … entre os que são íntimos está o chefe de família Nakulapitā.

---

วคฺโค ฉฏฺโฐ.

O sexto capítulo.

---

๗. สตฺตมวคฺโค

7. Sétimo Capítulo

---

๒๕๘. ‘‘เอตทคฺคํ, ภิกฺขเว, มม สาวิกานํ อุปาสิกานํ ปฐมํ สรณํ คจฺฉนฺตีนํ ยทิทํ สุชาตา เสนิยธีตา’’.

258. “Monges, a principal entre as minhas discípulas leigas femininas que primeiro tomaram refúgio é Sujātā, filha de Seniya.”

---

๒๕๙. … ทายิกานํ ยทิทํ วิสาขา มิคารมาตา.

259. … entre as doadoras está Visākhā Migāramātā.

---

๒๖๐. … พหุสฺสุตานํ ยทิทํ ขุชฺชุตฺตรา.

260. … entre as de grande conhecimento está Khujjuttarā.

---

๒๖๑. … เมตฺตาวิหารีนํ ยทิทํ สามาวตี.

261. … entre as que habitam no amor-bondade está Sāmāvatī.

---

๒๖๒. … ฌายีนํ ยทิทํ อุตฺตรานนฺทมาตา.

262. … entre as meditadoras está Uttarā, mãe de Nanda.

---

๒๖๓. … ปณีตทายิกานํ ยทิทํ สุปฺปวาสา โกลิยธีตา.

263. … entre as que doam o que é excelente está Suppavāsā, a filha dos Kólias.

---

๒๖๔. … คิลานุปฏฺฐากีนํ [Pg.28] ยทิทํ สุปฺปิยา อุปาสิกา.

264. … entre as que cuidam dos enfermos está a discípula leiga Suppiyā.

---

๒๖๕. … อเวจฺจปฺปสนฺนานํ ยทิทํ กาติยานี.

265. … entre as que possuem confiança inabalável está Kātiyānī.

---

๒๖๖. … วิสฺสาสิกานํ ยทิทํ นกุลมาตา คหปตานี.

266. … entre as que são íntimas está a dona de casa Nakulamātā.

---

๒๖๗. … อนุสฺสวปฺปสนฺนานํ ยทิทํ กาฬี อุปาสิกา กุลฆริกา ติ.

267. … entre as que possuem confiança baseada em ouvir dizer está a discípula leiga Kāḷī de Kuraraghara.

---

วคฺโค สตฺตโม.

O sétimo capítulo.

---

เอตทคฺควคฺโค จุทฺทสโม.

O décimo quarto capítulo, Etadagga.

---

๑๕. อฏฺฐานปาฬิ

15. Aṭṭhānapāḷi (O Texto sobre o Impossível)

---

๑. ปฐมวคฺโค

1. O primeiro capítulo.

---

๒๖๘. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ ทิฏฺฐิสมฺปนฺโน ปุคฺคโล กญฺจิ สงฺขารํ นิจฺจโต อุปคจฺเฉยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ ปุถุชฺชโน กญฺจิ สงฺขารํ นิจฺจโต อุปคจฺเฉยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

268. “É impossível e inviável, monges, que uma pessoa dotada de visão correta considere qualquer fenômeno condicionado como permanente; tal possibilidade não existe. Mas é possível, monges, que uma pessoa comum considere algum fenômeno condicionado como permanente; tal possibilidade existe.”

---

๒๖๙. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ ทิฏฺฐิสมฺปนฺโน ปุคฺคโล กญฺจิ สงฺขารํ สุขโต อุปคจฺเฉยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ ปุถุชฺชโน กญฺจิ สงฺขารํ สุขโต อุปคจฺเฉยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

269. “É impossível e inviável, monges, que uma pessoa dotada de visão correta considere qualquer fenômeno condicionado como felicidade; tal possibilidade não existe. Mas é possível, monges, que uma pessoa comum considere algum fenômeno condicionado como felicidade; tal possibilidade existe.”

---

๒๗๐. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ ทิฏฺฐิสมฺปนฺโน ปุคฺคโล กญฺจิ ธมฺมํ อตฺตโต อุปคจฺเฉยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ ปุถุชฺชโน กญฺจิ ธมฺมํ อตฺตโต อุปคจฺเฉยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

270. “É impossível e inviável, monges, que uma pessoa dotada de visão correta considere qualquer fenômeno como um eu; tal possibilidade não existe. Mas é possível, monges, que uma pessoa comum considere algum fenômeno como um eu; tal possibilidade existe.”

---

๒๗๑. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ ทิฏฺฐิสมฺปนฺโน ปุคฺคโล มาตรํ ชีวิตา โวโรเปยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ ปุถุชฺชโน มาตรํ ชีวิตา โวโรเปยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

271. “É impossível e inviável, monges, que uma pessoa dotada de visão correta tire a vida de sua mãe; tal possibilidade não existe. Mas é possível, monges, que uma pessoa comum tire a vida de sua mãe; tal possibilidade existe.”

---

๒๗๒. ‘‘อฏฺฐานเมตํ[Pg.29], ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ ทิฏฺฐิสมฺปนฺโน ปุคฺคโล ปิตรํ ชีวิตา โวโรเปยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ ปุถุชฺชโน ปิตรํ ชีวิตา โวโรเปยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

272. “É impossível e inviável, monges, que uma pessoa dotada de visão correta tire a vida de seu pai; tal possibilidade não existe. Mas é possível, monges, que uma pessoa comum tire a vida de seu pai; tal possibilidade existe.”

---

๒๗๓. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ ทิฏฺฐิสมฺปนฺโน ปุคฺคโล อรหนฺตํ ชีวิตา โวโรเปยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ ปุถุชฺชโน อรหนฺตํ ชีวิตา โวโรเปยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

273. “É impossível e inviável, monges, que uma pessoa dotada de visão correta tire a vida de um arahant; tal possibilidade não existe. Mas é possível, monges, que uma pessoa comum tire a vida de um arahant; tal possibilidade existe.”

---

๒๗๔. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ ทิฏฺฐิสมฺปนฺโน ปุคฺคโล ตถาคตสฺส ปทุฏฺฐจิตฺโต โลหิตํ อุปฺปาเทยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ ปุถุชฺชโน ตถาคตสฺส ปทุฏฺฐจิตฺโต โลหิตํ อุปฺปาเทยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

274. “É impossível e inviável, monges, que uma pessoa dotada de visão correta, com a mente cheia de ódio, derrame o sangue de um Tathāgata; tal possibilidade não existe. Mas é possível, monges, que uma pessoa comum, com a mente cheia de ódio, derrame o sangue de um Tathāgata; tal possibilidade existe.”

---

๒๗๕. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ ทิฏฺฐิสมฺปนฺโน ปุคฺคโล สงฺฆํ ภินฺเทยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ ปุถุชฺชโน สงฺฆํ ภินฺเทยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

275. “É impossível e inviável, monges, que uma pessoa dotada de visão correta cause um cisma na Sangha; tal possibilidade não existe. Mas é possível, monges, que uma pessoa comum cause um cisma na Sangha; tal possibilidade existe.”

---

๒๗๖. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ ทิฏฺฐิสมฺปนฺโน ปุคฺคโล อญฺญํ สตฺถารํ อุทฺทิเสยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ ปุถุชฺชโน อญฺญํ สตฺถารํ อุทฺทิเสยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

276. “É impossível, monges, é inconcebível que uma pessoa dotada de visão correta aponte outro como mestre; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que um homem comum aponte outro como mestre; há tal possibilidade.”

---

๒๗๗. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ เอกิสฺสา โลกธาตุยา ทฺเว อรหนฺโต สมฺมาสมฺพุทฺธา อปุพฺพํ อจริมํ อุปฺปชฺเชยฺยุํ. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ เอกิสฺสา โลกธาตุยา เอโกว อรหํ สมฺมาสมฺพุทฺโธ อุปฺปชฺเชยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

277. “É impossível, monges, é inconcebível que em um único sistema de mundos dois Arahants perfeitamente Iluminados surjam simultaneamente; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que em um único sistema de mundos surja apenas um único Arahant perfeitamente Iluminado; há tal possibilidade.”

---

วคฺโค ปฐโม.

O primeiro capítulo.

---

๒. ทุติยวคฺโค

2. Segundo capítulo.

---

๒๗๘. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ เอกิสฺสา โลกธาตุยา ทฺเว ราชาโน จกฺกวตฺตี อปุพฺพํ อจริมํ อุปฺปชฺเชยฺยุํ. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ[Pg.30]. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ เอกิสฺสา โลกธาตุยา เอโก ราชา จกฺกวตฺตี อุปฺปชฺเชยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

278. “É impossível, monges, é inconcebível que em um único sistema de mundos dois monarcas que giram a roda surjam simultaneamente; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que em um único sistema de mundos surja apenas um único monarca que gira a roda; há tal possibilidade.”

---

๒๗๙. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ อิตฺถี อรหํ อสฺส สมฺมาสมฺพุทฺโธ. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข, เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ ปุริโส อรหํ อสฺส สมฺมาสมฺพุทฺโธ. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

279. “É impossível, monges, é inconcebível que uma mulher seja um Arahant perfeitamente Iluminado; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que um homem seja um Arahant perfeitamente Iluminado; há tal possibilidade.”

---

๒๘๐. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ อิตฺถี ราชา อสฺส จกฺกวตฺตี. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ ปุริโส ราชา อสฺส จกฺกวตฺตี. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

280. “É impossível, monges, é inconcebível que uma mulher seja um monarca que gira a roda; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que um homem seja um monarca que gira a roda; há tal possibilidade.”

---

๒๘๑-๒๘๓. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ อิตฺถี สกฺกตฺตํ กาเรยฺย…เป… มารตฺตํ กาเรยฺย…เป… พฺรหฺมตฺตํ กาเรยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ ปุริโส สกฺกตฺตํ กาเรยฺย…เป… มารตฺตํ กาเรยฺย…เป… พฺรหฺมตฺตํ กาเรยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

281-283. “É impossível, monges, é inconcebível que uma mulher assuma a posição de Sakka... ou assuma a posição de Mara... ou assuma a posição de Brahma; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que um homem assuma a posição de Sakka... ou assuma a posição de Mara... ou assuma a posição de Brahma; há tal possibilidade.”

---

๒๘๔. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ กายทุจฺจริตสฺส อิฏฺโฐ กนฺโต มนาโป วิปาโก นิพฺพตฺเตยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ กายทุจฺจริตสฺส อนิฏฺโฐ อกนฺโต อมนาโป วิปาโก นิพฺพตฺเตยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

284. “É impossível, monges, é inconcebível que da má conduta corporal resulte um fruto desejável, agradável e prazeroso; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que da má conduta corporal resulte um fruto indesejável, desagradável e desprazeroso; há tal possibilidade.”

---

๒๘๕-๒๘๖. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ วจีทุจฺจริตสฺส…เป… ยํ มโนทุจฺจริตสฺส อิฏฺโฐ กนฺโต มนาโป วิปาโก นิพฺพตฺเตยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ มโนทุจฺจริตสฺส อนิฏฺโฐ อกนฺโต อมนาโป วิปาโก นิพฺพตฺเตยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

285-286. “É impossível, monges, é inconcebível que da má conduta verbal... ou da má conduta mental resulte um fruto desejável, agradável e prazeroso; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que da má conduta mental resulte um fruto indesejável, desagradável e desprazeroso; há tal possibilidade.”

---

วคฺโค ทุติโย.

O segundo capítulo.

---

๓. ตติยวคฺโค

3. Terceiro capítulo.

---

๒๘๗. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ กายสุจริตสฺส อนิฏฺโฐ อกนฺโต อมนาโป วิปาโก นิพฺพตฺเตยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ [Pg.31] โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ กายสุจริตสฺส อิฏฺโฐ กนฺโต มนาโป วิปาโก นิพฺพตฺเตยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

287. “É impossível, monges, é inconcebível que da boa conduta corporal resulte um fruto indesejável, desagradável e desprazeroso; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que da boa conduta corporal resulte um fruto desejável, agradável e prazeroso; há tal possibilidade.”

---

๒๘๘-๒๘๙. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ วจีสุจริตสฺส…เป… มโนสุจริตสฺส อนิฏฺโฐ อกนฺโต อมนาโป วิปาโก นิพฺพตฺเตยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ มโนสุจริตสฺส อิฏฺโฐ กนฺโต มนาโป วิปาโก นิพฺพตฺเตยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

288-289. “É impossível, monges, é inconcebível que da boa conduta verbal... ou da boa conduta mental resulte um fruto indesejável, desagradável e desprazeroso; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que da boa conduta mental resulte um fruto desejável, agradável e prazeroso; há tal possibilidade.”

---

๒๙๐. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ กายทุจฺจริตสมงฺคี ตนฺนิทานา ตปฺปจฺจยา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา สุคตึ สคฺคํ โลกํ อุปปชฺเชยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ กายทุจฺจริตสมงฺคี ตนฺนิทานา ตปฺปจฺจยา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺเชยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

290. “É impossível, monges, é inconcebível que alguém empenhado em má conduta corporal, por causa disso, em decorrência disso, com a dissolução do corpo, após a morte, renasça em um destino feliz, no mundo celestial; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que alguém empenhado em má conduta corporal, por causa disso, em decorrência disso, com a dissolução do corpo, após a morte, renasça em um estado de privação, em um destino infeliz, no mundo inferior, no inferno; há tal possibilidade.”

---

๒๙๑-๒๙๒. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ วจีทุจฺจริตสมงฺคี…เป… ยํ มโนทุจฺจริตสมงฺคี ตนฺนิทานา ตปฺปจฺจยา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา สุคตึ สคฺคํ โลกํ อุปปชฺเชยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ มโนทุจฺจริตสมงฺคี ตนฺนิทานา ตปฺปจฺจยา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺเชยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

291-292. “É impossível, monges, é inconcebível que alguém empenhado em má conduta verbal... ou alguém empenhado em má conduta mental, por causa disso, em decorrência disso, com a dissolução do corpo, após a morte, renasça em um destino feliz, no mundo celestial; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que alguém empenhado em má conduta mental, por causa disso, em decorrência disso, com a dissolução do corpo, após a morte, renasça em um estado de privação, em um destino infeliz, no mundo inferior, no inferno; há tal possibilidade.”

---

๒๙๓. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ กายสุจริตสมงฺคี ตนฺนิทานา ตปฺปจฺจยา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺเชยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ กายสุจริตสมงฺคี ตนฺนิทานา ตปฺปจฺจยา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา สุคตึ สคฺคํ โลกํ อุปปชฺเชยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

293. “É impossível, monges, é inconcebível que alguém empenhado em boa conduta corporal, por causa disso, em decorrência disso, com a dissolução do corpo, após a morte, renasça em um estado de privação, em um destino infeliz, no mundo inferior, no inferno; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que alguém empenhado em boa conduta corporal, por causa disso, em decorrência disso, com a dissolução do corpo, após a morte, renasça em um destino feliz, no mundo celestial; há tal possibilidade.”

---

๒๙๔-๒๙๕. ‘‘อฏฺฐานเมตํ, ภิกฺขเว, อนวกาโส ยํ วจีสุจริตสมงฺคี…เป… ยํ มโนสุจริตสมงฺคี ตนฺนิทานา ตปฺปจฺจยา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺเชยฺย. เนตํ ฐานํ วิชฺชติ. ฐานญฺจ โข เอตํ, ภิกฺขเว, วิชฺชติ ยํ มโนสุจริตสมงฺคี ตนฺนิทานา ตปฺปจฺจยา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา สุคตึ สคฺคํ โลกํ อุปปชฺเชยฺย. ฐานเมตํ วิชฺชตี’’ติ.

294-295. “É impossível, monges, é inconcebível que alguém empenhado em boa conduta verbal... ou alguém empenhado em boa conduta mental, por causa disso, em decorrência disso, com a dissolução do corpo, após a morte, renasça em um estado de privação, em um destino infeliz, no mundo inferior, no inferno; não há tal possibilidade. Mas é possível, monges, que alguém empenhado em boa conduta mental, por causa disso, em decorrência disso, com a dissolução do corpo, após a morte, renasça em um destino feliz, no mundo celestial; há tal possibilidade.”

---

วคฺโค ตติโย.

O terceiro capítulo.

---

อฏฺฐานปาฬิ ปนฺนรสโม.

O décimo quinto capítulo: O Impossível.

---

๑๖. เอกธมฺมปาฬิ

16. O Capítulo de Uma Única Coisa.

---

๑. ปฐมวคฺโค

1. Primeiro subcapítulo.

---

๒๙๖. ‘‘เอกธมฺโม[Pg.32], ภิกฺขเว, ภาวิโต พหุลีกโต เอกนฺตนิพฺพิทาย วิราคาย นิโรธาย อุปสมาย อภิญฺญาย สมฺโพธาย นิพฺพานาย สํวตฺตติ. กตโม เอกธมฺโม? พุทฺธานุสฺสติ. อยํ โข, ภิกฺขเว, เอกธมฺโม ภาวิโต พหุลีกโต เอกนฺตนิพฺพิทาย วิราคาย นิโรธาย อุปสมาย อภิญฺญาย สมฺโพธาย นิพฺพานาย สํวตฺตตี’’ติ.

296. “Há uma única coisa, monges, que, quando desenvolvida e cultivada, conduz exclusivamente ao desencanto, ao desapego, à cessação, à paz, ao conhecimento direto, à iluminação, ao nibbāna. Qual é essa única coisa? A recordação do Buda. Esta é a única coisa, monges, que, quando desenvolvida e cultivada, conduz exclusivamente ao desencanto, ao desapego, à cessação, à paz, ao conhecimento direto, à iluminação, ao nibbāna.”

---

๒๙๗. ‘‘เอกธมฺโม, ภิกฺขเว, ภาวิโต พหุลีกโต เอกนฺตนิพฺพิทาย วิราคาย นิโรธาย อุปสมาย อภิญฺญาย สมฺโพธาย นิพฺพานาย สํวตฺตติ. กตโม เอกธมฺโม? ธมฺมานุสฺสติ…เป… สงฺฆานุสฺสติ… สีลานุสฺสติ… จาคานุสฺสติ… เทวตานุสฺสติ… อานาปานสฺสติ… มรณสฺสติ… กายคตาสติ… อุปสมานุสฺสติ. อยํ โข, ภิกฺขเว, เอกธมฺโม ภาวิโต พหุลีกโต เอกนฺตนิพฺพิทาย วิราคาย นิโรธาย อุปสมาย อภิญฺญาย สมฺโพธาย นิพฺพานาย สํวตฺตตี’’ติ.

297. “Há uma única coisa, monges, que, quando desenvolvida e cultivada, conduz exclusivamente ao desencanto, ao desapego, à cessação, à paz, ao conhecimento direto, à iluminação, ao nibbāna. Qual é essa única coisa? A recordação do Dhamma... a recordação do Saṅgha... a recordação da virtude... a recordação da generosidade... a recordação dos devas... a atenção plena na respiração... a recordação da morte... a atenção plena direcionada ao corpo... a recordação da paz. Esta é a única coisa, monges, que, quando desenvolvida e cultivada, conduz exclusivamente ao desencanto, ao desapego, à cessação, à paz, ao conhecimento direto, à iluminação, ao nibbāna.”

---

วคฺโค ปฐโม.

O primeiro subcapítulo.

---

๒. ทุติยวคฺโค

2. Segundo subcapítulo.

---

๒๙๘. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, มิจฺฉาทิฏฺฐิ. มิจฺฉาทิฏฺฐิกสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ อกุสลา ธมฺมา ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตนฺตี’’ติ.

298. “Não vejo, monges, nenhuma outra única coisa pela qual qualidades prejudiciais não surgidas surjam, e qualidades prejudiciais já surgidas aumentem e se expandam tanto quanto a visão incorreta. Para aquele que tem visão incorreta, monges, qualidades prejudiciais não surgidas surgem, e qualidades prejudiciais já surgidas aumentem e se expandam.”

---

๒๙๙. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, สมฺมาทิฏฺฐิ. สมฺมาทิฏฺฐิกสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ กุสลา ธมฺมา ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตนฺตี’’ติ.

299. “Não vejo, monges, nenhuma outra única coisa pela qual qualidades benéficas não surgidas surjam, e qualidades benéficas já surgidas aumentem e se expandam tanto quanto a visão correta. Para aquele que tem visão correta, monges, qualidades benéficas não surgidas surgem, e qualidades benéficas já surgidas aumentem e se expandam.”

---

๓๐๐. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา นุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ[Pg.33], ภิกฺขเว, มิจฺฉาทิฏฺฐิ. มิจฺฉาทิฏฺฐิกสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว กุสลา ธมฺมา นุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ กุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ.

300. “Não vejo, monges, nenhuma outra única coisa pela qual qualidades benéficas não surgidas não surjam, e qualidades benéficas já surgidas declinem tanto quanto a visão incorreta. Para aquele que tem visão incorreta, monges, qualidades benéficas não surgidas não surjam, e qualidades benéficas já surgidas declinem.”

---

๓๐๑. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา นุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา วา อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, สมฺมาทิฏฺฐิ. สมฺมาทิฏฺฐิกสฺส, ภิกฺขเว, อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา นุปฺปชฺชนฺติ อุปฺปนฺนา จ อกุสลา ธมฺมา ปริหายนฺตี’’ติ.

301. “Não vejo, monges, nenhuma outra única coisa pela qual qualidades prejudiciais não surgidas não surjam, e qualidades prejudiciais já surgidas declinem tanto quanto a visão correta. Para aquele que tem visão correta, monges, qualidades prejudiciais não surgidas não surjam, e qualidades prejudiciais já surgidas declinem.”

---

๓๐๒. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา มิจฺฉาทิฏฺฐิ อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนา วา มิจฺฉาทิฏฺฐิ ปวฑฺฒติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, อโยนิโสมนสิกาโร. อโยนิโส, ภิกฺขเว, มนสิ กโรโต อนุปฺปนฺนา เจว มิจฺฉาทิฏฺฐิ อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนา จ มิจฺฉาทิฏฺฐิ ปวฑฺฒตี’’ติ.

302. “Não vejo, monges, nenhuma outra única coisa pela qual a visão incorreta não surgida surja, e a visão incorreta já surgida aumente tanto quanto a atenção inadequada. Para aquele que aplica a atenção inadequada, monges, a visão incorreta não surgida surge, e a visão incorreta já surgida aumenta.”

---

๓๐๓. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน อนุปฺปนฺนา วา สมฺมาทิฏฺฐิ อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนา วา สมฺมาทิฏฺฐิ ปวฑฺฒติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, โยนิโสมนสิกาโร. โยนิโส, ภิกฺขเว, มนสิ กโรโต อนุปฺปนฺนา เจว สมฺมาทิฏฺฐิ อุปฺปชฺชติ อุปฺปนฺนา จ สมฺมาทิฏฺฐิ ปวฑฺฒตี’’ติ.

303. “Não vejo, monges, nenhuma outra única coisa pela qual a visão correta não surgida surja, e a visão correta já surgida aumente tanto quanto a atenção adequada. Para aquele que aplica a atenção adequada, monges, a visão correta não surgida surge, e a visão correta já surgida aumenta.”

---

๓๐๔. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน สตฺตา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺชนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, มิจฺฉาทิฏฺฐิ. มิจฺฉาทิฏฺฐิยา, ภิกฺขเว, สมนฺนาคตา สตฺตา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา อปายํ ทุคฺคตึ วินิปาตํ นิรยํ อุปปชฺชนฺตี’’ติ.

304. “Não vejo, monges, nenhuma outra única coisa pela qual os seres, com a dissolução do corpo, após a morte, renasçam em um estado de privação, em um destino infeliz, no mundo inferior, no inferno, tanto quanto a visão incorreta. Possuindo visão incorreta, monges, os seres, com a dissolução do corpo, após a morte, renascem em um estado de privação, em um destino infeliz, no mundo inferior, no inferno.”

---

๓๐๕. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ เยน สตฺตา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา สุคตึ สคฺคํ โลกํ อุปปชฺชนฺติ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, สมฺมาทิฏฺฐิ. สมฺมาทิฏฺฐิยา, ภิกฺขเว, สมนฺนาคตา สตฺตา กายสฺส เภทา ปรํ มรณา สุคตึ สคฺคํ โลกํ อุปปชฺชนฺตี’’ติ.

305. “Não vejo, monges, nenhuma outra única coisa pela qual os seres, com a dissolução do corpo, após a morte, renasçam em um destino feliz, no mundo celestial, tanto quanto a visão correta. Possuindo visão correta, monges, os seres, com a dissolução do corpo, após a morte, renascem em um destino feliz, no mundo celestial.”

---

๓๐๖. ‘‘มิจฺฉาทิฏฺฐิกสฺส, ภิกฺขเว, ปุริสปุคฺคลสฺส ยญฺเจว กายกมฺมํ ยถาทิฏฺฐิ สมตฺตํ สมาทินฺนํ ยญฺจ วจีกมฺมํ…เป… ยญฺจ มโนกมฺมํ ยถาทิฏฺฐิ สมตฺตํ สมาทินฺนํ ยา จ เจตนา ยา จ ปตฺถนา โย จ ปณิธิ เย จ สงฺขารา สพฺเพ เต ธมฺมา อนิฏฺฐาย อกนฺตาย อมนาปาย อหิตาย ทุกฺขาย สํวตฺตนฺติ. ตํ กิสฺส เหตุ? ทิฏฺฐิ หิสฺส, ภิกฺขเว, ปาปิกา. เสยฺยถาปิ, ภิกฺขเว[Pg.34], นิมฺพพีชํ วา โกสาตกิพีชํ วา ติตฺตกลาพุพีชํ วา อลฺลาย ปถวิยา นิกฺขิตฺตํ ยญฺเจว ปถวิรสํ อุปาทิยติ ยญฺจ อาโปรสํ อุปาทิยติ สพฺพํ ตํ ติตฺตกตฺตาย กฏุกตฺตาย อสาตตฺตาย สํวตฺตติ. ตํ กิสฺส เหตุ? พีชํ หิสฺส, ภิกฺขเว, ปาปกํ. เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, มิจฺฉาทิฏฺฐิกสฺส ปุริสปุคฺคลสฺส ยญฺเจว กายกมฺมํ ยถาทิฏฺฐิ สมตฺตํ สมาทินฺนํ ยญฺจ วจีกมฺมํ…เป… ยญฺจ มโนกมฺมํ ยถาทิฏฺฐิ สมตฺตํ สมาทินฺนํ ยา จ เจตนา ยา จ ปตฺถนา โย จ ปณิธิ เย จ สงฺขารา สพฺเพ เต ธมฺมา อนิฏฺฐาย อกนฺตาย อมนาปาย อหิตาย ทุกฺขาย สํวตฺตนฺติ. ตํ กิสฺส เหตุ? ทิฏฺฐิ หิสฺส, ภิกฺขเว, ปาปิกา’’ติ.

306. “Para uma pessoa de visão incorreta, monges, qualquer ação corporal plenamente assumida e empreendida de acordo com essa visão, qualquer ação verbal... qualquer ação mental plenamente assumida e empreendida de acordo com essa visão, e qualquer que seja sua volição, aspiração, resolução e formações volitivas, tudo isso conduz ao que é indesejável, desagradável e desprazeroso, ao dano e ao sofrimento. Por qual razão? Porque a visão é má. Assim como, monges, se uma semente de nim, de pepino amargo ou de cabaça amarga fosse plantada em solo úmido, quaisquer nutrientes que ela absorvesse do solo e da água conduziriam ao seu sabor amargo, acre e desagradável. Por qual razão? Porque a semente é má. Da mesma forma, monges, para uma pessoa de visão incorreta, qualquer ação corporal plenamente assumida e empreendida de acordo com essa visão, qualquer ação verbal... qualquer ação mental plenamente assumida e empreendida de acordo com essa visão, e qualquer que seja sua volição, aspiração, resolução e formações volitivas, tudo isso conduz ao que é indesejável, desagradável e desprazeroso, ao dano e ao sofrimento. Por qual razão? Porque a visão é má.”

---

๓๐๗. ‘‘สมฺมาทิฏฺฐิกสฺส, ภิกฺขเว, ปุริสปุคฺคลสฺส ยญฺเจว กายกมฺมํ ยถาทิฏฺฐิ สมตฺตํ สมาทินฺนํ ยญฺจ วจีกมฺมํ…เป… ยญฺจ มโนกมฺมํ ยถาทิฏฺฐิ สมตฺตํ สมาทินฺนํ ยา จ เจตนา ยา จ ปตฺถนา โย จ ปณิธิ เย จ สงฺขารา สพฺเพ เต ธมฺมา อิฏฺฐาย กนฺตาย มนาปาย หิตาย สุขาย สํวตฺตนฺติ. ตํ กิสฺส เหตุ? ทิฏฺฐิ หิสฺส, ภิกฺขเว, ภทฺทิกา. เสยฺยถาปิ, ภิกฺขเว, อุจฺฉุพีชํ วา สาลิพีชํ วา มุทฺทิกาพีชํ วา อลฺลาย ปถวิยา นิกฺขิตฺตํ ยญฺเจว ปถวิรสํ อุปาทิยติ ยญฺจ อาโปรสํ อุปาทิยติ สพฺพํ ตํ มธุรตฺตาย สาตตฺตาย อเสจนกตฺตาย สํวตฺตติ. ตํ กิสฺส เหตุ? พีชํ หิสฺส, ภิกฺขเว, ภทฺทกํ. เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, สมฺมาทิฏฺฐิกสฺส ปุริสปุคฺคลสฺส ยญฺเจว กายกมฺมํ ยถาทิฏฺฐิ สมตฺตํ สมาทินฺนํ ยญฺจ วจีกมฺมํ…เป… ยญฺจ มโนกมฺมํ ยถาทิฏฺฐิ สมตฺตํ สมาทินฺนํ ยา จ เจตนา ยา จ ปตฺถนา โย จ ปณิธิ เย จ สงฺขารา สพฺเพ เต ธมฺมา อิฏฺฐาย กนฺตาย มนาปาย หิตาย สุขาย สํวตฺตนฺติ. ตํ กิสฺส เหตุ? ทิฏฺฐิ หิสฺส, ภิกฺขเว, ภทฺทิกา’’ติ.

307. Monges, para uma pessoa de visão correta, qualquer ação corporal, ação verbal... [pe]... ação mental que ela instigue e empreenda de acordo com essa visão, e qualquer que seja sua volição, anseio, inclinação e atividades volitivas, tudo isso conduz ao que é desejado, querido e agradável, ao bem-estar e à felicidade. Por qual razão? Porque a sua visão é boa, monges. Assim como, monges, se uma semente de cana-de-açúcar, de arroz de colina ou de uva fosse plantada em solo úmido, todos os nutrientes que ela absorvesse do solo e da água conduziriam ao seu sabor doce, agradável e delicioso. Por qual razão? Porque a semente é boa, monges. Da mesma forma, monges, para uma pessoa de visão correta, qualquer ação corporal, ação verbal... [pe]... ação mental que ela instigue e empreenda de acordo com essa visão, e qualquer que seja sua volição, anseio, inclinação e atividades volitivas, tudo isso conduz ao que é desejado, querido e agradável, ao bem-estar e à felicidade. Por qual razão? Porque a sua visão é boa, monges.

---

วคฺโค ทุติโย.

O segundo capítulo está concluído.

---

๓. ตติยวคฺโค

3. Terceiro capítulo

---

๓๐๘. ‘‘เอกปุคฺคโล, ภิกฺขเว, โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ พหุชนอหิตาย พหุชนอสุขาย, พหุโน ชนสฺส อนตฺถาย อหิตาย ทุกฺขาย [Pg.35] เทวมนุสฺสานํ. กตโม เอกปุคฺคโล? มิจฺฉาทิฏฺฐิโก โหติ วิปรีตทสฺสโน. โส พหุชนํ สทฺธมฺมา วุฏฺฐาเปตฺวา อสทฺธมฺเม ปติฏฺฐาเปติ. อยํ โข, ภิกฺขเว, เอกปุคฺคโล โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ พหุชนอหิตาย พหุชนอสุขาย, พหุโน ชนสฺส อนตฺถาย อหิตาย ทุกฺขาย เทวมนุสฺสาน’’นฺติ.

308. Monges, há uma pessoa que, ao surgir no mundo, surge para o malefício de muitos, para a infelicidade de muitos, para a ruína, o dano e o sofrimento de muitos, de devas e seres humanos. Quem é essa única pessoa? É aquela que possui visão incorreta e tem uma perspectiva distorcida. Ela afasta muitas pessoas do verdadeiro Dhamma e as estabelece em um falso dhamma. Esta é a única pessoa, monges, que, ao surgir no mundo, surge para o malefício de muitos, para a infelicidade de muitos, para a ruína, o dano e o sofrimento de muitos, de devas e seres humanos.

---

๓๐๙. ‘‘เอกปุคฺคโล, ภิกฺขเว, โลเก อุปฺปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย, พหุโน ชนสฺส อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสานํ. กตโม เอกปุคฺคโล? สมฺมาทิฏฺฐิโก โหติ อวิปรีตทสฺสโน. โส พหุชนํ อสทฺธมฺมา วุฏฺฐาเปตฺวา สทฺธมฺเม ปติฏฺฐาเปติ. อยํ โข, ภิกฺขเว, เอกปุคฺคโล โลเก อุปปชฺชมาโน อุปฺปชฺชติ พหุชนหิตาย พหุชนสุขาย, พหุโน ชนสฺส อตฺถาย หิตาย สุขาย เทวมนุสฺสาน’’นฺติ.

309. Monges, há uma pessoa que, ao surgir no mundo, surge para o benefício de muitos, para a felicidade de muitos, para o bem, o benefício e a felicidade de muitos, de devas e seres humanos. Quem é essa única pessoa? É aquela que possui visão correta e tem uma perspectiva correta. Ela afasta muitas pessoas de um falso dhamma e as estabelece no verdadeiro Dhamma. Esta é a única pessoa, monges, que, ao surgir no mundo, surge para o benefício de muitos, para a felicidade de muitos, para o bem, o benefício e a felicidade de muitos, de devas e seres humanos.

---

๓๑๐. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกธมฺมมฺปิ สมนุปสฺสามิ ยํ เอวํ มหาสาวชฺชํ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, มิจฺฉาทิฏฺฐิ. มิจฺฉาทิฏฺฐิปรมานิ, ภิกฺขเว, มหาสาวชฺชานี’’ติ.

310. Monges, não vejo nenhuma outra coisa que seja tão censurável quanto a visão incorreta. A visão incorreta, monges, é a pior das coisas censuráveis.

---

๓๑๑. ‘‘นาหํ, ภิกฺขเว, อญฺญํ เอกปุคฺคลมฺปิ สมนุปสฺสามิ โย เอวํ พหุชนอหิตาย ปฏิปนฺโน พหุชนอสุขาย, พหุโน ชนสฺส อนตฺถาย อหิตาย ทุกฺขาย เทวมนุสฺสานํ ยถยิทํ, ภิกฺขเว, มกฺขลิ โมฆปุริโส. เสยฺยถาปิ, ภิกฺขเว, นทีมุเข ขิปฺปํ อุฑฺเฑยฺย พหูนํ มจฺฉานํ อหิตาย ทุกฺขาย อนยาย พฺยสนาย; เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, มกฺขลิ โมฆปุริโส มนุสฺสขิปฺปํ มญฺเญ โลเก อุปฺปนฺโน พหูนํ สตฺตานํ อหิตาย ทุกฺขาย อนยาย พฺยสนายา’’ติ.

311. Monges, não vejo nenhuma outra pessoa que aja tanto para o malefício de muitos, para a infelicidade de muitos, para a ruína, o dano e o sofrimento de muitos, de devas e seres humanos, quanto o homem vão Makkhali. Assim como, monges, uma armadilha colocada na foz de um rio traria malefício, sofrimento, calamidade e desastre para muitos peixes; da mesma forma, monges, o homem vão Makkhali surgiu no mundo como se fosse uma 'armadilha para pessoas', para o malefício, sofrimento, calamidade e desastre de muitos seres.

---

๓๑๒. ‘‘ทุรกฺขาเต, ภิกฺขเว, ธมฺมวินเย โย จ สมาทเปติ ยญฺจ สมาทเปติ โย จ สมาทปิโต ตถตฺตาย ปฏิปชฺชติ สพฺเพ เต พหุํ อปุญฺญํ ปสวนฺติ. ตํ กิสฺส เหตุ? ทุรกฺขาตตฺตา, ภิกฺขเว, ธมฺมสฺสา’’ติ.

312. Monges, em um Dhamma e Disciplina mal expostos, aquele que incentiva, aquele que é incentivado e aquele que, tendo sido incentivado, pratica de acordo com isso, todos geram muito demérito. Por qual razão? Porque esse Dhamma é mal exposto, monges.

---

๓๑๓. ‘‘สฺวากฺขาเต[Pg.36], ภิกฺขเว, ธมฺมวินเย โย จ สมาทเปติ ยญฺจ สมาทเปติ โย จ สมาทปิโต ตถตฺตาย ปฏิปชฺชติ สพฺเพ เต พหุํ ปุญฺญํ ปสวนฺติ. ตํ กิสฺส เหตุ? สฺวากฺขาตตฺตา, ภิกฺขเว, ธมฺมสฺสา’’ติ.

313. Monges, em um Dhamma e Disciplina bem expostos, aquele que incentiva, aquele que é incentivado e aquele que, tendo sido incentivado, pratica de acordo com isso, todos geram muito mérito. Por qual razão? Porque esse Dhamma é bem exposto, monges.

---

๓๑๔. ‘‘ทุรกฺขาเต, ภิกฺขเว, ธมฺมวินเย ทายเกน มตฺตา ชานิตพฺพา, โน ปฏิคฺคาหเกน. ตํ กิสฺส เหตุ? ทุรกฺขาตตฺตา, ภิกฺขเว, ธมฺมสฺสา’’ติ.

314. Monges, em um Dhamma e Disciplina mal expostos, a moderação deve ser conhecida pelo doador, não pelo receptor. Por qual razão? Porque esse Dhamma é mal exposto, monges.

---

๓๑๕. ‘‘สฺวากฺขาเต, ภิกฺขเว, ธมฺมวินเย ปฏิคฺคาหเกน มตฺตา ชานิตพฺพา, โน ทายเกน. ตํ กิสฺส เหตุ? สฺวากฺขาตตฺตา, ภิกฺขเว, ธมฺมสฺสา’’ติ.

315. Monges, em um Dhamma e Disciplina bem expostos, a moderação deve ser conhecida pelo receptor, não pelo doador. Por qual razão? Porque esse Dhamma é bem exposto, monges.

---

๓๑๖. ‘‘ทุรกฺขาเต, ภิกฺขเว, ธมฺมวินเย โย อารทฺธวีริโย โส ทุกฺขํ วิหรติ. ตํ กิสฺส เหตุ? ทุรกฺขาตตฺตา, ภิกฺขเว, ธมฺมสฺสา’’ติ.

316. Monges, em um Dhamma e Disciplina mal expostos, quem empenha energia vive em sofrimento. Por qual razão? Porque esse Dhamma é mal exposto, monges.

---

๓๑๗. ‘‘สฺวากฺขาเต, ภิกฺขเว, ธมฺมวินเย โย กุสีโต โส ทุกฺขํ วิหรติ. ตํ กิสฺส เหตุ? สฺวากฺขาตตฺตา, ภิกฺขเว, ธมฺมสฺสา’’ติ.

317. Monges, em um Dhamma e Disciplina bem expostos, quem é preguiçoso vive em sofrimento. Por qual razão? Porque esse Dhamma é bem exposto, monges.

---

๓๑๘. ‘‘ทุรกฺขาเต, ภิกฺขเว, ธมฺมวินเย โย กุสีโต โส สุขํ วิหรติ. ตํ กิสฺส เหตุ? ทุรกฺขาตตฺตา, ภิกฺขเว, ธมฺมสฺสา’’ติ.

318. Monges, em um Dhamma e Disciplina mal expostos, quem é preguiçoso vive em felicidade. Por qual razão? Porque esse Dhamma é mal exposto, monges.

---

๓๑๙. ‘‘สฺวากฺขาเต, ภิกฺขเว, ธมฺมวินเย โย อารทฺธวีริโย โส สุขํ วิหรติ. ตํ กิสฺส เหตุ? สฺวากฺขาตตฺตา, ภิกฺขเว, ธมฺมสฺสา’’ติ.

319. Monges, em um Dhamma e Disciplina bem expostos, quem empenha energia vive em felicidade. Por qual razão? Porque esse Dhamma é bem exposto, monges.

---

๓๒๐. ‘‘เสยฺยถาปิ, ภิกฺขเว, อปฺปมตฺตโกปิ คูโถ ทุคฺคนฺโธ โหติ; เอวเมวํ โข อหํ, ภิกฺขเว, อปฺปมตฺตกมฺปิ ภวํ น วณฺเณมิ, อนฺตมโส อจฺฉราสงฺฆาตมตฺตมฺปิ’’.

320. Assim como, monges, mesmo uma quantidade insignificante de fezes tem um odor fétido; da mesma forma, monges, eu não elogio nem mesmo uma quantidade insignificante de existência, nem mesmo pelo estalar de dedos.

---

๓๒๑. ‘‘เสยฺยถาปิ, ภิกฺขเว, อปฺปมตฺตกมฺปิ มุตฺตํ ทุคฺคนฺธํ โหติ… อปฺปมตฺตโกปิ เขโฬ ทุคฺคนฺโธ โหติ… อปฺปมตฺตโกปิ ปุพฺโพ ทุคฺคนฺโธ โหติ… อปฺปมตฺตกมฺปิ โลหิตํ ทุคฺคนฺธํ โหติ; เอวเมวํ โข อหํ, ภิกฺขเว, อปฺปมตฺตกมฺปิ ภวํ น วณฺเณมิ, อนฺตมโส อจฺฉราสงฺฆาตมตฺตมฺปิ’’.

321. Assim como, monges, mesmo uma quantidade insignificante de urina tem um odor fétido... uma quantidade insignificante de saliva tem um odor fétido... uma quantidade insignificante de pus tem um odor fétido... uma quantidade insignificante de sangue tem um odor fétido; da mesma forma, monges, eu não elogio nem mesmo uma quantidade insignificante de existência, nem mesmo pelo estalar de dedos.

---

วคฺโค ตติโย.

O terceiro capítulo está concluído.

---

๔. จตุตฺถวคฺโค

4. Quarto capítulo

---

๓๒๒. ‘‘เสยฺยถาปิ[Pg.37], ภิกฺขเว, อปฺปมตฺตกํ อิมสฺมึ ชมฺพุทีเป อารามรามเณยฺยกํ วนรามเณยฺยกํ ภูมิรามเณยฺยกํ โปกฺขรณิรามเณยฺยกํ; อถ โข เอตเทว พหุตรํ ยทิทํ อุกฺกูลวิกูลํ นทีวิทุคฺคํ ขาณุกณฺฏกฏฺฐานํ ปพฺพตวิสมํ; เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย ถลชา, อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย โอทกา’’.

322. Assim como, monges, nesta Jambudīpa, os parques agradáveis, as florestas agradáveis, as terras agradáveis e os lagos de lótus agradáveis são poucos, enquanto muito mais numerosos são as colinas e declives, os rios difíceis de cruzar, os locais com tocos e espinhos e as montanhas escarpadas; da mesma forma, monges, são poucos os seres que nascem em terra firme, enquanto muito mais numerosos são os seres que nascem na água.

---

๓๒๓. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย มนุสฺเสสุ ปจฺจาชายนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย อญฺญตฺร มนุสฺเสหิ ปจฺจาชายนฺติ.

323. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que renascem entre os seres humanos; enquanto muito mais numerosos são os seres que renascem em outros lugares que não entre os seres humanos.

---

… เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย มชฺฌิเมสุ ชนปเทสุ ปจฺจาชายนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย ปจฺจนฺติเมสุ ชนปเทสุ ปจฺจาชายนฺติ อวิญฺญาตาเรสุ มิลกฺเขสุ.

... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que renascem nas províncias centrais; enquanto muito mais numerosos são os seres que renascem nas províncias periféricas, entre os bárbaros incultos.

---

๓๒๔. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย ปญฺญวนฺโต อชฬา อเนฬมูคา ปฏิพลา สุภาสิตทุพฺภาสิตสฺส อตฺถมญฺญาตุํ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย ทุปฺปญฺญา ชฬา เอฬมูคา น ปฏิพลา สุภาสิตทุพฺภาสิตสฺส อตฺถมญฺญาตุํ.

324. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que são sábios, inteligentes, astutos, capazes de compreender o significado do que é bem dito e do que é mal dito; enquanto muito mais numerosos são aqueles que são insensatos, tolos, obtusos, incapazes de compreender o significado do que é bem dito e do que é mal dito.

---

๓๒๕. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย อริเยน ปญฺญาจกฺขุนา สมนฺนาคตา; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย อวิชฺชาคตา สมฺมูฬฺหา.

325. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres dotados do nobre olho da sabedoria; enquanto muito mais numerosos são os seres imersos na ignorância e confusos.

---

๓๒๖. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย ลภนฺติ ตถาคตํ ทสฺสนาย; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย น ลภนฺติ ตถาคตํ ทสฺสนาย.

326. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que conseguem ver o Tathāgata; enquanto muito mais numerosos são os seres que não conseguem ver o Tathāgata.

---

๓๒๗. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย ลภนฺติ ตถาคตปฺปเวทิตํ ธมฺมวินยํ สวนาย; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย น ลภนฺติ ตถาคตปฺปเวทิตํ ธมฺมวินยํ สวนาย.

327. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que conseguem ouvir o Dhamma e a Disciplina expostos pelo Tathāgata; enquanto muito mais numerosos são aqueles que não conseguem ouvir o Dhamma e a Disciplina expostos pelo Tathāgata.

---

๓๒๘. … เอวเมวํ [Pg.38] โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย สุตฺวา ธมฺมํ ธาเรนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย สุตฺวา ธมฺมํ น ธาเรนฺติ.

328. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que, tendo ouvido o Dhamma, o retêm na mente; enquanto muito mais numerosos são aqueles que, tendo ouvido o Dhamma, não o retêm na mente.

---

๓๒๙. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย ธาตานํ ธมฺมานํ อตฺถํ อุปปริกฺขนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย ธาตานํ ธมฺมานํ อตฺถํ น อุปปริกฺขนฺติ.

329. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que examinam o significado dos ensinamentos retidos na mente; enquanto muito mais numerosos são aqueles que não examinam o significado dos ensinamentos retidos na mente.

---

๓๓๐. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย อตฺถมญฺญาย ธมฺมมญฺญาย ธมฺมานุธมฺมํ ปฏิปชฺชนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย อตฺถมญฺญาย ธมฺมมญฺญาย ธมฺมานุธมฺมํ น ปฏิปชฺชนฺติ.

330. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que, compreendendo o significado e o Dhamma, praticam de acordo com o Dhamma; enquanto muito mais numerosos são aqueles que, não compreendendo o significado e o Dhamma, não praticam de acordo com o Dhamma.

---

๓๓๑. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย สํเวชนิเยสุ ฐาเนสุ สํวิชฺชนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย สํเวชนิเยสุ ฐาเนสุ น สํวิชฺชนฺติ.

331. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que adquirem um senso de urgência em relação a coisas que inspiram urgência; enquanto muito mais numerosos são aqueles que não adquirem um senso de urgência em relação a coisas que inspiram urgência.

---

๓๓๒. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย สํวิคฺคา โยนิโส ปทหนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย สํวิคฺคา โยนิโส น ปทหนฺติ.

332. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que, inspirados por um senso de urgência, esforçam-se diligentemente; enquanto muito mais numerosos são aqueles que, inspirados por um senso de urgência, não se esforçam diligentemente.

---

๓๓๓. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย ววสฺสคฺคารมฺมณํ กริตฺวา ลภนฺติ สมาธึ ลภนฺติ จิตฺตสฺเสกคฺคตํ ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย ววสฺสคฺคารมฺมณํ กริตฺวา น ลภนฺติ สมาธึ น ลภนฺติ จิตฺตสฺเสกคฺคตํ.

333. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que, tendo a libertação como objeto, obtêm concentração, obtêm a unificação da mente; enquanto muito mais numerosos são aqueles que, tendo a libertação como objeto, não obtêm concentração, não obtêm a unificação da mente.

---

๓๓๔. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย อนฺนคฺครสคฺคานํ ลาภิโน; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย อนฺนคฺครสคฺคานํ น ลาภิโน, อุญฺเฉน กปาลาภเตน ยาเปนฺติ.

334. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que obtêm o sabor excelente de alimentos deliciosos; enquanto muito mais numerosos são aqueles que não obtêm tais alimentos, mas subsistem de restos recolhidos em uma tigela.

---

๓๓๕. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย อตฺถรสสฺส ธมฺมรสสฺส วิมุตฺติรสสฺส ลาภิโน; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย อตฺถรสสฺส ธมฺมรสสฺส วิมุตฺติรสสฺส น ลาภิโน. ตสฺมาติห, ภิกฺขเว[Pg.39], เอวํ สิกฺขิตพฺพํ – อตฺถรสสฺส ธมฺมรสสฺส วิมุตฺติรสสฺส ลาภิโน ภวิสฺสามาติ. เอวญฺหิ โว, ภิกฺขเว, สิกฺขิตพฺพนฺติ.

335. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que obtêm o sabor do significado, o sabor do Dhamma, o sabor da libertação; enquanto muito mais numerosos são aqueles que não obtêm o sabor do significado, o sabor do Dhamma, o sabor da libertação. Portanto, monges, assim deveis treinar-vos: 'Obteremos o sabor do significado, o sabor do Dhamma, o sabor da libertação.' É assim, monges, que deveis treinar-vos.

---

๓๓๖-๓๓๘. ‘‘เสยฺยถาปิ, ภิกฺขเว, อปฺปมตฺตกํ อิมสฺมึ ชมฺพุทีเป อารามรามเณยฺยกํ วนรามเณยฺยกํ ภูมิรามเณยฺยกํ โปกฺขรณิรามเณยฺยกํ; อถ โข เอตเทว พหุตรํ ยทิทํ อุกฺกูลวิกูลํ นทีวิทุคฺคํ ขาณุกณฺฏกฏฺฐานํ ปพฺพตวิสมํ. เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย มนุสฺสา จุตา มนุสฺเสสุ ปจฺจาชายนฺติ, อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย มนุสฺสา จุตา นิรเย ปจฺจาชายนฺติ…เป… ติรจฺฉานโยนิยา ปจฺจาชายนฺติ…เป… เปตฺติวิสเย ปจฺจาชายนฺติ’’.

336-338. Assim como, monges, nesta Jambudīpa, os parks agradáveis, as florestas agradáveis, as terras agradáveis e os lagos de lótus agradáveis são poucos, enquanto muito mais numerosos são as colinas e declives, os rios difíceis de cruzar, os locais com tocos e espinhos e as montanhas escarpadas; da mesma forma, monges, são poucos os seres que, ao falecerem como seres humanos, renascem entre os seres humanos. Muito mais numerosos são aqueles que, ao falecerem como seres humanos, renascem no inferno... [pe]... no reino animal... [pe]... na esfera dos espíritos famintos.

---

๓๓๙-๓๔๑. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย มนุสฺสา จุตา เทเวสุ ปจฺจาชายนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย มนุสฺสา จุตา นิรเย ปจฺจาชายนฺติ… ติรจฺฉานโยนิยา ปจฺจาชายนฺติ… เปตฺติวิสเย ปจฺจาชายนฺติ.

339-341. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que, ao falecerem como seres humanos, renascem entre os devas; enquanto muito mais numerosos são aqueles que, ao falecerem como seres humanos, renascem no inferno... no reino animal... na esfera dos espíritos famintos.

---

๓๔๒-๓๔๔. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย เทวา จุตา เทเวสุ ปจฺจาชายนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย เทวา จุตา นิรเย ปจฺจาชายนฺติ… ติรจฺฉานโยนิยา ปจฺจาชายนฺติ… เปตฺติวิสเย ปจฺจาชายนฺติ.

342-344. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que, ao falecerem como devas, renascem entre os devas; enquanto muito mais numerosos são aqueles que, ao falecerem como devas, renascem no inferno... no reino animal... na esfera dos espíritos famintos.

---

๓๔๕-๓๔๗. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย เทวา จุตา มนุสฺเสสุ ปจฺจาชายนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย เทวา จุตา นิรเย ปจฺจาชายนฺติ… ติรจฺฉานโยนิยา ปจฺจาชายนฺติ… เปตฺติวิสเย ปจฺจาชายนฺติ.

345-347. ... Da mesma forma, monges, são poucos os seres que, ao falecerem como devas, renascem entre os seres humanos; enquanto muito mais numerosos são aqueles que, ao falecerem como devas, renascem no inferno... no reino animal... na esfera dos espíritos famintos.

---

๓๔๘-๓๕๐. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย นิรยา จุตา มนุสฺเสสุ ปจฺจาชายนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย นิรยา จุตา นิรเย ปจฺจาชายนฺติ… ติรจฺฉานโยนิยา ปจฺจาชายนฺติ… เปตฺติวิสเย ปจฺจาชายนฺติ.

348-350. “Assim também, monges, são poucos os seres que, ao falecerem do inferno, renascem entre os seres humanos; mas são muito mais numerosos aqueles que, ao falecerem do inferno, renascem no inferno... no reino animal... no reino dos espíritos famintos.”

---

๓๕๑-๓๕๓. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย นิรยา จุตา เทเวสุ ปจฺจาชายนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย นิรยา จุตา นิรเย ปจฺจาชายนฺติ… ติรจฺฉานโยนิยา ปจฺจาชายนฺติ… เปตฺติวิสเย ปจฺจาชายนฺติ.

351-353. “Assim também, monges, são poucos os seres que, ao falecerem do inferno, renascem entre os devas; mas são muito mais numerosos aqueles que, ao falecerem do inferno, renascem no inferno... no reino animal... no reino dos espíritos famintos.”

---

๓๕๔-๓๕๖. … เอวเมวํ [Pg.40] โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย ติรจฺฉานโยนิยา จุตา มนุสฺเสสุ ปจฺจาชายนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย ติรจฺฉานโยนิยา จุตา นิรเย ปจฺจาชายนฺติ… ติรจฺฉานโยนิยา ปจฺจาชายนฺติ… เปตฺติวิสเย ปจฺจาชายนฺติ.

354-356. “Assim também, monges, são poucos os seres que, ao falecerem do reino animal, renascem entre os seres humanos; mas são muito mais numerosos aqueles que, ao falecerem do reino animal, renascem no inferno... no reino animal... no reino dos espíritos famintos.”

---

๓๕๗-๓๕๙. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย ติรจฺฉานโยนิยา จุตา เทเวสุ ปจฺจาชายนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย ติรจฺฉานโยนิยา จุตา นิรเย ปจฺจาชายนฺติ… ติรจฺฉานโยนิยา ปจฺจาชายนฺติ… เปตฺติวิสเย ปจฺจาชายนฺติ.

357-359. “Assim também, monges, são poucos os seres que, ao falecerem do reino animal, renascem entre os devas; mas são muito mais numerosos aqueles que, ao falecerem do reino animal, renascem no inferno... no reino animal... no reino dos espíritos famintos.”

---

๓๖๐-๓๖๒. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย เปตฺติวิสยา จุตา มนุสฺเสสุ ปจฺจาชายนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย เปตฺติวิสยา จุตา นิรเย ปจฺจาชายนฺติ… ติรจฺฉานโยนิยา ปจฺจาชายนฺติ… เปตฺติวิสเย ปจฺจาชายนฺติ.

360-362. “Assim também, monges, são poucos os seres que, ao falecerem do reino dos espíritos famintos, renascem entre os seres humanos; mas são muito mais numerosos aqueles que, ao falecerem do reino dos espíritos famintos, renascem no inferno... no reino animal... no reino dos espíritos famintos.”

---

๓๖๓-๓๖๕. … เอวเมวํ โข, ภิกฺขเว, อปฺปกา เต สตฺตา เย เปตฺติวิสยา จุตา เทเวสุ ปจฺจาชายนฺติ; อถ โข เอเตว สตฺตา พหุตรา เย เปตฺติวิสยา จุตา นิรเย ปจฺจาชายนฺติ… ติรจฺฉานโยนิยา ปจฺจาชายนฺติ… เปตฺติวิสเย ปจฺจาชายนฺติ.

363-365. “Assim também, monges, são poucos os seres que, ao falecerem do reino dos espíritos famintos, renascem entre os devas; mas são muito mais numerosos aqueles que, ao falecerem do reino dos espíritos famintos, renascem no inferno... no reino animal... no reino dos espíritos famintos.”

---

วคฺโค จตุตฺโถ.

O quarto capítulo.

---

ชมฺพุทีปเปยฺยาโล นิฏฺฐิโต.

Concluída a série de repetições sobre Jambudīpa.

---

เอกธมฺมปาฬิ โสฬสโม.

O décimo sexto [capítulo] do texto do Ensinamento Único.

---

๑๗. ปสาทกรธมฺมวคฺโค

17. Capítulo sobre as Qualidades que Geram Confiança

---

๓๖๖-๓๘๑. ‘‘อทฺธมิทํ, ภิกฺขเว, ลาภานํ ยทิทํ อารญฺญิกตฺตํ …เป… ปิณฺฑปาติกตฺตํ… ปํสุกูลิกตฺตํ… เตจีวริกตฺตํ… ธมฺมกถิกตฺตํ… วินยธรตฺตํ … พาหุสจฺจํ… ถาวเรยฺยํ… อากปฺปสมฺปทา… ปริวารสมฺปทา… มหาปริวารตา… โกลปุตฺติ… วณฺณโปกฺขรตา… กลฺยาณวากฺกรณตา… อปฺปิจฺฉตา… อปฺปาพาธตา’’ติ.

366-381. “Certamente, monges, isto é um tipo de ganho, a saber: ser um habitante da floresta... ser um que vive da busca de esmolas... ser um usuário de mantos de trapos... ter apenas três mantos... ser um pregador do Dhamma... ser um conhecedor da disciplina... ter grande erudição... ter longa permanência... ter conduta adequada... ter seguidores... ter uma grande comitiva... provir de uma boa família... ser de bela aparência... ser um excelente orador... ter poucos desejos... ter boa saúde.”

---

โสฬส ปสาทกรธมฺมา นิฏฺฐิตา.

Estão concluídas as dezesseis qualidades que geram confiança.

---

ปสาทกรธมฺมวคฺโค สตฺตรสโม.

O décimo sétimo capítulo: O capítulo sobre as qualidades que geram confiança.

---

๑๘. อปรอจฺฉราสงฺฆาตวคฺโค

18. Outro capítulo sobre o estalar de dedos

---

๓๘๒. ‘‘อจฺฉราสงฺฆาตมตฺตมฺปิ [Pg.41] เจ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ ปฐมํ ฌานํ ภาเวติ, อยํ วุจฺจติ, ภิกฺขเว – ‘ภิกฺขุ อริตฺตชฺฌาโน วิหรติ, สตฺถุสาสนกโร โอวาทปติกโร, อโมฆํ รฏฺฐปิณฺฑํ ภุญฺชติ’. โก ปน วาโท เย นํ พหุลีกโรนฺตี’’ติ!

382. “Monges, se por apenas a duração de um estalar de dedos um monge desenvolve o primeiro jhāna, ele é chamado de monge que não está desprovido de jhāna, que age de acordo com os ensinamentos do Mestre, que responde aos seus conselhos e que não come em vão as esmolas oferecidas pelo país. Quanto mais, então, aqueles que o cultivam frequentemente!”

---

๓๘๓-๓๘๙. ‘‘อจฺฉราสงฺฆาตมตฺตมฺปิ เจ, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ ทุติยํ ฌานํ ภาเวติ…เป… ตติยํ ฌานํ ภาเวติ…เป… จตุตฺถํ ฌานํ ภาเวติ…เป… เมตฺตํ เจโตวิมุตฺตึ ภาเวติ…เป… กรุณํ เจโตวิมุตฺตึ ภาเวติ…เป… มุทิตํ เจโตวิมุตฺตึ ภาเวติ…เป… อุเปกฺขํ เจโตวิมุตฺตึ ภาเวติ…เป….

383-389. “Monges, se por apenas a duração de um estalar de dedos um monge desenvolve o segundo jhāna... desenvolve o terceiro jhāna... desenvolve o quarto jhāna... desenvolve a libertação da mente através do amor-bondoso... desenvolve a libertação da mente através da compaixão... desenvolve a libertação da mente através da alegria altruísta... desenvolve a libertação da mente através da equanimidade...”

---

๓๙๐-๓๙๓. กาเย กายานุปสฺสี วิหรติ อาตาปี สมฺปชาโน สติมา วิเนยฺย โลเก อภิชฺฌาโทมนสฺสํ; เวทนาสุ เวทนานุปสฺสี วิหรติ…เป… จิตฺเต จิตฺตานุปสฺสี วิหรติ…เป… ธมฺเมสุ ธมฺมานุปสฺสี วิหรติ อาตาปี สมฺปชาโน สติมา วิเนยฺย โลเก อภิชฺฌาโทมนสฺสํ.

390-393. ... permanece contemplando o corpo no corpo, ardente, claramente compreensivo, pleno de atenção, tendo removido a cobiça e o descontentamento em relação ao mundo; permanece contemplando as sensações nas sensações... permanece contemplando a mente na mente... permanece contemplando os fenômenos nos fenômenos, ardente, claramente compreensivo, pleno de atenção, tendo removido a cobiça e o descontentamento em relação ao mundo.

---

๓๙๔-๓๙๗. อนุปฺปนฺนานํ ปาปกานํ อกุสลานํ ธมฺมานํ อนุปฺปาทาย ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ วีริยํ อารภติ จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ; อุปฺปนฺนานํ ปาปกานํ อกุสลานํ ธมฺมานํ ปหานาย ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ วีริยํ อารภติ จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ. อนุปฺปนฺนานํ กุสลานํ ธมฺมานํ อุปฺปาทาย ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ วีริยํ อารภติ จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ; อุปฺปนฺนานํ กุสลานํ ธมฺมานํ ฐิติยา อสมฺโมสาย ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย ภาวนาย ปาริปูริยา ฉนฺทํ ชเนติ วายมติ วีริยํ อารภติ จิตฺตํ ปคฺคณฺหาติ ปทหติ.

394-397. ... gera o desejo pelo não surgimento de qualidades prejudiciais e insalubres que ainda não surgiram; faz um esforço, desperta a energia, aplica sua mente e se empenha; gera o desejo pelo abandono de qualidades prejudiciais e insalubres que já surgiram; faz um esforço, desperta a energia, aplica sua mente e se empenha. Gera o desejo pelo surgimento de qualidades benéficas que ainda não surgiram; faz um esforço, desperta a energia, aplica sua mente e se empenha; gera o desejo pela manutenção de qualidades benéficas que já surgiram, para que não declinem, mas aumentem, se expandam e se realizem plenamente através do desenvolvimento; faz um esforço, desperta a energia, aplica sua mente e se empenha.

---

๓๙๘-๔๐๑. ฉนฺทสมาธิปธานสงฺขารสมนฺนาคตํ อิทฺธิปาทํ ภาเวติ… วีริยสมาธิปธานสงฺขารสมนฺนาคตํ อิทฺธิปาทํ ภาเวติ… จิตฺตสมาธิปธานสงฺขารสมนฺนาคตํ อิทฺธิปาทํ ภาเวติ… วีมํสาสมาธิปธานสงฺขารสมนฺนาคตํ อิทฺธิปาทํ ภาเวติ….

398-401. ... desenvolve a base do poder espiritual que possui concentração devido ao desejo e às atividades de empenho... desenvolve a base do poder espiritual que possui concentração devido à energia e às atividades de empenho... desenvolve a base do poder espiritual que possui concentração devido à mente e às atividades de empenho... desenvolve a base do poder espiritual que possui concentração devido à investigação e às atividades de empenho...

---

๔๐๒-๔๐๖. สทฺธินฺทฺริยํ ภาเวติ… วีริยินฺทฺริยํ ภาเวติ… สตินฺทฺริยํ ภาเวติ… สมาธินฺทฺริยํ ภาเวติ… ปญฺญินฺทฺริยํ ภาเวติ….

402-406. ... desenvolve a faculdade da fé... desenvolve a faculdade da energia... desenvolve a faculdade da atenção plena... desenvolve a faculdade da concentração... desenvolve a faculdade da sabedoria...

---

๔๐๗-๔๑๑. สทฺธาพลํ [Pg.42] ภาเวติ… วีริยพลํ ภาเวติ… สติพลํ ภาเวติ… สมาธิพลํ ภาเวติ… ปญฺญาพลํ ภาเวติ….

407-411. ... desenvolve o poder da fé... desenvolve o poder da energia... desenvolve o poder da atenção plena... desenvolve o poder da concentração... desenvolve o poder da sabedoria...

---

๔๑๒-๔๑๘. สติสมฺโพชฺฌงฺคํ ภาเวติ… ธมฺมวิจยสมฺโพชฺฌงฺคํ ภาเวติ… วีริยสมฺโพชฺฌงฺคํ ภาเวติ… ปีติสมฺโพชฺฌงฺคํ ภาเวติ… ปสฺสทฺธิสมฺโพชฺฌงฺคํ ภาเวติ… สมาธิสมฺโพชฺฌงฺคํ ภาเวติ… อุเปกฺขาสมฺโพชฺฌงฺคํ ภาเวติ….

412-418. ... desenvolve o fator de iluminação da atenção plena... desenvolve o fator de iluminação da investigação dos fenômenos... desenvolve o fator de iluminação da energia... desenvolve o fator de iluminação do êxtase... desenvolve o fator de iluminação da tranquilidade... desenvolve o fator de iluminação da concentração... desenvolve o fator de iluminação da equanimidade...

---

๔๑๙-๔๒๖. สมฺมาทิฏฺฐึ ภาเวติ… สมฺมาสงฺกปฺปํ ภาเวติ… สมฺมาวาจํ ภาเวติ… สมฺมากมฺมนฺตํ ภาเวติ… สมฺมาอาชีวํ ภาเวติ… สมฺมาวายามํ ภาเวติ… สมฺมาสตึ ภาเวติ… สมฺมาสมาธึ ภาเวติ….

419-426. ... desenvolve a visão correta... desenvolve a intenção correta... desenvolve a fala correta... desenvolve a ação correta... desenvolve o meio de vida correto... desenvolve o esforço correto... desenvolve a atenção plena correta... desenvolve a concentração correta...

---

๔๒๗-๔๓๔. อชฺฌตฺตํ รูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ ปริตฺตานิ สุวณฺณทุพฺพณฺณานิ. ‘ตานิ อภิภุยฺย ชานามิ ปสฺสามี’ติ – เอวํสญฺญี โหติ… อชฺฌตฺตํ รูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ อปฺปมาณานิ สุวณฺณทุพฺพณฺณานิ. ‘ตานิ อภิภุยฺย ชานามิ ปสฺสามี’ติ – เอวํสญฺญี โหติ… อชฺฌตฺตํ อรูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ ปริตฺตานิ สุวณฺณทุพฺพณฺณานิ. ‘ตานิ อภิภุยฺย ชานามิ ปสฺสามี’ติ – เอวํสญฺญี โหติ… อชฺฌตฺตํ อรูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ อปฺปมาณานิ สุวณฺณทุพฺพณฺณานิ. ‘ตานิ อภิภุยฺย ชานามิ ปสฺสามี’ติ – เอวํสญฺญี โหติ… อชฺฌตฺตํ อรูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ นีลานิ นีลวณฺณานิ นีลนิทสฺสนานิ นีลนิภาสานิ. ‘ตานิ อภิภุยฺย ชานามิ ปสฺสามี’ติ – เอวํสญฺญี โหติ… อชฺฌตฺตํ อรูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ ปีตานิ ปีตวณฺณานิ ปีตนิทสฺสนานิ ปีตนิภาสานิ. ‘ตานิ อภิภุยฺย ชานามิ ปสฺสามี’ติ – เอวํสญฺญี โหติ… อชฺฌตฺตํ อรูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ โลหิตกานิ โลหิตกวณฺณานิ โลหิตกนิทสฺสนานิ โลหิตกนิภาสานิ. ‘ตานิ อภิภุยฺย ชานามิ ปสฺสามี’ติ เอวํสญฺญี โหติ… อชฺฌตฺตํ อรูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ โอทาตานิ โอทาตวณฺณานิ โอทาตนิทสฺสนานิ โอทาตนิภาสานิ. ‘ตานิ อภิภุยฺย ชานามิ ปสฺสามี’ติ – เอวํสญฺญี โหติ….

427-434. ... percebendo formas internamente, vê formas externamente, limitadas, belas ou feias, e, tendo-as superado, tem a percepção: ‘Eu conheço, eu vejo’... percebendo formas internamente, vê formas externamente, imensuráveis, belas ou feias, e, tendo-as superado, tem a percepção: ‘Eu conheço, eu vejo’... não percebendo formas internamente, vê formas externamente, limitadas, belas ou feias, e, tendo-as superado, tem a percepção: ‘Eu conheço, eu vejo’... não percebendo formas internamente, vê formas externamente, imensuráveis, belas ou feias, e, tendo-as superado, tem a percepção: ‘Eu conheço, eu vejo’... não percebendo formas internamente, vê formas externamente, azuis, de cor azul, com aparência azul, com brilho azul, e, tendo-as superado, tem a percepção: ‘Eu conheço, eu vejo’... não percebendo formas internamente, vê formas externamente, amarelas, de cor amarela, com aparência amarela, com brilho amarelo, e, tendo-as superado, tem a percepção: ‘Eu conheço, eu vejo’... não percebendo formas internamente, vê formas externamente, vermelhas, de cor vermelha, com aparência vermelha, com brilho vermelho, e, tendo-as superado, tem a percepção: ‘Eu conheço, eu vejo’... não percebendo formas internamente, vê formas externamente, brancas, de cor branca, com aparência branca, com brilho branco, e, tendo-as superado, tem a percepção: ‘Eu conheço, eu vejo’...

---

๔๓๕-๔๔๒. รูปี รูปานิ ปสฺสติ… อชฺฌตฺตํ อรูปสญฺญี พหิทฺธา รูปานิ ปสฺสติ สุภนฺเตว อธิมุตฺโต โหติ… สพฺพโส รูปสญฺญานํ สมติกฺกมา ปฏิฆสญฺญานํ อตฺถงฺคมา นานตฺตสญฺญานํ อมนสิการา อนนฺโต [Pg.43] อากาโสติ อากาสานญฺจายตนํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ… สพฺพโส อากาสานญฺจายตนํ สมติกฺกมฺม อนนฺตํ วิญฺญาณนฺติ วิญฺญาณญฺจายตนํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ… สพฺพโส วิญฺญาณญฺจายตนํ สมติกฺกมฺม นตฺถิ กิญฺจีติ อากิญฺจญฺญายตนํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ… สพฺพโส อากิญฺจญฺญายตนํ สมติกฺกมฺม เนวสญฺญานาสญฺญายตนํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ… สพฺพโส เนวสญฺญานาสญฺญายตนํ สมติกฺกมฺม สญฺญาเวทยิตนิโรธํ อุปสมฺปชฺช วิหรติ….

435-442. ... possuindo forma, vê formas... não percebendo formas internamente, vê formas externamente... está focado apenas no ‘belo’... com a completa superação das percepções de formas, com o desaparecimento das percepções de impacto sensorial, com a não atenção às percepções de diversidade, percebendo ‘o espaço é infinito’, entra e permanece na esfera da infinitude do espaço... superando completamente a esfera da infinitude do espaço, percebendo ‘a consciência é infinita’, entra e permanece na esfera da infinitude da consciência... superando completamente a esfera da infinitude da consciência, percebendo ‘não há nada’, entra e permanece na esfera do nada... superando completamente a esfera do nada, entra e permanece na esfera da nem percepção, nem não percepção... superando completamente a esfera da nem percepção, nem não percepção, entra e permanece na cessação da percepção e da sensação...

---

๔๔๓-๔๕๒. ปถวีกสิณํ ภาเวติ… อาโปกสิณํ ภาเวติ… เตโชกสิณํ ภาเวติ… วาโยกสิณํ ภาเวติ… นีลกสิณํ ภาเวติ… ปีตกสิณํ ภาเวติ… โลหิตกสิณํ ภาเวติ… โอทาตกสิณํ ภาเวติ… อากาสกสิณํ ภาเวติ… วิญฺญาณกสิณํ ภาเวติ….

443-452. ... desenvolve o kasiṇa da terra... desenvolve o kasiṇa da água... desenvolve o kasiṇa do fogo... desenvolve o kasiṇa do ar... desenvolve o kasiṇa azul... desenvolve o kasiṇa amarelo... desenvolve o kasiṇa vermelho... desenvolve o kasiṇa branco... desenvolve o kasiṇa do espaço... desenvolve o kasiṇa da consciência...

---

๔๕๓-๔๖๒. อสุภสญฺญํ ภาเวติ… มรณสญฺญํ ภาเวติ… อาหาเร ปฏิกูลสญฺญํ ภาเวติ… สพฺพโลเก อนภิรติสญฺญํ ภาเวติ… อนิจฺจสญฺญํ ภาเวติ… อนิจฺเจ ทุกฺขสญฺญํ ภาเวติ… ทุกฺเข อนตฺตสญฺญํ ภาเวติ… ปหานสญฺญํ ภาเวติ… วิราคสญฺญํ ภาเวติ… นิโรธสญฺญํ ภาเวติ….

453-462. ... desenvolve a percepção da não atratividade... desenvolve a percepção da morte... desenvolve a percepção da repulsa pelo alimento... desenvolve a percepção do não contentamento com o mundo inteiro... desenvolve a percepção da impermanência... desenvolve a percepção do sofrimento naquilo que é impermanente... desenvolve a percepção do não-eu naquilo que é sofrimento... desenvolve a percepção do abandono... desenvolve a percepção do desapego... desenvolve a percepção da cessação...

---

๔๖๓-๔๗๒. อนิจฺจสญฺญํ ภาเวติ… อนตฺตสญฺญํ ภาเวติ… มรณสญฺญํ ภาเวติ… อาหาเร ปฏิกูลสญฺญํ ภาเวติ… สพฺพโลเก อนภิรติสญฺญํ ภาเวติ… อฏฺฐิกสญฺญํ ภาเวติ… ปุฬวกสญฺญํ ภาเวติ… วินีลกสญฺญํ ภาเวติ… วิจฺฉิทฺทกสญฺญํ ภาเวติ… อุทฺธุมาตกสญฺญํ ภาเวติ….

463-472. ... desenvolve a percepção da impermanência... desenvolve a percepção do não-eu... desenvolve a percepção da morte... desenvolve a percepção da repulsa pelo alimento... desenvolve a percepção do não contentamento com o mundo inteiro... desenvolve a percepção de um esqueleto... desenvolve a percepção de um cadáver infestado de vermes... desenvolve a percepção de um cadáver lívido... desenvolve a percepção de um cadáver esquartejado... desenvolve a percepção de um cadáver inchado...

---

๔๗๓-๔๘๒. พุทฺธานุสฺสตึ ภาเวติ… ธมฺมานุสฺสตึ ภาเวติ… สงฺฆานุสฺสตึ ภาเวติ… สีลานุสฺสตึ ภาเวติ… จาคานุสฺสตึ ภาเวติ… เทวตานุสฺสตึ ภาเวติ… อานาปานสฺสตึ ภาเวติ… มรณสฺสตึ ภาเวติ… กายคตาสตึ ภาเวติ… อุปสมานุสฺสตึ ภาเวติ….

473-482. ... desenvolve a recordação do Buda... desenvolve a recordação do Dhamma... desenvolve a recordação do Saṅgha... desenvolve a recordação da virtude... desenvolve a recordação da generosidade... desenvolve a recordação dos devas... desenvolve a atenção plena na respiração... desenvolve a recordação da morte... desenvolve a atenção plena voltada ao corpo... desenvolve a recordação da paz...

---

๔๘๓-๔๙๒. ปฐมชฺฌานสหคตํ [Pg.44] สทฺธินฺทฺริยํ ภาเวติ… วีริยินฺทฺริยํ ภาเวติ… สตินฺทฺริยํ ภาเวติ… สมาธินฺทฺริยํ ภาเวติ… ปญฺญินฺทฺริยํ ภาเวติ… สทฺธาพลํ ภาเวติ… วีริยพลํ ภาเวติ… สติพลํ ภาเวติ… สมาธิพลํ ภาเวติ… ปญฺญาพลํ ภาเวติ….

483-492. ... desenvolve a faculdade da fé acompanhada pelo primeiro jhāna... desenvolve a faculdade da energia... desenvolve a faculdade da atenção plena... desenvolve a faculdade da concentração... desenvolve a faculdade da sabedoria... desenvolve o poder da fé... desenvolve o poder da energia... desenvolve o poder da atenção plena... desenvolve o poder da concentração... desenvolve o poder da sabedoria acompanhado pelo primeiro jhāna...

---

๔๙๓-๕๖๒. ‘‘ทุติยชฺฌานสหคตํ…เป… ตติยชฺฌานสหคตํ…เป… จตุตฺถชฺฌานสหคตํ…เป… เมตฺตาสหคตํ…เป… กรุณาสหคตํ…เป… มุทิตาสหคตํ…เป… อุเปกฺขาสหคตํ สทฺธินฺทฺริยํ ภาเวติ… วีริยินฺทฺริยํ ภาเวติ… สตินฺทฺริยํ ภาเวติ… สมาธินฺทฺริยํ ภาเวติ… ปญฺญินฺทฺริยํ ภาเวติ… สทฺธาพลํ ภาเวติ… วีริยพลํ ภาเวติ… สติพลํ ภาเวติ… สมาธิพลํ ภาเวติ… ปญฺญาพลํ ภาเวติ. อยํ วุจฺจติ, ภิกฺขเว – ‘ภิกฺขุ อริตฺตชฺฌาโน วิหรติ สตฺถุสาสนกโร โอวาทปติกโร, อโมฆํ รฏฺฐปิณฺฑํ ภุญฺชติ’. โก ปน วาโท เย นํ พหุลีกโรนฺตี’’ติ!

493-562. “... acompanhado pelo segundo jhāna... acompanhado pelo terceiro jhāna... acompanhado pelo quarto jhāna... acompanhado pelo amor-bondoso... acompanhado pela compaixão... acompanhado pela alegria altruísta... acompanhado pela equanimidade, desenvolve a faculdade da fé... desenvolve a faculdade da energia... desenvolve a faculdade da atenção plena... desenvolve a faculdade da concentração... desenvolve a faculdade da sabedoria... desenvolve o poder da fé... desenvolve o poder da energia... desenvolve o poder da atenção plena... desenvolve o poder da concentração... desenvolve o poder da sabedoria. Ele é chamado, monges, de monge que não está desprovido de jhāna, que age de acordo com os ensinamentos do Mestre, que responde aos seus conselhos e que não come em vão as esmolas oferecidas pelo país. Quanto mais, então, aqueles que o cultivam frequentemente!”

---

อปรอจฺฉราสงฺฆาตวคฺโค อฏฺฐารสโม.

O décimo oitavo capítulo: Outro capítulo sobre o estalar de dedos.

---

๑๙. กายคตาสติวคฺโค

19. Capítulo sobre a Atenção Plena Voltada ao Corpo

---

๕๖๓. ‘‘ยสฺส กสฺสจิ, ภิกฺขเว, มหาสมุทฺโท เจตสา ผุโฏ อนฺโตคธา ตสฺส กุนฺนทิโย ยา กาจิ สมุทฺทงฺคมา; เอวเมวํ, ภิกฺขเว, ยสฺส กสฺสจิ กายคตา สติ ภาวิตา พหุลีกตา อนฺโตคธา ตสฺส กุสลา ธมฺมา เย เกจิ วิชฺชาภาคิยา’’ติ.

563. “Monges, assim como quem abrange com sua mente o grande oceano inclui nele todos os pequenos rios que correm para o oceano, da mesma forma, monges, para quem quer que a atenção plena voltada ao corpo seja desenvolvida e cultivada, estão incluídas todas as qualidades benéficas que pertencem ao verdadeiro conhecimento.”

---

๕๖๔-๕๗๐. ‘‘เอกธมฺโม, ภิกฺขเว, ภาวิโต พหุลีกโต มหโต สํเวคาย สํวตฺตติ… มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ… มหโต โยคกฺเขมาย สํวตฺตติ… สติสมฺปชญฺญาย สํวตฺตติ… ญาณทสฺสนปฺปฏิลาภาย สํวตฺตติ… ทิฏฺฐธมฺมสุขวิหาราย สํวตฺตติ… วิชฺชาวิมุตฺติผลสจฺฉิกิริยาย สํวตฺตติ. กตโม เอกธมฺโม? กายคตา สติ. อยํ โข, ภิกฺขเว, เอกธมฺโม ภาวิโต พหุลีกโต มหโต สํเวคาย สํวตฺตติ… มหโต อตฺถาย สํวตฺตติ… มหโต โยคกฺเขมาย สํวตฺตติ… สติสมฺปชญฺญาย สํวตฺตติ… ญาณทสฺสนปฺปฏิลาภาย สํวตฺตติ… ทิฏฺฐธมฺมสุขวิหาราย สํวตฺตติ… วิชฺชาวิมุตฺติผลสจฺฉิกิริยาย สํวตฺตตี’’ติ.

564-570. “Monges, uma coisa, quando desenvolvida e cultivada, conduz a um grande senso de urgência… conduz a um grande benefício… conduz a uma grande segurança dos grilhões… conduz à atenção plena e clara compreensão… conduz à obtenção do conhecimento e visão… conduz a uma morada feliz nesta mesma vida… conduz à realização do fruto do conhecimento e da libertação. Qual é essa única coisa? A atenção plena direcionada ao corpo. Esta é, monges, a única coisa que, quando desenvolvida e cultivada, conduz a um grande senso de urgência… conduz a um grande benefício… conduz a uma grande segurança dos grilhões… conduz à atenção plena e clara compreensão… conduz à obtenção do conhecimento e visão… conduz a uma morada feliz nesta mesma vida… conduz à realização do fruto do conhecimento e da libertação.”

---

๕๗๑. ‘‘เอกธมฺเม[Pg.45], ภิกฺขเว, ภาวิเต พหุลีกเต กาโยปิ ปสฺสมฺภติ, จิตฺตมฺปิ ปสฺสมฺภติ, วิตกฺกวิจาราปิ วูปสมฺมนฺติ, เกวลาปิ วิชฺชาภาคิยา ธมฺมา ภาวนาปาริปูรึ คจฺฉนฺติ. กตมสฺมึ เอกธมฺเม? กายคตาย สติยา. อิมสฺมึ โข, ภิกฺขเว, เอกธมฺเม ภาวิเต พหุลีกเต กาโยปิ ปสฺสมฺภติ, จิตฺตมฺปิ ปสฺสมฺภติ, วิตกฺกวิจาราปิ วูปสมฺมนฺติ, เกวลาปิ วิชฺชาภาคิยา ธมฺมา ภาวนาปาริปูรึ คจฺฉนฺตี’’ติ.

571. “Monges, quando uma coisa é desenvolvida e cultivada, o corpo se tranquiliza, a mente se tranquiliza, o pensamento aplicado e o exame sustentado cessam, e todas as qualidades que pertencem ao verdadeiro conhecimento alcançam a plenitude pelo desenvolvimento. Em qual única coisa? Na atenção plena direcionada ao corpo. Quando, monges, esta única coisa é desenvolvida e cultivada, o corpo se tranquiliza, a mente se tranquiliza, o pensamento aplicado e o exame sustentado cessam, e todas as qualidades que pertencem ao verdadeiro conhecimento alcançam a plenitude pelo desenvolvimento.”

---

๕๗๒. ‘‘เอกธมฺเม, ภิกฺขเว, ภาวิเต พหุลีกเต อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา นุปฺปชฺชนฺติ, อุปฺปนฺนา จ อกุสลา ธมฺมา ปหียนฺติ. กตมสฺมึ เอกธมฺเม? กายคตาย สติยา. อิมสฺมึ โข, ภิกฺขเว, เอกธมฺเม ภาวิเต พหุลีกเต อนุปฺปนฺนา เจว อกุสลา ธมฺมา นุปฺปชฺชนฺติ, อุปฺปนฺนา จ อกุสลา ธมฺมา ปหียนฺตี’’ติ.

572. “Monges, quando uma coisa é desenvolvida e cultivada, as qualidades prejudiciais não surgidas não surgem, e as qualidades prejudiciais surgidas são abandonadas. Em qual única coisa? Na atenção plena direcionada ao corpo. Quando, monges, esta única coisa é desenvolvida e cultivada, as qualidades prejudiciais não surgidas não surgem, e as qualidades prejudiciais surgidas são abandonadas.”

---

๕๗๓. ‘‘เอกธมฺเม, ภิกฺขเว, ภาวิเต พหุลีกเต อนุปฺปนฺนา เจว กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ, อุปฺปนฺนา จ กุสลา ธมฺมา ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตนฺติ. กตมสฺมึ เอกธมฺเม? กายคตาย สติยา. อิมสฺมึ โข, ภิกฺขเว, เอกธมฺเม ภาวิเต พหุลีกเต อนุปฺปนฺนา เจว กุสลา ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ, อุปฺปนฺนา จ กุสลา ธมฺมา ภิยฺโยภาวาย เวปุลฺลาย สํวตฺตนฺตี’’ติ.

573. “Monges, quando uma coisa é desenvolvida e cultivada, as qualidades benéficas não surgidas surgem, e as qualidades benéficas surgidas conduzem ao crescimento e à expansão. Em qual única coisa? Na atenção plena direcionada ao corpo. Quando, monges, esta única coisa é desenvolvida e cultivada, as qualidades benéficas não surgidas surgem, e as qualidades benéficas surgidas conduzem ao crescimento e à expansão.”

---

๕๗๔. ‘‘เอกธมฺเม, ภิกฺขเว, ภาวิเต พหุลีกเต อวิชฺชา ปหียติ, วิชฺชา อุปฺปชฺชติ, อสฺมิมาโน ปหียติ, อนุสยา สมุคฺฆาตํ คจฺฉนฺติ, สํโยชนา ปหียนฺติ. กตมสฺมึ เอกธมฺเม? กายคตาย สติยา. อิมสฺมึ โข, ภิกฺขเว, เอกธมฺเม ภาวิเต พหุลีกเต อวิชฺชา ปหียติ, วิชฺชา อุปฺปชฺชติ, อสฺมิมาโน ปหียติ, อนุสยา สมุคฺฆาตํ คจฺฉนฺติ, สํโยชนา ปหียนฺตี’’ติ.

574. “Monges, quando uma coisa é desenvolvida e cultivada, a ignorância é abandonada, o verdadeiro conhecimento surge, o orgulho ‘eu sou’ é abandonado, as tendências latentes são erradicadas, os grilhões são abandonados. Em qual única coisa? Na atenção plena direcionada ao corpo. Quando, monges, esta única coisa é desenvolvida e cultivada, a ignorância é abandonada, o verdadeiro conhecimento surge, o orgulho ‘eu sou’ é abandonado, as tendências latentes são erradicadas, os grilhões são abandonados.”

---

๕๗๕-๕๗๖. ‘‘เอกธมฺโม, ภิกฺขเว, ภาวิโต พหุลีกโต ปญฺญาปเภทาย สํวตฺตติ… อนุปาทาปรินิพฺพานาย สํวตฺตติ. กตโม เอกธมฺโม? กายคตา สติ. อยํ โข, ภิกฺขเว, เอกธมฺโม ภาวิโต พหุลีกโต ปญฺญาปเภทาย สํวตฺตติ… อนุปาทาปรินิพฺพานาย สํวตฺตตี’’ติ.

575-576. “Monges, uma coisa, quando desenvolvida e cultivada, conduz à diferenciação pela sabedoria… conduz ao Parinibbana sem apego. Qual é essa única coisa? A atenção plena direcionada ao corpo. Esta é, monges, a única coisa que, quando desenvolvida e cultivada, conduz à diferenciação pela sabedoria… conduz ao Parinibbana sem apego.”

---

๕๗๗-๕๗๙. ‘‘เอกธมฺเม[Pg.46], ภิกฺขเว, ภาวิเต พหุลีกเต อเนกธาตุปฏิเวโธ โหติ… นานาธาตุปฏิเวโธ โหติ… อเนกธาตุปฏิสมฺภิทา โหติ. กตมสฺมึ เอกธมฺเม? กายคตาย สติยา. อิมสฺมึ โข, ภิกฺขเว, เอกธมฺเม ภาวิเต พหุลีกเต อเนกธาตุปฏิเวโธ โหติ… นานาธาตุปฏิเวโธ โหติ… อเนกธาตุปฏิสมฺภิทา โหตี’’ติ.

577-579. “Monges, quando uma coisa é desenvolvida e cultivada, ocorre a penetração em numerosos elementos… ocorre a penetração na diversidade de elementos… ocorre o conhecimento analítico de numerosos elementos. Em qual única coisa? Na atenção plena direcionada ao corpo. Quando, monges, esta única coisa é desenvolvida e cultivada, ocorre a penetração em numerosos elementos… ocorre a penetração na diversidade de elementos… ocorre o conhecimento analítico de numerosos elementos.”

---

๕๘๐-๕๘๓. ‘‘เอกธมฺโม, ภิกฺขเว, ภาวิโต พหุลีกโต โสตาปตฺติผลสจฺฉิกิริยาย สํวตฺตติ… สกทาคามิผลสจฺฉิกิริยาย สํวตฺตติ… อนาคามิผลสจฺฉิกิริยาย สํวตฺตติ… อรหตฺตผลสจฺฉิกิริยาย สํวตฺตติ. กตโม เอกธมฺโม? กายคตา สติ. อยํ โข, ภิกฺขเว, เอกธมฺโม ภาวิโต พหุลีกโต โสตาปตฺติผลสจฺฉิกิริยาย สํวตฺตติ… สกทาคามิผลสจฺฉิกิริยาย สํวตฺตติ… อนาคามิผลสจฺฉิกิริยาย สํวตฺตติ… อรหตฺตผลสจฺฉิกิริยาย สํวตฺตตี’’ติ.

580-583. “Monges, uma coisa, quando desenvolvida e cultivada, conduz à realização do fruto da entrada na corrente… à realização do fruto do retorno único… à realização do fruto do não retorno… à realização do fruto do estado de Arahant. Qual é essa única coisa? A atenção plena direcionada ao corpo. Esta é, monges, a única coisa que, quando desenvolvida e cultivada, conduz à realização do fruto da entrada na corrente… à realização do fruto do retorno único… à realização do fruto do não retorno… à realização do fruto do estado de Arahant.”

---

๕๘๔-๕๙๙. ‘‘เอกธมฺโม, ภิกฺขเว, ภาวิโต พหุลีกโต ปญฺญาปฏิลาภาย สํวตฺตติ… ปญฺญาวุทฺธิยา สํวตฺตติ… ปญฺญาเวปุลฺลาย สํวตฺตติ… มหาปญฺญตาย สํวตฺตติ… ปุถุปญฺญตาย สํวตฺตติ… วิปุลปญฺญตาย สํวตฺตติ… คมฺภีรปญฺญตาย สํวตฺตติ… อสามนฺตปญฺญตาย สํวตฺตติ… ภูริปญฺญตาย สํวตฺตติ… ปญฺญาพาหุลฺลาย สํวตฺตติ… สีฆปญฺญตาย สํวตฺตติ… ลหุปญฺญตาย สํวตฺตติ… หาสปญฺญตาย สํวตฺตติ… ชวนปญฺญตาย สํวตฺตติ… ติกฺขปญฺญตาย สํวตฺตติ… นิพฺเพธิกปญฺญตาย สํวตฺตติ. กตโม เอกธมฺโม? กายคตา สติ. อยํ โข, ภิกฺขเว, เอกธมฺโม ภาวิโต พหุลีกโต ปญฺญาปฏิลาภาย สํวตฺตติ… ปญฺญาวุทฺธิยา สํวตฺตติ… ปญฺญาเวปุลฺลาย สํวตฺตติ… มหาปญฺญตาย สํวตฺตติ… ปุถุปญฺญตาย สํวตฺตติ… วิปุลปญฺญตาย สํวตฺตติ… คมฺภีรปญฺญตาย สํวตฺตติ… อสามนฺตปญฺญตาย สํวตฺตติ… ภูริปญฺญตาย สํวตฺตติ… ปญฺญาพาหุลฺลาย สํวตฺตติ… สีฆปญฺญตาย สํวตฺตติ… ลหุปญฺญตาย สํวตฺตติ… หาสปญฺญตาย สํวตฺตติ… ชวนปญฺญตาย สํวตฺตติ… ติกฺขปญฺญตาย สํวตฺตติ… นิพฺเพธิกปญฺญตาย สํวตฺตตี’’ติ.

584-599. “Monges, uma coisa, quando desenvolvida e cultivada, conduz à obtenção da sabedoria… ao crescimento da sabedoria… à expansão da sabedoria… à grande sabedoria… à sabedoria ampla… à sabedoria abundante… à sabedoria profunda… à sabedoria incomparável… à sabedoria vasta como a terra… à abundância de sabedoria… à sabedoria rápida… à sabedoria ágil… à sabedoria jubilosa… à sabedoria veloz… à sabedoria aguda… à sabedoria penetrante. Qual é essa única coisa? A atenção plena direcionada ao corpo. Esta é, monges, a única coisa que, quando desenvolvida e cultivada, conduz à obtenção da sabedoria… ao crescimento da sabedoria… à expansão da sabedoria… à grande sabedoria… à sabedoria ampla… à sabedoria abundante… à sabedoria profunda… à sabedoria incomparável… à sabedoria vasta como a terra… à abundância de sabedoria… à sabedoria rápida… à sabedoria ágil… à sabedoria jubilosa… à sabedoria veloz… à sabedoria aguda… à sabedoria penetrante.”

---

กายคตาสติวคฺโค เอกูนวีสติโม.

O capítulo sobre a atenção plena direcionada ao corpo é o décimo nono.

---

๒๐. อมตวคฺโค

20. O Capítulo do Imortal

---

๖๐๐. ‘‘อมตํ [Pg.47] เต, ภิกฺขเว, น ปริภุญฺชนฺติ เย กายคตาสตึ น ปริภุญฺชนฺติ. อมตํ เต, ภิกฺขเว, ปริภุญฺชนฺติ เย กายคตาสตึ ปริภุญฺชนฺตี’’ติ.

600. “Monges, não desfrutam do Imortal aqueles que não desfrutam da atenção plena direcionada ao corpo. Desfrutam do Imortal aqueles que desfrutam da atenção plena direcionada ao corpo.”

---

๖๐๑. ‘‘อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, อปริภุตฺตํ เยสํ กายคตาสติ อปริภุตฺตา. อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, ปริภุตฺตํ เยสํ กายคตาสติ ปริภุตฺตา’’ติ.

601. “Monges, o Imortal não foi desfrutado por aqueles que não desfrutaram da atenção plena direcionada ao corpo. O Imortal foi desfrutado por aqueles que desfrutaram da atenção plena direcionada ao corpo.”

---

๖๐๒. ‘‘อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, ปริหีนํ เยสํ กายคตาสติ ปริหีนา. อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, อปริหีนํ เยสํ กายคตาสติ อปริหีนา’’ติ.

602. “Monges, decaíram do Imortal aqueles que decaíram da atenção plena direcionada ao corpo. Não decaíram do Imortal aqueles que não decaíram da atenção plena direcionada ao corpo.”

---

๖๐๓. ‘‘อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, วิรทฺธํ เยสํ กายคตาสติ วิรทฺธา. อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, อารทฺธํ เยสํ กายคตาสติ อารทฺธา’’ติ.

603. “Monges, negligenciaram o Imortal aqueles que negligenciaram a atenção plena direcionada ao corpo. Empreenderam o Imortal aqueles que empreenderam a atenção plena direcionada ao corpo.”

---

๖๐๔. ‘‘อมตํ เต, ภิกฺขเว, ปมาทึสุ เย กายคตาสตึ ปมาทึสุ. อมตํ เต, ภิกฺขเว, น ปมาทึสุ เย กายคตาสตึ น ปมาทึสุ’’.

604. “Monges, foram negligentes em relação ao Imortal aqueles que foram negligentes em relação à atenção plena direcionada ao corpo. Não foram negligentes em relação ao Imortal aqueles que não foram negligentes em relação à atenção plena direcionada ao corpo.”

---

๖๐๕. ‘‘อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, ปมุฏฺฐํ เยสํ กายคตาสติ ปมุฏฺฐา. อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, อปฺปมุฏฺฐํ เยสํ กายคตาสติ อปฺปมุฏฺฐา’’ติ.

605. “Monges, esqueceram o Imortal aqueles que esqueceram a atenção plena direcionada ao corpo. Não esqueceram o Imortal aqueles que não esqueceram a atenção plena direcionada ao corpo.”

---

๖๐๖. ‘‘อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, อนาเสวิตํ เยสํ กายคตาสติ อนาเสวิตา. อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, อาเสวิตํ เยสํ กายคตาสติ อาเสวิตา’’ติ.

606. “Monges, não praticaram o Imortal aqueles que não praticaram a atenção plena direcionada ao corpo. Praticaram o Imortal aqueles que praticaram a atenção plena direcionada ao corpo.”

---

๖๐๗. ‘‘อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, อภาวิตํ เยสํ กายคตาสติ อภาวิตา. อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, ภาวิตํ เยสํ กายคตาสติ ภาวิตา’’ติ.

607. “Monges, não desenvolveram o Imortal aqueles que não desenvolveram a atenção plena direcionada ao corpo. Desenvolveram o Imortal aqueles que desenvolveram a atenção plena direcionada ao corpo.”

---

๖๐๘. ‘‘อมตํ [Pg.48] เตสํ, ภิกฺขเว, อพหุลีกตํ เยสํ กายคตาสติ อพหุลีกตา. อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, พหุลีกตํ เยสํ กายคตาสติ พหุลีกตา’’ติ.

608. “Monges, não cultivaram frequentemente o Imortal aqueles que não cultivaram frequentemente a atenção plena direcionada ao corpo. Cultivaram frequentemente o Imortal aqueles que cultivaram frequentemente a atenção plena direcionada ao corpo.”

---

๖๐๙. ‘‘อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, อนภิญฺญาตํ เยสํ กายคตาสติ อนภิญฺญาตา. อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, อภิญฺญาตํ เยสํ กายคตาสติ อภิญฺญาตา’’ติ.

609. “Monges, não conheceram diretamente o Imortal aqueles que não conheceram diretamente a atenção plena direcionada ao corpo. Conheceram diretamente o Imortal aqueles que conheceram diretamente a atenção plena direcionada ao corpo.”

---

๖๑๐. ‘‘อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, อปริญฺญาตํ เยสํ กายคตาสติ อปริญฺญาตา. อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, ปริญฺญาตํ เยสํ กายคตาสติ ปริญฺญาตา’’ติ.

610. “Monges, não compreenderam plenamente o Imortal aqueles que não compreenderam plenamente a atenção plena direcionada ao corpo. Compreenderam plenamente o Imortal aqueles que compreenderam plenamente a atenção plena direcionada ao corpo.”

---

๖๑๑. ‘‘อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, อสจฺฉิกตํ เยสํ กายคตาสติ อสจฺฉิกตา. อมตํ เตสํ, ภิกฺขเว, สจฺฉิกตํ เยสํ กายคตาสติ สจฺฉิกตา’’ติ. (….)

611. “Monges, não realizaram o Imortal aqueles que não realizaram a atenção plena direcionada ao corpo. Realizaram o Imortal aqueles que realizaram a atenção plena direcionada ao corpo.”

---

(อิทมโวจ ภควา. อตฺตมนา เต ภิกฺขู ภควโต ภาสิตํ อภินนฺทุนฺติ.)

(Foi isso o que o Abençoado disse. Satisfeitos, aqueles monges regozijaram-se com as palavras do Abençoado.)

---

อมตวคฺโค วีสติโม.

O Capítulo do Imortal é o vigésimo.

---

เอกกนิปาตปาฬิ นิฏฺฐิตา.

O Livro dos Uns está concluído.