นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส

Homage to the Blessed One, the Arahant, the Perfectly Self-Enlightened One.

ทฺเวมาติกาปาฬิ

The Pāḷi of the Two Mātikās

ภิกฺขุปาติโมกฺขปาฬิ

The Pāḷi of the Bhikkhu Pātimokkha

ปุพฺพกรณํ-๔

Preliminary Acts – 4

สมฺมชฺชนี [Pg.1] ปทีโป จ, อุทกํ อาสเนน จ;

อุโปสถสฺส เอตานิ, ‘‘ปุพฺพกรณ’’นฺติ วุจฺจติ.

Sweeping, a lamp, water, and a seat: These are called the “preliminary acts” for the Uposatha.

ปุพฺพกิจฺจํ-๕

Preliminary Duties – 5

ฉนฺท, ปาริสุทฺธิ, อุตุกฺขานํ, ภิกฺขุคณนา จ โอวาโท;

อุโปสถสฺส เอตานิ, ‘‘ปุพฺพกิจฺจ’’นฺติ วุจฺจติ.

Consent, purity, announcement of the season, counting the bhikkhus, and the exhortation: these are called the “preliminary duties” for the Uposatha.

ปตฺตกลฺลองฺคา-๔

Factors of Being Qualified – 4

อุโปสโถ, ยาวติกา จ ภิกฺขู กมฺมปฺปตฺตา;

สภาคาปตฺติโย จ น วิชฺชนฺติ;

วชฺชนียา จ ปุคฺคลา ตสฺมึ น โหนฺติ, ‘‘ปตฺตกลฺล’’นฺติ วุจฺจติ.

The Uposatha, and as many bhikkhus as are qualified for the act; and no shared offenses are found; and no individuals to be excluded are present therein: this is called “qualified.”

ปุพฺพกรณปุพฺพกิจฺจานิ สมาเปตฺวา เทสิตาปตฺติกสฺส สมคฺคสฺส ภิกฺขุสงฺฆสฺส อนุมติยา ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิตุํ อาราธนํ กโรม.

Having completed the preliminary acts and preliminary duties, with the consent of the united Sangha of bhikkhus who have confessed their offenses, we request to recite the Pātimokkha.

นิทานุทฺเทโส

The Introductory Recitation

สุณาตุ เม ภนฺเต สงฺโฆ? อชฺชุโปสโถ ปนฺนรโส, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, สงฺโฆ อุโปสถํ กเรยฺย, ปาติโมกฺขํ อุทฺทิเสยฺย.

May the Sangha, venerable sirs, listen to me. Today is the fifteenth Uposatha. If it is qualified for the Sangha, the Sangha should perform the Uposatha and recite the Pātimokkha.

กึ สงฺฆสฺส ปุพฺพกิจฺจํ? ปาริสุทฺธึ อายสฺมนฺโต อาโรเจถ, ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิสฺสามิ, ตํ สพฺเพว สนฺตา สาธุกํ สุโณม มนสิ กโรม. ยสฺส สิยา อาปตฺติ, โส อาวิกเรยฺย, อสนฺติยา อาปตฺติยา ตุณฺหี ภวิตพฺพํ, ตุณฺหีภาเวน โข ปนายสฺมนฺเต ‘‘ปริสุทฺธา’’ติ เวทิสฺสามิ. ยถา [Pg.2] โข ปน ปจฺเจกปุฏฺฐสฺส เวยฺยากรณํ โหติ, เอวเมวํ เอวรูปาย ปริสาย ยาวตติยํ อนุสาวิตํ โหติ. โย ปน ภิกฺขุ ยาวตติยํ อนุสาวิยมาเน สรมาโน สนฺตึ อาปตฺตึ นาวิกเรยฺย, สมฺปชานมุสาวาทสฺส โหติ. สมฺปชานมุสาวาโท โข ปนายสฺมนฺโต อนฺตรายิโก ธมฺโม วุตฺโต ภควตา, ตสฺมา สรมาเนน ภิกฺขุนา อาปนฺเนน วิสุทฺธาเปกฺเขน สนฺตี อาปตฺติ อาวิกาตพฺพา, อาวิกตา หิสฺส ผาสุ โหติ.

What are the preliminary duties for the Sangha? Venerable ones, declare your purity. I will recite the Pātimokkha. Let all who are present listen carefully and attend in mind. Whoever has an offense should reveal it; if there is no offense, one should remain silent. By your silence, venerable ones, I shall understand that you are pure. Just as there is a reply when each individual is questioned, so it is announced thrice to an assembly of this kind. Any bhikkhu who, while the announcement is being made up to the third time, remembering an offense, does not reveal it, incurs a deliberate falsehood. Venerable ones, a deliberate falsehood is declared by the Blessed One to be an obstructive factor. Therefore, a bhikkhu who remembers an offense, having incurred it and desiring purification, should reveal the existing offense, for revealing it brings him ease.

อุทฺทิฏฺฐํ โข อายสฺมนฺโต นิทานํ. ตตฺถายสฺมนฺเต ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายสฺมนฺโต, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable ones, the introduction has been recited. Concerning this, I ask the venerable ones: Are you pure in this matter? A second time I ask: Are you pure in this matter? A third time I ask: Are you pure in this matter? The venerable ones are pure herein; therefore, they are silent. Thus I take it.

นิทานํ นิฏฺฐิตํ.

The Introduction is concluded.

ปาราชิกุทฺเทโส

The Recitation of the Pārājikas

ตตฺริเม จตฺตาโร ปาราชิกา ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

Herein, these four pārājika rules come up for recitation.

เมถุนธมฺม สิกฺขาปทํ

The Training Rule on Sexual Intercourse

๑. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขูนํ สิกฺขาสาชีวสมาปนฺโน สิกฺขํ อปฺปจฺจกฺขาย ทุพฺพลฺยํ อนาวิกตฺวา เมถุนํ ธมฺมํ ปฏิเสเวยฺย, อนฺตมโส ติรจฺฉานคตายปิ, ปาราชิโก โหติ อสํวาโส.

1. Should any bhikkhu, while established in the training and livelihood of bhikkhus, without having renounced the training and without having declared his weakness, engage in sexual intercourse, even with a female animal, he is defeated and is not in communion.

อทินฺนาทานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Taking What Is Not Given

๒. โย ปน ภิกฺขุ คามา วา อรญฺญา วา อทินฺนํ เถยฺยสงฺขาตํ อาทิเยยฺย, ยถารูเป อทินฺนาทาเน ราชาโน โจรํ คเหตฺวา หเนยฺยุํ วา พนฺเธยฺยุํ วา ปพฺพาเชยฺยุํ วา โจโรสิ พาโลสิ มูฬฺโหสิ เถโนสีติ, ตถารูปํ ภิกฺขุ อทินฺนํ อาทิยมาโน อยมฺปิ ปาราชิโก โหติ อสํวาโส.

2. Should any bhikkhu, from a village or from the wilderness, take what is not given in a manner amounting to theft, such that for taking an article of such a kind, kings, having caught a thief, would execute, imprison, or banish him, saying, 'You are a thief, you are a fool, you are deluded, you are a robber'—a bhikkhu taking what is not given in such a way is also defeated and is not in communion.

มนุสฺสวิคฺคหสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Human Being

๓. โย ปน ภิกฺขุ สญฺจิจฺจ มนุสฺสวิคฺคหํ ชีวิตา โวโรเปยฺย, สตฺถหารกํ วาสฺส ปริเยเสยฺย, มรณวณฺณํ วา สํวณฺเณยฺย, มรณาย วา สมาทเปยฺย ‘‘อมฺโภ ปุริส กึ ตุยฺหิมินา ปาปเกน ทุชฺชีวิเตน, มตํ [Pg.3] เต ชีวิตา เสยฺโย’’ติ, อิติ จิตฺตมโน จิตฺตสงฺกปฺโป อเนกปริยาเยน มรณวณฺณํ วา สํวณฺเณยฺย, มรณาย วา สมาทเปยฺย, อยมฺปิ ปาราชิโก โหติ อสํวาโส.

3. Should any bhikkhu intentionally deprive a human being of life, or seek a weapon-bearer for him, or praise the beauty of death, or incite him to die, saying, 'My good man, what use to you is this evil, wretched life? Death is better for you than life'—if with such a mind and such a resolve, he should in various ways praise the beauty of death or incite him to die, he too is defeated and is not in communion.

อุตฺตริมนุสฺสธมฺมสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Superhuman States

๔. โย ปน ภิกฺขุ อนภิชานํ อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อตฺตุปนายิกํ อลมริยญาณทสฺสนํ สมุทาจเรยฺย ‘‘อิติ ชานามิ, อิติ ปสฺสามี’’ติ, ตโต อปเรน สมเยน สมนุคฺคาหียมาโน วา อสมนุคฺคาหียมาโน วา อาปนฺโน วิสุทฺธาเปกฺโข เอวํ วเทยฺย ‘‘อชานเมวํ อาวุโส อวจํ ชานามิ, อปสฺสํ ปสฺสามิ, ตุจฺฉํ มุสา วิลปิ’’นฺติ, อญฺญตฺร อธิมานา, อยมฺปิ ปาราชิโก โหติ อสํวาโส.

4. Should any bhikkhu, without direct knowledge, claim a superhuman state, a noble attainment of knowledge and vision, saying, 'Thus I know, thus I see,' and at a later time, whether being interrogated or not, having fallen into an offense and desiring purification, should say, 'Friends, not knowing, I said I know; not seeing, I said I see. I spoke what was empty and false,' except through overestimation, he too is defeated and is not in communion.

อุทฺทิฏฺฐา โข อายสฺมนฺโต จตฺตาโร ปาราชิกา ธมฺมา. เยสํ ภิกฺขุ อญฺญตรํ วา อญฺญตรํ วา อาปชฺชิตฺวา น ลภติ ภิกฺขูหิ สทฺธึ สํวาสํ ยถา ปุเร, ตถา ปจฺฉา, ปาราชิโก โหติ อสํวาโส. ตตฺถายสฺมนฺเต ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายสฺมนฺโต, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable ones, the four pārājika rules have been recited. Having committed any one of these, a bhikkhu does not obtain communion with the bhikkhus; as before, so after, he is defeated and not in communion. Concerning this, I ask the venerable ones: Are you pure in this matter? A second time I ask: Are you pure in this matter? A third time I ask: Are you pure in this matter? The venerable ones are pure in this matter; therefore, they are silent. Thus I take it.

ปาราชิกํ นิฏฺฐิตํ.

The Pārājika section is concluded.

สงฺฆาทิเสสุทฺเทโส

The Recitation of the Saṅghādisesa Rules

อิเม โข ปนายสฺมนฺโต เตรส สงฺฆาทิเสสา

Now these, venerable ones, are the thirteen Saṅghādisesa rules

ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

which come up for recitation.

สุกฺกวิสฺสฏฺฐิสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Emission of Semen

๑. สญฺเจตนิกา สุกฺกวิสฺสฏฺฐิ อญฺญตฺร สุปินนฺตา สงฺฆาทิเสโส.

1. Intentional emission of semen, other than in a dream, is a Saṅghādisesa offense.

กายสํสคฺคสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Bodily Contact

๒. โย ปน ภิกฺขุ โอติณฺโณ วิปริณเตน จิตฺเตน มาตุคาเมน สทฺธึ กายสํสคฺคํ สมาปชฺเชยฺย หตฺถคฺคาหํ วา เวณิคฺคาหํ วา อญฺญตรสฺส วา อญฺญตรสฺส วา องฺคสฺส ปรามสนํ, สงฺฆาทิเสโส.

2. Should any bhikkhu, being overcome and with a perverted mind, engage in bodily contact with a woman, such as grasping her hand, grasping a braid of her hair, or touching any of her limbs whatsoever, it is a Saṅghādisesa offense.

ทุฏฺฐุลฺลวาจาสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Coarse Speech

๓. โย [Pg.4] ปน ภิกฺขุ โอติณฺโณ วิปริณเตน จิตฺเตน มาตุคามํ ทุฏฺฐุลฺลาหิ วาจาหิ โอภาเสยฺย ยถา ตํ ยุวา ยุวตึ เมถุนุปสํหิตาหิ, สงฺฆาทิเสโส.

3. Should any bhikkhu, being overcome and with a perverted mind, address a woman with coarse words connected with sexual intercourse, just as a young man might address a young woman, it is a Saṅghādisesa offense.

อตฺตกามปาริจริยสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Praising Service for One's Own Sensual Pleasure

๔. โย ปน ภิกฺขุ โอติณฺโณ วิปริณเตน จิตฺเตน มาตุคามสฺส สนฺติเก อตฺตกามปาริจริยาย วณฺณํ ภาเสยฺย ‘‘เอตทคฺคํ ภคินิ ปาริจริยานํ ยา มาทิสํ สีลวนฺตํ กลฺยาณธมฺมํ พฺรหฺมจารึ เอเตน ธมฺเมน ปริจเรยฺยา’’ติ เมถุนุปสํหิเตน, สงฺฆาทิเสโส.

4. Should any bhikkhu, overcome by a perverted mind, speak in the presence of a woman in praise of attending to his own sensual gratification, saying, "Sister, this is the foremost of services—to attend to a virtuous, well-conducted celibate like me with this act," alluding to sexual intercourse, it is a Saṅghādisesa offense.

สญฺจริตฺตสิกฺขาปทํ

The training rule on acting as a go-between.

๕. โย ปน ภิกฺขุ สญฺจริตฺตํ สมาปชฺเชยฺย อิตฺถิยา วา ปุริสมตึ ปุริสสฺส วา อิตฺถิมตึ, ชายตฺตเน วา ชารตฺตเน วา, อนฺตมโส ตงฺขณิกายปิ, สงฺฆาทิเสโส.

5. Should any bhikkhu engage in acting as a go-between, conveying a woman’s intention to a man or a man’s intention to a woman, whether for marriage or for an affair, even for a momentary liaison, it is a Saṅghādisesa offense.

กุฏิการสิกฺขาปทํ

The training rule concerning building a hut.

๖. สญฺญาจิกาย ปน ภิกฺขุนา กุฏึ การยมาเนน อสฺสามิกํ อตฺตุทฺเทสํ ปมาณิกา กาเรตพฺพา, ตตฺริทํ ปมาณํ, ทีฆโส ทฺวาทส วิทตฺถิโย สุคตวิทตฺถิยา, ติริยํ สตฺตนฺตรา, ภิกฺขู อภิเนตพฺพา วตฺถุเทสนาย, เตหิ ภิกฺขูหิ วตฺถุ เทเสตพฺพํ อนารมฺภํ สปริกฺกมนํ. สารมฺเภ เจ ภิกฺขุ วตฺถุสฺมึ อปริกฺกมเน สญฺญาจิกาย กุฏึ กาเรยฺย, ภิกฺขู วา อนภิเนยฺย วตฺถุเทสนาย, ปมาณํ วา อติกฺกาเมยฺย, สงฺฆาทิเสโส.

6. When a bhikkhu is having a hut built by soliciting, it must be without a patron, for his own use, and built to the proper measurement. Herein, this is the measurement: twelve spans in length and seven spans in width, measured inside, by the Sugata-span. The bhikkhus must be brought to designate the site. The bhikkhus must designate a site that is not dangerous and has open space around it. If a bhikkhu, by soliciting, should have a hut built on a dangerous site with no open space around it, or if he should not bring the bhikkhus to designate the site, or if he should exceed the measurement, it is a Saṅghādisesa offense.

วิหารการสิกฺขาปทํ

The training rule on building a dwelling.

๗. มหลฺลกํ ปน ภิกฺขุนา วิหารํ การยมาเนน สสฺสามิกํ อตฺตุทฺเทสํ ภิกฺขู อภิเนตพฺพา วตฺถุเทสนาย, เตหิ ภิกฺขูหิ วตฺถุ เทเสตพฺพํ อนารมฺภํ สปริกฺกมนํ. สารมฺเภ เจ ภิกฺขุ วตฺถุสฺมึ อปริกฺกมเน มหลฺลกํ วิหารํ กาเรยฺย, ภิกฺขู วา อนภิเนยฺย วตฺถุเทสนาย, สงฺฆาทิเสโส.

7. When a bhikkhu is having a large dwelling built, with a patron, for his own use, the bhikkhus must be brought to designate the site. The bhikkhus must designate a site that is not dangerous and has open space around it. If a bhikkhu should have a large dwelling built on a dangerous site with no open space around it, or if he should not bring the bhikkhus to designate the site, it is a Saṅghādisesa offense.

ทุฏฺฐโทสสิกฺขาปทํ

The training rule concerning malicious accusation.

๘. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุํ ทุฏฺโฐ โทโส อปฺปตีโต อมูลเกน ปาราชิเกน ธมฺเมน อนุทฺธํเสยฺย ‘‘อปฺเปว นาม นํ อิมมฺหา พฺรหฺมจริยา จาเวยฺย’’นฺติ[Pg.5], ตโต อปเรน สมเยน สมนุคฺคาหียมาโน วา อสมนุคฺคาหียมาโน วา อมูลกญฺเจว ตํ อธิกรณํ โหติ, ภิกฺขุ จ โทสํ ปติฏฺฐาติ, สงฺฆาทิเสโส.

8. Should any bhikkhu, being malicious, angry, and displeased, baselessly accuse another bhikkhu of a Pārājika offense, thinking, "Perhaps I may make him fall from this holy life," and then later—whether he is cross-examined or not—the legal question is found to be baseless and the bhikkhu admits his malice, it is a Saṅghādisesa offense.

อญฺญภาคิยสิกฺขาปทํ

The training rule concerning a tangential issue.

๙. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุํ ทุฏฺโฐ โทโส อปฺปตีโต อญฺญภาคิยสฺส อธิกรณสฺส กิญฺจิเทสํ เลสมตฺตํ อุปาทาย ปาราชิเกน ธมฺเมน อนุทฺธํเสยฺย ‘‘อปฺเปว นาม นํ อิมมฺหา พฺรหฺมจริยา จาเวยฺย’’นฺติ, ตโต อปเรน สมเยน สมนุคฺคาหียมาโน วา อสมนุคฺคาหียมาโน วา อญฺญภาคิยญฺเจว ตํ อธิกรณํ โหติ โกจิเทโส เลสมตฺโต อุปาทินฺโน, ภิกฺขุ จ โทสํ ปติฏฺฐาติ, สงฺฆาทิเสโส.

9. Should any bhikkhu, being malicious, angry, and displeased, take up some mere trifle of an unrelated case and charge another bhikkhu with a Pārājika offense, thinking, "Perhaps I might drive him from this holy life," and then later—whether investigated or not investigated—that case turns out to be unrelated, with a mere trifle having been taken up, and the bhikkhu acknowledges his malice, it is a Saṅghādisesa offense.

สงฺฆเภทสิกฺขาปทํ

The training rule concerning schism in the Saṅgha.

๑๐. โย ปน ภิกฺขุ สมคฺคสฺส สงฺฆสฺส เภทาย ปรกฺกเมยฺย, เภทนสํวตฺตนิกํ วา อธิกรณํ สมาทาย ปคฺคยฺห ติฏฺเฐยฺย, โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ เอวมสฺส วจนีโย ‘‘มายสฺมา สมคฺคสฺส สงฺฆสฺส เภทาย ปรกฺกมิ, เภทนสํวตฺตนิกํ วา อธิกรณํ สมาทาย ปคฺคยฺห อฏฺฐาสิ, สเมตายสฺมา สงฺเฆน, สมคฺโค หิ สงฺโฆ สมฺโมทมาโน อวิวทมาโน เอกุทฺเทโส ผาสุ วิหรตี’’ติ, เอวญฺจ โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ วุจฺจมาโน ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺโพ ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมาโน ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ, โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, สงฺฆาทิเสโส.

10. Should any bhikkhu strive to create a schism in a united Saṅgha, or persist in taking up a matter that leads to schism, the bhikkhus should speak to him thus: "Venerable sir, do not strive to create a schism in a united Saṅgha, or persist in taking up a matter that leads to schism. May the venerable one be in accord with the Saṅgha, for a united Saṅgha, harmonious, in concord, with a single proclamation, dwells in comfort." If that bhikkhu, being spoken to thus by the bhikkhus, continues in that way, the bhikkhus should admonish him up to three times to abandon it. If, being admonished up to three times, he abandons it, that is good. If he does not abandon it, it is a Saṅghādisesa offense.

เภทานุวตฺตกสิกฺขาปทํ

The training rule concerning followers of a schismatic.

๑๑. ตสฺเสว โข ปน ภิกฺขุสฺส ภิกฺขู โหนฺติ อนุวตฺตกา วคฺควาทกา เอโก วา ทฺเว วา ตโย วา, เต เอวํ วเทยฺยุํ ‘‘มายสฺมนฺโต เอตํ ภิกฺขุํ กิญฺจิ อวจุตฺถ, ธมฺมวาที เจโส ภิกฺขุ, วินยวาที เจโส ภิกฺขุ, อมฺหากญฺเจโส ภิกฺขุ ฉนฺทญฺจ รุจิญฺจ อาทาย โวหรติ, ชานาติ, โน ภาสติ, อมฺหากมฺเปตํ ขมตี’’ติ, เต ภิกฺขู ภิกฺขูหิ เอวมสฺสุ วจนียา ‘‘มายสฺมนฺโต เอวํ อวจุตฺถ, น เจโส ภิกฺขุ ธมฺมวาที, น เจโส ภิกฺขุ วินยวาที, มายสฺมนฺตานมฺปิ สงฺฆเภโท รุจฺจิตฺถ, สเมตายสฺมนฺตานํ สงฺเฆน, สมคฺโค หิ สงฺโฆ สมฺโมทมาโน อวิวทมาโน เอกุทฺเทโส ผาสุ วิหรตี’’ติ[Pg.6], เอวญฺจ เต ภิกฺขู ภิกฺขูหิ วุจฺจมานา ตเถว ปคฺคณฺเหยฺยุํ, เต ภิกฺขู ภิกฺขูหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺพา ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมานา ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺยุํ, อิจฺเจตํ กุสลํ, โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺยุํ, สงฺฆาทิเสโส.

11. And should there be bhikkhus—one, two, or three—who are followers and partisans of that bhikkhu, they might say thus: 'Do not, venerable sirs, say anything to that bhikkhu. For that bhikkhu is a speaker of the Dhamma and a speaker of the Vinaya. That bhikkhu speaks having taken our preference and inclination into account. He speaks with knowledge, and this is agreeable to us.' Those bhikkhus should be addressed by the bhikkhus thus: 'Do not, venerable sirs, speak thus. That bhikkhu is not a speaker of the Dhamma, nor is he a speaker of the Vinaya. Venerable sirs, do not take pleasure in a schism of the Saṅgha. Be united with the Saṅgha, venerable sirs. For a united Saṅgha—harmonious, not disputing, with a common recitation—dwells in comfort.' If those bhikkhus, being addressed thus by the bhikkhus, persist as before, they are to be admonished up to a third time to abandon that. If, being admonished up to a third time, they abandon it, that is good. If they do not abandon it, it is a Saṅghādisesa offense.

ทุพฺพจสิกฺขาปทํ

The training rule concerning one who is difficult to correct.

๑๒. ภิกฺขุ ปเนว ทุพฺพจชาติโก โหติ อุทฺเทสปริยาปนฺเนสุ สิกฺขาปเทสุ ภิกฺขูหิ สหธมฺมิกํ วุจฺจมาโน อตฺตานํ อวจนียํ กโรติ ‘‘มา มํ อายสฺมนฺโต กิญฺจิ อวจุตฺถ กลฺยาณํ วา ปาปกํ วา, อหมฺปายสฺมนฺเต น กิญฺจิ วกฺขามิ กลฺยาณํ วา ปาปกํ วา, วิรมถายสฺมนฺโต มม วจนายา’’ติ, โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ เอวมสฺส วจนีโย ‘‘มายสฺมา อตฺตานํ อวจนียํ อกาสิ, วจนียเมวายสฺมา อตฺตานํ กโรตุ, อายสฺมาปิ ภิกฺขู วทตุ สหธมฺเมน, ภิกฺขูปิ อายสฺมนฺตํ วกฺขนฺติ สหธมฺเมน, เอวํ สํวทฺธา หิ ตสฺส ภควโต ปริสา ยทิทํ อญฺญมญฺญวจเนน อญฺญมญฺญวุฏฺฐาปเนนา’’ติ, เอวญฺจ โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ วุจฺจมาโน ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺโพ ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมาโน ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ, โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, สงฺฆาทิเสโส.

12. Should a bhikkhu be of a nature difficult to correct, and when being spoken to by the bhikkhus in accordance with the Dhamma concerning the training rules included in the recitation, he makes himself unamenable to correction, saying: “Venerable sirs, say nothing to me, whether good or bad, and I too will say nothing to you, venerable sirs, whether good or bad. Refrain, venerable sirs, from speaking to me”—that bhikkhu should be addressed by the bhikkhus thus: “Venerable sir, do not make yourself unamenable to correction; let the venerable one make himself amenable to correction. Let the venerable one speak to the bhikkhus in accordance with the Dhamma, and the bhikkhus too will speak to the venerable one in accordance with the Dhamma. For it is in this way that the Blessed One’s assembly has grown: that is, through mutual admonition and mutual rehabilitation.” And if that bhikkhu, being spoken to thus by the bhikkhus, should persist as before, he is to be admonished by the bhikkhus up to a third time for the abandoning of that matter. If, being admonished up to a third time, he abandons it, that is good. If he does not abandon it, it is an offense of Saṅghādisesa.

กุลทูสกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Corrupting Families

๑๓. ภิกฺขุ ปเนว อญฺญตรํ คามํ วา นิคมํ วา อุปนิสฺสาย วิหรติ กุลทูสโก ปาปสมาจาโร, ตสฺส โข ปาปกา สมาจารา ทิสฺสนฺติ เจว สุยฺยนฺติ จ, กุลานิ จ เตน ทุฏฺฐานิ ทิสฺสนฺติ เจว สุยฺยนฺติ จ, โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ เอวมสฺส วจนีโย ‘‘อายสฺมา โข กุลทูสโก ปาปสมาจาโร, อายสฺมโต โข ปาปกา สมาจารา ทิสฺสนฺติ เจว สุยฺยนฺติ จ, กุลานิ จายสฺมตา ทุฏฺฐานิ ทิสฺสนฺติ เจว สุยฺยนฺติ จ, ปกฺกมตายสฺมา อิมมฺหา อาวาสา, อลํ เต อิธ วาเสนา’’ติ, เอวญฺจ โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ วุจฺจมาโน เต ภิกฺขู เอวํ วเทยฺย ‘‘ฉนฺทคามิโน จ ภิกฺขู, โทสคามิโน จ ภิกฺขู, โมหคามิโน จ ภิกฺขู, ภยคามิโน จ ภิกฺขู ตาทิสิกาย อาปตฺติยา เอกจฺจํ ปพฺพาเชนฺติ, เอกจฺจํ น ปพฺพาเชนฺตี’’ติ, โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ เอวมสฺส วจนีโย ‘‘มายสฺมา เอวํ อวจ, น จ ภิกฺขู ฉนฺทคามิโน, น จ ภิกฺขู โทสคามิโน, น จ ภิกฺขู โมหคามิโน, น จ ภิกฺขู ภยคามิโน, อายสฺมา โข กุลทูสโก ปาปสมาจาโร, อายสฺมโต [Pg.7] โข ปาปกา สมาจารา ทิสฺสนฺติ เจว สุยฺยนฺติ จ, กุลานิ จายสฺมตา ทุฏฺฐานิ ทิสฺสนฺติ เจว สุยฺยนฺติ จ, ปกฺกมตายสฺมา อิมมฺหา อาวาสา, อลํ เต อิธ วาเสนา’’ติ, เอวญฺจ โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ วุจฺจมาโน ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺโพ ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมาโน ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ, โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, สงฺฆาทิเสโส.

13. Now, should a bhikkhu, living dependent on a certain village or town, be a corrupter of families and of bad conduct; and his bad conduct is both seen and heard, and the families corrupted by him are both seen and heard, that bhikkhu should be addressed by the bhikkhus thus: 'Venerable sir, you are a corrupter of families and of bad conduct. Your bad conduct, venerable sir, is both seen and heard, and the families corrupted by you are both seen and heard. Depart, venerable sir, from this residence. Enough of your living here.' And should that bhikkhu, being addressed by the bhikkhus thus, say to those bhikkhus: 'The bhikkhus are followers of desire, the bhikkhus are followers of hatred, the bhikkhus are followers of delusion, the bhikkhus are followers of fear. For such an offense, they banish one and do not banish another,' that bhikkhu should be addressed by the bhikkhus thus: 'Do not say so, venerable sir. The bhikkhus are not followers of desire, nor are the bhikkhus followers of hatred, nor are the bhikkhus followers of delusion, nor are the bhikkhus followers of fear. You, venerable sir, are a corrupter of families and of bad conduct. Your bad conduct is both seen and heard, and the families corrupted by you are both seen and heard. Depart, venerable sir, from this residence. Enough of your living here.' And should that bhikkhu, being addressed by the bhikkhus thus, persist in that very same way, that bhikkhu should be formally admonished by the bhikkhus up to the third time for the abandoning of that. If, being formally admonished up to the third time, he abandons it, that is good. If he does not abandon it, it is an offense of Saṅghādisesa.

อุทฺทิฏฺฐา โข อายสฺมนฺโต เตรส สงฺฆาทิเสสา ธมฺมา นว ปฐมาปตฺติกา, จตฺตาโร ยาวตติยกา. เยสํ ภิกฺขุ อญฺญตรํ วา อญฺญตรํ วา อาปชฺชิตฺวา ยาวตีหํ ชานํ ปฏิจฺฉาเทติ, ตาวตีหํ เตน ภิกฺขุนา อกามา ปริวตฺถพฺพํ. ปริวุตฺถปริวาเสน ภิกฺขุนา อุตฺตริ ฉารตฺตํ ภิกฺขุมานตฺตาย ปฏิปชฺชิตพฺพํ, จิณฺณมานตฺโต ภิกฺขุ ยตฺถ สิยา วีสติคโณ ภิกฺขุสงฺโฆ, ตตฺถ โส ภิกฺขุ อพฺเภตพฺโพ. เอเกนปิ เจ อูโน วีสติคโณ ภิกฺขุสงฺโฆ ตํ ภิกฺขุํ อพฺเภยฺย, โส จ ภิกฺขุ อนพฺภิโต, เต จ ภิกฺขู คารยฺหา, อยํ ตตฺถ สามีจิ. ตตฺถายสฺมนฺเต ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายสฺมนฺโต, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable sirs, the thirteen Saṅghādisesa rules have been recited: nine entailing an initial offense, and four entailing a third admonition. Should a bhikkhu commit any one of these offenses and knowingly conceal it, for as long as he conceals it, for that long must that bhikkhu unwillingly undergo probation. Having completed probation, that bhikkhu should undertake a further six nights of penance. Having completed the penance, that bhikkhu should be rehabilitated where there is a Saṅgha of twenty bhikkhus. If a Saṅgha of fewer than twenty bhikkhus, lacking even one, were to rehabilitate that bhikkhu, that bhikkhu is not rehabilitated, and those bhikkhus are blameworthy. This is the proper procedure in this matter. In this matter, I ask the venerable ones: Are you pure? A second time I ask: Are you pure? A third time I ask: Are you pure? The venerable ones are pure in this matter, therefore they are silent. Thus do I take it.

สงฺฆาทิเสโส นิฏฺฐิโต.

The Saṅghādisesa section is concluded.

อนิยตุทฺเทโส

The Recitation of the Indeterminate Rules

อิเม โข ปนายสฺมนฺโต ทฺเว อนิยตา ธมฺมา

Venerable sirs, these are the two indeterminate rules

อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

that come up for recitation.

ปฐมอนิยตสิกฺขาปทํ

The First Indeterminate Training Rule

๑. โย ปน ภิกฺขุ มาตุคาเมน สทฺธึ เอโก เอกาย รโห ปฏิจฺฉนฺเน อาสเน อลํกมฺมนิเย นิสชฺชํ กปฺเปยฺย, ตเมนํ สทฺเธยฺยวจสา อุปาสิกา ทิสฺวา ติณฺณํ ธมฺมานํ อญฺญตเรน วเทยฺย ปาราชิเกน วา สงฺฆาทิเสเสน วา ปาจิตฺติเยน วา, นิสชฺชํ ภิกฺขุ ปฏิชานมาโน ติณฺณํ ธมฺมานํ อญฺญตเรน กาเรตพฺโพ ปาราชิเกน วา สงฺฆาทิเสเสน วา ปาจิตฺติเยน [Pg.8] วา, เยน วา สา สทฺเธยฺยวจสา อุปาสิกา วเทยฺย, เตน โส ภิกฺขุ กาเรตพฺโพ, อยํ ธมฺโม อนิยโต.

1. Should any bhikkhu sit down alone with a woman in a private, secluded seat suitable for sexual intercourse, and a trustworthy female lay follower, seeing this, should charge him with one of three offenses—either a pārājika, a saṅghādisesa, or a pācittiya—then that bhikkhu, admitting to the sitting, is to be dealt with for one of those three offenses. He is to be dealt with for whichever offense that trustworthy female lay follower has stated. This rule is indeterminate.

ทุติยอนิยตสิกฺขาปทํ

The Second Indeterminate Training Rule

๒. น เหว โข ปน ปฏิจฺฉนฺนํ อาสนํ โหติ นาลํกมฺมนิยํ, อลญฺจ โข โหติ มาตุคามํ ทุฏฺฐุลฺลาหิ วาจาหิ โอภาสิตุํ, โย ปน ภิกฺขุ ตถารูเป อาสเน มาตุคาเมน สทฺธึ เอโก เอกาย รโห นิสชฺชํ กปฺเปยฺย, ตเมนํ สทฺเธยฺยวจสา อุปาสิกา ทิสฺวา ทฺวินฺนํ ธมฺมานํ อญฺญตเรน วเทยฺย สงฺฆาทิเสเสน วา ปาจิตฺติเยน วา, นิสชฺชํ ภิกฺขุ ปฏิชานมาโน ทฺวินฺนํ ธมฺมานํ อญฺญตเรน กาเรตพฺโพ สงฺฆาทิเสเสน วา ปาจิตฺติเยน วา, เยน วา สา สทฺเธยฺยวจสา อุปาสิกา วเทยฺย, เตน โส ภิกฺขุ กาเรตพฺโพ, อยมฺปิ ธมฺโม อนิยโต.

2. Now, a seat may be neither secluded nor suitable for sexual intercourse, but sufficient for addressing a woman with coarse words. Should any bhikkhu sit down alone with a woman in private on such a seat, and a trustworthy female lay follower, seeing this, should charge him with one of two offenses—either a saṅghādisesa or a pācittiya—then that bhikkhu, admitting to the sitting, is to be dealt with for one of those two offenses. He is to be dealt with for whichever offense that trustworthy female lay follower has stated. This rule, too, is indeterminate.

อุทฺทิฏฺฐา โข อายสฺมนฺโต ทฺเว อนิยตา ธมฺมา. ตตฺถายสฺมนฺเต ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายสฺมนฺโต, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable sirs, the two indeterminate rules have been recited. Concerning them, I ask the venerable sirs: Are you pure in this? A second time I ask the venerable sirs: Are you pure in this? A third time I ask the venerable sirs: Are you pure in this? The venerable sirs are pure in this, and thus are silent. I will bear it in mind in this way.

อนิยโต นิฏฺฐิโต.

The Indeterminate section is concluded.

นิสฺสคฺคิยปาจิตฺติยา

The Nissaggiya Pācittiya Rules

อิเม โข ปนายสฺมนฺโต ตึส นิสฺสคฺคิยา ปาจิตฺติยา

Venerable sirs, these are the thirty Nissaggiya Pācittiya rules,

ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

which come up for recitation.

กถินสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning the Kathina

๑. นิฏฺฐิตจีวรสฺมึ ภิกฺขุนา อุพฺภตสฺมึ กถิเน ทสาหปรมํ อติเรกจีวรํ ธาเรตพฺพํ, ตํ อติกฺกามยโต นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

1. When a bhikkhu has finished his robes and the kathina has been withdrawn, he may keep an extra robe for at most ten days. If he exceeds that, it is an offense entailing forfeiture and expiation.

อุโทสิตสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Dwelling Apart from the Three Robes

๒. นิฏฺฐิตจีวรสฺมึ ภิกฺขุนา อุพฺภตสฺมึ กถิเน เอกรตฺตมฺปิ เจ ภิกฺขุ ติจีวเรน วิปฺปวเสยฺย, อญฺญตฺร ภิกฺขุสมฺมุติยา นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

2. When a bhikkhu has finished his robes and the kathina has been withdrawn, if he dwells apart from his three robes even for one night—unless with the agreement of the bhikkhus—it is an offense entailing forfeiture and expiation.

อกาลจีวรสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning an Untimely Robe

๓. นิฏฺฐิตจีวรสฺมึ [Pg.9] ภิกฺขุนา อุพฺภตสฺมึ กถิเน ภิกฺขุโน ปเนว อกาลจีวรํ อุปฺปชฺเชยฺย, อากงฺขมาเนน ภิกฺขุนา ปฏิคฺคเหตพฺพํ, ปฏิคฺคเหตฺวา ขิปฺปเมว กาเรตพฺพํ, โน จสฺส ปาริปูริ, มาสปรมํ เตน ภิกฺขุนา ตํ จีวรํ นิกฺขิปิตพฺพํ อูนสฺส ปาริปูริยา สติยา ปจฺจาสาย. ตโต เจ อุตฺตริ นิกฺขิเปยฺย สติยาปิ ปจฺจาสาย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

3. When a bhikkhu has finished his robes and the kathina has been withdrawn, should an untimely robe arise for a bhikkhu, if he wishes, he may accept it. Having accepted it, he should have it made up quickly. If it is not sufficient, that bhikkhu may keep that robe for at most one month, in the hope of completing what is lacking. If he keeps it longer than that, even with that hope, it is an offense entailing forfeiture and expiation.

ปุราณจีวรสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning an Old Robe

๔. โย ปน ภิกฺขุ อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา ปุราณจีวรํ โธวาเปยฺย วา รชาเปยฺย วา อาโกฏาเปยฺย วา, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

4. Should any bhikkhu have an old robe washed, dyed, or beaten by a bhikkhunī who is not a relative, it is an offense entailing forfeiture and expiation.

จีวรปฏิคฺคหณสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Accepting a Robe

๕. โย ปน ภิกฺขุ อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา หตฺถโต จีวรํ ปฏิคฺคณฺเหยฺย อญฺญตฺร ปาริวตฺตกา, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

5. Should any bhikkhu accept a robe from the hand of a bhikkhunī who is not a relative—unless it is in exchange—it is an offense entailing forfeiture and expiation.

อญฺญาตกวิญฺญตฺติสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Requesting from an Unrelated Person

๖. โย ปน ภิกฺขุ อญฺญาตกํ คหปตึ วา คหปตานึ วา จีวรํ วิญฺญาเปยฺย อญฺญตฺร สมยา, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ. ตตฺถายํ สมโย, อจฺฉินฺนจีวโร วา โหติ ภิกฺขุ, นฏฺฐจีวโร วา, อยํ ตตฺถ สมโย.

6. Should any bhikkhu request a robe from a householder or a householder’s wife who is not a relative—unless it is the proper time—it is an offense entailing forfeiture and expiation. Herein, this is the proper time: when the bhikkhu’s robe has been stolen or destroyed. This is the proper time in this case.

ตตุตฺตริสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning More Than That

๗. ตญฺเจ อญฺญาตโก คหปติ วา คหปตานี วา พหูหิ จีวเรหิ อภิหฏฺฐุํ ปวาเรยฺย, สนฺตรุตฺตรปรมํ เตน ภิกฺขุนา ตโต จีวรํ สาทิตพฺพํ. ตโต เจ อุตฺตริ สาทิเยยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

7. If that unrelated householder or householder’s wife should invite him with an offer of many robes, that bhikkhu may accept from that a robe that is at most an inner and an outer one. If he should accept more than that, it is an offense entailing forfeiture and expiation.

ปฐมอุปกฺขฏสิกฺขาปทํ

The First Training Rule Concerning What Has Been Prepared

๘. ภิกฺขุํ ปเนว อุทฺทิสฺส อญฺญาตกสฺส คหปติสฺส วา คหปตานิยา วา จีวรเจตาปนฺนํ อุปกฺขฏํ โหติ ‘‘อิมินา จีวรเจตาปนฺเนน จีวรํ เจตาเปตฺวา อิตฺถนฺนามํ ภิกฺขุํ จีวเรน อจฺฉาเทสฺสามี’’ติ, ตตฺร เจ โส ภิกฺขุ ปุพฺเพ อปฺปวาริโต อุปสงฺกมิตฺวา จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺเชยฺย ‘‘สาธุ วต มํ อายสฺมา อิมินา จีวรเจตาปนฺเนน เอวรูปํ วา เอวรูปํ วา จีวรํ เจตาเปตฺวา อจฺฉาเทหี’’ติ กลฺยาณกมฺยตํ อุปาทาย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

8. If, for a bhikkhu, an unrelated householder or householder’s wife has set aside money for a robe, thinking, “With this money for a robe, having had a robe bought, I will clothe the bhikkhu named so-and-so,” and if that bhikkhu, not having been previously invited, approaches and makes a specification regarding the robe, saying, “It would be good, venerable sir, if with this money for a robe you would have a robe of such-and-such a kind bought and clothe me with it,” out of a desire for a better one, it is an offense entailing forfeiture and expiation.

ทุติยอุปกฺขฏสิกฺขาปทํ

The Second Training Rule Concerning What is Set Aside

๙. ภิกฺขุํ [Pg.10] ปเนว อุทฺทิสฺส อุภินฺนํ อญฺญาตกานํ คหปตีนํ วา คหปตานีนํ วา ปจฺเจกจีวรเจตาปนฺนานิ อุปกฺขฏานิ โหนฺติ ‘‘อิเมหิ มยํ ปจฺเจกจีวรเจตาปนฺเนหิ ปจฺเจกจีวรานิ เจตาเปตฺวา อิตฺถนฺนามํ ภิกฺขุํ จีวเรหิ อจฺฉาเทสฺสามา’’ติ, ตตฺร เจ โส ภิกฺขุ ปุพฺเพ อปฺปวาริโต อุปสงฺกมิตฺวา จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺเชยฺย ‘‘สาธุ วต มํ อายสฺมนฺโต อิเมหิ ปจฺเจกจีวรเจตาปนฺเนหิ เอวรูปํ วา เอวรูปํ วา จีวรํ เจตาเปตฺวา อจฺฉาเทถ อุโภว สนฺตา เอเกนา’’ติ กลฺยาณกมฺยตํ อุปาทาย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

9. If, for a bhikkhu, two unrelated householders or householders’ wives have set aside separate funds for robes, thinking, “With these separate funds for robes, having had separate robes bought, we will clothe the bhikkhu named so-and-so,” and if that bhikkhu, not having been previously invited, approaches and makes a specification regarding the robe, saying, “It would be good, venerable sirs, if you, being both together, would have one robe of such-and-such a kind bought with these separate funds for robes and clothe me with it,” out of a desire for a better one, it is an offense entailing forfeiture and expiation.

ราชสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning a King

๑๐. ภิกฺขุํ ปเนว อุทฺทิสฺส ราชา วา ราชโภคฺโค วา พฺราหฺมโณ วา คหปติโก วา ทูเตน จีวรเจตาปนฺนํ ปหิเณยฺย ‘‘อิมินา จีวรเจตาปนฺเนน จีวรํ เจตาเปตฺวา อิตฺถนฺนามํ ภิกฺขุํ จีวเรน อจฺฉาเทหี’’ติ. โส เจ ทูโต ตํ ภิกฺขุํ อุปสงฺกมิตฺวา เอวํ วเทยฺย ‘‘อิทํ โข, ภนฺเต, อายสฺมนฺตํ อุทฺทิสฺส จีวรเจตาปนฺนํ อาภตํ, ปฏิคฺคณฺหาตุ อายสฺมา จีวรเจตาปนฺน’’นฺติ. เตน ภิกฺขุนา โส ทูโต เอวมสฺส วจนีโย ‘‘น โข มยํ, อาวุโส, จีวรเจตาปนฺนํ ปฏิคฺคณฺหาม, จีวรญฺจ โข มยํ ปฏิคฺคณฺหาม กาเลน กปฺปิย’’นฺติ. โส เจ ทูโต ตํ ภิกฺขุํ เอวํ วเทยฺย ‘‘อตฺถิ ปนายสฺมโต โกจิ เวยฺยาวจฺจกโร’’ติ. จีวรตฺถิเกน, ภิกฺขเว, ภิกฺขุนา เวยฺยาวจฺจกโร นิทฺทิสิตพฺโพ อารามิโก วา อุปาสโก วา ‘‘เอโส โข, อาวุโส, ภิกฺขูนํ เวยฺยาวจฺจกโร’’ติ. โส เจ ทูโต ตํ เวยฺยาวจฺจกรํ สญฺญาเปตฺวา ตํ ภิกฺขุํ อุปสงฺกมิตฺวา เอวํ วเทยฺย ‘‘ยํ โข, ภนฺเต, อายสฺมา เวยฺยาวจฺจกรํ นิทฺทิสิ, สญฺญตฺโต โส มยา, อุปสงฺกมตายสฺมา กาเลน, จีวเรน ตํ อจฺฉาเทสฺสตี’’ติ. จีวรตฺถิเกน, ภิกฺขเว, ภิกฺขุนา เวยฺยาวจฺจกโร อุปสงฺกมิตฺวา ทฺวตฺติกฺขตฺตุํ โจเทตพฺโพ สาเรตพฺโพ ‘‘อตฺโถ เม, อาวุโส, จีวเรนา’’ติ, ทฺวตฺติกฺขตฺตุํ โจทยมาโน สารยมาโน ตํ จีวรํ อภินิปฺผาเทยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ, โน เจ อภินิปฺผาเทยฺย, จตุกฺขตฺตุํ ปญฺจกฺขตฺตุํ ฉกฺขตฺตุปรมํ ตุณฺหีภูเตน อุทฺทิสฺส ฐาตพฺพํ, จตุกฺขตฺตุํ ปญฺจกฺขตฺตุํ ฉกฺขตฺตุปรมํ ตุณฺหีภูโต อุทฺทิสฺส ติฏฺฐมาโน ตํ จีวรํ อภินิปฺผาเทยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ, ตโต เจ อุตฺตริ วายมมาโน ตํ จีวรํ อภินิปฺผาเทยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ. โน [Pg.11] เจ อภินิปฺผาเทยฺย, ยตสฺส จีวรเจตาปนฺนํ อาภตํ, ตตฺถ สามํ วา คนฺตพฺพํ, ทูโต วา ปาเหตพฺโพ ‘‘ยํ โข ตุมฺเห อายสฺมนฺโต ภิกฺขุํ อุทฺทิสฺส จีวรเจตาปนฺนํ ปหิณิตฺถ, น ตํ ตสฺส ภิกฺขุโน กิญฺจิ อตฺถํ อนุโภติ, ยุญฺชนฺตายสฺมนฺโต สกํ, มา โว สกํ วินสฺสา’’ติ, อยํ ตตฺถ สามีจิ.

10. Should a king, a royal official, a brahmin, or a householder send a robe-fund through a messenger for a specific bhikkhu, saying, ‘With this robe-fund, have a robe purchased and clothe the bhikkhu named so-and-so.’ If that messenger, having approached that bhikkhu, should say, ‘Venerable sir, this robe-fund has been brought for the venerable one’s sake. May the venerable one accept this robe-fund,’ that bhikkhu should say to that messenger, ‘Friend, we do not accept a robe-fund. We accept a robe at the proper time, when it is allowable.’ If that messenger should then say to that bhikkhu, ‘But does the venerable one have an attendant?’ then, bhikkhus, a bhikkhu who needs a robe should point out an attendant—a monastery attendant or a lay follower—saying, ‘Friend, this is the attendant for the bhikkhus.’ If that messenger, having instructed that attendant, approaches that bhikkhu and says, ‘Venerable sir, the attendant whom the venerable one pointed out has been instructed by me. Approach at the proper time, and he will clothe you with a robe,’ then, bhikkhus, a bhikkhu who needs a robe should approach the attendant and should prompt and remind him two or three times, saying, ‘Friend, I have need of a robe.’ If, on being prompted and reminded two or three times, he produces that robe, that is good. If he does not produce it, one should stand silently for that purpose for four, five, or at most six times. If, while standing silently for that purpose for four, five, or at most six times, he produces that robe, that is good. If, by striving further than that, he should get that robe produced, it is an offense entailing forfeiture and confession. If he does not produce it, one should either go oneself or send a messenger to the place from which the robe-fund was brought, saying, ‘Honorable sirs, the robe-fund that you sent for a specific bhikkhu does not benefit that bhikkhu in any way. May you make use of your own property; do not let your own property be lost.’ This is the proper course of action here.

กถินวคฺโค ปฐโม.

The Kaṭhina Chapter, the First.

โกสิยสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Silk

๑๑. โย ปน ภิกฺขุ โกสิยมิสฺสกํ สนฺถตํ การาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

11. Should any bhikkhu have a felt rug made mixed with silk, it is an offense entailing forfeiture and confession.

สุทฺธกาฬกสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Pure Black Wool

๑๒. โย ปน ภิกฺขุ สุทฺธกาฬกานํ เอฬกโลมานํ สนฺถตํ การาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

12. Should any bhikkhu have a felt rug made of pure black sheep’s wool, it is an offense entailing forfeiture and confession.

ทฺเวภาคสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Two Parts

๑๓. นวํ ปน ภิกฺขุนา สนฺถตํ การยมาเนน ทฺเว ภาคา สุทฺธกาฬกานํ เอฬกโลมานํ อาทาตพฺพา, ตติยํ โอทาตานํ, จตุตฺถํ โคจริยานํ. อนาทา เจ ภิกฺขุ ทฺเว ภาเค สุทฺธกาฬกานํ เอฬกโลมานํ, ตติยํ โอทาตานํ, จตุตฺถํ โคจริยานํ, นวํ สนฺถตํ การาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

13. When a bhikkhu is having a new felt rug made, two parts of pure black sheep’s wool are to be taken, a third of white, and a fourth of tawny. Should a bhikkhu, without taking two parts of pure black sheep’s wool, a third of white, and a fourth of tawny, have a new felt rug made, it is an offense entailing forfeiture and confession.

ฉพฺพสฺสสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Six Years

๑๔. นวํ ปน ภิกฺขุนา สนฺถตํ การาเปตฺวา ฉพฺพสฺสานิ ธาเรตพฺพํ, โอเรน เจ ฉนฺนํ วสฺสานํ ตํ สนฺถตํ วิสฺสชฺเชตฺวา วา อวิสฺสชฺเชตฺวา วา อญฺญํ นวํ สนฺถตํ การาเปยฺย อญฺญตฺร ภิกฺขุสมฺมุติยา, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

14. When a bhikkhu has had a new felt rug made, it is to be kept for six years. Should a bhikkhu, before the six years are up, have another new felt rug made—whether or not he has relinquished the first—unless with the agreement of the bhikkhus, it is an offense entailing forfeiture and confession.

นิสีทนสนฺถตสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning a Sitting Felt Rug

๑๕. นิสีทนสนฺถตํ ปน ภิกฺขุนา การยมาเนน ปุราณสนฺถตสฺส สามนฺตา สุคตวิทตฺถิ อาทาตพฺพา ทุพฺพณฺณกรณาย. อนาทา เจ ภิกฺขุ ปุราณสนฺถ ตสฺส [Pg.12] สามนฺตา สุคตวิทตฺถึ, นวํ นิสีทนสนฺถตํ การาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

15. When a bhikkhu is having a sitting felt rug made, a Sugata span from the border of the old felt rug is to be taken for the purpose of discoloration. Should a bhikkhu, without taking a Sugata span from the border of the old felt rug, have a new sitting felt rug made, it is an offense entailing forfeiture and confession.

เอฬกโลมสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Sheep’s Wool

๑๖. ภิกฺขุโน ปเนว อทฺธานมคฺคปฺปฏิปนฺนสฺส เอฬกโลมานิ อุปฺปชฺเชยฺยุํ, อากงฺขมาเนน ภิกฺขุนา ปฏิคฺคเหตพฺพานิ, ปฏิคฺคเหตฺวา ติโยชนปรมํ สหตฺถา หริตพฺพานิ อสนฺเต หารเก. ตโต เจ อุตฺตริ หเรยฺย, อสนฺเตปิ หารเก, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

16. Should sheep’s wool arise for a bhikkhu traveling on a journey, if he wishes, he may accept it. Having accepted it, he may carry it himself for at most three yojanas if there is no carrier. Should he carry it farther than that, even if there is no carrier, it is an offense entailing forfeiture and confession.

เอฬกโลมโธวาปนสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Having Sheep’s Wool Washed

๑๗. โย ปน ภิกฺขุ อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา เอฬกโลมานิ โธวาเปยฺย วา รชาเปยฺย วา วิชฏาเปยฺย วา, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

17. Should any bhikkhu have sheep’s wool washed, dyed, or carded by a bhikkhunī who is not a relative, it is an offense entailing forfeiture and confession.

รูปิยสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Money

๑๘. โย ปน ภิกฺขุ ชาตรูปรชตํ อุคฺคณฺเหยฺย วา อุคฺคณฺหาเปยฺย วา อุปนิกฺขิตฺตํ วา สาทิเยยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

18. Should any bhikkhu accept gold or silver, or have it accepted, or approve of it being kept in deposit for him, it is an offense entailing forfeiture and confession.

รูปิยสํโวหารสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Monetary Transactions

๑๙. โย ปน ภิกฺขุ นานปฺปการกํ รูปิยสํโวหารํ สมาปชฺเชยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

19. Should any bhikkhu engage in various kinds of monetary transactions, it is an offense entailing forfeiture and confession.

กยวิกฺกยสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Buying and Selling

๒๐. โย ปน ภิกฺขุ นานปฺปการกํ กยวิกฺกยํ สมาปชฺเชยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

20. Should any bhikkhu engage in various kinds of buying and selling, it is an offense entailing forfeiture and confession.

โกสิยวคฺโค ทุติโย.

The Kosiya Chapter, the Second.

ปตฺตสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning a Bowl

๒๑. ทสาหปรมํ อติเรกปตฺโต ธาเรตพฺโพ, ตํ อติกฺกามยโต นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

21. An extra bowl is to be kept for at most ten days. For one who exceeds that, it is an offense entailing forfeiture and confession.

อูนปญฺจพนฺธนสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning a Bowl with Fewer Than Five Mends

๒๒. โย ปน ภิกฺขุ อูนปญฺจพนฺธเนน ปตฺเตน อญฺญํ นวํ ปตฺตํ เจตาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ. เตน ภิกฺขุนา โส ปตฺโต ภิกฺขุปริสาย นิสฺสชฺชิตพฺโพ[Pg.13], โย จ ตสฺสา ภิกฺขุปริสาย ปตฺตปริยนฺโต, โส ตสฺส ภิกฺขุโน ปทาตพฺโพ ‘‘อยํ เต ภิกฺขุ ปตฺโต ยาว เภทนาย ธาเรตพฺโพ’’ติ, อยํ ตตฺถ สามีจิ.

22. Should any bhikkhu, having a bowl with fewer than five mends, obtain another new bowl, it is an offense entailing forfeiture and confession. That new bowl is to be forfeited by that bhikkhu to the community of bhikkhus. And the last bowl in that community of bhikkhus is to be given to that bhikkhu, saying: “This, bhikkhu, is your bowl; it is to be kept until it breaks.” This is the proper procedure in this case.

เภสชฺชสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Medicines

๒๓. ยานิ โข ปน ตานิ คิลานานํ ภิกฺขูนํ ปฏิสายนียานิ เภสชฺชานิ, เสยฺยถิทํ – สปฺปิ นวนีตํ เตลํ มธุ ผาณิตํ, ตานิ ปฏิคฺคเหตฺวา สตฺตาหปรมํ สนฺนิธิการกํ ปริภุญฺชิตพฺพานิ, ตํ อติกฺกามยโต นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

23. Those medicines that are allowable for sick bhikkhus—namely, ghee, fresh butter, oil, honey, and molasses—having been received, are to be stored and consumed for at most seven days. For one who exceeds that, it is an offense of expiation with forfeiture.

วสฺสิกสาฏิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning the Rainy-Season Cloth

๒๔. ‘‘มาโส เสโส คิมฺหาน’’นฺติ ภิกฺขุนา วสฺสิกสาฏิกจีวรํ ปริเยสิตพฺพํ, ‘‘อทฺธมาโส เสโส คิมฺหาน’’นฺติ กตฺวา นิวาเสตพฺพํ. โอเรน เจ ‘‘มาโส เสโส คิมฺหาน’’นฺติ วสฺสิกสาฏิกจีวรํ ปริเยเสยฺย, โอเรน‘‘ทฺธมาโส เสโส คิมฺหาน’’นฺติ กตฺวา นิวาเสยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

24. When there is one month left of the hot season, a bhikkhu is to seek a rainy-season cloth. When there is half a month left of the hot season, having made it, he is to wear it. Should a bhikkhu seek a rainy-season cloth when there is more than a month left of the hot season, or, having made it, wear it when there is more than half a month left, it is an offense of expiation with forfeiture.

จีวรอจฺฉินฺทนสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Taking Away a Robe

๒๕. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุสฺส สามํ จีวรํ ทตฺวา กุปิโต อนตฺตมโน อจฺฉินฺเทยฺย วา อจฺฉินฺทาเปยฺย วา, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

25. Should any bhikkhu, having himself given a robe to a bhikkhu, later—angry and displeased—take it away himself or have it taken away, it is an offense of expiation with forfeiture.

สุตฺตวิญฺญตฺติสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Requesting Thread

๒๖. โย ปน ภิกฺขุ สามํ สุตฺตํ วิญฺญาเปตฺวา ตนฺตวาเยหิ จีวรํ วายาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

26. Should any bhikkhu, having himself requested thread, have a robe woven by weavers, it is an offense of expiation with forfeiture.

มหาเปสการสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Great Weaver

๒๗. ภิกฺขุํ ปเนว อุทฺทิสฺส อญฺญาตโก คหปติ วา คหปตานี วา ตนฺตวาเยหิ จีวรํ วายาเปยฺย, ตตฺร เจ โส ภิกฺขุ ปุพฺเพ อปฺปวาริโต ตนฺตวาเย อุปสงฺกมิตฺวา จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺเชยฺย ‘‘อิทํ โข, อาวุโส, จีวรํ มํ อุทฺทิสฺส วิยฺยติ, อายตญฺจ กโรถ, วิตฺถตญฺจ, อปฺปิตญฺจ, สุวีตญฺจ, สุปฺปวายิตญฺจ, สุวิเลขิตญฺจ, สุวิตจฺฉิตญฺจ กโรถ, อปฺเปว นาม มยมฺปิ อายสฺมนฺตานํ กิญฺจิมตฺตํ อนุปทชฺเชยฺยามา’’ติ. เอวญฺจ โส ภิกฺขุ วตฺวา กิญฺจิมตฺตํ อนุปทชฺเชยฺย อนฺตมโส ปิณฺฑปาตมตฺตมฺปิ, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

27. If, for the sake of a bhikkhu, an unrelated householder or householder’s wife has a robe woven by weavers, and if that bhikkhu, not having been previously invited, approaches the weavers and makes a specification regarding the robe, saying, ‘Friends, this robe is being woven for my sake. Make it long and broad, sturdy, with good threads, well-woven, well-carded, and well-smoothed. Perhaps we might also give you venerable ones some small thing.’ And if that bhikkhu, having spoken thus, should give some small thing, even as little as a lump of almsfood, it is an offense of expiation with forfeiture.

อจฺเจกจีวรสิกฺขาปทํ

The Training Rule on an Urgent Robe

๒๘. ทสาหานาคตํ [Pg.14] กตฺติกเตมาสิกปุณฺณมํ ภิกฺขุโน ปเนว อจฺเจกจีวรํ อุปฺปชฺเชยฺย, อจฺเจกํ มญฺญมาเนน ภิกฺขุนา ปฏิคฺคเหตพฺพํ, ปฏิคฺคเหตฺวา ยาว จีวรกาลสมยํ นิกฺขิปิตพฺพํ. ตโต เจ อุตฺตริ นิกฺขิเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

28. Should an urgent robe arise for a bhikkhu within the ten days preceding the Kattika full moon, the bhikkhu, considering it urgent, should accept it. Having accepted it, he is to keep it until the robe season. If he keeps it beyond that, it is an offense of expiation with forfeiture.

สาสงฺกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Dangerous Place

๒๙. อุปวสฺสํ โข ปน กตฺติกปุณฺณมํ ยานิ โข ปน ตานิ อารญฺญกานิ เสนาสนานิ สาสงฺกสมฺมตานิ สปฺปฏิภยานิ, ตถารูเปสุ ภิกฺขุ เสนาสเนสุ วิหรนฺโต อากงฺขมาโน ติณฺณํ จีวรานํ อญฺญตรํ จีวรํ อนฺตรฆเร นิกฺขิเปยฺย, สิยา จ ตสฺส ภิกฺขุโน โกจิเทว ปจฺจโย เตน จีวเรน วิปฺปวาสาย, ฉารตฺตปรมํ เตน ภิกฺขุนา เตน จีวเรน วิปฺปวสิตพฺพํ. ตโต เจ อุตฺตริ วิปฺปวเสยฺย อญฺญตฺร ภิกฺขุสมฺมุติยา, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

29. After the rains retreat, up to the Kattika full moon, as to those forest dwellings that are considered dangerous and fearful—a bhikkhu dwelling in such a dwelling, if he so desires, may deposit one of his three robes in an inhabited area. Should there be for that bhikkhu some reason to be separated from that robe, he may be separated from that robe for at most six nights. If he should be separated from it beyond that, except by the agreement of the bhikkhus, it is an offense of expiation with forfeiture.

ปริณตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on What Has Been Dedicated

๓๐. โย ปน ภิกฺขุ ชานํ สงฺฆิกํ ลาภํ ปริณตํ อตฺตโน ปริณาเมยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

30. Should any bhikkhu knowingly divert to himself a gain that has been dedicated to the Sangha, it is an offense of expiation with forfeiture.

ปตฺตวคฺโค ตติโย.

The Bowl Chapter, the Third.

อุทฺทิฏฺฐา โข อายสฺมนฺโต ตึส นิสฺสคฺคิยา ปาจิตฺติยา ธมฺมา. ตตฺถายสฺมนฺเต ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายสฺมนฺโต, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable sirs, the thirty offenses entailing forfeiture and confession have been recited. In this matter, I ask the venerable sirs: Are you pure in this? A second time I ask: Are you pure in this? A third time I ask: Are you pure in this? The venerable sirs are pure in this, therefore they are silent. Thus do I hold it.

นิสฺสคฺคิยปาจิตฺติยา นิฏฺฐิตา.

The offenses entailing forfeiture and confession are concluded.

สุทฺธปาจิตฺติยา

The Offenses of Confession

อิเม โข ปนายสฺมนฺโต ทฺเวนวุติ ปาจิตฺติยา

Venerable sirs, these ninety-two offenses of confession

ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

now come up for recitation.

มุสาวาทสิกฺขาปทํ

The training rule on lying.

๑. สมฺปชานมุสาวาเท ปาจิตฺติยํ.

1. In the case of a deliberate lie, it is an offense of confession.

โอมสวาทสิกฺขาปทํ

The training rule on abusive speech.

๒. โอมสวาเท ปาจิตฺติยํ.

2. In the case of abusive speech, it is an offense of confession.

เปสุญฺญสิกฺขาปทํ

The training rule on slander.

๓. ภิกฺขุเปสุญฺเญ [Pg.15] ปาจิตฺติยํ.

3. In the case of slandering a bhikkhu, it is an offense of confession.

ปทโสธมฺมสิกฺขาปทํ

The training rule on teaching the Dhamma word-by-word.

๔. โย ปน ภิกฺขุ อนุปสมฺปนฺนํ ปทโส ธมฺมํ วาเจยฺย, ปาจิตฺติยํ.

4. Whatever bhikkhu should teach an unordained person to recite the Dhamma word-by-word, it is an offense of confession.

ปฐมสหเสยฺยสิกฺขาปทํ

The first training rule on lying down together.

๕. โย ปน ภิกฺขุ อนุปสมฺปนฺเนน อุตฺตริทิรตฺตติรตฺตํ สหเสยฺยํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

5. Whatever bhikkhu should arrange to lie down together with an unordained person for more than two or three nights, it is an offense of confession.

ทุติยสหเสยฺยสิกฺขาปทํ

The second training rule on lying down together.

๖. โย ปน ภิกฺขุ มาตุคาเมน สหเสยฺยํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

6. Whatever bhikkhu should arrange to lie down together with a woman, it is an offense of confession.

ธมฺมเทสนาสิกฺขาปทํ

The training rule on teaching the Dhamma.

๗. โย ปน ภิกฺขุ มาตุคามสฺส อุตฺตริฉปฺปญฺจวาจาหิ ธมฺมํ เทเสยฺย อญฺญตฺร วิญฺญุนา ปุริสวิคฺคเหน, ปาจิตฺติยํ.

7. Whatever bhikkhu should teach the Dhamma in more than five or six sentences to a woman, unless a knowledgeable man is present, it is an offense of confession.

ภูตาโรจนสิกฺขาปทํ

The training rule on announcing a true superior human state.

๘. โย ปน ภิกฺขุ อนุปสมฺปนฺนสฺส อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อาโรเจยฺย, ภูตสฺมึ ปาจิตฺติยํ.

8. Whatever bhikkhu should announce a superior human state to an unordained person, if it is true, it is an offense of confession.

ทุฏฺฐุลฺลาโรจนสิกฺขาปทํ

The training rule on announcing a serious offense.

๙. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุสฺส ทุฏฺฐุลฺลํ อาปตฺตึ อนุปสมฺปนฺนสฺส อาโรเจยฺย อญฺญตฺร ภิกฺขุสมฺมุติยา, ปาจิตฺติยํ.

9. Whatever bhikkhu should announce a bhikkhu's serious offense to an unordained person, unless authorized by the bhikkhus, it is an offense of confession.

ปถวีขณนสิกฺขาปทํ

The training rule on digging the earth.

๑๐. โย ปน ภิกฺขุ ปถวึ ขเณยฺย วา ขณาเปยฺย วา ปาจิตฺติยํ.

10. Should any bhikkhu dig the earth or have it dug, it is a pācittiya offense.

มุสาวาทวคฺโค ปฐโม.

The Chapter on Lying, the First.

ภูตคามสิกฺขาปทํ

The training rule on plant life.

๑๑. ภูตคามปาตพฺยตาย ปาจิตฺติยํ.

11. For destroying plant life, it is a pācittiya offense.

อญฺญวาทกสิกฺขาปทํ

The training rule on evasiveness.

๑๒. อญฺญวาทเก, วิเหสเก ปาจิตฺติยํ.

12. For being evasive or for being vexatious, it is a pācittiya offense.

อุชฺฌาปนกสิกฺขาปทํ

The training rule on grumbling.

๑๓. อุชฺฌาปนเก[Pg.16], ขิยฺยนเก ปาจิตฺติยํ.

13. For grumbling or for disparaging, it is a pācittiya offense.

ปฐมเสนาสนสิกฺขาปทํ

The first training rule on lodging.

๑๔. โย ปน ภิกฺขุ สงฺฆิกํ มญฺจํ วา ปีฐํ วา ภิสึ วา โกจฺฉํ วา อชฺโฌกาเส สนฺถริตฺวา วา สนฺถราเปตฺวา วา ตํ ปกฺกมนฺโต เนว อุทฺธเรยฺย, น อุทฺธราเปยฺย, อนาปุจฺฉํ วา คจฺเฉยฺย, ปาจิตฺติยํ.

14. Should any bhikkhu, having spread out or had spread out a Saṅgha-owned bed, bench, mattress, or cushion in the open air, depart without putting it away, without having it put away, or without taking leave, it is a pācittiya offense.

ทุติยเสนาสนสิกฺขาปทํ

The second training rule on lodging.

๑๕. โย ปน ภิกฺขุ สงฺฆิเก วิหาเร เสยฺยํ สนฺถริตฺวา วา สนฺถราเปตฺวา วา ตํ ปกฺกมนฺโต เนว อุทฺธเรยฺย, น อุทฺธราเปยฺย, อนาปุจฺฉํ วา คจฺเฉยฺย, ปาจิตฺติยํ.

15. Should any bhikkhu, having spread out or had spread out bedding in a Saṅgha-owned dwelling, depart without putting it away, without having it put away, or without taking leave, it is a pācittiya offense.

อนุปขชฺชสิกฺขาปทํ

The training rule on encroaching.

๑๖. โย ปน ภิกฺขุ สงฺฆิเก วิหาเร ชานํ ปุพฺพุปคตํ ภิกฺขุํ อนุปขชฺช เสยฺยํ กปฺเปยฺย ‘‘ยสฺส สมฺพาโธ ภวิสฺสติ, โส ปกฺกมิสฺสตี’’ติ เอตเทว ปจฺจยํ กริตฺวา อนญฺญํ, ปาจิตฺติยํ.

16. Should any bhikkhu, knowing that a bhikkhu arrived earlier, prepare a bed encroaching upon him in a Saṅgha-owned dwelling, thinking, “Whoever feels crowded will leave,” making this the sole reason and no other, it is a pācittiya offense.

นิกฺกฑฺฒนสิกฺขาปทํ

The training rule on expulsion.

๑๗. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุํ กุปิโต อนตฺตมโน สงฺฆิกา วิหารา นิกฺกฑฺเฒยฺย วา นิกฺกฑฺฒาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

17. Should any bhikkhu, angry and displeased, eject or have ejected another bhikkhu from a Saṅgha-owned dwelling, it is a pācittiya offense.

เวหาสกุฏิสิกฺขาปทํ

The training rule on an upper-story dwelling.

๑๘. โย ปน ภิกฺขุ สงฺฆิเก วิหาเร อุปริเวหาสกุฏิยา อาหจฺจปาทกํ มญฺจํ วา ปีฐํ วา อภินิสีเทยฺย วา อภินิปชฺเชยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

18. Should any bhikkhu sit or lie down on a bed or bench with detachable legs in an upper-story room of a Saṅgha-owned dwelling, it is a pācittiya offense.

มหลฺลกวิหารสิกฺขาปทํ

The training rule on a large dwelling.

๑๙. มหลฺลกํ ปน ภิกฺขุนา วิหารํ การยมาเนน ยาว ทฺวารโกสา อคฺคฬฏฺฐปนาย อาโลกสนฺธิปริกมฺมาย ทฺวตฺติจฺฉทนสฺส ปริยายํ อปฺปหริเต ฐิเตน อธิฏฺฐาตพฺพํ, ตโต เจ อุตฺตริ อปฺปหริเตปิ ฐิโต อธิฏฺฐเหยฺย, ปาจิตฺติยํ.

19. When a bhikkhu is having a large dwelling built, he may, while standing on ground free of vegetation, supervise up to the door frame for installing the bolt, the window fitting, and for two or three layers of roofing. If he supervises beyond that, even while standing on ground free of vegetation, it is a pācittiya offense.

สปฺปาณกสิกฺขาปทํ

The training rule on water containing living beings.

๒๐. โย ปน ภิกฺขุ ชานํ สปฺปาณกํ อุทกํ ติณํ วา มตฺติกํ วา สิญฺเจยฺย วา สิญฺจาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

20. Should any bhikkhu knowingly pour water containing living beings on grass or clay, or have it poured, it is a pācittiya offense.

ภูตคามวคฺโค ทุติโย.

The Chapter on Plant Life, the Second.

โอวาทสิกฺขาปทํ

The training rule on exhortation.

๒๑. โย [Pg.17] ปน ภิกฺขุ อสมฺมโต ภิกฺขุนิโย โอวเทยฺย, ปาจิตฺติยํ.

21. Should any bhikkhu who is not authorized exhort bhikkhunīs, it is a pācittiya offense.

อตฺถงฺคตสิกฺขาปทํ

The training rule on after sunset.

๒๒. สมฺมโตปิ เจ ภิกฺขุ อตฺถงฺคเต สูริเย ภิกฺขุนิโย โอวเทยฺย, ปาจิตฺติยํ.

22. Even if authorized, should a bhikkhu exhort bhikkhunīs after sunset, it is a pācittiya offense.

ภิกฺขุนุปสฺสยสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Bhikkhunī's Residence.

๒๓. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุนุปสฺสยํ อุปสงฺกมิตฺวา ภิกฺขุนิโย โอวเทยฺย อญฺญตฺร สมยา, ปาจิตฺติยํ. ตตฺถายํ สมโย, คิลานา โหติ ภิกฺขุนี, อยํ ตตฺถ สมโย.

23. Should any bhikkhu go to a bhikkhunī's residence and exhort bhikkhunīs, unless it is an appropriate occasion, it is a pācittiya offense. Herein, this is the appropriate occasion: a bhikkhunī is ill. This is the appropriate occasion in this case.

อามิสสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Material Gain.

๒๔. โย ปน ภิกฺขุ เอวํ วเทยฺย ‘‘อามิสเหตุ เถรา ภิกฺขู ภิกฺขุนิโย โอวทนฺตี’’ติ, ปาจิตฺติยํ.

24. Should any bhikkhu speak thus: “The elder bhikkhus exhort bhikkhunīs for the sake of material gain,” it is a pācittiya offense.

จีวรทานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Giving a Robe.

๒๕. โย ปน ภิกฺขุ อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา จีวรํ ทเทยฺย อญฺญตฺร ปาริวตฺตกา, ปาจิตฺติยํ.

25. Should any bhikkhu give a robe to a bhikkhunī who is not a relative, unless it is for an exchange, it is a pācittiya offense.

จีวรสิพฺพนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Sewing a Robe.

๒๖. โย ปน ภิกฺขุ อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา จีวรํ สิพฺเพยฺย วา สิพฺพาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

26. Should any bhikkhu sew a robe for a bhikkhunī who is not a relative, or have one sewn, it is a pācittiya offense.

สํวิธานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Making an Arrangement.

๒๗. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุนิยา สทฺธึ สํวิธาย เอกทฺธานมคฺคํ ปฏิปชฺเชยฺย อนฺตมโส คามนฺตรมฺปิ อญฺญตฺร สมยา, ปาจิตฺติยํ. ตตฺถายํ สมโย, สตฺถคมนีโย โหติ มคฺโค, สาสงฺกสมฺมโต, สปฺปฏิภโย, อยํ ตตฺถ สมโย.

27. Should any bhikkhu, having made an arrangement with a bhikkhunī, travel along the same road, even just between villages, unless it is an appropriate occasion, it is a pācittiya offense. Herein, this is the appropriate occasion: the road is one to be traveled by a caravan, it is considered to be of uncertain safety, and it is perilous. This is the appropriate occasion in this case.

นาวาภิรุหนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Boarding a Boat.

๒๘. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุนิยา สทฺธึ สํวิธาย เอกํ นาวํ อภิรุเหยฺย อุทฺธํคามินึ วา อโธคามินึ วา อญฺญตฺร ติริยํ ตรณาย, ปาจิตฺติยํ.

28. Should any bhikkhu, having made an arrangement with a bhikkhunī, board the same boat, whether going upstream or downstream, unless it is for the purpose of crossing directly over, it is a pācittiya offense.

ปริปาจิตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Food Prepared by a Bhikkhunī.

๒๙. โย [Pg.18] ปน ภิกฺขุ ชานํ ภิกฺขุนิปริปาจิตํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺเชยฺย อญฺญตฺร ปุพฺเพ คิหิสมารมฺภา, ปาจิตฺติยํ.

29. Should any bhikkhu knowingly eat alms-food that was arranged by a bhikkhunī, unless there was a prior arrangement by a householder, it is a Pācittiya offense.

รโหนิสชฺชสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Sitting in a Secluded Place.

๓๐. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุนิยา สทฺธึ เอโก เอกาย รโห นิสชฺชํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

30. Should any bhikkhu sit down with a bhikkhunī in a secluded place, one on one, it is a Pācittiya offense.

โอวาทวคฺโค ตติโย.

The Third Chapter on Exhortation.

อาวสถปิณฺฑสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Alms-Food at a Public Rest House.

๓๑. อคิลาเนน ภิกฺขุนา เอโก อาวสถปิณฺโฑ ภุญฺชิตพฺโพ. ตโต เจ อุตฺตริ ภุญฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

31. A bhikkhu who is not ill may eat one meal of alms-food at a public rest house. Should he eat more than that, it is a Pācittiya offense.

คณโภชนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Group Meal.

๓๒. คณโภชเน อญฺญตฺร สมยา ปาจิตฺติยํ. ตตฺถายํ สมโย, คิลานสมโย, จีวรทานสมโย, จีวรการสมโย, อทฺธานคมนสมโย, นาวาภิรุหนสมโย, มหาสมโย, สมณภตฺตสมโย, อยํ ตตฺถ สมโย.

32. Eating in a group, unless it is an appropriate occasion, is a Pācittiya offense. Here, the appropriate occasions are: a time of sickness, a time of giving robes, a time of making robes, a time of traveling on a journey, a time of embarking on a boat, a great occasion, an occasion of a meal for monastics. These are the appropriate occasions in this case.

ปรมฺปรโภชนสิกฺขาปทํ

The training rule on successive eating.

๓๓. ปรมฺปรโภชเน อญฺญตฺร สมยา ปาจิตฺติยํ. ตตฺถายํ สมโย, คิลานสมโย, จีวรทานสมโย, จีวรการสมโย, อยํ ตตฺถ สมโย.

33. Successive eating, unless it is an appropriate occasion, is a Pācittiya offense. Here, the appropriate occasions are: a time of sickness, a time of giving robes, a time of making robes. This is the appropriate occasion in this case.

กาณมาตุสิกฺขาปทํ

The training rule concerning Kāṇamātā.

๓๔. ภิกฺขุํ ปเนว กุลํ อุปคตํ ปูเวหิ วา มนฺเถหิ วา อภิหฏฺฐุํ ปวาเรยฺย, อากงฺขมาเนน ภิกฺขุนา ทฺวตฺติปตฺตปูรา ปฏิคฺคเหตพฺพา. ตโต เจ อุตฺตริ ปฏิคฺคณฺเหยฺย, ปาจิตฺติยํ. ทฺวตฺติปตฺตปูเร ปฏิคฺคเหตฺวา ตโต นีหริตฺวา ภิกฺขูหิ สทฺธึ สํวิภชิตพฺพํ, อยํ ตตฺถ สามีจิ.

34. When a bhikkhu has gone to a family and they invite him to accept cakes or roasted grain flour, a bhikkhu, if he wishes, may accept two or three bowlfuls. If he accepts more than that, it is a Pācittiya offense. Having accepted two or three bowlfuls, he should take them out from there and share them with the bhikkhus; this is the proper conduct in that case.

ปฐมปวารณาสิกฺขาปทํ

The first training rule on having been satisfied.

๓๕. โย ปน ภิกฺขุ ภุตฺตาวี ปวาริโต อนติริตฺตํ ขาทนียํ วา โภชนียํ วา ขาเทยฺย วา ภุญฺเชยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

35. Should any bhikkhu, having eaten and been satisfied, chew or consume non-leftover solid food or soft food, it is a Pācittiya offense.

ทุติยปวารณาสิกฺขาปทํ

The second training rule on having been satisfied.

๓๖. โย [Pg.19] ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุํ ภุตฺตาวึ ปวาริตํ อนติริตฺเตน ขาทนีเยน วา โภชนีเยน วา อภิหฏฺฐุํ ปวาเรยฺย ‘‘หนฺท ภิกฺขุ ขาท วา ภุญฺช วา’’ติ ชานํ อาสาทนาเปกฺโข, ภุตฺตสฺมึ ปาจิตฺติยํ.

36. Should any bhikkhu, desiring to find fault, invite a bhikkhu who has eaten and been satisfied to take non-leftover solid food or soft food, saying, "Come, bhikkhu, chew or consume," then when it has been eaten, it is a Pācittiya offense.

วิกาลโภชนสิกฺขาปทํ

The training rule on eating at the wrong time.

๓๗. โย ปน ภิกฺขุ วิกาเล ขาทนียํ วา โภชนียํ วา ขาเทยฺย วา ภุญฺเชยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

37. Should any bhikkhu chew or consume solid food or soft food at the wrong time, it is a Pācittiya offense.

สนฺนิธิการกสิกฺขาปทํ

The training rule on stored food.

๓๘. โย ปน ภิกฺขุ สนฺนิธิการกํ ขาทนียํ วา โภชนียํ วา ขาเทยฺย วา ภุญฺเชยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

38. Should any bhikkhu chew or consume stored solid food or soft food, it is a Pācittiya offense.

ปณีตโภชนสิกฺขาปทํ

The training rule on choice foods.

๓๙. ยานิ โข ปน ตานิ ปณีตโภชนานิ, เสยฺยถิทํ – สปฺปิ, นวนีตํ, เตลํ, มธุ, ผาณิตํ, มจฺโฉ, มํสํ, ขีรํ, ทธิ. โย ปน ภิกฺขุ เอวรูปานิ ปณีตโภชนานิ อคิลาโน อตฺตโน อตฺถาย วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

39. There are these choice foods, namely: ghee, fresh butter, oil, honey, molasses, fish, meat, milk, and curds. Should any bhikkhu who is not ill, having requested such choice foods for his own sake, consume them, it is a Pācittiya offense.

ทนฺตโปนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Tooth-Stick.

๔๐. โย ปน ภิกฺขุ อทินฺนํ มุขทฺวารํ อาหารํ อาหเรยฺย อญฺญตฺร อุทกทนฺตโปนา, ปาจิตฺติยํ.

40. Whatever bhikkhu should take into the mouth food that has not been given, except for water and a tooth-stick, it is a Pācittiya offense.

โภชนวคฺโค จตุตฺโถ.

The Fourth Chapter on Food.

อเจลกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Naked Ascetics.

๔๑. โย ปน ภิกฺขุ อเจลกสฺส วา ปริพฺพาชกสฺส วา ปริพฺพาชิกาย วา สหตฺถา ขาทนียํ วา โภชนียํ วา ทเทยฺย, ปาจิตฺติยํ.

41. Whatever bhikkhu should give with his own hand solid food or soft food to a naked ascetic, a male wanderer, or a female wanderer, it is a Pācittiya offense.

อุยฺโยชนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Dismissing.

๔๒. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุํ ‘‘เอหาวุโส, คามํ วา นิคมํ วา ปิณฺฑาย ปวิสิสฺสามา’’ติ ตสฺส ทาเปตฺวา วา อทาเปตฺวา วา อุยฺโยเชยฺย ‘‘คจฺฉาวุโส, น เม ตยา สทฺธึ กถา วา นิสชฺชา วา ผาสุ โหติ, เอกกสฺส เม กถา วา นิสชฺชา วา ผาสุ โหตี’’ติ เอตเทว ปจฺจยํ กริตฺวา อนญฺญํ, ปาจิตฺติยํ.

42. Whatever bhikkhu, having invited another bhikkhu by saying, 'Come, friend, let us enter a village or a town for alms,' then—whether having had something given to that bhikkhu or not—should dismiss him, saying, 'Go away, friend. I do not find it comfortable speaking or sitting with you; I find it comfortable speaking or sitting alone,' making this the only reason and no other, it is a Pācittiya offense.

สโภชนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Family at a Meal.

๔๓. โย [Pg.20] ปน ภิกฺขุ สโภชเน กุเล อนุปขชฺช นิสชฺชํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

43. Whatever bhikkhu should sit down, encroaching, in a family that is having a meal, it is a Pācittiya offense.

รโหปฏิจฺฉนฺนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Secluded, Screened Seat.

๔๔. โย ปน ภิกฺขุ มาตุคาเมน สทฺธึ รโห ปฏิจฺฉนฺเน อาสเน นิสชฺชํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

44. Whatever bhikkhu should sit together with a woman on a seat that is secluded and screened, it is a Pācittiya offense.

รโหนิสชฺชสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Sitting in a Secluded Place.

๔๕. โย ปน ภิกฺขุ มาตุคาเมน สทฺธึ เอโก เอกาย รโห นิสชฺชํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

45. Whatever bhikkhu should sit down one on one with a woman in a secluded place, it is a Pācittiya offense.

จาริตฺตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Going on Rounds.

๔๖. โย ปน ภิกฺขุ นิมนฺติโต สภตฺโต สมาโน สนฺตํ ภิกฺขุํ อนาปุจฺฉา ปุเรภตฺตํ วา ปจฺฉาภตฺตํ วา กุเลสุ จาริตฺตํ อาปชฺเชยฺย อญฺญตฺร สมยา, ปาจิตฺติยํ. ตตฺถายํ สมโย, จีวรทานสมโย, จีวรการสมโย, อยํ ตตฺถ สมโย.

46. Whatever bhikkhu, having been invited for a meal, should go on his rounds among the families either before or after the meal without having asked permission from a bhikkhu who is present—except at the proper time—it is a Pācittiya offense. Herein, this is the proper time: the time of giving robes, the time of making robes. This is the proper time in this case.

มหานามสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Mahānāma.

๔๗. อคิลาเนน ภิกฺขุนา จตุมาสปฺปจฺจยปวารณา สาทิตพฺพา อญฺญตฺร ปุนปวารณาย, อญฺญตฺร นิจฺจปวารณาย. ตโต เจ อุตฺตริ สาทิเยยฺย, ปาจิตฺติยํ.

47. An invitation for requisites for four months is to be accepted by a bhikkhu who is not ill, except for a renewed invitation or a perpetual invitation. If he should accept beyond that, it is a Pācittiya offense.

อุยฺยุตฺตเสนาสิกฺขาปทํ

The Training Rule on an Army Drawn Up for Battle.

๔๘. โย ปน ภิกฺขุ อุยฺยุตฺตํ เสนํ ทสฺสนาย คจฺเฉยฺย อญฺญตฺร ตถารูปปฺปจฺจยา, ปาจิตฺติยํ.

48. Whatever bhikkhu should go to see an army drawn up for battle, unless there is a suitable reason, it is an offense entailing expiation.

เสนาวาสสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Staying with an Army.

๔๙. สิยา จ ตสฺส ภิกฺขุโน โกจิเทว ปจฺจโย เสนํ คมนาย, ทิรตฺตติรตฺตํ เตน ภิกฺขุนา เสนาย วสิตพฺพํ. ตโต เจ อุตฺตริ วเสยฺย, ปาจิตฺติยํ.

49. Should there be some reason for that bhikkhu to go to the army, that bhikkhu may stay with the army for two or three nights. If he should stay longer than that, it is an offense entailing expiation.

อุยฺโยธิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Military Displays.

๕๐. ทิรตฺตติรตฺตํ เจ ภิกฺขุ เสนาย วสมาโน อุยฺโยธิกํ วา พลคฺคํ วา เสนาพฺยูหํ วา อนีกทสฺสนํ วา คจฺเฉยฺย, ปาจิตฺติยํ.

50. Should a bhikkhu, while staying with an army for two or three nights, go to a military parade, a troop review, an army in battle array, or a display of forces, it is an offense entailing expiation.

อเจลกวคฺโค ปญฺจโม.

The Chapter on Naked Ascetics, the Fifth.

สุราปานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Drinking Intoxicants.

๕๑. สุราเมรยปาเน [Pg.21] ปาจิตฺติยํ.

51. In the drinking of fermented or distilled intoxicants, there is an offense entailing expiation.

องฺคุลิปโตทกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Tickling with the Fingers.

๕๒. องฺคุลิปโตทเก ปาจิตฺติยํ.

52. In tickling with the fingers, there is an offense entailing expiation.

หสธมฺมสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Sportive Behavior.

๕๓. อุทเก หสธมฺเม ปาจิตฺติยํ.

53. In sportive behavior in the water, there is an offense entailing expiation.

อนาทริยสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Disrespect.

๕๔. อนาทริเย ปาจิตฺติยํ.

54. In disrespect, there is an offense entailing expiation.

ภึสาปนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Frightening.

๕๕. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุํ ภึสาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

55. Should any bhikkhu frighten a bhikkhu, it is an offense entailing expiation.

โชติสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Fire.

๕๖. โย ปน ภิกฺขุ อคิลาโน วิสิพฺพนาเปกฺโข โชตึ สมาทเหยฺย วา สมาทหาเปยฺย วา อญฺญตฺร ตถารูปปฺปจฺจยา, ปาจิตฺติยํ.

56. Should any bhikkhu who is not ill, with the intention of warming himself, light a fire or have one lit, except for a suitable reason, it is an offense entailing expiation.

นหานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Bathing.

๕๗. โย ปน ภิกฺขุ โอเรนทฺธมาสํ นหาเยยฺย อญฺญตฺร สมยา, ปาจิตฺติยํ. ตตฺถายํ สมโย ‘‘ทิยฑฺโฒ มาโส เสโส คิมฺหาน’’นฺติ ‘‘วสฺสานสฺส ปฐโม มาโส’’ อิจฺเจเต อฑฺฒเตยฺยมาสา อุณฺหสมโย, ปริฬาหสมโย, คิลานสมโย, กมฺมสมโย, อทฺธานคมนสมโย, วาตวุฏฺฐิสมโย, อยํ ตตฺถ สมโย.

57. Should any bhikkhu bathe within a half-month period, except at the proper time, it is an offense entailing expiation. Herein, this is the proper time: the last month and a half of the hot season and the first month of the rains—these two and a half months are the time of heat, the time of fever; there is also the time of illness, the time of work, the time of going on a journey, the time of wind and storm—this is the proper time in this case.

ทุพฺพณฺณกรณสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Discoloring.

๕๘. นวํ ปน ภิกฺขุนา จีวรลาเภน ติณฺณํ ทุพฺพณฺณกรณานํ อญฺญตรํ ทุพฺพณฺณกรณํ อาทาตพฺพํ นีลํ วา กทฺทมํ วา กาฬสามํ วา. อนาทา เจ ภิกฺขุ ติณฺณํ ทุพฺพณฺณกรณานํ อญฺญตรํ ทุพฺพณฺณกรณํ นวํ จีวรํ ปริภุญฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

58. When a bhikkhu has obtained a new robe, one of the three means of discoloration should be applied: blue, mud, or blackish-brown. Should a bhikkhu use a new robe without having applied one of the three means of discoloration, it is an offense entailing expiation.

วิกปฺปนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Formal Designation.

๕๙. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุสฺส วา ภิกฺขุนิยา วา สิกฺขมานาย วา สามเณรสฺส วา สามเณริยา วา สามํ จีวรํ วิกปฺเปตฺวา อปฺปจฺจุทฺธารณํ ปริภุญฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

59. Should any bhikkhu, having formally designated his own robe to a bhikkhu, a bhikkhunī, a female probationer, a male novice, or a female novice, use it without having withdrawn the designation, it is an offense entailing expiation.

อปนิธานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Hiding.

๖๐. โย [Pg.22] ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุสฺส ปตฺตํ วา จีวรํ วา นิสีทนํ วา สูจิฆรํ วา กายพนฺธนํ วา อปนิเธยฺย วา อปนิธาเปยฺย วา อนฺตมโส หสาเปกฺโขปิ, ปาจิตฺติยํ.

60. Should any bhikkhu hide or cause to be hidden another bhikkhu’s bowl, robe, sitting cloth, needle case, or girdle, even if only for a joke, it is an offense entailing expiation.

สุราปานวคฺโค ฉฏฺโฐ.

The Chapter on Drinking Intoxicants, the Sixth.

สญฺจิจฺจสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Intention.

๖๑. โย ปน ภิกฺขุ สญฺจิจฺจ ปาณํ ชีวิตา โวโรเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

61. Should any bhikkhu intentionally deprive a living being of life, it is an offense entailing expiation.

สปฺปาณกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Water Containing Living Beings.

๖๒. โย ปน ภิกฺขุ ชานํ สปฺปาณกํ อุทกํ ปริภุญฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

62. Should any bhikkhu knowingly use water containing living beings, it is an offense entailing expiation.

อุกฺโกฏนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Reopening a Case.

๖๓. โย ปน ภิกฺขุ ชานํ ยถาธมฺมํ นิหตาธิกรณํ ปุนกมฺมาย อุกฺโกเฏยฺย, ปาจิตฺติยํ.

63. Should any bhikkhu knowingly reopen for further procedure a legal issue that has been settled in accordance with the Dhamma, it is an offense entailing expiation.

ทุฏฺฐุลฺลสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Serious Offense.

๖๔. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุสฺส ชานํ ทุฏฺฐุลฺลํ อาปตฺตึ ปฏิจฺฉาเทยฺย, ปาจิตฺติยํ.

64. Should any bhikkhu knowingly conceal another bhikkhu's serious offense, it is an offense entailing expiation.

อูนวีสติวสฺสสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Being Under Twenty Years of Age.

๖๕. โย ปน ภิกฺขุ ชานํ อูนวีสติวสฺสํ ปุคฺคลํ อุปสมฺปาเทยฺย, โส จ ปุคฺคโล อนุปสมฺปนฺโน, เต จ ภิกฺขู คารยฺหา, อิทํ ตสฺมึ ปาจิตฺติยํ.

65. Should any bhikkhu knowingly give the full ordination to a person under twenty years of age, that person is not fully ordained, and those bhikkhus are blameworthy. In this case, it is an offense entailing expiation.

เถยฺยสตฺถสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Company of Thieves.

๖๖. โย ปน ภิกฺขุ ชานํ เถยฺยสตฺเถน สทฺธึ สํวิธาย เอกทฺธานมคฺคํ ปฏิปชฺเชยฺย อนฺตมโส คามนฺตรมฺปิ, ปาจิตฺติยํ.

66. Should any bhikkhu, having made an arrangement, knowingly travel on the same road with a company of thieves, even just to the next village, it is an offense entailing expiation.

สํวิธานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Making an Arrangement.

๖๗. โย ปน ภิกฺขุ มาตุคาเมน สทฺธึ สํวิธาย เอกทฺธานมคฺคํ ปฏิปชฺเชยฺย อนฺตมโส คามนฺตรมฺปิ, ปาจิตฺติยํ.

67. Should any bhikkhu, having made an arrangement, travel on the same road with a woman, even just to the next village, it is an offense entailing expiation.

อริฏฺฐสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Ariṭṭha.

๖๘. โย [Pg.23] ปน ภิกฺขุ เอวํ วเทยฺย ‘‘ตถาหํ ภควตา ธมฺมํ เทสิตํ อาชานามิ, ยถา เยเม อนฺตรายิกา ธมฺมา วุตฺตา ภควตา, เต ปฏิเสวโต นาลํ อนฺตรายายา’’ติ, โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ เอวมสฺส วจนีโย ‘‘มายสฺมา เอวํ อวจ, มา ภควนฺตํ อพฺภาจิกฺขิ, น หิ สาธุ ภควโต อพฺภกฺขานํ, น หิ ภควา เอวํ วเทยฺย, อเนกปริยาเยนาวุโส อนฺตรายิกา ธมฺมา อนฺตรายิกา วุตฺตา ภควตา, อลญฺจ ปน เต ปฏิเสวโต อนฺตรายายา’’ติ. เอวญฺจ โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ วุจฺจมาโน ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺโพ ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย. ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมาโน ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ. โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

68. Should any bhikkhu say, “As I understand the Dhamma taught by the Blessed One, those things called obstacles by the Blessed One are not able to obstruct one who indulges in them,” the bhikkhus should say to him, “Do not say that, venerable one. Do not misrepresent the Blessed One, for it is not good to misrepresent the Blessed One. The Blessed One would not say that. In many ways, friend, the Blessed One has described obstructive things as obstructive, and they are indeed able to obstruct one who indulges in them.” If that bhikkhu, when spoken to thus by the bhikkhus, should persist in that view, he is to be admonished by the bhikkhus up to three times for the relinquishing of that view. If, while being admonished up to three times, he relinquishes it, that is good. If he does not relinquish it, it is an offense entailing expiation.

อุกฺขิตฺตสมฺโภคสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Associating with One Who is Suspended.

๖๙. โย ปน ภิกฺขุ ชานํ ตถาวาทินา ภิกฺขุนา อกฏานุธมฺเมน ตํ ทิฏฺฐึ อปฺปฏินิสฺสฏฺเฐน สทฺธึ สมฺภุญฺเชยฺย วา, สํวเสยฺย วา, สห วา เสยฺยํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

69. Should any bhikkhu knowingly eat with, live with, or share a lodging with a bhikkhu who speaks thus, who has not acted according to the Dhamma, and who has not relinquished that view, it is an offense entailing expiation.

กณฺฏกสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Kaṇṭaka.

๗๐. สมณุทฺเทโสปิ เจ เอวํ วเทยฺย ‘‘ตถาหํ ภควตา ธมฺมํ เทสิตํ อาชานามิ, ยถา เยเม อนฺตรายิกา ธมฺมา วุตฺตา ภควตา, เต ปฏิเสวโต นาลํ อนฺตรายายา’’ติ, โส สมณุทฺเทโส ภิกฺขูหิ เอวมสฺส วจนีโย ‘‘มาวุโส, สมณุทฺเทส เอวํ อวจ, มา ภควนฺตํ อพฺภาจิกฺขิ, น หิ สาธุ ภควโต อพฺภกฺขานํ, น หิ ภควา เอวํ วเทยฺย, อเนกปริยาเยนาวุโส, สมณุทฺเทส อนฺตรายิกา ธมฺมา อนฺตรายิกา วุตฺตา ภควตา, อลญฺจ ปน เต ปฏิเสวโต อนฺตรายายา’’ติ, เอวญฺจ โส สมณุทฺเทโส ภิกฺขูหิ วุจฺจมาโน ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, โส สมณุทฺเทโส ภิกฺขูหิ เอวมสฺส วจนีโย ‘‘อชฺชตคฺเค เต, อาวุโส, สมณุทฺเทส น เจว โส ภควา สตฺถา อปทิสิตพฺโพ, ยมฺปิ จญฺเญ สมณุทฺเทสา ลภนฺติ ภิกฺขูหิ สทฺธึ ทิรตฺตติรตฺตํ สหเสยฺยํ, สาปิ เต นตฺถิ, จร ปิเร, วินสฺสา’’ติ. โย ปน ภิกฺขุ ชานํ ตถานาสิตํ สมณุทฺเทสํ อุปลาเปยฺย วา, อุปฏฺฐาเปยฺย วา, สมฺภุญฺเชยฺย วา, สห วา เสยฺยํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

70. If a novice were to say this: “As I understand the Dhamma taught by the Blessed One, those things declared obstructive by the Blessed One are not sufficient to be an obstruction for one who engages in them,” that novice should be addressed by the bhikkhus thus: “Do not speak like that, friend novice. Do not misrepresent the Blessed One. Misrepresenting the Blessed One is not good, for the Blessed One would not speak like that. In many ways, friend novice, the Blessed One has declared obstructive things to be obstructive, and they are indeed sufficient to be an obstruction for one who engages in them.” If, when addressed thus by the bhikkhus, that novice persists in the same view, that novice should be addressed by the bhikkhus thus: “From today onward, friend novice, you are not to refer to the Blessed One as your Teacher. Nor do you have the opportunity that other novices have—to share lodgings with the bhikkhus for two or three nights. Go away, perish!” Should any bhikkhu, knowing this, employ, attend upon, eat with, or share lodgings with such a rejected novice, it is an offense entailing expiation.

สปฺปาณกวคฺโค สตฺตโม.

The Seventh Chapter: On Living Beings.

สหธมฺมิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Rightful Admonition.

๗๑. โย [Pg.24] ปน ภิกฺขุ ภิกฺขูหิ สหธมฺมิกํ วุจฺจมาโน เอวํ วเทยฺย ‘‘น ตาวาหํ, อาวุโส, เอตสฺมึ สิกฺขาปเท สิกฺขิสฺสามิ, ยาว น อญฺญํ ภิกฺขุํ พฺยตฺตํ วินยธรํ ปริปุจฺฉามี’’ติ, ปาจิตฺติยํ. สิกฺขมาเนน, ภิกฺขเว, ภิกฺขุนา อญฺญาตพฺพํ ปริปุจฺฉิตพฺพํ ปริปญฺหิตพฺพํ, อยํ ตตฺถ สามีจิ.

71. Should any bhikkhu, when addressed by the bhikkhus in accordance with the Dhamma, say, “Friends, I will not train myself in this training rule until I have questioned another bhikkhu who is competent and an expert in the Vinaya,” it is an offense entailing expiation. A bhikkhu, O bhikkhus, who is training should learn, inquire, and question. This is the proper way in this matter.

วิเลขนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Disparaging.

๗๒. โย ปน ภิกฺขุ ปาติโมกฺเข อุทฺทิสฺสมาเน เอวํ วเทยฺย ‘‘กึ ปนิเมหิ ขุทฺทานุขุทฺทเกหิ สิกฺขาปเทหิ อุทฺทิฏฺเฐหิ, ยาวเทว กุกฺกุจฺจาย วิเหสาย วิเลขาย สํวตฺตนฺตี’’ติ, สิกฺขาปทวิวณฺณเก ปาจิตฺติยํ.

72. Should any bhikkhu, while the Pātimokkha is being recited, say, “What is the use of these minor and lesser training rules being recited? They only lead to scrupulosity, vexation, and disparagement,” it is an offense entailing expiation for disparaging the training rules.

โมหนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Feigning Ignorance.

๗๓. โย ปน ภิกฺขุ อนฺวทฺธมาสํ ปาติโมกฺเข อุทฺทิสฺสมาเน เอวํ วเทยฺย ‘‘อิทาเนว โข อหํ ชานามิ, อยมฺปิ กิร ธมฺโม สุตฺตาคโต สุตฺตปริยาปนฺโน อนฺวทฺธมาสํ อุทฺเทสํ อาคจฺฉตี’’ติ. ตญฺเจ ภิกฺขุํ อญฺเญ ภิกฺขู ชาเนยฺยุํ นิสินฺนปุพฺพํ อิมินา ภิกฺขุนา ทฺวตฺติกฺขตฺตุํ ปาติโมกฺเข อุทฺทิสฺสมาเน, โก ปน วาโท ภิยฺโย, น จ ตสฺส ภิกฺขุโน อญฺญาณเกน มุตฺติ อตฺถิ, ยญฺจ ตตฺถ อาปตฺตึ อาปนฺโน, ตญฺจ ยถาธมฺโม กาเรตพฺโพ, อุตฺตริ จสฺส โมโห อาโรเปตพฺโพ ‘‘ตสฺส เต, อาวุโส, อลาภา, ตสฺส เต ทุลฺลทฺธํ, ยํ ตฺวํ ปาติโมกฺเข อุทฺทิสฺสมาเนน สาธุกํ อฏฺฐึ กตฺวา มนสิ กโรสี’’ติ, อิทํ ตสฺมึ โมหนเก ปาจิตฺติยํ.

73. Should any bhikkhu, when the Pātimokkha is being recited every half-month, say: “Only now do I know that this rule, too, is handed down in the scripture, is included in the scripture, and comes up for recitation every half-month,” and if other bhikkhus know that that bhikkhu has previously sat through two or three recitations of the Pātimokkha, not to speak of more, there is no release for that bhikkhu on the grounds of ignorance. Whatever offense he has incurred is to be dealt with according to the Dhamma, and further, delusion is to be imputed to him: “It is a loss for you, friend, it is ill-gained for you, that when the Pātimokkha is being recited, you do not properly and carefully apply your mind.” This is an offense entailing expiation in a case of feigned ignorance.

ปหารสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning a Blow.

๗๔. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุสฺส กุปิโต อนตฺตมโน ปหารํ ทเทยฺย, ปาจิตฺติยํ.

74. Should any bhikkhu, angry and displeased, give a blow to another bhikkhu, it is an offense entailing expiation.

ตลสตฺติกสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning a Threatening Gesture.

๗๕. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุสฺส กุปิโต อนตฺตมโน ตลสตฺติกํ อุคฺคิเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

75. Should any bhikkhu, angry and displeased, make a threatening gesture toward another bhikkhu, it is an offense entailing expiation.

อมูลกสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning a Baseless Accusation.

๗๖. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุํ อมูลเกน สงฺฆาทิเสเสน อนุทฺธํเสยฺย, ปาจิตฺติยํ.

76. Should any bhikkhu groundlessly accuse another bhikkhu of an offense entailing a formal meeting of the Sangha, it is an offense entailing expiation.

สญฺจิจฺจสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Intentional Annoyance.

๗๗. โย [Pg.25] ปน ภิกฺขุ ภิกฺขุสฺส สญฺจิจฺจ กุกฺกุจฺจํ อุปทเหยฺย ‘‘อิติสฺส มุหุตฺตมฺปิ อผาสุ ภวิสฺสตี’’ติ เอตเทว ปจฺจยํ กริตฺวา อนญฺญํ, ปาจิตฺติยํ.

77. Should any bhikkhu intentionally cause anxiety for another bhikkhu, for no other reason than thinking, “In this way he will be uncomfortable even for a moment,” it is an offense entailing expiation.

อุปสฺสุติสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Eavesdropping.

๗๘. โย ปน ภิกฺขุ ภิกฺขูนํ ภณฺฑนชาตานํ กลหชาตานํ วิวาทาปนฺนานํ อุปสฺสุตึ ติฏฺเฐยฺย ‘‘ยํ อิเม ภณิสฺสนฺติ, ตํ โสสฺสามี’’ติ เอตเทว ปจฺจยํ กริตฺวา อนญฺญํ, ปาจิตฺติยํ.

78. Should any bhikkhu stand eavesdropping on bhikkhus who are arguing, quarreling, and engaged in a dispute, for no other reason than thinking, “I will hear what they say,” it is an offense entailing expiation.

กมฺมปฺปฏิพาหนสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Obstructing a Formal Act.

๗๙. โย ปน ภิกฺขุ ธมฺมิกานํ กมฺมานํ ฉนฺทํ ทตฺวา ปจฺฉา ขียนธมฺมํ อาปชฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

79. Should any bhikkhu, having given his consent to a lawful formal act, afterwards complain about it, it is an offense entailing expiation.

ฉนฺทํอทตฺวาคมนสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Leaving without Giving Consent.

๘๐. โย ปน ภิกฺขุ สงฺเฆ วินิจฺฉยกถาย วตฺตมานาย ฉนฺทํ อทตฺวา อุฏฺฐายาสนา ปกฺกเมยฺย, ปาจิตฺติยํ.

80. Should any bhikkhu, while a matter for judgment is being discussed in the Sangha, get up from his seat and leave without having given his consent, it is an offense entailing expiation.

ทุพฺพลสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Revocation.

๘๑. โย ปน ภิกฺขุ สมคฺเคน สงฺเฆน จีวรํ ทตฺวา ปจฺฉา ขียนธมฺมํ อาปชฺเชยฺย ‘‘ยถาสนฺถุตํ ภิกฺขู สงฺฆิกํ ลาภํ ปริณาเมนฺตี’’ติ, ปาจิตฺติยํ.

81. Should any bhikkhu, having given a robe with a united Sangha, later complain, saying, ‘The bhikkhus divert the Sangha’s gains according to favoritism,’ it is an offense of expiation.

ปริณามนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Diversion

๘๒. โย ปน ภิกฺขุ ชานํ สงฺฆิกํ ลาภํ ปริณตํ ปุคฺคลสฺส ปริณาเมยฺย, ปาจิตฺติยํ.

82. Should any bhikkhu knowingly divert to an individual a gain that has been assigned to the Sangha, it is an offense of expiation.

สหธมฺมิกวคฺโค อฏฺฐโม.

The Sahadhammika Vagga, the Eighth Chapter.

อนฺเตปุรสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Inner Apartments

๘๓. โย ปน ภิกฺขุ รญฺโญ ขตฺติยสฺส มุทฺธาภิสิตฺตสฺส อนิกฺขนฺตราชเก อนิคฺคตรตนเก ปุพฺเพ อปฺปฏิสํวิทิโต อินฺทขีลํ อติกฺกาเมยฺย, ปาจิตฺติยํ.

83. Should any bhikkhu, when an anointed khattiya king has not departed and the royal treasures have not been removed, cross the threshold of the inner quarters without having been previously announced, it is an offense of expiation.

รตนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Treasures

๘๔. โย [Pg.26] ปน ภิกฺขุ รตนํ วา รตนสมฺมตํ วา อญฺญตฺร อชฺฌารามา วา อชฺฌาวสถา วา อุคฺคณฺเหยฺย วา อุคฺคณฺหาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ. รตนํ วา ปน ภิกฺขุนา รตนสมฺมตํ วา อชฺฌาราเม วา อชฺฌาวสเถ วา อุคฺคเหตฺวา วา อุคฺคหาเปตฺวา วา นิกฺขิปิตพฺพํ ‘‘ยสฺส ภวิสฺสติ, โส หริสฺสตี’’ติ, อยํ ตตฺถ สามีจิ.

84. Should any bhikkhu pick up or cause to be picked up a treasure or what is considered a treasure, except within a monastery or a dwelling place, it is an offense of expiation. But if a bhikkhu picks up or causes to be picked up a treasure or what is considered a treasure within a monastery or a dwelling place, it should be set aside with the thought, “Whoever it belongs to will take it.” This is the proper course in that case.

วิกาลคามปฺปเวสนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Entering a Village at an Improper Time

๘๕. โย ปน ภิกฺขุ สนฺตํ ภิกฺขุํ อนาปุจฺฉาวิกาเล คามํ ปวิเสยฺย อญฺญตฺร ตถารูปา อจฺจายิกา กรณียา, ปาจิตฺติยํ.

85. Should any bhikkhu, without informing an available bhikkhu, enter a village at an improper time, unless there is an urgent matter of a suitable kind, it is an offense of expiation.

สูจิฆรสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Needle Case

๘๖. โย ปน ภิกฺขุ อฏฺฐิมยํ วา ทนฺตมยํ วา วิสาณมยํ วา สูจิฆรํ การาเปยฺย, เภทนกํ ปาจิตฺติยํ.

86. Should any bhikkhu have a needle case made of bone, ivory, or horn, it is an offense of expiation that requires it to be broken.

มญฺจปีฐสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Beds and Stools

๘๗. นวํ ปน ภิกฺขุนา มญฺจํ วา ปีฐํ วา การยมาเนน อฏฺฐงฺคุลปาทกํ กาเรตพฺพํ สุคตงฺคุเลน อญฺญตฺร เหฏฺฐิมาย อฏนิยา. ตํ อติกฺกามยโต เฉทนกํ ปาจิตฺติยํ.

87. When a bhikkhu is having a new bed or stool made, its legs must be made eight Sugata-fingerbreadths high, excluding the lower frame. For one who exceeds that, it is an offense of expiation that requires it to be cut down.

ตูโลนทฺธสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Cotton Padding

๘๘. โย ปน ภิกฺขุ มญฺจํ วา ปีฐํ วา ตูโลนทฺธํ การาเปยฺย, อุทฺทาลนกํ ปาจิตฺติยํ.

88. Should any bhikkhu have a bed or stool padded with cotton made, it is an offense of expiation that requires the padding to be torn out.

นิสีทนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Sitting Cloth

๘๙. นิสีทนํ ปน ภิกฺขุนา การยมาเนน ปมาณิกํ กาเรตพฺพํ, ตตฺริทํ ปมาณํ, ทีฆโส ทฺเว วิทตฺถิโย สุคตวิทตฺถิยา, ติริยํ ทิยฑฺฒํ, ทสา วิทตฺถิ. ตํ อติกฺกามยโต เฉทนกํ ปาจิตฺติยํ.

89. When a bhikkhu is having a sitting cloth made, it should be made to the standard measurement. Here the standard measurement is: two Sugata spans long, one and a half spans wide, with a span for the fringe. For one who exceeds that, it is an offense of expiation that requires it to be cut down.

กณฺฑุปฺปฏิจฺฉาทิสิกฺขาปทํ

The Training Rule on an Itch-Covering Cloth

๙๐. กณฺฑุปฺปฏิจฺฉาทึ ปน ภิกฺขุนา การยมาเนน ปมาณิกา กาเรตพฺพา, ตตฺริทํ ปมาณํ, ทีฆโส จตสฺโส วิทตฺถิโย สุคตวิทตฺถิยา, ติริยํ ทฺเว วิทตฺถิโย. ตํ อติกฺกามยโต เฉทนกํ ปาจิตฺติยํ.

90. When a bhikkhu is having an itch-covering cloth made, it should be made to the standard measurement. Here the standard measurement is: four Sugata spans long and two spans wide. For one who exceeds that, it is an offense of expiation that requires it to be cut down.

วสฺสิกสาฏิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Rainy-Season Cloth

๙๑. วสฺสิกสาฏิกํ [Pg.27] ปน ภิกฺขุนา การยมาเนน ปมาณิกา กาเรตพฺพา, ตตฺริทํ ปมาณํ, ทีฆโส ฉ วิทตฺถิโย สุคตวิทตฺถิยา, ติริยํ อฑฺฒเตยฺยา. ตํ อติกฺกามยโต เฉทนกํ ปาจิตฺติยํ.

91. When a bhikkhu is having a rainy-season cloth made, it should be made to the standard measurement. Here the standard measurement is: six Sugata spans long and two and a half spans wide. For one who exceeds that, it is an offense of expiation that requires it to be cut down.

นนฺทสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Nanda

๙๒. โย ปน ภิกฺขุ สุคตจีวรปฺปมาณํ จีวรํ การาเปยฺย, อติเรกํ วา, เฉทนกํ ปาจิตฺติยํ. ตตฺริทํ สุคตสฺส สุคตจีวรปฺปมาณํ, ทีฆโส นว วิทตฺถิโย สุคตวิทตฺถิยา, ติริยํ ฉ วิทตฺถิโย, อิทํ สุคตสฺส สุคตจีวรปฺปมาณนฺติ.

92. Should any bhikkhu have a robe made to the measure of the Sugata’s robe, or larger, it is an offense of expiation that requires it to be cut down. Here the measure of the Sugata’s robe is: nine Sugata spans long and six spans wide. This is the measure of the Sugata’s robe.

รตนวคฺโค นวโม.

The Ratanavagga, the Ninth Chapter.

อุทฺทิฏฺฐา โข อายสฺมนฺโต ทฺเวนวุติ ปาจิตฺติยา ธมฺมา. ตตฺถายสฺมนฺเต ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายสฺมนฺโต, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable sirs, these ninety-two pācittiya rules have been recited. Concerning them I ask the venerable sirs: Are you pure in this matter? A second time I ask: Are you pure in this matter? A third time I ask: Are you pure in this matter? The venerable sirs are pure in this matter, and thus they are silent. Thus I hold it.

ปาจิตฺติยา นิฏฺฐิตา.

The Pācittiyas are concluded.

ปาฏิเทสนียา

The Rules of Acknowledgment

อิเม โข ปนายสฺมนฺโต จตฺตาโร ปาฏิเทสนียา

Now, venerable sirs, these four rules of acknowledgment

ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

come up for recitation.

ปฐมปาฏิเทสนียสิกฺขาปทํ

The First Rule of Acknowledgment

๑. โย ปน ภิกฺขุ อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา อนฺตรฆรํ ปวิฏฺฐาย หตฺถโต ขาทนียํ วา โภชนียํ วา สหตฺถา ปฏิคฺคเหตฺวา ขาเทยฺย วา ภุญฺเชยฺย วา, ปฏิเทเสตพฺพํ เตน ภิกฺขุนา ‘‘คารยฺหํ, อาวุโส, ธมฺมํ อาปชฺชึ อสปฺปายํ ปาฏิเทสนียํ, ตํ ปฏิเทเสมี’’ติ.

1. Should any bhikkhu, having received with his own hand hard or soft food from the hand of an unrelated bhikkhunī who has entered a house, then eat it, he is to acknowledge it, saying: “Friends, I have committed a blameworthy, unsuitable offense requiring acknowledgment. I acknowledge it.”

ทุติยปาฏิเทสนียสิกฺขาปทํ

The Second Rule of Acknowledgment

๒. ภิกฺขู ปเนว กุเลสุ นิมนฺติตา ภุญฺชนฺติ, ตตฺร เจ สา ภิกฺขุนี โวสาสมานรูปา ฐิตา โหติ ‘‘อิธ สูปํ เทถ, อิธ โอทนํ เทถา’’ติ. เตหิ ภิกฺขูหิ สา ภิกฺขุนี อปสาเทตพฺพา ‘‘อปสกฺก ตาว ภคินิ, ยาว [Pg.28] ภิกฺขู ภุญฺชนฺตี’’ติ. เอกสฺสปิ เจ ภิกฺขุโน น ปฏิภาเสยฺย ตํ ภิกฺขุนึ อปสาเทตุํ ‘‘อปสกฺก ตาว ภคินิ, ยาว ภิกฺขู ภุญฺชนฺตี’’ติ, ปฏิเทเสตพฺพํ เตหิ ภิกฺขูหิ ‘‘คารยฺหํ, อาวุโส, ธมฺมํ อาปชฺชิมฺหา อสปฺปายํ ปาฏิเทสนียํ, ตํ ปฏิเทเสมา’’ติ.

2. If, however, bhikkhus are invited to families and are eating there, and a bhikkhunī stands there directing, saying, “Give curry here, give rice here,” then that bhikkhunī should be made to move away by those bhikkhus, saying: “Move aside, sister, while the bhikkhus are eating.” If it does not occur to even one bhikkhu to make that bhikkhunī move away, saying, “Move aside, sister, while the bhikkhus are eating,” then those bhikkhus are to acknowledge: “Friends, we have committed a blameworthy, unsuitable offense requiring acknowledgment. We acknowledge it.”

ตติยปาฏิเทสนียสิกฺขาปทํ

The Third Rule of Acknowledgment

๓. ยานิ โข ปน ตานิ เสกฺขสมฺมตานิ กุลานิ, โย ปน ภิกฺขุ ตถารูเปสุ เสกฺขสมฺมเตสุ กุเลสุ ปุพฺเพ อนิมนฺติโต อคิลาโน ขาทนียํ วา, โภชนียํ วา สหตฺถา ปฏิคฺคเหตฺวา ขาเทยฺย วา, ภุญฺเชยฺย วา, ปฏิเทเสตพฺพํ เตน ภิกฺขุนา ‘‘คารยฺหํ, อาวุโส, ธมฺมํ อาปชฺชึ อสปฺปายํ ปาฏิเทสนียํ, ตํ ปฏิเทเสมี’’ติ.

3. As for those families designated as 'in training,' should any bhikkhu, not being ill and not having been previously invited, receive with his own hand hard or soft food in such families and then eat it, it is to be acknowledged by that bhikkhu: “Friends, I have committed a blameworthy, unsuitable offense requiring acknowledgment. I acknowledge it.”

จตุตฺถปาฏิเทสนียสิกฺขาปทํ

The Fourth Rule of Acknowledgment

๔. ยานิ โข ปน ตานิ อารญฺญกานิ เสนาสนานิ สาสงฺกสมฺมตานิ สปฺปฏิภยานิ, โย ปน ภิกฺขุ ตถารูเปสุ เสนาสเนสุ ปุพฺเพ อปฺปฏิสํวิทิตํ ขาทนียํ วา, โภชนียํ วา อชฺฌาราเม สหตฺถา ปฏิคฺคเหตฺวา อคิลาโน ขาเทยฺย วา, ภุญฺเชยฺย วา, ปฏิเทเสตพฺพํ เตน ภิกฺขุนา ‘‘คารยฺหํ, อาวุโส, ธมฺมํ อาปชฺชึ อสปฺปายํ ปาฏิเทสนียํ, ตํ ปฏิเทเสมี’’ติ.

4. As for those forest dwellings that are regarded as dangerous and fearful, should any bhikkhu, not being ill, receive with his own hand hard or soft food within the monastery that has not been announced beforehand, and then eat it, he is to acknowledge it, saying: “Friends, I have committed a blameworthy, unsuitable offense requiring acknowledgment. I acknowledge it.”

อุทฺทิฏฺฐา โข อายสฺมนฺโต จตฺตาโร ปาฏิเทสนียา ธมฺมา. ตตฺถายสฺมนฺเต ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายสฺมนฺโต, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable sirs, the four rules to be acknowledged have been recited. Concerning them, I ask the venerable sirs: Are you pure in this matter? A second time I ask: Are you pure in this matter? A third time I ask: Are you pure in this matter? The venerable sirs are pure in this matter, therefore they are silent. Thus do I remember it.

ปาฏิเทสนียา นิฏฺฐิตา.

The Rules to be Acknowledged are concluded.

เสขิยา

The Rules of Training

อิเม โข ปนายสฺมนฺโต เสขิยา ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

Now, venerable sirs, these rules of training come up for recitation.

ปริมณฺฑลสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Wearing the Robe Evenly

๑. ปริมณฺฑลํ นิวาเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

1. ‘I will wear the lower robe evenly,’ this is a training to be observed.

๒. ปริมณฺฑลํ ปารุปิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

2. ‘I will wear the upper robe evenly,’ this is a training to be observed.

สุปฺปฏิจฺฉนฺนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Being Well-Covered

๓. สุปฺปฏิจฺฉนฺโน [Pg.29] อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

3. ‘I will go into inhabited areas well-covered,’ this is a training to be observed.

๔. สุปฺปฏิจฺฉนฺโน อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

4. ‘I will sit in inhabited areas well-covered,’ this is a training to be observed.

สุสํวุตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Being Well-Restrained

๕. สุสํวุโต อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

5. ‘I will go into inhabited areas well-restrained,’ this is a training to be observed.

๖. สุสํวุโต อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

6. ‘I will sit in inhabited areas well-restrained,’ this is a training to be observed.

โอกฺขิตฺตจกฺขุสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Downcast Eyes

๗. โอกฺขิตฺตจกฺขุ อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

7. ‘I will go into inhabited areas with downcast eyes,’ this is a training to be observed.

๘. โอกฺขิตฺตจกฺขุ อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

8. ‘I will sit in inhabited areas with downcast eyes,’ this is a training to be observed.

อุกฺขิตฺตกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Raising the Robe

๙. น อุกฺขิตฺตกาย อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

9. ‘I will not go into inhabited areas with robes hitched up,’ this is a training to be observed.

๑๐. น อุกฺขิตฺตกาย อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

10. ‘I will not sit in inhabited areas with robes hitched up,’ this is a training to be observed.

ปริมณฺฑลวคฺโค ปฐโม.

The First Chapter on Wearing Evenly.

อุชฺชคฺฆิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Loud Laughter

๑๑. น อุชฺชคฺฆิกาย อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

11. ‘I will not go into inhabited areas with loud laughter,’ this is a training to be observed.

๑๒. น อุชฺชคฺฆิกาย อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

12. ‘I will not sit in inhabited areas with loud laughter,’ this is a training to be observed.

อุจฺจสทฺทสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Loud Noise

๑๓. อปฺปสทฺโท อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

13. ‘I will go into inhabited areas making little noise,’ this is a training to be observed.

๑๔. อปฺปสทฺโท อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

14. ‘I will sit in inhabited areas making little noise,’ this is a training to be observed.

กายปฺปจาลกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Swaying the Body

๑๕. น กายปฺปจาลกํ อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

15. ‘I will not go into inhabited areas swaying the body,’ this is a training to be observed.

๑๖. น กายปฺปจาลกํ อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

16. ‘I will not sit in inhabited areas swaying the body,’ this is a training to be observed.

พาหุปฺปจาลกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Swaying the Arms

๑๗. น พาหุปฺปจาลกํ อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

17. ‘I will not go into inhabited areas swinging my arms,’ this is a training to be observed.

๑๘. น พาหุปฺปจาลกํ อนฺตรฆเรนิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

18. ‘I will not sit in inhabited areas swinging my arms,’ this is a training to be observed.

สีสปฺปจาลกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Swaying the Head

๑๙. น [Pg.30] สีสปฺปจาลกํ อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

19. ‘I will not go into inhabited areas swaying my head,’ this is a training to be observed.

๒๐. น สีสปฺปจาลกํ อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

20. ‘I will not sit in inhabited areas swaying my head,’ this is a training to be observed.

อุชฺชคฺฆิกวคฺโค ทุติโย.

The Second Chapter on Boisterous Laughter.

ขมฺภกตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Arms Akimbo

๒๑. น ขมฺภกโต อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

21. ‘I will not go into inhabited areas with arms akimbo,’ this is a training to be observed.

๒๒. น ขมฺภกโต อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

22. ‘I will not sit in inhabited areas with arms akimbo,’ this is a training to be observed.

โอคุณฺฐิตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Covering the Head

๒๓. น โอคุณฺฐิโต อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

23. I will not go about in inhabited areas with my head covered—this is a training to be observed.

๒๔. น โอคุณฺฐิโต อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

24. I will not sit in inhabited areas with my head covered—this is a training to be observed.

อุกฺกุฏิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Squatting

๒๕. น อุกฺกุฏิกาย อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

25. I will not go about in inhabited areas squatting—this is a training to be observed.

ปลฺลตฺถิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Clasping the Knees

๒๖. น ปลฺลตฺถิกาย อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

26. I will not sit in inhabited areas clasping my knees—this is a training to be observed.

สกฺกจฺจปฏิคฺคหณสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Receiving Almsfood Respectfully

๒๗. สกฺกจฺจํ ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคเหสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

27. I will receive almsfood respectfully—this is a training to be observed.

ปตฺตสญฺญีปฏิคฺคหณสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Receiving Almsfood with Attention to the Bowl

๒๘. ปตฺตสญฺญี ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคเหสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

28. I will receive almsfood with attention to the bowl—this is a training to be observed.

สมสูปกปฏิคฺคหณสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Receiving Almsfood with an Equal Amount of Curry

๒๙. สมสูปกํ ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคเหสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

29. I will receive almsfood with an equal amount of curry—this is a training to be observed.

สมติตฺติกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Receiving Almsfood Level with the Brim

๓๐. สมติตฺติกํ ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคเหสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

30. I will receive almsfood level with the brim—this is a training to be observed.

ขมฺภกตวคฺโค ตติโย.

The Third Chapter on Arms Akimbo.

สกฺกจฺจภุญฺชนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Eating Respectfully

๓๑. สกฺกจฺจํ [Pg.31] ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

31. I will eat almsfood respectfully—this is a training to be observed.

ปตฺตสญฺญีภุญฺชนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Eating with Attention to the Bowl

๓๒. ปตฺตสญฺญี ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

32. I will eat almsfood with attention to the bowl—this is a training to be observed.

สปทานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Eating in Sequence

๓๓. สปทานํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

33. I will eat almsfood in sequence—this is a training to be observed.

สมสูปกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Equal Portions of Curry

๓๔. สมสูปกํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

34. I will eat almsfood with equal portions of curry—this is a training to be observed.

นถูปกตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Not Making a Stupa-like Mound

๓๕. น ถูปกโต โอมทฺทิตฺวา ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

35. I will not eat almsfood by making it into a stupa-like mound and pressing down on it—this is a training to be observed.

โอทนปฺปฏิจฺฉาทนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Covering Curry with Rice

๓๖. น สูปํ วา พฺยญฺชนํ วา โอทเนน ปฏิจฺฉาเทสฺสามิ ภิยฺโยกมฺยตํ อุปาทายาติ สิกฺขา กรณียา.

36. I will not cover curry or other dishes with rice out of a desire to get more—this is a training to be observed.

สูโปทนวิญฺญตฺติสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Requesting Curry or Rice

๓๗. น สูปํ วา โอทนํ วา อคิลาโน อตฺตโน อตฺถาย วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

37. When not ill, I will not request curry or rice for my own sake and then eat it—this is a training to be observed.

อุชฺฌานสญฺญีสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Looking with a Critical Mind

๓๘. น อุชฺฌานสญฺญี ปเรสํ ปตฺตํ โอโลเกสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

38. I will not look into the bowls of others with a critical mind—this is a training to be observed.

กพฬสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Large Morsels

๓๙. นาติมหนฺตํ กพฬํ กริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

39. I will not make an excessively large mouthful—this is a training to be observed.

อาโลปสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Round Morsels

๔๐. ปริมณฺฑลํ อาโลปํ กริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

40. I will make a well-rounded mouthful—this is a training to be observed.

สกฺกจฺจวคฺโค จตุตฺโถ.

The Fourth Chapter on Respectful Conduct.

อนาหฏสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Not Opening the Mouth Prematurely

๔๑. น [Pg.32] อนาหเฏ กพเฬ มุขทฺวารํ วิวริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

41. I will not open my mouth until the mouthful is brought to it—this is a training to be observed.

ภุญฺชมานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Putting the Hand in the Mouth

๔๒. น ภุญฺชมาโน สพฺพหตฺถํ มุเข ปกฺขิปิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

42. While eating, I will not put my entire hand into my mouth—a training to be undertaken.

สกพฬสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Speaking with a Mouthful

๔๓. น สกพเฬน มุเขน พฺยาหริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

43. I will not speak with my mouth full—a training to be undertaken.

ปิณฺฑุกฺเขปกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Tossing Food

๔๔. น ปิณฺฑุกฺเขปกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

44. I will not eat by tossing food into my mouth—a training to be undertaken.

กพฬาวจฺเฉทกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Biting off Morsels

๔๕. น กพฬาวจฺเฉทกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

45. I will not eat by biting off morsels—a training to be undertaken.

อวคณฺฑการกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Stuffing the Cheeks

๔๖. น อวคณฺฑการกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

46. I will not eat while stuffing my cheeks—a training to be undertaken.

หตฺถนิทฺธุนกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Shaking the Hand

๔๗. น หตฺถนิทฺธุนกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

47. I will not eat while shaking my hand—a training to be undertaken.

สิตฺถาวการกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Scattering Rice Grains

๔๘. น สิตฺถาวการกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

48. I will not eat scattering grains of rice—a training to be undertaken.

ชิวฺหานิจฺฉารกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Sticking Out the Tongue

๔๙. น ชิวฺหานิจฺฉารกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

49. I will not eat sticking out my tongue—a training to be undertaken.

จปุจปุการกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Making Smacking Sounds

๕๐. น จปุจปุการกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

50. I will not eat making smacking sounds—a training to be undertaken.

กพฬวคฺโค ปญฺจโม.

The Fifth Chapter on Morsels.

สุรุสุรุการกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Making Slurping Sounds

๕๑. น สุรุสุรุการกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

51. I will not eat making slurping sounds—a training to be undertaken.

หตฺถนิลฺเลหกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Licking the Hand

๕๒. น หตฺถนิลฺเลหกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

52. I will not eat licking my hand—a training to be undertaken.

ปตฺตนิลฺเลหกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Licking the Bowl

๕๓. น [Pg.33] ปตฺตนิลฺเลหกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

53. I will not eat licking the bowl—a training to be undertaken.

โอฏฺฐนิลฺเลหกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Licking the Lips

๕๔. น โอฏฺฐนิลฺเลหกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

54. I will not eat licking my lips—a training to be undertaken.

สามิสสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Soiled Hand

๕๕. น สามิเสน หตฺเถน ปานียถาลกํ ปฏิคฺคเหสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

55. I will not receive a water vessel with a soiled hand—a training to be undertaken.

สสิตฺถกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Bowl-Water with Rice Grains

๕๖. น สสิตฺถกํ ปตฺตโธวนํ อนฺตรฆเร ฉฑฺเฑสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

56. I will not discard bowl-washing water containing rice grains inside a house—a training to be undertaken.

ฉตฺตปาณิสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Holding an Umbrella

๕๗. น ฉตฺตปาณิสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

57. I will not teach the Dhamma to one who is holding an umbrella and is not sick—a training to be undertaken.

ทณฺฑปาณิสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Holding a Staff

๕๘. น ทณฺฑปาณิสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

58. I will not teach the Dhamma to one who is holding a staff and is not sick—a training to be undertaken.

สตฺถปาณิสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Holding a Knife

๕๙. น สตฺถปาณิสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

59. I will not teach the Dhamma to one who is holding a knife and is not sick—a training to be undertaken.

อาวุธปาณิสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Holding a Weapon

๖๐. น อาวุธปาณิสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

60. I will not teach the Dhamma to one who is holding a weapon and is not sick—a training to be undertaken.

สุรุสุรุวคฺโค ฉฏฺโฐ.

The Sixth Chapter on Slurping Sounds.

ปาทุกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Wearing Sandals

๖๑. น [Pg.34] ปาทุการุฬฺหสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

61. I will not teach the Dhamma to one who is not ill and is wearing sandals—this is a training to be undertaken.

อุปาหนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Footwear.

๖๒. น อุปาหนารุฬฺหสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

62. I will not teach the Dhamma to one who is not ill and is wearing shoes—this is a training to be undertaken.

ยานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Vehicles.

๖๓. น ยานคตสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

63. I will not teach the Dhamma to one who is not ill and is in a vehicle—this is a training to be undertaken.

สยนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Lying Down.

๖๔. น สยนคตสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

64. I will not teach the Dhamma to one who is not ill and is lying down—this is a training to be undertaken.

ปลฺลตฺถิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Sitting Hugging the Knees.

๖๕. น ปลฺลตฺถิกาย นิสินฺนสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

65. I will not teach the Dhamma to one who is not ill and is sitting hugging the knees—this is a training to be undertaken.

เวฐิตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Wrapped Head.

๖๖. น เวฐิตสีสสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

66. I will not teach the Dhamma to one who is not ill and has a wrapped head—this is a training to be undertaken.

โอคุณฺฐิตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Covered Head.

๖๗. น โอคุณฺฐิตสีสสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

67. I will not teach the Dhamma to one who is not ill and whose head is covered—this is a training to be undertaken.

ฉมาสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Ground.

๖๘. น ฉมายํ นิสีทิตฺวา อาสเน นิสินฺนสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

68. I will not teach the Dhamma to one who is not ill and is sitting on a seat while I am sitting on the ground—this is a training to be undertaken.

นีจาสนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Low Seat.

๖๙. น นีเจ อาสเน นิสีทิตฺวา อุจฺเจ อาสเน นิสินฺนสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

69. I will not teach the Dhamma to one who is not ill and is sitting on a high seat while I am sitting on a low seat—this is a training to be undertaken.

ฐิตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Standing.

๗๐. น ฐิโต นิสินฺนสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

70. I will not teach the Dhamma to one who is not ill and is seated, while I am standing—this is a training to be undertaken.

ปจฺฉโตคมนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Going Behind.

๗๑. น [Pg.35] ปจฺฉโต คจฺฉนฺโต ปุรโต คจฺฉนฺตสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

71. I will not teach the Dhamma to one who is not ill and is going in front while I am going behind—this is a training to be undertaken.

อุปฺปเถนคมนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Going Off the Path.

๗๒. น อุปฺปเถน คจฺฉนฺโต ปเถน คจฺฉนฺตสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

72. I will not teach the Dhamma to one who is not ill and is going along the path while I am going off the path—this is a training to be undertaken.

ฐิโตอุจฺจารสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Excreting While Standing.

๗๓. น ฐิโต อคิลาโน อุจฺจารํ วา ปสฺสาวํ วา กริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

73. I will not, if not ill, defecate or urinate while standing—this is a training to be undertaken.

หริเตอุจฺจารสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Excreting on Greenery.

๗๔. น หริเต อคิลาโน อุจฺจารํ วา ปสฺสาวํ วา เขฬํ วา กริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

74. I will not, if not ill, defecate, urinate, or spit on green plants—this is a training to be undertaken.

อุทเกอุจฺจารสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Excreting in Water.

๗๕. น อุทเก อคิลาโน อุจฺจารํ วา ปสฺสาวํ วา เขฬํ วา กริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

75. I will not, if not ill, defecate, urinate, or spit in water—this is a training to be undertaken.

ปาทุกวคฺโค สตฺตโม.

The Seventh Chapter on Footwear.

อุทฺทิฏฺฐา โข อายสฺมนฺโต เสขิยา ธมฺมา. ตตฺถายสฺมนฺเต ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายสฺมนฺโต, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerables, the training rules have been recited. Concerning this, I ask the Venerables: Are you pure in this? A second time I ask: Are you pure in this? A third time I ask: Are you pure in this? The Venerables are pure in this, therefore they are silent. Thus I hold it.

เสขิยา นิฏฺฐิตา.

The training rules are concluded.

อธิกรณสมถา

The Settlement of Disputes

อิเม โข ปนายสฺมนฺโต สตฺต อธิกรณสมถา

Now, Venerables, these seven rules for the settlement of disputes

ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

come up for recitation.

อุปฺปนฺนุปฺปนฺนานํ อธิกรณานํ สมถาย วูปสมาย สมฺมุขาวินโย ทาตพฺโพ.

For the settling and appeasement of disputes that have arisen, the procedure in the presence should be applied.

สติวินโย ทาตพฺโพ.

The procedure by mindfulness should be applied.

อมูฬฺหวินโย ทาตพฺโพ.

The procedure for one of past sanity should be applied.

ปฏิญฺญาย [Pg.36] กาเรตพฺพํ.

It should be carried out on the basis of an admission.

เยภุยฺยสิกา.

The procedure of the majority.

ตสฺสปาปิยสิกา.

The procedure for one of bad character.

ติณวตฺถารโกติ.

The covering over as with grass.

อุทฺทิฏฺฐา โข อายสฺมนฺโต สตฺต อธิกรณสมถา ธมฺมา. ตตฺถายสฺมนฺเต, ปุจฺฉามิ กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายสฺมนฺโต, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerables, the seven rules for the settlement of disputes have been recited. Concerning this, I ask the Venerables: Are you pure in this? A second time I ask: Are you pure in this? A third time I ask: Are you pure in this? The Venerables are pure in this, therefore they are silent. Thus I hold it.

อธิกรณสมถา นิฏฺฐิตา.

The rules for the settlement of disputes are concluded.

อุทฺทิฏฺฐํ โข อายสฺมนฺโต นิทานํ,

Venerables, the introduction has been recited.

อุทฺทิฏฺฐา จตฺตาโร ปาราชิกา ธมฺมา,

The four Pārājika rules have been recited.

อุทฺทิฏฺฐา เตรส สงฺฆาทิเสสา ธมฺมา,

The thirteen Saṅghādisesa rules have been recited.

อุทฺทิฏฺฐา ทฺเว อนิยตา ธมฺมา,

The two undetermined rules have been recited.

อุทฺทิฏฺฐา ตึส นิสฺสคฺคิยา ปาจิตฺติยา ธมฺมา,

The thirty rules entailing forfeiture and expiation have been recited.

อุทฺทิฏฺฐา ทฺเวนวุติ ปาจิตฺติยา ธมฺมา,

The ninety-two rules entailing expiation have been recited.

อุทฺทิฏฺฐา จตฺตาโร ปาฏิเทสนียา ธมฺมา,

The four rules entailing acknowledgment have been recited.

อุทฺทิฏฺฐา เสขิยา ธมฺมา,

The training rules have been recited.

อุทฺทิฏฺฐา สตฺต อธิกรณสมถา ธมฺมา, เอตฺตกํ ตสฺส ภควโต สุตฺตาคตํ สุตฺตปริยาปนฺนํ อนฺวทฺธมาสํ อุทฺเทสํ อาคจฺฉติ, ตตฺถ สพฺเพเหว สมคฺเคหิ สมฺโมทมาเนหิ อวิวทมาเนหิ สิกฺขิตพฺพนฺติ.

The seven rules for the settlement of disputes have been recited. This much of the Blessed One's teaching, come down in the Suttas and included in the Suttas, comes up for recitation every half-month. Therein, all should train in concord, with mutual appreciation, without dispute.

วิตฺถารุทฺเทโส ปญฺจโม.

The detailed recitation, the fifth.

ภิกฺขุปาติโมกฺขํ นิฏฺฐิตํ.

The Bhikkhu Pātimokkha is concluded.

นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส

Homage to the Blessed One, the Arahant, the Perfectly Self-Enlightened One.

ภิกฺขุนีปาติโมกฺขปาฬิ

The Pāli Text of the Bhikkhunī Pātimokkha

ปุพฺพกรณํ-๔

Preliminary Acts – 4

สมฺมชฺชนี [Pg.37] ปทีโป จ, อุทกํ อาสเนน จ;

อุโปสถสฺส เอตานิ, ‘‘ปุพฺพกรณ’’นฺติ วุจฺจติ.

Sweeping, a lamp, water, and a seat: these are called the 'preliminary acts' for the Uposatha.

ปุพฺพกิจฺจํ-๕

Preliminary Duties – 5

ฉนฺท, ปาริสุทฺธิ, อุตุกฺขานํ, ภิกฺขุนิคณนา จ โอวาโท;

อุโปสถสฺส เอตานิ, ‘‘ปุพฺพกิจฺจ’’นฺติ วุจฺจติ.

Consent, purity, the announcement of the season, the counting of the bhikkhunīs, and the exhortation: these are called the 'preliminary duties' of the Uposatha.

ปตฺตกลฺลองฺคา-๔

The Four Factors of Eligibility

อุโปสโถ, ยาวติกา จ ภิกฺขุนี กมฺมปฺปตฺตา;

สภาคาปตฺติโย จ น วิชฺชนฺติ;

วชฺชนียา จ ปุคฺคลา ตสฺมึ น โหนฺติ, ‘‘ปตฺตกลฺล’’นฺติ วุจฺจติ.

The Uposatha day; as many bhikkhunīs as are fit for the formal act are present; there are no similar offenses; and persons to be avoided are not present: this is called 'eligibility'.

ปุพฺพกรณปุพฺพกิจฺจานิ สมาเปตฺวา เทสิตาปตฺติกสฺส สมคฺคสฺส ภิกฺขุนิสงฺฆสฺส อนุมติยา ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิตุํ อาราธนํ กโรม.

Having completed the preliminary acts and preliminary duties, with the consent of the harmonious Bhikkhunī Saṅgha whose members have confessed their offenses, we request the recitation of the Pātimokkha.

นิทานุทฺเทโส

The Recitation of the Introduction

สุณาตุ เม อยฺเย สงฺโฆ, อชฺชุโปสโถ ปนฺนรโส, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, สงฺโฆ อุโปสถํ กเรยฺย, ปาติโมกฺขํ อุทฺทิเสยฺย.

Venerable ladies, may the Saṅgha listen to me. Today is the Uposatha of the fifteenth day. If it is suitable for the Saṅgha, the Saṅgha should perform the Uposatha and recite the Pātimokkha.

กึ สงฺฆสฺส ปุพฺพกิจฺจํ? ปาริสุทฺธึ อยฺยาโย อาโรเจถ, ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิสฺสามิ, ตํ สพฺพาว สนฺตา สาธุกํ สุโณม มนสิ กโรม. ยสฺสา สิยา อาปตฺติ, สา อาวิกเรยฺย, อสนฺติยา อาปตฺติยา ตุณฺหี ภวิตพฺพํ, ตุณฺหีภาเวน โข ปนายฺยาโย, ‘‘ปริสุทฺธา’’ติ เวทิสฺสามิ. ยถา โข ปน ปจฺเจกปุฏฺฐสฺสา เวยฺยากรณํ โหติ, เอวเมวํ เอวรูปาย ปริสาย ยาวตติยํ อนุสาวิตํ โหติ. ยา ปน ภิกฺขุนี ยาวตติยํ อนุสาวิยมาเน สรมานา สนฺตึ อาปตฺตึ นาวิกเรยฺย, สมฺปชานมุสาวาทสฺสา โหติ. สมฺปชานมุสาวาโท โข ปนายฺยาโย, อนฺตรายิโก ธมฺโม [Pg.38] วุตฺโต ภควตา, ตสฺมา สรมานาย ภิกฺขุนิยา อาปนฺนาย วิสุทฺธาเปกฺขาย สนฺตี อาปตฺติ อาวิกาตพฺพา, อาวิกตา หิสฺสา ผาสุ โหติ.

What is the preliminary duty of the Saṅgha? Venerable ladies, announce your purity. I shall recite the Pātimokkha. Let all of us who are present listen well and pay attention. Should any have an offense, let her declare it. If there is no offense, she should remain silent. By your silence, venerable ladies, I will know you to be pure. Just as there is a declaration for one who is questioned individually, so too in an assembly of this kind, it is announced up to the third time. Any bhikkhunī who, while it is being announced up to the third time, remembers an existing offense and does not declare it, commits a deliberate falsehood. A deliberate falsehood, venerable ladies, has been declared by the Blessed One to be an obstructive state. Therefore, a bhikkhunī who remembers an offense she has committed and who desires purity should declare that existing offense. For when it is declared, it is comfortable for her.

อุทฺทิฏฺฐํ โข, อยฺยาโย, นิทานํ. ตตฺถายฺยาโย ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายฺยาโย, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable ladies, the introduction has been recited. In this matter, I ask the venerable ladies: Are you pure in this? A second time I ask: Are you pure in this? A third time I ask: Are you pure in this? The venerable ladies are pure in this matter; therefore, they are silent. Thus do I take it.

นิทานํ นิฏฺฐิตํ.

The Introduction is concluded.

ปาราชิกุทฺเทโส

The Recitation of the Pārājikas

ตตฺริเม อฏฺฐ ปาราชิกา ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

Herein, these eight pārājika rules come up for recitation.

เมถุนธมฺมสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Sexual Intercourse

๑. ยา ปน ภิกฺขุนี ฉนฺทโส เมถุนํ ธมฺมํ ปฏิเสเวยฺย, อนฺตมโส ติรจฺฉานคเตนปิ, ปาราชิกา โหติ อสํวาสา.

1. Whatever bhikkhunī intentionally engages in sexual intercourse, even with an animal, is pārājika and no longer in communion.

อทินฺนาทานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Taking What Is Not Given

๒. ยา ปน ภิกฺขุนี คามา วา อรญฺญา วา อทินฺนํ เถยฺยสงฺขาตํ อาทิเยยฺย, ยถารูเป อทินฺนาทาเน ราชาโน โจรํ คเหตฺวา หเนยฺยุํ วา พนฺเธยฺยุํ วา ปพฺพาเชยฺยุํ วา โจราสิ พาลาสิ มูฬฺหาสิ เถนาสีติ, ตถารูปํ ภิกฺขุนี อทินฺนํ อาทิยมานา อยมฺปิ ปาราชิกา โหติ อสํวาสา.

2. Whatever bhikkhunī, from a village or a wilderness, takes what is not given, in the manner of theft, whereby kings, having seized a thief, would execute, imprison, or banish him, saying: 'You are a thief, a fool, a deluded one, a robber!'—such a bhikkhunī, taking what is not given, is also pārājika and no longer in communion.

มนุสฺสวิคฺคหสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Taking a Human Life

๓. ยา ปน ภิกฺขุนี สญฺจิจฺจ มนุสฺสวิคฺคหํ ชีวิตา โวโรเปยฺย, สตฺถหารกํ วาสฺส ปริเยเสยฺย, มรณวณฺณํ วา สํวณฺเณยฺย, มรณาย วา สมาทเปยฺย ‘‘อมฺโภ ปุริส, กึ ตุยฺหิมินา ปาปเกน ทุชฺชีวิเตน, มตํ เต ชีวิตา เสยฺโย’’ติ, อิติ จิตฺตมนา จิตฺตสงฺกปฺปา อเนกปริยาเยน มรณวณฺณํ วา สํวณฺเณยฺย, มรณาย วา สมาทเปยฺย, อยมฺปิ ปาราชิกา โหติ อสํวาสา.

3. Whatever bhikkhunī intentionally deprives a human being of life, or seeks a weapon-bearer for him, or praises death, or incites him to die, saying: 'Hey, man, what good is this wretched, miserable life to you? Death is better for you than life!'—with such a mind and such intentions, in various ways praises death or incites him to die, she too is pārājika and no longer in communion.

อุตฺตริมนุสฺสธมฺมสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Superior Human States

๔. ยา ปน ภิกฺขุนี อนภิชานํ อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อตฺตุปนายิกํ อลมริยญาณทสฺสนํ สมุทาจเรยฺย ‘‘อิติ ชานามิ, อิติ ปสฺสามี’’ติ, ตโต [Pg.39] อปเรน สมเยน สมนุคฺคาหียมานา วา อสมนุคฺคาหียมานา วา อาปนฺนา วิสุทฺธาเปกฺขา เอวํ วเทยฺย ‘‘อชานเมวํ, อยฺเย, อวจํ ชานามิ, อปสฺสํ ปสฺสามิ, ตุจฺฉํ มุสา วิลปิ’’นฺติ, อญฺญตฺร อธิมานา, อยมฺปิ ปาราชิกา โหติ อสํวาสา.

4. Whatever bhikkhunī, not actually knowing, should claim for herself a superior human state, a noble knowledge and vision, saying, “Thus I know, thus I see,” and then at a later time, whether being questioned or not, having committed an offense and desiring purification, should say, “Venerable ladies, not knowing, I said, ‘I know’; not seeing, I said, ‘I see.’ I spoke empty falsehood”—unless it was through overestimation, she too is pārājika and no longer in communion.

อุพฺภชาณุมณฺฑลิกาสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Region Above the Knees

๕. ยา ปน ภิกฺขุนี อวสฺสุตา อวสฺสุตสฺส ปุริสปุคฺคลสฺส, อธกฺขกํ อุพฺภชาณุมณฺฑลํ อามสนํ วา ปรามสนํ วา คหณํ วา ฉุปนํ วา ปฏิปีฬนํ วา สาทิเยยฺย, อยมฺปิ ปาราชิกา โหติ อสํวาสา อุพฺภชาณุมณฺฑลิกา.

5. Whatever bhikkhunī, being lustful, should consent to a lustful man touching, stroking, grasping, contacting, or pressing her in the area below the armpits and above the knees, she too is defeated, no longer in communion, on account of the Ubbhajāṇumaṇḍalikā.

วชฺชปฺปฏิจฺฉาทิกาสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Concealing an Offense

๖. ยา ปน ภิกฺขุนี ชานํ ปาราชิกํ ธมฺมํ อชฺฌาปนฺนํ ภิกฺขุนึ เนวตฺตนา ปฏิโจเทยฺย, น คณสฺส อาโรเจยฺย, ยทา จ สา ฐิตา วา อสฺส จุตา วา นาสิตา วา อวสฺสฏา วา, สา ปจฺฉา เอวํ วเทยฺย ‘‘ปุพฺเพวาหํ, อยฺเย, อญฺญาสึ เอตํ ภิกฺขุนึ ‘เอวรูปา จ เอวรูปา จ สา ภคินี’ติ, โน จ โข อตฺตนา ปฏิโจเทสฺสํ, น คณสฺส อาโรเจสฺส’’นฺติ, อยมฺปิ ปาราชิกา โหติ อสํวาสา วชฺชปฺปฏิจฺฉาทิกา.

6. Whatever bhikkhunī, knowing a bhikkhunī has committed a pārājika offense, neither reproves her herself nor informs the group, and later, when that bhikkhunī is still present, or has died, or has been expelled, or has disrobed, she should say: 'Venerable ones, I knew before of this bhikkhunī that she was a sister of such and such a kind, but I did not reprove her myself, nor did I inform the group'—she too is defeated, no longer in communion, for concealing an offense.

อุกฺขิตฺตานุวตฺติกาสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Following a Suspended One

๗. ยา ปน ภิกฺขุนี สมคฺเคน สงฺเฆน อุกฺขิตฺตํ ภิกฺขุํ ธมฺเมน วินเยน สตฺถุสาสเนน อนาทรํ อปฺปฏิการํ อกตสหายํ ตมนุวตฺเตยฺย, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺส วจนียา ‘‘เอโส โข, อยฺเย, ภิกฺขุ สมคฺเคน สงฺเฆน อุกฺขิตฺโต, ธมฺเมน วินเยน สตฺถุสาสเนน อนาทโร อปฺปฏิกาโร อกตสหาโย, มายฺเย, เอตํ ภิกฺขุํ อนุวตฺตี’’ติ, เอวญฺจ สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ วุจฺจมานา ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺพา ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยํ เจ สมนุภาสิยมานา ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ, โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อยมฺปิ ปาราชิกา โหติ อสํวาสา อุกฺขิตฺตานุวตฺติกา.

7. Whatever bhikkhunī should follow a bhikkhu suspended by a united Saṅgha in accordance with the Dhamma, the Vinaya, and the Teacher's instruction—one who is disrespectful, unrepentant, and unreconciled—that bhikkhunī should be spoken to by the bhikkhunīs thus: 'Venerable one, this bhikkhu has been suspended by a united Saṅgha in accordance with the Dhamma, the Vinaya, and the Teacher's instruction; he is disrespectful, unrepentant, and unreconciled. Venerable one, do not follow this bhikkhu.' And if that bhikkhunī, being spoken to thus by the bhikkhunīs, should persist in that very way, that bhikkhunī should be admonished by the bhikkhunīs up to the third time for the relinquishing of that. If, being admonished up to the third time, she should relinquish it, that is good. If she should not relinquish it, she too is defeated, no longer in communion, for following one who is suspended.

อฏฺฐวตฺถุกาสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Eight Grounds

๘. ยา [Pg.40] ปน ภิกฺขุนี อวสฺสุตา อวสฺสุตสฺส ปุริสปุคฺคลสฺส หตฺถคฺคหณํ วา สาทิเยยฺย, สงฺฆาฏิกณฺณคฺคหณํ วา สาทิเยยฺย, สนฺติฏฺเฐยฺย วา, สลฺลเปยฺย วา, สงฺเกตํ วา คจฺเฉยฺย, ปุริสสฺส วา อพฺภาคมนํ สาทิเยยฺย, ฉนฺนํ วา อนุปวิเสยฺย, กายํ วา ตทตฺถาย อุปสํหเรยฺย เอตสฺส อสทฺธมฺมสฺส ปฏิเสวนตฺถาย, อยมฺปิ ปาราชิกา โหติ อสํวาสา อฏฺฐวตฺถุกา.

8. Whatever bhikkhunī, being lustful, should consent to a lustful man taking her hand, or taking the corner of her outer robe, or should stand near him, or converse with him, or go to an appointed place, or consent to a man's approach, or enter a concealed place, or present her body for that purpose, for the sake of engaging in this unrighteous practice—she too is defeated, no longer in communion, on account of the eight grounds.

อุทฺทิฏฺฐา โข, อยฺยาโย, อฏฺฐ ปาราชิกา ธมฺมา. เยสํ ภิกฺขุนี อญฺญตรํ วา อญฺญตรํ วา อาปชฺชิตฺวา น ลภติ ภิกฺขุนีหิ สทฺธึ สํวาสํ ยถา ปุเร, ตถา ปจฺฉา, ปาราชิกา โหติ อสํวาสา. ตตฺถายฺยาโย, ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายฺยาโย, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable ladies, the eight Pārājika rules have been recited. A bhikkhunī who has committed any one of these does not receive communion with the bhikkhunīs; as before, so after, she is defeated and no longer in communion. In this matter, venerable ladies, I ask you: Are you pure? A second time I ask: Are you pure? A third time I ask: Are you pure? The venerable ladies are pure in this, therefore you are silent. Thus do I take it.

ปาราชิกํ นิฏฺฐิตํ.

The Pārājika section is concluded.

สงฺฆาทิเสสุทฺเทโส

The Recitation of the Saṅghādisesa Rules

อิเม โข ปนายฺยาโย สตฺตรส สงฺฆาทิเสสา

Now, venerable ladies, these seventeen Saṅghādisesa rules

ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

come up for recitation.

อุสฺสยวาทิกาสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Being Quarrelsome

๑. ยา ปน ภิกฺขุนี อุสฺสยวาทิกา วิหเรยฺย คหปตินา วา คหปติปุตฺเตน วา ทาเสน วา กมฺมกาเรน วา อนฺตมโส สมณปริพฺพาชเกนาปิ, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ปฐมาปตฺติกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

1. Whatever bhikkhunī should be quarrelsome, arguing with a householder, a householder’s son, a slave, a worker, or even with a wandering ascetic, this bhikkhunī has, at the first instance, committed an offense requiring rehabilitation, a Saṅghādisesa.

โจรีวุฏฺฐาปิกาสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Ordaining a Female Thief

๒. ยา ปน ภิกฺขุนี ชานํ โจรึ วชฺฌํ วิทิตํ อนปโลเกตฺวา ราชานํ วา สงฺฆํ วา คณํ วา ปูคํ วา เสณึ วา, อญฺญตฺร กปฺปา วุฏฺฐาเปยฺย, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ปฐมาปตฺติกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

2. Whatever bhikkhunī, knowingly, should ordain a woman who is a known thief liable to punishment, without having asked permission of the king, the Saṅgha, a group, a corporation, or a guild—unless it is a suitable case—this bhikkhunī has, at the first instance, committed an offense requiring rehabilitation, a Saṅghādisesa.

เอกคามนฺตรคมนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Going to Another Village Alone

๓. ยา [Pg.41] ปน ภิกฺขุนี เอกา วา คามนฺตรํ คจฺเฉยฺย, เอกา วา นทีปารํ คจฺเฉยฺย, เอกา วา รตฺตึ วิปฺปวเสยฺย, เอกา วา คณมฺหา โอหิเยยฺย, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ปฐมาปตฺติกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

3. Whatever bhikkhunī should go to another village alone, or cross to the other side of a river alone, or spend a night away alone, or be left behind by her group alone, this bhikkhunī has, at the first instance, committed an offense requiring rehabilitation, a Saṅghādisesa.

อุกฺขิตฺตกโอสารณสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Reinstating a Suspended Bhikkhunī

๔. ยา ปน ภิกฺขุนี สมคฺเคน สงฺเฆน อุกฺขิตฺตํ ภิกฺขุนึ ธมฺเมน วินเยน สตฺถุสาสเนน อนปโลเกตฺวา การกสงฺฆํ, อนญฺญาย คณสฺส ฉนฺทํ โอสาเรยฺย, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ปฐมาปตฺติกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

4. Whatever bhikkhunī should reinstate a bhikkhunī who has been suspended by a united Saṅgha in accordance with the Dhamma, the Vinaya, and the Teacher’s instruction, without asking permission of the Saṅgha that performed the act and without ascertaining the consent of the group, this bhikkhunī has, at the first instance, committed an offense requiring rehabilitation, a Saṅghādisesa.

โภชนปฏิคฺคหณปฐมสิกฺขาปทํ

The First Training Rule on Accepting Food

๕. ยา ปน ภิกฺขุนี อวสฺสุตา อวสฺสุตสฺส ปุริสปุคฺคลสฺส หตฺถโต ขาทนียํ วา, โภชนียํ วา สหตฺถา ปฏิคฺคเหตฺวา ขาเทยฺย วา ภุญฺเชยฺย วา, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ปฐมาปตฺติกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

5. Whatever bhikkhunī, being lustful, should accept with her own hand either hard or soft food from the hand of a lustful man and then eat or consume it, this bhikkhunī has, at the first instance, committed an offense requiring rehabilitation, a Saṅghādisesa.

โภชนปฏิคฺคหณทุติยสิกฺขาปทํ

The Second Training Rule on Receiving Food

๖. ยา ปน ภิกฺขุนี เอวํ วเทยฺย ‘‘กึ เต, อยฺเย, เอโส ปุริสปุคฺคโล กริสฺสติ อวสฺสุโต วา อนวสฺสุโต วา, ยโต ตฺวํ อนวสฺสุตา, อิงฺฆ, อยฺเย, ยํ เต เอโส ปุริสปุคฺคโล เทติ ขาทนียํ วา โภชนียํ วา, ตํ ตฺวํ สหตฺถา ปฏิคฺคเหตฺวา ขาท วา ภุญฺช วา’’ติ, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ปฐมาปตฺติกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

6. Whatever bhikkhunī should say thus: ‘What, venerable one, will this man, whether lustful or not, do to you, since you are not lustful? Come, venerable one, whatever hard or soft food this man gives you, accept it with your own hand and eat or consume it,’ this bhikkhunī has, at the first instance, committed an offense requiring rehabilitation, a Saṅghādisesa.

สญฺจริตฺตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Acting as a Go-Between

๗. ยา ปน ภิกฺขุนี สญฺจริตฺตํ สมาปชฺเชยฺย อิตฺถิยา วา ปุริสมตึ, ปุริสสฺส วา อิตฺถิมตึ, ชายตฺตเน วา ชารตฺตเน วา อนฺตมโส ตงฺขณิกายปิ, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ปฐมาปตฺติกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

7. Whatever bhikkhunī should engage in acting as a go-between, conveying a woman’s intention to a man or a man’s intention to a woman, whether for marriage or for adultery, even for a momentary liaison, this bhikkhunī has, at the first instance, committed an offense requiring rehabilitation, a Saṅghādisesa.

ทุฏฺฐโทสสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Malicious Accusation

๘. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนึ ทุฏฺฐา โทสา อปฺปตีตา อมูลเกน ปาราชิเกน ธมฺเมน อนุทฺธํเสยฺย ‘‘อปฺเปว นาม นํ อิมมฺหา พฺรหฺมจริยา จาเวยฺย’’นฺติ, ตโต อปเรน สมเยน สมนุคฺคาหียมานา วา อส มนุคฺคาหียมานา วา อมูลกญฺเจว ตํ อธิกรณํ โหติ, ภิกฺขุนี จ โทสํ [Pg.42] ปติฏฺฐาติ, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ปฐมาปตฺติกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

8. Should any bhikkhunī, out of malice, anger, and displeasure, groundlessly charge another bhikkhunī with a Pārājika offense, thinking, ‘Perhaps I can make her fall away from this holy life,’ and then later, whether questioned or not, that accusation proves to be groundless and the bhikkhunī persists in her malice, this bhikkhunī too has committed an offense at the first instance, a Saṅghādisesa offense that requires being sent away.

อญฺญภาคิยสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Tangential Issue.

๙. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนึ ทุฏฺฐา โทสา อปฺปตีตา อญฺญภาคิยสฺส อธิกรณสฺส กิญฺจิเทสํ เลสมตฺตํ อุปาทาย ปาราชิเกน ธมฺเมน อนุทฺธํเสยฺย ‘‘อปฺเปว นาม นํ อิมมฺหา พฺรหฺมจริยา จาเวยฺย’’นฺติ, ตโต อปเรน สมเยน สมนุคฺคาหียมานา วา อสมนุคฺคาหียมานา วา อญฺญภาคิยญฺเจว ตํ อธิกรณํ โหติ. โกจิเทโส เลสมตฺโต อุปาทินฺโน, ภิกฺขุนี จ โทสํ ปติฏฺฐาติ, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ปฐมาปตฺติกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

9. Should any bhikkhunī, out of malice, anger, and displeasure, taking up some portion, a mere trifle, of a tangential legal issue, charge another bhikkhunī with a Pārājika offense, thinking, ‘Perhaps I can make her fall away from this holy life,’ and then later, whether questioned or not, that legal issue proves to be tangential, with only some trifling portion having been taken up, and the bhikkhunī persists in her malice, this bhikkhunī too has committed an offense at the first instance, a Saṅghādisesa offense that requires being sent away.

สิกฺขํปจฺจาจิกฺขณสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Renouncing the Training.

๑๐. ยา ปน ภิกฺขุนี กุปิตา อนตฺตมนา เอวํ วเทยฺย ‘‘พุทฺธํ ปจฺจาจิกฺขามิ ธมฺมํ ปจฺจาจิกฺขามิ, สงฺฆํ ปจฺจาจิกฺขามิ, สิกฺขํ ปจฺจาจิกฺขามิ, กินฺนุมาว สมณิโย ยา สมณิโย สกฺยธีตโร, สนฺตญฺญาปิ สมณิโย ลชฺชินิโย กุกฺกุจฺจิกา สิกฺขากามา, ตาสาหํ สนฺติเก พฺรหฺมจริยํ จริสฺสามี’’ติ. สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺส วจนียา ‘‘มายฺเย กุปิตา อนตฺตมนา เอวํ อวจ ‘พุทฺธํ ปจฺจาจิกฺขามิ, ธมฺมํ ปจฺจาจิกฺขามิ, สงฺฆํ ปจฺจาจิกฺขามิ, สิกฺขํ ปจฺจาจิกฺขามิ, กินฺนุมาว สมณิโย ยา สมณิโย สกฺยธีตโร, สนฺตญฺญาปิ สมณิโย ลชฺชินิโย กุกฺกุจฺจิกา สิกฺขากามา, ตาสาหํ สนฺติเก พฺรหฺมจริยํ จริสฺสามี’ติ, อภิรมายฺเย, สฺวากฺขาโต ธมฺโม, จร พฺรหฺมจริยํ สมฺมา ทุกฺขสฺส อนฺตกิริยายา’’ติ, เอวญฺจ สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ วุจฺจมานา ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺพา ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมานา ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ, โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ยาวตติยกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

10. Should any bhikkhunī, angry and displeased, say: “I renounce the Buddha, I renounce the Dhamma, I renounce the Saṅgha, I renounce the training. What use are these nuns to me, these nuns who are daughters of the Sakyans? There are other nuns who are conscientious, scrupulous, and desirous of training—I will practice the holy life in their presence,” that bhikkhunī should be addressed by the bhikkhunīs thus: “Venerable one, do not, being angry and displeased, say: ‘I renounce the Buddha, I renounce the Dhamma, I renounce the Saṅgha, I renounce the training. What use are these nuns to me, these nuns who are daughters of the Sakyans? There are other nuns who are conscientious, scrupulous, and desirous of training—I will practice the holy life in their presence.’ Find delight, venerable one; the Dhamma is well-proclaimed. Live the holy life for the complete ending of suffering.” If that bhikkhunī, being spoken to thus by the bhikkhunīs, persists as before, she should be formally admonished by the bhikkhunīs up to three times for the sake of abandoning that. If, after being formally admonished up to three times, she abandons it, that is good. If she does not abandon it, this bhikkhunī too has committed an offense requiring a third admonition, a Saṅghādisesa offense that requires being sent away.

อธิกรณกุปิตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Anger in a Legal Issue.

๑๑. ยา ปน ภิกฺขุนี กิสฺมิญฺจิเทว อธิกรเณ ปจฺจากตา กุปิตา อนตฺตมนา เอวํ วเทยฺย ‘‘ฉนฺทคามินิโย จ ภิกฺขุนิโย, โทสคามินิโย จ ภิกฺขุนิโย, โมหคามินิโย จ ภิกฺขุนิโย, ภยคามินิโย จ ภิกฺขุนิโย’’ติ, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺส วจนียา ‘‘มายฺเย, กิสฺมิญฺจิเทว อธิกรเณ ปจฺจากตา กุปิตา อนตฺตมนา เอวํ อวจ ‘ฉนฺทคามินิโย [Pg.43] จ ภิกฺขุนิโย, โทสคามินิโย จ ภิกฺขุนิโย, โมหคามินิโย จ ภิกฺขุนิโย, ภยคามินิโย จ ภิกฺขุนิโย’ติ, อยฺยา โข ฉนฺทาปิ คจฺเฉยฺย, โทสาปิ คจฺเฉยฺย, โมหาปิ คจฺเฉยฺย, ภยาปิ คจฺเฉยฺยา’’ติ. เอวญฺจ สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ วุจฺจมานา ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺพา ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมานา ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ, โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ยาวตติยกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

11. Should any bhikkhunī, having been overruled in some legal matter, angry and displeased, say: ‘The bhikkhunīs are led by desire, the bhikkhunīs are led by hatred, the bhikkhunīs are led by delusion, the bhikkhunīs are led by fear,’ that bhikkhunī should be spoken to by the bhikkhunīs thus: ‘Venerable one, having been overruled in some legal matter, do not, being angry and displeased, say: “The bhikkhunīs are led by desire, the bhikkhunīs are led by hatred, the bhikkhunīs are led by delusion, the bhikkhunīs are led by fear.” The venerable one herself might be led by desire, might be led by hatred, might be led by delusion, might be led by fear.’ And if that bhikkhunī, being spoken to thus by the bhikkhunīs, should persist in that very thing, she should be formally admonished by the bhikkhunīs up to the third time for the abandoning of that. If, being formally admonished up to the third time, she should abandon it, that is good. If she should not abandon it, this bhikkhunī too has committed an offense requiring a third admonition, a Saṅghādisesa offense that requires being sent away.

ปาปสมาจารปฐมสิกฺขาปทํ

The First Training Rule on Wrong Conduct.

๑๒. ภิกฺขุนิโย ปเนว สํสฏฺฐา วิหรนฺติ ปาปาจารา ปาปสทฺทา ปาปสิโลกา ภิกฺขุนิสงฺฆสฺส วิเหสิกา อญฺญมญฺญิสฺสา วชฺชปฺปฏิจฺฉาทิกา, ตา ภิกฺขุนิโย ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺสุ วจนียา ‘‘ภคินิโย โข สํสฏฺฐา วิหรนฺติ ปาปาจารา ปาปสทฺทา ปาปสิโลกา ภิกฺขุนิสงฺฆสฺส วิเหสิกา อญฺญมญฺญิสฺสา วชฺชปฺปฏิจฺฉาทิกา, วิวิจฺจถายฺเย, วิเวกญฺเญว ภคินีนํ สงฺโฆ วณฺเณตี’’ติ, เอวญฺจ ตา ภิกฺขุนิโย ภิกฺขุนีหิ วุจฺจมานา ตเถว ปคฺคณฺเหยฺยุํ, ตา ภิกฺขุนิโย ภิกฺขุนีหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺพา ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมานา ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺยุํ, อิจฺเจตํ กุสลํ, โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺยุํ, อิมาปิ ภิกฺขุนิโย ยาวตติยกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

12. If bhikkhunīs live in close association, behaving badly, speaking badly, of bad reputation, harassing the Bhikkhunī Saṅgha, and concealing each other’s faults, those bhikkhunīs should be addressed by the bhikkhunīs thus: “Sisters, you live in close association, behaving badly, speaking badly, of bad reputation, harassing the Bhikkhunī Saṅgha, and concealing each other’s faults. Separate, venerable ones; the Saṅgha praises seclusion for the sisters.” If those bhikkhunīs, being spoken to thus by the bhikkhunīs, persist as before, they should be formally admonished by the bhikkhunīs up to three times for the sake of abandoning that. If, being formally admonished up to three times, they abandon that, that is good. If they do not abandon it, these bhikkhunīs too have fallen into a matter requiring a third admonition, a Saṅghādisesa offense that requires being sent away.

ปาปสมาจารทุติยสิกฺขาปทํ

The Second Training Rule on Wrong Conduct.

๑๓. ยา ปน ภิกฺขุนี เอวํ วเทยฺย ‘‘สํสฏฺฐาว, อยฺเย, ตุมฺเห วิหรถ, มา ตุมฺเห นานา วิหริตฺถ, สนฺติ สงฺเฆ อญฺญาปิ ภิกฺขุนิโย เอวาจารา เอวํสทฺทา เอวํสิโลกา ภิกฺขุนิสงฺฆสฺส วิเหสิกา อญฺญมญฺญิสฺสา วชฺชปฺปฏิจฺฉาทิกา, ตา สงฺโฆ น กิญฺจิ อาห ตุมฺหญฺเญว สงฺโฆ อุญฺญาย ปริภเวน อกฺขนฺติยา เวภสฺสิยา ทุพฺพลฺยา เอวมาห – ‘ภคินิโย โข สํสฏฺฐา วิหรนฺติ ปาปาจารา ปาปสทฺทา ปาปสิโลกา ภิกฺขุนิสงฺฆสฺส วิเหสิกา อญฺญมญฺญิสฺสา วชฺชปฺปฏิจฺฉาทิกา, วิวิจฺจถายฺเย, วิเวกญฺเญว ภคินีนํ สงฺโฆ วณฺเณตี’’’ติ, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺส วจนียา ‘‘มายฺเย, เอวํ อวจ, สํสฏฺฐาว อยฺเย ตุมฺเห วิหรถ, มา ตุมฺเห นานา วิหริตฺถ, สนฺติ สงฺเฆ อญฺญาปิ ภิกฺขุนิโย เอวาจารา เอวํสทฺทา เอวํสิโลกา ภิกฺขุนิสงฺฆสฺส วิเหสิกา อญฺญมญฺญิสฺสา วชฺชปฺปฏิจฺฉาทิกา, ตา [Pg.44] สงฺโฆ น กิญฺจิ อาห, ตุมฺหญฺเญว สงฺโฆ อุญฺญาย ปริภเวน อกฺขนฺติยา เวภสฺสิยา ทุพฺพลฺยา เอวมาห – ‘ภคินิโย โข สํสฏฺฐา วิหรนฺติ ปาปาจารา ปาปสทฺทา ปาปสิโลกา ภิกฺขุนิสงฺฆสฺส วิเหสิกา อญฺญมญฺญิสฺสา วชฺชปฺปฏิจฺฉาทิกา, วิวิจฺจถายฺเย, วิเวกญฺเญว ภคินีนํ สงฺโฆ วณฺเณตี’’’ติ, เอวญฺจ สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ วุจฺจมานา ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺพา ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมานา ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ, โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ยาวตติยกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

13. Whatever bhikkhunī should speak thus: ‘Live together, venerable ones, do not live separately. There are other bhikkhunīs in the Saṅgha of such conduct, such repute, and such fame, who are vexatious to the Bhikkhunī Saṅgha and conceal one another's faults. The Saṅgha says nothing to them, but it is to you alone that the Saṅgha speaks thus out of contempt, scorn, intolerance, contentiousness, and weakness, saying: “Sisters, you live together with bad conduct, bad repute, and bad fame, being vexatious to the Bhikkhunī Saṅgha and concealing one another's faults. Live in seclusion, venerable ones; the Saṅgha praises seclusion for the sisters.”’ That bhikkhunī should be addressed by the bhikkhunīs thus: ‘Venerable one, do not speak thus: “Live together, venerable ones, do not live separately. There are other bhikkhunīs in the Saṅgha of such conduct, such repute, and such fame, who are vexatious to the Bhikkhunī Saṅgha and conceal one another's faults. The Saṅgha says nothing to them, but it is to you alone that the Saṅgha speaks thus out of contempt, scorn, intolerance, contentiousness, and weakness, saying: ‘Sisters, you live together with bad conduct, bad repute, and bad fame, being vexatious to the Bhikkhunī Saṅgha and concealing one another's faults. Live in seclusion, venerable ones; the Saṅgha praises seclusion for the sisters.’”’ If that bhikkhunī, being spoken to thus by the bhikkhunīs, persists in that same way, she should be admonished by the bhikkhunīs up to the third time for the abandoning of that. If, being admonished up to the third time, she abandons it, that is good. If she does not abandon it, this bhikkhunī too has committed a Saṅghādisesa offense that is to be dealt with on the third admonition and requires sending away.

สงฺฆเภทกสิกฺขาปทํ

The training rule concerning causing a schism in the Saṅgha.

๑๔. ยา ปน ภิกฺขุนี สมคฺคสฺส สงฺฆสฺส เภทาย ปรกฺกเมยฺย, เภทนสํวตฺตนิกํ วา อธิกรณํ สมาทาย ปคฺคยฺห ติฏฺเฐยฺย, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺส วจนียา ‘‘มายฺยา, สมคฺคสฺส สงฺฆสฺส เภทาย ปรกฺกมิ, เภทนสํวตฺตนิกํ วา อธิกรณํ สมาทาย ปคฺคยฺห อฏฺฐาสิ, สเมตายฺยา, สงฺเฆน, สมคฺโค หิ สงฺโฆ สมฺโมทมาโน อวิวทมาโน เอกุทฺเทโส ผาสุ วิหรตี’’ติ. เอวญฺจ สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ วุจฺจมานา ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺพา ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมานา ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ. โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ยาวตติยกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

14. Furthermore, if any bhikkhunī should strive to cause a schism in a united Saṅgha, or should persist in taking up a legal issue that leads to schism, that bhikkhunī should be addressed by the bhikkhunīs thus: “Venerable one, do not strive to cause a schism in a united Saṅgha, nor persist in taking up a legal issue that leads to schism. Venerable one, be reconciled with the Saṅgha, for a united Saṅgha—harmonious, without dispute, with a single recitation—lives in comfort.” If that bhikkhunī, being spoken to thus by the bhikkhunīs, persists as before, that bhikkhunī should be formally admonished by the bhikkhunīs up to three times for the sake of abandoning that. If, being formally admonished up to three times, she abandons that, that is good. If she does not abandon it, this bhikkhunī too has committed a Saṅghādisesa offense, established on the third admonition, that requires being sent away.

เภทานุวตฺตกสิกฺขาปทํ

The training rule concerning following a schismatic.

๑๕. ตสฺสาเยว โข ปน ภิกฺขุนิยา ภิกฺขุนิโย โหนฺติ อนุวตฺติกา วคฺควาทิกา เอกา วา ทฺเว วา ติสฺโส วา, ตา เอวํ วเทยฺยุํ ‘‘มายฺยาโย, เอตํ ภิกฺขุนึ กิญฺจิ อวจุตฺถ ธมฺมวาทินี เจสา ภิกฺขุนี, วินยวาทินี เจสา ภิกฺขุนี, อมฺหากญฺเจสา ภิกฺขุนี ฉนฺทญฺจ รุจิญฺจ อาทาย โวหรติ, ชานาติ, โน ภาสติ, อมฺหากมฺเปตํ ขมตี’’ติ, ตา ภิกฺขุนิโย ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺสุ วจนียา ‘‘มายฺยาโย, เอวํ อวจุตฺถ, น เจสา ภิกฺขุนี ธมฺมวาทินี, น เจสา ภิกฺขุนี วินยวาทินี, มายฺยานมฺปิ สงฺฆเภโท รุจฺจิตฺถ, สเมตายฺยานํ สงฺเฆน, สมคฺโค หิ สงฺโฆ สมฺโมทมาโน อวิวทมาโน เอกุทฺเทโส ผาสุ วิหรตี’’ติ, เอวญฺจ ตา ภิกฺขุนิโย ภิกฺขุนีหิ วุจฺจมานา ตเถว ปคฺคณฺเหยฺยุํ, ตา ภิกฺขุนิโย ภิกฺขุนีหิ [Pg.45] ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺพา ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมานา ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺยุํ. อิจฺเจตํ กุสลํ. โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺยุํ, อิมาปิ ภิกฺขุนิโย ยาวตติยกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

15. Now, if that bhikkhunī has bhikkhunī followers—one, two, or three—who side with her and speak in her favor, saying, “Venerables, do not say anything to this bhikkhunī. She speaks according to the Dhamma, she speaks according to the Vinaya. She acts according to our wishes and preferences; she speaks with knowledge, not without it. This is agreeable to us,” then those bhikkhunīs should be addressed by the bhikkhunīs thus: “Venerables, do not speak thus. This bhikkhunī does not speak according to the Dhamma, nor does she speak according to the Vinaya. Venerables, do not approve of schism in the Saṅgha. Be reconciled with the Saṅgha, for a united Saṅgha—harmonious, free from dispute, with a single recitation—lives in comfort.” If those bhikkhunīs, being spoken to thus by the bhikkhunīs, still persist in the same way, those bhikkhunīs should be formally admonished by the bhikkhunīs up to three times to relinquish that view. If they relinquish it while being formally admonished up to three times, that is good. If they do not relinquish it, then these bhikkhunīs too have committed a Saṅghādisesa offense, incurred after the third admonition and requiring sending away.

ทุพฺพจสิกฺขาปทํ

The training rule concerning one who is difficult to admonish.

๑๖. ภิกฺขุนี ปเนว ทุพฺพจชาติกา โหติ อุทฺเทสปริยาปนฺเนสุ สิกฺขาปเทสุ ภิกฺขุนีหิ สหธมฺมิกํ วุจฺจมานา อตฺตานํ อวจนียํ กโรติ ‘‘มา มํ อยฺยาโย กิญฺจิ อวจุตฺถ กลฺยาณํ วา ปาปกํ วา, อหมฺปายฺยาโย, น กิญฺจิ วกฺขามิ กลฺยาณํ วา ปาปกํ วา, วิรมถายฺยาโย, มม วจนายา’’ติ, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺส วจนียา ‘‘มายฺยา, อตฺตานํ อวจนียํ อกาสิ, วจนียเมว, อยฺยา, อตฺตานํ กโรตุ, อยฺยาปิ ภิกฺขุนิโย วทตุ สหธมฺเมน, ภิกฺขุนิโยปิ อยฺยํ วกฺขนฺติ สหธมฺเมน, เอวํ สํวทฺธา หิ ตสฺส ภควโต ปริสา ยทิทํ อญฺญมญฺญวจเนน อญฺญมญฺญวุฏฺฐาปเนนา’’ติ. เอวญฺจ สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ วุจฺจมานา ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺพา ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมานา ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ. โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ยาวตติยกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

16. If a bhikkhunī is of a nature that makes her difficult to admonish, and when the bhikkhunīs rightfully admonish her regarding the training rules included in the recitation, she makes herself unadmonishable, saying, “Do not say anything to me, Venerables, whether good or bad, and I too will not say anything to you, Venerables, whether good or bad. Refrain, Venerables, from speaking to me,” then that bhikkhunī should be addressed by the bhikkhunīs thus: “Do not, Venerable, make yourself unadmonishable. You should make yourself admonishable, Venerable. Let the Venerable admonish the bhikkhunīs rightfully, and let the bhikkhunīs admonish the Venerable rightfully. For thus, indeed, is the Blessed One’s community fostered—by mutual admonition, by mutual rehabilitation.” If, after being addressed thus by the bhikkhunīs, she persists in that behavior, then that bhikkhunī should be formally admonished up to three times to abandon that behavior. If, being formally admonished up to three times, she abandons it, that is good. If she does not abandon it, this bhikkhunī too has incurred a Saṅghādisesa offense requiring sending away, established at the third admonition.

กุลทูสกสิกฺขาปทํ

The training rule concerning corrupting families.

๑๗. ภิกฺขุนี ปเนว อญฺญตรํ คามํ วา นิคมํ วา อุปนิสฺสาย วิหรติ กุลทูสิกา ปาปสมาจารา, ตสฺสา โข ปาปกา สมาจารา ทิสฺสนฺติ เจว สุยฺยนฺติ จ, กุลานิ จ ตาย ทุฏฺฐานิ ทิสฺสนฺติ เจว สุยฺยนฺติ จ, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺส วจนียา ‘‘อยฺยา, โข กุลทูสิกา ปาปสมาจารา, อยฺยาย โข ปาปกา สมาจารา ทิสฺสนฺติ เจว สุยฺยนฺติ จ, กุลานิ จายฺยาย, ทุฏฺฐานิ ทิสฺสนฺติ เจว สุยฺยนฺติ จ, ปกฺกมตายฺยา อิมมฺหา อาวาสา, อลํ เต อิธ วาเสนา’’ติ. เอวญฺจ สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ วุจฺจมานา ตา ภิกฺขุนิโย เอวํ วเทยฺย ‘‘ฉนฺทคามินิโย จ ภิกฺขุนิโย, โทสคามินิโย จ ภิกฺขุนิโย, โมหคามินิโย จ ภิกฺขุนิโย, ภยคามินิโย จ ภิกฺขุนิโย, ตาทิสิกาย อาปตฺติยา เอกจฺจํ ปพฺพาเชนฺติ เอกจฺจํ น ปพฺพาเชนฺตี’’ติ, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺส วจนียา ‘‘มายฺยา, เอวํ อวจ, น จ ภิกฺขุนิโย ฉนฺทคามินิโย, น จ ภิกฺขุนิโย โทสคามินิโย[Pg.46], น จ ภิกฺขุนิโย โมหคามินิโย, น จ ภิกฺขุนิโย ภยคามินิโย, อยฺยา โข กุลทูสิกา ปาปสมาจารา, อยฺยาย โข ปาปกา สมาจารา ทิสฺสนฺติ เจว สุยฺยนฺติ จ, กุลานิ จายฺยาย ทุฏฺฐานิ ทิสฺสนฺติ เจว สุยฺยนฺติ จ, ปกฺกมตายฺยา, อิมมฺหา อาวาสา อลํ เต อิธ วาเสนา’’ติ. เอวญฺจ สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ วุจฺจมานา ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺพา ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมานา ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ. โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อยมฺปิ ภิกฺขุนี ยาวตติยกํ ธมฺมํ อาปนฺนา นิสฺสารณียํ สงฺฆาทิเสสํ.

17. If a bhikkhunī, residing dependent on a certain village or town, is a corrupter of families and of bad conduct, whose bad conduct is both seen and heard about, and the families corrupted by her are both seen and heard about, that bhikkhunī should be addressed by the bhikkhunīs thus: “Venerable, you are a corrupter of families and of bad conduct. Your bad conduct is both seen and heard about, and the families corrupted by you are both seen and heard about. Depart, Venerable, from this residence; you have dwelt here long enough.” If, being spoken to thus by the bhikkhunīs, she replies to those bhikkhunīs thus: “The bhikkhunīs are led by desire, the bhikkhunīs are led by hatred, the bhikkhunīs are led by delusion, and the bhikkhunīs are led by fear. For such an offense, they expel some and do not expel others,” that bhikkhunī should be addressed by the bhikkhunīs thus: “Do not say that, Venerable. The bhikkhunīs are not led by desire, nor are the bhikkhunīs led by hatred, nor are the bhikkhunīs led by delusion, nor are the bhikkhunīs led by fear. You, Venerable, are a corrupter of families and of bad conduct. Your bad conduct is both seen and heard about, and the families corrupted by you are both seen and heard about. Depart, Venerable, from this residence; you have dwelt here long enough.” If, being spoken to thus by the bhikkhunīs, she persists in that same way, that bhikkhunī should be formally admonished by the bhikkhunīs up to the third time for relinquishing that. If, being formally admonished up to the third time, she relinquishes it, that is good. If she does not relinquish it, this bhikkhunī too has incurred a Saṅghādisesa offense requiring expulsion, which is established on the third occasion.

อุทฺทิฏฺฐา โข อยฺยาโย สตฺตรส สงฺฆาทิเสสา ธมฺมา นว ปฐมาปตฺติกา, อฏฺฐ ยาวตติยกา,

Venerables, the seventeen Saṅghādisesa rules have been recited: nine of which are incurred at the first instance, and eight of which are established on the third occasion.

เยสํ ภิกฺขุนี อญฺญตรํ วา อญฺญตรํ วา อาปชฺชติ, ตาย ภิกฺขุนิยา อุภโตสงฺเฆ ปกฺขมานตฺตํ จริตพฺพํ. จิณฺณมานตฺตา ภิกฺขุนี ยตฺถ สิยา วีสติคโณ ภิกฺขุนิสงฺโฆ, ตตฺถ สา ภิกฺขุนี อพฺเภตพฺพา. เอกายปิ เจ อูโน วีสติคโณ ภิกฺขุนิสงฺโฆ ตํ ภิกฺขุนึ อพฺเภยฺย, สา จ ภิกฺขุนี อนพฺภิตา, ตา จ ภิกฺขุนิโย คารยฺหา, อยํ ตตฺถ สามีจิ. ตตฺถายฺยาโย ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ, ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายฺยาโย, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

The bhikkhunī who incurs any one or another of these offenses must undergo the pakkha-mānatta in both Saṅghas. After completing the mānatta, that bhikkhunī should be reinstated where there is a Saṅgha of twenty bhikkhunīs. If a Saṅgha of fewer than twenty bhikkhunīs reinstates that bhikkhunī, that bhikkhunī is not reinstated, and those bhikkhunīs are blameworthy. This is the proper procedure here. Venerables, I ask you: Are you pure in this matter? A second time, I ask: Are you pure in this matter? A third time, I ask: Are you pure in this matter? The Venerables are pure in this matter. Therefore, they are silent. Thus, I bear this in mind.

สงฺฆาทิเสโส นิฏฺฐิโต.

The Saṅghādisesa section is concluded.

นิสฺสคฺคิย ปาจิตฺติยา

Offenses Entailing Relinquishment and Confession

อิเม โข ปนายฺยาโย ตึส นิสฺสคฺคิยา ปาจิตฺติยา

Venerable ladies, these thirty offenses entailing relinquishment and confession

ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

are the rules that come up for recitation.

ปตฺตสนฺนิจยสิกฺขาปทํ

The training rule on accumulating bowls.

๑. ยา ปน ภิกฺขุนี ปตฺตสนฺนิจยํ กเรยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

1. Should any bhikkhunī accumulate bowls, it is an offense entailing relinquishment and confession.

อกาลจีวรภาชนสิกฺขาปทํ

The training rule on distributing robes out of season.

๒. ยา ปน ภิกฺขุนี อกาลจีวรํ ‘‘กาลจีวร’’นฺติ อธิฏฺฐหิตฺวา ภาชาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

2. Should any bhikkhunī, having determined an out-of-season robe to be an in-season robe, have it distributed, it is an offense entailing relinquishment and confession.

จีวรปริวตฺตนสิกฺขาปทํ

The training rule on exchanging robes.

๓. ยา [Pg.47] ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา สทฺธึ จีวรํ ปริวตฺเตตฺวา สา ปจฺฉา เอวํ วเทยฺย ‘‘หนฺทายฺเย, ตุยฺหํ จีวรํ, อาหร เมตํ จีวรํ, ยํ ตุยฺหํ ตุยฺหเมเวตํ, ยํ มยฺหํ มยฺหเมเวตํ, อาหร เมตํ จีวรํ, สกํ ปจฺจาหรา’’ติ อจฺฉินฺเทยฺย วา อจฺฉินฺทาเปยฺย วา, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

3. Should any bhikkhunī, having exchanged a robe with another bhikkhunī, later say, “Here, venerable, take your robe; bring me my robe. What is yours is yours, and what is mine is mine. Bring me my robe; take back your own,” and should she snatch it back or have it snatched back, it is an offense entailing relinquishment and confession.

อญฺญวิญฺญาปนสิกฺขาปทํ

The training rule on requesting something else.

๔. ยา ปน ภิกฺขุนี อญฺญํ วิญฺญาเปตฺวา อญฺญํ วิญฺญาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

4. Should any bhikkhunī, having requested one thing, then request another, it is an offense entailing relinquishment and confession.

อญฺญเจตาปน สิกฺขาปทํ

The training rule on causing something else to be obtained.

๕. ยา ปน ภิกฺขุนี อญฺญํ เจตาเปตฺวา อญฺญํ เจตาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

5. Should any bhikkhunī, having caused one thing to be obtained, then cause another thing to be obtained, it is an offense entailing relinquishment and confession.

ปฐมสงฺฆิกเจตาปนสิกฺขาปทํ

The first training rule on causing something to be obtained for the Saṅgha.

๖. ยา ปน ภิกฺขุนี อญฺญทตฺถิเกน ปริกฺขาเรน อญฺญุทฺทิสิเกน สงฺฆิเกน อญฺญํ เจตาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

6. Should any bhikkhunī, with a requisite belonging to the Saṅgha and intended for one purpose, cause something else to be obtained, it is an offense entailing relinquishment and confession.

ทุติยสงฺฆิกเจตาปนสิกฺขาปทํ

The Second Training Rule on Causing Something to be Obtained for the Saṅgha.

๗. ยา ปน ภิกฺขุนี อญฺญทตฺถิเกน ปริกฺขาเรน อญฺญุทฺทิสิเกน สงฺฆิเกน สญฺญาจิเกน อญฺญํ เจตาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

7. Should any bhikkhunī, with a requisite belonging to the Saṅgha, obtained by request, and intended for one purpose, cause something else to be obtained, it is an offense entailing relinquishment and confession.

ปฐมคณิกเจตาปนสิกฺขาปทํ

The First Training Rule on Causing Something to be Obtained for a Group.

๘. ยา ปน ภิกฺขุนี อญฺญทตฺถิเกน ปริกฺขาเรน อญฺญุทฺทิสิเกน มหาชนิเกน อญฺญํ เจตาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

8. Should any bhikkhunī, with a requisite belonging to a group and intended for one purpose, cause something else to be obtained, it is an offense entailing relinquishment and confession.

ทุติยคณิกเจตาปนสิกฺขาปทํ

The Second Training Rule on Causing Something to be Obtained for a Group.

๙. ยา ปน ภิกฺขุนี อญฺญทตฺถิเกน ปริกฺขาเรน อญฺญุทฺทิสิเกน มหาชนิเกน สญฺญาจิเกน อญฺญํ เจตาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

9. Should any bhikkhunī, with a requisite belonging to a group, obtained by request, and intended for one purpose, cause something else to be obtained, it is an offense entailing relinquishment and confession.

ปุคฺคลิกเจตาปนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Causing Something to be Obtained for an Individual.

๑๐. ยา ปน ภิกฺขุนี อญฺญทตฺถิเกน ปริกฺขาเรน อญฺญุทฺทิสิเกน ปุคฺคลิเกน สญฺญาจิเกน อญฺญํ เจตาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

10. Should any bhikkhunī, with a requisite belonging to an individual, obtained by request, and intended for one purpose, cause something else to be obtained, it is an offense entailing relinquishment and confession.

ปตฺตวคฺโค ปฐโม.

The First Chapter on Bowls.

ครุปาวุรณสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Heavy Outer Robe.

๑๑. ครุปาวุรณํ [Pg.48] ปน ภิกฺขุนิยา เจตาเปนฺติยา จตุกฺกํสปรมํ เจตาเปตพฺพํ. ตโต เจ อุตฺตริ เจตาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

11. When a bhikkhunī is having a heavy outer robe made, it should be made to a maximum value of four kaṃsas. If she has it made exceeding that, it is an offense entailing relinquishment and confession.

ลหุปาวุรณสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Light Outer Robe.

๑๒. ลหุปาวุรณํ ปน ภิกฺขุนิยา เจตาเปนฺติยา อฑฺฒเตยฺยกํสปรมํ เจตาเปตพฺพํ. ตโต เจ อุตฺตริ เจตาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

12. When a bhikkhunī is having a light outer robe made, it should be made to a maximum value of two and a half kaṃsas. If she has it made exceeding that, it is an offense entailing relinquishment and confession.

กถินสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Kathina.

๑๓. นิฏฺฐิตจีวรสฺมึ ภิกฺขุนิยา อุพฺภตสฺมึ กถิเน ทสาหปรมํ อติเรกจีวรํ ธาเรตพฺพํ. ตํ อติกฺกาเมนฺติยา, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

13. When a bhikkhunī's robe-making is finished and the kathina has been withdrawn, an extra robe may be kept for a maximum of ten days. For one who exceeds that, it is an offense entailing relinquishment and confession.

อุโทสิตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Separation from the Robes.

๑๔. นิฏฺฐิตจีวรสฺมึ ภิกฺขุนิยา อุพฺภตสฺมึ กถิเน เอกรตฺตมฺปิ เจ ภิกฺขุนี ติจีวเรน วิปฺปวเสยฺย, อญฺญตฺร ภิกฺขุนิสมฺมุติยา นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

14. When a bhikkhunī's robe-making is finished and the kathina has been withdrawn, if she should be separated from her three robes for even a single night—except with the permission of the bhikkhunīs—it is an offense entailing relinquishment and confession.

อกาลจีวรสิกฺขาปทํ

The Training Rule on an Out-of-Season Robe.

๑๕. นิฏฺฐิตจีวรสฺมึ ภิกฺขุนิยา อุพฺภตสฺมึ กถิเน ภิกฺขุนิยา ปเนว อกาลจีวรํ อุปฺปชฺเชยฺย, อากงฺขมานาย ภิกฺขุนิยา ปฏิคฺคเหตพฺพํ, ปฏิคฺคเหตฺวา ขิปฺปเมว กาเรตพฺพํ, โน จสฺส ปาริปูริ, มาสปรมํ ตาย ภิกฺขุนิยา ตํ จีวรํ นิกฺขิปิตพฺพํ อูนสฺส ปาริปูริยา สติยา ปจฺจาสาย. ตโต เจ อุตฺตริ นิกฺขิเปยฺย สติยาปิ ปจฺจาสาย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

15. When a bhikkhunī's robe-making is finished and the kathina has been withdrawn, if an out-of-season robe should arise for a bhikkhunī, she may accept it if she wishes. Having accepted it, she should have it made quickly. If it is not sufficient for her, that bhikkhunī may keep that robe for at most a month, in the hope of completing what is lacking. If she keeps it longer than that, even if there is hope, it is an offense entailing relinquishment and confession.

อญฺญาตกวิญฺญตฺติสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Requesting from an Unrelated Person.

๑๖. ยา ปน ภิกฺขุนี อญฺญาตกํ คหปตึ วา คหปตานึ วา จีวรํ วิญฺญาเปยฺย อญฺญตฺร สมยา, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ. ตตฺถายํ สมโย อจฺฉินฺนจีวรา วา โหติ ภิกฺขุนี, นฏฺฐจีวรา วา, อยํ ตตฺถ สมโย.

16. Should any bhikkhunī ask an unrelated householder or householder’s wife for a robe, except at the proper time, it is an offense entailing relinquishment and confession. Herein, this is the proper time: when the bhikkhunī has been robbed of her robe or has lost her robe. This is the proper time in this case.

ตตุตฺตริสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Exceeding.

๑๗. ตญฺเจ อญฺญาตโก คหปติ วา คหปตานี วา พหูหิ จีวเรหิ อภิหฏฺฐุํ ปวาเรยฺย, สนฺตรุตฺตรปรมํ ตาย ภิกฺขุนิยา ตโต จีวรํ สาทิตพฺพํ. ตโต เจ อุตฺตริ สาทิเยยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

17. If that unrelated householder or householder’s wife should invite her with many robes, that bhikkhunī may accept from that at most an inner and an outer robe. If she accepts more than that, it is an offense entailing relinquishment and confession.

ปฐมอุปกฺขฏสิกฺขาปทํ

The First Training Rule on a Prepared Fund.

๑๘. ภิกฺขุนึ [Pg.49] ปเนว อุทฺทิสฺส อญฺญาตกสฺส คหปติสฺส วา คหปตานิยา วา จีวรเจตาปนฺนํ อุปกฺขฏํ โหติ ‘‘อิมินา จีวรเจตาปนฺเนน จีวรํ เจตาเปตฺวา อิตฺถนฺนามํ ภิกฺขุนึ จีวเรน อจฺฉาเทสฺสามี’’ติ. ตตฺร เจสา ภิกฺขุนี ปุพฺเพ อปฺปวาริตา อุปสงฺกมิตฺวา จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺเชยฺย ‘‘สาธุ วต, มํ อายสฺมา อิมินา จีวรเจตาปนฺเนน เอวรูปํ วา เอวรูปํ วา จีวรํ เจตาเปตฺวา อจฺฉาเทหี’’ติ กลฺยาณกมฺยตํ อุปาทาย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

18. If, for the sake of a bhikkhunī, an unrelated householder or householder’s wife has set aside a robe-fund, thinking, “With this robe-fund, having had a robe bought, I will clothe the bhikkhunī named so-and-so,” and if that bhikkhunī, not having been previously invited, approaches and makes a stipulation concerning the robe, saying, “It would be good, venerable one, if with this robe-fund you would have a robe of such-and-such a kind bought and clothe me with it,” out of a desire for a finer one, it is an offense entailing relinquishment and confession.

ทุติยอุปกฺขฏสิกฺขาปทํ

The Second Training Rule on a Prepared Fund.

๑๙. ภิกฺขุนึ ปเนว อุทฺทิสฺส อุภินฺนํ อญฺญาตกานํ คหปตีนํ วา คหปตานีนํ วา ปจฺเจกจีวรเจตาปนฺนานิ อุปกฺขฏานิ โหนฺติ ‘‘อิเมหิ มยํ ปจฺเจกจีวรเจตาปนฺเนหิ ปจฺเจกจีวรานิ เจตาเปตฺวา อิตฺถนฺนามํ ภิกฺขุนึ จีวเรหิ อจฺฉาเทสฺสามา’’ติ. ตตฺร เจสา ภิกฺขูนี ปุพฺเพ อปฺปวาริตา อุปสงฺกมิตฺวา จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺเชยฺย ‘‘สาธุ วต มํ อายสฺมนฺโต อิเมหิ ปจฺเจกจีวรเจตาปนฺเนหิ เอวรูปํ วา เอวรูปํ วา จีวรํ เจตาเปตฺวา อจฺฉาเทถ อุโภว สนฺตา เอเกนา’’ติ กลฺยาณกมฺยตํ อุปาทาย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

19. Now, should there be, with reference to a bhikkhunī, separate robe-funds prepared by two unrelated householders or householders' wives, who think, “With these separate robe-funds of ours, we will have separate robes acquired and clothe the bhikkhunī of such-and-such a name,” and that bhikkhunī, not having been previously invited, approaches and makes a stipulation concerning the robe, saying, “It would be good, venerables, if with these separate robe-funds you would have a robe of such-and-such a kind acquired and clothe me, both of you together with one,” out of a desire for something better, it is an offense entailing relinquishment and confession.

ราชสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning a King.

๒๐. ภิกฺขุนึ ปเนว อุทฺทิสฺส ราชา วา ราชโภคฺโค วา พฺราหฺมโณ วา คหปติโก วา ทูเตน จีวรเจตาปนฺนํ ปหิเณยฺย ‘‘อิมินา จีวรเจตาปนฺเนน จีวรํ เจตาเปตฺวา อิตฺถนฺนามํ ภิกฺขุนึ จีวเรน อจฺฉาเทหี’’ติ. โส เจ ทูโต ตํ ภิกฺขุนึ อุปสงฺกมิตฺวา เอวํ วเทยฺย ‘‘อิทํ โข, อยฺเย, อยฺยํ อุทฺทิสฺส จีวรเจตาปนฺนํ อาภตํ, ปฏิคฺคณฺหาตายฺยา จีวรเจตาปนฺน’’นฺติ. ตาย ภิกฺขุนิยา โส ทูโต เอวมสฺส วจนีโย ‘‘น โข มยํ, อาวุโส, จีวรเจตาปนฺนํ ปฏิคฺคณฺหาม, จีวรญฺจ โข มยํ ปฏิคฺคณฺหาม กาเลน กปฺปิย’’นฺติ. โส เจ ทูโต ตํ ภิกฺขุนึ เอวํ วเทยฺย ‘‘อตฺถิ ปนายฺยาย, โกจิ เวยฺยาวจฺจกโร’’ติ, จีวรตฺถิกาย, ภิกฺขเว, ภิกฺขุนิยา เวยฺยาวจฺจกโร นิทฺทิสิตพฺโพ อารามิโก วา อุปาสโก วา ‘‘เอโส โข, อาวุโส, ภิกฺขุนีนํ เวยฺยาวจฺจกโร’’ติ. โส เจ ทูโต ตํ เวยฺยาวจฺจกรํ สญฺญาเปตฺวา ตํ ภิกฺขุนึ อุปสงฺกมิตฺวา เอวํ วเทยฺย ‘‘ยํ โข, อยฺเย, อยฺยา เวยฺยาวจฺจกรํ นิทฺทิสิ, สญฺญตฺโต โส มยา, อุปสงฺกมตายฺยา [Pg.50] กาเลน, จีวเรน ตํ อจฺฉาเทสฺสตี’’ติ. จีวรตฺถิกาย, ภิกฺขเว, ภิกฺขุนิยา เวยฺยาวจฺจกโร อุปสงฺกมิตฺวา ทฺวตฺติกฺขตฺตุํ โจเทตพฺโพ สาเรตพฺโพ ‘‘อตฺโถ เม, อาวุโส, จีวเรนา’’ติ, ทฺวตฺติกฺขตฺตุํ โจทยมานา สารยมานา ตํ จีวรํ อภินิปฺผาเทยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ, โน เจ อภินิปฺผาเทยฺย, จตุกฺขตฺตุํ ปญฺจกฺขตฺตุํ ฉกฺขตฺตุปรมํ ตุณฺหีภูตาย อุทฺทิสฺส ฐาตพฺพํ, จตุกฺขตฺตุํ ปญฺจกฺขตฺตุํ ฉกฺขตฺตุปรมํ ตุณฺหีภูตา อุทฺทิสฺส ติฏฺฐมานา ตํ จีวรํ อภินิปฺผาเทยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ. ตโต เจ อุตฺตริ วายมมานา ตํ จีวรํ อภินิปฺผาเทยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ. โน เจ อภินิปฺผาเทยฺย, ยตสฺสา จีวรเจตาปนฺนํ อาภตํ, ตตฺถ สามํ วา คนฺตพฺพํ, ทูโต วา ปาเหตพฺโพ ‘‘ยํ โข ตุมฺเห อายสฺมนฺโต ภิกฺขุนึ อุทฺทิสฺส จีวรเจตาปนฺนํ ปหิณิตฺถ, น ตํ ตสฺสา ภิกฺขุนิยา กิญฺจิ อตฺถํ อนุโภติ, ยุญฺชนฺตายสฺมนฺโต สกํ, มา โว สกํ วินสฺสา’’ติ, อยํ ตตฺถ สามีจิ.

20. If a king, a royal official, a brahmin, or a householder sends a robe-fund through a messenger for the sake of a bhikkhunī, saying, ‘With this robe-fund, have a robe acquired and clothe the bhikkhunī of such-and-such a name,’ and if that messenger goes to that bhikkhunī and says, ‘Venerable, this robe-fund has been brought for your sake. Please accept this robe-fund,’ then that bhikkhunī should reply to the messenger thus: ‘We do not accept robe-funds, friend. We accept a robe, when it is allowable, at the proper time.’ If the messenger says to that bhikkhunī, ‘Does the venerable have an attendant?’ then a bhikkhunī in need of a robe should point out a monastery attendant or a lay follower, saying, ‘That, friend, is the attendant for the bhikkhunīs.’ If that messenger, having instructed that attendant, goes to that bhikkhunī and says, ‘Venerable, the attendant you pointed out has been instructed by me. Go to him at the proper time, and he will clothe you with the robe,’ then the bhikkhunī in need of a robe should approach the attendant and urge and remind him two or three times, saying, ‘I have need of a robe, friend.’ If, by urging and reminding him two or three times, she obtains the robe, that is good. If she does not obtain it, she should stand silently with the intention of reminding him for a fourth, fifth, and at most a sixth time. If, by standing silently with the intention of reminding him for a fourth, fifth, and at most a sixth time, she obtains the robe, that is good. If she strives further than that and obtains the robe, it is an offense entailing relinquishment and confession. If she does not obtain it, she should go herself or send a messenger to the place from which the robe-fund was sent, saying, ‘The robe-fund you venerable sirs sent for the sake of the bhikkhunī has not been of any use to her. Make use of what is yours; do not let what is yours be lost.’ This is the proper course in that case.

จีวรวคฺโค ทุติโย.

The Robe Chapter, the Second.

รูปิยสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Gold and Silver.

๒๑. ยา ปน ภิกฺขุนี ชาตรูปรชตํ อุคฺคณฺเหยฺย วา อุคฺคณฺหาเปยฺย วา อุปนิกฺขิตฺตํ วา สาทิเยยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

21. Should any bhikkhunī accept gold or silver, have it accepted, or assent to its being placed in deposit for her, it is an offense entailing forfeiture and confession.

รูปิยสํโวหารสิกฺขาปทํ

The training rule on monetary transactions.

๒๒. ยา ปน ภิกฺขุนี นานปฺปการกํ รูปิยสํโวหารํ สมาปชฺเชยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

22. Should any bhikkhunī engage in various kinds of monetary transactions, it is an offense entailing forfeiture and confession.

กยวิกฺกยสิกฺขาปทํ

The training rule on buying and selling.

๒๓. ยา ปน ภิกฺขุนี นานปฺปการกํ กยวิกฺกยํ สมาปชฺเชยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

23. Should any bhikkhunī engage in various kinds of buying and selling, it is an offense entailing forfeiture and confession.

อูนปญฺจพนฺธนสิกฺขาปทํ

The training rule on a bowl with less than five mends.

๒๔. ยา ปน ภิกฺขุนี อูนปญฺจพนฺธเนน ปตฺเตน อญฺญํ นวํ ปตฺตํ เจตาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ. ตาย ภิกฺขุนิยา โส ปตฺโต ภิกฺขุนิปริสาย นิสฺสชฺชิตพฺโพ, โย จ ตสฺสา ภิกฺขุนิปริสาย ปตฺตปริยนฺโต, โส ตสฺสา ภิกฺขุนิยา ปทาตพฺโพ ‘‘อยํ เต ภิกฺขุนิ ปตฺโต ยาวเภทนาย ธาเรตพฺโพ’’ติ, อยํ ตตฺถ สามีจิ.

24. Should any bhikkhunī, having a bowl with less than five mends, cause a new bowl to be obtained, it is an offense entailing forfeiture and confession. That bowl is to be forfeited by that bhikkhunī to the assembly of bhikkhunīs. And the last bowl in that assembly of bhikkhunīs' inventory is to be given to that bhikkhunī, saying: ‘This, bhikkhunī, is your bowl; it is to be kept until it breaks.’ This is the proper procedure in this case.

เภสชฺชสิกฺขาปทํ

The training rule concerning medicines.

๒๕. ยานิ [Pg.51] โข ปน ตานิ คิลานานํ ภิกฺขุนีนํ ปฏิสายนียานิ เภสชฺชานิ, เสยฺยถิทํ – สปฺปิ นวนีตํ เตลํ มธุ ผาณิตํ, ตานิ ปฏิคฺคเหตฺวา สตฺตาหปรมํ สนฺนิธิการกํ ปริภุญฺชิตพฺพานิ. ตํ อติกฺกาเมนฺติยา, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

25. Those medicines that are allowable for sick bhikkhunīs—namely, ghee, fresh butter, oil, honey, and molasses—having been received, may be stored and used for at most seven days. For one who goes beyond that limit, it is an offense entailing forfeiture and confession.

จีวรอจฺฉินฺทนสิกฺขาปทํ

The training rule on taking back a robe.

๒๖. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา สามํ จีวรํ ทตฺวา กุปิตา อนตฺตมนา อจฺฉินฺเทยฺย วา อจฺฉินฺทาเปยฺย วา, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

26. Should any bhikkhunī, having herself given a robe to a bhikkhunī, being angry and displeased, take it back or have it taken back, it is an offense entailing forfeiture and confession.

สุตฺตวิญฺญตฺติสิกฺขาปทํ

The training rule on requesting thread.

๒๗. ยา ปน ภิกฺขุนี สามํ สุตฺตํ วิญฺญาเปตฺวา ตนฺตวาเยหิ จีวรํ วายาเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

27. Should any bhikkhunī, having herself requested thread, have a robe woven by weavers, it is an offense entailing forfeiture and confession.

มหาเปสการสิกฺขาปทํ

The training rule on making specifications to weavers.

๒๘. ภิกฺขุนึ ปเนว อุทฺทิสฺส อญฺญาตโก คหปติ วา คหปตานี วา ตนฺตวาเยหิ จีวรํ วายาเปยฺย, ตตฺร เจสา ภิกฺขุนี ปุพฺเพ อปฺปวาริตา ตนฺตวาเย อุปสงฺกมิตฺวา จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺเชยฺย ‘‘อิทํ โข อาวุโส จีวรํ มํ อุทฺทิสฺส วิยฺยติ, อายตญฺจ กโรถ, วิตฺถตญฺจ อปฺปิตญฺจ สุวีตญฺจ สุปฺปวายิตญฺจ สุวิเลขิตญฺจ สุวิตจฺฉิตญฺจ กโรถ, อปฺเปว นาม มยมฺปิ อายสฺมนฺตานํ กิญฺจิมตฺตํ อนุปทชฺเชยฺยามา’’ติ, เอวญฺจ สา ภิกฺขุนี วตฺวา กิญฺจิมตฺตํ อนุปทชฺเชยฺย อนฺตมโส ปิณฺฑปาตมตฺตมฺปิ, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

28. If an unrelated householder or householder’s wife has a robe woven by weavers for the sake of a bhikkhunī, and if that bhikkhunī, not previously invited, approaches the weavers and makes specifications about the robe: “This robe, friends, is being woven for me. Make it long, wide, closely woven, well woven, well spread, well scraped, and well carded. Perhaps I may give you something in return,” and if that bhikkhunī, having said this, gives them something in return, even so little as a lump of almsfood, it is an offense entailing forfeiture and confession.

อจฺเจกจีวรสิกฺขาปทํ

The training rule concerning an urgent robe.

๒๙. ทสาหานาคตํ กตฺติกเตมาสิกปุณฺณมํ ภิกฺขุนิยา ปเนว อจฺเจกจีวรํ อุปฺปชฺเชยฺย, อจฺเจกํ มญฺญมานาย ภิกฺขุนิยา ปฏิคฺคเหตพฺพํ, ปฏิคฺคเหตฺวา ยาว จีวรกาลสมยํ นิกฺขิปิตพฺพํ. ตโต เจ อุตฺตริ นิกฺขิเปยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

29. If an urgent robe should arise for a bhikkhunī when less than ten days remain until the Kattika full-moon day, the bhikkhunī, considering it to be urgent, may accept it. Having accepted it, she should keep it until the robe season. If she keeps it longer than that, it is an offense entailing forfeiture and confession.

ปริณตสิกฺขาปทํ

The training rule on what has been dedicated.

๓๐. ยา ปน ภิกฺขุนี ชานํ สงฺฆิกํ ลาภํ ปริณตํ อตฺตโน ปริณาเมยฺย, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

30. Should any bhikkhunī knowingly divert to herself a gain that has been dedicated to the Sangha, it is an offense entailing forfeiture and confession.

ปตฺตวคฺโค ตติโย.

The Bowl Chapter, the third.

อุทฺทิฏฺฐา [Pg.52] โข, อยฺยาโย, ตึส นิสฺสคฺคิยา ปาจิตฺติยา ธมฺมา. ตตฺถายฺยาโย, ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายฺยาโย, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable sisters, the thirty rules entailing forfeiture and confession have been recited. In this matter, venerable sisters, I ask you: Are you pure in this? A second time I ask: Are you pure in this? A third time I ask: Are you pure in this? You are pure in this, venerable sisters. Therefore you are silent. Thus I take it.

นิสฺสคฺคิยปาจิตฺติยา นิฏฺฐิตา.

The offenses entailing forfeiture and confession are concluded.

สุทฺธปาจิตฺติยา

Offenses of Confession

อิเม โข ปนายฺยาโย, ฉสฏฺฐิสตา ปาจิตฺติยา

Furthermore, venerable sisters, these are the one hundred and sixty-six offenses of confession,

ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

rules that come up for recitation.

ลสุณสิกฺขาปทํ

The training rule on garlic.

๑. ยา ปน ภิกฺขุนี ลสุณํ ขาเทยฺย ปาจิตฺติยํ.

1. Should any bhikkhunī eat garlic, it is an offense of confession.

สมฺพาธโลมสิกฺขาปทํ

The training rule on removing hair from a private part.

๒. ยา ปน ภิกฺขุนี สมฺพาเธ โลมํ สํหราเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

2. Should any bhikkhunī have hair removed from a private part, it is an offense of confession.

ตลฆาตกสิกฺขาปทํ

The training rule on striking with the palm.

๓. ตลฆาตเก ปาจิตฺติยํ.

3. Striking with the palm is an offense of confession.

ชตุมฏฺฐกสิกฺขาปทํ

The training rule on using an artificial implement.

๔. ชตุมฏฺฐเก ปาจิตฺติยํ.

4. Using an artificial implement is an offense of confession.

อุทกสุทฺธิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Water-Strainer.

๕. อุทกสุทฺธิกํ ปน ภิกฺขุนิยา อาทิยมานาย ทฺวงฺคุลปพฺพปรมํ อาทาตพฺพํ. ตํ อติกฺกาเมนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

5. Now, when a bhikkhunī is accepting a water-strainer, it should be accepted up to a maximum of two finger-joints. If she exceeds that, it is an offense of confession.

อุปติฏฺฐนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Attending.

๖. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุสฺส ภุญฺชนฺตสฺส ปานีเยน วา วิธูปเนน วา อุปติฏฺเฐยฺย, ปาจิตฺติยํ.

6. Should any bhikkhunī attend upon a bhikkhu who is eating with drinking water or a fan, it is an offense of confession.

อามกธญฺญสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Uncooked Grain.

๗. ยา ปน ภิกฺขุนี อามกธญฺญํ วิญฺญตฺวา วา วิญฺญาเปตฺวา วา ภชฺชิตฺวา วา ภชฺชาเปตฺวา วา โกฏฺเฏตฺวา วา โกฏฺฏาเปตฺวา วา ปจิตฺวา วา ปจาเปตฺวา วา ภุญฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

7. Should any bhikkhunī, having asked for uncooked grain, or having had it asked for, or having roasted it, or having had it roasted, or having pounded it, or having had it pounded, or having cooked it, or having had it cooked, then eat it, it is an offense of confession.

ปฐมอุจฺจารฉฑฺฑนสิกฺขาปทํ

The First Training Rule on Discarding Excrement.

๘. ยา [Pg.53] ปน ภิกฺขุนี อุจฺจารํ วา ปสฺสาวํ วา สงฺการํ วา วิฆาสํ วา ติโรกุฏฺเฏ วา ติโรปากาเร วา ฉฑฺเฑยฺย วา ฉฑฺฑาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

8. Should any bhikkhunī throw away, or have thrown away, excrement, urine, rubbish, or food scraps over a wall or beyond an enclosure, it is a Pācittiya.

ทุติยอุจฺจารฉฑฺฑนสิกฺขาปทํ

The Second Training Rule on Discarding Excrement.

๙. ยา ปน ภิกฺขุนี อุจฺจารํ วา ปสฺสาวํ วา สงฺการํ วา วิฆาสํ วา หริเต ฉฑฺเฑยฺย วา ฉฑฺฑาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

9. Should any bhikkhunī discard, or have discarded, excrement, urine, rubbish, or food scraps on green vegetation, it is a Pācittiya.

นจฺจคีตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Dancing and Singing.

๑๐. ยา ปน ภิกฺขุนี นจฺจํ วา คีตํ วา วาทิตํ วา ทสฺสนาย คจฺเฉยฺย, ปาจิตฺติยํ.

10. Should any bhikkhunī go to see dancing, singing, or instrumental music, it is a Pācittiya.

ลสุณวคฺโค ปฐโม.

The First Chapter on Garlic.

รตฺตนฺธการสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Darkness at Night.

๑๑. ยา ปน ภิกฺขุนี รตฺตนฺธกาเร อปฺปทีเป ปุริเสน สทฺธึ เอเกเนกา สนฺติฏฺเฐยฺย วา สลฺลเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

11. Should any bhikkhunī stand or converse alone with a man in the darkness of night without a lamp, it is a Pācittiya.

ปฏิจฺฉนฺโนกาสสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Concealed Place.

๑๒. ยา ปน ภิกฺขุนี ปฏิจฺฉนฺเน โอกาเส ปุริเสน สทฺธึ เอเกเนกา สนฺติฏฺเฐยฺย วา สลฺลเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

12. Should any bhikkhunī stand or converse alone with a man in a concealed place, it is a Pācittiya.

อชฺโฌกาสสลฺลปนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Conversing in an Open Place.

๑๓. ยา ปน ภิกฺขุนี อชฺโฌกาเส ปุริเสน สทฺธึ เอเกเนกา สนฺติฏฺเฐยฺย วา สลฺลเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

13. Should any bhikkhunī stand or converse alone with a man in an open place, it is a Pācittiya.

ทุติยิกอุยฺโยชนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Dismissing a Companion.

๑๔. ยา ปน ภิกฺขุนี รถิกาย วา พฺยูเห วา สิงฺฆาฏเก วา ปุริเสน สทฺธึ เอเกเนกา สนฺติฏฺเฐยฺย วา สลฺลเปยฺย วา นิกณฺณิกํ วา ชปฺเปยฺย ทุติยิกํ วา ภิกฺขุนึ อุยฺโยเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

14. Should any bhikkhunī stand or converse alone with a man on a road, in a lane, or at a crossroads, or whisper to him, or send away a companion bhikkhunī, it is a Pācittiya.

อนาปุจฺฉาปกฺกมนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Departing Without Asking Permission.

๑๕. ยา ปน ภิกฺขุนี ปุเรภตฺตํ กุลานิ อุปสงฺกมิตฺวา อาสเน นิสีทิตฺวา สามิเก อนาปุจฺฉา ปกฺกเมยฺย, ปาจิตฺติยํ.

15. Should any bhikkhunī, having approached families before the meal, sit down on a seat and then leave without asking the owner, it is a Pācittiya.

อนาปุจฺฉาอภินิสีทนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on sitting down without asking permission.

๑๖. ยา [Pg.54] ปน ภิกฺขุนี ปจฺฉาภตฺตํ กุลานิ อุปสงฺกมิตฺวา สามิเก อนาปุจฺฉา อาสเน อภินิสีเทยฺย วา อภินิปชฺเชยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

16. Should any bhikkhunī, having approached families after the meal, sit down or lie down on a seat without asking the owner, it is a Pācittiya.

อนาปุจฺฉาสนฺถรณสิกฺขาปทํ

The Training Rule on spreading out bedding without asking permission.

๑๗. ยา ปน ภิกฺขุนี วิกาเล กุลานิ อุปสงฺกมิตฺวา สามิเก อนาปุจฺฉา เสยฺยํ สนฺถริตฺวา วา สนฺถราเปตฺวา วา อภินิสีเทยฺย วา อภินิปชฺเชยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

17. Should any bhikkhunī, having approached families at an unseemly time, without asking the owner, spread out a bed or have it spread out, and then sit down or lie down, it is a Pācittiya.

ปรอุชฺฌาปนกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on censuring others.

๑๘. ยา ปน ภิกฺขุนี ทุคฺคหิเตน ทูปธาริเตน ปรํ อุชฺฌาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

18. Should any bhikkhunī, by means of what is poorly grasped and poorly ascertained, cause another to be censured, it is a Pācittiya.

ปรอภิสปนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on cursing others.

๑๙. ยา ปน ภิกฺขุนี อตฺตานํ วา ปรํ วา นิรเยน วา พฺรหฺมจริเยน วา อภิสเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

19. Should any bhikkhunī curse herself or another with reference to hell or the holy life, it is a Pācittiya.

โรทนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on weeping.

๒๐. ยา ปน ภิกฺขุนี อตฺตานํ วธิตฺวา วธิตฺวา โรเทยฺย, ปาจิตฺติยํ.

20. Should any bhikkhunī, beating herself again and again, weep, it is a Pācittiya.

รตฺตนฺธการวคฺโค ทุติโย.

The Chapter on Darkness at Night, the Second.

นคฺคสิกฺขาปทํ

The Training Rule on nakedness.

๒๑. ยา ปน ภิกฺขุนี นคฺคา นหาเยยฺย, ปาจิตฺติยํ.

21. Should any bhikkhunī bathe naked, it is a Pācittiya.

อุทกสาฏิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the bathing cloth.

๒๒. อุทกสาฏิกํ ปน ภิกฺขุนิยา การยมานาย ปมาณิกา กาเรตพฺพา, ตตฺริทํ ปมาณํ, ทีฆโส จตสฺโส วิทตฺถิโย สุคตวิทตฺถิยา, ติริยํ ทฺเว วิทตฺถิโย. ตํ อติกฺกาเมนฺติยา เฉทนกํ ปาจิตฺติยํ.

22. When a bhikkhunī is having a bathing cloth made, it should be made to the standard measure. Herein, this is the measure: four Sugata spans in length and two spans in width. For one who exceeds that, it is a Pācittiya offense requiring cutting.

จีวรสิพฺพนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on sewing robes.

๒๓. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา จีวรํ วิสิพฺเพตฺวา วา วิสิพฺพาเปตฺวา วา สา ปจฺฉา อนนฺตรายิกินี เนว สิพฺเพยฺย, น สิพฺพาปนาย อุสฺสุกฺกํ กเรยฺย อญฺญตฺร จตูหปญฺจาหา, ปาจิตฺติยํ.

23. Should any bhikkhunī, having unsewn or having had unsewn a bhikkhunī’s robe, afterwards, without any impediment, neither sew it nor make an effort to have it sewn for four or five days, it is a Pācittiya.

สงฺฆาฏิจารสิกฺขาปทํ

The Training Rule on being separated from the outer robe.

๒๔. ยา [Pg.55] ปน ภิกฺขุนี ปญฺจาหิกํ สงฺฆาฏิจารํ อติกฺกาเมยฺย, ปาจิตฺติยํ.

24. Should any bhikkhunī exceed the five-day period of separation from her outer robe, it is a Pācittiya.

จีวรสงฺกมนียสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a transferable robe.

๒๕. ยา ปน ภิกฺขุนี จีวรสงฺกมนียํ ธาเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

25. Should any bhikkhunī wear a robe intended for transfer, it is a Pācittiya.

คณจีวรสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a group robe.

๒๖. ยา ปน ภิกฺขุนี คณสฺส จีวรลาภํ อนฺตรายํ กเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

26. Should any bhikkhunī create an obstruction to the Sangha's receipt of robes, it is a Pācittiya.

ปฏิพาหนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on obstructing.

๒๗. ยา ปน ภิกฺขุนี ธมฺมิกํ จีวรวิภงฺคํ ปฏิพาเหยฺย, ปาจิตฺติยํ.

27. Should any bhikkhunī obstruct a lawful distribution of robes, it is an offense of expiation.

จีวรทานสิกฺขาปทํ

The training rule on giving robes.

๒๘. ยา ปน ภิกฺขุนี อคาริกสฺส วา ปริพฺพาชกสฺส วา ปริพฺพาชิกาย วา สมณจีวรํ ทเทยฺย, ปาจิตฺติยํ.

28. Should any bhikkhunī give a monastic robe to a householder, a male wanderer, or a female wanderer, it is an offense of expiation.

กาลอติกฺกมนสิกฺขาปทํ

The training rule on exceeding the time limit.

๒๙. ยา ปน ภิกฺขุนี ทุพฺพลจีวรปจฺจาสาย จีวรกาลสมยํ อติกฺกาเมยฺย, ปาจิตฺติยํ.

29. Should any bhikkhunī, hoping for a superior robe, exceed the robe season, it is an offense of expiation.

กถินุทฺธารสิกฺขาปทํ

The training rule on removing the kathina.

๓๐. ยา ปน ภิกฺขุนี ธมฺมิกํ กถินุทฺธารํ ปฏิพาเหยฺย, ปาจิตฺติยํ.

30. Should any bhikkhunī obstruct a lawful removal of the kathina, it is an offense of expiation.

นคฺควคฺโค ตติโย.

The third chapter on nakedness.

เอกมญฺจตุวฏฺฏนสิกฺขาปทํ

The training rule on sharing a single bed.

๓๑. ยา ปน ภิกฺขุนิโย ทฺเว เอกมญฺเจ ตุวฏฺเฏยฺยุํ, ปาจิตฺติยํ.

31. Should two bhikkhunīs lie down on one bed, it is an offense of expiation.

เอกตฺถรณตุวฏฺฏนสิกฺขาปทํ

The training rule on using a single covering.

๓๒. ยา ปน ภิกฺขุนิโย ทฺเว เอกตฺถรณปาวุรณา ตุวฏฺเฏยฺยุํ, ปาจิตฺติยํ.

32. Should two bhikkhunīs lie down under one covering, it is an offense of expiation.

อผาสุกรณสิกฺขาปทํ

The training rule on causing discomfort.

๓๓. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา สญฺจิจฺจ อผาสุํ กเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

33. Should any bhikkhunī intentionally cause discomfort to another bhikkhunī, it is an offense of expiation.

นอุปฏฺฐาปนสิกฺขาปทํ

The training rule on not attending.

๓๔. ยา [Pg.56] ปน ภิกฺขุนี ทุกฺขิตํ สหชีวินึ เนว อุปฏฺฐเหยฺย, น อุปฏฺฐาปนาย อุสฺสุกฺกํ กเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

34. Should any bhikkhunī not attend to a sick co-resident, nor make an effort to arrange for her attendance, it is an offense of expiation.

นิกฺกฑฺฒนสิกฺขาปทํ

The training rule on expulsion.

๓๕. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา อุปสฺสยํ ทตฺวา กุปิตา อนตฺตมนา นิกฺกฑฺเฒยฺย วา นิกฺกฑฺฒาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

35. Should any bhikkhunī, having given lodging to another bhikkhunī, being angry and displeased, evict her or have her evicted, it is an offense of expiation.

สํสฏฺฐสิกฺขาปทํ

The training rule on association.

๓๖. ยา ปน ภิกฺขุนี สํสฏฺฐา วิหเรยฺย คหปตินา วา คหปติปุตฺเตน วา, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺส วจนียา ‘‘มายฺเย, สํสฏฺฐา วิหริ คหปตินาปิ คหปติปุตฺเตนาปิ, วิวิจฺจายฺเย, วิเวกญฺเญว ภคินิยา สงฺโฆ วณฺเณตี’’ติ. เอวญฺจ สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ วุจฺจมานา ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺพา ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย, ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมานา ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ. โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

36. Should any bhikkhunī live in close association with a householder or a householder’s son, the bhikkhunīs should say to her: "Sister, do not live in close association with a householder or a householder’s son. Live secluded, sister, for the Sangha praises seclusion for a sister." If that bhikkhunī, being spoken to thus by the bhikkhunīs, persists in that behavior, she should be formally admonished up to three times to relinquish that behavior. If, while being admonished up to the third time, she relinquishes it, that is good. If she does not relinquish it, it is an offense of expiation.

อนฺโตรฏฺฐสิกฺขาปทํ

The training rule on being within the country.

๓๗. ยา ปน ภิกฺขุนี อนฺโตรฏฺเฐ สาสงฺกสมฺมเต สปฺปฏิภเย อสตฺถิกา จาริกํ จเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

37. Should any bhikkhunī travel without a companion within the country in a region considered to be dangerous and perilous, it is an offense of expiation.

ติโรรฏฺฐสิกฺขาปทํ

The training rule on being outside the country.

๓๘. ยา ปน ภิกฺขุนี ติโรรฏฺเฐ สาสงฺกสมฺมเต สปฺปฏิภเย อสตฺถิกา จาริกํ จเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

38. Should any bhikkhunī travel without a companion outside the country in a region considered to be dangerous and perilous, it is an offense of expiation.

อนฺโตวสฺสสิกฺขาปทํ

The training rule on the rains-retreat.

๓๙. ยา ปน ภิกฺขุนี อนฺโตวสฺสํ จาริกํ จเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

39. Should any bhikkhunī travel during the rains-retreat, it is an offense of expiation.

จาริกนปกฺกมนสิกฺขาปทํ

The training rule on not setting out on a journey.

๔๐. ยา ปน ภิกฺขุนี วสฺสํวุฏฺฐา จาริกํ น ปกฺกเมยฺย อนฺตมโส ฉปฺปญฺจโยชนานิปิ, ปาจิตฺติยํ.

40. Should any bhikkhunī, having completed the rains-retreat, not set out on a journey of at least five or six yojanas, it is an offense of expiation.

ตุวฏฺฏวคฺโค จตุตฺโถ.

The Fourth Chapter: On Lying Down.

ราชาคารสิกฺขาปทํ

The training rule on a royal residence.

๔๑. ยา [Pg.57] ปน ภิกฺขุนี ราชาคารํ วา จิตฺตาคารํ วา อารามํ วา อุยฺยานํ วา โปกฺขรณึ วา ทสฺสนาย คจฺเฉยฺย, ปาจิตฺติยํ.

41. Should any bhikkhunī go to see a royal residence, a painted hall, a pleasure grove, a park, or a lotus pond, it is an offense of expiation.

อาสนฺทิปริภุญฺชนสิกฺขาปทํ

The training rule on using a high seat.

๔๒. ยา ปน ภิกฺขุนี อาสนฺทึ วา ปลฺลงฺกํ วา ปริภุญฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

42. Should any bhikkhunī use a high seat or a couch, it is an offense of expiation.

สุตฺตกนฺตนสิกฺขาปทํ

The training rule on spinning thread.

๔๓. ยา ปน ภิกฺขุนี สุตฺตํ กนฺเตยฺย, ปาจิตฺติยํ.

43. Should any bhikkhunī spin thread, it is an offense of expiation.

คิหิเวยฺยาวจฺจสิกฺขาปทํ

The training rule on service to householders.

๔๔. ยา ปน ภิกฺขุนี คิหิเวยฺยาวจฺจํ กเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

44. Should any bhikkhunī perform a service for a householder, it is an offense of expiation.

อธิกรณสิกฺขาปทํ

The training rule on a legal issue.

๔๕. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา ‘‘เอหายฺเย, อิมํ อธิกรณํ วูปสเมหี’’ติ วุจฺจมานา ‘‘สาธู’’ติ ปฏิสฺสุณิตฺวา สา ปจฺฉา อนนฺตรายิกินี เนว วูปสเมยฺย, น วูปสมาย อุสฺสุกฺกํ กเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

45. Should any bhikkhunī, being told by another bhikkhunī, 'Come, venerable sister, settle this legal issue,' agree, saying, 'Very well,' but later, without any impediment, neither settle it nor make an effort to settle it, it is an offense of expiation.

โภชนทานสิกฺขาปทํ

The training rule on giving food.

๔๖. ยา ปน ภิกฺขุนี อคาริกสฺส วา ปริพฺพาชกสฺส วา ปริพฺพาชิกาย วา สหตฺถา ขาทนียํ วา โภชนียํ วา ทเทยฺย, ปาจิตฺติยํ.

46. Should any bhikkhunī give, with her own hand, chewable food or edible food to a householder, a male wanderer, or a female wanderer, it is a Pācittiya.

อาวสถจีวรสิกฺขาปทํ

The training rule on a lodging robe.

๔๗. ยา ปน ภิกฺขุนี อาวสถจีวรํ อนิสฺสชฺเชตฺวา ปริภุญฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

47. Should any bhikkhunī use a lodging robe without relinquishing it, it is a Pācittiya.

อาวสถวิหารสิกฺขาปทํ

The training rule on a lodging.

๔๘. ยา ปน ภิกฺขุนี อาวสถํ อนิสฺสชฺชิตฺวา จาริกํ ปกฺกเมยฺย, ปาจิตฺติยํ.

48. Should any bhikkhunī, without relinquishing her lodging, set out on a journey, it is a Pācittiya.

ติรจฺฉานวิชฺชาปริยาปุณนสิกฺขาปทํ

The training rule on learning worldly arts.

๔๙. ยา ปน ภิกฺขุนี ติรจฺฉานวิชฺชํ ปริยาปุเณยฺย, ปาจิตฺติยํ.

49. Should any bhikkhunī learn worldly arts, it is a Pācittiya.

ติรจฺฉานวิชฺชาวาจนสิกฺขาปทํ

The training rule on teaching worldly arts.

๕๐. ยา ปน ภิกฺขุนี ติรจฺฉานวิชฺชํ วาเจยฺย, ปาจิตฺติยํ.

50. Should any bhikkhunī teach worldly arts, it is a Pācittiya.

จิตฺตาคารวคฺโค ปญฺจโม.

The Painted Hall Chapter, the Fifth.

อารามปวิสนสิกฺขาปทํ

The training rule on entering a monastery.

๕๑. ยา [Pg.58] ปน ภิกฺขุนี ชานํ สภิกฺขุกํ อารามํ อนาปุจฺฉา ปวิเสยฺย, ปาจิตฺติยํ.

51. Should any bhikkhunī knowingly enter a monastery where bhikkhus are present without asking permission, it is a Pācittiya.

ภิกฺขุอกฺโกสนสิกฺขาปทํ

The training rule on insulting a bhikkhu.

๕๒. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุํ อกฺโกเสยฺย วา ปริภาเสยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

52. Should any bhikkhunī insult or revile a bhikkhu, it is a Pācittiya.

คณปริภาสนสิกฺขาปทํ

The training rule on abusing a group.

๕๓. ยา ปน ภิกฺขุนี จณฺฑีกตา คณํ ปริภาเสยฺย, ปาจิตฺติยํ.

53. Should any bhikkhunī, being quarrelsome, revile a group, it is a Pācittiya.

ปวาริตสิกฺขาปทํ

The training rule on invitation.

๕๔. ยา ปน ภิกฺขุนี นิมนฺติตา วา ปวาริตา วา ขาทนียํ วา โภชนียํ วา ขาเทยฺย วา ภุญฺเชยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

54. Should any bhikkhunī, having been invited or offered, eat or consume chewable food or edible food, it is a Pācittiya.

กุลมจฺฉรินีสิกฺขาปทํ

The training rule on miserliness toward families.

๕๕. ยา ปน ภิกฺขุนี กุลมจฺฉรินี อสฺส, ปาจิตฺติยํ.

55. Should any bhikkhunī be miserly toward families, it is a Pācittiya.

อภิกฺขุกาวาสสิกฺขาปทํ

The training rule on a residence without bhikkhus.

๕๖. ยา ปน ภิกฺขุนี อภิกฺขุเก อาวาเส วสฺสํ วเสยฺย, ปาจิตฺติยํ.

56. Should any bhikkhunī spend the Rains in a residence without bhikkhus, it is a Pācittiya.

อปวารณาสิกฺขาปทํ

The training rule on not holding the Pavāraṇā.

๕๗. ยา ปน ภิกฺขุนี วสฺสํวุฏฺฐา อุภโตสงฺเฆ ตีหิ ฐาเนหิ น ปวาเรยฺย ทิฏฺเฐน วา สุเตน วา ปริสงฺกาย วา, ปาจิตฺติยํ.

57. Should any bhikkhunī who has completed the Rains residence not hold the Pavāraṇā in both Saṅghas on three grounds—by what has been seen, by what has been heard, or by suspicion—it is a Pācittiya.

โอวาทสิกฺขาปทํ

The training rule on instruction.

๕๘. ยา ปน ภิกฺขุนี โอวาทาย วา สํวาสาย วา น คจฺเฉยฺย, ปาจิตฺติยํ.

58. Should any bhikkhunī not go for instruction or for communion, it is a Pācittiya.

โอวาทูปสงฺกมนสิกฺขาปทํ

The training rule on approaching for instruction.

๕๙. อนฺวทฺธมาสํ ภิกฺขุนิยา ภิกฺขุสงฺฆโต ทฺเว ธมฺมา ปจฺจาสีสิตพฺพา อุโปสถปุจฺฉกญฺจ โอวาทูปสงฺกมนญฺจ. ตํ อติกฺกาเมนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

59. Every half-month, a bhikkhunī should expect two things from the Bhikkhu Saṅgha: the asking of the Uposatha day and the approaching for instruction. Should she neglect this, it is a Pācittiya.

ปสาเขชาตสิกฺขาปทํ

The training rule on a growth in the armpit.

๖๐. ยา ปน ภิกฺขุนี ปสาเข ชาตํ คณฺฑํ วา รุธิตํ วา อนปโลเกตฺวา สงฺฆํ วา คณํ วา ปุริเสน สทฺธึ เอเกเนกา เภทาเปยฺย วา [Pg.59] ผาลาเปยฺย วา โธวาเปยฺย วา อาลิมฺปาเปยฺย วา พนฺธาเปยฺย วา โมจาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

60. Should any bhikkhunī, without having gained the consent of the Saṅgha or a group, have a boil or a sore that has arisen in the armpit lanced, pierced, washed, anointed, bandaged, or unbandaged by a man, one on one, it is a Pācittiya.

อารามวคฺโค ฉฏฺโฐ.

The Monastery Chapter, the Sixth.

คพฺภินีสิกฺขาปทํ

The training rule on a pregnant woman.

๖๑. ยา ปน ภิกฺขุนี คพฺภินึ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

61. Should any bhikkhunī give the full admission to a pregnant woman, it is a Pācittiya.

ปายนฺตีสิกฺขาปทํ

The training rule on a nursing mother.

๖๒. ยา ปน ภิกฺขุนี ปายนฺตึ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

62. Should any bhikkhunī give the full admission to a nursing mother, it is a Pācittiya.

ปฐมสิกฺขมานสิกฺขาปทํ

The first training rule on a probationer.

๖๓. ยา ปน ภิกฺขุนี ทฺเว วสฺสานิ ฉสุ ธมฺเมสุ อสิกฺขิตสิกฺขํ สิกฺขมานํ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

63. Should any bhikkhunī give the full admission to a probationer who has not trained for two years in the six principles, it is a Pācittiya.

ทุติยสิกฺขมานสิกฺขาปทํ

The second training rule on a probationer.

๖๔. ยา ปน ภิกฺขุนี ทฺเว วสฺสานิ ฉสุ ธมฺเมสุ สิกฺขิตสิกฺขํ สิกฺขมานํ สงฺเฆน อสมฺมตํ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

64. Should any bhikkhunī give full admission to a probationer who, having trained for two years in the six rules, has not been approved by the Saṅgha, it is a Pācittiya.

ปฐมคิหิคตสิกฺขาปทํ

The first training rule on a woman living the household life.

๖๕. ยา ปน ภิกฺขุนี อูนทฺวาทสวสฺสํ คิหิคตํ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

65. Should any bhikkhunī give the full admission to a laywoman who is under twelve years of age, it is an offense of expiation.

ทุติยคิหิคตสิกฺขาปทํ

The Second Training Rule on a Laywoman

๖๖. ยา ปน ภิกฺขุนี ปริปุณฺณทฺวาทสวสฺสํ คิหิคตํ ทฺเว วสฺสานิ ฉสุ ธมฺเมสุ อสิกฺขิตสิกฺขํ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

66. Should any bhikkhunī give the full admission to a laywoman who has completed twelve years of age but has not trained for two years in the six rules, it is an offense of expiation.

ตติยคิหิคตสิกฺขาปทํ

The Third Training Rule on a Laywoman

๖๗. ยา ปน ภิกฺขุนี ปริปุณฺณทฺวาทสวสฺสํ คิหิคตํ ทฺเว วสฺสานิ ฉสุ ธมฺเมสุ สิกฺขิตสิกฺขํ สงฺเฆน อสมฺมตํ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

67. Should any bhikkhunī give the full admission to a laywoman who has completed twelve years of age, has trained for two years in the six rules, but has not been approved by the Saṅgha, it is an offense of expiation.

ปฐมสหชีวินีสิกฺขาปทํ

The First Training Rule on a Co-resident

๖๘. ยา ปน ภิกฺขุนี สหชีวินึ วุฏฺฐาเปตฺวา ทฺเว วสฺสานิ เนว อนุคฺคณฺเหยฺย น อนุคฺคณฺหาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

68. Should any bhikkhunī, having given the full admission to a co-resident, for two years neither support her nor arrange for her support, it is an offense of expiation.

ปวตฺตินีนานุพนฺธนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Attending on the Preceptor

๖๙. ยา ปน ภิกฺขุนี วุฏฺฐาปิตํ ปวตฺตินึ ทฺเว วสฺสานิ นานุพนฺเธยฺย, ปาจิตฺติยํ.

69. Should any bhikkhunī not attend on her preceptor for two years after her full admission, it is an offense of expiation.

ทุติยสหชีวินีสิกฺขาปทํ

The Second Training Rule on a Co-resident

๗๐. ยา [Pg.60] ปน ภิกฺขุนี สหชีวินึ วุฏฺฐาเปตฺวา เนว วูปกาเสยฺย น วูปกาสาเปยฺย อนฺตมโส ฉปฺปญฺจโยชนานิปิ, ปาจิตฺติยํ.

70. Should any bhikkhunī, having given the full admission to a co-resident, neither send her away nor arrange for her to be sent away, even for a distance of five or six leagues, it is an offense of expiation.

คพฺภินิวคฺโค สตฺตโม.

The Seventh Chapter: The Pregnant Woman

ปฐมกุมาริภูตสิกฺขาปทํ

The First Training Rule on a Maiden

๗๑. ยา ปน ภิกฺขุนี อูนวีสติวสฺสํ กุมาริภูตํ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

71. Should any bhikkhunī give the full admission to a maiden who is under twenty years of age, it is an offense of expiation.

ทุติยกุมาริภูตสิกฺขาปทํ

The Second Training Rule on a Maiden

๗๒. ยา ปน ภิกฺขุนี ปริปุณฺณวีสติวสฺสํ กุมาริภูตํ ทฺเว วสฺสานิ ฉสุ ธมฺเมสุ อสิกฺขิตสิกฺขํ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

72. Should any bhikkhunī give the full admission to a maiden who has completed twenty years of age but has not trained for two years in the six rules, it is an offense of expiation.

ตติยกุมาริภูตสิกฺขาปทํ

The Third Training Rule on a Maiden

๗๓. ยา ปน ภิกฺขุนี ปริปุณฺณวีสติวสฺสํ กุมาริภูตํ ทฺเว วสฺสานิ ฉสุ ธมฺเมสุ สิกฺขิตสิกฺขํ สงฺเฆน อสมฺมตํ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

73. Should any bhikkhunī give the full admission to a maiden who has completed twenty years of age, has trained in the six rules for two years, but has not been approved by the Saṅgha, it is an offense of expiation.

อูนทฺวาทสวสฺสสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Being Under Twelve Years of Seniority

๗๔. ยา ปน ภิกฺขุนี อูนทฺวาทสวสฺสา วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

74. Should any bhikkhunī who is under twelve years of seniority give the full admission, it is an offense of expiation.

ปริปุณฺณทฺวาทสวสฺสสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Having Completed Twelve Years

๗๕. ยา ปน ภิกฺขุนี ปริปุณฺณทฺวาทสวสฺสา สงฺเฆน อสมฺมตา วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

75. Should any bhikkhunī who has completed twelve years of seniority, but has not been authorized by the Saṅgha, give the full admission, it is an offense of expiation.

ขิยฺยนธมฺมสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Expressing Discontent

๗๖. ยา ปน ภิกฺขุนี ‘‘อลํ ตาว เต, อยฺเย, วุฏฺฐาปิเตนา’’ติ วุจฺจมานา ‘‘สาธู’’ติ ปฏิสฺสุณิตฺวา สา ปจฺฉา ขิยฺยนธมฺมํ อาปชฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

76. Should any bhikkhunī, on being told, 'Venerable, enough of giving the full admission for now,' after having replied, 'Very well,' later express discontent, it is an offense of expiation.

ปฐมสิกฺขมานนวุฏฺฐาปนสิกฺขาปทํ

The First Training Rule on Not Giving the Full Admission to a Probationer

๗๗. ยา ปน ภิกฺขุนี สิกฺขมานํ ‘‘สเจ เม ตฺวํ, อยฺเย, จีวรํ ทสฺสสิ, เอวาหํ ตํ วุฏฺฐาเปสฺสามี’’ติ วตฺวา สา ปจฺฉา อนนฺตรายิกินี เนว วุฏฺฐาเปยฺย, น วุฏฺฐาปนาย อุสฺสุกฺกํ กเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

77. Should any bhikkhunī, having said to a probationer, 'Venerable, if you give me a robe, I will give you the full admission,' later, when there is no impediment, neither give the full admission nor make an effort to do so, it is an offense of expiation.

ทุติยสิกฺขมานนวุฏฺฐาปนสิกฺขาปทํ

The Second Training Rule on Not Giving the Full Admission to a Probationer

๗๘. ยา [Pg.61] ปน ภิกฺขุนี สิกฺขมานํ ‘‘สเจ มํ ตฺวํ, อยฺเย, ทฺเว วสฺสานิ อนุพนฺธิสฺสสิ, เอวาหํ ตํ วุฏฺฐาเปสฺสามี’’ติ วตฺวา สา ปจฺฉา อนนฺตรายิกินี เนว วุฏฺฐาเปยฺย, น วุฏฺฐาปนาย อุสฺสุกฺกํ กเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

78. Should any bhikkhunī, having said to a probationer, 'Venerable, if you attend upon me for two years, I will give you the full admission,' later, when there is no impediment, neither give the full admission nor make an effort to do so, it is an offense of expiation.

โสกาวาสสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Source of Sorrow

๗๙. ยา ปน ภิกฺขุนี ปุริสสํสฏฺฐํ กุมารกสํสฏฺฐํ จณฺฑึ โสกาวาสํ สิกฺขมานํ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

79. Should any bhikkhunī give the full admission to a probationer who is involved with men, involved with boys, is fierce, and is a source of sorrow, it is an offense of expiation.

อนนุญฺญาตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on One Who Is Unpermitted

๘๐. ยา ปน ภิกฺขุนี มาตาปิตูหิ วา สามิเกน วา อนนุญฺญาตํ สิกฺขมานํ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

80. Should any bhikkhunī give the full admission to a probationer who is unpermitted by her parents or her husband, it is an offense of expiation.

ปาริวาสิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on One Undergoing Probation

๘๑. ยา ปน ภิกฺขุนี ปาริวาสิกฉนฺททาเนน สิกฺขมานํ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

81. Should any bhikkhunī give the full admission to a probationer by means of the consent of a bhikkhunī on probation, it is an offense of expiation.

อนุวสฺสสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Giving Full Admission Annually

๘๒. ยา ปน ภิกฺขุนี อนุวสฺสํ วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

82. Should any bhikkhunī give the full admission annually, it is an offense of expiation.

เอกวสฺสสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Single Year

๘๓. ยา ปน ภิกฺขุนี เอกํ วสฺสํ ทฺเว วุฏฺฐาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

83. Should any bhikkhunī give the full admission to two women in a single year, it is an offense of expiation.

กุมาริภูตวคฺโค อฏฺฐโม.

The Eighth Chapter: Maidens

ฉตฺตุปาหนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Parasols and Footwear

๘๔. ยา ปน ภิกฺขุนี อคิลานา ฉตฺตุปาหนํ ธาเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

84. Should any bhikkhunī, not being ill, use a parasol and footwear, it is an offense entailing expiation.

ยานสิกฺขาปทํ

The training rule concerning vehicles.

๘๕. ยา ปน ภิกฺขุนี อคิลานา ยาเนน ยาเยยฺย, ปาจิตฺติยํ.

85. Should any bhikkhunī, not being ill, travel by vehicle, it is an offense entailing expiation.

สงฺฆาณิสิกฺขาปทํ

The training rule concerning the saṅghāṇi.

๘๖. ยา ปน ภิกฺขุนี สงฺฆาณึ ธาเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

86. Should any bhikkhunī wear a saṅghāṇi, it is an offense entailing expiation.

อิตฺถาลงฺการสิกฺขาปทํ

The training rule concerning women's adornments.

๘๗. ยา ปน ภิกฺขุนี อิตฺถาลงฺการํ ธาเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

87. Should any bhikkhunī wear women's adornments, it is an offense entailing expiation.

คนฺธวณฺณกสิกฺขาปทํ

The training rule concerning scented powder.

๘๘. ยา [Pg.62] ปน ภิกฺขุนี คนฺธวณฺณเกน นหาเยยฺย, ปาจิตฺติยํ.

88. Should any bhikkhunī bathe with scented powder, it is an offense entailing expiation.

วาสิตกสิกฺขาปทํ

The training rule concerning perfumed oil-cake.

๘๙. ยา ปน ภิกฺขุนี วาสิตเกน ปิญฺญาเกน นหาเยยฺย, ปาจิตฺติยํ.

89. Should any bhikkhunī bathe with perfumed oil-cake, it is an offense entailing expiation.

ภิกฺขุนิอุมฺมทฺทาปนสิกฺขาปทํ

The training rule concerning being massaged by a bhikkhunī.

๙๐. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา อุมฺมทฺทาเปยฺย วา ปริมทฺทาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

90. Should any bhikkhunī have a bhikkhunī rub or massage her, it is an offense entailing expiation.

สิกฺขมานอุมฺมทฺทาปนสิกฺขาปทํ

The training rule concerning being massaged by a female probationer.

๙๑. ยา ปน ภิกฺขุนี สิกฺขมานาย อุมฺมทฺทาเปยฺย วา ปริมทฺทาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

91. Should any bhikkhunī have a female probationer rub or massage her, it is an offense entailing expiation.

สามเณรีอุมฺมทฺทาปนสิกฺขาปทํ

The training rule concerning being massaged by a female novice.

๙๒. ยา ปน ภิกฺขุนี สามเณริยา อุมฺมทฺทาเปยฺย วา ปริมทฺทาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

92. Should any bhikkhunī have a female novice rub or massage her, it is an offense entailing expiation.

คิหินิอุมฺมทฺทาปนสิกฺขาปทํ

The training rule concerning being massaged by a laywoman.

๙๓. ยา ปน ภิกฺขุนี คิหินิยา อุมฺมทฺทาเปยฺย วา ปริมทฺทาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

93. Should any bhikkhunī have a laywoman rub or massage her, it is an offense entailing expiation.

อนาปุจฺฉาสิกฺขาปทํ

The training rule concerning not asking permission.

๙๔. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุสฺส ปุรโต อนาปุจฺฉา อาสเน นิสีเทยฺย, ปาจิตฺติยํ.

94. Should any bhikkhunī sit down on a seat in front of a bhikkhu without asking permission, it is an offense entailing expiation.

ปญฺหาปุจฺฉนสิกฺขาปทํ

The training rule concerning asking a question.

๙๕. ยา ปน ภิกฺขุนี อโนกาสกตํ ภิกฺขุํ ปญฺหํ ปุจฺเฉยฺย, ปาจิตฺติยํ.

95. Should any bhikkhunī ask a question of a bhikkhu who has not given permission, it is an offense entailing expiation.

อสํกจฺจิกสิกฺขาปทํ

The training rule concerning not wearing the saṅkaccika.

๙๖. ยา ปน ภิกฺขุนี อสํกจฺจิกา คามํ ปวิเสยฺย, ปาจิตฺติยํ.

96. Should any bhikkhunī enter a village without wearing the saṅkaccika, it is an offense entailing expiation.

ฉตฺตุปาหนวคฺโค นวโม.

The Ninth Chapter on Parasols and Footwear.

มุสาวาทสิกฺขาปทํ

The training rule concerning false speech.

๙๗. สมฺปชานมุสาวาเท [Pg.63] ปาจิตฺติยํ.

97. For intentional false speech, it is an offense entailing expiation.

โอมสวาทสิกฺขาปทํ

The training rule concerning contemptuous speech.

๙๘. โอมสวาเท ปาจิตฺติยํ.

98. For contemptuous speech, it is an offense entailing expiation.

เปสุญฺญสิกฺขาปทํ

The training rule concerning divisive speech.

๙๙. ภิกฺขุนิเปสุญฺเญ ปาจิตฺติยํ.

99. For divisive speech concerning bhikkhunīs, it is an offense entailing expiation.

ปทโสธมฺมสิกฺขาปทํ

The training rule concerning reciting the Dhamma word by word.

๑๐๐. ยา ปน ภิกฺขุนี อนุปสมฺปนฺนํ ปทโส ธมฺมํ วาเจยฺย, ปาจิตฺติยํ.

100. Should any bhikkhunī have an unordained person recite the Dhamma word by word, it is an offense entailing expiation.

ปฐมสหเสยฺยสิกฺขาปทํ

The first training rule concerning sleeping together.

๑๐๑. ยา ปน ภิกฺขุนี อนุปสมฺปนฺนาย อุตฺตริทิรตฺตติรตฺตํ สหเสยฺยํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

101. Should any bhikkhunī arrange to sleep in the same lodging with an unordained woman for more than two or three nights, it is an offense entailing expiation.

ทุติยสหเสยฺยสิกฺขาปทํ

The second training rule concerning sleeping together.

๑๐๒. ยา ปน ภิกฺขุนี ปุริเสน สหเสยฺยํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

102. Should any bhikkhunī arrange to sleep in the same lodging with a man, it is an offense entailing expiation.

ธมฺมเทสนาสิกฺขาปทํ

The training rule concerning teaching the Dhamma.

๑๐๓. ยา ปน ภิกฺขุนี ปุริสสฺส อุตฺตริฉปฺปญฺจวาจาหิ ธมฺมํ เทเสยฺย อญฺญตฺร วิญฺญุนา อิตฺถิวิคฺคเหน, ปาจิตฺติยํ.

103. Should any bhikkhunī teach the Dhamma to a man in more than five or six phrases, unless there is a knowledgeable woman present, it is an offense entailing expiation.

ภูตาโรจนสิกฺขาปทํ

The training rule on revealing a factual attainment.

๑๐๔. ยา ปน ภิกฺขุนี อนุปสมฺปนฺนาย อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อาโรเจยฺย, ภูตสฺมึ ปาจิตฺติยํ.

104. Should any bhikkhunī reveal a superior human state to an unordained person, if it is factual, it is an offense entailing expiation.

ทุฏฺฐุลฺลาโรจนสิกฺขาปทํ

The training rule on revealing a grave offense.

๑๐๕. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา ทุฏฺฐุลฺลํ อาปตฺตึ อนุปสมฺปนฺนาย อาโรเจยฺย อญฺญตฺร ภิกฺขุนิสมฺมุติยา, ปาจิตฺติยํ.

105. Should any bhikkhunī reveal a grave offense of another bhikkhunī to an unordained person, except with authorization from the bhikkhunīs, it is an offense entailing expiation.

ปถวีขณนสิกฺขาปทํ

The training rule on digging the earth.

๑๐๖. ยา ปน ภิกฺขุนี ปถวึ ขเณยฺย วา ขณาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

106. Should any bhikkhunī dig the earth or have it dug, it is an offense entailing expiation.

มุสาวาทวคฺโค ทสโม.

The Tenth Chapter on False Speech.

ภูตคามสิกฺขาปทํ

The training rule on plant life.

๑๐๗. ภูตคามปาตพฺยตาย [Pg.64] ปาจิตฺติยํ.

107. For the destruction of plant life, it is an offense entailing expiation.

อญฺญวาทกสิกฺขาปทํ

The training rule on evasive speech.

๑๐๘. อญฺญวาทเก, วิเหสเก ปาจิตฺติยํ.

108. For evasive speech or for causing vexation, it is an offense entailing expiation.

อุชฺฌาปนกสิกฺขาปทํ

The training rule on disparagement.

๑๐๙. อุชฺฌาปนเก, ขิยฺยนเก ปาจิตฺติยํ.

109. For disparagement or contempt, it is an offense entailing expiation.

ปฐมเสนาสนสิกฺขาปทํ

The First Training Rule on Lodgings.

๑๑๐. ยา ปน ภิกฺขุนี สงฺฆิกํ มญฺจํ วา ปีฐํ วา ภิสึ วา โกจฺฉํ วา อชฺโฌกาเส สนฺถริตฺวา วา สนฺถราเปตฺวา วา ตํ ปกฺกมนฺตี เนว อุทฺธเรยฺย, น อุทฺธราเปยฺย, อนาปุจฺฉํ วา คจฺเฉยฺย, ปาจิตฺติยํ.

110. Should any bhikkhunī, having spread out or having had spread out a communal bed, seat, mattress, or cushion in the open air, depart without putting it away, without having it put away, or without asking leave, it is an offense entailing expiation.

ทุติยเสนาสนสิกฺขาปทํ

The Second Training Rule on Lodgings.

๑๑๑. ยา ปน ภิกฺขุนี สงฺฆิเก วิหาเร เสยฺยํ สนฺถริตฺวา วา สนฺถราเปตฺวา วา ตํ ปกฺกมนฺตี เนว อุทฺธเรยฺย, น อุทฺธราเปยฺย, อนาปุจฺฉํ วา คจฺเฉยฺย, ปาจิตฺติยํ.

111. Should any bhikkhunī, having spread out or having had spread out bedding in a communal dwelling, depart without putting it away, without having it put away, or without asking leave, it is an offense entailing expiation.

อนุปขชฺชสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Encroaching.

๑๑๒. ยา ปน ภิกฺขุนี สงฺฆิเก วิหาเร ชานํ ปุพฺพุปคตํ ภิกฺขุนึ อนุปขชฺช เสยฺยํ กปฺเปยฺย ‘‘ยสฺสา สมฺพาโธ ภวิสฺสติ, สา ปกฺกมิสฺสตี’’ติ เอตเทว ปจฺจยํ กริตฺวา อนญฺญํ, ปาจิตฺติยํ.

112. Should any bhikkhunī, knowing that a bhikkhunī had arrived earlier, set up a bed intruding upon her in a communal dwelling, making this and no other the reason, thinking, “Whoever feels crowded will leave,” it is an offense entailing expiation.

นิกฺกฑฺฒนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Expulsion.

๑๑๓. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนึ กุปิตา อนตฺตมนา สงฺฆิกา วิหารา นิกฺกฑฺเฒยฺย วา นิกฺกฑฺฒาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

113. Should any bhikkhunī, angry and displeased, eject or cause to be ejected another bhikkhunī from a communal dwelling, it is an offense entailing expiation.

เวหาสกุฏิสิกฺขาปทํ

The Training Rule on an Upper-Story Dwelling.

๑๑๔. ยา ปน ภิกฺขุนี สงฺฆิเก วิหาเร อุปริเวหาสกุฏิยา อาหจฺจปาทกํ มญฺจํ วา ปีฐํ วา อภินิสีเทยฺย วา อภินิปชฺเชยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

114. Should any bhikkhunī sit or lie down on a bed or chair with removable legs in an upper-story room of a communal dwelling, it is an offense entailing expiation.

มหลฺลกวิหารสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Large Dwelling.

๑๑๕. มหลฺลกํ ปน ภิกฺขุนิยา วิหารํ การยมานาย ยาว ทฺวารโกสา อคฺคฬฏฺฐปนาย, อาโลกสนฺธิปริกมฺมาย ทฺวตฺติจฺฉทนสฺส ปริยายํ อปฺปหริเต ฐิตาย อธิฏฺฐาตพฺพํ. ตโต เจ อุตฺตริ อปฺปหริเตปิ ฐิตา อธิฏฺฐเหยฺย, ปาจิตฺติยํ.

115. When a bhikkhunī is having a large dwelling built, she may oversee it, while standing on ground cleared of green growth, up to the setting of the door-frame for placing the bolt, the finishing of the window-openings, and two or three layers of roofing. If she oversees it beyond that, even while standing on ground cleared of green growth, it is an offense entailing expiation.

สปฺปาณกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Water Containing Living Beings.

๑๑๖. ยา [Pg.65] ปน ภิกฺขุนี ชานํ สปฺปาณกํ อุทกํ ติณํ วา มตฺติกํ วา สิญฺเจยฺย วา สิญฺจาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

116. Should any bhikkhunī knowingly pour, or have someone pour, water containing living beings on grass or clay, it is an offense entailing expiation.

ภูตคามวคฺโค เอกาทสโม.

The Eleventh Chapter on Plant Life.

อาวสถปิณฺฑสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Alms-Food at a Public Rest House.

๑๑๗. อคิลานาย ภิกฺขุนิยา เอโก อาวสถปิณฺโฑ ภุญฺชิตพฺโพ. ตโต เจ อุตฺตริ ภุญฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

117. A bhikkhunī who is not ill may eat one portion of alms-food from a public rest house. Should she eat more than that, it is an offense entailing expiation.

คณโภชนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Group Meals.

๑๑๘. คณโภชเน อญฺญตฺร สมยา ปาจิตฺติยํ. ตตฺถายํ สมโย, คิลานสมโย, จีวรทานสมโย, จีวรการสมโย, อทฺธานคมนสมโย, นาวาภิรุหนสมโย, มหาสมโย, สมณภตฺตสมโย, อยํ ตตฺถ สมโย.

118. There is an offense entailing expiation for eating in a group meal, except at the proper time. Herein, this is the proper time: a time of sickness, a time of giving robes, a time of making robes, a time of journeying, a time of embarking on a boat, a great occasion, a meal for ascetics—this is the proper time in this case.

กาณมาตุสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Kāṇamātā.

๑๑๙. ภิกฺขุนึ ปเนว กุลํ อุปคตํ ปูเวหิ วา มนฺเถหิ วา อภิหฏฺฐุํ ปวาเรยฺย, อากงฺขมานาย ภิกฺขุนิยา ทฺวตฺติปตฺตปูรา ปฏิคฺคเหตพฺพา. ตโต เจ อุตฺตริ ปฏิคฺคณฺเหยฺย, ปาจิตฺติยํ. ทฺวตฺติปตฺตปูเร ปฏิคฺคเหตฺวา ตโต นีหริตฺวา ภิกฺขุนีหิ สทฺธึ สํวิภชิตพฺพํ, อยํ ตตฺถ สามีจิ.

119. Should a bhikkhunī who has approached a family be invited by them with an offering of cakes or pastries, she may, if she wishes, accept two or three bowlfuls. If she should accept more than that, it is an offense entailing expiation. Having accepted two or three bowlfuls, she should take them from there and share them with the other bhikkhunīs. This is the proper conduct in this case.

วิกาลโภชนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Eating at the Wrong Time.

๑๒๐. ยา ปน ภิกฺขุนี วิกาเล ขาทนียํ วา โภชนียํ วา ขาเทยฺย วา ภุญฺเชยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

120. Should any bhikkhunī eat or consume hard food or soft food at the wrong time, it is an offense entailing expiation.

สนฺนิธิการกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Storing Food.

๑๒๑. ยา ปน ภิกฺขุนี สนฺนิธิการกํ ขาทนียํ วา โภชนียํ วา ขาเทยฺย วา ภุญฺเชยฺย วา, ปาจิตฺติยํ.

121. Should any bhikkhunī eat or consume stored hard food or soft food, it is an offense entailing expiation.

ทนฺตโปนสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning the Tooth-Cleaner.

๑๒๒. ยา ปน ภิกฺขุนี อทินฺนํ มุขทฺวารํ อาหารํ อาหเรยฺย อญฺญตฺร อุทกทนฺตโปนา, ปาจิตฺติยํ.

122. Should a bhikkhunī take into her mouth food that has not been given, with the exception of water and a tooth-cleaner, it is an offense entailing expiation.

อุยฺโยชนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Dismissing

๑๒๓. ยา [Pg.66] ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนึ ‘‘เอหายฺเย, คามํ วา นิคมํ วา ปิณฺฑาย ปวิสิสฺสามา’’ติ ตสฺสา ทาเปตฺวา วา อทาเปตฺวา วา อุยฺโยเชยฺย ‘‘คจฺฉายฺเย, น เม ตยา สทฺธึ กถา วา นิสชฺชา วา ผาสุ โหติ, เอกิกาย เม กถา วา นิสชฺชา วา ผาสุ โหตี’’ติ เอตเทว ปจฺจยํ กริตฺวา อนญฺญํ, ปาจิตฺติยํ.

123. Should a bhikkhunī, having said to another bhikkhunī, “Come, venerable one, let us enter a village or a town for alms,” then, whether having arranged for her to receive alms or not, dismiss her, saying, “Go, venerable one. It is not pleasant for me to talk or sit with you; it is pleasant for me to talk or sit alone,” making this the sole reason and no other, it is an offense entailing expiation.

สโภชนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Family at a Meal

๑๒๔. ยา ปน ภิกฺขุนี สโภชเน กุเล อนุปขชฺช นิสชฺชํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

124. Should any bhikkhunī intrude upon a family that is having a meal and sit down, it is an offense entailing expiation.

รโหปฏิจฺฉนฺนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Secluded, Concealed Seat

๑๒๕. ยา ปน ภิกฺขุนี ปุริเสน สทฺธึ รโห ปฏิจฺฉนฺเน อาสเน นิสชฺชํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

125. Should any bhikkhunī sit with a man in seclusion on a concealed seat, it is an offense entailing expiation.

รโหนิสชฺชสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Sitting in Seclusion

๑๒๖. ยา ปน ภิกฺขุนี ปุริเสน สทฺธึ เอเกเนกา รโห นิสชฺชํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

126. Should any bhikkhunī sit in seclusion, alone with a man, it is an offense entailing expiation.

โภชนวคฺโค ทฺวาทสโม.

The Chapter on Meals, the Twelfth.

จาริตฺตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Alms-Round

๑๒๗. ยา ปน ภิกฺขุนี นิมนฺติตา สภตฺตา สมานา สนฺตึ ภิกฺขุนึ อนาปุจฺฉา ปุเรภตฺตํ วา ปจฺฉาภตฺตํ วา กุเลสุ จาริตฺตํ อาปชฺเชยฺย อญฺญตฺร สมยา, ปาจิตฺติยํ. ตตฺถายํ สมโย, จีวรทานสมโย, จีวรการสมโย, อยํ ตตฺถ สมโย.

127. Whatever bhikkhunī, having been invited for a meal, should go on a round among families either before the meal or after the meal without having asked permission from an available bhikkhunī, except at the proper time, it is an offense entailing expiation. Herein, this is the proper time: the time of giving robes, the time of making robes. This is the proper time herein.

มหานามสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Mahānāma

๑๒๘. อคิลานาย ภิกฺขุนิยา จตุมาสปฺปจฺจยปวารณา สาทิตพฺพา อญฺญตฺร ปุนปวารณาย, อญฺญตฺร นิจฺจปวารณาย. ตโต เจ อุตฺตริ สาทิเยยฺย, ปาจิตฺติยํ.

128. An invitation for requisites for four months is to be accepted by a bhikkhunī who is not ill, except for a renewed invitation, except for a standing invitation. If she should accept beyond that, it is an offense entailing expiation.

อุยฺยุตฺตเสนาสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning a Deployed Army

๑๒๙. ยา ปน ภิกฺขุนี อุยฺยุตฺตํ เสนํ ทสฺสนาย คจฺเฉยฺย อญฺญตฺร ตถารูปปฺปจฺจยา, ปาจิตฺติยํ.

129. Whatever bhikkhunī should go to see a deployed army, except for a suitable reason, it is an offense entailing expiation.

เสนาวาสสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Staying with an Army

๑๓๐. สิยา [Pg.67] จ ตสฺสา ภิกฺขุนิยา โกจิเทว ปจฺจโย เสนํ คมนาย, ทิรตฺตติรตฺตํ ตาย ภิกฺขุนิยา เสนาย วสิตพฺพํ. ตโต เจ อุตฺตริ วเสยฺย, ปาจิตฺติยํ.

130. And if there should be for that bhikkhunī some reason for going to the army, she may stay with the army for two or three nights. If she should stay beyond that, it is an offense entailing expiation.

อุยฺโยธิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Military Reviews

๑๓๑. ทิรตฺตติรตฺตํ เจ ภิกฺขุนี เสนาย วสมานา อุยฺโยธิกํ วา พลคฺคํ วา เสนาพฺยูหํ วา อนีกทสฺสนํ วา คจฺเฉยฺย, ปาจิตฺติยํ.

131. If a bhikkhunī, while staying with an army for two or three nights, should go to see a military review, or the head of the forces, or a battle array, or a troop inspection, it is an offense entailing expiation.

สุราปานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Drinking Intoxicants

๑๓๒. สุราเมรยปาเน ปาจิตฺติยํ.

132. In the drinking of fermented and distilled intoxicants, it is an offense entailing expiation.

องฺคุลิปโตทกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Tickling

๑๓๓. องฺคุลิปโตทเก ปาจิตฺติยํ.

133. In tickling with the finger, it is an offense entailing expiation.

หสธมฺมสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Playful Conduct

๑๓๔. อุทเก หสธมฺเม ปาจิตฺติยํ.

134. In playful conduct in water, it is an offense entailing expiation.

อนาทริยสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Irreverence

๑๓๕. อนาทริเย ปาจิตฺติยํ.

135. In irreverence, it is an offense entailing expiation.

ภึสาปนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Frightening

๑๓๖. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนึ ภึสาเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

136. Whatever bhikkhunī should frighten a bhikkhunī, it is an offense entailing expiation.

จาริตฺตวคฺโค เตรสโม.

The Chapter on the Alms-Round, the Thirteenth.

โชติสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Fire

๑๓๗. ยา ปน ภิกฺขุนี อคิลานา วิสิพฺพนาเปกฺขา โชตึ สมาทเหยฺย วา สมาทหาเปยฺย วา อญฺญตฺร ตถารูปปฺปจฺจยา, ปาจิตฺติยํ.

137. Whatever bhikkhunī, not being ill, should kindle a fire or cause one to be kindled for the purpose of warming herself, except for a suitable reason, it is an offense entailing expiation.

นหานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Bathing

๑๓๘. ยา ปน ภิกฺขุนี โอเรนทฺธมาสํ นหาเยยฺย อญฺญตฺร สมยา, ปาจิตฺติยํ. ตตฺถายํ สมโย ‘‘ทิยฑฺโฒ มาโส เสโส คิมฺหาน’’นฺติ ‘‘วสฺสานสฺส ปฐโม มาโส’’ อิจฺเจเต อฑฺฒเตยฺยมาสา อุณฺหสมโย, ปริฬาหสมโย, คิลานสมโย, กมฺมสมโย, อทฺธานคมนสมโย, วาตวุฏฺฐิสมโย, อยํ ตตฺถ สมโย.

138. Should any bhikkhunī bathe more frequently than every half-month, except on an occasion, it is an offense entailing expiation. Herein, this is the occasion: ‘one and a half months remaining of the hot season,’ and ‘the first month of the rains’—these two and a half months are a time of heat, a time of fever, a time of illness, a time of work, a time of journeying, a time of wind and rain—this is the occasion herein.

ทุพฺพณฺณกรณสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Discoloring

๑๓๙. นวํ [Pg.68] ปน ภิกฺขุนิยา จีวรลาภาย ติณฺณํ ทุพฺพณฺณกรณานํ อญฺญตรํ ทุพฺพณฺณกรณํ อาทาตพฺพํ นีลํ วา กทฺทมํ วา กาฬสามํ วา. อนาทา เจ ภิกฺขุนี ติณฺณํ ทุพฺพณฺณกรณานํ อญฺญตรํ ทุพฺพณฺณกรณํ นวํ จีวรํ ปริภุญฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

139. When a bhikkhunī obtains a new robe, one of three means of discoloring should be applied: blue, mud, or blackish-brown. Should a bhikkhunī use a new robe without applying one of these three means of discoloring, it is an offense entailing expiation.

วิกปฺปนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Shared Ownership

๑๔๐. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุสฺส วา ภิกฺขุนิยา วา สิกฺขมานาย วา สามเณรสฺส วา สามเณริยา วา สามํ จีวรํ วิกปฺเปตฺวา อปจฺจุทฺธารณํ ปริภุญฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

140. Should any bhikkhunī, having placed a robe under shared ownership with a bhikkhu, a bhikkhunī, a female probationer, a male novice, or a female novice, use it without having the shared ownership revoked, it is an offense entailing expiation.

อปนิธาปนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Hiding

๑๔๑. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา ปตฺตํ วา จีวรํ วา นิสีทนํ วา สูจิฆรํ วา กายพนฺธนํ วา อปนิเธยฺย วา อปนิธาเปยฺย วา อนฺตมโส หสาเปกฺขาปิ, ปาจิตฺติยํ.

141. Should any bhikkhunī hide or cause to be hidden another bhikkhunī’s bowl, robe, sitting cloth, needle case, or belt, even just for a joke, it is an offense entailing expiation.

สญฺจิจฺจสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Intention

๑๔๒. ยา ปน ภิกฺขุนี สญฺจิจฺจ ปาณํ ชีวิตา โวโรเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

142. Should any bhikkhunī intentionally deprive a living being of life, it is an offense of expiation.

สปฺปาณกสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Water with Living Beings

๑๔๓. ยา ปน ภิกฺขุนี ชานํ สปฺปาณกํ อุทกํ ปริภุญฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

143. Should any bhikkhunī knowingly use water that contains living beings, it is an offense of expiation.

อุกฺโกฏนสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Reopening a Case

๑๔๔. ยา ปน ภิกฺขุนี ชานํ ยถาธมฺมํ นิหตาธิกรณํ ปุนกมฺมาย อุกฺโกเฏยฺย, ปาจิตฺติยํ.

144. Should any bhikkhunī, knowing a legal issue to have been settled in accordance with the Dhamma, reopen it for a new proceeding, it is an offense of expiation.

เถยฺยสตฺถสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning a Caravan of Thieves

๑๔๕. ยา ปน ภิกฺขุนี ชานํ เถยฺยสตฺเถน สทฺธึ สํวิธาย เอกทฺธานมคฺคํ ปฏิปชฺเชยฺย อนฺตมโส คามนฺตรมฺปิ, ปาจิตฺติยํ.

145. Should any bhikkhunī, knowing it to be a caravan of thieves, make an agreement and travel along the same road with them, even just to the next village, it is an offense of expiation.

อริฏฺฐสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Ariṭṭha

๑๔๖. ยา ปน ภิกฺขุนี เอวํ วเทยฺย ‘‘ตถาหํ ภควตา ธมฺมํ เทสิตํ อาชานามิ, ยถา เยเม อนฺตรายิกา ธมฺมา วุตฺตา ภควตา, เต ปฏิเสวโต นาลํ อนฺตรายายา’’ติ. สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺส วจนียา ‘‘มายฺเย เอวํ อวจ, มา ภควนฺตํ อพฺภาจิกฺขิ, น หิ สาธุ ภควโต อพฺภกฺขานํ, น หิ ภควา เอวํ วเทยฺย, อเนกปริยาเยนายฺเย อนฺตรายิกา ธมฺมา อนฺตรายิกา วุตฺตา ภควตา, อลญฺจ ปน เต ปฏิเสวโต [Pg.69] อนฺตรายายา’’ติ. เอวญฺจ สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ วุจฺจมานา ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺพา ตสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย. ยาวตติยญฺเจ สมนุภาสิยมานา ตํ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, อิจฺเจตํ กุสลํ. โน เจ ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

146. If a bhikkhunī should say this: “As I understand the Dhamma taught by the Blessed One, those things said by the Blessed One to be obstructive are not sufficient to be an obstruction for one who engages in them,” the bhikkhunīs should say to her: “Venerable lady, do not speak thus. Do not misrepresent the Blessed One. It is not good to misrepresent the Blessed One; the Blessed One would not speak thus. In many ways, venerable lady, obstructive things have been called obstructive by the Blessed One, and they are indeed sufficient to be an obstruction for one who engages in them.” And if that bhikkhunī, being spoken to thus by the bhikkhunīs, persists in that very view, she should be formally admonished up to three times to abandon that view. If, while being formally admonished up to three times, she abandons it, that is good. If she does not abandon it, it is an offense of expiation.

โชติวคฺโค จุทฺทสโม.

The Chapter on Fire, the Fourteenth

อุกฺขิตฺตสมฺโภคสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Associating with a Suspended Bhikkhunī

๑๔๗. ยา ปน ภิกฺขุนี ชานํ ตถาวาทินิยา ภิกฺขุนิยา อกฏานุธมฺมาย ตํ ทิฏฺฐึ อปฺปฏินิสฺสฏฺฐาย สทฺธึ สมฺภุญฺเชยฺย วา, สํวเสยฺย วา, สห วา เสยฺยํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

147. If a bhikkhunī, knowing a bhikkhunī to be one who speaks thus, to be unrehabilitated, and not to have relinquished that view, associates with her, lives with her, or sleeps in the same lodging with her, it is an offense of expiation.

กณฺฏกสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Kaṇṭakā

๑๔๘. สมณุทฺเทสาปิ เจ เอวํ วเทยฺย ‘‘ตถาหํ ภควตา ธมฺมํ เทสิตํ อาชานามิ, ยถา เยเม อนฺตรายิกา ธมฺมา วุตฺตา ภควตา, เต ปฏิเสวโต นาลํ อนฺตรายายา’’ติ. สา สมณุทฺเทสา ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺส วจนียา ‘‘มายฺเย, สมณุทฺเทเส เอวํ อวจ, มา ภควนฺตํ อพฺภาจิกฺขิ, น หิ สาธุ ภควโต อพฺภกฺขานํ, น หิ ภควา เอวํ วเทยฺย, อเนกปริยาเยนายฺเย, สมณุทฺเทเส อนฺตรายิกา ธมฺมา อนฺตรายิกา วุตฺตา ภควตา, อลญฺจ ปน เต ปฏิเสวโต อนฺตรายายา’’ติ. เอวญฺจ สา สมณุทฺเทสา ภิกฺขุนีหิ วุจฺจมานา ตเถว ปคฺคณฺเหยฺย, สา สมณุทฺเทสา ภิกฺขุนีหิ เอวมสฺส วจนียา ‘‘อชฺชตคฺเค เต, อยฺเย, สมณุทฺเทเส น เจว โส ภควา สตฺถา อปทิสิตพฺโพ, ยมฺปิ จญฺญา สมณุทฺเทสา ลภนฺติ ภิกฺขุนีหิ สทฺธึ ทิรตฺตติรตฺตํ สหเสยฺยํ, สาปิ เต นตฺถิ, จร ปิเร, วินสฺสา’’ติ. ยา ปน ภิกฺขุนี ชานํ ตถานาสิตํ สมณุทฺเทสํ อุปลาเปยฺย วา, อุปฏฺฐาเปยฺย วา, สมฺภุญฺเชยฺย วา, สห วา เสยฺยํ กปฺเปยฺย, ปาจิตฺติยํ.

148. Even if a female novice were to say, ‘I understand the Dhamma taught by the Blessed One in such a way that those things called obstructive by the Blessed One are not sufficient to be an obstruction when indulged in,’ the bhikkhunīs should say to her thus: ‘Do not say so, venerable novice. Do not misrepresent the Blessed One, for it is not good to misrepresent the Blessed One. The Blessed One would not say such a thing. In many ways, venerable novice, the Blessed One has described obstructive things as obstructive, and they are indeed sufficient to be an obstruction when indulged in.’ If, after being addressed thus by the bhikkhunīs, the female novice persists, the bhikkhunīs should say to her: ‘From today, venerable novice, you are no longer to refer to the Blessed One as your teacher. Moreover, you do not have the privilege other female novices have of spending two or three nights together with the bhikkhunīs. Go away! Vanish!’ Any bhikkhunī who knowingly encourages, supports, shares meals with, or lies down in the same lodging with such a banished female novice, it is an offense of expiation.

สหธมฺมิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning a Matter in Accordance with the Dhamma

๑๔๙. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ สหธมฺมิกํ วุจฺจมานา เอวํ วเทยฺย ‘‘น ตาวาหํ, อยฺเย, เอตสฺมึ สิกฺขาปเท สิกฺขิสฺสามิ, ยาว น อญฺญํ ภิกฺขุนึ พฺยตฺตํ วินยธรํ ปริปุจฺฉามี’’ติ, ปาจิตฺติยํ. สิกฺขมานาย, ภิกฺขเว, ภิกฺขุนิยา อญฺญาตพฺพํ ปริปุจฺฉิตพฺพํ ปริปญฺหิตพฺพํ, อยํ ตตฺถ สามีจิ.

149. If a bhikkhunī, when being addressed by the bhikkhunīs about a matter in accordance with the Dhamma, should say, “Venerable ones, I will not train in this training rule until I have questioned another bhikkhunī who is competent and a Vinaya-holder,” it is an offense of expiation. For a bhikkhunī who is training, monks, what is unknown should be learned, what is unclear should be asked about, and what is doubtful should be investigated. This is the proper course in that case.

วิเลขนสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Disparagement

๑๕๐. ยา [Pg.70] ปน ภิกฺขุนี ปาติโมกฺเข อุทฺทิสฺสมาเน เอวํ วเทยฺย ‘‘กึ ปนิเมหิ ขุทฺทานุขุทฺทเกหิ สิกฺขาปเทหิ อุทฺทิฏฺเฐหิ, ยาวเทว กุกฺกุจฺจาย วิเหสาย วิเลขาย สํวตฺตนฺตี’’ติ, สิกฺขาปทวิวณฺณเก ปาจิตฺติยํ.

150. If a bhikkhunī, while the Pātimokkha is being recited, should say, “Why are these minor and insignificant training rules recited? They only lead to remorse, vexation, and mental agitation,” it is an offense of expiation for disparaging the training rules.

โมหนสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Feigning Ignorance

๑๕๑. ยา ปน ภิกฺขุนี อนฺวทฺธมาสํ ปาติโมกฺเข อุทฺทิสฺสมาเน เอวํ วเทยฺย ‘‘อิทาเนว โข อหํ, อยฺเย, ชานามิ อยมฺปิ กิร ธมฺโม สุตฺตาคโต สุตฺตปริยาปนฺโน อนฺวทฺธมาสํ อุทฺเทสํ อาคจฺฉตี’’ติ, ตญฺเจ ภิกฺขุนึ อญฺญา ภิกฺขุนิโย ชาเนยฺยุํ นิสินฺนปุพฺพํ อิมาย ภิกฺขุนิยา ทฺวตฺติกฺขตฺตุํ ปาติโมกฺเข อุทฺทิสฺสมาเน, โก ปน วาโท ภิยฺโย, น จ ตสฺสา ภิกฺขุนิยา อญฺญาณเกน มุตฺติ อตฺถิ, ยญฺจ ตตฺถ อาปตฺตึ อาปนฺนา, ตญฺจ ยถาธมฺโม กาเรตพฺโพ, อุตฺตริ จสฺสา โมโห อาโรเปตพฺโพ ‘‘ตสฺสา เต, อยฺเย, อลาภา, ตสฺสา เต ทุลฺลทฺธํ, ยํ ตฺวํ ปาติโมกฺเข อุทฺทิสฺสมาเน น สาธุกํ อฏฺฐึ กตฺวา มนสิ กโรสี’’ติ, อิทํ ตสฺมึ โมหนเก ปาจิตฺติยํ.

151. Whatever bhikkhunī, when the Pātimokkha is being recited every half-month, should say, ‘Only now, venerable ones, do I know that this rule, too, is handed down in the Sutta, is included in the Sutta, and comes up for recitation every half-month,’ and if other bhikkhunīs know that this bhikkhunī has sat through the recitation of the Pātimokkha two or three times—not to mention more often—then there is no exemption for that bhikkhunī on grounds of ignorance. She is to be dealt with according to the rule for whatever offense she has committed there, and further, delusion is to be imputed to her: ‘It is a loss for you, venerable one, it is a misfortune for you that you do not properly give your attention and apply your mind when the Pātimokkha is being recited.’ This is a pācittiya offense in the case of feigning ignorance.

ปหารสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Striking

๑๕๒. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา กุปิตา อนตฺตมนา ปหารํ ทเทยฺย, ปาจิตฺติยํ.

152. Whatever bhikkhunī, being angry and displeased, should give a blow to another bhikkhunī, it is an offense of expiation.

ตลสตฺติกสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning a Blow with the Palm

๑๕๓. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา กุปิตา อนตฺตมนา ตลสตฺติกํ อุคฺคิเรยฺย, ปาจิตฺติยํ.

153. Whatever bhikkhunī, being angry and displeased, should raise the palm of her hand against another bhikkhunī, it is an offense of expiation.

อมูลกสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning a Baseless Accusation

๑๕๔. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนึ อมูลเกน สงฺฆาทิเสเสน อนุทฺธํเสยฺย, ปาจิตฺติยํ.

154. Whatever bhikkhunī should accuse another bhikkhunī of a groundless saṅghādisesa offense, it is an offense of expiation.

สญฺจิจฺจสิกฺขาปทํ

The Training Rule Concerning Intentionally Causing Anxiety

๑๕๕. ยา ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิยา สญฺจิจฺจ กุกฺกุจฺจํ อุปทเหยฺย ‘‘อิติสฺสา มุหุตฺตมฺปิ อผาสุ ภวิสฺสตี’’ติ เอตเทว ปจฺจยํ กริตฺวา อนญฺญํ, ปาจิตฺติยํ.

155. Whatever bhikkhunī should intentionally cause anxiety to another bhikkhunī, thinking, ‘Thus she will be uncomfortable even for a moment,’ making this the only reason and no other, it is an offense of expiation.

อุปสฺสุติ สิกฺขาปทํ

The Training Rule on Eavesdropping

๑๕๖. ยา [Pg.71] ปน ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีนํ ภณฺฑนชาตานํ กลหชาตานํ วิวาทาปนฺนานํ อุปสฺสุตึ ติฏฺเฐยฺย ‘‘ยํ อิมา ภณิสฺสนฺติ, ตํ โสสฺสามี’’ติ เอตเทว ปจฺจยํ กริตฺวา อนญฺญํ, ปาจิตฺติยํ.

156. Whatever bhikkhunī should stand eavesdropping on bhikkhunīs who are arguing, quarreling, or disputing, thinking, ‘I will hear what they say,’ making this the only reason and no other, it is a pācittiya offense.

ทิฏฺฐิวคฺโค ปนฺนรสโม.

The Chapter on Views, the fifteenth.

กมฺมปฺปฏิพาหนสิกฺขาปทํ

The training rule on obstructing a formal act.

๑๕๗. ยา ปน ภิกฺขุนี ธมฺมิกานํ กมฺมานํ ฉนฺทํ ทตฺวา ปจฺฉา ขียนธมฺมํ อาปชฺเชยฺย, ปาจิตฺติยํ.

157. Whatever bhikkhunī, having given her consent for legitimate formal acts, should afterwards engage in criticism, it is a pācittiya offense.

ฉนฺทํอทตฺวาคมนสิกฺขาปทํ

The training rule concerning leaving without giving consent.

๑๕๘. ยา ปน ภิกฺขุนี สงฺเฆ วินิจฺฉยกถาย วตฺตมานาย ฉนฺทํ อทตฺวา อุฏฺฐายาสนา ปกฺกเมยฺย, ปาจิตฺติยํ.

158. Should any bhikkhunī, while a legal question is being settled in the Saṅgha, rise from her seat and depart without having given her consent, it is an offense entailing confession.

ทุพฺพลสิกฺขาปทํ

The training rule on weakening.

๑๕๙. ยา ปน ภิกฺขุนี สมคฺเคน สงฺเฆน จีวรํ ทตฺวา ปจฺฉา ขียนธมฺมํ อาปชฺเชยฺย ‘‘ยถาสนฺถุตํ ภิกฺขุนิโย สงฺฆิกํ ลาภํ ปริณาเมนฺตี’’ติ, ปาจิตฺติยํ.

159. Should any bhikkhunī, after a robe has been given by the harmonious Saṅgha, later complain, saying, “The bhikkhunīs divert the Saṅgha’s gains according to their favorites,” it is an offense entailing confession.

ปริณามนสิกฺขาปทํ

The training rule on diversion.

๑๖๐. ยา ปน ภิกฺขุนี ชานํ สงฺฆิกํ ลาภํ ปริณตํ ปุคฺคลสฺส ปริณาเมยฺย, ปาจิตฺติยํ.

160. Should any bhikkhunī knowingly divert a gain intended for the Saṅgha to an individual, it is an offense entailing confession.

รตนสิกฺขาปทํ

The training rule on treasures.

๑๖๑. ยา ปน ภิกฺขุนี รตนํ วา รตนสมฺมตํ วา อญฺญตฺร อชฺฌารามา วา อชฺฌาวสถา วา อุคฺคณฺเหยฺย วา อุคฺคณฺหาเปยฺย วา, ปาจิตฺติยํ. รตนํ วา ปน ภิกฺขุนิยา รตนสมฺมตํ วา อชฺฌาราเม วา อชฺฌาวสเถ วา อุคฺคเหตฺวา วา อุคฺคหาเปตฺวา วา นิกฺขิปิตพฺพํ ‘‘ยสฺส ภวิสฺสติ, โส หริสฺสตี’’ติ, อยํ ตตฺถ สามีจิ.

161. Should any bhikkhunī pick up or have someone pick up a jewel or what is considered a jewel, except within a monastery or a dwelling, it is an offense entailing confession. But when a bhikkhunī has picked up or had someone pick up a jewel or what is considered a jewel within a monastery or a dwelling, it should be set aside with the thought, “Whoever it belongs to will retrieve it.” This is the proper conduct in this case.

สูจิฆรสิกฺขาปทํ

The training rule on needle cases.

๑๖๒. ยา [Pg.72] ปน ภิกฺขุนี อฏฺฐิมยํ วา ทนฺตมยํ วา วิสาณมยํ วา สูจิฆรํ การาเปยฺย, เภทนกํ ปาจิตฺติยํ.

162. Should any bhikkhunī have a needle case made of bone, ivory, or horn, it is a pācittiya offense requiring it to be broken.

มญฺจปีฐสิกฺขาปทํ

The training rule on beds and chairs.

๑๖๓. นวํ ปน ภิกฺขุนิยา มญฺจํ วา ปีฐํ วา การยมานาย อฏฺฐงฺคุลปาทกํ กาเรตพฺพํ สุคตงฺคุเลน อญฺญตฺร เหฏฺฐิมาย อฏนิยา. ตํ อติกฺกาเมนฺติยา เฉทนกํ ปาจิตฺติยํ.

163. When a bhikkhunī is having a new bed or chair made, the legs should be made eight fingerbreadths high—using the Sugata’s fingerbreadth—excluding the lower cross-brace. To exceed that is a pācittiya offense requiring it to be cut down.

ตูโลนทฺธสิกฺขาปทํ

The training rule on being stuffed with cotton.

๑๖๔. ยา ปน ภิกฺขุนี มญฺจํ วา ปีฐํ วา ตูโลนทฺธํ การาเปยฺย, อุทฺทาลนกํ ปาจิตฺติยํ.

164. Should any bhikkhunī have a bed or chair made that is stuffed with cotton, it is a pācittiya offense requiring the stuffing to be torn out.

กณฺฑุปฺปฏิจฺฉาทิสิกฺขาปทํ

The training rule on a covering for itches.

๑๖๕. กณฺฑุปฺปฏิจฺฉาทึ ปน ภิกฺขุนิยา การยมานาย ปมาณิกา กาเรตพฺพา, ตตฺริทํ ปมาณํ, ทีฆโส จตสฺโส วิทตฺถิโย สุคตวิทตฺถิยา, ติริยํ ทฺเว วิทตฺถิโย. ตํ อติกฺกาเมนฺติยา เฉทนกํ ปาจิตฺติยํ.

165. A bhikkhunī having a covering for itches made should have it made to the correct size. The size is this: four Sugata spans in length and two spans in width. To exceed that is a pācittiya offense requiring it to be cut down.

นนฺทสิกฺขาปทํ

The training rule concerning Nanda.

๑๖๖. ยา ปน ภิกฺขุนี สุคตจีวรปฺปมาณํ จีวรํ การาเปยฺย, อติเรกํ วา, เฉทนกํ ปาจิตฺติยํ. ตตฺริทํ สุคตสฺส สุคตจีวรปฺปมาณํ, ทีฆโส นว วิทตฺถิโย สุคตวิทตฺถิยา, ติริยํ ฉ วิทตฺถิโย, อิทํ สุคตสฺส สุคตจีวรปฺปมาณนฺติ.

166. Should any bhikkhunī have a robe made to the size of the Sugata's robe, or larger, it is a pācittiya offense requiring cutting. Herein, the Sugata's standard for the Sugata's robe is: nine Sugata spans long and six Sugata spans wide. This is the Sugata's standard for the Sugata's robe.

ธมฺมิกวคฺโค โสฬสโม.

The Chapter on Righteousness, the sixteenth.

อุทฺทิฏฺฐา โข, อยฺยาโย, ฉสฏฺฐิสตา ปาจิตฺติยา ธมฺมา. ตตฺถายฺยาโย, ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายฺยาโย, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable ladies, the one hundred and sixty-six pācittiya rules have been recited. In this matter, I ask you, venerable ladies: Are you pure in this? A second time I ask: Are you pure in this? A third time I ask: Are you pure in this? The venerable ladies are pure in this; therefore they are silent. Thus I hold it.

ปาจิตฺติยา นิฏฺฐิตา.

The Pācittiyas are finished.

ปาฏิเทสนียา

To Be Acknowledged

อิเม โข ปนายฺยาโย อฏฺฐ ปาฏิเทสนียา

Venerable ladies, these eight rules to be acknowledged

ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

now come up for recitation.

สปฺปิวิญฺญาปนสิกฺขาปทํ

The training rule on requesting ghee.

๑. ยา [Pg.73] ปน ภิกฺขุนี อคิลานา สปฺปึ วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺเชยฺย, ปฏิเทเสตพฺพํ ตาย ภิกฺขุนิยา ‘‘คารยฺหํ, อยฺเย, ธมฺมํ อาปชฺชึ อสปฺปายํ ปาฏิเทสนียํ, ตํ ปฏิเทเสมี’’ติ.

1. Whatever bhikkhunī, not being sick, should request ghee and consume it, it is to be acknowledged by that bhikkhunī thus: “Venerable lady, I have committed a blameworthy, unsuitable act that ought to be acknowledged. I acknowledge it.”

เตลวิญฺญาปนสิกฺขาปทํ

The training rule on requesting oil.

๒. ยา ปน ภิกฺขุนี อคิลานา เตลํ วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺเชยฺย…เป… ตํ ปฏิเทเสมีติ.

2. Whatever bhikkhunī, not being sick, should request oil and consume it… I acknowledge it.

มธุวิญฺญาปนสิกฺขาปทํ

The training rule on requesting honey.

๓. ยา ปน ภิกฺขุนี อคิลานา มธุํ วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺเชยฺย…เป… ตํ ปฏิเทเสมีติ.

3. Whatever bhikkhunī, not being sick, should request honey and consume it… I acknowledge it.

ผาณิตวิญฺญาปนสิกฺขาปทํ

The training rule on requesting molasses.

๔. ยา ปน ภิกฺขุนี อคิลานา ผาณิตํ วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺเชยฺย…เป… ตํ ปฏิเทเสมีติ.

4. Whatever bhikkhunī, not being sick, should request molasses and consume it… I acknowledge it.

มจฺฉวิญฺญาปนสิกฺขาปทํ

The training rule on requesting fish.

๕. ยา ปน ภิกฺขุนี อคิลานา มจฺฉํ วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺเชยฺย…เป… ตํ ปฏิเทเสมีติ.

5. Whatever bhikkhunī, not being sick, should request fish and consume it… I acknowledge it.

มํสวิญฺญาปนสิกฺขาปทํ

The training rule on requesting meat.

๖. ยา ปน ภิกฺขุนี อคิลานา มํสํ วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺเชยฺย…เป… ตํ ปฏิเทเสมีติ.

6. Whatever bhikkhunī, not being sick, should request meat and consume it… I acknowledge it.

ขีรวิญฺญาปนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Requesting Milk

๗. ยา ปน ภิกฺขุนี อคิลานา ขีรํ วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺเชยฺย…เป… ตํ ปฏิเทเสมีติ.

7. Whatever bhikkhunī, not being sick, should request milk and consume it… I confess it.

ทธิวิญฺญาปนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Requesting Curd

๘. ยา ปน ภิกฺขุนี อคิลานา ทธึ วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺเชยฺย, ปฏิเทเสตพฺพํ ตาย ภิกฺขุนิยา ‘‘คารยฺหํ, อยฺเย, ธมฺมํ อาปชฺชึ อสปฺปายํ ปาฏิเทสนียํ, ตํ ปฏิเทเสมี’’ติ.

8. Should any bhikkhunī, not being sick, request curd and consume it, it is to be confessed by that bhikkhunī thus: “Venerable lady, I have fallen into a blameworthy, unsuitable matter requiring confession. I confess it.”

อุทฺทิฏฺฐา [Pg.74] โข, อยฺยาโย, อฏฺฐ ปาฏิเทสนียา ธมฺมา. ตตฺถายฺยาโย, ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายฺยาโย, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable ladies, the eight rules requiring confession have been recited. In this matter, venerable ladies, I ask you: Are you pure? A second time I ask: Are you pure? A third time I ask: Are you pure? The venerable ladies are pure in this matter, therefore they are silent. Thus do I take this to be.

ปาฏิเทสนียา นิฏฺฐิตา.

The Rules Requiring Confession are concluded.

เสขิยา

The Rules for Training

อิเม โข ปนายฺยาโย, เสขิยา ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

Now, venerable ladies, these rules for training come up for recitation.

ปริมณฺฑลสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Wearing the Robe Evenly

๑. ปริมณฺฑลํ นิวาเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

1. “I will wear the lower robe evenly,” this is a training to be observed.

๒. ปริมณฺฑลํ ปารุปิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

2. “I will wear the upper robe evenly,” this is a training to be observed.

สุปฺปฏิจฺฉนฺนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Being Well-Covered

๓. สุปฺปฏิจฺฉนฺนา อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

3. “I will go into inhabited areas well-covered,” this is a training to be observed.

๔. สุปฺปฏิจฺฉนฺนา อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

4. “I will sit in inhabited areas well-covered,” this is a training to be observed.

สุสํวุตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Being Well-Restrained

๕. สุสํวุตา อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

5. “I will go into inhabited areas well-restrained,” this is a training to be observed.

๖. สุสํวุตา อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

6. “I will sit in inhabited areas well-restrained,” this is a training to be observed.

โอกฺขิตฺตจกฺขุสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Casting Down the Eyes

๗. โอกฺขิตฺตจกฺขุนี อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

7. “I will go into inhabited areas with eyes cast down,” this is a training to be observed.

๘. โอกฺขิตฺตจกฺขุนี อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

8. “I will sit in inhabited areas with eyes cast down,” this is a training to be observed.

อุกฺขิตฺตกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Hitching Up the Robe

๙. น อุกฺขิตฺตกาย อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

9. “I will not go into inhabited areas with my robe hitched up,” this is a training to be observed.

๑๐. น อุกฺขิตฺตกาย อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

10. “I will not sit in inhabited areas with my robe hitched up,” this is a training to be observed.

ปริมณฺฑลวคฺโค ปฐโม.

The First Chapter on Wearing the Robe Evenly

อุชฺชคฺฆิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Boisterous Laughter

๑๑. น [Pg.75] อุชฺชคฺฆิกาย อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

11. “I will not go into inhabited areas laughing boisterously,” this is a training to be observed.

๑๒. น อุชฺชคฺฆิกาย อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

12. “I will not sit in inhabited areas laughing boisterously,” this is a training to be observed.

อุจฺจสทฺทสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Loud Noise

๑๓. อปฺปสทฺทา อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

13. “I will go into inhabited areas making little noise,” this is a training to be observed.

๑๔. อปฺปสทฺทา อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

14. “I will sit in inhabited areas making little noise,” this is a training to be observed.

กายปฺปจาลกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Swaying the Body

๑๕. น กายปฺปจาลกํ อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

15. “I will not go into inhabited areas swaying my body,” this is a training to be observed.

๑๖. น กายปฺปจาลกํ อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

16. “I will not sit in inhabited areas swaying my body,” this is a training to be observed.

พาหุปฺปจาลกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Swinging the Arms

๑๗. น พาหุปฺปจาลกํ อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

17. “I will not go into inhabited areas swinging my arms,” this is a training to be observed.

๑๘. น พาหุปฺปจาลกํ อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

18. “I will not sit in inhabited areas swinging my arms,” this is a training to be observed.

สีสปฺปจาลกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Swinging the Head

๑๙. น สีสปฺปจาลกํ อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

19. “I will not go into inhabited areas swaying my head,” this is a training to be observed.

๒๐. น สีสปฺปจาลกํ อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

20. “I will not sit in inhabited areas swaying my head,” this is a training to be observed.

อุชฺชคฺฆิกวคฺโค ทุติโย.

The Second Chapter on Boisterous Laughter

ขมฺภกตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Arms Akimbo

๒๑. น ขมฺภกตา อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

21. I will not go into inhabited areas with arms akimbo—this is a training to be observed.

๒๒. น ขมฺภกตา อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

22. I will not sit in inhabited areas with arms akimbo—this is a training to be observed.

โอคุณฺฐิตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Covering the Head

๒๓. น โอคุณฺฐิตา อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

23. I will not go into inhabited areas with my head covered—this is a training to be observed.

๒๔. น โอคุณฺฐิตา อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

24. I will not sit in inhabited areas with my head covered—this is a training to be observed.

อุกฺกุฏิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Squatting

๒๕. น อุกฺกุฏิกาย อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

25. I will not go walking on my heels in inhabited areas—this is a training to be observed.

ปลฺลตฺถิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Clasping the Knees

๒๖. น [Pg.76] ปลฺลตฺถิกาย อนฺตรฆเร นิสีทิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

26. I will not sit clasping my knees in inhabited areas—this is a training to be observed.

สกฺกจฺจปฏิคฺคหณสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Receiving Almsfood Respectfully

๒๗. สกฺกจฺจํ ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคเหสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

27. I will receive almsfood respectfully—this is a training to be observed.

ปตฺตสญฺญินีปฏิคฺคหณสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Receiving with Awareness of the Bowl

๒๘. ปตฺตสญฺญินี ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคเหสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

28. I will receive almsfood with awareness of the bowl—this is a training to be observed.

สมสูปกปฏิคฺคหณสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Receiving with an Equal Amount of Curry

๒๙. สมสูปกํ ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคเหสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

29. I will receive almsfood with an equal amount of curry—this is a training to be observed.

สมติตฺติกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Level with the Brim

๓๐. สมติตฺติกํ ปิณฺฑปาตํ ปฏิคฺคเหสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

30. I will receive almsfood level with the brim—this is a training to be observed.

ขมฺภกตวคฺโค ตติโย.

The Third Chapter on Arms Akimbo.

สกฺกจฺจภุญฺชนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Eating Respectfully

๓๑. สกฺกจฺจํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

31. I will eat almsfood respectfully—this is a training to be observed.

ปตฺตสญฺญินีภุญฺชนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Eating with Awareness of the Bowl

๓๒. ปตฺตสญฺญินี ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

32. I will eat almsfood with awareness of the bowl—this is a training to be observed.

สปทานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Eating in Sequence

๓๓. สปทานํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

33. I will eat almsfood sequentially—this is a training to be observed.

สมสูปกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Well-Proportioned Curry

๓๔. สมสูปกํ ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

34. I will eat almsfood with well-proportioned curry—this is a training to be observed.

น ถูปกตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Not Making a Heap

๓๕. น ถูปกโต โอมทฺทิตฺวา ปิณฺฑปาตํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

35. I will not eat almsfood by making a mound of it—this is a training to be observed.

โอทนปฺปฏิจฺฉาทนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Covering Curry with Rice

๓๖. น สูปํ วา พฺยญฺชนํ วา โอทเนน ปฏิจฺฉาเทสฺสามิ ภิยฺโยกมฺยตํ อุปาทายาติ สิกฺขา กรณียา.

36. I will not cover soup or curry with rice out of a desire for more—this is a training to be observed.

สูโปทนวิญฺญตฺติสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Requesting Curry or Rice

๓๗. น [Pg.77] สูปํ วา โอทนํ วา อคิลานา อตฺตโน อตฺถาย วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

37. I will not, unless ill, request curry or rice for my own sake and then eat it—this is a training to be observed.

อุชฺฌานสญฺญินีสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Fault-Finding Perception

๓๘. น อุชฺฌานสญฺญินี ปเรสํ ปตฺตํ โอโลเกสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

38. I will not look at another's bowl with a fault-finding perception—this is a training to be observed.

กพฬสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Morsel

๓๙. นาติมหนฺตํ กพฬํ กริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

39. I will not make an overly large morsel—this is a training to be observed.

อาโลปสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Mouthful

๔๐. ปริมณฺฑลํ อาโลปํ กริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

40. I will make a well-rounded mouthful—this is a training to be observed.

สกฺกจฺจวคฺโค จตุตฺโถ.

The Fourth Chapter on Respectful Conduct.

อนาหฏสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Unbrought Morsel.

๔๑. น อนาหเฏ กพเฬ มุขทฺวารํ วิวริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

41. I will not open my mouth before the morsel has been brought to it—this is a training to be observed.

ภุญฺชมานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Eating.

๔๒. น ภุญฺชมานา สพฺพหตฺถํ มุเข ปกฺขิปิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

42. I will not put my whole hand into my mouth while eating—this is a training to be observed.

สกพฬสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Speaking with a Mouthful.

๔๓. น สกพเฬน มุเขน พฺยาหริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

43. I will not speak with my mouth full—this is a training to be observed.

ปิณฺฑุกฺเขปกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Tossing Morsels.

๔๔. น ปิณฺฑุกฺเขปกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

44. I will not eat by tossing up morsels—this is a training to be observed.

กพฬาวจฺเฉทกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Breaking Off From a Morsel.

๔๕. น กพฬาวจฺเฉทกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

45. I will not eat by breaking off from a morsel—this is a training to be observed.

อวคณฺฑการกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Stuffing the Cheeks.

๔๖. น อวคณฺฑการกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

46. I will not eat while stuffing my cheeks—this is a training to be observed.

หตฺถนิทฺธุนกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Shaking the Hand.

๔๗. น หตฺถนิทฺธุนกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

47. I will not eat while shaking my hand—this is a training to be observed.

สิตฺถาวการกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Scattering Rice Grains.

๔๘. น สิตฺถาวการกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

48. I will not eat scattering rice grains—this is a training to be observed.

ชิวฺหานิจฺฉารกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Sticking Out the Tongue.

๔๙. น [Pg.78] ชิวฺหานิจฺฉารกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

49. I will not eat with the tongue protruding—this is a training to be observed.

จปุจปุการกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Making Smacking Sounds.

๕๐. น จปุจปุการกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

50. I will not eat making smacking sounds—this is a training to be observed.

กพฬวคฺโค ปญฺจโม.

The Fifth Chapter: On Morsels.

สุรุสุรุการกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Making Slurping Sounds.

๕๑. น สุรุสุรุการกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

51. I will not eat making slurping sounds—this is a training to be observed.

หตฺถนิลฺเลหกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Licking the Hand.

๕๒. น หตฺถนิลฺเลหกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

52. I will not eat licking the hand—this is a training to be observed.

ปตฺตนิลฺเลหกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Licking the Bowl.

๕๓. น ปตฺตนิลฺเลหกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

53. I will not eat licking the bowl—this is a training to be observed.

โอฏฺฐนิลฺเลหกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Licking the Lips.

๕๔. น โอฏฺฐนิลฺเลหกํ ภุญฺชิสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

54. I will not eat licking the lips—this is a training to be observed.

สามิสสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Food-Soiled Hand.

๕๕. น สามิเสน หตฺเถน ปานียถาลกํ ปฏิคฺคเหสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

55. I will not receive a water vessel with a food-soiled hand—this is a training to be observed.

สสิตฺถกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on [Water] with Rice Grains.

๕๖. น สสิตฺถกํ ปตฺตโธวนํ อนฺตรฆเร ฉฑฺเฑสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

56. I will not discard bowl-rinsing water that has rice grains in it in an inhabited area—this is a training to be observed.

ฉตฺตปาณิสิกฺขาปทํ

The Training Rule on One Holding an Umbrella.

๕๗. น ฉตฺตปาณิสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

57. I will not teach the Dhamma to a person who is not ill and is holding an umbrella—this is a training to be observed.

ทณฺฑปาณิสิกฺขาปทํ

The Training Rule on One Holding a Staff.

๕๘. น ทณฺฑปาณิสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

58. I will not teach the Dhamma to a person who is not ill and is holding a staff—this is a training to be observed.

สตฺถปาณิสิกฺขาปทํ

The Training Rule on One Holding a Weapon.

๕๙. น [Pg.79] สตฺถปาณิสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

59. I will not teach the Dhamma to a person who is not ill and is holding a weapon—this is a training to be observed.

อาวุธปาณิสิกฺขาปทํ

The Training Rule on One Holding a Weapon.

๖๐. น อาวุธปาณิสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

60. 'I will not teach the Dhamma to a person who is not ill and is holding a weapon'; this is a training to be observed.

สุรุสุรุวคฺโค ฉฏฺโฐ.

The Sixth Chapter: On Slurping.

ปาทุกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Footwear.

๖๑. น ปาทุการุฬฺหสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

61. 'I will not teach the Dhamma to a person who is not ill and is wearing footwear'; this is a training to be observed.

อุปาหนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Footwear.

๖๒. น อุปาหนารุฬฺหสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

62. 'I will not teach the Dhamma to a person who is not ill and is wearing footwear'; this is a training to be observed.

ยานสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Vehicles.

๖๓. น ยานคตสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

63. 'I will not teach the Dhamma to a person who is not ill and is in a vehicle'; this is a training to be observed.

สยนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Lying Down.

๖๔. น สยนคตสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

64. 'I will not teach the Dhamma to a person who is not ill and is lying down'; this is a training to be observed.

ปลฺลตฺถิกสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Sitting with Knees Hugged.

๖๕. น ปลฺลตฺถิกาย นิสินฺนสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

65. 'I will not teach the Dhamma to a person who is not ill and is sitting with knees hugged'; this is a training to be observed.

เวฐิตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Wrapped Head.

๖๖. น เวฐิตสีสสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

66. 'I will not teach the Dhamma to a person who is not ill and has their head wrapped'; this is a training to be observed.

โอคุณฺฐิตสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Covered Head.

๖๗. น โอคุณฺฐิตสีสสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

67. 'I will not teach the Dhamma to a person who is not ill and has their head covered'; this is a training to be observed.

ฉมาสิกฺขาปทํ

The Training Rule on the Ground.

๖๘. น [Pg.80] ฉมายํ นิสีทิตฺวา อาสเน นิสินฺนสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

68. 'I will not teach the Dhamma to one sitting on a seat, unless ill, while I am sitting on the ground'; this is a training to be observed.

นีจาสนสิกฺขาปทํ

The Training Rule on a Low Seat.

๖๙. น นีเจ อาสเน นิสีทิตฺวา อุจฺเจ อาสเน นิสินฺนสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

69. 'I will not teach the Dhamma to one sitting on a high seat, unless ill, while I am sitting on a low seat'; this is a training to be observed.

ฐิตาสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Standing.

๗๐. น ฐิตา นิสินฺนสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

70. 'I will not teach the Dhamma to one sitting, unless ill, while I am standing'; this is a training to be observed.

ปจฺฉโตคจฺฉนฺตีสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Walking Behind.

๗๑. น ปจฺฉโต คจฺฉนฺตี ปุรโต คจฺฉนฺตสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

71. 'I will not teach the Dhamma to one walking in front, unless ill, while I am walking behind'; this is a training to be observed.

อุปฺปเถนคจฺฉนฺตีสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Walking Off the Path.

๗๒. น อุปฺปเถน คจฺฉนฺตี ปเถน คจฺฉนฺตสฺส อคิลานสฺส ธมฺมํ เทเสสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

72. 'I will not teach the Dhamma to one walking on the path, unless ill, while I am walking off the path'; this is a training to be observed.

ฐิตาอุจฺจารสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Relieving Oneself While Standing.

๗๓. น ฐิตา อคิลานา อุจฺจารํ วา ปสฺสาวํ วา กริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

73. 'I will not, unless ill, defecate or urinate while standing'; this is a training to be observed.

หริเตอุจฺจารสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Relieving Oneself on Greenery.

๗๔. น หริเต อคิลานา อุจฺจารํ วา ปสฺสาวํ วา เขฬํ วา กริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

74. 'I will not, unless ill, defecate, urinate, or spit on greenery'; this is a training to be observed.

อุทเกอุจฺจารสิกฺขาปทํ

The Training Rule on Relieving Oneself in Water.

๗๕. น อุทเก อคิลานา อุจฺจารํ วา ปสฺสาวํ วา เขฬํ วา กริสฺสามีติ สิกฺขา กรณียา.

75. 'I will not, unless ill, defecate, urinate, or spit in water'; this is a training to be observed.

ปาทุกวคฺโค สตฺตโม.

The Seventh Chapter: On Footwear.

อุทฺทิฏฺฐา โข, อยฺยาโย, เสขิยา ธมฺมา. ตตฺถายฺยาโย, ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายฺยาโย, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable ladies, the training rules have been recited. In this matter, venerable ladies, I ask you: Are you pure in this? A second time I ask: Are you pure in this? A third time I ask: Are you pure in this? You are pure in this, venerable ladies, therefore you are silent. Thus I remember it.

เสขิยา นิฏฺฐิตา.

The Training Rules are Concluded.

อธิกรณสมถา

The Settlement of Disputes.

อิเม [Pg.81] โข ปนายฺยาโย, สตฺต อธิกรณสมถา

Venerable ladies, these are the seven procedures for settling disputes.

ธมฺมา อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺติ.

The rules come up for recitation.

อุปฺปนฺนุปฺปนฺนานํ อธิกรณานํ สมถาย วูปสมาย สมฺมุขาวินโย ทาตพฺโพ.

For the settlement and resolution of disputes that have arisen, the procedure of settlement in the presence should be applied.

สติวินโย ทาตพฺโพ.

The procedure of recollection should be applied.

อมูฬฺหวินโย ทาตพฺโพ.

The procedure of declaration of past sanity should be applied.

ปฏิญฺญาย กาเรตพฺพํ.

The procedure by admission should be applied.

เยภุยฺยสิกา.

The procedure by majority vote.

ตสฺสปาปิยสิกา.

The procedure for his bad character.

ติณวตฺถารโกติ.

The procedure of covering over as with grass.

อุทฺทิฏฺฐา โข อยฺยาโย สตฺต อธิกรณสมถา ธมฺมา. ตตฺถายฺยาโย ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายฺยาโย, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามีติ.

Venerable ladies, these seven procedures for settling disputes have been recited. In this regard, venerable ladies, I ask you: Are you pure in this? A second time I ask: Are you pure in this? A third time I ask: Are you pure in this? Venerable ladies, you are pure in this, therefore you are silent. Thus do I hold it.

อธิกรณสมถา นิฏฺฐิตา.

The Settlement of Disputes is concluded.

อุทฺทิฏฺฐํ โข อยฺยาโย นิทานํ,

Venerable ladies, the Introduction has been recited.

อุทฺทิฏฺฐา อฏฺฐ ปาราชิกา ธมฺมา,

The eight rules entailing defeat have been recited.

อุทฺทิฏฺฐา สตฺตรส สงฺฆาทิเสสา ธมฺมา,

The seventeen Saṅghādisesa rules have been recited.

อุทฺทิฏฺฐา ตึส นิสฺสคฺคิยา ปาจิตฺติยา ธมฺมา,

The thirty rules entailing forfeiture and expiation have been recited.

อุทฺทิฏฺฐา ฉสฏฺฐิ สตา ปาจิตฺติยา ธมฺมา,

The one hundred and sixty-six rules entailing expiation have been recited.

อุทฺทิฏฺฐา อฏฺฐ ปาฏิเทสนียา ธมฺมา,

The eight rules to be confessed have been recited.

อุทฺทิฏฺฐา เสขิยา ธมฺมา,

The training rules have been recited.

อุทฺทิฏฺฐา สตฺต อธิกรณสมถา ธมฺมา, เอตฺตกํ ตสฺส ภควโต สุตฺตาคตํ สุตฺตปริยาปนฺนํ อนฺวทฺธมาสํ อุทฺเทสํ อาคจฺฉติ, ตตฺถ สพฺพาเหว สมคฺคาหิ สมฺโมทมานาหิ อวิวทมานาหิ สิกฺขิตพฺพนฺติ.

The seven procedures for settling disputes have been recited. So much of the Blessed One’s teaching, as has come down in the suttas and is included in the suttas, comes up for recitation every half-month. Therein, all should train in concord, with mutual appreciation, without contention.

วิตฺถารุทฺเทโส จตุตฺโถ.

The detailed recitation is the fourth.

ภิกฺขุนิปาติโมกฺขํ นิฏฺฐิตํ.

The Bhikkhunī Pātimokkha is concluded.

นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส

Homage to the Blessed One, the Arahant, the Perfectly Self-Enlightened One.

กงฺขาวิตรณี-อฏฺฐกถา

The Commentary on Dispelling Doubt

คนฺถารมฺภกถา

Introduction to the Text

พุทฺธํ [Pg.83] ธมฺมญฺจ สงฺฆญฺจ, วิปฺปสนฺเนน เจตสา;

วนฺทิตฺวา วนฺทนามาน, ปูชาสกฺการภาชนํ.

Having paid homage with a perfectly clear mind to the Buddha, the Dhamma, and the Saṅgha, who are the recipients of homage, reverence, offerings, and respect;

เถรวํสปฺปทีปานํ, ถิรานํ วินยกฺกเม;

ปุพฺพาจริยสีหานํ, นโม กตฺวา กตญฺชลี.

Having paid homage with joined hands to the former teachers, the lions, who are lamps illuminating the lineage of the Elders and are steadfast in the course of the Discipline;

ปาโมกฺขํ อนวชฺชานํ, ธมฺมานํ ยํ มเหสินา;

มุขํ โมกฺขปฺปเวสาย, ปาติโมกฺขํ ปกาสิตํ.

Which Pātimokkha was proclaimed by the Great Seer to be the foremost of blameless qualities, the entrance for entry into liberation;

สูรเตน นิวาเตน, สุจิสลฺเลขวุตฺตินา;

วินยาจารยุตฺเตน, โสณตฺเถเรน ยาจิโต.

Having been requested by the Elder Soṇa, who delights in good deeds, is humble, of pure and austere practice, and endowed with the conduct of the Discipline;

ตตฺถ สญฺชาตกงฺขานํ, ภิกฺขูนํ ตสฺส วณฺณนํ;

กงฺขาวิตรณตฺถาย, ปริปุณฺณวินิจฺฉยํ.

Its explanation, a complete determination, for the monks in whom doubts have arisen therein, for the purpose of overcoming doubt,

มหาวิหารวาสีนํ, วาจนามคฺคนิสฺสิตํ;

วตฺตยิสฺสามิ นาเมน, กงฺขาวิตรณึ สุภนฺติ.

I shall set forth the beautiful commentary named the Dispeller of Doubts, relying on the recitation tradition of the Mahāvihāra dwellers.

นิทานวณฺณนา

The Commentary on the Introduction

ตตฺถ [Pg.84] ปาติโมกฺขนฺติ ปอติโมกฺขํ อติปโมกฺขํ อติเสฏฺฐํ อติอุตฺตมนฺติ อตฺโถ. อิติ อิมินา วจนตฺเถน เอกวิธมฺปิ สีลคนฺถเภทโต ทุวิธํ โหติ. ตถา หิ ‘‘ปาติโมกฺขสํวรสํวุโต วิหรตี’’ติ (ม. นิ. ๑.๖๙; ๓.๗๕; วิภ. ๕๐๘) จ ‘‘อาทิเมตํ มุขเมตํ ปมุขเมตํ กุสลานํ ธมฺมานํ, เตน วุจฺจติ ปาติโมกฺข’’นฺติ (มหาว. ๑๓๕) จ อาทีสุ สีลํ ปาติโมกฺขนฺติ วุจฺจติ, ‘‘อุภยานิ โข ปนสฺส ปาติโมกฺขานิ วิตฺถาเรน สฺวาคตานิ โหนฺตี’’ติอาทีสุ (ปาจิ. ๑๔๗; อ. นิ. ๘.๕๒; ๑๐.๓๓) คนฺโถ ปาติโมกฺขนฺติ วุจฺจติ. ตตฺถ สีลํ โย นํ ปาติ รกฺขติ, ตํ โมกฺเขติ โมจยติ อาปายิกาทีหิ ทุกฺเขหิ, อตฺตานุวาทาทีหิ วา ภเยหีติ ปาติโมกฺขํ. คนฺโถ ปน ตสฺส ปาติโมกฺขสฺส โชตกตฺตา ปาติโมกฺขนฺติ วุจฺจติ. อาทิมฺหิ ปน วุตฺโต วจนตฺโถ อุภินฺนมฺปิ สาธารโณ โหติ.

Herein, 'pātimokkha' has the meaning of 'pre-eminent,' 'most excellent,' 'supreme.' Thus, by this verbal meaning, although it is of one kind, it becomes twofold by the distinction of morality and text. Indeed, in passages such as, “he dwells restrained by the restraint of the Pātimokkha,” and, “this is the beginning, this is the entrance, this is the foremost of wholesome qualities, therefore it is called Pātimokkha,” morality is called Pātimokkha. In passages such as, “both Pātimokkhas are well-mastered by him in detail,” the text is called Pātimokkha. Among these, morality is called Pātimokkha because it releases (mokkheti) one who protects (pāti) it from sufferings such as those of the plane of misery, or from fears such as self-reproach. The text, however, is called Pātimokkha because it illuminates that Pātimokkha of morality. And the verbal meaning stated at the beginning is common to both.

ตตฺถายํ วณฺณนา สีลปาติโมกฺขสฺสาปิ ยุชฺชติ คนฺถปาติโมกฺขสฺสาปิ, คนฺเถ หิ วณฺณิเต ตสฺส อตฺโถ วณฺณิโตว โหติ. ตํ ปเนตํ คนฺถปาติโมกฺขํ ภิกฺขุปาติโมกฺขํ ภิกฺขุนิปาติโมกฺขนฺติ ทุวิธํ โหติ. ตตฺถ ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ’’ติอาทิกํ (มหาว. ๑๓๔) ปญฺจหิ อุทฺเทสปริจฺเฉเทหิ ววตฺถิตํ ภิกฺขุปาติโมกฺขํ, ‘‘สุณาตุ เม, อยฺเย, สงฺโฆ’’ติอาทิกํ จตูหิ อุทฺเทสปริจฺเฉเทหิ ววตฺถิตํ ภิกฺขุนิปาติโมกฺขํ. ตตฺถ ภิกฺขุปาติโมกฺเข ปญฺจ อุทฺเทสา นาม นิทานุทฺเทโส, ปาราชิกุทฺเทโส, สงฺฆาทิเสสุทฺเทโส, อนิยตุทฺเทโส, วิตฺถารุทฺเทโสติ. ตตฺถ นิทานุทฺเทโส ตาว ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ…เป… อาวิกตา หิสฺส ผาสุ โหติ, ตตฺถายสฺมนฺเต ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, ปริสุทฺเธตฺถายสฺมนฺโต, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามี’’ติ วตฺวา ‘‘อุทฺทิฏฺฐํ โข อายสฺมนฺโต นิทาน’’นฺติอาทินา นเยน อวเสเส สุเตน สาวิเต อุทฺทิฏฺโฐ โหติ. ปาราชิกุทฺเทสาทีนํ ปริจฺเฉทา นิทานสฺส อาทิโต ปฏฺฐาย ปาราชิกาทีนิ โอสาเปตฺวา โยเชตพฺพา. วิตฺถาโร วิตฺถาโรเยว[Pg.85]. ‘‘อวเสสํ สุเตน สาเวตพฺพ’’นฺติ (มหาว. ๑๕๐; ปริ. ๓๒๕) วจนโต ปน ปาราชิกุทฺเทสาทีสุ ยสฺมึ วิปฺปกเต อนฺตราโย อุปฺปชฺชติ, เตน สทฺธึ อวเสสํ สุเตน สาเวตพฺพํ. นิทานุทฺเทเส ปน อนิฏฺฐิเต สุเตน สาเวตพฺพํ นาม นตฺถิ. ภิกฺขุนิปาติโมกฺเข ปน อนิยตุทฺเทโส ปริหายติ, เสสํ วุตฺตนยเมว. เอวเมเตสํ ปญฺจหิ เจว จตูหิ จ อุทฺเทสปริจฺเฉเทหิ ววตฺถิตานํ ทฺวินฺนมฺปิ ปาติโมกฺขานํ อยํ วณฺณนา ภวิสฺสติ. ยสฺมา ปเนตฺถ ภิกฺขุปาติโมกฺขํ ปฐมํ, ตสฺมา ตสฺส ตาว วณฺณนตฺถมิทํ วุจฺจติ.

Among these, this explanation applies to both the Sīlapātimokkha and the Ganthapātimokkha, for when the text is explained, its meaning is indeed explained. Now, this Ganthapātimokkha is of two kinds: the Bhikkhupātimokkha and the Bhikkhunipātimokkha. Among these, the Bhikkhupātimokkha, beginning with “Venerable sirs, let the Saṅgha listen to me,” is arranged by five sections of recitation, while the Bhikkhunipātimokkha, beginning with “Venerable ladies, let the Saṅgha listen to me,” is arranged by four sections of recitation. In the Bhikkhupātimokkha, the five recitations are as follows: the Nidānuddesa, the Pārājikuddesa, the Saṅghādisesuddesa, the Aniyatuddesa, and the Vitthāruddesa. Therein, first, the Nidānuddesa is considered recited when, after saying, “Venerable sirs, let the Saṅgha listen to me… for disclosure is comfortable for him. Concerning this, I ask the venerable ones: Are you pure in this? A second time I ask: Are you pure in this? A third time I ask: Are you pure in this? The venerable ones are pure in this, therefore they are silent. Thus do I hold this,” the remaining sections are announced by the word ‘heard’ according to the method beginning with, “Venerable sirs, the introduction has been recited.” The sections of the Pārājikuddesa and so on are to be connected by bringing the Pārājika rules and so on to a conclusion, starting from the beginning of the Nidāna. The Vitthāra is just the Vitthāra. However, according to the statement, “The remainder should be announced by the word ‘heard’,” if an interruption arises while any of the recitations from the Pārājikuddesa onwards is unfinished, the remainder, together with that unfinished one, should be announced by the word ‘heard’. But when the Nidānuddesa is unfinished, there is no such thing as announcing by the word ‘heard’. In the Bhikkhunipātimokkha, however, the Aniyatuddesa is omitted; the rest is just as has been described. Thus, this will be the explanation for both these Pātimokkhas, arranged by five and four sections of recitation respectively. Since the Bhikkhupātimokkha is first among these, this is said first for the purpose of its explanation.

‘‘สุณาตุ เม’’ติอาทีนํ, ปทานํ อตฺถนิจฺฉยํ;

ภิกฺขโว สีลสมฺปนฺนา, สิกฺขากามา สุณนฺตุ เมติ.

O monks, endowed with virtue and desiring the training, may you listen to my definitive explanation of the meaning of the words beginning with 'Suṇātu me'.

เอตฺถ หิ สุณาตูติอิทํ สวนาณตฺติวจนํ. เมติ โย สาเวติ, ตสฺส อตฺตนิทฺเทสวจนํ. ภนฺเตติ สคารวสปฺปติสฺสวจนํ. สงฺโฆติ ปุคฺคลสมูหวจนํ. สพฺพเมว เจตํ ปาติโมกฺขุทฺเทสเกน ปฐมํ วตฺตพฺพวจนํ. ภควตา หิ ปาติโมกฺขุทฺเทสํ อนุชานนฺเตน ราชคเห วุตฺตํ, ตสฺมา โย ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสติ, เตน สเจ สงฺฆตฺเถโร โหติ, ‘‘อาวุโส’’ติ วตฺตพฺพํ. สเจ นวกตโร โหติ, ปาฬิยํ (มหาว. ๑๓๔) อาคตนเยเนว ‘‘ภนฺเต’’ติ วตฺตพฺพํ. สงฺฆตฺเถโร วา หิ ปาติโมกฺขํ อุทฺทิเสยฺย ‘‘เถราธิกํ ปาติโมกฺข’’นฺติวจนโต (มหาว. ๑๕๔), นวกตโร วา ‘‘อนุชานามิ, ภิกฺขเว, โย ตตฺถ ภิกฺขุ พฺยตฺโต ปฏิพโล, ตสฺสาเธยฺยํ ปาติโมกฺข’’นฺติวจนโต (มหาว. ๑๕๕).

Here, 'suṇātu' is a word expressing an exhortation to listen. 'Me' is a word referring to the self of the one who makes the announcement. 'Bhante' is a word expressing respect and deference. 'Saṅgha' is a word denoting a collection of individuals. And all of this is speech that should be uttered first by the one who recites the Pātimokkha. Indeed, it was spoken in Rājagaha by the Blessed One when allowing the recitation of the Pātimokkha. Therefore, whoever recites the Pātimokkha—if he is the elder of the Saṅgha, he should say 'āvuso'. If he is more junior, he should say 'bhante' in the very manner that has come down in the Pāḷi. For either the elder of the Saṅgha may recite the Pātimokkha—from the statement, 'the Pātimokkha is the charge of the elder'—or a more junior monk—from the statement, 'I allow, O monks, whichever monk there is who is competent and able, the Pātimokkha is his charge'.

‘‘สงฺโฆ’’ติอิมินา ปน ปเทน กิญฺจาปิ อวิเสสโต ปุคฺคลสมูโห วุตฺโต, อถ โข โส ทกฺขิเณยฺยสงฺโฆ, สมฺมุติสงฺโฆ จาติ ทุวิโธ โหติ. ตตฺถ ทกฺขิเณยฺยสงฺโฆติ อฏฺฐ อริยปุคฺคลสมูโห วุจฺจติ. สมฺมุติสงฺโฆติ อวิเสเสน ภิกฺขุสมูโห, โส อิธ อธิปฺเปโต. โส ปเนส กมฺมวเสน ปญฺจวิโธ (มหาว. ๓๘๘) โหติ – จตุวคฺโค ปญฺจวคฺโค ทสวคฺโค วีสติวคฺโค อติเรกวีสติวคฺโคติ. ตตฺถ จตุวคฺเคน ฐเปตฺวา อุปสมฺปทปวารณอพฺภานานิ สพฺพํ สงฺฆกมฺมํ กาตุํ วฏฺฏติ. ปญฺจวคฺเคน ฐเปตฺวา มชฺฌิเมสุ ชนปเทสุ อุปสมฺปทญฺจ อพฺภานกมฺมญฺจ สพฺพํ สงฺฆกมฺมํ กาตุํ [Pg.86] วฏฺฏติ. ทสวคฺเคน อพฺภานกมฺมมตฺตํ ฐเปตฺวา สพฺพํ สงฺฆกมฺมํ กาตุํ วฏฺฏติ. วีสติวคฺเคน น กิญฺจิ สงฺฆกมฺมํ กาตุํ น วฏฺฏติ, ตถา อติเรกวีสติวคฺเคน.โส ปน จตุวคฺคาทินา สงฺเฆน กตฺตพฺพํ กมฺมํ อูนกตเรน กาตุํ น วฏฺฏติ, อติเรเกน ปน วฏฺฏตีติ ทสฺสนตฺถํ วุตฺโต. อิมสฺมึ ปนตฺเถ จตุวคฺคํ อุปาทาย สพฺโพปิ สมฺมุติสงฺโฆ อธิปฺเปโต.

Now, by this term 'Saṅgha,' although a group of individuals is spoken of generally, it is nevertheless twofold: the Saṅgha worthy of offerings and the conventional Saṅgha. Herein, the Saṅgha worthy of offerings is called the group of the eight noble individuals. The conventional Saṅgha is generally called the group of bhikkhus, and it is this that is intended here. Now, this conventional Saṅgha, according to the formal acts, is fivefold: a group of four, a group of five, a group of ten, a group of twenty, and a group of more than twenty. Herein, by a group of four it is proper to perform all Saṅgha acts, excepting higher ordination, the invitation ceremony, and rehabilitation. By a group of five, it is proper to perform all Saṅgha acts, excepting higher ordination in the middle countries and the act of rehabilitation. By a group of ten, it is proper to perform all Saṅgha acts, excepting only the act of rehabilitation. By a group of twenty, there is no Saṅgha act that it is not proper to perform; likewise by a group of more than twenty. This is stated to show that an act to be performed by a Saṅgha beginning with a group of four is not proper to be performed by a lesser group, but it is proper to be performed by a greater group. Now, in this context, the entire conventional Saṅgha is intended, beginning with the group of four.

อชฺชุโปสโถติ อชฺช อุโปสถทิวโส, เอเตน อนุโปสถทิวสํ ปฏิกฺขิปติ. ปนฺนรโสติ อิมินา อญฺญํ อุโปสถทิวสํ ปฏิกฺขิปติ. ทิวสวเสน หิ ตโย อุโปสถา จาตุทฺทสิโก ปนฺนรสิโก สามคฺคิอุโปสโถติ, เอวํ ตโย อุโปสถา วุตฺตา. ตตฺถ เหมนฺตคิมฺหวสฺสานานํ ติณฺณํ อุตูนํ ตติยสตฺตมปกฺเขสุ ทฺเว ทฺเว กตฺวา ฉ จาตุทฺทสิกา, อวเสสา อฏฺฐารส ปนฺนรสิกาติ เอวํ เอกสํวจฺฉเร จตุวีสติ อุโปสถา, อิทํ ตาว ปกติจาริตฺตํ. ‘‘อนุชานามิ, ภิกฺขเว, สกึ ปกฺขสฺส จาตุทฺทเส วา ปนฺนรเส วา ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิตุ’’นฺติ (มหาว. ๑๓๖) วจนโต ปน ‘‘อาคนฺตุเกหิ อาวาสิกานํ อนุวตฺติตพฺพ’’นฺติอาทิวจนโต (มหาว. ๑๗๘) จ ตถารูปปจฺจเย สติ อญฺญสฺมิมฺปิ จาตุทฺทเส อุโปสถํ กาตุํ วฏฺฏติ. ปุริมวสฺสํวุฏฺฐานํ ปน ปุพฺพกตฺติกปุณฺณมา วา, เตสํเยว สเจ ภณฺฑนการเกหิ อุปทฺทุตา ปวารณํ ปจฺจุกฺกฑฺฒนฺติ, อถ ปุพฺพกตฺติกมาสสฺส กาฬปกฺขจาตุทฺทโส วา, ปจฺฉิมกตฺติกปุณฺณมา วา, ปจฺฉิมวสฺสํวุฏฺฐานญฺจ ปจฺฉิมกตฺติกปุณฺณมา เอวาติ อิเม ตโย ปวารณาทิวสาปิ โหนฺติ, อิทมฺปิ ปกติจาริตฺตเมว. ตถารูปปจฺจเย ปน สติ ทฺวินฺนํ กตฺติกปุณฺณมานํ ปุริเมสุ จาตุทฺทเสสุปิ ปวารณํ กาตุํ วฏฺฏติ. ยทา ปน โกสมฺพกกฺขนฺธเก (มหาว. ๔๕๑) อาคตนเยน ภินฺเน สงฺเฆ โอสาริเต ตสฺมึ ภิกฺขุสฺมึ สงฺโฆ ตสฺส วตฺถุสฺส วูปสมาย สงฺฆสฺส สามคฺคึ กโรติ, ตทา ‘‘ตาวเทว อุโปสโถ กาตพฺโพ, ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิตพฺพ’’นฺติ (มหาว. ๔๗๕) วจนโต ฐเปตฺวา จาตุทฺทสปนฺนรเส, อญฺโญปิ โย โกจิ ทิวโส สามคฺคิอุโปสถทิวโส นาม โหติ, ปุริมวสฺสํวุฏฺฐานํ ปน กตฺติกมาสพฺภนฺตเร อยเมว สามคฺคิปวารณาทิวโส นาม โหติ. อิติ อิเมสุ ตีสุ ทิวเสสุ ‘‘ปนฺนรโส’’ติอิมินา อญฺญํ อุโปสถทิวสํ ปฏิกฺขิปติ. ตสฺมา ยฺวายํ ‘‘อชฺชุโปสโถ’’ติวจเนน อนุโปสถทิวโส [Pg.87] ปฏิกฺขิตฺโต, ตสฺมึ อุโปสโถ น กาตพฺโพเยว. โย ปนายํ อญฺโญ อุโปสถทิวโส, ตสฺมึ อุโปสโถ กาตพฺโพ. กโรนฺเตน ปน สเจ จาตุทฺทสิโก โหติ, ‘‘อชฺชุโปสโถ จาตุทฺทโส’’ติ วตฺตพฺพํ. สเจ ปนฺนรสิโก โหติ, ‘‘อชฺชุโปสโถ ปนฺนรโส’’ติ วตฺตพฺพํ. สเจ สามคฺคิอุโปสโถ โหติ, ‘‘อชฺชุโปสโถ สามคฺคี’’ติ วตฺตพฺพํ.

The phrase 'Today is the Uposatha' means: today is the Uposatha day. By this, a non-Uposatha day is rejected. By 'the fifteenth' (pannaraso), another Uposatha day is rejected. For, by way of the day, three Uposathas have been declared: the fourteenth-day, the fifteenth-day, and the harmony Uposatha. Thus, three Uposathas have been declared. Among them, by making two each in the third and seventh fortnights of the three seasons—winter, summer, and the rains—six are fourteenth-day Uposathas, and the remaining eighteen are fifteenth-day Uposathas. Thus, in one year, there are twenty-four Uposathas. This, firstly, is the normal practice. However, from the saying, 'I allow, O monks, the recitation of the Pātimokkha once a fortnight, on the fourteenth or on the fifteenth,' and from the saying beginning with, 'Visiting monks should comply with the resident monks,' when there is such a condition, it is allowable to perform the Uposatha even on another fourteenth day. Furthermore, for those who have completed the earlier rains-residence, it is the full moon of the earlier Kattika; if, being harassed by quarrelsome monks, they postpone the Pavāraṇā, then it is the fourteenth day of the dark fortnight of the earlier Kattika month, or the full moon of the later Kattika; and for those who have completed the later rains-residence, it is only the full moon of the later Kattika. Thus, these three are also Pavāraṇā days. This too is the normal practice indeed. However, when there is such a condition, it is allowable to perform the Pavāraṇā even on the preceding fourteenth days of the two Kattika full moons. But when, according to the method that has come in the Kosambakakkhandhaka, the Sangha was split, and when that monk has been reinstated, the Sangha creates harmony for the settling of that matter, then, because of the saying, 'At that very moment the Uposatha should be performed, the Pātimokkha should be recited,' setting aside the fourteenth and fifteenth, any other day whatsoever is called a harmony Uposatha day. Furthermore, for those who have completed the earlier rains-residence, within the Kattika months, this very day is called a harmony Pavāraṇā day. Thus, among these three days, by 'the fifteenth' (pannaraso), it rejects the other Uposatha days. Therefore, on that non-Uposatha day which is rejected by the statement 'Today is the Uposatha,' the Uposatha should certainly not be performed. But on that other Uposatha day, the Uposatha should be performed. However, when performing it, if it is a fourteenth-day Uposatha, it should be said, 'Today is the fourteenth Uposatha.' If it is a fifteenth-day Uposatha, it should be said, 'Today is the fifteenth Uposatha.' If it is a harmony Uposatha, it should be said, 'Today is the harmony Uposatha.'

ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลนฺติ เอตฺถ ปตฺโต กาโล อิมสฺส กมฺมสฺสาติ ปตฺตกาลํ, ปตฺตกาลเมว ปตฺตกลฺลํ. ตเทตํ อิธ จตูหิ องฺเคหิ สงฺคหิตํ. ยถาหุ อฏฺฐกถาจริยา –

Herein, regarding the phrase 'if it is timely for the Saṅgha': the time for this act has arrived, thus it is 'timely' (pattakālaṃ); and 'timely' itself is pattakallaṃ. This is encompassed here by four factors. As the commentary teachers have said:

‘‘อุโปสโถ ยาวติกา จ ภิกฺขู กมฺมปฺปตฺตา,สภาคาปตฺติโย จ น วิชฺชนฺติ;

วชฺชนียา จ ปุคฺคลา ตสฺมึ น โหนฺติ,‘ปตฺตกลฺล’นฺติ วุจฺจตี’’ติ. (มหาว. อฏฺฐ. ๑๖๘);

“It is the Uposatha day; as many monks as are suitable for the act are present; no similar offenses exist; and persons to be excluded are not present therein—this is called ‘timely’.”

ตตฺถ อุโปสโถติ ตีสุ อุโปสถทิวเสสุ อญฺญตรอุโปสถทิวโส. ตสฺมิญฺหิ สติ อิทํ สงฺฆสฺส อุโปสถกมฺมํ ปตฺตกลฺลํ นาม โหติ, นาสติ. ยถาห ‘‘น จ, ภิกฺขเว, อนุโปสเถ อุโปสโถ กาตพฺโพ, โย กเรยฺย, อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺสา’’ติ (มหาว. ๑๘๓).

Therein, 'uposatha' means one of the three Uposatha days. For when that day is present, this Uposatha act of the Saṅgha is called timely; when it is not present, it is not. As was said: “And, monks, the Uposatha is not to be performed on a non-Uposatha day; whoever should do so, incurs an offense of wrong-doing.”

ยาวติกา จ ภิกฺขู กมฺมปฺปตฺตาติ ยตฺตกา ภิกฺขู ตสฺส อุโปสถกมฺมสฺส ปตฺตา ยุตฺตา อนุรูปา, สพฺพนฺติเมน ปริจฺเฉเทน จตฺตาโร ปกตตฺตา, เต จ โข หตฺถปาสํ อวิชหิตฺวา เอกสีมายํ ฐิตา.

'Yāvatikā ca bhikkhū kammappattā' (And as many monks as are fit for the act) means: however many monks are arrived, suitable, and appropriate for that Uposatha act—by the very lowest limit, four monks of normal standing—and they are established within a single boundary, not having abandoned the hand-reach.

สีมา จ นาเมสา พทฺธสีมา อพทฺธสีมาติ ทุวิธา โหติ. ตตฺถ เอกาทส วิปตฺติสีมาโย อติกฺกมิตฺวา ติวิธสมฺปตฺติยุตฺตา นิมิตฺเตน นิมิตฺตํ สมฺพนฺธิตฺวา สมฺมตา สีมา พทฺธสีมา นาม, ‘‘อติขุทฺทกา, อติมหตี, ขณฺฑนิมิตฺตา, ฉายานิมิตฺตา, อนิมิตฺตา, พหิสีเม ฐิตา สมฺมตา, นทิยา สมฺมตา, สมุทฺเท สมฺมตา, ชาตสฺสเร สมฺมตา, สีมาย สีมํ สมฺภินฺทนฺเตน สมฺมตา, สีมาย สีมํ อชฺโฌตฺถรนฺเตน สมฺมตา’’ติ อิมา หิ ‘‘เอกาทสหิ อากาเรหิ สีมโต กมฺมานิ วิปชฺชนฺตี’’ติ (ปริ. ๔๘๖) วจนโต เอกาทส วิปตฺติสีมาโย นาม. ตตฺถ อติขุทฺทกา นาม ยตฺถ เอกวีสติ ภิกฺขู นิสีทิตุํ น สกฺโกนฺติ[Pg.88]. อติมหตี นาม ยา อนฺตมโส เกสคฺคมตฺเตนาปิ ติโยชนํ อติกฺกมิตฺวา สมฺมตา. ขณฺฑนิมิตฺตา นาม อฆฏิตนิมิตฺตา วุจฺจติ, ปุรตฺถิมาย ทิสาย นิมิตฺตํ กิตฺเตตฺวา อนุกฺกเมเนว ทกฺขิณาย ปจฺฉิมาย อุตฺตราย ทิสาย กิตฺเตตฺวา ปุน ปุรตฺถิมาย ทิสาย ปุพฺพกิตฺติตํ ปฏิกิตฺเตตฺวา ฐเปตุํ วฏฺฏติ, เอวํ อกฺขณฺฑนิมิตฺตา โหติ. สเจ ปน อนุกฺกเมน อาหริตฺวา อุตฺตราย ทิสาย นิมิตฺตํ กิตฺเตตฺวา ตตฺเถว ฐเปติ, ขณฺฑนิมิตฺตา นาม โหติ. อปราปิ ขณฺฑนิมิตฺตา นาม ยา อนิมิตฺตุปคํ ตจสารรุกฺขํ วา ขาณุกํ วา ปํสุปุญฺชวาลุกปุญฺชานํ วา อญฺญตรํ อนฺตรา เอกํ นิมิตฺตํ กตฺวา สมฺมตา. ฉายานิมิตฺตา นาม ปพฺพตจฺฉายาทีนํ ยํ กิญฺจิ ฉายํ นิมิตฺตํ กตฺวา สมฺมตา. อนิมิตฺตา นาม สพฺเพน สพฺพํ นิมิตฺตานิ อกิตฺเตตฺวา สมฺมตา. พหิสีเม ฐิตสมฺมตา นาม นิมิตฺตานิ กิตฺเตตฺวา นิมิตฺตานํ พหิฐิเตน สมฺมตา. นทิยา สมุทฺเท ชาตสฺสเร สมฺมตา นาม เอเตสุ นทิอาทีสุ สมฺมตา. สา หิ เอวํ สมฺมตาปิ ‘‘สพฺพา, ภิกฺขเว, นที อสีมา, สพฺโพ สมุทฺโท อสีโม, สพฺโพ ชาตสฺสโร อสีโม’’ติ (มหาว. ๑๔๗) วจนโต อสมฺมตาว โหติ. สีมาย สีมํ สมฺภินฺทนฺเตน สมฺมตา นาม อตฺตโน สีมาย ปเรสํ สีมํ สมฺภินฺทนฺเตน สมฺมตา. สเจ หิ โปราณกสฺส วิหารสฺส ปุรตฺถิมาย ทิสาย อมฺโพ เจว ชมฺพู จาติ ทฺเว รุกฺขา อญฺญมญฺญํ สํสฏฺฐวิฏปา โหนฺติ, เตสุ อมฺพสฺส ปจฺฉิมทิสาภาเค ชมฺพู, วิหารสีมา จ ชมฺพุํ อนฺโต กตฺวา อมฺพํ กิตฺเตตฺวา พทฺธา โหติ, อถ ปจฺฉา ตสฺส วิหารสฺส ปุรตฺถิมาย ทิสาย วิหาเร กเต สีมํ พนฺธนฺตา ภิกฺขู ตํ อมฺพํ อนฺโต กตฺวา ชมฺพุํ กิตฺเตตฺวา พนฺธนฺติ, สีมาย สีมํ สมฺภินฺนา โหติ. สีมาย สีมํ อชฺโฌตฺถรนฺเตน สมฺมตา นาม อตฺตโน สีมาย ปเรสํ สีมํ อชฺโฌตฺถรนฺเตน สมฺมตา. สเจ หิ ปเรสํ พทฺธสีมํ สกลํ วา ตสฺสา ปเทสํ วา อนฺโต กตฺวา อตฺตโน สีมํ สมฺมนฺนติ, สีมาย สีมํ อชฺโฌตฺถริตา นาม โหติ. อิติ อิมา เอกาทส วิปตฺติสีมาโย อติกฺกมิตฺวา สมฺมตา.

And this, which is called a sīmā, is of two kinds: a baddhasīmā (fixed boundary) and an abaddhasīmā (unfixed boundary). Therein, a sīmā established by connecting marker to marker, after avoiding the eleven faulty sīmās and being endowed with the three kinds of accomplishment, is called a baddhasīmā. To elaborate, these are called the eleven faulty sīmās because of the saying, 'Acts relating to a sīmā fail in eleven ways': (1) too small, (2) too large, (3) with broken markers, (4) with shadow markers, (5) without markers, (6) established while standing outside the sīmā, (7) established in a river, (8) established in the ocean, (9) established in a natural lake, (10) established by one who joins a sīmā with another sīmā, (11) established by one who encroaches upon a sīmā with another sīmā. Therein, 'too small' is a sīmā wherein twenty-one bhikkhus are not able to sit. 'Too large' is a sīmā which is established exceeding three yojanas, even by the measure of a hair's tip at the least. 'With broken markers' is said to mean 'with unconnected markers'; having announced the marker in the eastern direction, and having announced them in sequence in the southern, western, and northern directions, it is proper to conclude by announcing again the previously announced marker in the eastern direction. Thus, it becomes 'with unbroken markers'. But if, having proceeded in sequence, one stops right there after announcing the marker in the northern direction, it is called 'with broken markers'. Another kind of 'with broken markers' is a sīmā established by making a single intermediate marker out of something unsuitable as a marker, such as a tree with bark and heartwood, a stump, or either a pile of dust or a pile of sand. 'With shadow markers' is a sīmā established by making some kind of shadow, such as the shadow of a mountain, into a marker. 'Without markers' is a sīmā established without announcing any markers at all. 'Established while standing outside the sīmā' is a sīmā established by one standing outside the markers after having announced the markers. 'Established in a river, the ocean, or a natural lake' means established in these, such as rivers. For even if so established, it is not a validly established sīmā, according to the saying: 'Bhikkhus, every river is without a sīmā, every ocean is without a sīmā, every natural lake is without a sīmā.' 'Established by one who joins a sīmā with another sīmā' means established by one who joins another's sīmā with one's own sīmā. For if, in the eastern direction of an ancient monastery, there are two trees, a mango and a rose-apple, with their branches intertwined, and among them, the rose-apple is on the western side of the mango, and the monastery's sīmā is fixed by announcing the mango while including the rose-apple within; and later, when a monastery is built to the east of that monastery, the bhikkhus, when establishing their sīmā, include that mango and announce the rose-apple, then one sīmā has been joined with another. 'Established by one who encroaches upon a sīmā with another sīmā' means established by one who encroaches upon another's sīmā with one's own sīmā. For if one establishes one's own sīmā by including the whole of another's fixed sīmā or a part of it, it is called 'a sīmā has been encroached upon by another sīmā'. Thus, a sīmā established after avoiding these eleven faulty sīmās is a baddhasīmā.

ติวิธสมฺปตฺติยุตฺตาติ นิมิตฺตสมฺปตฺติยา ปริสาสมฺปตฺติยา กมฺมวาจาสมฺปตฺติยา จ ยุตฺตา. ตตฺถ นิมิตฺตสมฺปตฺติยา ยุตฺตา นาม ปพฺพตนิมิตฺตํ, ปาสาณนิมิตฺตํ, วนนิมิตฺตํ, รุกฺขนิมิตฺตํ, มคฺคนิมิตฺตํ, วมฺมิกนิมิตฺตํ, นทินิมิตฺตํ, อุทกนิมิตฺตนฺติ เอวํ วุตฺเตสุ อฏฺฐสุ นิมิตฺเตสุ ตสฺมึ ตสฺมึ ทิสาภาเค ยถาลทฺธานิ [Pg.89] นิมิตฺตุปคานิ นิมิตฺตานิ ‘‘ปุรตฺถิมาย ทิสาย กึ นิมิตฺตํ, ปพฺพโต, ภนฺเต, เอโส ปพฺพโต นิมิตฺต’’นฺติอาทินา นเยน สมฺมา กิตฺเตตฺวา สมฺมตา. ตตฺเรวํ สงฺเขปโต นิมิตฺตุปคตา เวทิตพฺพา – สุทฺธปํสุสุทฺธปาสาณอุภยมิสฺสกวเสน หิ ติวิโธปิ ปพฺพโต หตฺถิปฺปมาณโต ปฏฺฐาย อุทฺธํ นิมิตฺตุปโค, ตโต โอมกตโร น วฏฺฏติ. ปาสาณนิมิตฺเต อโยคุฬมฺปิ ปาสาณสงฺขเมว คจฺฉติ, ตสฺมา โย โกจิ ปาสาโณ อุกฺกํสวเสน หตฺถิปฺปมาณโต โอมกตรํ อาทึ กตฺวา เหฏฺฐิมปริจฺเฉเทน ทฺวตฺตึสปลคุฬปิณฺฑปริมาโณ นิมิตฺตุปโค, น ตโต ขุทฺทกตโร. ปิฏฺฐิปาสาโณ ปน อติมหนฺโตปิ วฏฺฏติ. วนนิมิตฺเต อนฺโตสาเรหิ วา อนฺโตสารมิสฺสเกหิ วา รุกฺเขหิ จตุปญฺจรุกฺขมตฺตมฺปิ วนํ นิมิตฺตุปคํ, ตโต อูนกตรํ น วฏฺฏติ. รุกฺโข ชีวนฺโตเยว อนฺโตสาโร ภูมิยํ ปติฏฺฐิโต, อนฺตมโส อุพฺเพธโต อฏฺฐงฺคุโล, ปริณาหโต สูจิทณฺฑกปฺปมาโณปิ นิมิตฺตุปโค, ตโต โอมกตโร น วฏฺฏติ. มคฺโค ชงฺฆมคฺโค วา โหตุ สกฏมคฺโค วา, โย วินิวิชฺฌิตฺวา ทฺเว ตีณิ คามเขตฺตานิ คจฺฉติ, ตาทิโส ชงฺฆสตฺถสกฏสตฺเถหิ วลญฺชิยมาโนเยว นิมิตฺตุปโค, อวลญฺชิโต น วฏฺฏติ. วมฺมิโก ปน เหฏฺฐิมปริจฺเฉเทน ตํทิวสํชาโต อฏฺฐงฺคุลุพฺเพโธ โควิสาณมตฺโตปิ วมฺมิโก นิมิตฺตุปโค, ตโต โอมกตโร น วฏฺฏติ. ยํ ปน อพทฺธสีมาลกฺขเณ นทึ วกฺขาม, สา นิมิตฺตุปคา, อญฺญา น วฏฺฏติ. อุทกํ ยํ อสนฺทมานํ อาวาฏโปกฺขรณีตฬากชาตสฺสรโลณิสมุทฺทาทีสุ ฐิตํ, ตํ อาทึ กตฺวา อนฺตมโส ตงฺขเณเยว ปถวิยํ ขณิเต อาวาฏเก ฆเฏหิ อาหริตฺวา ปูริตมฺปิ ยาว กมฺมวาจาปริโยสานา สณฺฐมานกํ นิมิตฺตุปคํ, อิตรํ สนฺทมานํ วา วุตฺตปริจฺเฉทกาลํ อติฏฺฐนฺตํ วา ภาชนคตํ วา น วฏฺฏตีติ.

Endowed with threefold accomplishment means being endowed with the accomplishment of the markers, the accomplishment of the assembly, and the accomplishment of the formal act. Herein, 'endowed with the accomplishment of the markers' refers to a boundary that has been established by correctly announcing markers that are suitable as markers—among the eight markers spoken of thus: a mountain marker, a rock marker, a forest marker, a tree marker, a road marker, an anthill marker, a river marker, or a water marker—whichever are found in this or that direction, by the method beginning with, 'What is the marker in the eastern direction? A mountain, venerable sir. That mountain is the marker.' Therein, suitability as a marker should be understood briefly thus: a mountain, whether of pure earth, pure rock, or a mixture of both, is suitable as a marker from the size of a seven-cubit elephant upwards; one smaller than that is not allowable. In the case of a rock marker, even an iron ball is included in the category of 'rock'. Therefore, any rock, from a maximum size smaller than a seven-cubit elephant down to a lower limit the size of a lump of molasses of thirty-two palas, is suitable as a marker; one smaller than that is not. But a flat rock, even if very large, is allowable. For a forest marker, a forest of even four or five trees, whether of heartwood trees or of trees mixed with heartwood trees, is suitable as a marker; anything less is not allowable. A tree that is living, has heartwood, and is established in the ground is suitable as a marker if it is, at a minimum, eight fingerbreadths in height and its circumference is the size of a Sinhalese stylus; one smaller than that is not allowable. A road, be it a footpath or a cart track, that goes piercing through two or three village-fields—such a road is suitable as a marker only if it is being used by foot-caravans and cart-caravans; one not being used is not allowable. Furthermore, an anthill, at the lower limit, even one that has arisen on that very day that is eight fingerbreadths in height and the size of a cow's horn, is suitable as a marker; one smaller than that is not allowable. Furthermore, the river that we shall speak of in the characteristic of an unestablished boundary, that one is suitable as a marker; another is not allowable. Water that is non-flowing and is situated in pits, ponds, reservoirs, natural lakes, saltwater seas, and so on—beginning with that, down to water that has been brought in pots and used to fill a small pit dug in the earth at that very moment—if it remains until the conclusion of the formal act, it is suitable as a marker. Other water—that is flowing, or does not remain for the specified period, or is in a vessel—is not allowable.

ปริสาสมฺปตฺติยา ยุตฺตา นาม สพฺพนฺติเมน ปริจฺเฉเทน จตูหิ ภิกฺขูหิ สนฺนิปติตฺวา ยาวติกา ตสฺมึ คามเขตฺเต พทฺธสีมํ วา นทิสมุทฺทชาตสฺสเร วา อโนกฺกมิตฺวา ฐิตา ภิกฺขู, เต สพฺเพ หตฺถปาเส วา กตฺวา ฉนฺทํ วา อาหริตฺวา สมฺมตา.

A sīmā endowed with the accomplishment of the assembly is one where, by the very lowest limit, four bhikkhus have assembled, and it is established after either bringing within hand's reach or bringing the consent of all those bhikkhus who are standing in that village-field without having entered a fixed sīmā, or a river, ocean, or natural lake.

กมฺมวาจาสมฺปตฺติยา [Pg.90] ยุตฺตา นาม ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ, ยาวตา สมนฺตา นิมิตฺตา กิตฺติตา’’ติอาทินา (มหาว. ๑๓๙) นเยน วุตฺตาย ปริสุทฺธาย ญตฺติทุติยกมฺมวาจาย สมฺมตา. เอวํ เอกาทส วิปตฺติสีมาโย อติกฺกมิตฺวา ติวิธสมฺปตฺติยุตฺตา นิมิตฺเตน นิมิตฺตํ สมฺพนฺธิตฺวา สมฺมตา สีมา ‘‘พทฺธสีมา’’ติ เวทิตพฺพา. ขณฺฑสีมา สมานสํวาสสีมา อวิปฺปวาสสีมาติ ตสฺสาเยว ปเภโท.

A sīmā endowed with the accomplishment of the formal act is one established by a completely pure formal act with motion and one announcement (ñattidutiyakammavācā) recited in the manner of “Venerable sirs, may the Saṅgha hear me. As far as the surrounding markers have been declared…” and so forth. Thus, a sīmā that has been established by connecting marker to marker, after overcoming the eleven faulty sīmās and being endowed with the three accomplishments, should be understood as a “fixed sīmā” (baddhasīmā). A fragment sīmā, a sīmā of common communion, and a sīmā of non-separation are divisions of that very fixed sīmā.

อพทฺธสีมา ปน คามสีมา, สตฺตพฺภนฺตรสีมา, อุทกุกฺเขปสีมาติ ติวิธา. ตตฺถ ยาวตา เอกํ คามกฺเขตฺตํ, อยํ คามสีมา นาม. อคามเก อรญฺเญ สมนฺตา สตฺตพฺภนฺตรา สตฺตพฺภนฺตรสีมา นาม. ตตฺถ อคามกํ นาม อรญฺญํ วิญฺฌาฏวิอาทีสุ วา สมุทฺทมชฺเฌ วา มจฺฉพนฺธานํ อคมนปเถสุ ทีปเกสุ ลพฺภติ. สมนฺตา สตฺตพฺภนฺตราติ มชฺเฌ ฐิตานํ สพฺพทิสาสุ สตฺตพฺภนฺตรา วินิพฺเพเธน จุทฺทส โหนฺติ. ตตฺถ เอกํ อพฺภนฺตรํ อฏฺฐวีสติหตฺถปฺปมาณํ โหติ, อยญฺจ สีมา ปริสาวเสน วฑฺฒติ, ตสฺมา สมนฺตา ปริสาปริยนฺตโต ปฏฺฐาย อพฺภนฺตรปริจฺเฉโท กาตพฺโพ. สเจ ปน ทฺเว สงฺฆา วิสุํ อุโปสถํ กโรนฺติ, ทฺวินฺนํ สตฺตพฺภนฺตรานํ อนฺตเร อญฺญเมกํ สตฺตพฺภนฺตรํ อุปจารตฺถาย ฐเปตพฺพํ. ยา ปเนสา ‘‘สพฺพา, ภิกฺขเว, นที อสีมา’’ติอาทินา (มหาว. ๑๔๗) นเยน นทิอาทีนํ สีมภาวํ ปฏิกฺขิปิตฺวา ปุน ‘‘นทิยา วา, ภิกฺขเว, สมุทฺเท วา ชาตสฺสเร วา ยํ มชฺฌิมสฺส ปุริสสฺส สมนฺตา อุทกุกฺเขปา, อยํ ตตฺถ สมานสํวาสา เอกูโปสถา’’ติ วุตฺตา อยํ อุทกุกฺเขปสีมา นาม. ตตฺถ ยสฺสา ธมฺมิกานํ ราชูนํ กาเล อนฺวฑฺฒมาสํ อนุทสาหํ อนุปญฺจาหํ อนติกฺกมิตฺวา เทเว วสฺสนฺเต วลาหเกสุ วิคตมตฺเตสุ โสตํ ปจฺฉิชฺชติ, อยํ นทิสงฺขฺยํ น คจฺฉติ. ยสฺสา ปน อีทิเส สุวุฏฺฐิกาเล วสฺสานสฺส จตุมาเส โสตํ น ปจฺฉิชฺชติ, ยตฺถ ติตฺเถน วา อติตฺเถน วา สิกฺขากรณีเย อาคตลกฺขเณน ติมณฺฑลํ ปฏิจฺฉาเทตฺวา อนฺตรวาสกํ อนุกฺขิปิตฺวา อุตฺตรนฺติยา ภิกฺขุนิยา เอกทฺวงฺคุลมตฺตมฺปิ อนฺตรวาสโก เตมิยติ, อยํ สมุทฺทํ วา ปวิสตุ ตฬากํ วา, ปภวโต ปฏฺฐาย นที นาม. สมุทฺโท ปากโฏเยว. โย ปน เกนจิ ขณิตฺวา อกโต สยํชาโต โสพฺโภ สมนฺตโต อาคเตน อุทเกน [Pg.91] ปูริโต ติฏฺฐติ, ยตฺถ นทิยํ วุตฺตปฺปกาเร วสฺสกาเล อุทกํ สนฺติฏฺฐติ, อยํ ชาตสฺสโร นาม. โยปิ นทึ วา สมุทฺทํ วา ภินฺทิตฺวา นิกฺขนฺตอุทเกน ขโต โสพฺโภ เอตํ ลกฺขณํ ปาปุณาติ, อยมฺปิ ชาตสฺสโรเยว.

Unbounded boundaries, however, are of three kinds: the village boundary, the seven-abbhantara boundary, and the water-toss boundary. Here, the area as far as one village field extends is called the village boundary. In a villageless wilderness, seven abbhantaras all around is called the seven-abbhantara boundary. Here, a villageless wilderness is found in forests such as the Vindhya forest, or in the middle of the ocean, or on small islands on paths not frequented by fishermen. ‘Seven abbhantaras all around’ means that for those standing in the middle, there are seven abbhantaras in all directions; as a diameter, this makes fourteen. Here, one abbhantara measures twenty-eight cubits. This boundary increases according to the size of the assembly; therefore, the delimitation of abbhantaras should be done starting from the periphery of the assembly all around. However, if two Saṅghas perform the Uposatha separately, another seven-abbhantara should be placed between the two seven-abbhantaras for the purpose of an approach-area. As for the water-toss boundary, it is so called because after rejecting the state of being a boundary for rivers and so on by the method of “Monks, every river is not a boundary,” etc., it is then said, “Monks, in a river, or in the ocean, or in a natural lake, that which is a water-toss all around by a man of average build, this is an area for common residence and a single Uposatha.” Here, if, during the time of righteous kings, when it rains every half-month, every ten days, or every five days without fail, and the clouds have only just dispersed, its flow is interrupted, it does not count as a river. But one whose flow is not interrupted for the four months of the rainy season during such a time of good rain; and where, for a bhikkhunī crossing at a ford or not at a ford, according to the characteristic described in the Sikkhākaraṇīya, having covered the three circles (the navel and two knees) and without raising her under-robe, even a finger's breadth or two of her under-robe gets wet—this, from its source onward, is called a river, whether it flows into the ocean or a lake. The ocean is obvious. Now, a pool that is not dug by anyone but arises spontaneously, and remains filled with water that has come from all around, where water remains during the rainy season in the manner described for a river—this is called a natural lake. Also, any pool that is formed by water that has flowed out from a breached river or ocean, and which meets this characteristic, is also a natural lake.

ยํ มชฺฌิมสฺส ปุริสสฺส สมนฺตา อุทกุกฺเขปาติ ยํ ฐานํ ถามมชฺฌิมสฺส ปุริสสฺส สมนฺตโต อุทกุกฺเขเปน ปริจฺฉินฺนํ, ตตฺถ ยถา อกฺขธุตฺตา ทารุคุฬํ ขิปนฺติ, เอวํ อุทกํ วา วาลุกํ วา หตฺเถน คเหตฺวา มชฺฌิเมน ปุริเสน สพฺพถาเมน ขิปิตพฺพํ, ตตฺถ ยตฺถ เอวํ ขิตฺตํ อุทกํ วา วาลุกํ วา ปตติ, อยํ อุทกุกฺเขโป นาม.

Regarding ‘the area within a water-toss in all directions by a man of average build’: it means the area delimited all around by the throwing of water by a man of average strength. There, just as dice-players throw a wooden ball, so should a man of average build, grasping water or sand in his hand, throw it with all his strength. Wherever the water or sand thus thrown falls, this is called the ‘water-toss’.

อยํ ตตฺถ สมานสํวาสา เอกูโปสถาติ อยํ เตสุ นทิอาทีสุ อุทกุกฺเขปปริจฺฉินฺนา สีมา สมานสํวาสา เจว เอกูโปสถา จ, อยํ ปน เอเตสํ นทิอาทีนํ อนฺโตเยว ลพฺภติ, น พหิ. ตสฺมา นทิยา วา ชาตสฺสเร วา ยตฺตกํ ปเทสํ ปกติวสฺสกาเล จตูสุ มาเสสุ อุทกํ โอตฺถรติ, สมุทฺเท ยสฺมึ ปเทเส ปกติวีจิโย โอตฺถริตฺวา สณฺฐหนฺติ, ตโต ปฏฺฐาย กปฺปิยภูมิ, ตตฺถ ฐตฺวา อุโปสถาทิกมฺมํ กาตุํ วฏฺฏติ. ทุพฺพุฏฺฐิกาเล วา คิมฺเห วา นทิชาตสฺสเรสุ สุกฺเขสุปิ สา เอว กปฺปิยภูมิ, สเจ ปน สุกฺเข ชาตสฺสเร วาปึ วา ขณนฺติ, วปฺปํ วา กโรนฺติ, ตํ ฐานํ คามกฺเขตฺตํ โหติ. ยา ปเนสา ‘‘กปฺปิยภูมี’’ติ วุตฺตา, ตโต พหิ อุทกุกฺเขปสีมา น คจฺฉติ, อนฺโตเยว คจฺฉติ, ตสฺมา เตสํ อนฺโต ปริสาปริยนฺตโต ปฏฺฐาย สมนฺตา อุทกุกฺเขปปริจฺเฉโท กาตพฺโพ. สเจ ปน ทฺเว สงฺฆา วิสุํ วิสุํ อุโปสถาทิกมฺมํ กโรนฺติ, ทฺวินฺนํ อุทกุกฺเขปานํ อนฺตเร อญฺโญ เอโก อุทกุกฺเขโป อุปจารตฺถาย ฐเปตพฺโพ. อยญฺหิ สตฺตพฺภนฺตรสีมา จ อุทกุกฺเขปสีมา จ ภิกฺขูนํ ฐิโตกาสโต ปฏฺฐาย ลพฺภติ. ปริจฺเฉทพฺภนฺตเร หตฺถปาสํ วิชหิตฺวา ฐิโตปิ ปริจฺเฉทโต พหิ อญฺญํ ตตฺตกํเยว ปริจฺเฉทํ อนติกฺกมิตฺวา ฐิโตปิ กมฺมํ โกเปติ, อิทํ สพฺพอฏฺฐกถาสุ (มหาว. อฏฺฐ. ๑๔๗) สนฺนิฏฺฐานํ. เอวํ อพทฺธสีมา เวทิตพฺพา. อิติ อิมํ พทฺธสีมาพทฺธสีมาวเสน ทุวิธํ สีมํ สนฺธาเยตํ วุตฺตํ ‘‘เต จ โข หตฺถปาสํ อวิชหิตฺวา เอกสีมายํ ฐิตา’’ติ. เตสุ หิ จตูสุ ภิกฺขูสุ เอกสีมายํ หตฺถปาสํ อวิชหิตฺวา ฐิเตสฺเวเวตํ [Pg.92] สงฺฆสฺส อุโปสถกมฺมํ ปตฺตกลฺลํ นาม โหติ, น อิตรถา. ยถาห ‘‘อนุชานามิ, ภิกฺขเว, จตุนฺนํ ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิตุ’’นฺติ (มหาว. ๑๖๘).

The phrase, 'This there is for common residence and a single Uposatha,' means: this boundary in those rivers and so forth, demarcated by a water-toss, is for both common residence and a single Uposatha. However, this is obtained only within these rivers and so forth, not outside. Therefore, in a river or a natural lake, whatever extent of area is covered by water during the four months of the normal rainy season, and in the ocean, whatever area the normal waves settle upon after spreading over—from that point on is allowable ground. Standing there, it is permissible to perform the Uposatha act and other acts. In a time of drought or in summer, even when the rivers and natural lakes are dry, that very ground is allowable ground. But if, in a dried-up natural lake, they dig a tank or do cultivation, that place becomes a village-field. But as for this which is called 'allowable ground,' the water-toss boundary does not go outside of it; it goes only within. Therefore, within that, starting from the edge of the assembly, the demarcation by a water-toss should be made all around. But if two Saṅghas each separately perform the Uposatha act and other acts, another single water-toss should be established between the two water-tosses for the sake of an approach-area. For this seven-abbhantara boundary and the water-toss boundary are obtained starting from the place where the bhikkhus stand. A bhikkhu who stands within the demarcation having abandoned the hand's reach, or a bhikkhu who stands outside the demarcation without transgressing another demarcation of that very same extent, spoils the act. This is the conclusion in all commentaries. Thus, the un-demarcated boundary should be understood. Thus, with reference to this twofold boundary, by way of demarcated and un-demarcated, this was said: 'And they stand within a single boundary, not having abandoned the hand's reach.' For, among those four bhikkhus, only when they are standing within a single boundary, not having abandoned the hand's reach, is this Uposatha act of the Saṅgha called 'timely and fit'; not otherwise. As it was said: 'I allow, O bhikkhus, four to recite the Pātimokkha.'

สภาคาปตฺติโย จ น วิชฺชนฺตีติ เอตฺถ ยํ สพฺโพ สงฺโฆ วิกาลโภชนาทินา สภาควตฺถุนา ลหุกาปตฺตึ อาปชฺชติ, เอวรูปา วตฺถุสภาคา ‘‘สภาคา’’ติ วุจฺจติ, วิกาลโภชนปจฺจยา อาปนฺนํ ปน อาปตฺติสภาคํ อนติริตฺตโภชนปจฺจยา อาปนฺนสฺส สนฺติเก เทเสตุํ วฏฺฏติ. สภาคาปตฺติยา ปน สติ เตหิ ภิกฺขูหิ เอโก ภิกฺขุ สามนฺตา อาวาสา สชฺชุกํ ปาเหตพฺโพ ‘‘คจฺฉาวุโส, ตํ อาปตฺตึ ปฏิกริตฺวา อาคจฺฉ, มยํ เต สนฺติเก อาปตฺตึ ปฏิกริสฺสามา’’ติ, เอวญฺเจตํ ลเภถ, อิจฺเจตํ กุสลํ, โน เจ ลเภถ, พฺยตฺเตน ภิกฺขุนา ปฏิพเลน สงฺโฆ ญาเปตพฺโพ ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ, อยํ สพฺโพ สงฺโฆ สภาคํ อาปตฺตึ อาปนฺโน, ยทา อญฺญํ ภิกฺขุํ สุทฺธํ อนาปตฺติกํ ปสฺสิสฺสติ, ตทา ตสฺส สนฺติเก ตํ อาปตฺตึ ปฏิกริสฺสตี’’ติ (มหาว. ๑๗๑) วตฺวา อุโปสโถ กาตพฺโพ. สเจ ปน เวมติโก โหติ, ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ, อยํ สพฺโพ สงฺโฆ สภาคาย อาปตฺติยา เวมติโก, ยทา นิพฺเพมติโก ภวิสฺสติ, ตทา ตํ อาปตฺตึ ปฏิกริสฺสตี’’ติ วตฺวา อุโปสโถ กาตพฺโพ. สเจ ปเนตฺถ โกจิ ตํ สภาคํ อาปตฺตึ เทเสตุํ วฏฺฏตีติ มญฺญมาโน เอกสฺส สนฺติเก เทเสติ, เทสิตา สุเทสิตาว. อญฺญํ ปน เทสนาปจฺจยา เทสโก, ปฏิคฺคหณปจฺจยา ปฏิคฺคาหโก จาติ อุโภปิ ทุกฺกฏํ อาปชฺชนฺติ, ตํ นานาวตฺถุกํ โหติ, ตสฺมา อญฺญมญฺญํ เทเสตพฺพํ. เอตฺตาวตา เต ทฺเว นิราปตฺติกา โหนฺติ, เตสํ สนฺติเก เสเสหิ สภาคาปตฺติโย เทเสตพฺพา วา อาโรเจตพฺพา วา. สเจ เต เอวํ อกตฺวา อุโปสถํ กโรนฺติ, ‘‘ปาริสุทฺธึ อายสฺมนฺโต อาโรเจถา’’ติอาทินา (มหาว. ๑๓๔) นเยน สาปตฺติกสฺส อุโปสถกรเณ ปญฺญตฺตํ ทุกฺกฏํ อาปชฺชนฺติ. สเจ สพฺโพ สงฺโฆ สภาคาปตฺติยา สติ วุตฺตวิธึ อกตฺวา อุโปสถํ กโรติ, วุตฺตนเยเนว สพฺโพ สงฺโฆ อาปตฺตึ อาปชฺชติ, ตสฺมา สภาคาปตฺติยา สติ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ [Pg.93] นาม น โหติ, เตน วุตฺตํ ‘‘สภาคาปตฺติโย จ น วิชฺชนฺตี’’ติ. เอตาสุ หิ สภาคาปตฺตีสุ อวิชฺชมานาสุ วิสภาคาปตฺตีสุ วิชฺชมานาสุปิ ปตฺตกลฺลํ โหติเยว.

In the passage, 'And there are no shared offenses': When the entire Saṅgha commits a minor offense due to a shared basis, such as eating at the wrong time, such an offense, being shared in its basis, is called a 'shared offense'. However, it is allowable to confess an offense, shared in its nature as an offense, incurred due to eating at the wrong time, in the presence of one who has incurred an offense due to eating non-leftover food. However, if there is a shared offense, one bhikkhu should be sent by those bhikkhus from a nearby residence for the same day, with the instruction: 'Go, friend, having rectified that offense, return. We will rectify our offense in your presence.' If this can be obtained, it is good. If it cannot be obtained, the Saṅgha should be informed by a competent and capable bhikkhu: 'May the Saṅgha hear me, venerable sirs. This entire Saṅgha has incurred a shared offense. When it sees another bhikkhu who is pure and without offense, then, in his presence, it will rectify that offense.' Having said this, the Uposatha should be performed. If, however, the Saṅgha is uncertain, having said, 'May the Saṅgha hear me, venerable sirs. This entire Saṅgha is uncertain about a shared offense. When it becomes certain, it will rectify that offense,' the Uposatha should be performed. If, herein, someone, thinking, 'It is allowable to confess that shared offense,' confesses in the presence of one bhikkhu, the confessed offense is indeed well-confessed. However, the confessor, on account of confessing, and the receiver, on account of receiving—both incur a dukkaṭa offense. That offense has a different basis. Therefore, they should confess to each other. By this much, those two become free from offense. In their presence, the shared offenses should be confessed or announced by the remaining bhikkhus. If they perform the Uposatha without having done so, they incur the dukkaṭa offense prescribed for one with an offense performing the Uposatha, according to the method beginning with, 'Venerable ones, declare your purity.' If the entire Saṅgha, while having a shared offense, performs the Uposatha without following the stated procedure, the entire Saṅgha incurs an offense according to the stated method. Therefore, when there is a shared offense, the Saṅgha's action is not what is called pattakalla (timely and fit). For this reason, it was said, 'And there are no shared offenses.' For when these shared offenses are not present, even though unshared offenses are present, it is indeed pattakalla.

วชฺชนียา จ ปุคฺคลา ตสฺมึ น โหนฺตีติ ‘‘น, ภิกฺขเว, สคหฏฺฐาย ปริสาย ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิตพฺพํ, โย อุทฺทิเสยฺย อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺสา’’ติ (มหาว. ๑๕๔) วจนโต คหฏฺโฐ, ‘‘น, ภิกฺขเว, ภิกฺขุนิยา นิสินฺนปริสาย ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิตพฺพ’’นฺติอาทินา (มหาว. ๑๘๓) นเยน วุตฺตา ภิกฺขุนี, สิกฺขมานา, สามเณโร, สามเณรี, สิกฺขาปจฺจกฺขาตโก, อนฺติมวตฺถุอชฺฌาปนฺนโก, อาปตฺติยา อทสฺสเน อุกฺขิตฺตโก, อาปตฺติยา อปฺปฏิกมฺเม อุกฺขิตฺตโก, ปาปิกาย ทิฏฺฐิยา อปฺปฏินิสฺสคฺเค อุกฺขิตฺตโก, ปณฺฑโก, เถยฺยสํวาสโก, ติตฺถิยปกฺกนฺตโก, ติรจฺฉานคโต, มาตุฆาตโก, ปิตุฆาตโก อรหนฺตฆาตโก, ภิกฺขุนิทูสโก, สงฺฆเภทโก, โลหิตุปฺปาทโก, อุภโตพฺยญฺชนโกติ อิเม วีสติ จาติ เอกวีสติ ปุคฺคลา วชฺชนียา นาม, เต หตฺถปาสโต พหิกรณวเสน วชฺเชตพฺพา. เอเตสุ หิ ติวิเธ อุกฺขิตฺตเก สติ อุโปสถํ กโรนฺโต สงฺโฆ ปาจิตฺติยํ อาปชฺชติ, เสเสสุ ทุกฺกฏํ. เอตฺถ จ ติรจฺฉานคโตติ ยสฺส อุปสมฺปทา ปฏิกฺขิตฺตา, ติตฺถิยา คหฏฺเฐเนว สงฺคหิตา. เอเตปิ หิ วชฺชนียา นาม. เอวํ ปตฺตกลฺลํ อิเมหิ จตูหิ องฺเคหิ สงฺคหิตนฺติ เวทิตพฺพํ.

And the individuals to be avoided are not present there: by the words, 'Bhikkhus, the Pātimokkha should not be recited in an assembly with a householder. Whoever should recite it, falls into an offense of wrong-doing', is meant the householder; and, by the method beginning with, 'Bhikkhus, the Pātimokkha should not be recited in an assembly where a bhikkhunī is seated', are meant a bhikkhunī, a female probationer, a male novice, a female novice, one who has given up the training, one who has committed a final offense, one suspended for not seeing an offense, one suspended for not making amends for an offense, one suspended for not abandoning a wrong view, a eunuch, one who lives in clandestine communion, one who has gone over to the side of the heretics, an animal, a matricide, a patricide, a murderer of an Arahant, a violator of a bhikkhunī, a schismatic, one who has caused the Buddha's blood to flow, and a hermaphrodite. These twenty, and thus twenty-one individuals, are called 'those to be avoided.' They are to be avoided by being kept outside of arm's reach. Indeed, among these, if any of the three types of suspended ones are present while the Uposatha is being performed, the Saṅgha falls into a pācittiya offense; if the remaining individuals are present, it falls into an offense of wrong-doing. And here, by 'one gone to the animal state' is meant one whose higher ordination is rejected; heretics are included by the very term 'householder.' Indeed, these too are called 'those to be avoided.' Thus, it should be known that the 'suitable occasion' is comprised of these four factors.

สงฺโฆ อุโปสถํ กเรยฺยาติอิมินา เย เต อปเรปิ ตโย อุโปสถา สงฺเฆ อุโปสโถ, คเณ อุโปสโถ, ปุคฺคเล อุโปสโถติ, เอวํ การกวเสน ตโย อุโปสถา วุตฺตา, เตสุ อิตเร ทฺเว ปฏิกฺขิปิตฺวา สงฺเฆ อุโปสถเมว ทีเปติ. ปาติโมกฺขํ อุทฺทิเสยฺยาติอิมินา เย เต อปเรปิ ตโย อุโปสถา สุตฺตุทฺเทโส, ปาริสุทฺธิอุโปสโถ, อธิฏฺฐานอุโปสโถติ, เอวํ กตฺตพฺพาการวเสน ตโย อุโปสถา วุตฺตา, เตสุ อิตเร ทฺเว ปฏิกฺขิปิตฺวา สุตฺตุทฺเทสเมว ทีเปติ. สุตฺตุทฺเทโส นาม ปาติโมกฺขุทฺเทโส วุจฺจติ, โส ทุวิโธ โอวาทปาติโมกฺขุทฺเทโส จ อาณาปาติโมกฺขุทฺเทโส จ. ตตฺถ

By 'The Saṅgha should perform the Uposatha,' of the three Uposathas spoken of by way of the agent—the Uposatha of the Saṅgha, the Uposatha of a group, and the Uposatha of an individual—having rejected the other two, he clarifies only the Uposatha of the Saṅgha. By 'One should recite the Pātimokkha,' of the three Uposathas spoken of by way of the manner of what should be done—the Sutta-recitation Uposatha, the Purity Uposatha, and the Determination Uposatha—having rejected the other two, he clarifies only the Sutta-recitation. The Sutta-recitation is called the recitation of the Pātimokkha; it is of two kinds: the recitation of the admonitory Pātimokkha and the recitation of the authoritative Pātimokkha. Therein,

‘‘ขนฺตี [Pg.94] ปรมํ ตโป ติติกฺขา…เป….

'Patience, forbearance, is the supreme austerity...'

‘‘สพฺพปาปสฺส อกรณํ…เป….

'The non-doing of any evil...'

‘‘อนูปวาโท อนูปฆาโต’’ติ. (ที. นิ. ๒.๙๐; ธ. ป. ๑๘๔, ๑๘๓, ๑๘๕)

'Non-reviling, non-harming.' (Dī. Ni. 2.90; Dha. Pa. 184, 183, 185)

อาทินา นเยน วุตฺตา ติสฺโส คาถาโย โอวาทปาติโมกฺขํ นาม, ตํ พุทฺธา เอว อุทฺทิสนฺติ, น สาวกา. ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ’’ติอาทินา (มหาว. ๑๓๔) นเยน วุตฺตํ อาณาปาติโมกฺขํ นาม, ตํ สาวกา เอว อุทฺทิสนฺติ, น พุทฺธา. อิทเมว จ อิมสฺมึ อตฺเถ ‘‘ปาติโมกฺข’’นฺติ อธิปฺเปตํ.

The three verses spoken in the manner beginning with 'Khantī paramaṃ... anūpaghāto' are named the Ovādapātimokkha. Only the Buddhas recite it, not the disciples. That which is spoken in the manner beginning with 'Suṇātu me, bhante, saṅgho...' is named the Āṇāpātimokkha. Only the disciples recite it, not the Buddhas. And in this context, this very one is intended by the term 'Pātimokkha'.

เย ปน อิตเร ทฺเว อุโปสถา, เตสุ ปาริสุทฺธิอุโปสโถ ตาว อญฺเญสญฺจ สนฺติเก, อญฺญมญฺญญฺจ อาโรจนวเสน ทุวิโธ. ตตฺถ ยฺวายํ อญฺเญสํ สนฺติเก กรียติ, โสปิ ปวาริตานญฺจ อปฺปวาริตานญฺจ สนฺติเก กรณวเสน ทุวิโธ. ตตฺถ มหาปวารณาย ปวาริตานํ สนฺติเก ปจฺฉิมิกาย อุปคเตน วา อนุปคเตน วา ฉินฺนวสฺเสน วา จาตุมาสินิยํ ปน ปวาริตานํ สนฺติเก ปุริมิกาย อุปคเตน วา อนุปคเตน วา ฉินฺนวสฺเสน วา กายสามคฺคึ ทตฺวา ‘‘ปริสุทฺโธ อหํ, ภนฺเต, ‘ปริสุทฺโธ’ติ มํ ธาเรถา’’ติ ติกฺขตฺตุํ วตฺวา กาตพฺโพ, ฐเปตฺวา จ ปน ปวารณาทิวสํ อญฺญสฺมึ กาเล อาวาสิเกหิ อุทฺทิฏฺฐมตฺเต ปาติโมกฺเข อวุฏฺฐิตาย วา เอกจฺจาย วุฏฺฐิตาย วา สพฺพาย วา วุฏฺฐิตาย ปริสาย เย อญฺเญ สมสมา วา โถกตรา วา อาคจฺฉนฺติ, เตหิ เตสํ สนฺติเก วุตฺตนเยเนว ปาริสุทฺธิ อาโรเจตพฺพา. โย ปนายํ อญฺญมญฺญํ อาโรจนวเสน กรียติ, โส ญตฺตึ ฐเปตฺวา จ อฏฺฐเปตฺวา จ กรณวเสน ทุวิโธ. ตตฺถ ยสฺมึ อาวาเส ตโย ภิกฺขู วิหรนฺติ, เตสุ อุโปสถทิวเส สนฺนิปติเตสุ เอเกน ภิกฺขุนา ‘‘สุณนฺตุ เม อายสฺมนฺตา อชฺชุโปสโถ จาตุทฺทโส’’ติ วา ‘‘ปนฺนรโส’’ติ วา วตฺวา ‘‘ยทายสฺมนฺตานํ ปตฺตกลฺลํ มยํ อญฺญมญฺญํ ปาริสุทฺธิอุโปสถํ กเรยฺยามา’’ติ ญตฺติยา ฐปิตาย เถเรน ภิกฺขุนา เอกํสํ อุตฺตราสงฺคํ กริตฺวา อุกฺกุฏิกํ นิสีทิตฺวา อญฺชลึ ปคฺคเหตฺวา ‘‘ปริสุทฺโธ อหํ, อาวุโส, ‘ปริสุทฺโธ’ติ มํ ธาเรถา’’ติ (มหาว. ๑๖๘) ติกฺขตฺตุํ วตฺตพฺพํ. อิตเรหิ ‘‘ภนฺเต’’ติ วตฺวา เอวเมว วตฺตพฺพํ. เอวํ ญตฺตึ ฐเปตฺวา กาตพฺโพ. ยตฺถ ปน ทฺเว ภิกฺขู วิหรนฺติ, ตตฺร [Pg.95] ญตฺตึ อฏฺฐเปตฺวา วุตฺตนเยเนว ปาริสุทฺธิ อาโรเจตพฺพาติ อยํ ปาริสุทฺธิอุโปสโถ.

As for the other two Uposathas, among these, the Purity Uposatha is twofold according to the manner of declaration: in the presence of others, and to one another. Of these, that which is performed in the presence of others is also twofold according to the manner of its performance: in the presence of those who have performed the Pavāraṇā and in the presence of those who have not. Among these, in the presence of those who have performed the Great Pavāraṇā, it is to be performed by one who has entered the later rains-residence, or has not entered it, or whose rains-residence is broken; and in the presence of those who have performed the Cātumāsinī Pavāraṇā, by one who has entered the earlier rains-residence, or has not entered it, or whose rains-residence is broken. This is to be done by giving bodily presence and saying three times: “Venerable sir, I am pure. May you remember me as pure.” However, setting aside the Pavāraṇā day, at another time, when the Pātimokkha has just been recited by the resident bhikkhus—whether the assembly has not yet risen, or has partly risen, or has fully risen—should other bhikkhus arrive who are equal in number or fewer, their purity should be declared by them in the presence of the resident bhikkhus in the very manner already stated. As for that which is performed by means of declaration to one another, it is twofold according to the manner of its performance: by laying down a motion and without laying down a motion. In this regard, in a residence where three bhikkhus dwell, when they have assembled on the Uposatha day, after one bhikkhu has said, “Venerable sirs, listen to me. Today is the fourteenth Uposatha,” or “the fifteenth,” and when the motion, “If it is the proper time for the venerable ones, we should perform the Purity Uposatha with one another,” has been laid down, the senior bhikkhu, having arranged his upper robe over one shoulder, having sat in a squatting position, and having raised his joined palms, should say three times: “Friend, I am pure. May you remember me as pure.” The others, having said, “Venerable sir,” should also state it in the very same way. Thus, it should be done by laying down a motion. However, where two bhikkhus dwell, there, purity should be declared in the very manner already stated, without laying down a motion. This is the Purity Uposatha.

สเจ ปน เอโกว ภิกฺขุ โหติ, สพฺพํ ปุพฺพกรณียํ กตฺวา อญฺเญสํ อนาคมนํ ญตฺวา ‘‘อชฺช เม อุโปสโถ จาตุทฺทโส’’ติ วา ‘‘ปนฺนรโส’’ติ วา วตฺวา ‘‘อธิฏฺฐามี’’ติ วตฺตพฺพํ. อยํ อธิฏฺฐานุโปสโถติ เอวํ กตฺตพฺพาการวเสน ตโย อุโปสถาติ เวทิตพฺพา. เอตฺตาวตา นว อุโปสถา ทีปิตา โหนฺติ. เตสุ ทิวสวเสน ปนฺนรสิโก, การกวเสน สงฺฆุโปสโถ, กตฺตพฺพาการวเสน สุตฺตุทฺเทโสติ เอวํ ติลกฺขณสมฺปนฺโน อุโปสโถ อิธ นิทฺทิฏฺโฐติ เวทิตพฺโพ. ตสฺมึ ปวตฺตมาเน อุโปสถํ อกตฺวา ตทหุโปสเถ อญฺญํ อภิกฺขุกํ นานาสํวาสเกหิ วา สภิกฺขุกํ อาวาสํ วา อนาวาสํ วา วาสตฺถาย อญฺญตฺร สงฺเฆน, อญฺญตฺร อนฺตรายา คจฺฉนฺตสฺส ทุกฺกฏํ โหติ.

If, however, there is only one bhikkhu, having done all the preliminary duties and knowing the non-arrival of others, he should say, “Today is my Uposatha, the fourteenth,” or “the fifteenth,” and then say, “I resolve.” This is the Uposatha of Resolution. Thus, the three Uposathas should be understood in terms of the manner in which they are to be performed. To this extent, nine Uposathas have been explained. Among them, the fifteenth is in terms of the day, the Saṅgha Uposatha is in terms of the agent, and the recitation of the Sutta is in terms of the manner of performance. Thus, it should be understood that the Uposatha endowed with these three characteristics is pointed out here. While that is occurring, for a bhikkhu who, not having performed the Uposatha, on that Uposatha day goes to another residence or non-residence—which is without bhikkhus or is with bhikkhus of a different communion—for the purpose of staying, except by the Saṅgha or except for an obstacle, there is an offense of wrong-doing.

กึ สงฺฆสฺส ปุพฺพกิจฺจนฺติ ‘‘สงฺโฆ อุโปสถํ กเรยฺยา’’ติ เอวํ อุโปสถกรณสมฺพนฺเธเนว วุตฺตสฺส สงฺฆสฺส อุโปสเถ กตฺตพฺเพ ยํ ตํ ‘‘อนุชานามิ, ภิกฺขเว, อุโปสถาคารํ สมฺมชฺชิตุ’’นฺติอาทินา (มหาว. ๑๕๙) นเยน ปาฬิยํ อาคตํ, อฏฺฐกถาสุ จ –

What is the Saṅgha's preliminary duty? It is that which, for the Saṅgha mentioned in connection with the performance of the Uposatha as in “The Saṅgha should perform the Uposatha,” is to be done when the Uposatha is performed, and which has come in the Pāḷi in the manner of “I allow, bhikkhus, to sweep the Uposatha hall,” and so on, and in the commentaries—

‘‘สมฺมชฺชนี ปทีโป จ, อุทกํ อาสเนน จ;

อุโปสถสฺส เอตานิ, ‘ปุพฺพกรณ’นฺติ วุจฺจติ.

Sweeping, a lamp, and water, together with a seat; these are called the 'preliminary actions' of the Uposatha.

‘‘ฉนฺทปาริสุทฺธิอุตุกฺขานํ, ภิกฺขุคณนา จ โอวาโท;

อุโปสถสฺส เอตานิ, ‘ปุพฺพกิจฺจ’นฺติ วุจฺจตี’’ติ. (มหาว. อฏฺฐ. ๑๖๘);

The bringing of consent and purity, the announcement of the season, the counting of bhikkhus, and the exhortation; these are called the 'preliminary duties' of the Uposatha.

เอวํ ทฺวีหิ นาเมหิ นววิธํ ปุพฺพกิจฺจํ ทสฺสิตํ, กึ ตํ กตนฺติ ปุจฺฉติ. น หิ ตํ อกตฺวา อุโปสถํ กาตุํ วฏฺฏติ, ตสฺมา เถเรน อาณตฺเตน อคิลาเนน ภิกฺขุนา อุโปสถาคารํ สมฺมชฺชิตพฺพํ, ปานียํ ปริโภชนียํ อุปฏฺฐาเปตพฺพํ, อาสนํ ปญฺญาเปตพฺพํ, ปทีโป กาตพฺโพ, อกโรนฺโต ทุกฺกฏํ อาปชฺชติ, เถเรนาปิ ปติรูปํ ญตฺวา อาณาเปตพฺพํ.

Thus, the ninefold preliminary duty has been shown by two names. He asks, “Has that been done?” For indeed, it is not proper to perform the Uposatha without having done that. Therefore, a bhikkhu who is not ill and has been commanded by an elder should sweep the Uposatha hall, set up drinking water and water for use, prepare the seats, and prepare the lamp. One who does not do so incurs an offense of wrong-doing. The elder, too, knowing what is suitable, should give the command.

ฉนฺทปาริสุทฺธีติ เอตฺถ อุโปสถกรณตฺถํ สนฺนิปติเต สงฺเฆ พหิ อุโปสถํ กตฺวา อาคเตน สนฺนิปติตฏฺฐานํ คนฺตฺวา กายสามคฺคึ อเทนฺเตน [Pg.96] ฉนฺโท ทาตพฺโพ. โยปิ คิลาโน วา โหติ กิจฺจปฺปสุโต วา, เตนาปิ ปาริสุทฺธึ เทนฺเตน ฉนฺโทปิ ทาตพฺโพ. กถํ ทาตพฺโพ? เอกสฺส ภิกฺขุโน สนฺติเก ‘‘ฉนฺทํ ทมฺมิ, ฉนฺทํ เม หร, ฉนฺทํ เม อาโรเจหี’’ติ (มหาว. ๑๖๕) อยํ อตฺโถ กาเยน วา วาจาย วา อุภเยน วา วิญฺญาเปตพฺโพ, เอวํ ทินฺโน โหติ ฉนฺโท. อกตูโปสเถน ปน คิลาเนน วา กิจฺจปฺปสุเตน วา ปาริสุทฺธิ ทาตพฺพา. กถํ ทาตพฺพา? เอกสฺส ภิกฺขุโน สนฺติเก ‘‘ปาริสุทฺธึ ทมฺมิ, ปาริสุทฺธึ เม หร, ปาริสุทฺธึ เม อาโรเจหี’’ติ (มหาว. ๑๖๔) อยํ อตฺโถ กาเยน วา วาจาย วา อุภเยน วา วิญฺญาเปตพฺโพ, เอวํ ทินฺนา โหติ ปาริสุทฺธิ, ตํ ปน เทนฺเตน ฉนฺโทปิ ทาตพฺโพ. วุตฺตญฺเหตํ ภควตา ‘‘อนุชานามิ, ภิกฺขเว, ตทหุโปสเถ ปาริสุทฺธึ เทนฺเตน ฉนฺทมฺปิ ทาตุํ, สนฺติ สงฺฆสฺส กรณีย’’นฺติ (มหาว. ๑๖๕). ตตฺถ ปาริสุทฺธิทานํ สงฺฆสฺสปิ อตฺตโนปิ อุโปสถกรณํ สมฺปาเทติ, น อวเสสํ สงฺฆกิจฺจํ. ฉนฺททานํ สงฺฆสฺเสว อุโปสถกรณญฺจ เสสกิจฺจญฺจ สมฺปาเทติ, อตฺตโน ปน อุโปสโถ อกโตเยว โหติ. ตสฺมา ปาริสุทฺธึ เทนฺเตน ฉนฺโทปิ ทาตพฺโพ. ปุพฺเพ วุตฺตํ ปน สุทฺธิกจฺฉนฺทํ วา อิมํ วา ฉนฺทปาริสุทฺธึ เอเกน พหูนมฺปิ อาหริตุํ วฏฺฏติ. สเจ ปน โส อนฺตรามคฺเค อญฺญํ ภิกฺขุํ ปสฺสิตฺวา เยสํ เตน ฉนฺโท วา ปาริสุทฺธิ วา คหิตา, เตสญฺจ อตฺตโน จ ฉนฺทปาริสุทฺธึ เทติ, ตสฺเสว สา อาคจฺฉติ, อิตรา ปน พิฬาลสงฺขลิกา ฉนฺทปาริสุทฺธิ นาม โหติ, สา นาคจฺฉติ, ตสฺมา สยเมว สนฺนิปติตฏฺฐานํ คนฺตฺวา อาโรเจตพฺพํ. สเจ ปน สญฺจิจฺจ นาโรเจติ, ทุกฺกฏํ อาปชฺชติ. ฉนฺทปาริสุทฺธิ ปน ตสฺมึ หตฺถปาสํ อุปคตมตฺเตเยว อาคตา โหติ.

Herein, regarding consent and purity (chandapārisuddhi): When the Saṅgha has assembled to perform the Uposatha, a bhikkhu who has performed the Uposatha outside, upon going to the place of assembly, should give his consent without giving his physical presence. Furthermore, a bhikkhu who is sick or occupied with duties, when giving his purity, should also give his consent. How should it be given? In the presence of one bhikkhu, this meaning should be conveyed by body, or by speech, or by both: 'I give my consent, convey my consent, announce my consent for me.' Thus is consent given. However, by one who has not performed the Uposatha—whether sick or occupied with duties—purity should be given. How should it be given? In the presence of one bhikkhu, this meaning should be conveyed by body, or by speech, or by both: 'I give my purity, convey my purity, announce my purity for me.' Thus is purity given. But when giving it, consent should also be given. For this was said by the Blessed One: 'Bhikkhus, I allow that on the Uposatha day, one giving purity may also give consent, for there are duties for the Saṅgha to perform.' Therein, the giving of purity accomplishes the performance of the Uposatha for both the Saṅgha and for oneself, but not the remaining duties of the Saṅgha. The giving of consent accomplishes the performance of the Uposatha and the remaining duties for the Saṅgha only, but one’s own Uposatha remains unperformed. Therefore, when giving purity, consent should also be given. As previously stated, it is allowable for one bhikkhu to convey for many either pure consent or this consent-with-purity. If, however, on the way he meets another bhikkhu and gives to him the consent-with-purity of those from whom he had received consent or purity, as well as his own, only his own arrives. The other, however, is called a 'cat's chain' consent-with-purity; it does not arrive. Therefore, one must go to the place of assembly oneself and announce it. If, however, one intentionally does not announce it, one incurs a dukkaṭa offense. Consent-with-purity, however, is considered to have arrived as soon as the conveying bhikkhu comes within arm's reach.

อุตุกฺขานนฺติ ‘‘เหมนฺตาทีนํ อุตูนํ เอตฺตกํ อติกฺกนฺตํ, เอตฺตกํ อวสิฏฺฐ’’นฺติ เอวํ อุตูนํ อาจิกฺขนํ. ภิกฺขุคณนาติ ‘‘เอตฺตกา ภิกฺขู อุโปสถคฺเค สนฺนิปติตา’’ติ ภิกฺขูนํ คณนา. อิทมฺปิ หิ อุภยํ กตฺวาว อุโปสโถ กาตพฺโพ. โอวาโทติ ภิกฺขุโนวาโท. น หิ ภิกฺขุนีหิ ยาจิตํ โอวาทํ อนาโรเจตฺวา อุโปสถํ กาตุํ วฏฺฏติ. ภิกฺขุนิโย หิ ‘‘สฺเว อุโปสโถ’’ติ อาคนฺตฺวา ‘‘อยํ อุโปสโถ จาตุทฺทโส ปนฺนรโส’’ติ ปุจฺฉิตฺวา ปุน อุโปสถทิวเส อาคนฺตฺวา ‘‘ภิกฺขุนิสงฺโฆ, อยฺย, ภิกฺขุสงฺฆสฺส [Pg.97] ปาเท วนฺทติ, โอวาทูปสงฺกมนญฺจ ยาจติ, ลภตุ กิร, อยฺย, ภิกฺขุนิสงฺโฆ โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ (จูฬว. ๔๑๓) เอวํ โอวาทํ ยาจนฺติ. ตํ ฐเปตฺวา พาลคิลานคมิเย อญฺโญ สเจปิ อารญฺญิโก โหติ, อปฏิคฺคเหตุํ น ลภติ, ตสฺมา เยน โส ปฏิคฺคหิโต, เตน ภิกฺขุนา อุโปสถคฺเค ปาติโมกฺขุทฺเทสโก ภิกฺขุ เอวํ วตฺตพฺโพ ‘‘ภิกฺขุนิสงฺโฆ, ภนฺเต, ภิกฺขุสงฺฆสฺส ปาเท วนฺทติ, โอวาทูปสงฺกมนญฺจ ยาจติ, ลภตุ กิร, ภนฺเต, ภิกฺขุนิสงฺโฆ โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ. ปาติโมกฺขุทฺเทสเกน วตฺตพฺพํ ‘‘อตฺถิ โกจิ ภิกฺขุ ภิกฺขุโนวาทโก สมฺมโต’’ติ. สเจ โหติ โกจิ ภิกฺขุ ภิกฺขุโนวาทโก สมฺมโต, ตโต เตน โส วตฺตพฺโพ ‘‘อิตฺถนฺนาโม ภิกฺขุ ภิกฺขุโนวาทโก สมฺมโต, ตํ ภิกฺขุนิสงฺโฆ อุปสงฺกมตู’’ติ (จูฬว. ๔๑๓). สเจ นตฺถิ, ตโต เตน ปุจฺฉิตพฺพํ ‘‘โก อายสฺมา อุสฺสหติ ภิกฺขุนิโย โอวทิตุ’’นฺติ. สเจ โกจิ อุสฺสหติ, โสปิ จ อฏฺฐหิ องฺเคหิ สมนฺนาคโต, ตํ ตตฺเถว สมฺมนฺนิตฺวา โอวาทปฏิคฺคาหโก วตฺตพฺโพ ‘‘อิตฺถนฺนาโม ภิกฺขุ ภิกฺขุโนวาทโก สมฺมโต, ตํ ภิกฺขุนิสงฺโฆ อุปสงฺกมตู’’ติ (จุฬว. ๔๑๓). สเจ ปน โกจิ น อุสฺสหติ, ปาติโมกฺขุทฺเทสเกน วตฺตพฺพํ ‘‘นตฺถิ โกจิ ภิกฺขุ ภิกฺขุโนวาทโก สมฺมโต, ปาสาทิเกน ภิกฺขุนิสงฺโฆ สมฺปาเทตู’’ติ. เอตฺตาวตา หิ สิกฺขตฺตยสงฺคหิตํ สกลํ สาสนํ อาโรจิตํ โหติ. เตน ภิกฺขุนา ‘‘สาธู’’ติ สมฺปฏิจฺฉิตฺวา ปาฏิปททิวเส ภิกฺขุนีนํ อาโรเจตพฺพํ.

The declaration of the seasons is the informing about the seasons, such as: 'So much of the winter and other seasons has passed, so much remains.' The counting of bhikkhus is the counting of bhikkhus, such as: 'So many bhikkhus have gathered in the Uposatha hall.' Indeed, only after having done both of these should the Uposatha be performed. The exhortation refers to the exhortation of the bhikkhunīs. Indeed, it is not proper to perform the Uposatha without announcing the exhortation requested by the bhikkhunīs. For the bhikkhunīs, having come on the day before the Uposatha, ask, 'Is this Uposatha the fourteenth or the fifteenth?' Then, on the Uposatha day, they come again and request the exhortation thus: 'Venerable sir, the Bhikkhunī Saṅgha pays homage at the feet of the Bhikkhu Saṅgha and requests the opportunity for exhortation. May the Bhikkhunī Saṅgha, venerable sir, indeed receive the opportunity for exhortation.' Except for one who is foolish, sick, or about to travel, another, even if he is a forest-dweller, cannot refuse to accept it. Therefore, the bhikkhu who has accepted it should inform the bhikkhu reciting the Pātimokkha in the Uposatha hall thus: 'Venerable sir, the Bhikkhunī Saṅgha pays homage at the feet of the Bhikkhu Saṅgha and requests the opportunity for exhortation. May the Bhikkhunī Saṅgha, venerable sir, indeed receive the opportunity for exhortation.' The reciter of the Pātimokkha should say, 'Is there any bhikkhu designated as the exhorter of bhikkhunīs?' If there is a bhikkhu designated as the exhorter of bhikkhunīs, then the one who accepted the exhortation request should be told, 'The bhikkhu named so-and-so is designated as the exhorter of bhikkhunīs. Let the Bhikkhunī Saṅgha approach him.' If there is none, then he should ask, 'Which venerable one is able to exhort the bhikkhunīs?' If someone is able, and he is endowed with the eight qualities, having designated him right there, the one who accepted the exhortation request should be told, 'The bhikkhu named so-and-so is designated as the exhorter of bhikkhunīs. Let the Bhikkhunī Saṅgha approach him.' But if no one is able, the reciter of the Pātimokkha should say, 'There is no bhikkhu designated as the exhorter of bhikkhunīs. Let the Bhikkhunī Saṅgha fulfill the training with inspiring confidence.' For by this much, the entire Dispensation, which is comprised of the threefold training, has been announced. That bhikkhu, having accepted it with 'Very well,' should inform the bhikkhunīs on the day following the Uposatha.

ภิกฺขุนิสงฺเฆนาปิ ตา ภิกฺขุนิโย เปเสตพฺพา, คจฺฉถ, อยฺยา, ปุจฺฉถ ‘‘กึ, อยฺย, ลภติ ภิกฺขุนิสงฺโฆ โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ, ตาหิ ‘‘สาธุ, อยฺเย’’ติ สมฺปฏิจฺฉิตฺวา ตํ ภิกฺขุํ อุปสงฺกมิตฺวา เอวํ วตฺตพฺพํ ‘‘กึ, อยฺย, ลภติ ภิกฺขุนิสงฺโฆ โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ. เตน วตฺตพฺพํ ‘‘นตฺถิ โกจิ ภิกฺขุ ภิกฺขุโนวาทโก สมฺมโต, ปาสาทิเกน ภิกฺขุนิสงฺโฆ สมฺปาเทตู’’ติ, ตาหิ ‘‘สาธุ อยฺยา’’ติ สมฺปฏิจฺฉิตพฺพํ. อิทญฺจ เอกโต อาคตานํ ทฺวินฺนํ ติณฺณํ วา วเสน วุตฺตํ. ตาสุ ปน เอกาย ภิกฺขุนิยา วตฺตพฺพญฺเจว สมฺปฏิจฺฉิตพฺพญฺจ, อิตรา ตสฺสา สหายิกา. สเจ ปน ภิกฺขุสงฺโฆ วา ภิกฺขุนิสงฺโฆ วา น ปูรติ, อุภยโตปิ วา คณมตฺตเมว ปุคฺคลมตฺตํ วา โหติ.

The bhikkhunīs should also be sent by the Bhikkhunī Saṅgha, instructing them: "Go, Venerable ladies, and ask, 'Venerable sir, does the Bhikkhunī Saṅgha obtain the approach for exhortation?'" They, having agreed, saying, "Very well, Venerable lady," should approach that bhikkhu and speak thus: "Venerable sir, does the Bhikkhunī Saṅgha obtain the approach for exhortation?" He should say: "There is no bhikkhu authorized as an exhorter of bhikkhunīs. The Bhikkhunī Saṅgha should be provided for by a pleasing bhikkhu." They should agree, saying, "Very well, Venerable sirs." And this has been stated with reference to two or three who have come together. Among them, it should be spoken and agreed to by one bhikkhunī; the others are her companions. But if the Bhikkhu Saṅgha or the Bhikkhunī Saṅgha is not complete, or on both sides there is only a group or only an individual.

ตตฺรายํ [Pg.98] วจนกฺกโม – ‘‘ภิกฺขุนิโย, อยฺย, ภิกฺขุสงฺฆสฺส ปาเทวนฺทนฺติ, โอวาทูปสงฺกมนญฺจ ยาจนฺติ, ลภนฺตุ กิร, อยฺย, ภิกฺขุนิโย โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ, ‘‘อหํ, อยฺย, ภิกฺขุสงฺฆสฺส ปาเท วนฺทามิ, โอวาทูปสงฺกมนญฺจ ยาจามิ, ลภามหํ, อยฺย, โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ, ‘‘ภิกฺขุนิสงฺโฆ, อยฺยา, อยฺยานํ ปาเท วนฺทติ, โอวาทูปสงฺกมนญฺจ ยาจติ, ลภตุ กิร, อยฺยา, ภิกฺขุนิสงฺโฆ โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ. ‘‘ภิกฺขุนิโย, อยฺยา, อยฺยานํ ปาเท วนฺทนฺติ, โอวาทูปสงฺกมนญฺจ ยาจนฺติ, ลภนฺตุ กิร, อยฺยา, ภิกฺขุนิโย โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ, ‘‘อหํ, อยฺยา, อยฺยานํ ปาเท วนฺทามิ, โอวาทูปสงฺกมนญฺจ ยาจามิ, ลภามหํ, อยฺยา, โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ, ‘‘ภิกฺขุนิสงฺโฆ, อยฺย, อยฺยสฺส ปาเท วนฺทติ, โอวาทูปสงฺกมนญฺจ ยาจติ, ลภตุ กิร, อยฺย, ภิกฺขุนิสงฺโฆ โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ. ‘‘ภิกฺขุนิโย, อยฺย, อยฺยสฺส ปาเท วนฺทนฺติ, โอวาทูปสงฺกมนญฺจ ยาจนฺติ, ลภนฺตุ กิร, อยฺย, ภิกฺขุนิโย โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ, ‘‘อหํ, อยฺย, อยฺยสฺส ปาเท วนฺทามิ, โอวาทูปสงฺกมนญฺจ ยาจามิ, ลภามหํ, อยฺย, โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ. เตนาปิ ภิกฺขุนา อุโปสถกาเล เอวํ วตฺตพฺพํ ‘‘ภิกฺขุนิโย, ภนฺเต, ภิกฺขุสงฺฆสฺส ปาเท วนฺทนฺติ, โอวาทูปสงฺกมนญฺจ ยาจนฺติ, ลภนฺตุ กิร, ภนฺเต, ภิกฺขุนิโย โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ, ‘‘ภิกฺขุนี, ภนฺเต, ภิกฺขุสงฺฆสฺส ปาเท วนฺทติ, โอวาทูปสงฺกมนญฺจ ยาจติ, ลภตุ กิร, ภนฺเต, ภิกฺขุนี โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ. ‘‘ภิกฺขุนิสงฺโฆ, ภนฺเต, ภิกฺขุนิโย, ภนฺเต, ภิกฺขุนี ภนฺเต อายสฺมนฺตานํ ปาเท วนฺทติ, วนฺทนฺติ, วนฺทติ, โอวาทูปสงฺกมนญฺจ ยาจติ, ยาจนฺติ, ยาจติ, ลภตุ กิร, ภนฺเต, ภิกฺขุนิสงฺโฆ, ลภนฺตุ กิร, ภนฺเต, ภิกฺขุนิโย, ลภตุ กิร, ภนฺเต, ภิกฺขุนี โอวาทูปสงฺกมน’’นฺติ. อุโปสถคฺเคปิ ปาติโมกฺขุทฺเทสเกน วา ญตฺติฏฺฐปเกน วา อิตเรน วา ภิกฺขุนา สเจ สมฺมโต ภิกฺขุ อตฺถิ, ปุริมนเยเนว ‘‘ตํ ภิกฺขุนิสงฺโฆ, ตํ ภิกฺขุนิโย, ตํ ภิกฺขุนี อุปสงฺกมตุ, อุปสงฺกมนฺตุ, อุปสงฺกมตู’’ติ วตฺตพฺพํ. สเจ นตฺถิ, ‘‘ปาสาทิเกน ภิกฺขุนิสงฺโฆ, ภิกฺขุนิโย, ภิกฺขุนี สมฺปาเทตุ, สมฺปาเทนฺตุ, สมฺปาเทตู’’ติ วตฺตพฺพํ. โอวาทปฺปฏิคฺคาหเกน ปาฏิปเท ตํ ปจฺจาหริตฺวา ตเถว วตฺตพฺพํ, อยเมตฺถ สงฺเขปวินิจฺฉโย. เอวํ ภิกฺขุนีหิ ยาจิตํ โอวาทํ อาโรเจตฺวาว อุโปสโถ กาตพฺโพ. เตน วุตฺตํ –

Here is the sequence of statements: 'The bhikkhunīs, venerable sir, pay homage at the feet of the Bhikkhu Saṅgha and request the approach for exhortation. May the bhikkhunīs, venerable sir, indeed receive the approach for exhortation.' 'I, venerable sir, pay homage at the feet of the Bhikkhu Saṅgha and request the approach for exhortation. May I, venerable sir, receive the approach for exhortation.' 'The Bhikkhunī Saṅgha, venerable sirs, pays homage at your feet and requests the approach for exhortation. May the Bhikkhunī Saṅgha, venerable sirs, indeed receive the approach for exhortation.' 'The bhikkhunīs, venerable sirs, pay homage at your feet and request the approach for exhortation. May the bhikkhunīs, venerable sirs, indeed receive the approach for exhortation.' 'I, venerable sirs, pay homage at your feet and request the approach for exhortation. May I, venerable sirs, receive the approach for exhortation.' 'The Bhikkhunī Saṅgha, venerable sir, pays homage at your feet and requests the approach for exhortation. May the Bhikkhunī Saṅgha, venerable sir, indeed receive the approach for exhortation.' 'The bhikkhunīs, venerable sir, pay homage at your feet and request the approach for exhortation. May the bhikkhunīs, venerable sir, indeed receive the approach for exhortation.' 'I, venerable sir, pay homage at your feet and request the approach for exhortation. May I, venerable sir, receive the approach for exhortation.' By that bhikkhu also, at the time of the Uposatha, it should be spoken thus: 'The bhikkhunīs, venerable sir, pay homage at the feet of the Bhikkhu Saṅgha and request the approach for exhortation. May the bhikkhunīs, venerable sir, indeed receive the approach for exhortation.' 'A bhikkhunī, venerable sir, pays homage at the feet of the Bhikkhu Saṅgha and requests the approach for exhortation. May the bhikkhunī, venerable sir, indeed receive the approach for exhortation.' 'The Bhikkhunī Saṅgha, the bhikkhunīs, a bhikkhunī, venerable sir, pays homage at the feet of the venerable ones and requests the approach for exhortation. May the Bhikkhunī Saṅgha, may the bhikkhunīs, may a bhikkhunī, venerable sir, indeed receive the approach for exhortation.' In the Uposatha hall as well, by the one reciting the Pātimokkha, or by the one placing the motion, or by another bhikkhu—if there is an appointed bhikkhu, it should be said in the same way as before: 'Let the Bhikkhunī Saṅgha, the bhikkhunīs, and a bhikkhunī approach him.' If there is none, it should be said: 'Let the Bhikkhunī Saṅgha, the bhikkhunīs, and a bhikkhunī be provided for by a pleasing bhikkhu.' On the following day, the one who received the exhortation should report it back and speak in that very way. This is the concise determination here. Thus, the Uposatha should be performed only after announcing the exhortation requested by the bhikkhunīs. Therefore, it has been said—

‘‘ฉนฺทปาริสุทฺธิอุตุกฺขานํ[Pg.99], ภิกฺขุคณนา จ โอวาโท;

อุโปสถสฺส เอตานิ, ‘ปุพฺพกิจฺจ’นฺติ วุจฺจตี’’ติ.

"Consent, purity, the declaration of the season, the counting of the bhikkhus, and the exhortation; these are called the 'preliminary duties' of the Uposatha."

ปาริสุทฺธึ อายสฺมนฺโต อาโรเจถาติ อตฺตโน ปริสุทฺธภาวํ อาโรเจถ, ‘‘ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิสฺสามี’’ติอิทํ ปาริสุทฺธิอาโรจนสฺส การณวจนํ. ‘‘น จ, ภิกฺขเว, สาปตฺติเกน ปาติโมกฺขํ โสตพฺพํ, โย สุเณยฺย อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺสา’’ติ (จูฬว. ๓๘๖) หิ วจนโต อปริสุทฺเธหิ ปาติโมกฺขํ โสตุํ น วฏฺฏติ. เตน วุตฺตํ – ปาริสุทฺธึ อายสฺมนฺโต อาโรเจถ, ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิสฺสามีติ. เอตฺถ สิยา ‘‘สงฺโฆ อุโปสถํ กเรยฺย, ปาติโมกฺขํ อุทฺทิเสยฺยา’’ติ (มหาว. ๑๓๔) วุตฺตตฺตา อิธาปิ ‘‘ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิสฺสตี’’ติ วตฺตพฺพํ, เอวญฺหิ สติ ปุพฺเพนาปรํ สนฺธิยตีติ. วุจฺจเต, วจนมตฺตเมเวตํ น สนฺธิยติ, ลกฺขณโต ปน สเมติ, สงฺฆสฺส สามคฺคิยา, คณสฺส สามคฺคิยา, ปุคฺคลสฺส อุทฺเทสา สงฺฆสฺส อุทฺทิฏฺฐํ โหติ ปาติโมกฺขนฺติ อิทญฺเหตฺถ ลกฺขณํ, ตสฺมา ‘‘ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิสฺสามี’’ติ อิทเมเวตฺถ วตฺตพฺพํ.

"'Venerable sirs, announce your purity' means: announce your own state of purity. 'I will recite the Pātimokkha'—this is the statement of reason for announcing purity. For it is said: 'And, O bhikkhus, one with an offense should not listen to the Pātimokkha; whoever should listen incurs an offense of wrong-doing.' Thus, it is not proper for those who are impure to listen to the Pātimokkha. Therefore it is said: 'Venerable sirs, announce your purity; I will recite the Pātimokkha.' Here, an objection might be raised: Because it is said, 'The Saṅgha should perform the Uposatha; it should recite the Pātimokkha,' here also it should be said, 'he will recite the Pātimokkha.' For if it were so, the preceding would connect with the following. The reply is: This is merely a matter of wording that does not connect, but in terms of the characteristic, it is consistent. For, 'Because of the harmony of the Saṅgha, the harmony of the group, and the recitation by an individual, the Pātimokkha becomes recited for the Saṅgha'—this is the characteristic here. Therefore, this very statement, 'I will recite the Pātimokkha,' should be said here.

ตํ สพฺเพว สนฺตา สาธุกํ สุโณม มนสิ กโรมาติ นฺติ ปาติโมกฺขํ. สพฺเพว สนฺตาติ ยาวติกา ตสฺสา ปริสาย เถรา จ นวา จ มชฺฌิมา จ. สาธุกํ สุโณมาติ อฏฺฐึ กตฺวา มนสิ กริตฺวา โสตทฺวารวเสน สพฺพเจตสา สมนฺนาหราม. มนสิ กโรมาติ เอกคฺคจิตฺตา หุตฺวา จิตฺเต ฐเปยฺยาม. เอตฺถ จ กิญฺจาปิ ‘‘ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิสฺสามี’’ติ วุตฺตตฺตา ‘‘สุโณถ มนสิ กโรถา’’ติ วตฺตุํ ยุตฺตํ วิย ทิสฺสติ, ‘‘สงฺโฆ อุโปสถํ กเรยฺยา’’ติอิมินา ปน น สเมติ. สมคฺคสฺส หิ สงฺฆสฺเสตํ อุโปสถกรณํ, ปาติโมกฺขุทฺเทสโก จ สงฺฆปริยาปนฺโนว, อิจฺจสฺส สงฺฆปริยาปนฺนตฺตา ‘‘สุโณม มนสิ กโรมา’’ติ อิทเมว วตฺตุํ ยุตฺตํ.

“That Pātimokkha, let all of us who are present listen well and apply our minds.” “All of us who are present” means as many as are in that assembly: elders, newly ordained, and those of middle standing. “Let us listen well” means, having made it a matter of importance, having placed it in the mind, let us pay full attention by means of the ear-door with our whole mind. “Let us apply our minds” means, having become single-pointed in mind, let us establish it in the mind. And here, although it might seem proper to say, “Listen and apply your minds!” because it was said, “I will recite the Pātimokkha,” this is not consistent with, “The Saṅgha should perform the Uposatha.” For this performance of the Uposatha is for the harmonious Saṅgha, and the reciter of the Pātimokkha is also included in the Saṅgha. Thus, because of his inclusion in the Saṅgha, this very statement, “Let us listen and let us apply our minds,” is proper to say.

อิทานิ ยํ วุตฺตํ ‘‘ปาริสุทฺธึ อายสฺมนฺโต อาโรเจถา’’ติ, ตตฺถ ยถา ปาริสุทฺธิอาโรจนํ โหติ, ตํ ทสฺเสตุํ ยสฺส สิยา อาปตฺติ, โส อาวิกเรยฺยาติ อาห. ตตฺถ ยสฺส สิยาติ ยสฺส ฉนฺนํ อาการานํ อญฺญตเรน อาปนฺนาปตฺติ ภเวยฺย. อาปตฺติญฺหิ [Pg.100] อาปชฺชนฺโต อลชฺชิตา, อญฺญาณตา, กุกฺกุจฺจปฺปกตตา, อกปฺปิเย กปฺปิยสญฺญิตา, กปฺปิเย อกปฺปิยสญฺญิตา, สติสมฺโมสาติ อิเมหิ ฉหากาเรหิ (ปริ. ๒๙๕) อาปชฺชติ.

Now, regarding what was said, “Venerable sirs, you should announce your purity,” in that context, to show in what manner the announcement of purity occurs, He said, “He who may have an offense should reveal it.” Therein, “he who may have” means: he who might have an offense incurred through any one of six causes. Indeed, one who incurs an offense does so through these six causes: shamelessness, ignorance, being overcome by scrupulousness, perceiving the unsuitable as suitable, perceiving the suitable as unsuitable, and loss of mindfulness.

กถํ อลชฺชิตาย อาปชฺชติ? อกปฺปิยภาวํ ชานนฺโตเยว มทฺทิตฺวา วีติกฺกมํ กโรติ.

How does one incur an offense through shamelessness? While knowing the state of being impermissible, one disregards it and commits a transgression.

วุตฺตมฺปิ เจตํ –

And this, too, has been said:

‘‘สญฺจิจฺจ อาปตฺตึ อาปชฺชติ, อาปตฺตึ ปริคูหติ;

อคติคมนญฺจ คจฺฉติ, เอทิโส วุจฺจติ อลชฺชิปุคฺคโล’’ติ. (ปริ. ๓๕๙);

“He intentionally incurs an offense, he conceals the offense, and he follows a wrong course; such a one is called a shameless person.”

กถํ อญฺญาณตาย อาปชฺชติ? อญฺญาณปุคฺคโล หิ มนฺโท โมมูโห กตฺตพฺพากตฺตพฺพํ อชานนฺโต อกตฺตพฺพํ กโรติ, กตฺตพฺพํ วิราเธติ, เอวํ อญฺญาณตาย อาปชฺชติ.

How does one incur an offense through ignorance? For an ignorant person is dull and very deluded; not knowing what ought to be done and what ought not to be done, he does what ought not to be done and fails in what ought to be done. Thus, one incurs an offense through ignorance.

กถํ กุกฺกุจฺจปฺปกตตาย อาปชฺชติ? กปฺปิยากปฺปิยํ นิสฺสาย กุกฺกุจฺเจ อุปฺปนฺเน วินยธรํ ปุจฺฉิตฺวา กปฺปิยํ เจ, กตฺตพฺพํ สิยา, อกปฺปิยํ เจ, น กตฺตพฺพํ, อยํ ปน ‘‘วฏฺฏตี’’ติ มทฺทิตฺวา วีติกฺกมติเยว, เอวํ กุกฺกุจฺจปฺปกตตาย อาปชฺชติ.

How does one incur an offense through being overcome by scrupulousness? When a scruple arises concerning what is suitable and unsuitable, one should ask a master of the Vinaya. If it is suitable, it should be done; if it is unsuitable, it should not be done. But this person, thinking, “It is allowable,” disregards the scruple and simply transgresses. Thus, one incurs an offense through being overcome by scrupulousness.

กถํ อกปฺปิเย กปฺปิยสญฺญิตาย อาปชฺชติ? อจฺฉมํสํ ‘‘สูกรมํส’’นฺติ ขาทติ, วิกาเล กาลสญฺญาย ภุญฺชติ, เอวํ อกปฺปิเย กปฺปิยสญฺญิตาย อาปชฺชติ.

How does one incur an offense through perceiving the unsuitable as suitable? One eats bear's flesh, perceiving it as pork; one eats at the wrong time, with the perception that it is the right time. Thus, one incurs an offense through perceiving the unsuitable as suitable.

กถํ กปฺปิเย อกปฺปิยสญฺญิตาย อาปชฺชติ? สูกรมํสํ ‘‘อจฺฉมํส’’นฺติ ขาทติ, กาเล วิกาลสญฺญาย ภุญฺชติ, เอวํ กปฺปิเย อกปฺปิยสญฺญิตาย อาปชฺชติ.

How does one incur an offense through perceiving the suitable as unsuitable? One eats pork, perceiving it as bear's flesh; one eats at the right time, with the perception that it is the wrong time. Thus, one incurs an offense through perceiving the suitable as unsuitable.

กถํ สติสมฺโมสา อาปชฺชติ? สหเสยฺยจีวรวิปฺปวาสาทีนิ สติสมฺโมสา อาปชฺชติ, อิติ อิเมสํ ฉนฺนํ อาการานํ อญฺญตเรน อากาเรน อาปนฺนา ยสฺส สิยา สตฺตนฺนํ อาปตฺติกฺขนฺธานํ อญฺญตรา อาปตฺติ เถรสฺส วา นวสฺส วา มชฺฌิมสฺส วาติ อตฺโถ.

How does one incur an offense through loss of mindfulness? One incurs offenses such as sleeping together and being separated from one's robes through loss of mindfulness. Thus, this is the meaning: if there is for any monk—be he an elder, a junior, or a middle-ranking one—any one offense among the seven classes of offenses, incurred through any one of these six causes.

โส อาวิกเรยฺยาติ โส ตํ อาปตฺตึ เทเสตุ วา ปกาเสตุ วาติ วุตฺตํ โหติ. อสนฺติยา อาปตฺติยาติ ยสฺส ปน เอวํ อนาปนฺนา วา อาปตฺตึ [Pg.101] อาปชฺชิตฺวา จ ปน วุฏฺฐิตา วา เทสิตา วา อาโรจิตา วา อาปตฺติ, ตสฺส สา อาปตฺติ อสนฺตี นาม โหติ, เอวํ อสนฺติยา อาปตฺติยา ตุณฺหี ภวิตพฺพํ. ตุณฺหีภาเวน โข ปนายสฺมนฺเต ‘‘ปริสุทฺธา’’ติ เวทิสฺสามีติ ตุณฺหีภาเวนาปิ หิ การเณน อหํ อายสฺมนฺเต ‘‘ปริสุทฺธา’’อิจฺเจว ชานิสฺสามีติ. ยถา โข ปน ปจฺเจกปุฏฺฐสฺส เวยฺยากรณํ โหตีติ ยถา เอเกเนโก ปุฏฺโฐ พฺยากเรยฺย, ยถา เอเกเนโก ปจฺเจกปุฏฺโฐ ‘‘มํ เอส ปุจฺฉตี’’ติ ญตฺวา พฺยากเรยฺยาติ วุตฺตํ โหติ.

“So he should declare it” means he should confess or reveal that offense. “As for an offense that does not exist”: if someone has not committed an offense, or having committed one, has recovered from it, confessed it, or announced it, then that offense is called non-existent. In such a case of a non-existent offense, one should remain silent. “By remaining silent, venerable sirs, I will understand that you are pure” means: for even by the act of remaining silent, I will know that you are pure. “Just as an answer should be given to each one questioned individually” means: just as each one, when questioned, should answer; just as each one, questioned individually, knowing, “He is asking me,” should answer—this is what is meant.

เอวเมวํ เอวรูปาย ปริสาย ยาวตติยํ อนุสาวิตํ โหตีติ เอตฺถ เอกจฺเจ ตาว อาจริยา เอวํ วทนฺติ ‘‘เอวเมวํ อิมิสฺสาย ภิกฺขุปริสาย ยเทตํ ‘ยสฺส สิยา อาปตฺติ, โส อาวิกเรยฺย, อสนฺติยา อาปตฺติยา ตุณฺหี ภวิตพฺพํ, ตุณฺหีภาเวน โข ปนายสฺมนฺเต ปริสุทฺธาติ เวทิสฺสามี’ติ ติกฺขตฺตุํ อนุสาวิตํ, ตํ เอกเมเกน ‘มํ เอส ปุจฺฉตี’ติ เอวํ ชานิตพฺพํ โหตีติ อตฺโถ’’ติ. ตํ น ยุชฺชติ, กสฺมา? อตฺถพฺยญฺชนเภทโต. อนุสฺสาวนญฺหิ นาม อตฺถโต จ พฺยญฺชนโต จ อภินฺนํ โหติ ‘‘ทุติยมฺปิ เอตมตฺถํ วทามี’’ติอาทีสุ (มหาว. ๗๒; จูฬว. ๓) วิย, ‘‘ยสฺส สิยา’’ติอาทิวจนตฺตยํ ปน อตฺถโตปิ พฺยญฺชนโตปิ ภินฺนํ, เตนสฺส อนุสฺสาวนตฺตยํ น ยุชฺชติ. ยทิ เจตํ ยาวตติยานุสฺสาวนํ สิยา, นิทานุทฺเทเส อนิฏฺฐิเตปิ อาปตฺติ สิยา. น จ ยุตฺตํ อนาปตฺติกฺเขตฺเต อาปตฺตึ อาปชฺชิตุํ.

Regarding “Similarly, in such an assembly, it is announced up to the third time”: Here, some teachers say thus: “Just so, in this assembly of monks, that which is announced three times—‘If any venerable one has an offense, he should reveal it; if there is no offense, he should remain silent; by that silence, I will know the venerable ones to be pure’—that should be understood by each one thus: ‘This one is asking me.’ This is the meaning.” That is not suitable. Why? Because of the difference in meaning and wording. Indeed, what is called an anussāvana is undivided in both meaning and wording, as in the passages beginning with, “For the second time I speak on this matter.” But the set of three statements beginning with “if there is for anyone” is different in both meaning and wording. Therefore, for this set, the state of being an anussāvana is not suitable. And if this were an announcement up to the third time, an offense would arise even when the recitation of the introduction is not yet finished. And it is not proper to incur an offense in a domain where there is no offense.

อปเร ‘‘อนุสาวิต’’นฺติปทสฺส อนุสาเวตพฺพนฺติ อตฺถํ วิกปฺเปตฺวา ‘‘ยาวตติย’’นฺติอิทํ อุปริ อุทฺเทสาวสาเน ‘‘กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา…เป… ตติยมฺปิ ปุจฺฉามี’’ติ เอตํ สนฺธาย วุตฺตนฺติ อาหุ. ตมฺปิ น ยุชฺชติ, กสฺมา? อตฺถยุตฺตีนํ อภาวโต. อิทญฺหิ ปทํ เกจิ ‘‘อนุสาเวต’’นฺติ สชฺฌายนฺติ, เกจิ ‘‘อนุสาเวต’’นฺติ, ตํ อุภยํ วาปิ อตีตกาลเมว ทีเปติ, น อนาคตํ. ยทิ จสฺส อยํ อตฺโถ สิยา, ‘‘อนุสาวิตํ เหสฺสตี’’ติ วเทยฺย, เอวํ ตาว อตฺถาภาวโต น ยุชฺชติ. ยทิ เจตํ อุทฺเทสาวสาเน วจนํ สนฺธาย วุตฺตํ สิยา, ‘‘น อาวิกริสฺสามี’’ติ จิตฺตํ อุปฺปาเทนฺตสฺส นิทาเน สมตฺเตปิ วุตฺตมุสาวาโท น สิยา, กสฺมา? ‘‘ยาวตติยํ อนุสฺสาวิยมาเน’’ติวจนโต (มหาว. ๑๓๔) ‘‘ยาวตติย’’นฺติ อิทํ วจนเมว [Pg.102] นิรตฺถกํ สิยา, กสฺมา? นิทานุทฺเทเส ยาวตติยานุสฺสาวนสฺส อภาวโตติ เอวํ ยุตฺติอภาวโต ตมฺปิ น ยุชฺชติ. ‘‘ยาวตติยํ อนุสาวิตํ โหตี’’ติ อิทํ ปน ลกฺขณวจนมตฺตํ, เตน อิมมตฺถํ ทสฺเสติ – อิทํ ปาติโมกฺขํ นาม ยาวตติยํ อนุสฺสาวิยติ, ตสฺมึ ยาวตติยํ อนุสฺสาวิยมาเน โย สรมาโน สนฺตึ อาปตฺตึ นาวิกโรติ, ตสฺส ยาวตติยานุสฺสาวนาวสาเน สมฺปชานมุสาวาโท โหตีติ.

Other teachers, having construed the meaning of the word 'anusāvitaṃ' as 'that which should be announced,' say that the phrase 'yāvatatiyaṃ' was said in reference to the statement at the end of the recitation: 'Is the assembly pure... I ask for the third time.' This too is not correct. Why? Because of the absence of meaning and reason. Indeed, some recite this word as 'anusāvitanti,' and others as 'anusāvetanti'; yet both of these indicate only the past tense, not the future. And if this were its meaning, it would have been said, 'anusāvitaṃ hessati' (it will be announced). Thus, firstly, it is not correct because of the absence of this meaning. Furthermore, if this were said in reference to the statement at the end of the recitation, for a monk who gives rise to the thought, 'I will not reveal it,' the offense of spoken falsehood would not occur even when the preliminary section is completed. Why? Because of the statement, 'while it is being announced up to the third time.' Moreover, this very phrase 'yāvatatiyaṃ' would be meaningless. Why? Because in the recitation of the preliminary section, there is no threefold announcement. Thus, because of this absence of reason, this too is not correct. However, this phrase, 'It is announced up to the third time,' is merely a statement of characteristic. By this, it shows the following meaning: This, which is called the Pātimokkha, is announced up to the third time. While it is being announced up to the third time, whatever monk, remembering an existing offense, does not make it known, for him, at the conclusion of the threefold announcement, there is an offense of deliberate falsehood.

ตเทตํ ยถา อนุสาวิตํ ยาวตติยํ อนุสาวิตํ นาม โหติ, ตํ ทสฺเสตุํ ตตฺถายสฺมนฺเต ปุจฺฉามีติอาทิ วุตฺตํ. ตํ ปเนตํ ปาราชิกาทีนํ อวสาเน ทิสฺสติ, น นิทานาวสาเน. กิญฺจาปิ น ทิสฺสติ, อถ โข อุทฺเทสกาเล ‘‘อาวิกตา หิสฺส ผาสุ โหตี’’ติ วตฺวา ‘‘อุทฺทิฏฺฐํ โข อายสฺมนฺโต นิทานํ, ตตฺถายสฺมนฺเต ปุจฺฉามี’’ติอาทินา นเยน วตฺตพฺพเมว. เอวญฺหิ นิทานํ สุอุทฺทิฏฺฐํ โหติ, อญฺญถา ทุอุทฺทิฏฺฐํ. อิมเมว จ อตฺถํ สนฺธาย อุโปสถกฺขนฺธเก วุตฺตํ ‘‘ยาวตติยํ อนุสาวิตํ โหตีติ สกิมฺปิ อนุสาวิตํ โหติ, ทุติยมฺปิ อนุสาวิตํ โหติ, ตติยมฺปิ อนุสาวิตํ โหตี’’ติ (มหาว. ๑๓๔). อยเมตฺถ อาจริยปรมฺปราภโต วินิจฺฉโย.

To show in what manner that Pātimokkha is announced such that it is called 'announced up to the third time,' the words beginning with, 'Therein, venerable sirs, I ask you...' were spoken. However, this is seen at the end of the Pārājikas and so forth, not at the end of the introduction. Although it is not seen there, nevertheless, at the time of recitation, after saying, 'For it is easy for him when it is made known,' it should indeed be said according to the method beginning with, 'The introduction has been recited, venerable sirs. Therein, I ask you, venerable sirs...' For thus the introduction is well-recited; otherwise, it is badly recited. And with reference to this very meaning, it was said in the Uposathakkhandhaka: ''It is announced up to the third time' means it is announced once, it is announced a second time, and it is announced a third time.' This, herein, is the decision handed down through the succession of teachers.

โย ปน ภิกฺขุ…เป… สมฺปชานมุสาวาทสฺส โหตีติ สมฺปชานมุสาวาโท อสฺส โหติ, เตนสฺส ทุกฺกฏาปตฺติ โหติ, สา จ โข ปน น มุสาวาทลกฺขเณน, ‘‘สมฺปชานมุสาวาเท กึ โหติ, ทุกฺกฏํ โหตี’’ติ (มหาว. ๑๓๕) อิมินา ปน ภควโต วจเนน วจีทฺวาเร อกิริยสมุฏฺฐานาปตฺติ โหตีติ เวทิตพฺพา.

As to 'Whatever monk... becomes one of deliberate false speech': for him there is a deliberate falsehood. Because of that, for him there is a dukkaṭa offense. However, that offense is not due to the characteristic of falsehood. But rather, because of this word of the Blessed One, 'In the case of a deliberate falsehood, what is there? There is a dukkaṭa,' it should be known that it is an offense not arising from an action, at the verbal door.

วุตฺตมฺปิ เจตํ –

And this was also said:

‘‘อนาลปนฺโต มนุเชน เกนจิ,วาจาคิรํ โน จ ปเร ภเณยฺย;

อาปชฺเชยฺย วาจสิกํ, น กายิกํ,ปญฺหาเมสา กุสเลหิ จินฺติตา’’ติ. (ปริ. ๔๗๙);

“Not conversing with any person, nor uttering a word of speech to others; one would incur a verbal offense, not a bodily one. This is a question considered by the skillful.”

อนฺตรายิโกติ [Pg.103] วิปฺปฏิสารวตฺถุตาย ปาโมชฺชาทิสมฺภวํ นิวาเรตฺวา ปฐมชฺฌานาทีนํ อธิคมาย อนฺตรายํ กโรติ. ตสฺมาติ ยสฺมา อยํ อนาวิกรณสงฺขาโต สมฺปชานมุสาวาโท อนฺตรายิโก โหติ, ตสฺมา. สรมาเนนาติ อตฺตนิ สนฺตึ อาปตฺตึ ชานนฺเตน. วิสุทฺธาเปกฺเขนาติ วุฏฺฐาตุกาเมน วิสุชฺฌิตุกาเมน. สนฺตี อาปตฺตีติ อาปชฺชิตฺวา อวุฏฺฐิตา อาปตฺติ. อาวิกาตพฺพาติ สงฺฆมชฺเฌ วา คณมชฺเฌ วา เอกปุคฺคเล วา ปกาเสตพฺพา, อนฺตมโส อนนฺตรสฺสาปิ ภิกฺขุโน ‘‘อหํ, อาวุโส, อิตฺถนฺนามํ อาปตฺตึ อาปนฺโน, อิโต วุฏฺฐหิตฺวา ตํ อาปตฺตึ ปฏิกริสฺสามี’’ติ (มหาว. ๑๗๐) วตฺตพฺพํ. สเจปิ เวมติโก โหติ, ‘‘อหํ, อาวุโส, อิตฺถนฺนามาย อาปตฺติยา เวมติโก, ยทา นิพฺเพมติโก ภวิสฺสามิ, ตทา ตํ อาปตฺตึ ปฏิกริสฺสามี’’ติ (มหาว. ๑๖๙) วตฺตพฺพํ. อาวิกตา หิสฺส ผาสุ โหตีติเอตฺถ อาวิกตาติ อาวิกตาย, ปกาสิตายาติ อตฺโถ. อลชฺชิตาติอาทีสุ (ปริ. ๒๙๕) วิย หิ อิทมฺปิ กรณตฺเถ ปจฺจตฺตวจนํ. หีติ นิปาตมตฺตํ. อสฺสาติ เอตสฺส ภิกฺขุโน. ผาสุ โหตีติ ปฐมชฺฌานาทีนํ อธิคมาย ผาสุ โหติ, อวิปฺปฏิสารมูลกานํ ปาโมชฺชาทีนํ วเสน สุขปฺปฏิปทา สมฺปชฺชตีติ อตฺโถ.

An obstacle is that which, being a cause for remorse, creates an obstacle for the attainment of the first jhāna and so forth by preventing the arising of joy and other states. Therefore: because this deliberate false speech, known as non-disclosure, is an obstacle, therefore... 'By one who is remembering' means by one who knows of an existing offense in oneself. 'By one who is looking for purity' means by one who desires to rise up from it, by one who desires to be purified. 'An existing offense' means an offense that has been fallen into and not yet risen from. 'It should be disclosed' means it should be revealed either in the midst of the Saṅgha, in the midst of a group, or to an individual. At the very least, it should be said to the very next monk: 'Venerable sir, I have fallen into such-and-such an offense. Having stood up from here, I will make amends for that offense.' And if one is uncertain, it should be said: 'Venerable sir, I am uncertain about such-and-such an offense. When I am no longer uncertain, I will make amends for that offense.' In the phrase 'For when disclosed, it is easy for him,' 'disclosed' means 'by its being disclosed,' 'by its being made known.' As in 'shamelessness' and so forth, this too is a word in the nominative case with an instrumental meaning. 'Hi' is merely a particle. 'Assa' means 'for this monk.' 'It is easy' means it becomes easy for the attainment of the first jhāna and so forth; the meaning is that a pleasant practice is accomplished by means of joy and other states which have non-remorse as their root.

อิติ กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

Thus in the Kaṅkhāvitaraṇī, the commentary on the Pātimokkha:

นิทานวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the introduction is completed.

ปาราชิกกณฺโฑ

The Chapter on the Pārājikas

อิทานิ [Pg.104] ยเทตํ นิทานานนฺตรํ ตตฺริเม จตฺตาโรติอาทิ ปาราชิกกณฺฑํ, ตตฺถ ตตฺราติ ตสฺมึ ‘‘ปาติโมกฺขํ อุทฺทิสิสฺสามี’’ติ เอวํ วุตฺเต ปาติโมกฺเข. อิเมติ อิทานิ วตฺตพฺพานํ อภิมุขีกรณํ. จตฺตาโรติ คณนปริจฺเฉโท. ปาราชิกาติ เอวํนามกา. ธมฺมาติ อาปตฺติโย. อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺตีติ สรูเปน อุทฺทิสิตพฺพตํ อาคจฺฉนฺติ, น นิทาเน วิย ‘‘ยสฺส สิยา อาปตฺตี’’ติ สาธารณวจนมตฺเตน.

Now, as for this chapter on the Pārājikas which begins with 'Therein, these four...' and immediately follows the introduction, therein: 'therein' refers to that Pātimokkha which was mentioned when it was said, 'I will recite the Pātimokkha.' 'These' indicates the focusing on what is now to be stated. 'Four' is a numerical delimitation. 'Pārājika' are so named. 'Dhammas' means offenses. 'They come to the recitation' means they come to be recited in their own form, not, as in the introduction, merely by the general statement, 'If there should be an offense for anyone.'

๑. ปฐมปาราชิกวณฺณนา

1. Commentary on the First Pārājika

โย ปนาติ รสฺสทีฆาทินา ลิงฺคาทิเภเทน โย โกจิ. ภิกฺขูติ เอหิภิกฺขุอุปสมฺปทา, สรณคมนูปสมฺปทา, โอวาทปฺปฏิคฺคหณูปสมฺปทา, ปญฺหาพฺยากรณูปสมฺปทา, อฏฺฐครุธมฺมปฺปฏิคฺคหณูปสมฺปทา, ทูเตนูปสมฺปทา, อฏฺฐวาจิกูปสมฺปทา, ญตฺติจตุตฺถกมฺมูปสมฺปทาติ อิมาสุ อฏฺฐสุ อุปสมฺปทาสุ ญตฺติจตุตฺเถน อุปสมฺปทากมฺเมน อกุปฺเปน ฐานารเหน อุปสมฺปนฺโน. ตสฺส ปน กมฺมสฺส วตฺถุญตฺติอนุสฺสาวน สีมา ปริสาสมฺปตฺติวเสน อกุปฺปตา เวทิตพฺพา.

As for 'yo pana,' it refers to anyone whatsoever, distinguished by differences such as being short or long, and by characteristics and so forth. As for 'bhikkhu,' among these eight ordinations—the `ehibhikkhu` ordination, the ordination by going for refuge, the ordination by accepting the exhortation, the ordination by answering questions, the ordination by accepting the eight weighty rules, the ordination by a messenger, the ordination by eight announcements, and the ordination by a formal act with a motion as the fourth part—one is ordained by the act of ordination with a motion as the fourth part, which is unshakeable and serves as a valid basis. Furthermore, the unshakeability of that act should be known by means of the perfection of the object, the motion, the announcement, the boundary, and the assembly.

ตตฺถ วตฺถูติ อุปสมฺปทาเปกฺโข ปุคฺคโล, โส ฐเปตฺวา อูนวีสติวสฺสํ อนฺติมวตฺถุอชฺฌาปนฺนปุพฺพํ, ปณฺฑกาทโย จ เอกาทส อภพฺพปุคฺคเล เวทิตพฺโพ. ตตฺถ อูนวีสติวสฺโส นาม ปฏิสนฺธิคฺคหณโต ปฏฺฐาย อปริปุณฺณวีสติวสฺโส. อนฺติมวตฺถุอชฺฌาปนฺนปุพฺโพ นาม จตุนฺนํ ปาราชิกานํ อญฺญตรํ อชฺฌาปนฺนปุพฺโพ. ปณฺฑกาทโย วชฺชนียปุคฺคลกถายํ วุตฺตา. เตสุ อาสิตฺตปณฺฑกญฺจ อุสูยปณฺฑกญฺจ ฐเปตฺวา โอปกฺกมิกปณฺฑโก นปุํสกปณฺฑโก ปณฺฑกภาวปกฺเข ฐิโต ปกฺขปณฺฑโก จ อิธ อธิปฺเปโต.

Therein, the 'object' refers to the person who desires higher ordination. He should be understood by excluding one who is under twenty years of age, one who has previously committed an ultimate offense, and the eleven unsuitable persons beginning with the `paṇḍaka`. Therein, 'one under twenty years of age' means a person who has not completed twenty years beginning from the time of conception. 'One who has previously committed an ultimate offense' means one who has previously committed any one of the four `pārājika` offenses. Those beginning with the `paṇḍaka` have been spoken of in the 'Discourse on Persons to be Avoided'. Among them, excluding the `āsittapaṇḍaka` and the `usūyapaṇḍaka`, the `opakkamikapaṇḍaka`, the `napuṃsakapaṇḍaka`, and the `pakkhapaṇḍaka` who is established in the state of a `paṇḍaka` for a fortnight, are intended here.

เถยฺยสํวาสโก ปน ติวิโธ ลิงฺคตฺเถนโก สํวาสตฺเถนโก อุภยตฺเถนโกติ. ตตฺถ โย สยํ ปพฺพชิตฺวา น ภิกฺขุวสฺสานิ คเณติ, น ยถาวุฑฺฒํ ภิกฺขูนํ วา สามเณรานํ วา วนฺทนํ สาทิยติ, น อาสเนน ปฏิพาหติ, น อุโปสถาทีสุ สนฺทิสฺสติ, อยํ อสุทฺธจิตฺตตาย ลิงฺคมตฺตสฺเสว เถนิตตฺตา ลิงฺคตฺเถนโก นาม. โย ปน ภิกฺขูหิ ปพฺพชิโต สามเณโร สมาโน กาสายานิ อปเนตฺวา เตสุ สอุสฺสาโหว [Pg.105] เมถุนํ ธมฺมํ ปฏิเสวิตฺวา ปุน นิวาเสตฺวา สามเณรภาวํ ปฏิชานาติ, อยํ ภิกฺขูหิ ทินฺนลิงฺคสฺส อปริจฺจตฺตตฺตา น ลิงฺคตฺเถนโก, น ลิงฺคานุรูปสฺส สํวาสสฺส สาทิตตฺตา นาปิ สํวาสตฺเถนโก. อนฺติมวตฺถุอชฺฌาปนฺนเกปิ เอเสว นโย. โย จ โข สามเณโร สมาโน วิเทสํ คนฺตฺวา ภิกฺขุวสฺสานิ คเณติ, ยถาวุฑฺฒํ วนฺทนํ สาทิยติ, อาสเนน ปฏิพาหติ, อุโปสถาทีสุ สนฺทิสฺสติ, อยํ สํวาสมตฺตสฺเสว เถนิตตฺตา สํวาสตฺเถนโก นาม. ภิกฺขุวสฺสคณนาทิโก หิ สพฺโพปิ กิริยเภโท อิมสฺมึ อตฺเถ ‘‘สํวาโส’’ติ เวทิตพฺโพ. สิกฺขํ ปจฺจกฺขาย ‘‘น มํ โกจิ ชานาตี’’ติ ปุน เอวํ ปฏิปชฺชนฺเตปิ เอเสว นโย. โย ปน สยํ ปพฺพชิตฺวา วิหารํ คนฺตฺวา ยถาวุฑฺฒํ วนฺทนํ สาทิยติ, อาสเนน ปฏิพาหติ, ภิกฺขุวสฺสานิ คเณติ, อุโปสถาทีสุ สนฺทิสฺสติ, อยํ ลิงฺคสฺส เจว สํวาสสฺส จ เถนิตตฺตา อุภยตฺเถนโก นาม. ธุรนิกฺเขปวเสน กาสายานิ อปเนตฺวา อนฺติมวตฺถุํ อชฺฌาปชฺชิตฺวา ปุน ตานิ อจฺฉาเทตฺวา เอวํ ปฏิปชฺชนฺเตปิ เอเสว นโย, อยํ ติวิโธปิ เถยฺยสํวาสโก อิธ อธิปฺเปโต. ฐเปตฺวา ปน อิมํ ติวิธํ.

One who lives in communion by theft is of three kinds: one who steals the sign, one who steals the communion, and one who steals both. Among these, one who has gone forth by himself, does not count the rains-residences of a bhikkhu, does not consent to the homage of bhikkhus or novices according to seniority, does not prevent others with a seat, and is not seen at the Uposatha and other observances—this one, due to an impure mind, is called a 'thief of the sign' because of having stolen only the sign. Now, one who, having been given the going-forth by bhikkhus, is a genuine novice but, having removed the saffron robes while still intending to wear them again, engages in sexual intercourse, then puts them on again and professes the state of being a novice—this one is not a 'thief of the sign' because the sign given by the bhikkhus has not been abandoned, nor is he a 'thief of communion' because the communion appropriate to the sign has not been consented to. This is the same method even in the case of one who has committed a final offense. And whichever genuine novice goes to a foreign country, counts the rains-residences of a bhikkhu, consents to homage according to seniority, prevents others with a seat, and is seen at the Uposatha and other observances—this one is called a 'thief of communion' because of having stolen only the communion. Indeed, every kind of action, beginning with the counting of a bhikkhu's rains-residences, should be understood in this context as 'communion'. This is the same method even for one who, having renounced the training, thinking, 'No one knows me,' then acts in this way again. Now, one who, having gone forth by himself, goes to a monastery, consents to homage according to seniority, prevents others with a seat, counts the rains-residences of a bhikkhu, and is seen at the Uposatha and other observances—this one is called a 'thief of both' because of having stolen both the sign and the communion. This is the same method even for one who, having removed the saffron robes by way of laying down the burden, having committed a final offense, then covering himself with them again, acts in this way. It is these three kinds of one who lives in communion by theft that are intended here. However, setting these three kinds aside,

‘‘ราช ทุพฺภิกฺข กนฺตาร-โรค เวรี ภเยน วา;

จีวราหรณตฺถํ วา, ลิงฺคํ อาทิยตีธ โย.

Due to fear of a king, famine, a dangerous wilderness, disease, or an enemy; or for the purpose of obtaining robes, whoever here adopts the sign.

‘‘สํวาสํ นาธิวาเสติ, ยาว โส สุทฺธมานโส;

เถยฺยสํวาสโก นาม, ตาว เอส น วุจฺจตี’’ติ. (มหาว. อฏฺฐ. ๑๑๐);

As long as that person is of pure mind, he does not consent to communion; for so long, he is not called 'one who lives in communion by theft'.

โย ปน อุปสมฺปนฺโน ติตฺถิยภาวํ ปตฺถยมาโน สยํ วา กุสจีราทิกํ ติตฺถิยลิงฺคํ อาทิยติ, เตสํ วา สนฺติเก ปพฺพชติ, นคฺโค วา หุตฺวา อาชีวกานํ สนฺติกํ คนฺตฺวา เตสํ วตานิ อาทิยติ, อยํ ติตฺถิยปกฺกนฺตโก นาม. ฐเปตฺวา ปน มนุสฺสชาติกํ อวเสโส สพฺโพปิ ติรจฺฉานคโต นาม. เยน มนุสฺสชาติกา ชเนตฺติ สยมฺปิ มนุสฺสภูเตเนว สญฺจิจฺจ ชีวิตา โวโรปิตา, อยํ มาตุฆาตโก นาม. ปิตุฆาตเกปิ เอเสว นโย. เยน อนฺตมโส คิหิลิงฺเค ฐิโตปิ มนุสฺสชาติโก ขีณาสโว สญฺจิจฺจ ชีวิตา โวโรปิโต, อยํ อรหนฺตฆาตโก นาม. โย ปน ปกตตฺตํ ภิกฺขุนึ ติณฺณํ มคฺคานํ อญฺญตรสฺมึ [Pg.106] มคฺเค ทูเสติ, อยํ ภิกฺขุนิทูสโก นาม. โย เทวทตฺโต วิย สาสนํ อุทฺธมฺมํ อุพฺพินยํ กตฺวา จตุนฺนํ กมฺมานํ อญฺญตรวเสน สงฺฆํ ภินฺทติ, อยํ สงฺฆเภทโก นาม. โย เทวทตฺโต วิย ทุฏฺฐจิตฺเตน วธกจิตฺเตน ตถาคตสฺส ชีวมานกสรีเร ขุทฺทกมกฺขิกาย ปิวนมตฺตมฺปิ โลหิตํ อุปฺปาเทติ, อยํ โลหิตุปฺปาทโก นาม. ยสฺส อิตฺถินิมิตฺตุปฺปาทนกมฺมโต จ ปุริสนิมิตฺตุปฺปาทนกมฺมโต จ อุภโต ทุวิธมฺปิ พฺยญฺชนํ อตฺถิ, อยํ อุภโตพฺยญฺชนโก นาม. อิติ อิเม เตรส ปุคฺคลา อุปสมฺปทาย อวตฺถู, อิเม ปน ฐเปตฺวา อญฺญสฺมึ อุปสมฺปทาเปกฺเข สติ อุปสมฺปทากมฺมํ วตฺถุสมฺปตฺติวเสน อกุปฺปํ โหติ.

Moreover, one who has been ordained, desiring the state of a sectarian, either takes upon himself the marks of a sectarian such as a grass robe, or goes forth among them, or goes naked to the Ājīvikas and adopts their vows—this is called one who has gone over to the sectarians. Excluding one of human birth, all the rest are called those gone to the animal realm. One who, being himself a human, intentionally takes the life of his own human mother, is called a matricide. The same method applies to a patricide. One who, even while established in lay attire, intentionally takes the life of a human-born arahant, is called an arahant-killer. Moreover, one who violates a bhikkhunī in her natural state in one of the three passages is called a defiler of bhikkhunīs. One who, like Devadatta, by making the Teaching non-Dhamma and non-Vinaya, divides the Saṅgha by means of one of the four acts, is called a schismatic. One who, like Devadatta, with a malicious mind and a murderous mind, causes even as much blood as a small fly could drink to arise on the living body of the Tathāgata, is called one who causes blood to arise. One who, from kamma that produces the female sign and from kamma that produces the male sign, has both kinds of sexual characteristics, is called a hermaphrodite. Thus, these thirteen individuals are not a basis for ordination. Apart from these, if there is another candidate for ordination, the ordination act is unshakable by virtue of the completeness of the basis.

กถํ ญตฺติสมฺปตฺติวเสน อกุปฺปํ โหติ? วตฺถุสงฺฆปุคฺคลญตฺตีนํ อปรามสนานิ, ปจฺฉา ญตฺติฏฺฐปนญฺจาติ อิเม ตาว ปญฺจ ญตฺติโทสา. ตตฺถ ‘‘อยํ อิตฺถนฺนาโม’’ติ อุปสมฺปทาเปกฺขสฺส อกิตฺตนํ วตฺถุอปรามสนํ นาม. ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ’’ติเอตฺถ ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต’’ติ วตฺวา ‘‘สงฺโฆ’’ติ อภณนํ สงฺฆอปรามสนํ นาม. ‘‘อิตฺถนฺนามสฺส อุปสมฺปทาเปกฺโข’’ติ อุปชฺฌายสฺส อกิตฺตนํ ปุคฺคลอปรามสนํ นาม. สพฺเพน สพฺพํ ญตฺติยา อนุจฺจารณํ ญตฺติอปรามสนํ นาม. ปฐมํ กมฺมวาจํ นิฏฺฐาเปตฺวา ‘‘เอสา ญตฺตี’’ติ วตฺวา ‘‘ขมติ สงฺฆสฺสา’’ติ เอวํ ญตฺติกิตฺตนํ ปจฺฉา ญตฺติฏฺฐปนํ นาม. อิติ อิเมหิ โทเสหิ วิมุตฺตาย ญตฺติยา สมฺปนฺนํ ญตฺติสมฺปตฺติวเสน อกุปฺปํ โหติ.

How does it become unshakable by virtue of the completeness of the motion? Non-mentioning of the object, the Saṅgha, the individual, and the motion, and the subsequent establishment of the motion—these, to begin with, are the five faults of the motion. Therein, not declaring 'this person is so-and-so' regarding the candidate for ordination is called non-mentioning of the object. In the phrase 'May the Saṅgha hear me, venerable sirs,' saying 'May the venerable ones hear me' but not saying 'Saṅgha' is called non-mentioning of the Saṅgha. Not declaring the preceptor in the phrase 'the ordination candidate of so-and-so' is called non-mentioning of the individual. Not reciting the motion in its entirety is called non-mentioning of the motion. Having first completed the formal act and then declaring the motion by saying 'this is the motion' and 'is it agreeable to the Saṅgha?' is called the subsequent establishment of the motion. Thus, an act endowed with a motion free from these faults becomes unshakable by virtue of the completeness of the motion.

อนุสฺสาวนวเสน อกุปฺปตายปิ วตฺถุสงฺฆปุคฺคลานํ อปรามสนานิ, สาวนาย หาปนํ, อกาเล สาวนนฺติ อิเม ปญฺจ อนุสฺสาวนโทสา. ตตฺถ วตฺถาทีนํ อปรามสนานิ ญตฺติยํ วุตฺตสทิสาเนว. ตีสุ ปน อนุสฺสาวนาสุ ยตฺถ กตฺถจิ เอเตสํ อปรามสนํ อปรามสนเมว. สพฺเพน สพฺพํ ปน กมฺมวาจํ อวตฺวา จตุกฺขตฺตุํ ญตฺติกิตฺตนเมว, อถ วา ปน กมฺมวาจาพฺภนฺตเร อกฺขรสฺส วา ปทสฺส วา อนุจฺจารณํ วา ทุรุจฺจารณํ วา สาวนาย หาปนํ นาม. สาวนาย อโนกาเส ปฐมํ ญตฺตึ อฏฺฐเปตฺวา อนุสฺสาวนกรณํ อกาเล สาวนํ นาม. อิติ อิเมหิ โทเสหิ วิมุตฺตาย อนุสฺสาวนาย สมฺปนฺนํ อนุสฺสาวนสมฺปตฺติวเสน อกุปฺปํ โหติ.

Regarding unshakability by way of the announcement also, non-mentioning of the object, the Saṅgha, and the individuals; omission in the announcement; and announcing at the wrong time—these are the five faults of the announcement. Therein, the non-mentioning of the object and so on is just as was stated regarding the motion. Furthermore, in any of the three announcements, non-mentioning of these is indeed non-mentioning. However, not reciting the formal act at all and only declaring the motion four times, or, within the formal act, the non-utterance or mis-utterance of a syllable or a word, is called omission in the announcement. Making the announcement at an unsuitable time without having first established the motion is called announcing at the wrong time. Thus, an act endowed with an announcement free from these faults becomes unshakable by virtue of the completeness of the announcement.

ปุพฺเพ วุตฺตํ วิปตฺติสีมาลกฺขณํ สมติกฺกนฺตาย ปน สีมาย กตํ สีมาสมฺปตฺติวเสน อกุปฺปํ โหติ. ยาวติกา ภิกฺขู กมฺมปฺปตฺตา, เตสํ [Pg.107] อนาคมนํ, ฉนฺทารหานํ ฉนฺทสฺส อนาหรณํ, สมฺมุขีภูตานํ ปฏิกฺโกสนนฺติ อิเม ปน ตโย ปริสาโทสา, เตหิ วิมุตฺตาย ปริสาย กตํ ปริสาสมฺปตฺติวเสน อกุปฺปํ โหติ. การณารหตฺตา ปน สตฺถุ สาสนารหตฺตา ฐานารหํ นาม โหติ. อิติ โย อิมินา เอวํ อกุปฺเปน ฐานารเหน ญตฺติจตุตฺเถน อุปสมฺปทากมฺเมน อุปสมฺปนฺโน, อยํ อิธ ‘‘ภิกฺขู’’ติ อธิปฺเปโต. ปณฺณตฺติวชฺเชสุ ปน อญฺเญปิ สงฺคหํ คจฺฉนฺติ.

Previously, the characteristics of a faulty boundary were stated. However, an act performed in a boundary that has transcended those characteristics is unshakable by virtue of the completeness of the boundary. As for the monks who are qualified to participate in the act, their non-attendance, the non-bringing of the consent of those entitled to give it, and the protest of those present—these, however, are the three faults of the assembly. An act done by an assembly free from these faults is unshakable by virtue of the completeness of the assembly. Moreover, due to being worthy of the reason and worthy of the Teacher’s dispensation, it is called “worthy of the status.” Thus, whoever is ordained by this unshakeable, status-worthy act of ordination with a motion as the fourth part—this is what is meant here by “bhikkhu.” In the case of offenses by designation, however, others also come to be included.

ภิกฺขูนํ สิกฺขาสาชีวสมาปนฺโนติ ยา ภิกฺขูนํ อธิสีลสงฺขาตา สิกฺขา, ตญฺจ, ยตฺถ เจเต สห ชีวนฺติ, เอกชีวิกา สภาควุตฺติโน โหนฺติ, ตํ ภควตา ปญฺญตฺตํ สิกฺขาปทสงฺขาตํ สาชีวญฺจ, ตตฺถ สิกฺขนภาเวน สมาปนฺโนติ ภิกฺขูนํ สิกฺขาสาชีวสมอาปนฺโน. สมาปนฺโนติ สิกฺขญฺจ ปริปูเรนฺโต สาชีวญฺจ อวีติกฺกมนฺโต หุตฺวา ตทุภยํ อุปคโตติ อตฺโถ. สิกฺขํ อปจฺจกฺขาย ทุพฺพลฺยํ อนาวิกตฺวาติ ยํ สิกฺขํ สมาปนฺโน, ตํ อปฏิกฺขิปิตฺวา, ยญฺจ สาชีวํ สมาปนฺโน, ตสฺมึ ทุพฺพลภาวํ อปฺปกาเสตฺวา. ตตฺถ จิตฺตเขตฺตกาลปโยคปุคฺคลวิชานนวเสน สิกฺขาย ปจฺจกฺขานํ ญตฺวา ตทภาเวน อปจฺจกฺขานํ เวทิตพฺพํ. กถํ? อุปสมฺปนฺนภาวโต จวิตุกามตาจิตฺเตเนว หิ สิกฺขาปจฺจกฺขานํ โหติ, น ทวา วา รวา วา ภณนฺตสฺส. เอวํ จิตฺตวเสน สิกฺขาปจฺจกฺขานํ โหติ, น ตทภาเวน. ตถา ‘‘พุทฺธํ ปจฺจกฺขามิ, ธมฺมํ ปจฺจกฺขามิ, สงฺฆํ ปจฺจกฺขามิ, สิกฺขํ, วินยํ, ปาติโมกฺขํ, อุทฺเทสํ, อุปชฺฌายํ, อาจริยํ, สทฺธิวิหาริกํ, อนฺเตวาสิกํ, สมานุปชฺฌายกํ, สมานาจริยกํ, สพฺรหฺมจารึ ปจฺจกฺขามี’’ติ เอวํ วุตฺตานํ พุทฺธาทีนํ จุทฺทสนฺนํ, ‘‘คิหีติ มํ ธาเรหิ, อุปาสโก, อารามิโก, สามเณโร, ติตฺถิโย, ติตฺถิยสาวโก, อสมโณ, ‘อสกฺยปุตฺติโย’ติ มํ ธาเรหี’’ติ เอวํ วุตฺตานํ คิหิอาทีนํ อฏฺฐนฺนญฺจาติ อิเมสํ ทฺวาวีสติยา เขตฺตปทานํ ยสฺส กสฺสจิ สเววจนสฺส วเสน เตสุ ยํกิญฺจิ วตฺตุกามสฺส ยํกิญฺจิ วทโต สิกฺขาปจฺจกฺขานํ โหติ, น รุกฺขาทีนํ อญฺญตรสฺส นามํ คเหตฺวา ปจฺจาจิกฺขนฺตสฺส. เอวํ เขตฺตวเสน ปจฺจกฺขานํ โหติ, น ตทภาเวน.

‘One who has undertaken the training and common livelihood of bhikkhus’ means: that training of bhikkhus which is designated as higher virtue, and also that common livelihood, designated as the training rules laid down by the Blessed One, by which they live together, having a common livelihood and similar conduct. One who has undertaken these by way of training is thus ‘one who has undertaken the training and common livelihood of bhikkhus’. ‘Undertaken’ means that one has approached both by fulfilling the training and by not transgressing the common livelihood. ‘Without renouncing the training and without declaring weakness’ means without rejecting the training one has undertaken, and without revealing a state of weakness in the common livelihood one has undertaken. Herein, the renunciation of the training is to be known by way of mind, field, time, effort, person, and understanding; non-renunciation is to be understood by their absence. How so? Indeed, the renunciation of the training occurs only through the mind that desires to fall away from the state of being fully ordained, not for one who speaks in jest or in error. Thus, renunciation of the training occurs by way of the mind, not by its absence. Similarly, the renunciation of the training occurs for one who, wishing to say any one of these, says any one of them, by means of any of these twenty-two field-terms along with its synonyms: the fourteen beginning with ‘Buddha’, thus, “I renounce the Buddha, I renounce the Dhamma, I renounce the Saṅgha, the training, the discipline, the Pātimokkha, the recitation, the preceptor, the teacher, the co-resident, the pupil, one with the same preceptor, one with the same teacher, a fellow practitioner in the holy life”; and the eight beginning with ‘a householder’, thus, “Consider me a householder, a male lay follower, a monastery attendant, a novice, a sectarian, a disciple of a sectarian, a non-ascetic, consider me ‘not a son of the Sakyan’”. It does not occur for one who renounces while taking the name of a tree or the like. Thus, renunciation occurs by way of the field, not by its absence.

ตตฺถ ยเทตํ ‘‘ปจฺจกฺขามี’’ติ จ, ‘‘มํ ธาเรหี’’ติ (ปารา. ๕๑) จ วุตฺตํ วตฺตมานกาลวจนํ, ยานิ จ ‘‘อลํ เม พุทฺเธน, กึ นุ เม พุทฺเธน, น มมตฺโถ พุทฺเธน[Pg.108], สุมุตฺตาหํ พุทฺเธนา’’ติอาทินา (ปารา. ๕๒) นเยน อาขฺยาตวเสน กาลํ อนามสิตฺวา ปุริเมหิ จุทฺทสหิ ปเทหิ สทฺธึ โยเชตฺวา วุตฺตานิ ‘‘อลํ เม’’ติอาทีนิ จตฺตาริ ปทานิ, เตสํเยว จ สเววจนานํ วเสน ปจฺจกฺขานํ โหติ, น ‘‘ปจฺจกฺขาสิ’’นฺติ วา ‘‘ปจฺจกฺขิสฺส’’นฺติ วา ‘‘มํ ธาเรสี’’ติ วา ‘‘มํ ธาเรสฺสตี’’ติ วา ‘‘ยํนูนาหํ ปจฺจกฺเขยฺย’’นฺติ (ปารา. ๔๕) วาติอาทีนิ อตีตานาคตปริกปฺปวจนานิ ภณนฺตสฺส. เอวํ วตฺตมาน กาลวเสน เจว อนามฏฺฐกาลวเสน จ ปจฺจกฺขานํ โหติ, น ตทภาเวน.

Herein, regarding that which is stated as a present tense expression, namely, 'I renounce' and 'recognize me,' and also the four phrases beginning with 'Enough for me,' such as 'Enough of the Buddha for me,' 'What use is the Buddha to me,' 'I have no need of the Buddha,' and 'I am well freed from the Buddha,' which are stated by being combined with the preceding fourteen phrases without specifying a tense by means of a finite verb—renunciation occurs by means of these very expressions or their synonyms. It does not occur for one who utters words of the past, future, or conditional mood, such as 'I have renounced,' or 'I will renounce,' or 'You have recognized me,' or 'You will recognize me,' or 'If only I were to renounce,' and so on. Thus, renunciation occurs by way of the present tense and by way of an unspecified tense, but not in their absence.

ปโยโค ปน ทุวิโธ กายิโก จ วาจสิโก จ. ตตฺถ ‘‘พุทฺธํ ปจฺจกฺขามี’’ติอาทินา (ปารา. ๕๑) นเยน ยาย กายจิ ภาสาย วจีเภทํ กตฺวา วาจสิกปฺปโยเคเนว ปจฺจกฺขานํ โหติ, น อกฺขรลิขนํ วา หตฺถมุทฺทาทิทสฺสนํ วา กายปฺปโยคํ กโรนฺตสฺส. เอวํ วาจสิกปฺปโยเคเนว ปจฺจกฺขานํ โหติ, น ตทภาเวน.

Application, however, is twofold: physical and verbal. Herein, renunciation occurs solely through verbal application—by making a verbal utterance in any language whatsoever in the manner of 'I renounce the Buddha,' and so on. It does not occur for one who performs a physical application, such as writing letters or showing hand gestures and the like. Thus, renunciation occurs solely through verbal application, not in its absence.

ปุคฺคโล ปน ทุวิโธ – โย จ ปจฺจกฺขาติ, ยสฺส จ ปจฺจกฺขาติ. ตตฺถ โย ปจฺจกฺขาติ, โส สเจ อุมฺมตฺตกขิตฺตจิตฺตเวทนาฏฺฏานํ อญฺญตโร น โหติ. ยสฺส ปน ปจฺจกฺขาติ, โส สเจ มนุสฺสชาติโก โหติ, น จ อุมฺมตฺตกาทีนํ อญฺญตโร, สมฺมุขีภูโต จ สิกฺขาปจฺจกฺขานํ โหติ. น หิ อสมฺมุขีภูตสฺส ทูเตน วา ปณฺเณน วา อาโรจนํ รุหติ. เอวํ ยถาวุตฺตปุคฺคลวเสน ปจฺจกฺขานํ โหติ, น ตทภาเวน.

A person, however, is of two kinds: the one who renounces and the one to whom one renounces. Herein, regarding the one who renounces, the renunciation is valid if he is not one of those who are insane, of deranged mind, or afflicted by pain. Regarding the one to whom one renounces, the renunciation of the training is valid if that person is a human being, is not one of those who are insane and so on, and is present. Indeed, an announcement made by a messenger or by a letter to one who is not present is not valid. Thus, renunciation occurs by way of the persons as described, but not in their absence.

วิชานนมฺปิ นิยมิตานิยมิตวเสน ทุวิธํ. ตตฺถ ยสฺส เยสํ วา นิยเมตฺวา ‘‘อิมสฺส, อิเมสํ วา อาโรเจมี’’ติ วทติ, สเจ เต ยถา ปกติยา โลเก มนุสฺสา วจนํ สุตฺวา อาวชฺชนสมเย ชานนฺติ, เอวํ ตสฺส วจนานนฺตรเมว ตสฺส ‘‘อยํ อุกฺกณฺฐิโต’’ติ วา ‘‘คิหิภาวํ ปตฺถยตี’’ติ วา เยน เกนจิ อากาเรน สิกฺขาปจฺจกฺขานภาวํ ชานนฺติ, ปจฺจกฺขาตาว โหติ สิกฺขา. อถ อปรภาเค ‘‘กึ อิมินา วุตฺต’’นฺติ จินฺเตตฺวา ชานนฺติ, อญฺเญ วา ชานนฺติ, อปจฺจกฺขาตาว โหติ สิกฺขา. อนิยเมตฺวา อาโรเจนฺตสฺส ปน สเจ วุตฺตนเยน โย โกจิ มนุสฺสชาติโก วจนตฺถํ ชานาติ, ปจฺจกฺขาตาว โหติ สิกฺขา. เอวํ วิชานนวเสน ปจฺจกฺขานํ โหติ, น ตทภาเวน. โย ปน อนฺตมโส ทวายปิ ปจฺจกฺขาติ, เตน อปจฺจกฺขาตาว โหติ สิกฺขา. อิติ อิเมสํ วุตฺตปฺปการานํ [Pg.109] จิตฺตาทีนํ วา วเสน, สพฺพโส วา ปน อปจฺจกฺขาเนน สิกฺขํ อปจฺจกฺขาย สิกฺขาปจฺจกฺขานสฺเสว จ อตฺถภูตํ เอกจฺจํ ทุพฺพลฺยํ อนาวิกตฺวา.

Understanding, too, is twofold: by way of a specified person and an unspecified person. In this regard, when one, having specified a person or persons, speaks with the thought, 'I will inform this one' or 'I will inform these ones,' if they—just as people in the world naturally understand upon hearing words at the time of adverting—understand immediately after his words, in some way or another, his state of having renounced the training, such as 'This one is dissatisfied' or 'He desires the lay life,' then the training is indeed renounced. But if they understand later, after thinking, 'What was said by this one?' or if others understand, the training is indeed not renounced. However, for one who informs without specifying, if any human being understands the meaning of the words in the aforesaid manner, the training is indeed renounced. Thus, renunciation occurs by way of understanding, not by its absence. As for one who renounces even in jest, by him the training is indeed not renounced. Thus, either by way of these aforesaid kinds of mind and so forth, or by not renouncing at all; not having renounced the training, and without revealing a certain weakness which is the very essence of renouncing the training...

เมถุนํ ธมฺมํ ปฏิเสเวยฺยาติ เอตฺถ เมถุนํ ธมฺมนฺติ ราคปริยุฏฺฐาเนน สทิสานํ อุภินฺนํ ธมฺมํ. ปฏิเสเวยฺยาติ ปฏิเสเวยฺย อชฺฌาปชฺเชยฺย. อนฺตมโสติ สพฺพนฺติเมน ปริจฺเฉเทน. ติรจฺฉานคตายปีติ ปฏิสนฺธิวเสน ติรจฺฉาเนสุ คตายปิ, อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ. ปาราชิโก โหตีติ ปราชิโต โหติ, ปราชยํ อาปนฺโน. อสํวาโสติ ปกตตฺตา ภิกฺขู สห วสนฺติ เอตฺถาติ เอกกมฺมาทิโกว ติวิโธปิ วิธิ สํวาโส นาม, โส เตน สทฺธึ นตฺถีติ อสํวาโส. สงฺฆกมฺเมสุ หิ เอส คณปูรโกปิ น โหติ, อยํ ตาว ปทวณฺณนา.

In the phrase 'should engage in the sexual act,' 'the sexual act' means the practice of two beings who are similar through the arising of lust. 'Should engage' means one should engage in, one should commit. 'At the very least' means by the final limit. 'Even with a female animal' means even with one who has gone among animals by way of rebirth-linking; this here is a supplementary ruling. 'He is defeated' means he is defeated, he has attained defeat. 'Not in communion' means: because they are of normal status, bhikkhus dwell together; thus the threefold procedure beginning with common acts is called 'communion.' That communion does not exist together with him; therefore, he is 'not in communion.' Indeed, in the formal acts of the Sangha, this one is not even one who completes the quorum. This, for now, is the explanation of the words.

อยํ ปเนตฺถ วินิจฺฉโย – มนุสฺสามนุสฺสติรจฺฉานคตวเสน หิ ติสฺโส อิตฺถิโย, ตาสํ วจฺจมคฺคปสฺสาวมคฺคมุขมคฺควเสน ตโย ตโย กตฺวา นว มคฺคา, ตถา อุภโตพฺยญฺชนกานํ. ปุริสานํ ปน วจฺจมคฺคมุขมคฺควเสน ทฺเว ทฺเว กตฺวา ฉ มคฺคา, ตถา ปณฺฑกานนฺติ เอวํ ตึส มคฺคา. เตสุ อตฺตโน วา ปเรสํ วา ยสฺส กสฺสจิ มคฺคสฺส สนฺถตสฺส วา อสนฺถตสฺส วา, ปเรสํ ปน มตานมฺปิ อกฺขายิตสฺส วา เยภุยฺเยน อกฺขายิตสฺส วา ปกติวาเตน อสํผุฏฺเฐ อลฺโลกาเส โย ภิกฺขุ เอกติลพีชมตฺตมฺปิ อตฺตโน องฺคชาตํ สนฺถตํ วา อสนฺถตํ วา เสวนจิตฺเตน ปเวเสติ, ปเรน วา ปเวสิยมาเน ปเวสนปวิฏฺฐฏฺฐิตอุทฺธรเณสุ ยํกิญฺจิ สาทิยติ, อยํ ปาราชิกาปตฺตึ อาปนฺโน นาม โหติ, อยํ ตาเวตฺถ อสาธารณวินิจฺฉโย. สพฺพสิกฺขาปทานํ ปน สาธารณวินิจฺฉยตฺถํ อยํ มาติกา –

Herein, this is the judgment: Indeed, there are three kinds of females, classified as human, non-human, and animal. For them, there are three passages each—the passage for feces, the passage for urine, and the passage of the mouth—making nine passages. Likewise for hermaphrodites. For males, however, there are two passages each—the passage for feces and the passage of the mouth—making six passages. Likewise for eunuchs. Thus, there are thirty passages. Among these, if any bhikkhu, with a mind for sexual intercourse, inserts his own genital organ, whether covered or uncovered, even to the extent of a single sesame seed, into any passage whatsoever—of his own or of others, whether that passage is concealed or unconcealed; or of others, even of the dead whose passage has not been eaten or has not yet been mostly eaten—in a moist place not touched by the natural wind; or, when it is being inserted by another, if he consents to any of these acts—the insertion, the entry, the remaining, or the withdrawal—this one is called one who has committed a pārājika offense. This, for now, is the specific judgment herein. For the common judgment regarding all training rules, this is the matrix:

นิทานํ ปุคฺคลํ วตฺถุํ, ปญฺญตฺติวิธิเมว จ;

อาณตฺตาปตฺตินาปตฺติ-วิปตฺตึ องฺคเมว จ.

The origin, the person, the subject-matter, and also the classification of the regulation; command, offense, non-offense, failure, and also the factors.

สมุฏฺฐานวิธึ กิริยา-สญฺญาจิตฺเตหิ นานตฺตํ;

วชฺชกมฺมปฺปเภทญฺจ, ติกทฺวยวิธึ ตถา.

The classification of origination, the diversity by way of action, perception, and thought; and the classification of faults and of actions, likewise the method of the pair of triads.

ลกฺขณํ สตฺตรสธา, ฐิตํ สาธารณํ อิทํ;

ญตฺวา โยเชยฺย เมธาวี, ตตฺถ ตตฺถ ยถารหนฺติ.

This common characteristic, established in seventeen ways; having known this, the wise one should apply it in each and every case as is fitting.

ตตฺถ [Pg.110] นิทานํ นาม เวสาลิ-ราชคห-สาวตฺถิ-อาฬวิ-โกสมฺพิ-สคฺค-ภคฺคานํ วเสน สตฺตวิธํ ปญฺญตฺติฏฺฐานํ, อิทญฺหิ สพฺพสิกฺขาปทานํ นิทานํ. ปุคฺคโล นาม ยํ ยํ อารพฺภ ตํ ตํ สิกฺขาปทํ ปญฺญตฺตํ. วตฺถุ นาม ตสฺส ตสฺส ปุคฺคลสฺส อชฺฌาจาโร วุจฺจติ. ปญฺญตฺติวิธินฺติ ปญฺญตฺติอนุปญฺญตฺติอนุปฺปนฺนปญฺญตฺติสพฺพตฺถปญฺญตฺติปเทสปญฺญตฺติสาธารณปญฺญตฺติ อสาธารณปญฺญตฺติเอกโตปญฺญตฺติอุภโตปญฺญตฺติวเสน นววิธา ปญฺญตฺติ. ตตฺถ อนุปฺปนฺนปญฺญตฺติ นาม อนุปฺปนฺเน โทเส ปญฺญตฺตา, สา อฏฺฐครุธมฺมปฺปฏิคฺคหณวเสน (จูฬว. ๔๐๓) ภิกฺขุนีนํเยว อาคตา, อญฺญตฺร นตฺถิ. วินยธรปญฺจเมน (มหาว. ๒๕๙) คเณน อุปสมฺปทา, คณงฺคณูปาหนา (มหาว. ๒๕๙) ธุวนฺหานํ จมฺมตฺถรณนฺติ เอเตสํ วเสน จตุพฺพิธา ปเทสปญฺญตฺติ นาม. มชฺฌิมเทเสเยว หิ เอเตหิ อาปตฺติ โหติ, เตสุปิ ธุวนฺหานํ ปฏิกฺเขปมตฺตเมว ปาติโมกฺเข อาคตํ, ตโต อญฺญา ปเทสปญฺญตฺติ นาม นตฺถิ. สพฺพานิ สพฺพตฺถปญฺญตฺติเยว โหนฺติ, สาธารณปญฺญตฺติทุกญฺจ เอกโตปญฺญตฺติทุกญฺจ อตฺถโต เอกํ, ตสฺมา อนุปฺปนฺนปญฺญตฺติญฺจ สพฺพตฺถปญฺญตฺติทุกญฺจ เอกโตปญฺญตฺติทุกญฺจ ฐเปตฺวา เสสานํ จตสฺสนฺนํ ปญฺญตฺตีนํ วเสน สพฺพตฺถ วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ. อาณตฺตาปตฺตินาปตฺติวิปตฺตินฺติเอตฺถ อาณตฺตีติอาณาปนา วุจฺจติ. อาปตฺตีติ ปุพฺพปฺปโยคาทิวเสน อาปตฺติเภโท. อนาปตฺตีติ อชานนาทิวเสน อนาปตฺติ. วิปตฺตีติ สีลอาจารทิฏฺฐิอาชีววิปตฺตีนํ อญฺญตรา. อิติ อิมาสํ อาณตฺตาทีนมฺปิ วเสน สพฺพตฺถ วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ. องฺคนฺติ สพฺพสิกฺขาปเทสุ อาปตฺตีนํ องฺคํ เวทิตพฺพํ.

Herein, ‘origin’ (nidāna) refers to the sevenfold basis for establishing rules by way of Vesālī, Rājagaha, Sāvatthi, Āḷavī, Kosambi, Sagga, and Bhagga, for this is indeed the origin of all training rules. ‘Person’ (puggala) refers to the individual in relation to whom a particular training rule was established. ‘Subject matter’ (vatthu) is said to be the transgression of that particular person. ‘Types of rules’ (paññattividhi) are ninefold by way of: an original rule (paññatti), a supplementary rule (anupaññatti), a rule for an unarisen fault (anuppannapaññatti), a universal rule (sabbatthapaññatti), a regional rule (padesapaññatti), a common rule (sādhāraṇapaññatti), an uncommon rule (asādhāraṇapaññatti), a rule for one party (ekatopaññatti), and a rule for both parties (ubhatopaññatti). Among these, ‘the rule for an unarisen fault’ (anuppannapaññatti) refers to a rule established for a fault that has not yet arisen. This applies only to bhikkhunīs, by way of the acceptance of the eight weighty rules, and nowhere else. ‘Regional rules’ (padesapaññatti) are fourfold by way of: ordination by a chapter with a Vinaya expert as the fifth, wearing multi-layered sandals, constant bathing, and a leather floor-covering. For an offense is incurred by these only in the Middle Country. Even among these, only the prohibition on constant bathing is included in the Pātimokkha. Beyond this, there is no other regional rule. All other rules are universal rules. The pair of common and uncommon rules, and the pair of one-sided and two-sided rules, are one in meaning. Therefore, setting aside the rule for an unarisen fault, the pair of universal and regional rules, and the pair of one-sided and two-sided rules, the analysis should be understood everywhere by way of the remaining four types of rules. Regarding ‘command, offense, non-offense, and failure’ (āṇattāpattināpattivipatti): herein, ‘command’ (āṇatti) is said to be an order (āṇāpanā). ‘Offense’ (āpatti) refers to the classification of offenses by way of preliminary effort, etc. ‘Non-offense’ (anāpatti) refers to not falling into an offense by way of not knowing, etc. ‘Failure’ (vipatti) refers to any one of the failures of virtue, conduct, view, or livelihood. Thus, the analysis should also be understood everywhere by way of these—command and so forth. ‘Factors’ (aṅga) should be understood as the components of offenses in all training rules.

สมุฏฺฐานวิธินฺติ สพฺพาปตฺตีนํ กาโย วาจา กายวาจา กายจิตฺตํ วาจาจิตฺตํ กายวาจาจิตฺตนฺติ อิมานิ เอกงฺคิกทฺวงฺคิกติวงฺคิกานิ. ฉ สมุฏฺฐานานิ นาม ยานิ ‘‘สิกฺขาปทสมอุฏฺฐานานี’’ติปิ วุจฺจนฺติ. ตตฺถ ปุริมานิ ตีณิ อจิตฺตกานิ, ปจฺฉิมานิ สจิตฺตกานิ. เตสุ เอเกน วา ทฺวีหิ วา ตีหิ วา จตูหิ วา ฉหิ วา สมุฏฺฐาเนหิ อาปตฺติโย สมุฏฺฐหนฺติ, ปญฺจสมุฏฺฐานา นาม นตฺถิ. ตตฺถ เอกสมุฏฺฐานา นาม จตุตฺเถน จ ปญฺจเมน จ ฉฏฺเฐน จ สมุฏฺฐาเนน สมุฏฺฐาติ, น อญฺเญน. ทฺวิสมุฏฺฐานา นาม ปฐมจตุตฺเถหิ จ ทุติยปญฺจเมหิ จ ตติยฉฏฺเฐหิ จ จตุตฺถฉฏฺเฐหิ จ ปญฺจมฉฏฺเฐหิ จ สมุฏฺฐาเนหิ, สมุฏฺฐาติ, น อญฺเญหิ. ติสมุฏฺฐานา นาม ปฐเมหิ [Pg.111] จ ตีหิ, ปจฺฉิเมหิ จ ตีหิ สมุฏฺฐาเนหิ สมุฏฺฐาติ, น อญฺเญหิ. จตุสมุฏฺฐานา นาม ปฐมตติยจตุตฺถฉฏฺเฐหิ จ ทุติยตติยปญฺจมฉฏฺเฐหิ จ สมุฏฺฐาเนหิ สมุฏฺฐาติ, น อญฺเญหิ. ฉ สมุฏฺฐานา นาม ฉหิปิ สมุฏฺฐาติ.

The method of arising: For all offenses, the origins are body; speech; body and speech; body and mind; speech and mind; or body, speech, and mind; these are one-factored, two-factored, or three-factored. There are six modes of arising, which are also called 'the modes of arising of the training rules.' Among them, the first three are non-mental, while the latter three are mental. Offenses arise from one, two, three, four, or six modes of arising; there are none that arise from five modes. Among these, an offense of one origin is one that arises from the fourth, the fifth, or the sixth mode, and not from any other. An offense of two origins is one that arises from the first and fourth; the second and fifth; the third and sixth; the fourth and sixth; or the fifth and sixth modes, and not from any others. An offense of three origins is one that arises from the first three or the latter three modes, and not from any others. An offense of four origins is one that arises from the first, third, fourth, and sixth; or the second, third, fifth, and sixth modes, and not from any others. An offense of six origins is one that arises from all six.

เอวํ –

Thus—

ติธา เอกสมุฏฺฐานา, ปญฺจธา ทฺวิสมุฏฺฐิตา;

ทฺวิธา ติจตุโร ฐานา, เอกธา ฉสมุฏฺฐิตาติ.

An offense of one origin is of three kinds; an offense arising from two is of five kinds; an offense of three or four origins is of two kinds; an offense arising from six is of one kind.

สมุฏฺฐานวเสน สพฺพาว เตรส อาปตฺติโย โหนฺติ (จูฬว. ๑๖๕ อาทโย), ตา ปฐมปญฺญตฺติสิกฺขาปทวเสน สมุฏฺฐานโต เตรส นามานิ ลภนฺติ ปฐมปาราชิกสมุฏฺฐานา, อทินฺนาทาน-สญฺจริตฺต-สมนุภาสน-กถิน-เอฬกโลม-ปทโสธมฺม-อทฺธาน-เถยฺยสตฺถ-ธมฺมเทสนาภูตาโรจน-โจริวุฏฺฐาปน-อนนุญฺญาตสมุฏฺฐานาติ. ตตฺถ ยา กายจิตฺตโต สมุฏฺฐาติ, อยํ ปฐมปาราชิกสมุฏฺฐานา นาม. ยา สจิตฺตเกหิ ตีหิ สมุฏฺฐาเนหิ สมุฏฺฐาติ, อยํ อทินฺนาทานสมุฏฺฐานา นาม. ยา ฉหิปิ สมุฏฺฐาติ, อยํ สญฺจริตฺตสมุฏฺฐานา นาม. ยา ฉฏฺเฐเนว สมุฏฺฐาติ, อยํ สมนุภาสนสมุฏฺฐานา นาม. ยา ตติยฉฏฺเฐหิ สมุฏฺฐาติ, อยํ กถินสมุฏฺฐานา นาม. ยา ปฐมจตุตฺเถหิ สมุฏฺฐาติ, อยํ เอฬกโลมสมุฏฺฐานา นาม. ยา ทุติยปญฺจเมหิ สมุฏฺฐาติ, อยํ ปทโสธมฺมสมุฏฺฐานา นาม. ยา ปฐมตติยจตุตฺถฉฏฺเฐหิ สมุฏฺฐาติ, อยํ อทฺธานสมุฏฺฐานา นาม. ยา จตุตฺถฉฏฺเฐหิ สมุฏฺฐาติ, อยํ เถยฺยสตฺถสมุฏฺฐานา นาม. ยา ปญฺจเมเนว สมุฏฺฐาติ, อยํ ธมฺมเทสนาสมุฏฺฐานา นาม. ยา อจิตฺตเกหิ ตีหิ สมุฏฺฐาเนหิ สมุฏฺฐาติ, อยํ ภูตาโรจนสมุฏฺฐานา นาม. ยา ปญฺจมฉฏฺเฐหิ สมุฏฺฐาติ, อยํ โจริวุฏฺฐาปนสมุฏฺฐานา นาม. ยา ทุติยตติยปญฺจมฉฏฺเฐหิ สมุฏฺฐาติ, อยํ อนนุญฺญาตสมุฏฺฐานา นามาติ. อิติ อิมสฺส สมุฏฺฐานวิธิโนปิ วเสน สพฺพตฺถ วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ.

By way of origin, there are thirteen types of offenses in all. In connection with the first-enacted training rule, by way of origin, they obtain thirteen names: the origin of the first pārājika, the origin of taking what is not given, the origin of acting as an intermediary, the origin of admonition, the origin of the kaṭhina, the origin of sheep's wool, the origin of the verse-by-verse rule, the origin of a journey, the origin of traveling with thieves, the origin of teaching the Dhamma, the origin of reporting a true attainment, the origin of reinstating a thief, and the origin of being unauthorized. Herein, that which arises from body and mind is called the origin of the first pārājika. That which arises from the three mental origins is called the origin of taking what is not given. That which arises from all six origins is called the origin of acting as an intermediary. That which arises from the sixth alone is called the origin of admonition. That which arises from the third and sixth is called the origin of the kaṭhina. That which arises from the first and fourth is called the origin of sheep's wool. That which arises from the second and fifth is called the origin of the verse-by-verse rule. That which arises from the first, third, fourth, and sixth is called the origin of a journey. That which arises from the fourth and sixth is called the origin of traveling with thieves. That which arises from the fifth alone is called the origin of teaching the Dhamma. That which arises from the three non-mental origins is called the origin of reporting a true attainment. That which arises from the fifth and sixth is called the origin of reinstating a thief. That which arises from the second, third, fifth, and sixth is called the origin of being unauthorized. Thus, in all cases, the analysis should be understood according to this method of determining origins.

กิริยาสญฺญาจิตฺเตหิ นานตฺตนฺติ เอเตหิ กิริยาทีหิ สพฺพาปตฺตีนํ นานาภาวํ ญตฺวา สพฺพตฺถ วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ. สพฺพาปตฺติโย หิ กิริยาวเสน ปญฺจวิธา โหนฺติ, เสยฺยถิทํ – อตฺถาปตฺติ กิริยโต สมุฏฺฐาติ[Pg.112], อตฺถิ อกิริยโต, อตฺถิ กิริยากิริยโต, อตฺถิ สิยา กิริยโต สิยา อกิริยโต, อตฺถิ สิยา กิริยโต สิยา กิริยากิริยโตติ. ตตฺถ ยา กาเยน วา วาจาย วา ปถวิขณนาทีสุ (ปจิ. ๘๔) วิย วีติกฺกมํ กโรนฺตสฺส โหติ, อยํ กิริยโต สมุฏฺฐาติ นาม. ยา กายวาจาหิ กตฺตพฺพํ อกโรนฺตสฺส โหติ ปฐมกถินาปตฺติ (ปารา. ๔๕๙ อาทโย) วิย, อยํ อกิริยโต สมุฏฺฐาติ นาม. ยา กโรนฺตสฺส จ อกโรนฺตสฺส จ โหติ อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา หตฺถโต จีวรปฺปฏิคฺคหณาปตฺติ (ปารา. ๕๐๘-๕๑๑) วิย, อยํ กิริยากิริยโต สมุฏฺฐาติ นาม. ยา สิยา กโรนฺตสฺส จ, สิยา อกโรนฺตสฺส จ โหติ รูปิยปฺปฏิคฺคหณาปตฺติ (ปารา. ๕๘๒) วิย, อยํ สิยา กิริยโต สิยา อกิริยโต สมุฏฺฐาติ นาม. ยา สิยา กโรนฺตสฺส จ สิยา กโรนฺตากโรนฺตสฺส จ โหติ กุฏิการาปตฺติ (ปารา. ๓๔๒ อาทโย) วิย, อยํ สิยา กิริยโต สิยา กิริยากิริยโต สมุฏฺฐาติ นาม.

Diversity by way of action, perception, and mind: The determination in all cases is to be understood by knowing the diversity of all offenses through these factors, beginning with action. Indeed, all offenses are fivefold by way of action, namely: there is an offense that arises from action; there is one from non-action; there is one from action and non-action; there is one that may arise from action or may arise from non-action; and there is one that may arise from action or may arise from action and non-action. Therein, that which occurs for one who commits a transgression by body or speech, as in digging the earth (Pācittiya 84), this is called 'arising from action.' That which occurs for one who does not do what should be done by body or speech, like the first Kathina offense (Pārājika 459, etc.), this is called 'arising from non-action.' That which occurs both for one who does and one who does not, like the offense of receiving a robe from the hand of an unrelated bhikkhunī (Pārājika 508-511), this is called 'arising from action and non-action.' That which may occur for one who does and may occur for one who does not, like the offense of receiving gold and silver (Pārājika 582), this is called 'may arise from action or may arise from non-action.' That which may occur for one who does and may occur for one who both does and does not, like the offense of building a hut (Pārājika 342, etc.), this is called 'may arise from action or may arise from action and non-action.'

สพฺพาปตฺติโย จ สญฺญาวเสน ทุวิธา โหนฺติ สญฺญาวิโมกฺขา โนสญฺญาวิโมกฺขาติ. ตตฺถ ยโต วีติกฺกมสญฺญาย อภาเวน มุจฺจติ, อยํ สญฺญาวิโมกฺขา, อิตรา โนสญฺญาวิโมกฺขา. ปุน จ สพฺพาปิ จิตฺตวเสน ทุวิธา โหนฺติ สจิตฺตกา อจิตฺตกา จาติ. ตตฺถ ยา สจิตฺตกสมุฏฺฐานวเสเนว สมุฏฺฐาติ อยํ สจิตฺตกา. ยา อจิตฺตเกน วา สจิตฺตกมิสฺสเกน วา สมุฏฺฐาติ อยํ อจิตฺตกา.

And all offenses are twofold by way of perception: released by perception and not released by perception. Therein, that from which one is freed by the absence of the perception of transgression, this is 'released by perception'; the other is 'not released by perception.' Furthermore, all offenses are also twofold by way of mind: with mind and without mind. Therein, that which arises solely by way of a mental origin is 'with mind.' That which arises by way of a non-mental origin or one mixed with a mental origin is 'without mind.'

วชฺชกมฺมปฺปเภทนฺติ เอตฺถ สพฺพาปตฺติโย วชฺชวเสน ทุวิธา โหนฺติ โลกวชฺชา ปณฺณตฺติวชฺชา จาติ. ตตฺถ ยสฺสา สจิตฺตกปกฺเข จิตฺตํ อกุสลเมว โหติ, อยํ โลกวชฺชา, เสสา ปณฺณตฺติวชฺชา. สพฺพา จ กายกมฺมวจีกมฺมตทุภยวเสน ติวิธา โหนฺติ. ตตฺถ กายทฺวาเร อาปชฺชิตพฺพา กายกมฺมนฺติ วุจฺจติ, วจีทฺวาเร อาปชฺชิตพฺพา วจีกมฺมนฺติ วุจฺจติ, อุภยตฺถ อาปชฺชิตพฺพา กายกมฺมํ วจีกมฺมญฺจาติ, มโนทฺวาเร อาปตฺติ นาม นตฺถิ. อิติ อิมินา วชฺชกมฺมปฺปเภเทนาปิ สพฺพตฺถ วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ.

Regarding the classification of faults and actions: Here, all offenses, by way of the classification of faults, are of two kinds: faults in the world and faults by enactment. Among these, that offense in whose conscious aspect the mind is only unwholesome, this is a fault in the world; the remaining are faults by enactment. And all are of three kinds by way of bodily action, verbal action, and both. Among these, that which is to be incurred through the body-door is called bodily action; that which is to be incurred through the speech-door is called verbal action; that which is to be incurred in both is called bodily action and verbal action. There is no such thing as an offense through the mind-door. Thus, by this classification of faults and actions, the determination should be understood in all cases.

ติกทฺวยวิธินฺติ กุสลตฺติกเวทนาตฺติกวิธึ. อาปตฺตึ อาปชฺชมาโน หิ อกุสลจิตฺโต วา อาปชฺชติ กุสลาพฺยากตจิตฺโต วา, ตถา ทุกฺขเวทนาสมงฺคี [Pg.113] วา อิตรเวทนาทฺวยสมงฺคี วา. เอวํ สนฺเตปิ สพฺพสิกฺขาปเทสุ อกุสลจิตฺตวเสน เอกํ จิตฺตํ, กุสลาพฺยากตจิตฺตวเสน ทฺเว จิตฺตานิ, สพฺเพสํ วเสน ตีณิ จิตฺตานิ. ทุกฺขเวทนาวเสน เอกา เวทนา, สุขอุเปกฺขาวเสน ทฺเว, สพฺพาสํ วเสน ติสฺโส เวทนาติ. อยเมว ปเภโท ลพฺภติ, น อญฺโญ.

Regarding the method of the two triads: this is the method of the wholesome triad and the feeling triad. For one who is incurring an offense incurs it either with an unwholesome mind or with a wholesome or indeterminate mind; likewise, either accompanied by painful feeling or accompanied by the other two feelings. Even so, in all the training rules, by way of the unwholesome mind, there is one mind; by way of the wholesome and indeterminate minds, there are two minds; by way of all, there are three minds. By way of painful feeling, there is one feeling; by way of pleasant and neutral feelings, there are two; by way of all, there are three feelings. Only this classification is obtained, not another.

ลกฺขณํ สตฺตรสธา, ฐิตํ สาธารณํ อิทํ, ญตฺวาติ อิทํ นิทานาทิเวทนาตฺติกปริโยสานํ สตฺตรสปฺปการํ ลกฺขณํ ชานิตฺวา โยเชยฺย เมธาวี. ตตฺถ ตตฺถ ยถารหนฺติ ปณฺฑิโต ภิกฺขุ ตสฺมึ ตสฺมึ สิกฺขาปเท อิทํ ลกฺขณํ ยถานุรูปํ โยเชยฺยาติ อตฺโถ. ตํ ปน อโยชิตํ ทุพฺพิชานํ โหติ, ตสฺมา นํ สพฺพสิกฺขาปทานํ อสาธารณวินิจฺฉยปริโยสาเน อิมํ มาติกํ อนุทฺธริตฺวาว โยเชตฺวา ทสฺสยิสฺสาม.

The characteristic is seventeenfold, established as common here. As for 'having known': having known this seventeen-fold characteristic which has the origin as its beginning and the feeling triad as its end, the wise one should apply it. As for 'in each case as is suitable': the wise monk should apply this characteristic in each and every training rule as is suitable; this is the meaning. But that, when not applied, is difficult to be known. Therefore, at the end of the specific determination for all the training rules, we will show it by applying this matrix without having extracted it.

อิธ ปนสฺส อยํ โยชนา – อิทํ เวสาลิยํ สุทินฺนตฺเถรํ อารพฺภ เมถุนวีติกฺกมวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. ‘‘เมถุนํ ธมฺมํ ปฏิเสเวยฺยา’’ติ อยเมตฺถ ปญฺญตฺติ, ‘‘สิกฺขํ อปจฺจกฺขายา’’ติ จ ‘‘อนฺตมโส ติรจฺฉานคตายปี’’ติ จ ทฺเว อนุปญฺญตฺติโย. อนุปญฺญตฺติ จ นาเมสา อาปตฺติกรา จ โหติ อญฺญวาทกสิกฺขาปทาทีสุ (ปาจิ. ๙๕ อาทโย) วิย, อนาปตฺติกรา จ อญฺญตฺร สุปินนฺตาติอาทีสุ (ปารา. ๒๓๖-๒๓๗) วิย, อาปตฺติอุปตฺถมฺภกรา จ อทินฺนาทานาทีสุ (ปารา. ๙๑) วิย, อิธ ปน อุปตฺถมฺภกราติ เวทิตพฺพา. อิโต ปรํ ปน ยตฺถ อนุปญฺญตฺติ อตฺถิ, ตตฺถ ‘‘อยํ อนุปญฺญตฺตี’’ติ เอตฺตกเมว ทสฺสยิสฺสาม. ฐเปตฺวา ปน อนุปญฺญตฺตึ อวเสสา ปญฺญตฺติเยวาติ สพฺพตฺถ วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ. ภิกฺขุํ อารพฺภ อุปฺปนฺนวตฺถุสฺมึเยว ‘‘ยา ปน ภิกฺขุนี ฉนฺทโส เมถุนํ ธมฺมํ ปฏิเสเวยฺยา’’ติ เอวํ ภิกฺขุนีนมฺปิ ปญฺญตฺติโต สาธารณปญฺญตฺติ. อาณตฺติยา อนาปชฺชนโต อนาณตฺติกํ. ภิกฺขุํ ปน อาณาเปนฺโต อกปฺปิยสมาทานาปตฺติโต น มุจฺจติ, เมถุนราเคน กายสํสคฺเค ทุกฺกฏํ, ชีวมานกสรีรสฺส วุตฺตปฺปกาเร มคฺเค สเจปิ ตจาทีนิ อนวเสเสตฺวา สพฺพโส ฉินฺเน นิมิตฺตสณฺฐานมตฺตํ ปญฺญายติ, ตตฺถ อนฺตมโส องฺคชาเต อุฏฺฐิตํ อนฏฺฐกายปฺปสาทํ ปีฬกํ วา จมฺมขิลํ วา ปเวเสนฺตสฺสาปิ เสวนจิตฺเต สติ ปาราชิกํ, นฏฺฐกายปฺปสาทํ สุกฺขปีฬกํ วา มตจมฺมํ วา โลมํ วา ปเวเสนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, สเจ นิมิตฺตสณฺฐานมตฺตมฺปิ อนวเสเสตฺวา สพฺพโส มคฺโค อุปฺปาฏิโต, ตตฺถ อุปกฺกมโต วณสงฺเขปวเสน [Pg.114] ถุลฺลจฺจยํ, ตถา มนุสฺสานํ อกฺขินาสากณฺณจฺฉิทฺทวตฺถิโกเสสุ สตฺถเกน กตวเณ วา, หตฺถิอสฺสาทีนญฺจ ติรจฺฉานานํ วตฺถิโกสนาสาปุเฏสุ ถุลฺลจฺจยํ. ติรจฺฉานานํ ปน อกฺขิกณฺณนาสาวเณสุ อหิมจฺฉาทีนํ ปเวสนปฺปมาณวิรหิเต อณุนิมิตฺเต สพฺเพสญฺจ อุปกจฺฉกาทีสุ เสสสรีเรสุ ทุกฺกฏํ. มตสรีเร นิมิตฺเต อุปฑฺฒกฺขายิตโต ปฏฺฐาย ยาว น กุถิตํ โหติ, ตาว ถุลฺลจฺจยํ. กุถิเต ทุกฺกฏํ, ตถา วฏฺฏกเต มุเข อจฺฉุปนฺตํ องฺคชาตํ ปเวเสนฺตสฺส ทุกฺกฏํ. โอฏฺฐโต พหิ นิกฺขนฺตชิวฺหาย วา ทนฺเตสุ วา ถุลฺลจฺจยํ. นิมิตฺตโต พหิ ปติตมํสเปสิยํ ทุกฺกฏนฺติ อยเมตฺถ อาปตฺติเภโท.

Here, this is its application: This was laid down in Vesālī concerning the Elder Sudinna regarding the matter of the transgression of sexual intercourse. “Should engage in sexual intercourse”—this here is the original enactment. “Without having disavowed the training” and “Even with a female animal” are two supplementary enactments. And this, which is called a supplementary enactment, can be one that creates an offense, as in the training rules on speaking otherwise and so on (Pāc. 95 ff.); one that does not entail an offense, as in ‘except for a dream’ and so on (Pārā. 236-237); and one that supports an offense, as in taking what is not given and so on (Pārā. 91). Here, however, it should be understood as one that supports. From here on, wherever there is a supplementary enactment, we will show only this much: “This is a supplementary enactment.” It should be understood that in all cases, setting aside the supplementary enactment, the remainder are the original enactments. Because it was also laid down for bhikkhunīs in the very matter that arose concerning a bhikkhu, thus, “Whatever bhikkhunī should willingly engage in sexual intercourse,” it is a common enactment. Because it is not incurred through a command, it is an offense not involving a command. However, one who commands a bhikkhu is not freed from the offense of undertaking what is improper; for bodily contact with sexual lust, there is a dukkaṭa offense. In a living body, in the path of the type described, if it has been completely cut without leaving skin and so on, and only the mere shape of the organ is apparent, then for one who inserts into it even a boil or a skin tag of undestroyed sensitive flesh that has arisen on the genital organ, there is a pārājika offense if there is the intention to engage. For one who inserts destroyed sensitive flesh, a dry boil, dead skin, or a hair, there is a dukkaṭa offense. If the path is completely torn out without leaving even the mere shape of the organ, then from the attempt, on account of it being classified as a wound, there is a thullaccaya offense. Similarly, for insertion into a wound made by a knife in the eye sockets, nostrils, ear holes, bladder, or scrotum of humans, or in the scrotum or nostrils of animals such as elephants and horses, there is a thullaccaya offense. But for animals, there is a dukkaṭa offense for insertion into wounds in the eyes, ears, or nose; into the minute organ of creatures like snakes and fish, which is devoid of the measure for penetration; and into all other parts of the body, such as the armpit. In the organ of a dead body, starting from when it is half-decayed until it is not yet putrid, there is a thullaccaya offense. When it is putrid, there is a dukkaṭa offense. Similarly, for one who inserts the genital organ into the mouth of a quail without it touching, there is a dukkaṭa offense. Into the tongue protruding out from the lips or into the teeth, there is a thullaccaya offense. Into a piece of flesh that has fallen out from the organ, there is a dukkaṭa offense. This here is the analysis of offenses.

อชานนฺตสฺส อสาทิยนฺตสฺส อุมฺมตฺตกสฺส ขิตฺตจิตฺตสฺส เวทนาฏฺฏสฺส อาทิกมฺมิกานญฺจ อนาปตฺติ. เอตฺถ ปน โย นิทฺทํ โอกฺกนฺตตฺตา ปเรน กตมฺปิ อุปกฺกมํ น ชานาติ, โส อชานนฺโต. โย ชานิตฺวาปิ น สาทิยติ, โส อสาทิยนฺโต. โย ปิตฺตวเสน อเตกิจฺฉํ อุมฺมาทํ ปตฺโต, โส อุมฺมตฺตโก. ยกฺเขหิ กตจิตฺตวิกฺเขโป ขิตฺตจิตฺโต. ทฺวินฺนมฺปิ จ เอเตสํ อคฺคิสุวณฺณคูถจนฺทนาทีสุ สมปฺปวตฺติภาเวน อชานนภาโวว ปมาณํ. โย อธิมตฺตเวทนาย อาตุรตฺตา กิญฺจิ น ชานาติ, โส เวทนาฏฺโฏ. โย ตสฺมึ ตสฺมึ วตฺถุสฺมึ อาทิภูโต, โส อาทิกมฺมิโก. อยํ ปน อนาปตฺติ. จตูสุ วิปตฺตีสุ สีลวิปตฺติ. ตสฺสา ทฺเว องฺคานิ เสวนจิตฺตญฺจ มคฺเคน มคฺคปฏิปาทนญฺจาติ. สมุฏฺฐานาทิโต อิทํ สิกฺขาปทํ ปฐมปาราชิกสมุฏฺฐานํ, กิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, โลกวชฺชํ, กายกมฺมํ, อกุสลจิตฺตํ, ทฺวิเวทนนฺติ, อิมานิ จ สมุฏฺฐานาทีนิ นาม อาปตฺติยา โหนฺติ, น สิกฺขาปทสฺส. โวหารสุขตฺถํ ปน สพฺพฏฺฐกถาสุ สิกฺขาปทสีเสน เทสนา อาคตา, ตสฺมา อญฺเญสุปิ เอวรูเปสุ ฐาเนสุ พฺยญฺชเน อาทรํ อกตฺวา อธิปฺเปตเมว คเหตพฺพํ.

There is no offense for one who is unaware, for one who does not consent, for one who is insane, for one whose mind is deranged, for one who is afflicted by pain, and for the first offender. Herein, one who, due to having fallen asleep, does not know the effort made by another, is ‘one who is unaware’. One who, though knowing, does not consent, is ‘one who does not consent’. One who has reached incurable madness due to an imbalance of bile is ‘one who is insane’. One whose mind has been scattered by yakkhas is ‘one whose mind is deranged’. For both of these, the standard is their state of not knowing, characterized by their equal disposition towards things like fire and gold, or excrement and sandalwood. One who, due to being afflicted by excessive pain, knows nothing, is ‘one afflicted by pain’. One who is the originator in any given matter is the ‘first offender’. This offense is a downfall in virtue among the four downfalls. It has two factors: the thought of engaging and the penetration of one's own organ into another's. From the point of view of its origin and so forth, this training rule has the origin of the first pārājika; it is an action, is exempted by perception, is intentional, is worldly blame, is a bodily action, has an unwholesome mind, and has two feelings. And these—the origin and so forth—pertain to the offense, not to the training rule. However, for the sake of conventional ease, in all the commentaries the teaching is presented under the heading of the training rule. Therefore, in other such cases as well, one should not pay respect to the letter but should grasp only the intended meaning.

อตฺถญฺหิ นาโถ สรณํ อโวจ;

น พฺยญฺชนํ โลกหิโต มเหสี.

Indeed, the Protector declared the meaning to be the refuge; the Great Sage, the benefactor of the world, did not declare the letter to be so.

ตสฺมา อกตฺวา รติมกฺขเรสุ;

อตฺเถ นิเวเสยฺย มตึ มุตีมาติ.

Therefore, not delighting in the letters, the wise one should apply their mind to the meaning.

ปฐมปาราชิกวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the first pārājika is concluded.

๒. ทุติยปาราชิกวณฺณนา

2. Commentary on the Second Pārājika

ทุติเย [Pg.115] คามา วา อรญฺญาวาติ เอตฺถ สพฺโพปิ เอกกุฏิกาทิเภโท ปริกฺขิตฺโต วา อปริกฺขิตฺโต วา สมนุสฺโส วา อมนุสฺโส วา อนฺตมโส อติเรกจาตุมาสนิวิฏฺโฐ โย โกจิ สตฺโถปิ ‘‘คาโม’’ติ เวทิตพฺโพ. ฐเปตฺวา คามญฺจ คามูปจารญฺจ อวเสสํ อรญฺญํ นาม. ตตฺถ อสมฺโมหตฺถํ ฆรํ ฆรูปจาโร คาโม คามูปจาโรติ อยํ วิภาโค เวทิตพฺโพ. นิพฺพโกสสฺส หิ อุทกปตนฏฺฐานพฺภนฺตรํ ฆรํ นาม. ยํ ปน ทฺวาเร ฐิโต มาตุคาโม ภาชนโธวนอุทกํ ฉฑฺเฑติ, ตสฺส ปตนฏฺฐานญฺจ มาตุคาเมเนว อนฺโตเคเห ฐิเตน ปกติยา พหิ ขิตฺตสฺส สุปฺปสฺส วา สํมุญฺชนิยา วา ปตนฏฺฐานญฺจ ฆรสฺส ปุรโต ทฺวีสุ โกเณสุ สมฺพนฺธิตฺวา มชฺเฌ รุกฺขสูจิทฺวารํ ฐเปตฺวา โครูปานํ ปเวสนนิวารณตฺถํ กตปริกฺเขโป จ อยํ สพฺโพปิ ฆรูปจาโร นาม. ยํ ปน สพฺพนฺติมํ ฆรํ โหติ, ตสฺส ฆรสฺส ตาทิเส ฆรูปจาเร ฐิตสฺส ถามมชฺฌิมสฺส ปุริสสฺส ยถา ตรุณมนุสฺสา อตฺตโน พลํ ทสฺเสนฺโต พาหุํ ปสาเรตฺวา เลฑฺฑุํ ขิปนฺติ, เอวํ ขิตฺตสฺส เลฑฺฑุสฺส ปตนฏฺฐานพฺภนฺตรํ คาโม นาม. ตโต อญฺญสฺส เลฑฺฑุปาตสฺส อพฺภนฺตรํ คามูปจาโร นาม. ปติตสฺส ปน เลฑฺฑุโน ปวตฺติตฺวา คตฏฺฐานํ น คเหตพฺพํ. ปริกฺขิตฺตสฺส ปน คามสฺส ปริกฺเขโปเยว คามสฺส ปริจฺเฉโท, ตสฺส สเจ ทฺเว อินฺทขิลา โหนฺติ อพฺภนฺตริเม อินฺทขิเล ฐิตสฺส เลฑฺฑุปาตพฺภนฺตรํ คามูปจาโร นาม. ปทภาชเนปิ (ปารา. ๙๒) หิ อิมินาว นเยน อตฺโถ เวทิตพฺโพ. ตตฺถ ยฺวายํ อปริกฺขิตฺตสฺส คามสฺส อุปจาโร ทสฺสิโต, ตสฺส วเสน วิกาเล คามปฺปเวสนาทีสุ อาปตฺติ ปริจฺฉินฺทิตพฺพา. อิติ อิมํ ฐเปตฺวา คามญฺจ คามูปจารญฺจ อวเสสํ อิมสฺมึ สิกฺขาปเท อรญฺญํ นาม. เทสนามตฺตเมว เจตํ ‘‘คามา วา อรญฺญาวา’’ติ. เย ปน อิเมสํ ปริจฺเฉททสฺสนตฺถํ ฆรฆรูปจารคามูปจารา วุตฺตา, ตโตปิ ปาราชิกวตฺถุํ อวหรนฺตสฺส ปาราชิกํ โหติเยว.

In the second Pārājika training rule, regarding ‘from a village or from the wilderness,’ here, any settlement, whether having the distinction of a single hut or otherwise, whether enclosed or unenclosed, whether inhabited or uninhabited, and even any caravan that has settled for more than four months, should be known as a ‘village.’ Setting aside the village and the village’s vicinity, the remainder is called the wilderness. Therein, for the sake of non-bewilderment, this distinction should be known: a house, the house’s vicinity, a village, and the village’s vicinity. Indeed, the area within the place where water falls from the eaves is called a house. Furthermore, the place where water for washing vessels, discarded by a woman standing at the door, falls; and the place where a winnowing fan or a broom, thrown outside naturally by a woman standing inside the house, falls; and an enclosure made in front of the house, connected at the two corners, having placed a wooden-bar gate in the middle for the purpose of preventing the entry of cattle—all this is called the house’s vicinity. Furthermore, regarding the very last house, for a man of medium strength standing in such a vicinity of that house, the area within the place where a clod falls, thrown in the manner that young men, wishing to show their strength, extend their arm and throw a clod, is called a village. The area within another clod-throw from that point is called the village’s vicinity. However, the place where the clod has gone after rolling should not be taken into account. Furthermore, for an enclosed village, the enclosure itself is the boundary of the village. If it has two gate-posts, the area within a clod-throw by one standing at the inner gate-post is called the village’s vicinity. Indeed, in the word-analysis too, the meaning should be understood in this same way. Therein, with reference to this vicinity of an unenclosed village that has been shown, the offense in training rules such as entering a village at the wrong time, etc., should be determined. Thus, setting aside this village and this village’s vicinity, the remaining area in this training rule is called the wilderness. And this, ‘from a village or from the wilderness,’ is merely the heading of the exposition. Furthermore, as for these—house, house’s vicinity, village, and village’s vicinity—which have been stated for the purpose of showing their boundaries, for one who takes an object liable to a Pārājika offense even from there, it is indeed a Pārājika.

อทินฺนนฺติ อญฺญสฺส มนุสฺสชาติกสฺส สนฺตกํ. เถยฺยสงฺขาตนฺติ เอตฺถ เถโนติ โจโร, เถนสฺส ภาโว เถยฺยํ, อวหรณจิตฺตสฺเสตํ นามํ. สงฺขา สงฺขาตนฺติ อตฺถโต เอกํ, โกฏฺฐาสสฺเสตํ นามํ ‘‘สญฺญานิทานา [Pg.116] หิ ปปญฺจสงฺขา’’ติอาทีสุ (สุ. นิ. ๘๘๐; มหานิ. ๑๐๙) วิย. เถยฺยญฺจ ตํ สงฺขาตญฺจาติ เถยฺยสงฺขาตํ, เถยฺยจิตฺตสงฺขาโต เอโก จิตฺตโกฏฺฐาโสติ อตฺโถ. กรณตฺเถ เจตํ ปจฺจตฺตวจนํ, ตสฺมา เถยฺยสงฺขาเตนาติ อตฺถโต ทฏฺฐพฺพํ. โย จ เถยฺยสงฺขาเตน อาทิยติ, โส ยสฺมา เถยฺยจิตฺโต โหติ, ตสฺมา พฺยญฺชนํ อนาทิยิตฺวา อตฺถเมว ทสฺเสตุํ ‘‘เถยฺยจิตฺโต อวหรณจิตฺโต’’ติ (ปารา. ๙๒) เอวมสฺส ปทภาชนํ วุตฺตนฺติ เวทิตพฺพํ.

‘What is not given’ means what belongs to another human being. Regarding ‘with the intention of theft,’ here ‘theno’ means a thief; ‘theyyaṃ’ is the state of a thief, which is a name for the mind of misappropriation. ‘Saṅkhā’ and ‘saṅkhāta’ are essentially one in meaning; this is a name for a constituent part, as in passages like ‘For the proliferation of concepts has its origin in perception.’ ‘That which is theft and that which is reckoned’ is ‘theyyasaṅkhātaṃ,’ meaning one constituent part of the mind reckoned as a thieving mind. And this is a word in the nominative case used in the sense of the instrumental; therefore, ‘by means of the intention of theft’ should be understood in meaning. And whoever takes ‘by means of the intention of theft,’ since he has a thieving mind, therefore, not taking the literal expression but to show the meaning alone, its word-analysis was stated as ‘with a thieving mind, with a mind of misappropriation’; thus, it should be understood.

อาทิเยยฺยาติ ปญฺจวีสติยา อวหารานํ อญฺญตรวเสน หเรยฺย. เต ปน อวหารา ปญฺจ ปญฺจกานิ สโมธาเนตฺวา สาธุกํ สลฺลกฺเขตพฺพา. ปญฺจ ปญฺจกานิ นาม นานาภณฺฑปญฺจกํ เอกภณฺฑปญฺจกํ สาหตฺถิกปญฺจกํ ปุพฺพปโยคปญฺจกํ เถยฺยาวหารปญฺจกนฺติ. ตตฺถ ปุริมานิ ทฺเว ปญฺจกานิ เอตสฺเสว ปทสฺส ปทภาชเน วุตฺตานํ ‘‘อาทิเยยฺย หเรยฺย อวหเรยฺย อิริยาปถํ วิโกเปยฺย ฐานา จาเวยฺยา’’ติ อิเมสํ ปทานํ วเสน ลพฺภนฺติ. ตตฺถ นานาภณฺฑปญฺจกํ สวิญฺญาณกาวิญฺญาณกวเสน ทฏฺฐพฺพํ, อิตรํ สวิญฺญาณกวเสเนว. กถํ? อาทิเยยฺยาติ อารามํ อภิยุญฺชติ, อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส. สามิกสฺส วิมตึ อุปฺปาเทติ, อาปตฺติ ถุลฺลจฺจยสฺส. สามิโก ‘‘น มยฺหํ ภวิสฺสตี’’ติ ธุรํ นิกฺขิปติ, อาปตฺติ ปาราชิกสฺส. หเรยฺยาติ อญฺญสฺส ภณฺฑํ หรนฺโต สีเส ภารํ เถยฺยจิตฺโต อามสติ, ทุกฺกฏํ. ผนฺทาเปติ, ถุลฺลจฺจยํ. ขนฺธํ โอโรเปติ, ปาราชิกํ. อวหเรยฺยาติ อุปนิกฺขิตฺตํ ภณฺฑํ ‘‘เทหิ เม ภณฺฑ’’นฺติ วุจฺจมาโน ‘‘นาหํ คณฺหามี’’ติ ภณติ, ทุกฺกฏํ. สามิกสฺส วิมตึ อุปฺปาเทติ, ถุลฺลจฺจยํ. สามิโก ‘‘น มยฺหํ ภวิสฺสตี’’ติ ธุรํ นิกฺขิปติ, ปาราชิกํ. อิริยาปถํ วิโกเปยฺยาติ ‘‘สห ภณฺฑหารกํ เนสฺสามี’’ติ ปฐมํ ปาทํ อติกฺกาเมติ, ถุลฺลจฺจยํ. ทุติยํ ปาทํ อติกฺกาเมติ, ปาราชิกํ. ฐานา จาเวยฺยาติ ถลฏฺฐํ ภณฺฑํ เถยฺยจิตฺโต อามสติ, ทุกฺกฏํ. ผนฺทาเปติ, ถุลฺลจฺจยํ. ฐานา จาเวติ, ปาราชิกํ. เอวํ ตาว นานาภณฺฑปญฺจกํ เวทิตพฺพํ. สสามิกสฺส ปน ทาสสฺส วา ติรจฺฉานคตสฺส วา ยถาวุตฺเตน อภิโยคาทินา นเยน อาทิยนหรณอวหรณอิริยาปถวิโกปนฐานาจาวนวเสน เอกภณฺฑปญฺจกํ เวทิตพฺพํ.

‘He would take’ means he would carry away by any one of the twenty-five modes of removal. These modes of removal should be carefully noted by grouping them into five sets of five. The five sets of five are named: the fivefold set concerning various goods, the fivefold set concerning a single good, the fivefold set concerning direct action, the fivefold set concerning prior application, and the fivefold set concerning theft-like removal. Among these, the first two sets of five are obtained by means of the terms mentioned in the word-analysis of this very word: ‘he would take,’ ‘he would carry away,’ ‘he would remove,’ ‘he would disturb the deportment,’ and ‘he would displace from its place.’ Here, the fivefold set concerning various goods should be understood in terms of both animate and inanimate objects, while the other set pertains only to animate objects. How so? ‘He would take’: If he sues for a park, it is an offense of wrong conduct. If he causes doubt in the owner, it is a grave offense. If the owner gives up the effort, thinking, ‘It will not be mine,’ it is an offense entailing expulsion. ‘He would carry away’: If, while carrying another’s goods as a load on his head, he touches it with a thievish mind, it is an offense of wrong conduct. If he makes it move, it is a grave offense. If he lowers it to his shoulder, it is an offense entailing expulsion. ‘He would remove’: If, regarding deposited goods, when told, ‘Give me my goods,’ he says, ‘I did not take it,’ it is an offense of wrong conduct. If he causes doubt in the owner, it is a grave offense. If the owner gives up the effort, thinking, ‘It will not be mine,’ it is an offense entailing expulsion. ‘He would disturb the deportment’: If, thinking, ‘I will lead away the goods-carrier,’ he causes him to take the first step, it is a grave offense. If he causes him to take the second step, it is an offense entailing expulsion. ‘He would displace from its place’: If, with a thievish mind, he touches goods placed on the ground, it is an offense of wrong conduct. If he makes them move, it is a grave offense. If he displaces them from their place, it is an offense entailing expulsion. Thus, firstly, the fivefold set concerning various goods should be understood. However, regarding a slave or an animal that has an owner, the fivefold set concerning a single good should be understood according to the aforesaid method, which begins with making a claim and proceeds by way of taking, carrying away, removing, disturbing the deportment, and displacing from its place.

กตมํ สาหตฺถิกปญฺจกํ? สาหตฺถิโก อาณตฺติโก นิสฺสคฺคิโย อตฺถสาธโก ธุรนิกฺเขโปติ. ตตฺถ สาหตฺถิโก นาม ปรสฺส ภณฺฑํ [Pg.117] สหตฺถา อวหรติ. อาณตฺติโก นาม ‘‘อสุกสฺส ภณฺฑํ อวหรา’’ติ อญฺญํ อาณาเปติ. นิสฺสคฺคิโย นาม สุงฺกฆาตกปริกปฺปิโตกาสานํ อนฺโต ฐตฺวา พหิ ปาตนํ. อตฺถสาธโก นาม ‘‘อสุกสฺส ภณฺฑํ ยทา สกฺโกติ, ตทา ตํ อวหรา’’ติ อญฺญํ อาณาเปติ. ตตฺถ สเจ ปโร อนนฺตรายิโก หุตฺวา ตํ อวหรติ, อาณาปกสฺส อาณตฺติกฺขเณเยว ปาราชิกํ. ปรสฺส วา ปน เตลกุมฺภิยา ปาทคฺฆนกเตลํ อวสฺสํ ปิวนกานิ อุปาหนาทีนิ ปกฺขิปติ, หตฺถโต มุตฺตมตฺเตเยว ปาราชิกํ. ธุรนิกฺเขโป ปน อารามาภิโยคอุปนิกฺขิตฺตภณฺฑวเสน เวทิตพฺโพ. ตาวกาลิกภณฺฑเทยฺยานิ อเทนฺตสฺสาปิ เอเสวนโยติ อิทํ สาหตฺถิกปญฺจกํ.

What is the fivefold theft by one's own hand? Theft by one's own hand, theft by command, theft by relinquishment, theft that accomplishes the purpose, and theft by abandoning a burden. Therein, 'theft by one's own hand' is to steal another's property with one's own hand. 'Theft by command' is to command another, saying, 'Steal the property of so-and-so.' 'Theft by relinquishment' is standing inside a place for collecting customs duties or a designated place and causing goods to fall outside. 'Theft that accomplishes the purpose' is to command another, saying, 'When you are able, then steal the property of so-and-so.' Therein, if the other, being without hindrance, steals it, for the one who commanded, the Pārājika offense occurs at the very moment of the command. Or else, one puts into another's oil pot, which contains oil worth a quarter, footwear or other things that will inevitably absorb the oil; the Pārājika offense occurs as soon as they are released from the hand. 'Theft by abandoning a burden', however, should be understood by way of a lawsuit concerning a monastery or by way of goods deposited with one. For one who does not give goods for temporary use or goods that ought to be given in replacement, this is the same method. This is the fivefold theft by one's own hand.

กตมํ ปุพฺพปโยคปญฺจกํ? ปุพฺพปโยโค สหปโยโค สํวิธาวหาโร สงฺเกตกมฺมํ นิมิตฺตกมฺมนฺติ. ตตฺถ อาณตฺติวเสน ปุพฺพปโยโค เวทิตพฺโพ. ฐานา จาวนวเสน, ขิลาทีนิ สงฺกาเมตฺวา เขตฺตาทิคฺคหณวเสน จ สหปโยโค เวทิตพฺโพ. สํวิธาวหาโร นาม ‘‘อสุกํ นาม ภณฺฑํ อวหริสฺสามา’’ติ สํวิทหิตฺวา สํมนฺตยิตฺวา อวหรณํ. เอวํ สํวิทหิตฺวา คเตสุ หิ เอเกนาปิ ตสฺมึ ภณฺเฑ ฐานา จาวิเต สพฺเพสํ อวหารา โหนฺติ. สงฺเกตกมฺมํ นาม สญฺชานนกมฺมํ. สเจ หิ ปุเรภตฺตาทีสุ ยํกิญฺจิ กาลํ ปริจฺฉินฺทิตฺวา ‘‘อสุกสฺมึ กาเล อิตฺถนฺนามํ ภณฺฑํ อวหรา’’ติ วุตฺโต สงฺเกตโต อปจฺฉา อปุเร ตํ อวหรติ, สงฺเกตการกสฺส สงฺเกตกรณกฺขเณเยว อวหาโร. นิมิตฺตกมฺมํ นาม สญฺญุปฺปาทนตฺถํ อกฺขินิกฺขณาทินิมิตฺตกรณํ. สเจ หิ เอวํ กตนิมิตฺตโต อปจฺฉา อปุเร ‘‘ยํ อวหรา’’ติ วุตฺโต, ตํ อวหรติ, นิมิตฺตการกสฺส นิมิตฺตกรณกฺขเณเยว อวหาโรติ อิทํ ปุพฺพปโยคปญฺจกํ.

What is the fivefold prior application? Prior application, concurrent application, theft by agreement, theft by prearranged sign, and theft by signal. Herein, prior application is to be understood by way of a command. Concurrent application is to be understood by way of displacing from a place, and by way of taking a field, etc., after having moved boundary posts, etc. ‘Theft by agreement’ is the act of stealing after having come to an agreement and conspired, saying, ‘We will steal such and such an item.’ For if, after having agreed thus, when they have gone, that item is displaced from its place by even one of them, it becomes a theft for all of them. ‘Theft by prearranged sign’ is an act of recognition. For if, having specified some time, such as before the meal, one who was told, ‘Steal such and such an item at such and such a time,’ steals it according to the prearranged sign, neither late nor early, the theft occurs for the one who made the prearranged sign at the very moment of making the sign. ‘Theft by signal’ is the making of a signal, such as winking an eye, for the purpose of producing a perception. For if one who was told, ‘Steal it,’ steals it in accordance with the signal thus made, neither late nor early, the theft occurs for the one who made the signal at the very moment of making the signal. This is the fivefold prior application.

กตมํ เถยฺยาวหารปญฺจกํ? เถยฺยาวหาโร ปสยฺหาวหาโร ปริกปฺปาวหาโร ปฏิจฺฉนฺนาวหาโร กุสาวหาโรติ. ตตฺถ โย สนฺธิจฺเฉทาทีนิ กตฺวา อทิสฺสมาโน อวหรติ, กูฏมานกูฏกหาปณาทีหิ วา วญฺเจตฺวา คณฺหาติ, ตสฺเสวํ คณฺหโต อวหาโร เถยฺยาวหาโรติ เวทิตพฺโพ. โย ปน ปสยฺห พลกฺกาเรน ปเรสํ สนฺตกํ คณฺหาติ คามฆาตกาทโย วิย, อตฺตโน ปตฺตพลิโต วา วุตฺตนเยเนว อธิกํ คณฺหาติ ราชภฏาทโย วิย, ตสฺเสวํ คณฺหโต อวหาโร [Pg.118] ปสยฺหาวหาโรติ เวทิตพฺโพ. ปริกปฺเปตฺวา คหณํ ปน ปริกปฺปาวหาโร นาม. โส ภณฺโฑกาสวเสน ทุวิโธ. ตตฺรายํ ภณฺฑปริกปฺโป – สาฏกตฺถิโก อนฺโตคพฺภํ ปวิสิตฺวา ‘‘สเจ สาฏโก ภวิสฺสติ, คณฺหิสฺสามิ, สเจ สุตฺตํ, น คณฺหิสฺสามี’’ติ ปริกปฺเปตฺวา อนฺธกาเร ปสิพฺพกํ คณฺหาติ, ตตฺร เจ สาฏโก โหติ, อุทฺธาเรเยว ปาราชิกํ. สุตฺตํ เจ โหติ, รกฺขติ. พหิ นีหริตฺวา มุญฺจิตฺวา ‘‘สุตฺต’’นฺติ ญตฺวา ปุน อาหริตฺวา ฐเปติ, รกฺขติเยว. ‘‘สุตฺต’’นฺติ ญตฺวาปิ ‘‘ยํ ลทฺธํ, ตํ คเหตพฺพ’’นฺติ คจฺฉติ, ปทวาเรน กาเรตพฺโพ. ภูมิยํ ฐเปตฺวา คณฺหาติ, อุทฺธาเร ปาราชิกํ. ‘‘โจโร โจโร’’ติ อนุพนฺโธ ฉฏฺเฏตฺวา ปลายติ, รกฺขติ. สามิกา ทิสฺวา คณฺหนฺติ, รกฺขติ เยว. อญฺโญ เจ โกจิ คณฺหาติ, ภณฺฑเทยฺยํ. สามิเกสุ นิวตฺเตสุ สยํ ทิสฺวา ปํสุกูลสญฺญาย ‘‘ปเคเวตํ มยา คหิตํ, มม ทานิ สนฺตก’’นฺติ คณฺหนฺตสฺสาปิ ภณฺฑเทยฺยเมว. ตตฺถ ยฺวายํ ‘‘สเจ สาฏโก ภวิสฺสติ, คณฺหิสฺสามี’’ติอาทินา นเยน ปวตฺโต ปริกปฺโป, อยํ ภณฺฑปริกปฺโป นาม.

What is the pentad of taking by theft? They are: taking by stealth, taking by force, taking by pre-planning, taking by concealment, and taking by deception. Herein, one who takes something unseen by means such as house-breaking, or who takes something by deceiving with false measures, false coins, and so on—the taking of one who takes in this way is to be known as taking by stealth. Furthermore, one who takes the property of others by force, like village-raiders, or who, like royal officials, takes more than the tax due to him by that same method of force—the taking of one who takes in this way is to be known as taking by force. Furthermore, taking after having pre-planned is called taking by pre-planning. It is of two kinds: by way of the item and by way of the place. Herein, this is pre-planning regarding the item: one who wants a cloth enters an inner chamber and pre-plans, “If it is a cloth, I will take it; if it is thread, I will not take it.” Then, in the darkness, he takes a bag. If there is a cloth in it, a Pārājika offense is incurred at the very moment of lifting. If it is thread, he is protected. If he takes it outside, opens it, and, knowing it is thread, brings it back and puts it down, he is still protected. Even though knowing it is thread, if he proceeds, thinking, “Whatever I have gotten, that should be taken,” he is to be judged on a footstep-by-footstep basis. If he places it on the ground and then takes it, a Pārājika offense is incurred at the moment of lifting. If he is pursued with cries of “Thief! Thief!” and discards it while fleeing, he is protected. If the owners see it and take it back, he is still protected. If someone else takes it, restitution for the item is required. When the owners have departed, if he himself sees it and takes it with the perception of it as a dust-heap rag, thinking, “This was taken by me before, now it is my property,” for him also, restitution for the item is required. Herein, this pre-planning which proceeds in the manner of, “If there is a cloth, I will take it,” and so on, is called pre-planning regarding the item.

โอกาสปริกปฺโป ปน เอวํ เวทิตพฺโพ – เอกจฺโจ ปน ปรปริเวณาทีนิ ปวิฏฺโฐ กิญฺจิ โลภเนยฺยํ ภณฺฑํ ทิสฺวา คพฺภทฺวารปมุขเหฏฺฐาปาสาททฺวารโกฏฺฐกรุกฺขมูลาทิวเสน ปริจฺเฉทํ กตฺวา ‘‘สเจ มํ เอตฺถนฺตเร ปสฺสิสฺสนฺติ, ทฏฺฐุกามตาย คเหตฺวา วิจรนฺโต วิย ทสฺสามิ, โน เจ ปสฺสิสฺสนฺติ, หริสฺสามี’’ติ ปริกปฺเปติ, ตสฺส ตํ อาทาย ปริกปฺปิตปริจฺเฉทํ อติกฺกนฺตมตฺเต อวหาโร โหติ. อิติ ยฺวายํ วุตฺตนเยเนว ปวตฺโต ปริกปฺโป, อยํ โอกาสปริกปฺโป นาม. เอวมิเมสํ ทฺวินฺนมฺปิ ปริกปฺปานํ วเสน ปริกปฺเปตฺวา คณฺหโต อวหาโร ‘‘ปริกปฺปาวหาโร’’ติ เวทิตพฺโพ.

Pre-planning regarding a place, however, is to be understood thus: A certain monk, having entered another's enclosure and so forth, and having seen some desirable item, makes a boundary by means of the doorway of an inner chamber, a portico, the lower story of a mansion, a gateway, the base of a tree, and so forth, and pre-plans thus: 'If they see me within this area, I will give it back as if I were wandering around having taken it out of a desire to look at it; but if they do not see me, I will carry it away.' For him, the theft occurs at the very moment of having crossed the pre-planned boundary after taking that item. Thus, this pre-planning which proceeds in the manner already stated is called 'pre-planning regarding a place'. In this way, the theft of one who takes after pre-planning by means of both these two kinds of pre-planning is to be understood as 'theft by pre-planning'.

ปฏิจฺฉาเทตฺวา ปน อวหรณํ ปฏิจฺฉนฺนาวหาโร นาม. โส เอวํ เวทิตพฺโพ – โย ภิกฺขุ อุยฺยานาทีสุ ปเรสํ โอมุญฺจิตฺวา ฐปิตองฺคุลิมุทฺทิกาทีนิ ทิสฺวา ‘‘ปจฺฉา คณฺหิสฺสามี’’ติ ปํสุนา วา ปณฺเณน วา ปฏิจฺฉาเทติ, ตสฺส เอตฺตาวตา อุทฺธาโร นตฺถีติ น ตาว อวหาโร โหติ[Pg.119]. ยทา ปน สามิกา วิจินนฺตา อปสฺสิตฺวา ‘‘สฺเว ชานิสฺสามา’’ติ สาลยาว คตา โหนฺติ, อถสฺส ตํ อุทฺธรโต อุทฺธาเร อวหาโร. ปฏิจฺฉนฺนกาเลเยว ‘‘เอตํ มม สนฺตก’’นฺติ สกสญฺญาย วา ‘‘คตา ทานิ เต, ฉฏฺฏิตภณฺฑํ อิท’’นฺติ ปํสุกูลสญฺญาย วา คณฺหนฺตสฺส ปน ภณฺฑเทยฺยํ. เตสุ ทุติยตติยทิวเส อาคนฺตฺวา วิจินิตฺวา อทิสฺวา ธุรนิกฺเขปํ กตฺวา คเตสุปิ คหิตํ ภณฺฑเทยฺยเมว. ปจฺฉา ญตฺวา โจทิยมานสฺส อททโต สามิกานํ ธุรนิกฺเขเป อวหาโร โหติ. กสฺมา? ยสฺมา ตสฺส ปโยเคน เตหิ น ทิฏฺฐํ. โย ปน ตถารูปํ ภณฺฑํ ยถาฐาเน ฐิตํเยว อปฺปฏิจฺฉาเทตฺวา เถยฺยจิตฺโต ปาเทน อกฺกมิตฺวา กทฺทเม วา วาลุกาย วา ปเวเสติ, ตสฺส ปเวสิตมตฺเตเยว อวหาโร.

The act of stealing by concealing, however, is called 'concealed theft.' It is to be understood thus: When a monk sees finger-rings and so forth that others have taken off and placed in gardens and the like, and thinking, 'I will take them later,' covers them with dust or leaves, for him, by this much, there is no lifting, so the theft does not yet occur. But when the owners, while searching, do not see them and go away still having attachment, thinking, 'We will find out tomorrow,' then for him, the theft occurs at the time of lifting, as he is lifting it. However, for one who takes it at the very time of concealment with the perception, 'This is my property,' or with the perception of it being refuse-cloth, thinking, 'Now they are gone; this is abandoned property,' it is an item to be restored. Even if those owners, having come on the second or third day, having searched and not seen it, have gone away after giving up responsibility, the item taken is still an item to be restored. Later, when it is known, and he, being accused, does not give it back, the theft occurs at the time the owners give up responsibility. Why? Because due to his act, it was not seen by them. But as for a monk who, with a thievish mind, without concealing such an item that is just as it was in its original place, steps on it with his foot and causes it to enter into mud or sand, for him, the theft occurs at the very moment of having caused it to enter.

กุสํ สงฺกาเมตฺวา ปน อวหรณํ กุสาวหาโร นาม. โสปิ เอวํ เวทิตพฺโพ – โย ภิกฺขุ วิลีวมยํ วา ตาลปณฺณมยํ วา กตสญฺญาณํ ยํกิญฺจิ กุสํ ปาเตตฺวา จีวเร ภาชียมาเน อตฺตโน โกฏฺฐาสสฺส สมีเป ฐิตํ อปฺปคฺฆตรํ วา มหคฺฆตรํ วา สมสมํ วา อคฺเฆน ปรสฺส โกฏฺฐาสํ หริตุกาโม อตฺตโน โกฏฺฐาเส ปติตํ กุสํ ปรสฺส โกฏฺฐาเส ปาเตตุกามตาย อุทฺธรติ, รกฺขติ ตาว. ปรสฺส โกฏฺฐาเส ปาติเต รกฺขเตว. ยทา ปน ตสฺมึ ปติเต ปรสฺส โกฏฺฐาสโต ปรสฺส กุสํ อุทฺธรติ, อุทฺธตมตฺเต อวหาโร. สเจ ปฐมตรํ ปรโกฏฺฐาสโต ปรสฺส กุสํ อุทฺธรติ, อตฺตโน โกฏฺฐาเส ปาเตตุกามตาย อุทฺธาเร รกฺขติ, ปาตเนปิ รกฺขติ, อตฺตโน โกฏฺฐาสโต ปน อตฺตโน กุสํ อุทฺธรโต อุทฺธาเรเยว รกฺขติ, ตํ อุทฺธริตฺวา ปรโกฏฺฐาเส ปาเตนฺตสฺส หตฺถโต มุตฺตมตฺเต อวหาโร. อยํ กุสาวหาโร. อิติ ยํ วุตฺตํ ‘‘อาทิเยยฺยาติ ปญฺจวีสติยา อวหารานํ อญฺญตรวเสน หเรยฺยา’’ติ, ตสฺสตฺโถ ปกาสิโต โหติ.

However, the taking by means of moving a ticket is called 'theft by ticket.' That too should be understood thus: When robes are being divided by casting whatever kind of ticket—whether made of bamboo strips or of palm leaves, having a mark made on it—a certain monk, being desirous of taking another's share, which is situated near his own share and is whether of lesser value, of greater value, or of equal value, with the desire to make the ticket that has fallen in his own portion fall into the other's portion, lifts it up; for the time being, he is protected. When it has been made to fall in the other's portion, he is still protected. But when, after that ticket has fallen, he lifts up the other's ticket from the other's portion, the taking occurs at the very moment of having lifted it up. If, in the first place, he lifts up the other's ticket from the other's portion with the desire to make it fall in his own portion, he is protected at the time of lifting, and he is also protected at the time of making it fall. But for one who is lifting his own ticket from his own portion, he is protected only at the time of lifting; for him who, having lifted it, is making it fall in the other's portion, the taking occurs at the very moment it is released from his hand. This is 'theft by ticket.' Thus, the meaning of what was said, “‘He might take’ means he might carry away by means of one of the twenty-five kinds of taking,” has been made clear.

ยถารูเปติ ยาทิเส. อทินฺนาทาเนติ อทินฺนสฺส ปรสนฺตกสฺส คหเณ. ราชาโนติอิทํ พิมฺพิสารํเยว สนฺธาย วุตฺตํ, อญฺเญ ปน ตถา กเรยฺยุํ วา น กเรยฺยุํ วาติ เต นปฺปมาณํ. หเนยฺยุํ วาติ หตฺถาทีหิ วา โปเถยฺยุํ, สตฺเถน วา ฉินฺเทยฺยุํ. พนฺเธยฺยุํ วาติ รชฺชุพนฺธนาทีหิ [Pg.120] พนฺเธยฺยุํ วา. ปพฺพาเชยฺยุํ วาติ นีหเรยฺยุํ วา. โจโรสิ พาโลสิ มูฬฺโหสิ เถโนสีติ อิเมหิ วจเนหิ ปริภาเสยฺยุํ. กีทิสสฺส ปน อทินฺนสฺส อาทาเน ราชาโน เอวํ กโรนฺติ? ปาทสฺส วา ปาทารหสฺส วา. ตถารูปํ ภิกฺขุ อทินฺนํ อาทิยมาโนติ ตาทิสํ ภิกฺขุ โปราณกสฺส กหาปณสฺส ปาทํ วา ปาทารหํ วา ภณฺฑํ อทินฺนํ ภูมิอาทีสุ ยตฺถ กตฺถจิ ฐิตํ ยํกิญฺจิ สชีวนิชฺชีวํ วุตฺตปฺปการานํ อวหารานํ เยน เกนจิ อวหาเรน อวหรนฺโต ปาราชิโก โหติ, โก ปน วาโท ตโต อติเรกตรสฺมินฺติ.

In such a case: of such a kind. Because of taking what is not given: because of taking what belongs to another and has not been given. The kings: this is said with reference to Bimbisāra himself; as for other kings, whether they would act thus or not, they are not the standard. They might kill: they might strike with their hands and so on, or they might cut with a weapon. They might bind: they might bind with ropes and the like. They might banish: they might expel. They might revile with these words: 'You are a thief! You are a fool! You are an idiot! You are a robber!' For the taking of what kind of ungiven item do kings act thus? For a quarter (of a kahāpaṇa) or for what is worth a quarter. A monk taking such an ungiven thing means: a monk who steals by any of the aforementioned types of theft an ungiven item—animate or inanimate, whatever it may be, situated on the ground or anywhere else—that is a quarter of an ancient kahāpaṇa or is worth a quarter, commits a pārājika offense. What then is to be said of a case more excessive than that?

ราชคเห ธนิยตฺเถรํ อารพฺภ รญฺโญ ทารูนิ อทินฺนํ อาทิยนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘คามา วา อรญฺญา วา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, หรณตฺถาย คมนาทิเก ปุพฺพปฺปโยเค ทุกฺกฏํ, อามสเน ทุกฺกฏํ, ปาราชิกวตฺถุโน ผนฺทาปเน ถุลฺลจฺจยํ. อาทิยนฺตสฺส มาสเก วา อูนมาสเก วา ทุกฺกฏํ, อติเรกมาสเก วา อูนปญฺจมาสเก วา ถุลฺลจฺจยํ, ปญฺจมาสเก วา อติเรกปญฺจมาสเก วา ปาราชิกํ. สพฺพตฺถ คหณกาลวเสน จ คหณเทสวเสน จ ปริโภคภาชนปริวตฺตนาทีหิ จ ปริหีนาปริหีนวเสน วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ. สกสญฺญิสฺส, วิสฺสาสคฺคาเห, ตาวกาลิเก, เปตปริคฺคเห, ติรจฺฉานคตปริคฺคเห, ปํสุกูลสญฺญิสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สีลวิปตฺติ, อญฺญสฺส มนุสฺสชาติกสฺส วเสน ปรปริคฺคหิตํ, ปรปริคฺคหิตสญฺญิตา, ครุปริกฺขาโร, เถยฺยจิตฺตํ, วุตฺตปฺปการานํ อวหารานํ วเสน อวหรณญฺจาติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. อทินฺนาทานสมุฏฺฐานํ, กิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, โลกวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, อกุสลจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

It was laid down in Rājagaha concerning the Elder Dhaniya, on account of the matter of taking the king's timber that had not been given. Herein, 'from a village or from a wilderness' is a supplementary rule, a rule common to both bhikkhus and bhikkhunīs, and a rule involving an order. For a preliminary effort, such as going for the purpose of stealing, there is an offense of wrong-doing. For touching, there is an offense of wrong-doing. For causing the object of a pārājika offense to move, there is a grave offense. For one who is taking: for an article worth one māsaka or less than a māsaka, there is an offense of wrong-doing; for an article worth more than a māsaka and less than five māsakas, there is a grave offense; for an article worth five māsakas or more than five māsakas, it is a pārājika offense. In all cases, the legal decision should be known by way of the time of taking, the place of taking, by way of use, changing of containers, and so forth, and by way of its being diminished or not diminished. There is no offense for one who perceives it as one's own, in taking with trust, in taking it temporarily, for property possessed by petas, for property possessed by animals, for one who perceives it as refuse-cloth, and for the insane and so forth. It is a breach of morality. Herein, these are the five factors: property possessed by another human being, the perception that it is possessed by another, an article of significant value, the intention to steal, and the act of stealing by way of the aforementioned kinds of theft. It arises from taking what is not given; it is an action; it is a release through perception; it is intentional; it is a fault in the world; it is a bodily action and a verbal action; it involves an unwholesome mind; it is associated with three kinds of feeling.

ทุติยปาราชิกวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the second Pārājika offense is concluded.

๓. ตติยปาราชิกวณฺณนา

3. The Commentary on the Third Pārājika Offense

ตติเย สญฺจิจฺจาติ สํเจเตตฺวา สทฺธึ เจเตตฺวา. ‘‘ปาโณ’’ติสญฺญาย สทฺธึเยว ‘‘วธามิ น’’นฺติ วธกเจตนาย เจเตตฺวา ปกปฺเปตฺวา. มนุสฺสวิคฺคหนฺติ กลลโต ปฏฺฐาย ชีวมานกมนุสฺสชาติกสรีรํ. ชีวิตา [Pg.121] โวโรเปยฺยาติ กลลกาเลปิ ตาปนมทฺทเนหิ วา เภสชฺชสมฺปทาเนน วา ตโต วา อุทฺธมฺปิ ตทนุรูเปน อุปกฺกเมน ชีวิตา วิโยเชยฺย. อิมสฺส ปนตฺถสฺส อาวิภาวตฺถํ ปาโณ เวทิตพฺโพ, ปาณาติปาโต เวทิตพฺโพ, ปาณาติปาตี เวทิตพฺโพ, ปาณาติปาตสฺส ปโยโค เวทิตพฺโพ. ตตฺถ ปาโณติ โวหารโต สตฺโต, ปรมตฺถโต ชีวิตินฺทฺริยํ. ปาณาติปาโตติ ยาย เจตนาย ชีวิตินฺทฺริยุปจฺเฉทกปโยคํ สมุฏฺฐาเปติ, สา เจตนา. ปาณาติปาตีติ วุตฺตเจตนาย สมงฺคิปุคฺคโล. ปาณาติปาตสฺส ปโยโคติ ปาณาติปาตสฺส ฉ ปโยคา สาหตฺถิโก นิสฺสคฺคิโย อาณตฺติโก ถาวโร วิชฺชามโย อิทฺธิมโยติ. ตตฺถ สาหตฺถิโกติ สยํ มาเรนฺตสฺส กาเยน วา กายปฺปฏิพทฺเธน วา ปหรณํ. นิสฺสคฺคิโยติ ทูเร ฐิตํ มาเรตุกามสฺส กาเยน วา กายปฺปฏิพทฺเธน วา อุสุสตฺติยนฺตปาสาณาทีนํ นิสฺสชฺชนํ. ตตฺถ เอเกโก อุทฺทิสฺสานุทฺทิสฺสเภทโต ทุวิโธ. ตตฺถ อุทฺทิสฺสเก ยํ อุทฺทิสฺส ปหรติ, ตสฺเสว มรเณน กมฺมพทฺโธ. ‘‘โย โกจิ มรตู’’ติ เอวํ อนุทฺทิสฺสเก ปหารปฺปจฺจยา ยสฺส กสฺสจิ มรเณน กมฺมพทฺโธ. อุภยตฺถาปิ จ ปหริตมตฺเต วา มรตุ, ปจฺฉา วา เตเนว โรเคน, ปหริตกฺขเณเยว กมฺมพทฺโธ. อาณตฺติโกติ ‘‘อสุกํ นาม มาเรหี’’ติ อญฺญํ อาณาเปนฺตสฺส อาณาปนํ.

In the third [Pārājika], ‘intentionally’ (sañcicca) means having deliberated, having thought together. With the perception ‘This is a living being,’ and together with the volition to kill, having thought and planned, ‘I will kill him.’ ‘Human being’ (manussaviggaha) refers to a living body of the human species, starting from the kalala stage. ‘To deprive of life’ (jīvitā voropeyya) means one might sever from life even at the kalala stage, whether by means of heating or crushing, or by administering abortifacient medicine, or even after that stage by a method appropriate to it. To make this meaning clear, a living being (pāṇa) should be understood, the killing of a living being (pāṇātipāta) should be understood, one who kills a living being (pāṇātipātī) should be understood, and the method of killing a living being (pāṇātipātassa payoga) should be understood. Here, ‘living being’ (pāṇa) is conventionally a being; in the ultimate sense, it is the life-faculty (jīvitindriya). ‘Killing of a living being’ (pāṇātipāta) is the volition by which one initiates an action that severs the life-faculty. ‘One who kills a living being’ (pāṇātipātī) is a person endowed with the aforesaid volition. ‘The method of killing a living being’ (pāṇātipātassa payoga) refers to the six methods of killing a living being: by one's own hand (sāhatthika), by discharging (nissaggiya), by command (āṇattika), by a fixed contrivance (thāvara), by knowledge (vijjāmaya), and by psychic power (iddhimaya). Here, ‘by one's own hand’ (sāhatthika) is the striking by one who kills by oneself, either with one's body or with something connected to one's body. ‘By discharging’ (nissaggiya) is, for one who desires to kill someone at a distance, the discharging of arrows, spears, machines, stones, and so on, either with one's body or with something connected to one's body. Among these, each is twofold, distinguished as directed and undirected. In the directed case, when one strikes having aimed at a certain person, the kamma is bound by the death of that very person. In the undirected case, [when one strikes thinking,] ‘Let anyone at all die,’ the kamma is bound by the death of anyone at all due to the striking. And in both cases, whether the person dies at the very moment of being struck or dies later from that same affliction, the kamma is bound at the very moment of striking. ‘By command’ (āṇattika) is the commanding of one who commands another, saying, ‘Kill so-and-so.’

ตตฺถ –

Therein:

วตฺถุ กาโล จ โอกาโส, อาวุธํ อิริยาปโถ;

กฺริยาวิเสโสติ อิเม, ฉ อาณตฺติ นิยามกา.

The object, the time, and the place, the weapon, the posture, and the specific action—these six are the determining factors of a command.

ตตฺถ วตฺถูติ ปุคฺคโล. ยญฺหิ ปุคฺคลํ ‘‘มาเรหี’’ติ อาณตฺโต สเจ ตเมว มาเรติ, อาณาปกสฺส อาปตฺติ. อถ อญฺญํ มาเรติ, ตํมญฺญมาโน วา อญฺญํ มาเรติ, อาณาปโก มุจฺจติ. ‘‘อิมํ มาเรหี’’ติ อาณตฺเต ปน อาณาปกสฺส ทุกฺกฏํ. กาโลติ ปุเรภตฺตาทิกาโล. สเจ หิ ‘‘ปุเรภตฺตํ มาเรหี’’ติ อาณตฺโต ปุเรภตฺตเมว มาเรติ, อาณาปกสฺส อาปตฺติ. อถ ยํ ปุเรภตฺตํ นิยามิตํ, ตโต ปจฺฉา วา ปุเร วา มาเรติ, อาณาปโก มุจฺจติ. อิมินา นเยน สพฺพตฺถ วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ. ถาวโรติ อสํหาริเมน อุปกรเณน มาเรตุกามสฺส [Pg.122] โอปาตกฺขณนํ อปสฺเสนสํวิธานํ อสิอาทีนํ อุปนิกฺขิปนํ ตฬากาทีสุ วิสสมฺปโยชนํ รูปูปหาโรติเอวมาทิ. วุตฺตนเยเนว เจตฺถาปิ อุทฺทิสฺสานุทฺทิสฺสเภโท เวทิตพฺโพ. วิชฺชามโยติ มารณตฺถํ วิชฺชาปริชปฺปนํ. อิทฺธิมโยติ กมฺมวิปากชาย อิทฺธิยา ปโยชนํ.

Herein, ‘object’ means a person. Indeed, if one who was commanded, “Kill a certain person,” kills that very person, there is an offense for the one who commanded. Or, if he kills another, or kills another while thinking it is that person, the one who commanded is freed. However, when one has commanded, “Kill this one,” there is an offense of wrong-doing for the one who commanded. ‘Time’ means the time such as before the meal. Indeed, if one who was commanded, “Kill before the meal,” kills at that very time before the meal, there is an offense for the one who commanded. Or, if he kills either after or before the specified time before the meal, the one who commanded is freed. By this method, the decision should be understood in all cases. ‘By a fixed contrivance’ (thāvara) refers to the following for one who desires to kill with an immovable instrument: digging a pit-trap, arranging a support as a trap, placing swords and other weapons nearby, applying poison in reservoirs and other bodies of water, bringing a form near as a lure, and so forth. Here also, the distinction between specified and unspecified should be understood in the way already stated. ‘By knowledge’ (vijjāmaya) means muttering incantations for the purpose of killing. ‘By psychic power’ (iddhimaya) means the employment of psychic power that is born from the result of kamma.

สตฺถหารกํ วาสฺส ปริเยเสยฺยาติ เอตฺถ หรตีติ หารกํ, กึ หรติ? ชีวิตํ. อถ วา หริตพฺพนฺติ หารกํ, อุปนิกฺขิปิตพฺพนฺติ อตฺโถ. สตฺถญฺจ ตํ หารกญฺจาติ สตฺถหารกํ. อสฺสาติ มนุสฺสวิคฺคหสฺส. ปริเยเสยฺยาติ ยถา ลภติ, ตถา กเรยฺย, อุปนิกฺขิเปยฺยาติ อตฺโถ. เอเตน ถาวรปโยคํ ทสฺเสติ. อิตรถา หิ ปริยิฏฺฐิมตฺเตเยว ปาราชิโก ภเวยฺย, น เจตํ ยุตฺตํ. ปทภาชเน ปนสฺส พฺยญฺชนํ อนาทิยิตฺวา ยํ เอตฺถ ถาวรปโยคสงฺคหิตํ สตฺถํ, ตเทว ทสฺเสตุํ ‘‘อสึ วา’’ติอาทิ วุตฺตํ. มรณวณฺณํ วา สํวณฺเณยฺยาติ วาจาย วา ตาลปณฺณาทีสุ ลิขิตฺวา วา ‘‘โย เอวํ มรติ, โส ธนํ วา ลภตี’’ติอาทินา นเยน มรเณ คุณํ ปกาเสยฺย. เอเตน ยถา ‘‘อทินฺนาทาเน อาทิเยยฺยา’’ติ วุตฺตตฺตา ปริยายกถาย มุจฺจติ, นยิธ, เอวํ ‘‘สํวณฺเณยฺยา’’ติ วจนโต ปน อิธ ปริยายกถายปิ น มุจฺจตีติ อยมตฺโถ เวทิตพฺโพ. มรณาย วา สมาทเปยฺยาติ ‘‘สตฺถํ วา อาหรา’’ติอาทินา (ปารา. ๑๗๒) นเยน มรณตฺถาย อุปายํ คาหาเปยฺย. เอเตน อาณตฺติกปฺปโยคํ ทสฺเสติ. อมฺโภ ปุริสาติ อาลปนเมตํ. กึ ตุยฺหิมินาติอาทิ สํวณฺณนาการนิทสฺสนํ. อิติ จิตฺตมโนติ อิติ จิตฺโต อิติ มโน. ‘‘มตํ เต ชีวิตา เสยฺโย’’ติเอตฺถ วุตฺตมรณจิตฺโต มรณมโนติ อตฺโถ. เอตฺถ จ ‘‘มโน’’ติอิทํ จิตฺตสฺส อตฺถทีปนตฺถํ วุตฺตํ. เตเนวสฺส ปทภาชเน ‘‘ยํ จิตฺตํ ตํ มโน’’ติ (ปารา. ๑๗๒) อาห. จิตฺตสงฺกปฺโปติ วิจิตฺตสงฺกปฺโป. เอตฺถาปิ อิติ-สทฺโท อาหริตพฺโพ. ‘‘สงฺกปฺโป’’ติ จ สํวิทหนมตฺตสฺเสตํ นามํ, น วิตกฺกสฺเสว. ตญฺจ สํวิทหนํ อิมสฺมึ อตฺเถ สญฺญาเจตนาธิปฺปาเยหิ สงฺคหํ คจฺฉติ, ตสฺมา ‘‘อิติ จิตฺตสงฺกปฺโป’’ติ ‘‘มตํ เต ชีวิตา เสยฺโย’’ติเอตฺถ วุตฺตมรณสญฺญี มรณเจตโน มรณาธิปฺปาโยติ เอวเมตฺถ อตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ. ปทภาชเนปิ หิ อยเมว นโย ทสฺสิโต[Pg.123]. เอเตน มรณจิตฺตาทีหิ วินา ‘‘เอกาหํ ชีวิตํ เสยฺโย, วีริยมารภโต ทฬฺห’’นฺติอาทินา (ธ. ป. ๑๑๒) นเยน ธมฺมํ ภาสนฺตสฺส สํวณฺณนา นาม น โหตีติ ทสฺเสติ. อเนกปริยาเยนาติ นานปฺปกาเรน อุจฺจาวเจน การเณน. ปุน มรณวณฺณนฺติอาทิ นิคมนวจนํ. ปาราชิโก โหตีติ ตงฺขณูปปนฺนมฺปิ มนุสฺสวิคฺคหํ วุตฺตนเยน ชีวิตา โวโรเปนฺโต ปาราชิโก โหตีติ.

‘Or he should seek a weapon-bearer for him’ (satthahārakaṃ vāssa pariyeseyya): Here, ‘bearer’ (hāraka) is so called because it carries away (harati). What does it carry away? Life. Alternatively, ‘bearer’ (hāraka) is so called because it is to be carried (haritabbaṃ), meaning it is to be placed nearby. It is a weapon (sattha) and it is a bearer (hāraka)—thus, a weapon-bearer (satthahāraka). ‘For him’ (assa) refers to a human being. ‘He should seek’ (pariyeseyya) means he should act so that it is obtained, that is, he should place it nearby. By this, the fixed method (thāvarapayoga) is shown. Otherwise, merely by the act of searching, he would incur a pārājika offense, and that is not fitting. However, in the word analysis, disregarding the literal expression, it is said ‘a sword or…’ (asiṃ vā) and so forth, to show only that weapon which is included in the fixed method. ‘Or he should extol the virtues of death’ (maraṇavaṇṇaṃ vā saṃvaṇṇeyya) means he should proclaim the virtues of death, either by speech or by writing on palm leaves and so forth, in such terms as, ‘Whoever dies thus obtains wealth,’ and so on. By this, it should be understood that just as in the case of taking what is not given, one is freed by indirect speech because it is stated as ‘he should take’ (ādiyeyya), it is not so here; on the contrary, because of the expression ‘he should extol’ (saṃvaṇṇeyya), one is not freed even by indirect speech in this case. ‘Or he should incite him to death’ (maraṇāya vā samādapeyya) means he should cause him to adopt a means for death, in the manner of ‘bring a weapon’ (satthaṃ vā āharā), and so forth (Pārā. 172). By this, the method of instigation (āṇattikappayoga) is shown. ‘Hey, man’ (ambho purisa) is an address. ‘What is this to you?’ (kiṃ tuyhiminā) and so forth, shows an example of the manner of extolling. ‘Thus his thought and mind’ (iti cittamano) means ‘thus his thought, thus his mind.’ Here, in ‘better for you dead than alive’ (mataṃ te jīvitā seyyo), the meaning is a thought of death, a mind on death, as stated. And here, ‘mind’ (mano) is said to clarify the meaning of ‘thought’ (citta). Therefore, in its word analysis, it says, ‘What is thought, that is mind’ (yaṃ cittaṃ taṃ mano) (Pārā. 172). ‘Intention of thought’ (cittasaṅkappa) means a varied intention. Here too, the word ‘thus’ (iti) should be supplied. And ‘intention’ (saṅkappa) is merely a name for the act of resolving, not just for initial thought (vitakka). And that act of resolving, in this context, is included under perception (saññā), volition (cetanā), and inclination (adhippāya). Therefore, ‘thus the intention of thought’ (iti cittasaṅkappo)—here, the meaning should be understood as: one who has perception of death, volition for death, and inclination toward death, as stated in ‘better for you dead than alive’ (mataṃ te jīvitā seyyo). For in the word analysis, this very method is shown. By this, it is shown that without a thought of death and so forth, extolling does not apply to one who speaks the Dhamma in such terms as, ‘Better a single day of life, steadfast in effort’ (ekāhaṃ jīvitaṃ seyyo, vīriyamārabhato daḷha), and so forth (Dhp. 112). ‘In many ways’ (anekapariyāyena) means by various kinds of high and low reasons. Again, ‘the virtues of death’ (maraṇavaṇṇaṃ) and so forth, is a concluding statement. ‘He is pārājika’ (pārājiko hoti) means one who, in the stated manner, deprives of life even a human being that has arisen at that moment, is pārājika.

เวสาลิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อญฺญมญฺญํ ชีวิตา โวโรปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘มรณวณฺณํ วา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, มารณตฺถาย โอปาตกฺขณนาทีสุ ทุกฺกฏํ, อโนทิสฺส ขเต โอปาเต ยสฺส กสฺสจิ ปตเนปิ ทุกฺกฏํ, ยกฺขเปตติรจฺฉานคตมนุสฺสวิคฺคหานํ ติรจฺฉานคตสฺส จ ทุกฺขุปฺปตฺติยํ ทุกฺกฏเมว, มนุสฺสชาติกสฺส ทุกฺขุปฺปตฺติยํ ถุลฺลจฺจยํ, ตถา ยกฺขาทีนํ มรเณ, ติรจฺฉานคตมรเณ ปน ปาจิตฺติยํ, มนุสฺสมรเณ ปาราชิกนฺติ. อิมินา นเยน สพฺพตฺถ ปโยคเภทวเสน อาปตฺติเภโท เวทิตพฺโพ. อสญฺจิจฺจ มาเรนฺตสฺส อชานนฺตสฺส นมรณาธิปฺปายสฺส อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ตตฺถ อสญฺจิจฺจาติ ‘‘อิมินา อุปกฺกเมน อิมํ มาเรมี’’ติ อเจเตตฺวา กเตน อุปกฺกเมน มุสลุสฺสาปนวตฺถุสฺมึ (ปารา. ๑๘๐ อาทโย) วิย ปเร มเตปิ อนาปตฺติ. อชานนฺตสฺสาติ ‘‘อิมินา อยํ มริสฺสตี’’ติ อชานนฺตสฺส อุปกฺกเมน วิสคตปิณฺฑปาตวตฺถุสฺมึ (ปารา. ๑๘๑) วิย ปเร มเตปิ อนาปตฺติ. นมรณาธิปฺปายสฺสาติ มรณํ อนิจฺฉนฺตสฺส อุปกฺกเมน เภสชฺชวตฺถุสฺมึ (ปารา. ๑๘๗) วิย ปเร มเตปิ อนาปตฺติ. เอวํ อสญฺจิจฺจาติอาทีสุ วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ. สีลวิปตฺติ, มนุสฺสชาติกปาโณ, ปาณสญฺญิตา, วธกจิตฺตํ, อุปกฺกโม, เตน มรณนฺติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. อทินฺนาทานสมอุฏฺฐานํ, กิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, โลกวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, อกุสลจิตฺตํ, ทุกฺขเวทนนฺติ.

It was laid down in Vesālī on account of many monks depriving one another of life. Herein, this clause, ‘or the praise of death,’ is a supplementary enactment, a general enactment, and one involving an order. For the purpose of causing death, in cases such as digging a pit, there is a dukkaṭa offense. If a pit is dug without specifying anyone, and someone falls into it, there is also a dukkaṭa offense. For causing suffering to yakkhas, petas, human forms assumed by animals, and to animals, it is only a dukkaṭa offense. For causing suffering to one of human birth, it is a thullaccaya offense. Similarly, for the death of yakkhas and so on, it is a thullaccaya offense; however, for the death of an animal, it is a pācittiya offense; for the death of a human, it is a pārājika offense. In this way, the distinction of offenses should be understood everywhere according to the different kinds of effort. There is no offense for one who kills unintentionally, unknowingly, without the intention to kill, or for one who is insane, and so on. Therein, ‘unintentionally’ means: by an effort made without the thought, ‘With this effort, I will kill this person,’ as in the case of raising the pestle, even if another dies, there is no offense. ‘Unknowingly’ means: by the effort of one who does not know, ‘By this, this person will die,’ as in the case of the poisoned alms-food, even if another dies, there is no offense. ‘Without the intention to kill’ means: by the effort of one who does not desire death, as in the case of medicine, even if another dies, there is no offense. Thus, the determination concerning ‘unintentionally’ and so on should be understood. It is a corruption of virtue. Herein, these are the five factors: a living being of human birth, the perception that it is a living being, the intention to kill, the effort, and the resulting death. It has its origin in taking what is not given; it is an action, is absolved by perception, is intentional, is a worldly fault, is bodily karma, is verbal karma, is of unwholesome mind, and has painful feeling.

ตติยปาราชิกวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Third Pārājika is concluded.

๔. จตุตฺถปาราชิกวณฺณนา

4. Explanation of the Fourth Pārājika

จตุตฺเถ [Pg.124] อนภิชานนฺติ สกสนฺตาเน อนุปฺปนฺนตฺตา อตฺตนิ อตฺถิภาวํ อชานนฺโต. อุตฺตริมนุสฺสธมฺมนฺติ อุตฺตริมนุสฺสานํ ฌายีนญฺเจว อริยานญฺจ ธมฺมํ. อตฺตุปนายิกนฺติ อตฺตนิ ตํ อุปเนติ ‘‘มยิ อตฺถี’’ติ สมุทาจรนฺโต, อตฺตานํ วา ตตฺถ อุปเนติ ‘‘อหํ เอตฺถ สนฺทิสฺสามี’’ติ สมุทาจรนฺโตติ อตฺตุปนายิโก, ตํ อตฺตุปนายิกํ. เอวํ กตฺวา สมุทาจเรยฺยาติ สมฺพนฺโธ. อลมริยญาณทสฺสนนฺติเอตฺถ มหคฺคตโลกุตฺตรปญฺญา ชานนฏฺเฐน ญาณํ, จกฺขุนา จ ทิฏฺฐมิว ธมฺมํ ปจฺจกฺขกรณโต ทสฺสนตฺเถน ทสฺสนนฺติ ญาณทสฺสนํ, อริยํ วิสุทฺธํ อุตฺตมํ ญาณทสฺสนนฺติ อริยญาณทสฺสนํ, อลํ ปริยตฺตํ กิเลสวิทฺธํสนสมตฺถํ อริยญาณทสฺสนเมตฺถ ฌานาทิเภเท อุตฺตริมนุสฺสธมฺเม, อลํ วา อริยญาณทสฺสนมสฺสาติ อลมริยญาณทสฺสโน, ตํ อลมริยญาณทสฺสนํ. สมุทาจเรยฺยาติ วุตฺตปฺปการเมตํ อุตฺตริมนุสฺสธมฺมํ อตฺตุปนายิกํ กตฺวา กาเยน วา วาจาย วา ตทุภเยน วา วิญฺญุสฺส มนุสฺสชาติกสฺส อาโรเจยฺย. อิติ ชานามิ อิติ ปสฺสามีติ สมุทาจรณาการทสฺสนเมตํ, อตฺตุปนายิกญฺหิ กตฺวา วินา อญฺญาปเทเสน สมุทาจรนฺโต เอวํ สมุทาจรติ, ตสฺมา ยฺวายํ ปทภาชเน (ปารา. ๒๐๙) ‘‘ปฐมํ ฌานํ สมาปชฺชึ, สมาปชฺชามิ, สมาปนฺโน’’ติอาทิเภโท วุตฺโต, โส สพฺโพ อิเธว สงฺคหํ คจฺฉตีติ เวทิตพฺโพ. ‘‘อิติ ชานามิ อิติ ปสฺสามี’’ติ หิ วทนฺโต น ยิทํ วจนมตฺตเมว วทติ, อถ โข ‘‘อิมินา จ อิมินา จ การเณน อยํ ธมฺโม มยิ อตฺถี’’ติ ทีเปติ, ‘‘สมาปชฺชิ’’นฺติอาทีนิ จ วทนฺเตน หิ สมาปชฺชนาทีหิ การเณหิ อตฺถิตา ทีปิตา โหติ, เตน วุตฺตํ ‘‘ยฺวายํ ปทภาชเน ปฐมํ ฌานํ สมาปชฺชึ, สมาปชฺชามิ, สมาปนฺโนติอาทิเภโท วุตฺโต, โส สพฺโพ อิเธว สงฺคหํ คจฺฉตี’’ติ. ตโต อปเรน สมเยนาติ ตโต อาโรจิตกาลโต อญฺญตรสฺมึ กาเล. อิติ อาปตฺติปฏิชานนกาลทสฺสนเมตํ, อยํ ปน อาโรจิตกฺขเณว อาปตฺตึ อาปชฺชติ. อาปตฺตึ ปน อาปนฺโน ยสฺมา ปเรน โจทิโต วา อโจทิโต วา ปฏิชานาติ, ตสฺมา ‘‘สมนุคฺคาหียมาโน วา อสมนุคฺคาหียมาโน วา’’ติ วุตฺตํ. อาปนฺโนติ อาโรจิตกฺขเณเยว ปาราชิกํ อาปนฺโน. วิสุทฺธาเปกฺโขติ [Pg.125] อตฺตโน คิหิภาวาทิกํ วิสุทฺธึ อเปกฺขมาโน อิจฺฉมาโน. อยญฺหิ ยสฺมา ปาราชิกํ อาปนฺโน, ตสฺมา ภิกฺขุภาเว ฐตฺวา อภพฺโพ ฌานาทีนิ อธิคนฺตุํ, อิจฺจสฺส ภิกฺขุภาโว วิสุทฺธิ นาม น โหติ. ยสฺมา ปน คิหิ วา อุปาสการามิกสามเณรานํ วา อญฺญตโร หุตฺวา ทานาทีหิ สคฺคมคฺคํ วา ฌานาทีหิ โมกฺขมคฺคํ วา อาราเธตุํ ภพฺโพ โหติ, ตสฺมาสฺส คิหิอาทิภาโว วิสุทฺธิ นาม โหติ. เตน วุตฺตํ ‘‘คิหิภาวาทิกํ วิสุทฺธึ อเปกฺขมาโน’’ติ. เอวํ วเทยฺยาติ เอวํ ภเณยฺย, กถํ? ‘‘อชานเมวํ, อาวุโส’’ติอาทึ. ตตฺถ อชานนฺติ อชานนฺโต. อปสฺสนฺติ อปสฺสนฺโต. ตุจฺฉํ มุสา วิลปินฺติ อหํ วจนตฺถวิรหโต ตุจฺฉํ, วญฺจนาธิปฺปายโต มุสา วิลปึ อภณินฺติ วุตฺตํ โหติ. อญฺญตฺร อธิมานาติ ยฺวายํ ติลกฺขณํ อาโรเปตฺวา สงฺขาเร สมฺมสนฺตสฺส อารทฺธวิปสฺสกสฺส อปตฺเต ปตฺตสญฺญิตาสงฺขาโต อธิมาโน อุปฺปชฺชติ, ตํ อธิมานํ ฐเปตฺวา เกวลํ ปาปิจฺฉตาย โย สมุทาจเรยฺย, อยมฺปิ ปาราชิโก โหตีติ อตฺโถ.

In the Fourth, 'not knowing' (anabhijānanti) means not knowing of its existence in oneself, because it has not arisen in one's own continuum. 'A superior human state' (uttarimanussadhamma) means the state of superior humans, that is, of meditators and noble ones. 'Applying to oneself' (attupanāyika) means one applies it to oneself, declaring, 'It exists in me,' or one applies oneself to it, declaring, 'I am seen in this'; this is what is meant by 'applying to oneself.' 'Having done so, one might proclaim'—this is the connection. Regarding 'distinguished noble knowledge and vision' (alamariyañāṇadassana): herein, 'knowledge' (ñāṇa) refers to exalted and supramundane wisdom in the sense of knowing, and 'vision' (dassana) means seeing, in the sense of making the Dhamma directly perceptible as if seen with the eye; thus, 'knowledge and vision.' 'Noble knowledge and vision' is pure and supreme. Here, 'distinguished noble knowledge and vision' (alamariyañāṇadassanaṃ) means noble knowledge and vision that is distinguished, capable of destroying defilements, in this superior human state of various kinds such as jhāna. Or, 'one who has distinguished noble knowledge and vision' (alamariyañāṇadassano) means one who possesses distinguished noble knowledge and vision. That state is called 'distinguished noble knowledge and vision.' 'One might proclaim' means that having applied this aforementioned superior human state to oneself, one might announce it to an intelligent human being, whether by body, speech, or both. The phrase 'Thus I know, thus I see' is an illustration of the manner of proclamation. For when one proclaims by applying it to oneself without reference to another, one proclaims in this way. Therefore, it should be understood that in the word analysis, the distinctions spoken of, such as 'I attained the first jhāna,' 'I am attaining,' or 'I have attained,' are all included right here. For when one says, 'Thus I know, thus I see,' one is not merely uttering this statement, but rather indicating, 'This state exists in me for this reason and that reason.' And by saying 'I attained,' and so forth, its existence is indeed revealed by reasons such as the acts of attainment. Therefore it was said: 'the distinctions spoken of... are all included right here.' 'Then at a later time' means at some other time after the time of proclamation. This is an illustration of the time for confessing the offense. However, this person incurs the offense at the very moment of proclamation. But since one who has incurred an offense confesses whether questioned by another or not, it is therefore said, 'whether being interrogated or not being interrogated.' 'Having incurred' means having incurred the pārājika offense at the very moment of proclamation. 'Expecting purity' (visuddhāpekkho) means expecting and desiring one's own purity, such as the state of a householder, etc. For since this person has incurred a pārājika offense, he is incapable of attaining jhāna and other states while remaining a monk. Thus, for him, the state of a monk is not called purity. But since, having become a householder, or one among lay devotees, monastery attendants, or novices, he is capable of accomplishing the path to heaven through giving, etc., or the path to liberation through jhāna, etc., therefore, for him, the state of a householder, etc., is called purity. Therefore it was said, 'expecting purity, such as the state of a householder, etc.' 'One might speak thus' means one might say in this way. How? 'Not knowing thus, friend,' etc. Therein, 'not knowing' means not knowing. 'Not seeing' means not seeing. 'I spoke what was empty and false' means 'I spoke what was empty' because it was devoid of the meaning of the words, and 'what was false' because of the intention to deceive; this is what is said. 'Except for overestimation' means: there is an overestimation, described as the perception of having attained what has not been attained, that arises for one who has undertaken insight meditation and is contemplating formations by applying the three characteristics. Setting aside that overestimation, whoever might proclaim purely out of evil desire, this one also incurs a pārājika offense—this is the meaning.

เวสาลิยํ วคฺคุมุทาตีริเย ภิกฺขู อารพฺภ เตสํ อุตฺตริมนุสฺสธมฺมาโรจนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร อธิมานา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ‘‘ปฐมํ ฌานํ สมาปชฺชิ’’นฺติอาทินา นเยน วุตฺตปฺปการํ อสนฺตํ ฌานาทิธมฺมํ อาโรเจนฺตสฺส สเจ ยสฺส กสฺสจิ อาโรเจติ, โส มนุสฺสชาติโก โหติ, อนนฺตรเมว ‘‘อยํ ฌานลาภี’’ติ วา ‘‘อริโย’’ติ วา เยน เกนจิ อากาเรน ตมตฺถํ ชานาติ, ปาราชิกํ. สเจ น ชานาติ, ถุลฺลจฺจยํ. สเจ ปน ‘‘โย เต วิหาเร วสิ, โส ภิกฺขุ ปฐมํ ฌานํ สมาปชฺชี’’ติอาทินา (ปารา. ๒๒๐) นเยน อญฺญาปเทเสน อาโรเจนฺตสฺส ชานาติ, ถุลฺลจฺจยํ. สเจ น ชานาติ, ทุกฺกฏํ. อธิมาเนน อาโรเจนฺตสฺส, อนุลฺลปนาธิปฺปายสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สีลวิปตฺติ, อุตฺตริมนุสฺสธมฺมสฺส อตฺตนิ อสนฺตตา, ปาปิจฺฉตาย ตสฺส อาโรจนํ, อนญฺญาปเทโส, ยสฺส อาโรเจติ, ตสฺส มนุสฺสชาติกตา, ตงฺขณวิชานนนฺติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทาเน วุตฺตสทิสาเนวาติ.

This was laid down in Vesālī concerning the monks dwelling on the bank of the river Vaggumudā, on the occasion of their declaring a superior human state. 'Except for overestimation'—this is the supplementary ruling here; it is a general formulation, not a command. For one who declares a non-existent superior human state such as a jhāna, of the type spoken of, by the method beginning with, 'I have attained the first jhāna,' if he declares it to anyone, and that person is a human being and immediately understands the meaning in any way, such as, 'This one is an attainer of jhāna,' or 'This one is a noble one,' a pārājika offense is incurred. If he does not understand, a thullaccaya offense is incurred. Furthermore, if, for one who declares it by indirect reference, by the method beginning with, 'The monk who dwelt in your monastery attained the first jhāna,' the listener understands, a thullaccaya offense is incurred. If he does not understand, a dukkaṭa offense is incurred. There is no offense for one who declares it through overestimation, for one who has no intention of boasting, and for one who is insane, and so on. The five factors here are: the non-existence of the superior human state in oneself, the declaration of it due to evil desire, not making an indirect reference, the person to whom it is declared being a human being, and their understanding at that very moment. The origination, and so forth, are just like those stated in the case of theft.

จตุตฺถปาราชิกวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Fourth Pārājika is concluded.

อุทฺทิฏฺฐา [Pg.126] โข อายสฺมนฺโต จตฺตาโร ปาราชิกา ธมฺมาติอิทํ อิธ อุทฺทิฏฺฐปาราชิกปริทีปนเมว. สโมธาเนตฺวา ปน สพฺพาเนว จตุวีสติ ปาราชิกานิ เวทิตพฺพานิ. กตมานิ จตุวีสติ? ปาฬิยํ อาคตานิ ตาว ภิกฺขูนํ จตฺตาริ ภิกฺขุนีนํ อสาธารณานิ จตฺตารีติ อฏฺฐ, ตานิ เอกาทสนฺนํ ปณฺฑกาทีนํ อภพฺพภาวสงฺขาเตหิ เอกาทสหิ ปาราชิเกหิ สทฺธึ เอกูนวีสติ, คิหิภาวํ ปตฺถยมานาย ภิกฺขุนิยา วิพฺภนฺตภาวปาราชิเกน สทฺธึ วีสติ, อปรานิปิ ลมฺพี, มุทุปิฏฺฐิโก, ปรสฺส องฺคชาตํ มุเขน คณฺหาติ, ปรสฺส องฺคชาเต อภินิสีทตีติ อิเมสํ จตุนฺนํ วเสน ‘‘จตฺตาริ อนุโลมปาราชิกานี’’ติ วทนฺติ, อิติ อิมานิ จ จตฺตาริ, ปุริมานิ จ วีสตีติ สโมธาเนตฺวา สพฺพาเนว จตุวีสติ ปาราชิกานิ เวทิตพฺพานิ. น ลภติ ภิกฺขูหิ สทฺธึ สํวาสนฺติ อุโปสถาทิเภทํ สํวาสํ ภิกฺขูหิ สทฺธึ น ลภติ. ยถา ปุเร, ตถา ปจฺฉาติ ยถา ปุพฺเพ คิหิกาเล อนุปสมฺปนฺนกาเล จ, ปจฺฉา ปาราชิกํ อาปนฺโนปิ ตเถว อสํวาโส โหติ, นตฺถิ ตสฺส ภิกฺขูหิ สทฺธึ อุโปสถาทิเภโท สํวาโสติ. ตตฺถายสฺมนฺเต ปุจฺฉามีติ เตสุ จตูสุ ปาราชิเกสุ อายสฺมนฺเต ‘‘กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา’’ติ ปุจฺฉามิ. กจฺจิตฺถาติ กจฺจิ เอตฺถ, เอเตสุ จตูสุ ปาราชิเกสุ กจฺจิ ปริสุทฺธาติ อตฺโถ. อถ วา กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธาติ กจฺจิ ปริสุทฺธา อตฺถ, ภวถาติ อตฺโถ. เสสํ สพฺพตฺถ อุตฺตานเมวาติ.

The phrase, 'Venerable sirs, the four pārājika rules have been recited,' is here only an exposition of the pārājika rules that have been recited. However, having combined them, all twenty-four pārājika rules should be known. What are the twenty-four? Firstly, the four for bhikkhus that come in the Pāḷi Canon and the four for bhikkhunīs not shared with bhikkhus, thus making eight. Those eight, together with the eleven pārājika rules designated as the state of being unfit for ordination for the eleven types of persons beginning with the paṇḍaka, become nineteen. Together with the pārājika of the state of having gone astray for a bhikkhunī who desires the lay life, it becomes twenty. Furthermore, regarding others: one with a long sexual organ; one with a soft back; one who takes another's sexual organ with the mouth; and one who sits down upon another's sexual organ—by way of these four, they are called the 'four anuloma-pārājikas' (offenses in conformity with the pārājika on sexual intercourse). Thus, these four and the previous twenty, having been combined, all twenty-four pārājika rules should be known. 'He does not obtain co-residence with the bhikkhus' means he does not obtain co-residence with the bhikkhus, which is distinguished by the Uposatha and so on. 'As before, so afterwards' means just as before, in the time of being a layman and in the time of not being ordained, so afterwards, having fallen into a pārājika, he is likewise without co-residence. For him, there is no co-residence with the bhikkhus, which is distinguished by the Uposatha and so on. 'Therein I ask the venerable ones' means concerning those four pārājika rules, I ask the venerable ones, 'Are you pure therein?' `Kaccittha` means `kacci ettha` (indeed herein). The meaning is, 'Are you indeed pure in these four pārājika rules?' Or else, `kaccittha parisuddhā` means, 'Are you indeed pure? Do you exist as pure? Are you pure?' The rest is evident everywhere.

กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

In the Explanation of the Pātimokkha named the Kaṅkhāvitaraṇī.

ปาราชิกวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Pārājika is concluded.

สงฺฆาทิเสสกณฺโฑ

The Chapter on the Saṅghādisesas.

อิเม [Pg.127] โข ปนาติ อิทานิ วตฺตพฺพานํ อภิมุขีกรณํ. อายสฺมนฺโตติ สนฺนิปติตานํ ปิยวจเนน อาลปนํ. เตรสาติ คณนปริจฺเฉโท. สงฺฆาทิเสสาติ เอวํนามกา. ธมฺมาติ อาปตฺติโย. อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺตีติ สรูเปน อุทฺทิสิตพฺพตํ อาคจฺฉนฺติ, น นิทาเน วิย ‘‘ยสฺส สิยา อาปตฺตี’’ติ สาธารณวจนมตฺเตน.

“Now, these” (Ime kho pana) is the bringing to the fore of what is to be spoken. “Venerable ones” (Āyasmanto) is the affectionate address to those who have gathered. “Thirteen” (Terasā) is the determination of the number. “Saṅghādisesa” (Saṅghādisesā) is their name. “Dhammas” (Dhammā) are offenses. “They come up for recitation” (Uddesaṃ āgacchanti) means they come to be recited in their specific form, not merely by a general statement like “whoever may have an offense” as in the preliminary section.

๑. สุกฺกวิสฺสฏฺฐิสิกฺขาปทวณฺณนา

1. The Explanation of the Training Rule on the Emission of Semen.

สํวิชฺชติ เจตนา อสฺสาติ สญฺเจตนา, สญฺเจตนาว สญฺเจตนิกา, สญฺเจตนา วา อสฺส อตฺถีติ สญฺเจตนิกา. สุกฺกวิสฺสฏฺฐีติ สุกฺกสฺส วิสฺสฏฺฐิ, ราคูปตฺถมฺภาทีสุ เยน เกนจิ องฺคชาเต กมฺมญฺญตํ ปตฺเต อาโรคฺยาทีสุ ยํกิญฺจิ อปทิสิตฺวา อชฺฌตฺตรูปาทีสุ ยตฺถ กตฺถจิ โมจนสฺสาทเจตนาย นิมิตฺเต อุปกฺกมนฺตสฺส อาสยธาตุนานตฺตโต นีลาทิวเสน (ปารา. ๒๓๙-๒๔๐) ทสวิเธสุ สุกฺเกสุ ยสฺส กสฺสจิ สุกฺกสฺส ฐานา จาวนาติ อตฺโถ. อญฺญตฺร สุปินนฺตาติ ยา สุปิเน สุกฺกวิสฺสฏฺฐิ โหติ, ตํ ฐเปตฺวา. สงฺฆาทิเสโสติ ยา อญฺญตฺร สุปินนฺตา สญฺเจตนิกา สุกฺกวิสฺสฏฺฐิ, อยํ สงฺฆาทิเสโส นาม อาปตฺตินิกาโยติ อตฺโถ. วจนตฺโถ ปเนตฺถ สงฺโฆ อาทิมฺหิ เจว เสเส จ อิจฺฉิตพฺโพ อสฺสาติ สงฺฆาทิเสโส. กึ วุตฺตํ โหติ – อิมํ อาปตฺตึ อาปชฺชิตฺวา วุฏฺฐาตุกามสฺส ยํ ตํ อาปตฺติวุฏฺฐานํ, ตสฺส อาทิมฺหิ เจว ปริวาสทานตฺถาย, อาทิโต เสเส มชฺเฌ มานตฺตทานตฺถาย มูลาย ปฏิกสฺสเนน วา สห มานตฺตทานตฺถาย, อวสาเน อพฺภานตฺถาย จ สงฺโฆ อิจฺฉิตพฺโพ, น เหตฺถ เอกมฺปิ กมฺมํ วินา สงฺเฆน สกฺกา กาตุํ. อิติ สงฺโฆ อาทิมฺหิ เจว เสเส จ อิจฺฉิตพฺโพ อสฺสาติ สงฺฆาทิเสโสติ.

1. “A distinct intention exists for it,” thus it is `sañcetanā`. That very `sañcetanā` is `sañcetanikā`. Or, “A distinct intention exists for it,” thus it is `sañcetanikā`. `Sukkavissaṭṭhi` means the emission of semen. The meaning is this: when the sexual organ has become workable through some means or other among causes such as rigidity due to lust, etc., or having designated some benefit or other among benefits such as health, etc., for one who makes an effort on a sign anywhere among internal forms, etc., with an intention that enjoys the release, it is the dislodging from its place of any semen whatsoever among the ten kinds of semen—distinguished as blue, etc., due to the diversity of the bodily humors and elements. “Except in a dream” means setting aside that emission of semen which occurs in a dream. `Saṅghādisesa` means that intentional emission of semen other than in a dream; this is the class of offenses called `saṅghādiseso`. The verbal meaning here is: the Saṅgha is required for this (class of offenses) at the beginning and in the remainder; thus, it is `saṅghādiseso`. What is meant? For one who, having fallen into this offense, desires to be rehabilitated, for that rehabilitation from the offense: at the beginning, for the purpose of giving probation; in the remainder from the beginning, that is, in the middle, for the purpose of giving penance, or for giving penance together with being sent back to the beginning; and at the end, for the purpose of rehabilitation, the Saṅgha is required. For here, not even one formal act can be done without the Saṅgha. Thus, the Saṅgha is required for this at the beginning and in the remainder; therefore, it is `saṅghādiseso`.

สาวตฺถิยํ เสยฺยสกํ อารพฺภ อุปกฺกมิตฺวา อสุจิโมจนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร สุปินนฺตา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ. สเจ ปน ปเรน อตฺตโน องฺคชาเต อุปกฺกมํ กาเรตฺวา โมจาเปติ, อาปชฺชติเยว. เจเตตฺวา อนฺตมโส อากาเส กฏิกมฺปเนนปิ นิมิตฺเต อุปกฺกมนฺตสฺส สเจ น มุจฺจติ, ถุลฺลจฺจยํ. สเจ ปน อนฺตมโส [Pg.128] ยํ เอกา ขุทฺทกมกฺขิกา ปิเวยฺย, ตตฺตกมฺปิ ฐานโต มุจฺจติ, ทกโสตํ อโนติณฺเณปิ สงฺฆาทิเสโส. ฐานโต ปน จุตํ อวสฺสเมว ทกโสตํ โอตรติ, ตสฺมา ‘‘ทกโสตํ โอติณฺณมตฺเต พหิ นิกฺขนฺเต วา อนิกฺขนฺเต วา สงฺฆาทิเสโส’’ติ (ปารา. อฏฺฐ. ๒.๒๓๗) อฏฺฐกถาสุ วุตฺตํ. อนุปกฺกมนฺตสฺส จ, อโมจนาธิปฺปายสฺส จ, สุปินํ ปสฺสนฺตสฺส จ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ มุตฺเตปิ อนาปตฺติ. สีลวิปตฺติ, เจตนา, อุปกฺกโม, มุจฺจนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิเก วุตฺตสทิสาเนวาติ.

At Sāvatthī, it was laid down concerning a certain bhikkhu on the occasion of discharging semen through effort. Herein, “except in a dream” is a supplementary ruling, a specific ruling, and not by command. However, if one has another person make an effort on one's own genitals and causes emission, an offense is indeed committed. If, with intention, one makes an effort on the organ, even by moving the hips in the air, and if there is no emission, it is a grave offense (thullaccaya). But if at least as much as a small fly could drink is discharged from its place, it is a Saṅghādisesa offense, even if it has not yet entered the urinary passage. Semen that has moved from its place, however, will certainly enter the urinary passage. Therefore, it is said in the commentaries: “The moment it enters the urinary passage, whether it has exited or not, it is a Saṅghādisesa offense.” For one who does not make an effort, for one who has no intention of discharging, for one who is dreaming, and for the insane and so on, there is no offense even if there is a discharge. This is a transgression of virtue. Intention, effort, and emission—these are the three factors here. The origins and so forth are just the same as those stated in the first Pārājika.

สุกฺกวิสฺสฏฺฐิสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on the Emission of Semen is concluded.

๒. กายสํสคฺคสิกฺขาปทวณฺณนา

Explanation of the Training Rule on Physical Contact.

ทุติเย โอติณฺโณติ ยกฺขาทีหิ วิย สตฺตา อนฺโต อุปฺปชฺชนฺเตน ราเคน วา โอติณฺโณ, กูปาทีนิ วิย สตฺตา อสมเปกฺขิตฺวา รชฺชนีเย ฐาเน รชฺชนฺโต สยํ วา ราคํ โอติณฺโณ, กายสํสคฺคราคสมงฺคิสฺเสตํ อธิวจนํ. วิปริณเตน จิตฺเตนาติ ปริสุทฺธภวงฺคสนฺตติสงฺขาตํ ปกตึ วิชหิตฺวา อญฺญถา ปวตฺเตน, วิรูปํ วา ปริณเตน ยถา ปริวตฺตมานํ วิรูปํ โหติ, เอวํ วุตฺตราควเสน ปริวตฺเตตฺวา ฐิเตน จิตฺเตนาติ อตฺโถ. มาตุคาเมน สทฺธินฺติ ตทหุชาตายปิ ชีวมานกมนุสฺสิตฺถิยา สทฺธึ. กายสํสคฺคํ สมาปชฺเชยฺยาติ หตฺถคฺคหณาทิกอายสมฺปโยคํ กายมิสฺสีภาวํ สมาปชฺเชยฺย. หตฺถคฺคาหํ วาติอาทิ ปนสฺส วิตฺถาเรน อตฺถทสฺสนํ. ตตฺถ หตฺโถ นาม กปฺปรโต ปฏฺฐาย ยาว อคฺคนขา. เวณี นาม วินนฺธิตฺวา วา อวินนฺธิตฺวา วา สุทฺธเกเสหิ วา นีลาทิวณฺณสุตฺตกุสุมกหาปณมาลาสุวณฺณจีรกมุตฺตาวฬิอาทีสุ อญฺญตรมิสฺเสหิ วา กตเกสกลาปสฺเสตํ อธิวจนํ. เวณิคฺคหเณน เจตฺถ เกสาปิ คหิตาเยว สทฺธึ โลเมหิ. อิติ วุตฺตลกฺขณสฺส หตฺถสฺส คหณํ หตฺถคฺคาโห, เวณิยา คหณํ เวณิคฺคาโห. อวเสสสฺส สรีรสฺส ปรามสนํ อญฺญตรสฺส วา อญฺญตรสฺส วา องฺคสฺส ปรามสนํ นาม. โย ตํ หตฺถคฺคาหํ วา เวณิคฺคาหํ วา อญฺญตรสฺส วา อญฺญตรสฺส วา องฺคสฺส ปรามสนํ สมาปชฺเชยฺย, ตสฺส สงฺฆาทิเสโส นาม อาปตฺตินิกาโย โหตีติ.

In the second case, 'overcome' means being overcome by lust that arises within, just as beings are possessed by yakkhas and so on; or, just as beings fall into wells and so on without due consideration, one, delighting in an enticing object, falls into lust oneself. This is a designation for one who is endowed with lust for bodily contact. 'With a perverted mind' means with a mind that, having abandoned its natural state—known as the pure continuity of the life-continuum—proceeds otherwise; or, that has become perverted. Just as something in the process of changing becomes deformed, so this means with a mind that has been transformed and remains fixed by the power of the aforesaid lust. 'With a woman' means with a living human female, even one born on that very day. 'Should engage in bodily contact' means one would attain bodily connection, a state of bodily intermingling, such as the grasping of a hand. 'Or the grasping of a hand...' and so on is a detailed explanation of the meaning. Therein, 'hand' means from the elbow up to the tips of the nails. 'Braid' is a designation for a coiffure, whether braided or unbraided, made with plain hair or with hair mixed with one or another of such things as blue and other colored threads, flowers, coin-garlands, gold strips, pearl strings, and so on. And here, by the term 'grasping a braid', the hairs of the head are also understood as grasped, along with the body-hairs. Thus, the grasping of a hand with the afore-described characteristic is 'the grasping of a hand'; the grasping of a braid is 'the grasping of a braid'. The touching of the remaining part of the body is called 'the touching of any limb whatsoever'. Whoever should engage in that grasping of a hand, or grasping of a braid, or the touching of any limb whatsoever, for him there is a class of offense called Saṅghādisesa.

สาวตฺถิยํ [Pg.129] อุทายิตฺเถรํ อารพฺภ กายสํสคฺคสมาปชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, อิตฺถิยา อิตฺถิสญฺญิโน อนฺตมโส โลเมน โลมํ ผุสนฺตสฺสาปิ, อิตฺถิยา วา ผุสิยมานสฺส เสวนาธิปฺปาเยน วายมิตฺวา ผสฺสํ ปฏิชานนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโส. เอเกน ปน หตฺเถน คเหตฺวา ทุติเยน หตฺเถน ทิวสมฺปิ ตตฺถ ตตฺถ ผุสนฺตสฺส เอกาว อาปตฺติ, อคฺคเหตฺวา ผุสนฺโต ปน สเจ สีสโต ยาว ปาทา, ตาว กายโต หตฺถํ อโมเจนฺโตเยว ผุสติ, เอกาว อาปตฺติ, ปญฺจนฺนํ องฺคุลีนํ เอกโต คหเณปิ เอกาเยว. สเจ ปน นานิตฺถีนํ ปญฺจงฺคุลิโย เอกโต คณฺหาติ, ปญฺจ อาปตฺติโย. อิตฺถิยา เวมติกสฺส, ปณฺฑกปุริสติรจฺฉานคตสญฺญิสฺส จ ถุลฺลจฺจยํ, ตถา กาเยน กายปฺปฏิพทฺเธน, อมนุสฺสิตฺถิปณฺฑเกหิ จ สทฺธึ กายสํสคฺเคปิ. มนุสฺสิตฺถิยา ปน กายปฺปฏิพทฺเธน กายปฺปฏิพทฺธาทีสุ, ปุริสกายผุสนาทีสุ จ ทุกฺกฏํ. อิตฺถิยา ผุสิยมานสฺส เสวนาธิปฺปายสฺสาปิ กาเยน อวายมิตฺวา ผสฺสํ ปฏิชานนฺตสฺส, โมกฺขาธิปฺปาเยน อิตฺถึ ผุสนฺตสฺส, อสญฺจิจฺจ, อสฺสติยา, อชานนฺตสฺส, อสาทิยนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สีลวิปตฺติ, มนุสฺสิตฺถี, อิตฺถิสญฺญิตา, กายสํสคฺคราโค, เตน ราเคน วายาโม, หตฺถคฺคาหาทิสมาปชฺชนนฺติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิเก วุตฺตสทิสาเนวาติ.

At Sāvatthī, concerning the Elder Udāyī, this was formulated in the matter of engaging in bodily contact. It is a specific formulation, not subject to an injunction. For a monk who perceives a woman as a woman, who touches even a woman's hair with his own hair; or for one who, being touched by a woman, makes an effort with the intention of indulging and is aware of the contact, there is a Saṅghādisesa offense. However, for one who, having grasped with one hand, touches here and there with the second hand even for a whole day, there is only one offense. But if one touches without grasping, from the head down to the feet, without removing one's hand from the body, there is only one offense. Even in grasping the five fingers together, there is only one offense. However, if one grasps the five fingers of five different women together, there are five offenses. For one who is in doubt about a woman, or who perceives her as a paṇḍaka, a man, or an animal, there is a thullaccaya offense. Likewise, for bodily contact with non-human females and paṇḍakas by means of one's body or by means of an object attached to one's body. But, with an object attached to one's own body, in regard to an object attached to a human woman's body, etc., and in touching a man's body, etc., there is a dukkaṭa offense. For one who, being touched by a woman, is aware of the contact without making a physical effort, even though having the intention to indulge; for one who touches a woman with the intention of being released; for one who does so unintentionally, unmindfully, unknowingly, without consenting, or for one who is insane, etc., there is no offense. A human woman; the perception of her as a woman; lust for bodily contact; making an effort with that lust; engaging in acts such as grasping the hand—these are the five factors here. The origins, etc., are just the same as those stated in the first pārājika.

กายสํสคฺคสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning bodily contact is concluded.

๓. ทุฏฺฐุลฺลวาจาสิกฺขาปทวณฺณนา

3. Explanation of the Training Rule on Offensive Speech

ตติเย โอติณฺณตา จ วิปริณตจิตฺตตา จ ทุฏฺฐุลฺลวาจสฺสาทราควเสน เวทิตพฺพา. มาตุคามนฺติ ทุฏฺฐุลฺลาทุฏฺฐุลฺลสํลกฺขณสมตฺถํ มนุสฺสิตฺถึ. ทุฏฺฐุลฺลาหิวาจาหีติ วจฺจมคฺคปสฺสาวมคฺเคเมถุนธมฺมปฺปฏิสํยุตฺตาหิ วาจาหิ. โอภาเสยฺยาติ อวภาเสยฺย, วณฺณาวณฺณยาจนอายาจนปุจฺฉนปฏิปุจฺฉนอาจิกฺขณานุสาสนอกฺโกสนวเสน นานปฺปการํ อสทฺธมฺมวจนํ วเทยฺย. ยถา ตนฺติ เอตฺถ นฺติ นิปาตมตฺตํ, ยถา ยุวา ยุวตินฺติ อตฺโถ. เอเตน โอภาสเน นิราสงฺกภาวํ ทสฺเสติ. เมถุนุปสํหิตาหีติอิทํ [Pg.130] ทุฏฺฐุลฺลวาจาย สิขาปตฺตลกฺขณทสฺสนํ. สงฺฆาทิเสโสติ ทฺวินฺนํ มคฺคานํ วเสน วณฺณาวณฺเณหิ วา เมถุนยาจนาทีหิ วา ‘‘สิขรณีสิ, สํภินฺนาสิ, อุภโตพฺยญฺชนกาสี’’ติ อิเมสุ ตีสุ อญฺญตเรน อกฺโกสวจเนน วา มาตุคามํ โอภาสนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโส นาม อาปตฺตินิกาโย โหตีติ.

In the third, the state of being possessed and the state of having a perverted mind should be understood as being by the power of lust which delights in coarse speech. ‘A woman’ (mātugāma) means a human female capable of discerning coarse and non-coarse speech. ‘By coarse speech’ (duṭṭhullāhi vācāhi) means by words connected with the excretory passage, the urinary passage, and the act of sexual intercourse. ‘Should address’ (obhāseyya) means one would speak unrighteous speech of various kinds by way of praising, dispraising, requesting, asking for, questioning, questioning in return, explaining when asked, instructing without being asked, or reviling. Here in the phrase `yathā taṃ`, the word `taṃ` is merely a particle; the meaning is: 'as a young man (addresses) a young woman.' This indicates the absence of hesitation in such addressing. This phrase, 'connected with sexual intercourse,' is a statement showing the characteristic of coarse speech having reached its culmination. As for `Saṅghādisesa`: for one who addresses a woman, either by praising or dispraising with reference to the two passages, or by requesting sexual intercourse and so on, or by a term of abuse, being one of these three—‘You are a `sikharaṇī` (a woman with a protuberance),’ ‘You are a `saṃbhinnā` (one with merged passages),’ ‘You are an `ubhatobyañjanaka` (a hermaphrodite)’—there is a class of offenses named `Saṅghādisesa`.

สาวตฺถิยํ อุทายิตฺเถรํ อารพฺภ ทุฏฺฐุลฺลวาจาหิ โอภาสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, อิตฺถิยา อิตฺถิสญฺญิโน อนฺตมโส หตฺถมุทฺทายปิ วุตฺตนเยน โอภาสนฺตสฺส สเจ สา ตมตฺถํ ตสฺมึเยว ขเณ ชานาติ, สงฺฆาทิเสโส. ปณฺฑเก ถุลฺลจฺจยํ. ตสฺมึเยว อิตฺถิสญฺญิโน ทุกฺกฏํ. ปุนปฺปุนํ โอภาสนฺตสฺส, สมฺพหุลา จ อิตฺถิโย เอกวาจาย โอภาสนฺตสฺส วาจาคณนาย เจว อิตฺถิคณนาย จ อาปตฺติโย. สเจ ยํ อิตฺถึ โอภาสติ, สา น ชานาติ, ถุลฺลจฺจยํ. อธกฺขกํ อุพฺภชาณุมณฺฑลํ อาทิสฺส วณฺณาทิภณเนปิ ถุลฺลจฺจยํ. ปณฺฑเก ทุกฺกฏํ, อุพฺภกฺขกํ อโธชาณุมณฺฑลํ กายปฺปฏิพทฺธญฺจ อาทิสฺส วณฺณาทิภณเน สพฺพตฺถ ทุกฺกฏํ. อตฺถธมฺมอนุสาสนิปุเรกฺขารานํ อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สีลวิปตฺติ, มนุสฺสิตฺถี, อิตฺถิสญฺญิตา, ทุฏฺฐุลฺลวาจสฺสาทราโค, เตน ราเคน โอภาสนํ, ตงฺขณวิชานนนฺติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. อทินฺนาทานสมุฏฺฐานํ, กิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, โลกวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, อกุสลจิตฺตํ, ทฺวิเวทนนฺติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the Elder Udāyī regarding a case of speaking with coarse speech. It is a non-general enactment, not by command. For one who speaks to a woman, perceiving her as a woman, even by cracking the finger joints, according to the method stated, if she understands that meaning at that very moment, it is a Saṅghādisesa offense. In the case of a paṇḍaka, it is a thullaccaya offense. For one perceiving that very paṇḍaka as a woman, it is a dukkaṭa offense. For one who speaks repeatedly, and for one who speaks to many women with a single utterance, there are offenses according to the count of utterances and the count of women. If the woman who is spoken to does not understand, it is a thullaccaya offense. For speaking in praise, etc., with reference to the area below the two collarbones and above the two kneecaps, it is also a thullaccaya offense. In the case of a paṇḍaka, it is a dukkaṭa offense. For speaking in praise with reference to the area above the two collarbones, the area below the two kneecaps, and that which is connected to the body, it is a dukkaṭa offense in all cases. There is no offense for those whose purpose is to teach the meaning, the Dhamma, and the discipline, nor for the insane, and so on. A transgression of virtue; a human woman, perception of her as a woman, delight and lust for coarse speech, speaking out of that lust, and her understanding at that moment—these are the five factors here. It originates from the same roots as taking what is not given, is an action, is release through perception, is intentional, is worldly blame, is a bodily action, is a verbal action, is with an unwholesome mind, and has two feelings.

ทุฏฺฐุลฺลวาจาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on coarse speech is concluded.

๔. อตฺตกามสิกฺขาปทวณฺณนา

4. The Explanation of the Training Rule on Service for One's Own Desire

จตุตฺเถ โอติณฺณตา จ วิปริณตจิตฺตตา จ อตฺตกามปาริจริยาวเสน เวทิตพฺพา. มาตุคามสฺส สนฺติเกติ ทุฏฺฐุลฺโลภาสเน วุตฺตปฺปการาย อิตฺถิยา สมีเป. อตฺตกามปาริจริยายาติ เมถุนธมฺมสงฺขาเตน กาเมน ปาริจริยา กามปาริจริยา, อตฺตโน อตฺถาย กามปาริจริยา อตฺตกามปาริจริยา, อตฺตนา วา กามิตา อิจฺฉิตาติ อตฺตกามา, สยํ เมถุนราควเสน ปตฺถิตาติ อตฺโถ, อตฺตกามา จ สา ปาริจริยา [Pg.131] จาติ อตฺตกามปาริจริยา, ตสฺสา อตฺตกามปาริจริยาย. วณฺณํ ภาเสยฺยาติ คุณํ อานิสํสํ ปกาเสยฺย. เอตทคฺคนฺติอาทิ ตสฺสา อตฺตกามปาริจริยาย วณฺณภาสนาการนิทสฺสนํ. ตตฺรายํ ปทสมฺพนฺธวเสเนว สงฺเขปตฺโถ – ยา มาทิสํ ปาณาติปาตาทีหิ วิรหิตตฺตา สีลวนฺตํ เมถุนธมฺมา วิรหิตตฺตา พฺรหฺมจารึ ตทุภเยนาปิ กลฺยาณธมฺมํ เอเตน ธมฺเมน ปริจเรยฺย อภิรเมยฺย, ตสฺสา เอวํ มาทิสํ ปริจรนฺติยา ยา อยํ ปาริจริยา นาม, เอตทคฺคํ ปาริจริยานนฺติ. เมถุนุปสํหิเตน สงฺฆาทิเสโสติ เอวํ อตฺตกามปาริจริยาย วณฺณํ ภาสนฺโต จ ‘‘อรหสิ ตฺวํ มยฺหํ เมถุนธมฺมํ ทาตุ’’นฺติอาทินา เมถุนปฺปฏิสํยุตฺเตเนว วจเนน โย ภาเสยฺย, ตสฺส สงฺฆาทิเสโส.

In the fourth rule, `otiṇṇatā` (being overwhelmed) and `vipariṇatacittatā` (having a perverted mind) should be understood by way of `attakāmapāricariyā` (service for the sake of one's own sensual pleasure). `Mātugāmassa santike` (near a woman) means in the presence of a woman of the kind described in the training rule concerning coarse speech. `Attakāmapāricariyā` means `kāmapāricariyā`, which is service with sensual pleasure designated as the sexual act; service with sensual pleasure for one's own sake is `attakāmapāricariyā`. Or, it is called `attakāmā` because it is desired or wished for by oneself; the meaning is that it is service longed for by oneself through the power of sexual lust. It is both desired by oneself and it is service, thus it is `attakāmapāricariyā`. `Tassā attakāmapāricariyāya` means 'of that `attakāmapāricariyā`'. `Vaṇṇaṃ bhāseyya` (one would speak praise) means one would declare its quality and benefit. `Etadaggaṃ` (this is the foremost), etc., is an illustration of the manner of speaking the praise of that `attakāmapāricariyā`. Therein, this is the concise meaning by way of the connection of the words alone: 'Whatever woman would serve and delight with this act—the sexual act—one like me, who is virtuous, being free from killing living beings and so on; who is celibate, being free from the sexual act; and who, by both these, possesses wholesome qualities—for her who thus serves one like me, this service is the foremost of services.' A `saṅghādisesa` offense is incurred by speech connected with sexual intercourse: if any monk, while praising `attakāmapāricariyā` in this way, should speak with speech directly connected with the sexual act, such as, 'You are worthy to give me the sexual act,' and so forth, for him it is a `saṅghādisesa` offense.

สาวตฺถิยํ อุทายิตฺเถรํ อารพฺภ อตฺตกามปาริจริยาย วณฺณภาสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, อิตฺถิยา อิตฺถิสญฺญิโน อนฺตมโส หตฺถมุทฺทายปิ วุตฺตนเยเนว อตฺตกามปาริจริยาย วณฺณํ ภาสนฺตสฺส สเจ สา ตมตฺถํ ตสฺมึเยว ขเณ ชานาติ, สงฺฆาทิเสโส. โน เจ ชานาติ, ถุลฺลจฺจยํ. ปณฺฑเก ปณฺฑกสญฺญิโนปิ ถุลฺลจฺจยํ. ตสฺมึเยว อิตฺถิสญฺญิโน ทุกฺกฏํ. จีวราทีหิ วตฺถุกาเมหิ ปาริจริยาย วณฺณํ ภาสนฺตสฺส อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สีลวิปตฺติ, มนุสฺสิตฺถี, อิตฺถิสญฺญิตา, อตฺตกามปาริจริยาย ราโค, เตน ราเคน วณฺณภณนํ, ตงฺขณวิชานนนฺติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ทุฏฺฐุลฺโลภาสเน วุตฺตสทิสาเนวาติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the Elder Udāyī, in the matter of praising service for one's own desire. It is a non-general enactment, not by command. If one, perceiving a woman as a woman, praises service for one's own desire in the aforementioned manner, even by a hand gesture, and if she understands its meaning at that very moment, it is a saṅghādisesa offense. If she does not understand, it is a thullaccaya offense. For one who speaks to a paṇḍaka, perceiving him as a paṇḍaka, it is also a thullaccaya offense. For one who speaks to that same paṇḍaka, perceiving him as a woman, it is a dukkaṭa offense. There is no offense for one who praises service with material sensual objects such as robes, etc., nor for the insane, and so on. A transgression of virtue; a human woman, the perception of her as a woman, lust for service for one's own desire, praising due to that lust, and her understanding at that moment—these are the five factors here. The origins, and so on, are just as stated in the case of coarse speech.

อตฺตกามสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on service for one's own desire is concluded.

๕. สญฺจริตฺตสิกฺขาปทวณฺณนา

5. The Explanation of the Training Rule on Acting as a Go-between.

ปญฺจเม สญฺจริตฺตนฺติ อิตฺถิปุริสานํ อนฺตเร สํจรณภาวํ. สมาปชฺเชยฺยาติ สมฺมา ปฏิคฺคณฺหนวีมํสนปจฺจาหรณานิ กโรนฺโต อาปชฺเชยฺย. อิตฺถิยา วาติอาทิ สมาปชฺชนาการทสฺสนํ. ตตฺถ อิตฺถิยา วา ปุริสมตินฺติ ปุริเสน วา ตสฺส มาตาปิตาทีหิ วา เปสิโต ปุริสสฺส มตึ อธิปฺปายํ อิตฺถิยา อาโรเจยฺยาติ อตฺโถ. ปุริสสฺส วา อิตฺถิมตินฺติ อิตฺถิยา วา ตสฺสา มาตาปิตาทีหิ วา เปสิโต อิตฺถิยา มตึ อธิปฺปายํ ปุริสสฺส [Pg.132] อาโรเจยฺยาติ อตฺโถ. ชายตฺตเน วา ชารตฺตเน วาติ ชายภาเว วา ชารภาเว วา. ปุริสสฺส หิ มตึ อิตฺถิยา อาโรเจนฺโต ชายตฺตเน อาโรเจติ, อิตฺถิยา มตึ ปุริสสฺส อาโรเจนฺโต ชารตฺตเน อาโรเจติ. อปิจ ปุริสสฺเสว มตึ อิตฺถิยา อาโรเจนฺโต ชายตฺตเน วา อาโรเจติ นิพทฺธภริยภาเว, ชารตฺตเน วา มิจฺฉาจารภาเว, เตเนวสฺส ปทภาชเน (ปารา. ๓๐๒) ‘‘ชายตฺตเน วาติ ชายา ภวิสฺสสิ, ชารตฺตเน วาติ ชารี ภวิสฺสสี’’ติ วุตฺตํ. เอเตเนว อุปาเยน อิตฺถิยา มตึ ปุริสสฺส อาโรจเนปิ ‘‘ปติ ภวิสฺสสิ, ชาโร ภวิสฺสสี’’ติ วตฺตพฺพตา เวทิตพฺพา. อนฺตมโส ตงฺขณิกายปีติ สพฺพนฺติเมน ปริจฺเฉเทน ยา อยํ ตงฺขเณ มุหุตฺตมตฺเต สํวสิตพฺพโต ‘‘ตงฺขณิกา’’ติ วุจฺจติ, มุหุตฺติกาติ อตฺโถ. ตสฺสาปิ ‘‘มุหุตฺติกา ภวิสฺสสี’’ติ เอวํ ปุริสสฺส มตึ อาโรเจนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโส, เอเตเนว อุปาเยน ‘‘มุหุตฺติโก ภวิสฺสสี’’ติ เอวํ ปุริสสฺส อิตฺถิมตึ อาโรเจนฺโตปิ สงฺฆาทิเสสํ อาปชฺชตีติ เวทิตพฺโพ.

In the fifth rule, ‘acting as a go-between’ means the state of going between men and women. ‘He might incur’ means he would incur an offense by properly undertaking acceptance, investigation, and reporting back. The phrase beginning ‘To a woman…’ shows the manner of incurring the offense. Herein, ‘a man’s intention to a woman’ means that one sent by a man, or by his parents and so on, conveys the man’s intention or purpose to a woman. ‘A woman’s intention to a man’ means that one sent by a woman, or by her parents and so on, conveys the woman’s intention or purpose to a man. ‘For the state of wifehood or for the state of loverhood’ means for the purpose of being a wife or for the purpose of being a lover. For one conveying a man’s intention to a woman conveys it for the state of wifehood; one conveying a woman’s intention to a man conveys it for the state of loverhood. Moreover, when conveying only a man’s intention to a woman, one conveys it either for the state of wifehood, that is, in the state of a permanent wife, or for the state of loverhood, that is, in the state of wrong conduct. For that reason, in the analysis of the term it is said: ‘“For the state of wifehood” means “you will be a wife”; “for the state of loverhood” means “you will be a lover.”’ By this same method, when conveying a woman’s intention to a man, it should be understood that the statement should be: ‘You will be a husband; you will be a lover.’ ‘Even to a temporary one’ means, by the very final classification, she who is to be cohabited with for a moment, for a short time, is called a ‘temporary one’; the meaning is a momentary one. Even to such a one, for a bhikkhu conveying a man’s intention, saying, ‘You will be a momentary one,’ there is a Saṅghādisesa offense. By this same method, it should be understood that a bhikkhu conveying a woman’s intention to a man, saying, ‘You will be a momentary one,’ also incurs a Saṅghādisesa offense.

สาวตฺถิยํ อุทายิตฺเถรํ อารพฺภ สญฺจริตฺตสมาปชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อนฺตมโส ตงฺขณิกายปี’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, ‘‘ปฏิคฺคณฺหาติ, วีมํสติ, อนฺเตวาสึ ปจฺจาหราเปตี’’ติอิมินา (ปารา. ๓๓๘) นเยน สาณตฺติกํ, อญฺญตฺร นาลํวจนียาย ยาย กายจิ อิตฺถิยา อนฺตมโส มาตุยาปิ ปุริสมตึ อาโรเจนฺโต ‘‘โหหิ กิร ภริยา ธนกฺกีตา’’ติ วตฺตุกาโม สเจปิ ฉนฺทวาสินีอาทีสุ อญฺญตรากาเรน อาโรเจตฺวา ตาย ‘‘สาธู’’ติ สมฺปฏิจฺฉิเตปิ อสมฺปฏิจฺฉิเตปิ ปุน อาคนฺตฺวา เยน ปหิโต, ตสฺส ตํ ปวตฺตึ อาโรเจติ, สงฺฆาทิเสสํ อาปชฺชติ. สา ปน ตสฺส ภริยา โหตุ วา, มา วา, อการณเมตํ. สเจปิ ยสฺสา สนฺติกํ เปสิโต, ตํ อทิสฺวา อญฺญตรสฺส อวสฺสาโรจนกสฺส ‘‘อาโรเจหี’’ติ วตฺวา ปจฺจาหรติ, อาปชฺชติเยว. ‘‘มาตุรกฺขิตํ พฺรูหี’’ติ เปสิตสฺส ปน คนฺตฺวา อญฺญํ ปิตุรกฺขิตาทีสุ อญฺญตรํ วทนฺตสฺส วิสงฺเกตํ โหติ, ปุริสสฺส วา อิตฺถิยา วา วจนํ ‘‘สาธู’’ติ กาเยน วา วาจาย วา อุภเยน วา ปฏิคฺคณฺหิตฺวา ตสฺสา อิตฺถิยา วา ปุริสสฺส วา อาโรเจตฺวา วา อาโรจาเปตฺวา วา ปุน เยน เปสิโต, ตสฺส ตํ ปวตฺตึ สยํ อาโรเจนฺตสฺส วา อญฺเญน อาโรจาเปนฺตสฺส วา สงฺฆาทิเสโส[Pg.133]. เอตฺตาวตา หิ ‘‘ปฏิคฺคณฺหาติ, วีมํสติ, ปจฺจาหรตี’’ติอิทํ องฺคตฺตยํ สมฺปาทิตเมว โหติ, อิโต ปน เยหิ เกหิจิ ทฺวีหิ องฺเคหิ, ปณฺฑเก จ องฺคตฺตเยนาปิ ถุลฺลจฺจยํ. เอเกน ทุกฺกฏํ. สงฺฆสฺส วา เจติยสฺส วา คิลานสฺส วา กิจฺเจน คจฺฉนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning the Elder Udāyī in the case of engaging in acting as a go-between. ‘Even for a temporary one’ is a supplementary regulation here, a general regulation. By the method of ‘he accepts, he investigates, he has his resident pupil report back,’ it is a rule involving a command. Other than for a woman who is unfit to be spoken to, if one conveys a man’s intention to any woman whatsoever—even to one’s own mother—wishing to say, ‘Be a wife purchased with wealth,’ and even if, having conveyed it in some way to one of the women, such as one living by consent, and whether she accepts by saying ‘Good’ or does not accept, one then returns and reports that matter to the one who sent him, one incurs a Saṅghādisesa offense. Furthermore, whether she becomes his wife or not is irrelevant. Even if, having been sent to a certain woman, one does not see her but tells another who will definitely report it, saying, ‘Report it,’ and then reports back, one still incurs the offense. For one who was sent with the instruction, ‘Speak to one protected by her mother,’ but upon going, speaks to another among those protected by her father and so on, it is a discrepancy. If one accepts the word of a man or a woman, saying ‘Good,’ whether by body, speech, or both, and then reports it or has it reported to that woman or man, and again reports that matter to the one who sent him—whether by oneself or through another—it is a Saṅghādisesa offense. By this much, this set of three factors—‘he accepts, he investigates, he reports back’—is certainly accomplished. However, for any two of these factors, and for a paṇḍaka even with all three factors, there is a thullaccaya offense. For one factor, there is a dukkaṭa offense. There is no offense for one going on business for the Saṅgha, a cetiya, or the sick, nor for the insane and so on.

สีลวิปตฺติ, เยสุ สญฺจริตฺตํ สมาปชฺชติ, เตสํ มนุสฺสชาติกตา, น นาลํวจนียตา,

It is a corruption of virtue. For those for whom one acts as a go-between, their being of human birth and their being fit to be spoken to,

ปฏิคฺคณฺหนวีมํสนปจฺจาหรณานีติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. ฉสมุฏฺฐานํ, ปณฺณตฺตึ วา อลํวจนียภาวํ วา อชานนฺตสฺส กายวิกาเรน สาสนํ คเหตฺวา ตเถว วีมํสิตฺวา ตเถว ปจฺจาหรนฺตสฺส กายโต สมุฏฺฐาติ. ‘‘อิตฺถนฺนามา อาคมิสฺสติ, ตสฺสา จิตฺตํ ชาเนยฺยาถา’’ติ เกนจิ วุตฺเต ‘‘สาธู’’ติ สมฺปฏิจฺฉิตฺวา ตํ อาคตํ วตฺวา ปุน ตสฺมึ ปุริเส อาคเต อาโรเจนฺตสฺส กาเยน กิญฺจิ อกตตฺตา วาจโต สมุฏฺฐาติ. วาจาย ‘‘สาธู’’ติ สาสนํ คเหตฺวา อญฺเญน กรณีเยน ตสฺสา ฆรํ คนฺตฺวา อญฺญตฺถ วา คมนกาเล ตํ ทิสฺวา วจีเภเทน วีมํสิตฺวา ปุนปิ อญฺเญเนว การเณน ตโต อปกฺกมฺม กทาจิเทว ตํ ปุริสํ ทิสฺวา อาโรเจนฺตสฺสาปิ วาจโต สมุฏฺฐาติ. ปณฺณตฺตึ อชานนฺตสฺส ปน ขีณาสวสฺสาปิ ปิตุวจเนน คนฺตฺวา อลํวจนียํ มาตรมฺปิ ‘‘เอหิ เม ปิตรํ อุปฏฺฐาหี’’ติ วตฺวา ปจฺจาหรนฺตสฺส กายวาจโต สมุฏฺฐาติ. อิมานิ ตีณิ อจิตฺตกสมุฏฺฐานานิ. ตทุภยํ ปน ชานิตฺวา เอเตเหว ตีหิ นเยหิ สมาปชฺชนฺตสฺส ตาเนว ตีณิ ตทุภยชานนจิตฺเตน สจิตฺตกานิ โหนฺติ, กิริยํ, โนสญฺญาวิโมกฺขํ, อจิตฺตกํ, ปณฺณตฺติวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, กุสลาทิวเสน เจตฺถ ตีณิ จิตฺตานิ, สุขาทิวเสน ติสฺโส เวทนาติ.

and acceptance, investigation, and reporting back—these are the five factors here. This rule has six origins. For one not knowing the regulation or the state of being a person fit to be spoken to, who receives the message through a bodily gesture, investigates in the same way, and reports back in the same way, the offense arises from the body. When someone says, ‘A woman of such-and-such a name will come, you should ascertain her mind,’ and one accepts by saying ‘Good,’ then upon her arrival, having spoken to her, if one informs the man when he comes again, since nothing was done with the body, the offense arises from speech. If, having accepted the message with the word ‘Good,’ one goes to her house on some other business, or sees her while going elsewhere, investigates by means of a verbal statement, and later, for some other reason, having departed from that place, on some occasion sees that man and informs him, that too arises from speech. However, for one who does not know the regulation, even for a Worthy One, who goes at his father’s word and says even to his mother, who is a person fit to be spoken to, ‘Come, attend to my father,’ and reports back, the offense arises from body and speech. These three are non-volitional origins. But for one who, knowing both, engages in these same three ways, those same three become volitional, with the consciousness of knowing both. It is an offense of action, not one from which there is release through non-perception, non-volitional, an offense by regulation, a bodily action, a verbal action. In this regard, there are three types of consciousness by way of wholesome, etc., and three feelings by way of pleasant, etc.

สญฺจริตฺตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on acting as a go-between is finished.

๖. กุฏิการสิกฺขาปทวณฺณนา

6. The Explanation of the Training Rule on Building a Hut

ฉฏฺเฐ สญฺญาจิกาย ปนาติ เอตฺถ สญฺญาจิกา นาม สยํ ปวตฺติตยาจนา วุจฺจติ, ตสฺมา สญฺญาจิกายาติ อตฺตโน ยาจนายาติ วุตฺตํ โหติ, สยํ ยาจิตเกหิ อุปกรเณหีติ อตฺโถ. เอตฺถ จ ยํกิญฺจิ ปรปริคฺคหิตกํ [Pg.134] มูลจฺเฉทวเสน ยาจิตุํ น วฏฺฏติ, ตาวกาลิกํ ปน วฏฺฏติ. สหายตฺถาย กมฺมกรณตฺถาย ‘‘ปุริสํ เทถา’’ติ วตฺตุํ วฏฺฏติ, ปุริสตฺตกรมฺปิ ยาจิตุํ วฏฺฏติ, ปุริสตฺตกโร นาม วฑฺฒกิอาทินา ปุริเสน กาตพฺพํ หตฺถกมฺมํ. ตํ ‘‘ปุริสตฺตกรํ เทหี’’ติ วา ‘‘หตฺถกมฺมํ เทหี’’ติ วา วตฺวา ยาจิตุํ วฏฺฏติ. หตฺถกมฺมํ นาม กิญฺจิ วตฺถุ น โหติ, ตสฺมา ‘‘กึ, ภนฺเต, อาคตตฺถา’’ติ ปุจฺฉิเต วา อปุจฺฉิเต วา ยาจิตุํ วฏฺฏติ, วิญฺญตฺติปจฺจยา โทโส นตฺถิ, มิคลุทฺทกาทโย ปน สกกมฺมํ น ยาจิตพฺพา. กุฏินฺติ อุลฺลิตฺตาทีสุ อญฺญตรํ. ตตฺถ อุลฺลิตฺตา นาม ฐเปตฺวา ถมฺภตุลาปิฏฺฐสงฺฆาฏวาตปานธูมจฺฉิทฺทาทิเภทํ อเลโปกาสํ อวเสเส เลโปกาเส กุฏฺเฏหิ สทฺธึ ฆเฏตฺวา ฉทนสฺส อนฺโต สุธาย วา มตฺติกาย วา ลิตฺตา. อวลิตฺตา นาม ตเถว วุตฺตนเยเนว ฉทนสฺส พหิ ลิตฺตา. อุลฺลิตฺตาวลิตฺตา นาม ตเถว ฉทนสฺส อนฺโต จ พหิ จ ลิตฺตา. การยมาเนนาติ สยํ วา กโรนฺเตน, อาณตฺติยา วา การาเปนฺเตน. อสามิกนฺติ กาเรตา ทายเกน วิรหิตํ. อตฺตุทฺเทสนฺติ ‘‘มยฺหํ วาสาคารํ เอสา’’ติ เอวํ อตฺตา อุทฺเทโส เอติสฺสาติ อตฺตุทฺเทสา, ตํ อตฺตุทฺเทสํ. ปมาณิกา กาเรตพฺพาติ ปมาณยุตฺตา กาเรตพฺพา. ตตฺริทํ ปมาณนฺติ ตสฺสา กุฏิยา อิทํ ปมาณํ. ทีฆโสติ ทีฆโต. ทฺวาทส วิทตฺถิโย สุคตวิทตฺถิยาติเอตฺถ สุคตวิทตฺถิ นาม อิทานิ มชฺฌิมสฺส ปุริสสฺส ติสฺโส วิทตฺถิโย, วฑฺฒกิหตฺเถน ทิยฑฺโฒ หตฺโถ โหติ. มินนฺเตน ปน กุฏิยา พหิกุฏฺเฏ ปฐมํ ทินฺนํ มหามตฺติกปริยนฺตํ อคฺคเหตฺวา ถุสปิณฺฑปริยนฺเตน ทฺวาทส วิทตฺถิโย มิเนตพฺพา, สเจ ถุสปิณฺฑเกน อนตฺถิโก โหติ, มหามตฺติกเลเปเนว นิฏฺฐาเปติ, สฺเวว ปริจฺเฉโท. ติริยนฺติ วิตฺถารโต. สตฺตนฺตราติ กุฏฺฏสฺส พหิอนฺตํ อคฺคเหตฺวา อพฺภนฺตริเมน อนฺเตน สตฺต สุคตวิทตฺถิโย ปมาณนฺติ วุตฺตํ โหติ. เอตฺถ จ เกสคฺคมตฺตมฺปิ ทีฆโต หาเปตฺวา ติริยํ, ติริยโต วา หาเปตฺวา ทีฆํ วฑฺเฒตุํ น วฏฺฏติ, โก ปน วาโท อุภโตวฑฺฒเน. ยา ปน ทีฆโต สฏฺฐิหตฺถาปิ โหติ, ติริยโต ติหตฺถา วา อูนกจตุหตฺถา วา, ยตฺถ ปมาณยุตฺโต มญฺโจ อิโต จิโต จ น ปริวฏฺฏติ, ปจฺฉิมโกฏิยา จตุหตฺถวิตฺถารา น โหติ, อยํ กุฏิสงฺขฺยํ น คจฺฉติ, ตสฺมา วฏฺฏติ. ภิกฺขู [Pg.135] อภิเนตพฺพา วตฺถุเทสนายาติ ยสฺมึ ปเทเส กุฏึ กาเรตุกาโม โหติ, ตํ โสเธตฺวา ปทภาชเน (ปารา. ๓๔๙) วุตฺตนเยน สงฺฆํ ติกฺขตฺตุํ ยาจิตฺวา สพฺเพ วา สงฺฆปริยาปนฺนา สงฺเฆน วา สมฺมตา ทฺเว ตโย ภิกฺขู ตตฺถ วตฺถุเทสนตฺถาย เนตพฺพา. เตหิ ภิกฺขูหิ วตฺถุ เทเสตพฺพํ อนารมฺภํ สปริกฺกมนนฺติ เตหิ ภิกฺขูหิ กิปิลฺลิกาทีนํ อาสยาทีหิ เตรสหิ, ปุพฺพณฺณาปรณฺณนิสฺสิตาทีหิ โสฬสหิ อุปทฺทเวหิ วิรหิตตฺตา อนารมฺภํ, ทฺวีหิ วา จตูหิ วา พลิพทฺเธหิ ยุตฺเตน สกเฏน เอกํ จกฺกํ นิพฺโพทกปตนฏฺฐาเน เอกํ พหิ กตฺวา อาวิชฺฌิตุํ สกฺกุเณยฺยตาย สปริกฺกมนนฺติ สลฺลกฺเขตฺวา สเจ สงฺฆปโหนกา โหนฺติ, ตตฺเถว, โน เจ, สงฺฆมชฺฌํ คนฺตฺวา เตน ภิกฺขุนา ยาจิเตหิ ญตฺติทุติเยน กมฺเมน วตฺถุ เทเสตพฺพํ. สารมฺเภ เจติอาทิ ปฏิปกฺขนเยน เวทิตพฺพํ.

In the sixth [training rule], regarding the phrase saññācikāya pana: Here, saññācikā is called a request initiated by oneself. Therefore, saññācikāya means 'by one's own request'; the meaning is 'by means of things asked for by oneself.' And here, it is not permissible to ask for anything that belongs to another with the intention of permanently appropriating it, but it is permissible to ask for temporary use. For the purpose of companionship or for work, it is permissible to say, 'Give us a man.' It is also permissible to ask for a 'man's work.' 'Man's work' refers to manual labor to be done by a man, such as a carpenter. One may ask by saying, 'Give me a man's work,' or 'Give me manual labor.' Manual labor is not a physical object; therefore, whether one is asked, 'Venerable sirs, for what purpose have you come?' or not, it is permissible to request. There is no fault on account of the request. However, hunters and the like should not be asked to do their own work. 'Hut' means one among those such as ullittā. Therein, an ullittā is a hut plastered on the inside of the roof with lime or clay, joined together with the walls, having set aside the unplasterable areas such as pillars, beams, door-posts, windows, and smoke-holes. An avalittā is a hut plastered on the exterior of the roof in the same way as described. An ullittāvalittā is a hut plastered both on the interior and exterior of the roof. 'By one having it made' means either doing it oneself or having it done by giving an order. 'Without an owner' means lacking a donor who has it built. 'For one’s own designation' means, 'This is my dwelling place,' thus one's self is the one designated for it; that is 'for one's own designation.' 'It should be made to the proper measure' means it should be made endowed with the proper measure. Therein, this is the measure: the measure of that hut. 'In length' means from its length. Regarding 'twelve vidatthi according to the Sugata’s vidatthi': Here, a 'Sugata’s vidatthi' is now three vidatthi of a man of medium build; by a carpenter’s cubit, it is one and a half cubits. When measuring, one should measure twelve vidatthi up to the boundary of the bundle of husks, not including the boundary of the thick clay plaster first applied to the outer wall. If one has no need for the bundle of husks, one finishes with just the thick clay plastering; that itself is the boundary. 'Across' means in width. 'Seven inside' means the measure is seven Sugata-vidatthi by the inner edge, not taking the outer edge of the wall. And here, it is not permissible to decrease the length even by a hair's breadth and increase the width, or to decrease the width and increase the length; what then is to be said of increasing both? But a structure that is sixty cubits in length, and in width is three cubits or less than four cubits, wherein a standard-sized bed cannot be turned this way and that, and which at its far end is not four cubits in width—this does not fall into the category of a 'hut.' Therefore, it is permissible. 'Monks should be brought for the indication of the site' means: in the place where one wishes to have a hut built, after cleaning it and requesting the Sangha three times according to the method stated in the Padabhājana, either all the monks included in that Sangha, or two or three monks authorized by the Sangha, should be brought there for the purpose of indicating the site. 'The site should be indicated by those monks as being free from dangers and with space for movement' means: those monks, having determined that it is 'free from dangers' because it is devoid of the thirteen dangers such as the lairs of ants, etc., and the sixteen dangers such as being dependent on places of early-ripening and late-ripening crops, etc., and that it has 'space for movement' because of the ability to turn a cart yoked with two or four oxen by placing one wheel in the place where the eaves-water falls and one wheel outside—if they are sufficient to constitute a Sangha, they may indicate the site right there. If not, having gone into the midst of the Sangha, the site should be indicated by those requested monks through a formal act consisting of a motion and one announcement. 'If it has dangers,' etc., should be understood in the opposite way.

อาฬวิยํ อาฬวิเก ภิกฺขู อารพฺภ สญฺญาจิกาย กุฏิกรณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, ‘‘อเทสิตวตฺถุกํ ปมาณาติกฺกนฺตํ กุฏึ กาเรสฺสามี’’ติ อุปกรณตฺถํ อรญฺญํ คมนโต ปฏฺฐาย สพฺพปโยเคสุ ทุกฺกฏํ, ‘‘อิทานิ ทฺวีหิ ปิณฺเฑหิ นิฏฺฐานํ คมิสฺสตี’’ติ เตสุ ปฐมปิณฺฑทาเน ถุลฺลจฺจยํ, ทุติยทาเนน เลเป ฆฏิเต สเจ อเทสิตวตฺถุกา เอว วา ปมาณาติกฺกนฺตา เอว วา โหติ, เอโก สงฺฆาทิเสโส, ทฺเว จ ทุกฺกฏานิ. อุภยวิปฺปนฺนา, ทฺเว สงฺฆาทิเสสา, ทฺเว จ ทุกฺกฏานิ. สเจ ปน ทฺวารพนฺธํ วา วาตปานํ วา อฏฺฐเปตฺวาว มตฺติกาย ลิมฺปติ, ฐปิเต จ ตสฺมึ เลโป น ฆฏิยติ, รกฺขติ ตาว. ปุน ลิมฺปนฺตสฺส ปน ฆฏิตมตฺเต สงฺฆาทิเสโส. สเจ ตํ ฐปิยมานํ ปฐมทินฺนเลเปน สทฺธึ นิรนฺตรเมว หุตฺวา ติฏฺฐติ, ปฐมเมว สงฺฆาทิเสโส. เกวลํ สารมฺภาย ทุกฺกฏํ, ตถา อปริกฺกมนาย. วิปฺปกตํ กุฏึ อญฺญสฺส ททโต จ, ภูมึ สมํ กตฺวา ภินฺทนฺตสฺส จ, เลณคุหาติณกุฏิปณฺณจฺฉทนเคเหสุ อญฺญตรํ กาเรนฺตสฺส, กุฏิมฺปิ อญฺญสฺส วาสตฺถาย, วาสาคารํ ฐเปตฺวา อุโปสถาคาราทีสุ อญฺญตรตฺถาย กาเรนฺตสฺส จ อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สีลวิปตฺติ, อุลฺลิตฺตาทีนํ อญฺญตรตา, เหฏฺฐิมปมาณสมฺภโว, อเทสิตวตฺถุกตา, ปมาณาติกฺกนฺตตา, อตฺตุทฺเทสิกตา, วาสาคารตา[Pg.136], เลปฆฏนาติ อิมาเนตฺถ ฉ วา สตฺต วา องฺคานิ. ฉสมุฏฺฐานํ, กิริยญฺจ, กิริยากิริยญฺจ. อิทญฺหิ วตฺถุํ เทสาเปตฺวา ปมาณาติกฺกนฺตํ วา กโรโต กิริยโต สมุฏฺฐาติ, อเทสาเปตฺวา กโรโต กิริยากิริยโต สมุฏฺฐาติ. เสสเมตฺถ สญฺจริตฺเต วุตฺตสทิสเมวาติ.

In Āḷavī, concerning the monks of Āḷavī, it was laid down regarding the matter of building a hut by means of one's own request; it is a specific ruling, established by a formal announcement. From the time of going to the forest for building materials, with the intention, 'I will have a hut made that has an undesignated site and exceeds the measure,' there is an offense of wrong-doing for every effort. When it is thought, 'Now it will be completed with two lumps of plaster,' there is a grave offense at the giving of the first lump. With the giving of the second lump, when the plaster has adhered, if the hut is indeed one with an undesignated site or indeed one exceeding the measure, there is one Saṅghādisesa offense and two offenses of wrong-doing. If it is faulty in both respects, there are two Saṅghādisesa offenses and two offenses of wrong-doing. But if one plasters with clay without having set up the door-frame or window, and when that frame is set up the plaster does not connect, one is protected for the time being. However, for one plastering again, at the very moment it connects, there is a Saṅghādisesa offense. If that frame, while being set up, stands continuous with the plaster applied first, there is a Saṅghādisesa offense from the very beginning. There is an offense of wrong-doing for a site with living beings, and likewise for one without a surrounding space. There is no offense for one who gives an unfinished hut to another; for one who levels the ground and then breaks it; for one who has any of these made: a rock-dwelling, a cave, a grass hut, or a leaf-roofed house; for a hut for another's residence; for one who has something made for a purpose other than a dwelling—such as an Uposatha hall—and for the insane, etc. Transgression of the precept, being one of the plastered types, etc., the possibility of the smaller measure, having an undesignated site, exceeding the measure, being for oneself, being a dwelling, and the adhering of the plaster—these are the six or seven factors here. It has six origins, and is from action, and from action-and-non-action. For this matter, for one who, having had the site designated, makes it exceeding the measure, it arises from action; for one who makes it without having had the site designated, it arises from action-and-non-action. The rest here is just as stated in the Sañcaritta.

กุฏิการสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the Kuṭikāra training rule is concluded.

๗. วิหารการสิกฺขาปทวณฺณนา

7. Commentary on the Training Rule Concerning the Building of a Dwelling

สตฺตเม มหลฺลกนฺติ สสามิกภาเวน สญฺญาจิตกุฏิโต มหนฺตภาโว เอตสฺส อตฺถีติ มหลฺลโก, ยสฺมา วา วตฺถุํ เทสาเปตฺวา ปมาณาติกฺกเมนาปิ กาตุํ วฏฺฏติ, ตสฺมา ปมาณมหนฺตตายปิ มหลฺลโก, ตํ มหลฺลกํ. ยสฺมา ปนสฺส ตํ ปมาณมหนฺตตฺตํ สสามิกตฺตาว ลพฺภติ, ตสฺมา ตทตฺถทสฺสนตฺถํ ‘‘มหลฺลโก นาม วิหาโร สสามิโก วุจฺจตี’’ติ เอวมสฺส ปทภาชเน (ปารา. ๓๖๗) วุตฺตํ. เสสํ สพฺพํ กุฏิการสิกฺขาปเท วุตฺตสทิสํ, สสามิกภาวมตฺตเมว หิ วิเสโส.

In the seventh, regarding the word 'mahallaka': because this dwelling, due to having a donor-owner, is in a state of being greater than a requested hut, it is therefore called 'mahallaka'. Alternatively, because it is allowable to build even exceeding the standard measurement after having had the site indicated, it is also called 'mahallaka' due to its largeness in measurement. Furthermore, since that state of being large in measurement is obtained for this dwelling only because of its having a donor-owner, therefore, for the purpose of showing that meaning, it was thus stated in its word-analysis: “A dwelling called ‘mahallaka’ is said to be one with a donor-owner.” All the rest is similar to what was stated in the training rule on building a hut; indeed, only the state of having a donor-owner is the distinction.

โกสมฺพิยํ ฉนฺนตฺเถรํ อารพฺภ เจติยรุกฺขํ เฉทาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตภาโว, อกิริยมตฺตโต สมุฏฺฐานภาโว, เอกสงฺฆาทิเสสตา จ เอตฺถ วิเสโส.

The distinctions here are: that it was laid down concerning the Elder Channa at Kosambī in the matter of causing a shrine-tree to be cut down; that it arises from mere non-action; and that it is a single Saṅghādisesa offense.

วิหารการสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule Concerning the Building of a Dwelling is concluded.

๘. ทุฏฺฐโทสสิกฺขาปทวณฺณนา

8. Commentary on the Training Rule Concerning Corrupt Ill Will

อฏฺฐเม ทุฏฺโฐ โทโสติ ทูสิโต เจว ทูสโก จ. อุปฺปนฺเน หิ โทเส ปุคฺคโล เตน โทเสน ทูสิโต โหติ, ปกติภาวํ ชหาปิโต, ตสฺมา ‘‘ทุฏฺโฐ’’ติ วุจฺจติ. ปรญฺจ ทูเสติ วินาเสติ, ตสฺมา ‘‘โทโส’’ติ วุจฺจติ. อิติ ‘‘ทุฏฺโฐ โทโส’’ติ เอกสฺเสเวตํ ปุคฺคลสฺส อาการนานตฺเตน นิทสฺสนํ. อปฺปตีโตติ นปฺปตีโต, ปีติสุขาทีหิ วิวชฺชิโต, น อภิสโฏติ อตฺโถ. อมูลเกนาติ ยํ โจทเกน จุทิตกมฺหิ [Pg.137] ปุคฺคเล อทิฏฺฐํ อสฺสุตํ อปริสงฺกิตํ, อิทํ เอเตสํ ทสฺสนสวนปริสงฺกาสงฺขาตานํ มูลานํ อภาวโต อมูลกํ นาม. ตํ ปน โส อาปนฺโน วา โหตุ, อนาปนฺโน วา, เอตํ อิธ อปฺปมาณํ. เอตฺถ จ อทิฏฺฐํ นาม อตฺตโน ปสาทจกฺขุนา วา ทิพฺพจกฺขุนา วา อทิฏฺฐํ, อสฺสุตํ นาม ตเถว เกนจิ วุจฺจมานํ น สุตํ, อปริสงฺกิตํ นาม อตฺตโน วา ปรสฺส วา ทิฏฺฐสุตมุตวเสน เจตสา อปริสงฺกิตํ, อิติ เอวรูเปน อมูลเกน. ปาราชิเกนาติ ภิกฺขุโน อนุรูเปสุ เอกูนวีสติยา อญฺญตเรน, ปทภาชเน (ปารา. ๓๘๖) ปน ปาราชิกุทฺเทเส อาคตาเนว คเหตฺวา ‘‘จตุนฺนํ อญฺญตเรนา’’ติ วุตฺตํ. อนุทฺธํเสยฺยาติ ธํเสยฺย วิทฺธํเสยฺย ปธํเสยฺย อภิภเวยฺย. ตํ ปน อนุทฺธํสนํ ยสฺมา อตฺตนา โจเทนฺโตปิ ปเรน โจทาเปนฺโตปิ กโรติ, ตสฺมาสฺส ปทภาชเน ‘‘โจเทติ วา โจทาเปติ วา’’ติ วุตฺตํ. ตตฺถ วตฺถุสนฺทสฺสนา อาปตฺติสนฺทสฺสนา สํวาสปฺปฏิกฺเขโป สามีจิปฺปฏิกฺเขโปติ สงฺเขปโต จตสฺโส โจทนา. ตาสุ วตฺถุสนฺทสฺสนา นาม ‘‘ตฺวํ เมถุนํ ธมฺมํ ปฏิเสวี’’ติอาทินา นเยน ปวตฺตา. อาปตฺติสนฺทสฺสนา นาม ‘‘ตฺวํ เมถุนธมฺมาปตฺตึ อาปนฺโน’’ติอาทินา นเยน ปวตฺตา. สํวาสปฺปฏิกฺเขโป นาม ‘‘นตฺถิ ตยา สทฺธึ อุโปสโถ วา ปวารณา วา สงฺฆกมฺมํ วา’’ติ เอวํ ปวตฺโต. เอตฺตาวตา ปน สีสํ น เอติ, ‘‘อสฺสมโณสี’’ติอาทีหิ วจเนหิ สทฺธึ ฆฏิเตเยว สีสํ เอติ. สามีจิปฺปฏิกฺเขโป นาม อภิวาทนปจฺจุฏฺฐานอญฺชลิกมฺมสามีจิกมฺมพีชนิกมฺมาทีนํ อกรณํ, ตํ ปฏิปาติยา วนฺทนาทีนิ กโรโต เอกสฺส อกตฺวา เสสานํ กรณกาเล เวทิตพฺพํ. เอตฺตาวตา จ โจทนา นาม โหติ, อาปตฺติ ปน สีสํ น เอติ. ‘‘กสฺมา มม วนฺทนาทีนิ น กโรสี’’ติ ปุจฺฉิเต ปน ‘‘อสฺสมโณสี’’ติอาทิวจเนหิ สทฺธึ ฆฏิเตเยว สีสํ เอติ, ตสฺมา โย ภิกฺขุ ภิกฺขุํ สมีเป ฐตฺวา ‘‘ตฺวํ เมถุนํ ธมฺมํ ปฏิเสวี’’ติ วา ‘‘อสฺสมโณสี’’ติ วา อาทีหิ วจเนหิ หตฺถมุทฺทาย เอว วา เอตมตฺถํ ทีเปนฺโต สยํ วา โจเทติ, คหฏฺฐปพฺพชิเตสุ วา อญฺญตเรน โจทาเปติ, อยํ อนุทฺธํเสติ นาม. อปฺเปว นาม นํ อิมมฺหา พฺรหฺมจริยา จาเวยฺยนฺติ อปิ เอว นาม นํ ปุคฺคลํ อิมมฺหา เสฏฺฐจริยา อปเนยฺยํ. ‘‘สาธุ วตสฺส สจาหํ อิมํ ปุคฺคลํ อิมมฺหา พฺรหฺมจริยา จาเวยฺย’’นฺติ อิมินา อธิปฺปาเยน อนุทฺธํเสยฺยาติ วุตฺตํ โหติ. เอเตน [Pg.138] เอกํ จาวนาธิปฺปายํ คเหตฺวา อวเสสา อกฺโกสาธิปฺปาโย กมฺมาธิปฺปาโย วุฏฺฐานาธิปฺปาโย อุโปสถฏฺฐปนาธิปฺปาโย ปวารณฏฺฐปนาธิปฺปาโย อนุวิชฺชนาธิปฺปาโย ธมฺมกถาธิปฺปาโยติ สตฺต อธิปฺปายา ปฏิกฺขิตฺตา โหนฺติ. ตโต อปเรน สมเยนาติ ยสฺมึ สมเย อนุทฺธํสิโต โหติ, ตโต อญฺญสฺมึ สมเย. สมนุคฺคาหียมาโน วาติ อนุวิชฺชเกน กึ เต ทิฏฺฐนฺติอาทินา นเยน อนุวิชฺชิยมาโน อุปปริกฺขิยมาโน. อสมนุคฺคาหียมาโน วาติ ทิฏฺฐาทีสุ เกนจิ วตฺถุนาวา อนุวิชฺชกาทีสุ เยน เกนจิ ปุคฺคเลน วา อวุจฺจมาโน. อิเมสํ ปน ปทานํ ปรโต ‘‘ภิกฺขุ จ โทสํ ปติฏฺฐาตี’’ติ อิมินา สมฺพนฺโธ. อิทญฺหิ วุตฺตํ โหติ – เอวํ สมนุคฺคาหียมาโน วา อสมนุคฺคาหียมาโน วา ภิกฺขุ จ โทสํ ปติฏฺฐาติ ปฏิจฺจ ติฏฺฐติ ปฏิชานาติ, สงฺฆาทิเสโสติ. อิทญฺจ อมูลกภาวสฺส ปากฏกาลทสฺสนตฺถํ วุตฺตํ. อาปตฺตึ ปน อนุทฺธํสิตกฺขเณเยว อาปชฺชติ. อมูลกญฺเจว ตํ อธิกรณํ โหตีติ เอตฺถ ปน ทิฏฺฐมูลาทีนํ อภาเวน อมูลกํ, สมเถหิ อธิกรณียภาเวน อธิกรณํ. ยญฺหิ อธิกิจฺจ อารพฺภ ปฏิจฺจ สนฺธาย สมถา ปวตฺตนฺติ, ตํ อธิกรณํ. อิธ ปน ปาราชิกสงฺขาตํ อาปตฺตาธิกรณเมว อธิปฺเปตํ. ยทิ หิ ตํ อธิกรณํ ทิฏฺฐาทีหิ มูเลหิ อมูลกญฺเจว โหติ, อยํ โจเทตุํ อาคโต ภิกฺขุ จ โทสํ ปติฏฺฐาติ ปฏิจฺจ ติฏฺฐติ, ‘‘ตุจฺฉกํ มยา ภณิต’’นฺติอาทีนิ (ปารา. ๓๘๖) วทนฺโต ปฏิชานาติ, ตสฺส ภิกฺขุโน อนุทฺธํสิตกฺขเณเยว สงฺฆาทิเสโสติ, อยํ สิกฺขาปทสฺส ปทานุกฺกเมน อตฺโถ.

The eighth is “duṭṭho doso,” meaning corrupted and corrupting. For when anger arises, a person is corrupted by that anger, made to abandon their natural state, hence they are called “duṭṭho.” And they corrupt and destroy others, hence they are called “doso.” Thus, “duṭṭho doso” is a designation for one and the same person due to the difference in manner. “Appatīto” means not pleased, devoid of joy and happiness, that is, not pervaded by them. “Amūlakena” refers to what is unseen, unheard, and unsuspected by the accuser regarding the accused person. Because it lacks these grounds—namely seeing, hearing, and suspicion—it is called “amūlaka” (groundless). Moreover, whether that person has committed the offense or not is irrelevant here. And here, “unseen” means not seen with one’s own physical eye or divine eye; “unheard” means not heard being spoken by anyone; “unsuspected” means not suspected in the mind based on what was seen, heard, or cognized by oneself or another. Thus, it is by such a groundless accusation. “Pārājikena” refers to any one of the nineteen offenses suitable for a bhikkhu. However, in the Padabhājana (Pārā. 386), taking only those that come in the Pārājika section, it is stated as “by any one of the four.” “Anuddhaṃseyya” means one might destroy, ruin, utterly destroy, or overpower. Moreover, since one performs that denunciation either by accusing oneself or by causing another to accuse, in its Padabhājana it is said, “one accuses or causes to accuse.” Therein, in brief, there are four kinds of accusations: pointing out the matter, pointing out the offense, rejection of communion, and rejection of proper conduct. Among them, “pointing out the matter” is an accusation that proceeds in the manner of, “You have engaged in sexual intercourse,” and so on. “Pointing out the offense” is an accusation that proceeds in the manner of, “You have committed the offense of sexual intercourse,” and so on. “Rejection of communion” is a rejection that proceeds thus: “There is no Uposatha, Pavāraṇā, or Saṅghakamma with you.” With just this, however, it does not reach completion; it reaches completion only when connected with words such as, “You are not a samaṇa.” “Rejection of proper conduct” means the non-performance of respectful acts such as paying homage, rising up, making an añjali gesture, performing services of respect, fanning, and so on. This should be understood at the time when one who performs acts of veneration in sequence does not do them for one person while doing them for the rest. And with just this, it is called an accusation, but the offense does not yet reach completion. However, when asked, “Why do you not perform acts of veneration for me?” it reaches completion only when connected with words such as, “You are not a samaṇa.” Therefore, a bhikkhu who, standing near another bhikkhu, accuses him himself, or causes him to be accused by any householder or renunciant, by declaring this matter with words such as, “You have engaged in sexual intercourse,” or “You are not a samaṇa,” or even by a hand gesture—this one is said to “denounce.” “Appeva nāma naṃ imamhā brahmacariyā cāveyyaṃ” means, “Perhaps I might remove that person from this noble conduct.” It is meant that one might denounce with this intention: “It would indeed be good if I could make this person fall away from this holy life.” By this, taking the one intention of causing to fall away, the remaining seven intentions are rejected: the intention to abuse, the intention to perform a formal act, the intention to bring about rehabilitation from an offense, the intention to suspend the Uposatha, the intention to suspend the Pavāraṇā, the intention to interrogate, and the intention to give a Dhamma talk. “Tato aparena samayena” means at a time other than that time when one was denounced. “Samanuggāhīyamāno vā” means being interrogated or examined by an interrogator in the manner of, “What was seen by you?” and so on. “Asamanuggāhīyamāno vā” means not being questioned by any person, such as an interrogator, about any matter, such as what was seen. However, the connection of these words is with what follows: “and the bhikkhu admits his fault.” For this is what is meant: thus, whether being interrogated or not being interrogated, the bhikkhu admits his fault, stands by it, and confesses; it is a Saṅghādisesa. And this was said for the purpose of showing the time when the groundlessness becomes apparent. However, one commits the offense at the very moment of denouncing. In the phrase, “And that legal issue is groundless,” it is “groundless” due to the absence of grounds such as seeing, and it is a “legal issue” because it is to be settled by the settlements. For that on account of which the settlements proceed is called a “legal issue.” Here, however, only the legal issue concerning an offense, namely a Pārājika, is intended. For if that legal issue is indeed groundless regarding the grounds of seeing, and so on, and this bhikkhu who has come to accuse admits his fault, stands by it, and confesses, saying things like, “What was said by me was empty,” then for that bhikkhu, at the very moment of denouncing, it is a Saṅghādisesa. This is the meaning of the training rule in accordance with the sequence of words.

ราชคเห เมตฺติยภูมชเก ภิกฺขู อารพฺภ อมูลเกน ปาราชิเกน อนุทฺธํสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, กตูปสมฺปทํ สุทฺธํ วา อสุทฺธํ วา ปุคฺคลํ เยน ปาราชิเกน โจเทติ, ตํ ‘‘อยํ อนชฺฌาปนฺโน’’ติ ญตฺวา จาวนาธิปฺปาเยน ‘‘กโรตุ เม อายสฺมา โอกาสํ, อหํ ตํ วตฺตุกาโม’’ติ เอวํ โอกาสํ อกาเรตฺวา โจเทนฺตสฺส สเจ โส ตงฺขเณเยว ชานาติ ‘‘มํ โจเทตี’’ติ, วาจาย วาจาย สงฺฆาทิเสโส เจว ทุกฺกฏญฺจ. โอกาสํ กาเรตฺวา โจเทนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโสเยว. หตฺถมุทฺทาย สมฺมุขา โจเทนฺตสฺสาปิ เอเสว นโย. ปรมฺมุขา โจเทนฺตสฺส ปน สีสํ น เอติ. อตฺตนา สมีเป ฐตฺวา อญฺญํ ภิกฺขุํ อาณาเปติ[Pg.139], โส ตสฺส วจเนน ตํ โจเทติ, โจทาปกสฺเสว วุตฺตนเยน อาปตฺติโย. อถ โสปิ ‘‘มยา ทิฏฺฐํ สุตํ อตฺถี’’ติ โจเทติ, ทฺวินฺนมฺปิ ชานานํ ตเถว อาปตฺติโย. อกฺโกสาธิปฺปาเยน ปน โอกาสํ อกาเรตฺวา วทนฺตสฺส วุตฺตนเยเนว ปาจิตฺติยญฺเจว ทุกฺกฏญฺจ. โอกาสํ กาเรตฺวา วทนฺตสฺส ปาจิตฺติยเมว. กมฺมาธิปฺปาเยน อสมฺมุขา สตฺตวิธมฺปิ กมฺมํ กโรนฺตสฺส ทุกฺกฏเมว. วุฏฺฐานาธิปฺปาเยน ‘‘ตฺวํ อิตฺถนฺนามํ อาปตฺตึ อาปนฺโน, ตํ ปฏิกโรหี’’ติ วทนฺตสฺส, อุโปสถํ วา ปวารณํ วา ฐเปนฺตสฺส จ โอกาสกมฺมํ นตฺถิ, ฐปนกฺเขตฺตํ ปน ชานิตพฺพํ, อนุวิชฺชกสฺสาปิ โอสเฏ วตฺถุสฺมึ ‘‘อตฺเถตํ ตวา’’ติ อนุวิชฺชนาธิปฺปาเยน วทนฺตสฺส โอกาสกมฺมํ นตฺถิ, ธมฺมกถิกสฺสาปิ ‘‘โย อิทญฺจ อิทญฺจ กโรติ, อยํ อสฺสมโณ’’ติอาทินา นเยน อโนทิสกํ ธมฺมํ กเถนฺตสฺส โอกาสกมฺมํ นตฺถิ. สเจ ปน โอทิสฺส นิยเมตฺวา ‘‘อสุโก จ อสุโก จ อสฺสมโณ อนุปาสโก’’ติ กเถติ, อาสนโต โอรุยฺห อาปตฺตึ เทเสตฺวา คนฺตพฺพํ. อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ, สีลวิปตฺติ, ยํ โจเทติ วา โจทาเปติ วา, ตสฺส ‘‘อุปสมฺปนฺโน’’ติ สงฺขฺยุปคมนํ, ตสฺมึ สุทฺธสญฺญิตา, เยน ปาราชิเกน โจเทติ, ตสฺส ทิฏฺฐาทิวเสน อมูลกตา, จาวนาธิปฺปาเยน สมฺมุขาโจทนา, ตสฺส ตงฺขณวิชานนนฺติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ. เวทนา ปเนตฺถ ทุกฺขาเยวาติ.

In Rājagaha, regarding the monks Mettiya and Bhūmajaka, a rule was established concerning an unfounded accusation of a pārājika offense. It is a common formulation and can be committed by command. For one who accuses a person who is fully ordained—whether pure or impure—of a pārājika offense, knowing, “This person has not committed it,” with the intent to expel them, and without having permission requested thus, “Venerable, grant me permission, I wish to speak to you,” if the accused realizes at that very moment, “He is accusing me,” for each word, there is a saṅghādisesa and a dukkaṭa. For one who accuses after having permission requested, there is only a saṅghādisesa. For one who accuses face-to-face with a hand gesture, this is the same rule. However, for one who accuses in absence, it does not reach completion. If one stands nearby and commands another monk, and that one, by his word, accuses that person, the offenses are for the instigator alone, according to the method stated. Or if that commanded monk also accuses, adding, 'There is something I have seen, something I have heard,' then for both persons the offenses are just so. However, with the intent to revile, for one who speaks without having permission requested, according to the method stated, there is a pācittiya and a dukkaṭa. For one who speaks after having permission requested, there is only a pācittiya. For one who performs any of the seven kinds of formal acts in absence with the intention of a formal act, there is only a dukkaṭa. For one who speaks with the intention of rehabilitation, saying, “You have committed such-and-such an offense, you should make amends for it,” and for one who suspends the Uposatha or Pavāraṇā, there is no act of requesting permission; however, the sphere of suspension should be known. Also for an investigator, when a matter has come up, who speaks with the intention of investigating, saying, “Is this matter yours?”, there is no act of requesting permission. Also for a Dhamma-preacher who teaches the Dhamma without specifying, by the method of “Whoever does this and that, this one is not a recluse,” etc., there is no act of requesting permission. But if, having specified and designated, one says, “So-and-so and so-and-so are not recluses, not lay-followers,” one should descend from the seat, confess the offense, and go. There is no offense for the insane, etc. It is a moral failing. The five factors here are: the reckoning of the one whom one accuses or causes to be accused as 'ordained'; the perception of his purity; the baselessness, by way of what was seen, etc., of the pārājika with which one accuses; the face-to-face accusation with the intention to expel; and his recognition at that very moment. The origins, etc., are similar to those of taking what is not given. The feeling here is only painful.

ทุฏฺฐโทสสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Malice is concluded.

๙. อญฺญภาคิยสิกฺขาปทวณฺณนา

9. The Explanation of the Training Rule on an Unrelated Matter

นวเม อญฺญภาคิยสฺสาติอาทีสุ อญฺญภาคสฺส อิทํ, อญฺญภาโค วา อสฺส อตฺถีติ อญฺญภาคิยํ. อธิกรณนฺติ อาธาโร เวทิตพฺโพ, วตฺถุ อธิฏฺฐานนฺติ วุตฺตํ โหติ. โย หิ โส อฏฺฐุปฺปตฺติยํ ‘‘ทพฺโพ มลฺลปุตฺโต นามา’’ติ ฉคลโก วุตฺโต. โส ยฺวายํ อายสฺมโต ทพฺพสฺส มลฺลปุตฺตสฺส ภาโค โกฏฺฐาโส ปกฺโข มนุสฺสชาติ เจว ภิกฺขุภาโว จ, ตโต อญฺญสฺส ภาคสฺส โกฏฺฐาสสฺส ปกฺขสฺส โหติ ติรจฺฉานชาติยา [Pg.140] เจว ฉคลกภาวสฺส จ, โส วา อญฺญภาโค อสฺส อตฺถิ, ตสฺมา อญฺญภาคิยสงฺขฺยํ ลภติ. ยสฺมา จ เตสํ ‘‘อิมํ มยํ ทพฺพํ มลฺลปุตฺตํ นาม กโรมา’’ติ วทนฺตานํ ตสฺส นามกรณสญฺญาย อาธาโร วตฺถุ อธิฏฺฐานํ, ตสฺมา ‘‘อธิกรณ’’นฺติ เวทิตพฺโพ. ตญฺหิ สนฺธาย ‘‘สจฺจํ กิร ตุมฺเห, ภิกฺขเว, ทพฺพํ มลฺลปุตฺตํ อญฺญภาคิยสฺส อธิกรณสฺสา’’ติอาทิ (ปารา. ๓๙๑) วุตฺตํ. น วิวาทาธิกรณาทีสุ อญฺญตรํ, กสฺมา? อสมฺภวโต. น หิ เมตฺติยภูมชกา จตุนฺนํ อธิกรณานํ กสฺสจิ อญฺญภาคิยสฺส อธิกรณสฺส กิญฺจิเทสํ เลสมตฺตํ อุปฺปาทิยึสุ, น จ จตุนฺนํ อธิกรณานํ เลโส นาม อตฺถิ. ชาติเลสาทโย หิ ปุคฺคลานํเยว เลสา วุตฺตา, น วิวาทาธิกรณาทีนํ. ตญฺจ ‘‘ทพฺโพ มลฺลปุตฺโต’’ติ นามํ ตสฺส อญฺญภาคิยาธิกรณภาเว ฐิตสฺส ฉคลกสฺส โกจิ เทโส โหติ เถรํ ปาราชิเกน ธมฺเมน อนุทฺธํเสตุํ เลสมตฺโต, เอตฺถ จ ทิสฺสติ อปทิสฺสติ ‘‘อสฺส อย’’นฺติ โวหรียตีติ เทโส, ชาติอาทีสุ อญฺญตรโกฏฺฐาสสฺเสตํ อธิวจนํ. อญฺญมฺปิ วตฺถุํ ลิสฺสติ สิลิสฺสติ โวหารมตฺเตเนว อีสกํ อลฺลียตีติ เลโส, ชาติอาทีนํเยว อญฺญตรโกฏฺฐาสสฺเสตํ อธิวจนํ. ปทภาชเน (ปารา. ๓๙๓) ปน ยสฺส อญฺญภาคิยสฺส อธิกรณสฺส กิญฺจิเทสํ เลสมตฺตํ อุปาทาย ปาราชิเกน ธมฺเมน อนุทฺธํเสยฺย, ตํ ยสฺมา อฏฺฐุปฺปตฺติวเสเนว อาวิภูตํ, ตสฺมา ตํ อวิภชิตฺวา ยานิ ‘‘อธิกรณ’’นฺติ วจนสามญฺญโต อตฺถุทฺธารวเสน ปวตฺตานิ จตฺตาริ อธิกรณานิ, เตสํ อญฺญภาคิยตา จ ตพฺภาคิยตา จ ยสฺมา อปากฏา, ชานิตพฺพา จ วินยธเรหิ, ตสฺมา ตญฺจ อวสาเน อาปตฺตญฺญภาคิเยน โจทนญฺจ อาวิกาตุํ ‘‘อญฺญภาคิยสฺส อธิกรณสฺสาติ อาปตฺตญฺญภาคิยํ วา โหติ อธิกรณญฺญภาคิยํ วา’’ติอาทิ วุตฺตํ, เสสา วินิจฺฉยกถา อฏฺฐเม วุตฺตสทิสาเยว. อยํ ปน วิเสโส – อิทํ อญฺญภาคิยสฺส อธิกรณสฺส กิญฺจิเทสํ เลสมตฺตํ อุปาทาย ปาราชิเกน ธมฺเมน อนุทฺธํสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อิธ จ อาปตฺตญฺญภาคิยโจทนาย ตถาสญฺญิโนปิ อนาปตฺติ. องฺเคสุ จ อญฺญภาคิยสฺส อธิกรณสฺส กิญฺจิเทสํ เลสมตฺตํ อุปาทิยนตา อธิกาติ.

In the ninth, in the passage beginning 'aññabhāgiyassa,' this is of another part (aññabhāgassa), or it has another part (aññabhāgo assa atthi); hence, 'aññabhāgiya.' 'Adhikaraṇa' should be understood as the basis (ādhāro); it is said to be the ground (vatthu), the foundation (adhiṭṭhāna). For in the origin story, that goat was spoken of as 'Dabba the Mallian's son.' That goat belongs to another part, portion, and side—namely, of animal birth and the state of a goat—from that which is the part, portion, and side of the Venerable Dabba the Mallian's son—namely, human birth and the state of a monk. Or, it has that other part; therefore, it obtains the designation 'aññabhāgiya.' And because for those who said, 'Let us make this one named Dabba the Mallian's son,' it (the goat) was the basis, the ground, and the foundation for the perception of that naming, therefore it should be understood as 'adhikaraṇa.' It is with reference to this that it was said, 'Is it true, monks, that you... Dabba the Mallian's son concerning a legal question of another part?' and so on (Pārā. 391). It is not one of the legal questions beginning with disputes. Why? Because of impossibility. For Mettiyā and Bhūmajakā did not raise any aspect, a mere trace, of any of the four legal questions as a legal question of another part. And there is no such thing as a 'trace' of the four legal questions. For traces such as birth-trace are spoken of as traces of individuals only, not of legal questions beginning with disputes. And that name, 'Dabba the Mallian's son,' for that goat abiding in the state of being a legal question of another part, becomes some aspect, a mere trace, for harassing the Elder with a Pārājika offense. And here, 'deso' (aspect) is so-called because by it something is pointed out or indicated, by which it is spoken of as 'this is his'; it is a designation for one of the portions among birth and so on. 'Leso' (trace) is so-called because it sticks or adheres to another matter, or because it clings slightly merely by way of expression; it is a designation for one of the portions among birth and so on. But in the Word-Analysis (Pārā. 393), concerning the legal question of another part based on some aspect or mere trace of which one might harass with a Pārājika offense, since that legal question is already manifest by virtue of the origin story, therefore, without analyzing it—and because for the four legal questions that arise by way of extracting meaning from the general term 'adhikaraṇa,' whether they are 'of another part' or 'of that same part' is not evident, yet should be known by experts in the Vinaya—in order to clarify at the end both that legal question and the accusation involving an offense of another part, it was said: '“Of a legal question of another part” means it is either an offense of another part or a legal question of another part,' and so on. The remaining discussion on the legal decision is just like that stated in the eighth. This, however, is the distinction: this rule was laid down concerning the matter of harassing with a Pārājika offense, based on some aspect, a mere trace, of a legal question of another part. And here, in an accusation involving an offense of another part, there is no offense even for one who perceives it as such. And among the factors, the taking up of some aspect, a mere trace, of a legal question of another part is additional.

อญฺญภาคิยสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on a Matter of Another Part is Concluded.

๑๐. สงฺฆเภทสิกฺขาปทวณฺณนา

10. The Explanation of the Training Rule on Schism in the Sangha

ทสเม [Pg.141] สมคฺคสฺส สงฺฆสฺสาติ สหิตสฺส ภิกฺขุสงฺฆสฺส, จิตฺเตน จ สรีเรน จ อวิยุตฺตสฺสาติ อตฺโถ. เตเนวสฺส ปทภาชเน (ปารา. ๔๑๒) ‘‘สมคฺโค นาม สงฺโฆ สมานสํวาสโก สมานสีมายํ ฐิโต’’ติ วุตฺตํ. สมานสํวาสโก หิ สมจิตฺตตาย จิตฺเตน อวิยุตฺโต โหติ, สมานสีมายํ ฐิโต กายสามคฺคิทานโต สรีเรน อวิยุตฺโต. เภทาย ปรกฺกเมยฺยาติ ‘‘กถํ นามายํ ภิชฺเชยฺยา’’ติ เภทนตฺถาย วายาเมยฺย. เภทนสํวตฺตนิกํ วา อธิกรณนฺติ เภทนสฺส สงฺฆเภทสฺส อตฺถาย สํวตฺตนิกํ การณํ. อิมสฺมิญฺหิ โอกาเส ‘‘กามเหตุ กามนิทานํ กามาธิกรณ’’นฺติ อาทีสุ (ม. นิ. ๑.๑๖๘, ๑๗๘) วิย การณํ ‘‘อธิกรณ’’นฺติ อธิปฺเปตํ. ตํ เภทกรวตฺถุวเสน อฏฺฐารสวิธํ. สมาทายาติ คเหตฺวา. ปคฺคยฺห ติฏฺเฐยฺยาติ ตํ สงฺฆเภทสฺส อตฺถาย สํวตฺตนิกํ สงฺฆเภทนิพฺพตฺติสมตฺถํ การณํ คเหตฺวา ทีเปยฺย เจว นปฺปฏินิสฺสชฺเชยฺย จ. ภิกฺขูหิ เอวมสฺส วจนีโยติ เย ตํ ปคฺคยฺห ติฏฺฐนฺตํ สมฺมุขา ปสฺสนฺติ, เย วา ‘‘อสุกสฺมึ นาม วิหาเร’’ติ สุณนฺติ, เตหิ สพฺพนฺติเมน ปริจฺเฉเทน อฑฺฒโยชนมตฺตํ คนฺตฺวาปิ ยฺวายํ อนนฺตเร ‘‘มายสฺมา’’ติอาทิวจนกฺกโม วุตฺโต, เอวมสฺส วจนีโย. ทิสฺวา วา สุตฺวา วา อวทนฺตานํ ทุกฺกฏํ. เอตฺถ จ มาอิติ ปทํ ‘‘ปรกฺกมี’’ติปเทน ‘‘อฏฺฐาสี’’ติปเทน จ สทฺธึ ‘‘มา ปรกฺกมิ, มา อฏฺฐาสี’’ติ โยเชตพฺพํ. สเมตายสฺมา สงฺเฆนาติ อายสฺมา สงฺเฆน สทฺธึ สเมตุ สมาคจฺฉตุ, เอกลทฺธิโก โหตูติ อตฺโถ. กึ การณา? สมคฺโค หิ สงฺโฆ…เป… วิหรตีติ. ตตฺถ สมฺโมทมาโนติ อญฺญมญฺญสมฺปตฺติยา สุฏฺฐุ โมทมาโน. อวิวทมาโนติ ‘‘อยํ ธมฺโม, นายํ ธมฺโม’’ติ เอวํ น วิวทมาโน. เอโก อุทฺเทโส อสฺสาติ เอกุทฺเทโส, เอกโต ปวตฺตปาติโมกฺขุทฺเทโสติ อตฺโถ. ผาสุ วิหรตีติ สุขํ วิหรติ. เอวํ วิสุมฺปิ สงฺฆมชฺเฌปิ ติกฺขตฺตุํ วุจฺจมานสฺส อปฺปฏินิสฺสชฺชโต ทุกฺกฏํ. เอวญฺจ โสติอาทิมฺหิ สมนุภาสิตพฺโพติ สมนุภาสนกมฺมํ กาตพฺพํ. อิจฺเจตํ กุสลนฺติ อิติ เอตํ ปฏินิสฺสชฺชนํ กุสลํ เขมํ โสตฺถิภาโว ตสฺส ภิกฺขุโน. โน เจ [Pg.142] ปฏินิสฺสชฺเชยฺย, สงฺฆาทิเสโสติ เอตฺถ สมนุภาสนกมฺมปริโยสาเน อปฺปฏินิสฺสชฺชนฺตสฺส สงฺฆาทิเสโส. เสสํ อุตฺตานปทตฺถเมว.

In the tenth [section], “of a united Sangha” means of a harmonious community of monks, not separated in mind and body—this is the meaning. Therefore, in the analysis of the words (Pārā. 412), it is said: “A united Sangha is one that shares the same communion and stands within the same boundary.” For one who shares the same communion is not separated in mind due to unity of mind, and one who stands within the same boundary is not separated in body because of the giving of bodily unity. “Should strive for schism” means he should exert himself with the thought, “How might this [Sangha] be divided?” for the purpose of causing division. “A cause leading to schism” means a cause that leads to division, to the splitting of the Sangha. For in this context, as in such phrases as “caused by desire, originating from desire, a matter concerning desire” (M. Ni. 1.168, 178), the term “adhikaraṇa” is intended to mean a cause. That cause, in terms of the grounds for schism, is of eighteen kinds. “Having taken up” means having grasped. “Should persist in holding it up” means having taken up that cause which leads to schism, capable of producing division in the Sangha, he should display it and not relinquish it. “The monks should say this to him”: those who see him persisting in holding it up in person, or hear about it, saying, “In such and such a monastery,” should go, as a final measure, even a distance of half a yojana, and say to him the sequence of words beginning with, “Venerable, do not…”. For those who see or hear but do not speak, it is a wrong-doing. Here, the word “mā” (do not) should be connected with the words “parakkami” (strive) and “aṭṭhāsī” (persist), meaning “do not strive, do not persist.” “Let the venerable one reconcile with the Sangha”: the venerable one should reconcile, come together with the Sangha; the meaning is, let him be of one view. For what reason? “For a united Sangha… dwells comfortably.” Here, “rejoicing together” means rejoicing well in each other’s success. “Not disputing” means not arguing, saying, “This is the Dhamma, this is not the Dhamma.” “Having one recitation” means `ekuddeso`; the meaning is that the Pātimokkha recitation proceeds as one. “Dwells comfortably” means dwells happily. Thus, for one who is told three times separately and also in the midst of the Sangha, upon not relinquishing, it is a wrong-doing. “And thus…”: here, he should be formally admonished; the act of formal admonishment should be performed. “This is skillful”: this relinquishing is skillful, safe, and for the welfare of that monk. “If he does not relinquish, it is a Saṅghādisesa”: here, at the conclusion of the act of formal admonishment, for one who does not relinquish, it is a Saṅghādisesa. The rest is clear in meaning.

ราชคเห เทวทตฺตํ อารพฺภ สงฺฆเภทาย ปรกฺกมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, สมนุภาสนกมฺเม กริยมาเน อปฺปฏินิสฺสชฺชนฺตสฺส ญตฺติปริโยสาเน ทุกฺกฏํ, ทฺวีหิ กมฺมวาจาหิ ทฺเว ถุลฺลจฺจยา, ‘‘ยสฺส นกฺขมติ, โส ภาเสยฺยา’’ติ เอวํ ยฺย-การปตฺตาย ตติยกมฺมวาจาย ตญฺจ ทุกฺกฏํ เต จ ถุลฺลจฺจยา ปฏิปฺปสฺสมฺภนฺติ, สงฺฆาทิเสโสเยว ติฏฺฐติ. อสมนุภาสิยมานสฺส จ ปฏินิสฺสชฺชนฺตสฺส จ อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สีลวิปตฺติ, เภทาย ปรกฺกมนํ, ธมฺมกมฺเมน สมนุภาสนํ, กมฺมวาจาปริโยสานํ, อปฺปฏินิสฺสชฺชนนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมนุภาสนสมุฏฺฐานํ, อกิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, โลกวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, อกุสลจิตฺตํ, ทุกฺขเวทนนฺติ.

This was laid down in Rājagaha concerning Devadatta in the case of striving for schism in the Saṅgha. It is a general enactment, not a command. When the formal act of admonishment is being carried out, for one who does not relinquish it, there is an offense of wrong-doing at the conclusion of the motion; with two formal declarations, there are two grave offenses. At the third formal declaration, which has reached the form of 'yya' in the phrase, “Whoever does not approve, let him speak,” that offense of wrong-doing and those grave offenses are allayed; only the Saṅghādisesa offense remains. There is no offense for one who is not being formally admonished, for one who relinquishes it, and for one who is insane, and so on. Corruption of virtue. Striving for schism, admonishment by a legitimate formal act, the conclusion of the formal declaration, and non-relinquishment—these are the four factors here. It has its origin in the admonishment, is non-action, is freed by awareness, is intentional, is a worldly fault, is a bodily action and a verbal action, has an unwholesome mind, and has a painful feeling.

สงฺฆเภทสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on schism in the Saṅgha is concluded.

๑๑. เภทานุวตฺตกสิกฺขาปทวณฺณนา

11. The Explanation of the Training Rule on the Followers of a Schismatic

เอกาทสเม ตสฺเสว โข ปนาติ โย สงฺฆเภทาย ปรกฺกมติ, ตสฺเสว. อนุวตฺตกาติ ตสฺส ทิฏฺฐึ ขนฺตึ รุจึ คหเณน อนุปฏิปชฺชนกา. วคฺคํ อสามคฺคิปกฺขิยวจนํ วทนฺตีติ วคฺควาทกา. ยสฺมา ปน ติณฺณํ อุทฺธํ กมฺมารหา น โหนฺติ. น หิ สงฺโฆ สงฺฆสฺส กมฺมํ กโรติ, ตสฺมา ‘‘เอโก วา ทฺเว วา ตโย วา’’ติ วุตฺตํ. ชานาติ โนติ อมฺหากํ ฉนฺทาทีนิ ชานาติ. ภาสตีติ ‘‘เอวํ กโรมา’’ติ อมฺเหหิ สทฺธึ ภาสติ. อมฺหากมฺเปตํ ขมตีติ ยํ โส กโรติ, เอตํ อมฺหากมฺปิ รุจฺจติ. สเมตายสฺมนฺตานํ สงฺเฆนาติ อายสฺมนฺตานํ จิตฺตํ สงฺเฆน สทฺธึ สเมตุ สมาคจฺฉตุ, เอกีภาวํ คจฺฉตูติ วุตฺตํ โหติ. เสสํ ปทตฺถโต อุตฺตานเมว. วินิจฺฉยกถาเปตฺถ ทสเม วุตฺตสทิสาเยว.

In the eleventh: “of that very one” refers to that very one who strives for schism in the Saṅgha. “Followers” are those who conform by adopting his view, preference, and inclination. Those who speak words that are divisive and partisan to disharmony are called “speakers of division.” And since those numbering more than three are not liable for a formal act—for a Saṅgha does not perform a formal act against a Saṅgha—therefore it is said, “one or two or three.” “He knows” means he knows our consent and so forth. “He speaks” means he speaks with us, saying, “Let us do thus.” “This is acceptable to us too” means what he does is also agreeable to us. “May the venerable ones unite with the Saṅgha” means may the minds of the venerable ones unite with the Saṅgha, may they come together, may they reach a state of oneness—this is what is said. The rest is clear from the meaning of the words. The discussion of the decision here is also just like what was stated in the tenth.

อยํ ปน วิเสโส – อิทํ ราชคเห สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ เทวทตฺตสฺส สงฺฆเภทาย ปรกฺกมนฺตสฺส อนุวตฺตนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, องฺเคสุ จ ยถา ตตฺถ ปรกฺกมนํ, เอวํ อิธ อนุวตฺตนํ ทฏฺฐพฺพนฺติ.

This, however, is the difference: this was laid down at Rājagaha concerning a number of monks, in the case of supporting Devadatta, who was striving to cause a schism in the Saṅgha. And as for the factors, just as the striving was there, so here, the supporting should be understood.

เภทานุวตฺตกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on the Followers of a Schismatic is concluded.

๑๒. ทุพฺพจสิกฺขาปทวณฺณนา

12. The Explanation of the Training Rule on Being Difficult to Admonish

ทฺวาทสเม [Pg.143] ทุพฺพจชาติโกติ ทุพฺพจสภาโว, วตฺตุํ อสกฺกุเณยฺโยติ อตฺโถ. อุทฺเทสปริยาปนฺเนสูติ อุทฺเทเส ปริยาปนฺเนสุ อนฺโตคเธสุ, ‘‘ยสฺส สิยา อาปตฺติ, โส อาวิกเรยฺยา’’ติ เอวํ สงฺคหิตตฺตา อนฺโต ปาติโมกฺขสฺส วตฺตมาเนสูติ อตฺโถ. สหธมฺมิกํ วุจฺจมาโนติ สหธมฺมิเกน วุจฺจมาโน, การณตฺเถ เจตํ อุปโยควจนํ. ปญฺจหิ สหธมฺมิเกหิ สิกฺขิตพฺพตฺตา, เตสํ วา สนฺตกตฺตา ‘‘สหธมฺมิก’’นฺติ ลทฺธนาเมน พุทฺธปญฺญตฺเตน สิกฺขาปเทน วุจฺจมาโนติ อตฺโถ. วิรมถายสฺมนฺโต มม วจนายาติ เยน วจเนน มํ วทถ, ตโต มม วจนโต วิรมถ, มา มํ ตํ วจนํ วทถาติ วุตฺตํ โหติ. วทตุ สห ธมฺเมนาติ สหธมฺมิเกน สิกฺขาปเทน, สหธมฺเมน วา อญฺเญนปิ ปาสาทิกภาวสํวตฺตนิเกน วจเนน วเทตุ. ยทิทนฺติ วุทฺธิการณทสฺสนตฺเถ นิปาโต, เตน ยํ อิทํ อญฺญมญฺญสฺส หิตวจนํ, อาปตฺติโต จ วุฏฺฐาปนํ, เตน อญฺญมญฺญวจเนน อญฺญมญฺญวุฏฺฐาปเนน. เอวํ สํวทฺธาหิ ตสฺส ภควโต ปริสาติ เอวํ ปริสาย วุทฺธิการณํ ทสฺสิตํ โหติ. เสสํ อุตฺตานตฺถเมว. วินิจฺฉยกถาปิ ทสเม วุตฺตสทิสาเยว.

In the twelfth, 'of a nature difficult to admonish' means having a nature that is difficult to admonish; the meaning is 'one who cannot be spoken to.' 'Included in the recitation' means included in, contained within the recitation. Because all is included thus, 'Whatever offense there may be for someone, they should reveal it,' the meaning is 'occurring within the Pātimokkha.' 'Being spoken to in accordance with the Dhamma' means being spoken to by that which is in accordance with the Dhamma. And this word is in the accusative case, used in the sense of the instrumental. Because it is to be practiced by the five kinds of companions in the Dhamma, or because it is their possession, the meaning is: being spoken to by the training rule laid down by the Buddha, which has obtained the name 'sahadhammika' (in accordance with the Dhamma). 'Venerable sirs, desist from speaking to me' means: 'From that speech by which you speak to me, desist on my account; do not speak that speech to me.' 'Let one speak with the Dhamma' means: let one speak by the training rule that is in accordance with the Dhamma, or by other speech that is in accordance with the Dhamma and is conducive to inspiring confidence. 'That is to say' (yadidaṃ) is a particle in the sense of showing the cause for growth. By that is meant this mutual speaking for one another's welfare and this raising from an offense; by this mutual speaking and mutual raising. 'For thus this assembly of the Blessed One has grown'—in this way, the cause for the growth of the assembly is shown. The rest has a clear meaning. The discussion on the decision is also just like that which was stated in the tenth.

อยํ ปน วิเสโส – อิทํ โกสมฺพิยํ ฉนฺนตฺเถรํ อารพฺภ อตฺตานํ อวจนียกรณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, องฺเคสุ จ ยถา ตตฺถ ปรกฺกมนํ, เอวํ อิธ อวจนียกรณตา ทฏฺฐพฺพาติ.

This, however, is the difference: this was laid down at Kosambī concerning the Elder Channa with regard to the case of making oneself one who should not be spoken to. And as for the factors, just as the striving was there, so here, the act of making oneself one who should not be spoken to should be understood.

ทุพฺพจสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Being Difficult to Admonish is concluded.

๑๓. กุลทูสกสิกฺขาปทวณฺณนา

13. The Explanation of the Training Rule Concerning Corrupting Families

เตรสเม คามํ วา นิคมํวาติ เอตฺถ นครมฺปิ คาเม อนฺโตคธเมว. อุปนิสฺสาย วิหรตีติตตฺถ ปฏิพทฺธจีวราทิปจฺจยตาย ตํ นิสฺสาย วสติ. ปุปฺผทานาทีหิ มนุสฺสานํ สทฺธํ วินาเสนฺโต กุลานิ ทูเสตีติ กุลทูสโก. มาลาวจฺฉโรปนาทโย ปาปกา สมาจารา อสฺสาติ ปาปสมาจาโร. โส ภิกฺขูติ โส กุลทูสโก ภิกฺขุ. อายสฺมา โข [Pg.144] กุลทูสโก…เป… อลํ เต อิธ วาเสนาติ อิมินาสฺส ปพฺพาชนียกมฺมารหตํ ทสฺเสติ. ปพฺพาชนียกมฺมกโต ปเนส ยสฺมึ คาเม วา นิคเม วา กุลทูสกกมฺมํ กตํ, ยสฺมิญฺจ วิหาเร วสติ, เนว ตสฺมึ คาเม วา นิคเม วา จริตุํ ลภติ, น วิหาเร วสิตุํ. เอวญฺจ โส ภิกฺขูติเอตฺถ โสติ ปพฺพาชนียกมฺมกโต อธิปฺเปโต. ฉนฺเทน คจฺฉนฺตีติ ฉนฺทคามิโน, เอส นโย เสเสสุ. โส ภิกฺขูติ โส ‘‘ฉนฺทคามิโน’’ติอาทีนิ วทมาโน. ตสฺส วจนสฺส ปฏินิสฺสคฺคาย เอวํ วจนีโย, น กุลทูสนนิวารณตฺถาย. กุลทูสนกมฺเมน หิ โส อาปชฺชิตพฺพา อาปตฺติโย ปุพฺเพว อาปนฺโน, เอวํ ปนสฺส วิสุมฺปิ สงฺฆมชฺเฌปิ วุจฺจมานสฺส อปฺปฏินิสฺสชฺชโต อปรํ ทุกฺกฏํ. เอวญฺจ โสติอาทิ อิโต ปุพฺเพ วุตฺตญฺจ อวุตฺตญฺจ สพฺพํ อุตฺตานตฺถเมว. วินิจฺฉยกถาปิ ทสเม วุตฺตสทิสาเยว.

In the thirteenth, in the phrase 'a village or a town,' a city is also included within 'village.' 'Dwells dependent on' means one resides relying on that place due to having connected requisites such as robes. A 'family-corrupter' (kuladūsako) is so called because he corrupts families by destroying people's faith through actions such as giving flowers. One of 'evil conduct' (pāpasamācāro) is so called because he has evil practices such as planting flowering saplings. 'That monk' means that monk who is a family-corrupter. By the text, 'Venerable… enough of your staying here,' it shows his deserving of the act of banishment. Furthermore, one who has been subjected to the act of banishment may neither wander in the village or town where the act of corrupting families was committed, nor dwell in the monastery where he resides. And so, in the phrase 'that monk,' 'that' is understood as one who has been subjected to the act of banishment. 'Those who go by desire' (chandagāmino) are those who act with partiality; this is the method for the remaining cases. 'That monk' refers to the one who says, 'Those who go by desire,' and so on. He should be spoken to thus for the abandoning of that statement, not for the purpose of preventing the corrupting of families. For by the act of corrupting families, he has already incurred the offenses that are to be incurred. But if, when he is spoken to both individually and in the midst of the Saṅgha, he does not abandon it, another offense of wrong-doing is incurred. The phrase 'And so that monk...' and so on, and everything stated or omitted before this, has a clear meaning. The discussion on the decision is also just like that which was stated in the tenth.

อยํ ปน วิเสโส – อิทํ สาวตฺถิยํ อสฺสชิปุนพฺพสุเก ภิกฺขู อารพฺภ ฉนฺทคามิตาทีหิ ปาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, องฺเคสุ จ ยถา ตตฺถ ปรกฺกมนํ, เอวํ อิธ ฉนฺทาทีหิ ปาปนํ ทฏฺฐพฺพนฺติ.

However, this is the distinction: this was laid down in Sāvatthī concerning the monks Assaji and Punabbasuka, in the matter of causing them to act with partiality due to desire, and so on. And as for the factors, just as there was striving in that case, so here the act of causing partiality through desire and so on should be understood.

กุลทูสกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule Concerning Corrupting Families is finished.

นิคมนวณฺณนา

The Explanation of the Conclusion

อุทฺทิฏฺฐา โข…เป… เอวเมตํ ธารยามีติเอตฺถ ปฐมํ อาปตฺติ เอเตสนฺติ ปฐมาปตฺติกา, ปฐมํ วีติกฺกมนกฺขเณเยว อาปชฺชิตพฺพาติ อตฺโถ. อิตเร ปน ยถา ตติเย จ จตุตฺเถ จ ทิวเส โหตีติ เอตฺถ ‘‘ตติยโก, จตุตฺถโก’’ติ วุจฺจติ, เอวํ ยาวตติเย สมนุภาสนกมฺเม โหนฺตีติ ยาวตติยกาติ เวทิตพฺพา. ยาวตีหนฺติ ยตฺตกานิ อหานิ. ชานํ ปฏิจฺฉาเทตีติ ชานนฺโต ปฏิจฺฉาเทติ. ตตฺถายํ ปฏิจฺฉาทนลกฺขณสฺส มาติกา – อาปตฺติ จ โหติ, อาปตฺติสญฺญี จ, ปกตตฺโต จ โหติ, ปกตตฺตสญฺญี จ, อนนฺตรายิโก จ โหติ, อนนฺตรายิกสญฺญี จ, ปหุ จ โหติ, ปหุสญฺญี จ, ฉาเทตุกาโม จ โหติ, ฉาเทติ จาติ. ตตฺถ อาปตฺติ จ โหติ, อาปตฺติสญฺญี จาติ ยํ อาปตฺตึ อาปนฺโน, สา เตรสนฺนํ อญฺญตรา โหติ, โสปิ จ ตตฺถ วตฺถุวเสน วา ‘‘อิทํ ภิกฺขูนํ น วฏฺฏตี’’ติ [Pg.145] นามมตฺตวเสน วา ‘‘อยํ อิตฺถนฺนามา อาปตฺตี’’ติ อาปตฺติสญฺญีเยว หุตฺวา ‘‘น ทานิ นํ กสฺสจิ อาโรเจสฺสามี’’ติ เอวํ ฉาเทตุกาโมว ธุรํ นิกฺขิปิตฺวา อรุณํ อุฏฺฐาเปติ, ฉนฺนา โหติ อาปตฺติ. สเจ ปเนตฺถ อนาปตฺติสญฺญี วา โหติ, อญฺญาปตฺติกฺขนฺธสญฺญี วา, เวมติโก วา, อจฺฉนฺนาว โหติ. ปกตตฺโตติ อนุกฺขิตฺโต สมานสํวาสโก. โส เจ ปกตตฺตสญฺญี หุตฺวา วุตฺตนเยเนว ฉาเทติ, ฉนฺนา โหติ. อนนฺตรายิโกติ ยสฺส ทสสุ ราชโจรอคฺคิอุทกมนุสฺสอมนุสฺสวาฬสรีสปชีวิตพฺรหฺมจริยนฺตราเยสุ เอโกปิ นตฺถิ, โส เจ อนนฺตรายิกสญฺญี ฉาเทติ, ฉนฺนา โหติ. ปหูติ โย สกฺโกติ ภิกฺขุโน สนฺติกํ คนฺตุญฺเจว อาโรเจตุญฺจ, โส เจ ปหุสญฺญี หุตฺวา ฉาเทติ, ฉนฺนา โหติ. ฉาเทตุกาโม จ โหติ, ฉาเทติ จาติอิทํ อุตฺตานเมว. สเจปิ หิ โส สภาคํ ทิสฺวา ‘‘อยํ เม อุปชฺฌาโย วา อาจริโย วา’’ติ ลชฺชาย นาโรเจติ, ฉนฺนาว โหติ. อุปชฺฌายาทิภาโว หิ อิธ อปฺปมาณํ, สภาคมตฺตเมว ปมาณํ. อยํ ‘‘ชานํ ปฏิจฺฉาเทตี’’ติปทสฺส สงฺเขปโต อตฺถวินิจฺฉโย.

It has been recited...etc....thus I maintain it. Herein, because for these there is a first incurring of an offense, they are called paṭhamāpattikā, offenses of the first incurring; the meaning is that they are to be incurred at the very moment of the first transgression. As for the others, just as a fever on the third and fourth day is called 'of the third day' and 'of the fourth day,' so too, because these offenses occur up to the third act of admonition, they are to be known as yāvatatiyakā, offenses up to the third. Yāvatīhaṃ means 'for as many days.' Jānaṃ paṭicchādeti means 'knowing, one conceals.' Herein is the matrix for the characteristic of concealment: there is an offense, and one is percipient of it as an offense; one is in full standing, and one is percipient of being in full standing; one is without impediment, and one is percipient of being without impediment; one is capable, and one is percipient of being capable; one desires to conceal, and one does conceal. Herein, 'there is an offense, and one is percipient of it as an offense' means: whichever offense one has incurred, it is one of the thirteen Saṅghādisesa offenses. And that bhikkhu, being percipient of it as an offense—either by way of the substance, thinking, 'This is not allowable for bhikkhus,' or by way of the name only, thinking, 'This is an offense with such-and-such a name'—and desiring to conceal it, thinking, 'Now I will not inform anyone about it,' lays down the responsibility and lets the dawn arise; the offense is thereby concealed. But if, in this case, one is percipient of it as no offense, or is percipient of it as an offense of another class, or is doubtful, it remains unconcealed. 'In full standing' means not suspended and in communion. If, being percipient of being in full standing, one conceals it in the aforesaid manner, it is concealed. 'Without impediment' means one for whom there is not even one of the ten impediments: from a king, a thief, fire, water, humans, non-humans, beasts of prey, serpents, to one's life, or to the holy life. If, being percipient of being without impediment, one conceals, it is concealed. 'Capable' means one who is able to go to a bhikkhu's presence and inform him. If, being percipient of being capable, one conceals, it is concealed. 'One desires to conceal, and one does conceal'—this is self-evident. Indeed, even if, having seen a fellow bhikkhu, one does not inform him out of shame, thinking, 'This is my preceptor' or 'This is my teacher,' it is still concealed. For in this matter, the status of being a preceptor and so on is not the standard; the mere fact of a fellow bhikkhu's presence is the standard. This is the concise determination of the meaning of the phrase 'knowing, one conceals.'

ตาวตีหนฺติ ตตฺตกานิ อหานิ, ปฏิจฺฉาทิตทิวสโต ปฏฺฐาย ยาว อาโรจิตทิวโส, ตาว ทิวสปกฺขมาสสํวจฺฉรวเสน ยตฺตโก กาโล อติกฺกนฺโต, ตตฺตกํ กาลนฺติ อตฺโถ. อกามา ปริวตฺถพฺพนฺติ น กาเมน น วเสน, อถ โข อกาเมน อวเสน ปริวาสํ สมาทาย วตฺถพฺพํ. ตตฺถ ปฏิจฺฉนฺนปริวาโส สุทฺธนฺตปริวาโส สโมธานปริวาโส จาติ ติวิโธ ปริวาโส. ตตฺถ ปฏิจฺฉนฺนปริวาโส ตาว ยถาปฏิจฺฉนฺนาย อาปตฺติยา ทาตพฺโพ. กสฺสจิ หิ เอกาหปฺปฏิจฺฉนฺนา อาปตฺติ โหติ, กสฺสจิ ทฺวีหาทิปฺปฏิจฺฉนฺนา. กสฺสจิ เอกา อาปตฺติ โหติ, กสฺสจิ ทฺเว วา ติสฺโส วา ตทุตฺตริ วา. ตสฺมา ปฏิจฺฉนฺนปริวาสํ เทนฺเตน ปฐมเมว วุตฺตนเยน ปฏิจฺฉนฺนภาวํ ญตฺวา ตโต ปฏิจฺฉนฺนทิวเส จ อาปตฺติโย จ สลฺลกฺเขตฺวา สเจ เอกา เอกาหปฺปฏิจฺฉนฺนา โหติ, ‘‘อหํ, ภนฺเต, เอกํ อาปตฺตึ อาปชฺชึ สญฺเจตนิกํ สุกฺกวิสฺสฏฺฐึ เอกาหปฺปฏิจฺฉนฺน’’นฺติ เอวํ ปริวาสํ ยาจาเปตฺวา ขนฺธเก (จูฬว. ๙๘) อาคตนเยน กมฺมวาจํ วตฺวา ปริวาโส ทาตพฺโพ. อถ ทฺวีหตีหาทิปฺปฏิจฺฉนฺนา โหติ[Pg.146], ทฺวีหปฺปฏิจฺฉนฺนํ ตีหปฺปฏิจฺฉนฺนํ จตูหปฺปฏิจฺฉนฺนํ ปญฺจาหปฺปฏิจฺฉนฺนํ…เป… จุทฺทสาหปฺปฏิจฺฉนฺนนฺติเอวํ ยาว จุทฺทสทิวสานิ ทิวสวเสน โยชนา กาตพฺพา, ปญฺจทสทิวสปฺปฏิจฺฉนฺนายํ ‘‘ปกฺขปฺปฏิจฺฉนฺน’’นฺติ โยชนา กาตพฺพา. ตโต ยาว เอกูนตึสติโม ทิวโส, ตาว ‘‘อติเรกปกฺขปฺปฏิจฺฉนฺน’’นฺติ, ตโต มาสปฺปฏิจฺฉนฺนํ อติเรกมาสปฺปฏิจฺฉนฺนํ ทฺเวมาสปฺปฏิจฺฉนฺนํ อติเรกทฺเวมาสปฺปฏิจฺฉนฺนํ เตมาสปฺปฏิจฺฉนฺนํ…เป… อติเรกเอกาทสมาสปฺปฏิจฺฉนฺนนฺติ เอวํ โยชนา กาตพฺพา. สํวจฺฉเร ปุณฺเณ ‘‘เอกสํวจฺฉรปฺปฏิจฺฉนฺน’’นฺติ, ตโต ปรํ อติเรกสํวจฺฉรํ ทฺเวสํวจฺฉรํ เอวํ ยาว สฏฺฐิสํวจฺฉรอติเรกสฏฺฐิสํวจฺฉรปฺปฏิจฺฉนฺนนฺติ, ตโต วา ภิยฺโยปิ วตฺวา โยชนา กาตพฺพา.

Tāvatīhaṃ means 'for as many days as there are'; that is, from the day of concealment up to the day of confession, for whatever period has elapsed—whether reckoned by days, fortnights, months, or years—for that much time is the meaning. 'Not willingly should one reside under probation' means not according to one's own desire or volition; rather, having undertaken probation, one must reside unwillingly. Herein, probation is of three kinds: concealed probation, pure probation, and reconciliation probation. First, concealed probation should be given according to the concealed offense. For some, an offense is concealed for one day; for others, for two days or more. Some have one offense, others two, three, or even more. Therefore, when granting concealed probation, one must first determine the fact of concealment as explained above, then assess both the days of concealment and the offenses. If there is one offense concealed for one day, one should have him request probation by saying: 'Venerable sir, I have committed one intentional offense of emission of semen, concealed for one day.' Then, following the procedure given in the Khandhaka (Cūḷavagga 98), the formal motion should be recited, and probation granted. If the concealment is for two, three, or more days—such as 'two-day concealment,' 'three-day concealment,' 'four-day concealment,' 'five-day concealment'... up to 'fourteen-day concealment'—the formulation should be made according to the days. For concealment of fifteen days, it should be termed 'fortnight concealment.' Beyond that, up to the twenty-ninth day, it is 'additional-fortnight concealment'; then 'month concealment,' 'additional-month concealment,' 'two-month concealment,' 'additional-two-month concealment,' 'three-month concealment'... up to 'additional-eleven-month concealment.' When a full year is completed, it is termed 'one-year concealment.' Beyond that, 'additional-year concealment,' 'two-year concealment,' and so on, up to 'sixty-year concealment' and 'additional-sixty-year concealment'; or, having stated even more, the formulation should be made.

สเจ ปน ทฺเว ติสฺโส ตทุตฺตริ วา อาปตฺติโย โหนฺติ, ยถา ‘‘เอกํ อาปตฺติ’’นฺติ วุตฺตํ, เอวํ ‘‘ทฺเว อาปตฺติโย, ติสฺโส อาปตฺติโย’’ติ วตฺตพฺพํ. ตโต ปรํ ปน สตํ วา โหตุ, สหสฺสํ วา, ‘‘สมฺพหุลา’’ติ วตฺตุํ วฏฺฏติ. นานาวตฺถุกาสุปิ ‘‘อหํ, ภนฺเต, สมฺพหุลา สงฺฆาทิเสสา อาปตฺติโย อาปชฺชึ เอกํ สุกฺกวิสฺสฏฺฐึ เอกํ กายสํสคฺคํ เอกํ ทุฏฺฐุลฺลวาจํ เอกํ อตฺตกามํ เอกํ สญฺจริตฺตํ เอกาหปฺปฏิจฺฉนฺนาโย’’ติ เอวํ คณนวเสน วา, ‘‘อหํ, ภนฺเต, สมฺพหุลา สงฺฆาทิเสสา อาปตฺติโย อาปชฺชึ นานาวตฺถุกาโย เอกาหปฺปฏิจฺฉนฺนาโย’’ติ เอวํ วตฺถุกิตฺตนวเสน วา, ‘‘อหํ, ภนฺเต, สมฺพหุลา สงฺฆาทิเสสา อาปตฺติโย อาปชฺชึ เอกาหปฺปฏิจฺฉนฺนาโย’’ติ เอวํ นามมตฺตวเสน วา โยชนา กาตพฺพา. ตตฺถ นามํ ทุวิธํ สชาติสาธารณํ สพฺพสาธารณญฺจ, ตตฺถ สงฺฆาทิเสโสติ สชาติสาธารณํ, อาปตฺตีติ สพฺพสาธารณํ, ตสฺมา ‘‘สมฺพหุลา อาปตฺติโย อาปชฺชึ เอกาหปฺปฏิจฺฉนฺนาโย’’ติ เอวํ สพฺพสาธารณนามวเสนาปิ วตฺตุํ วฏฺฏติ. อิทญฺหิ ปริวาสาทิวินยกมฺมํ วตฺถุวเสน โคตฺตวเสน นามวเสน อาปตฺติวเสน จ กาตุํ วฏฺฏติเยว. ตตฺถ สุกฺกวิสฺสฏฺฐีติ วตฺถุ เจว โคตฺตญฺจ, สงฺฆาทิเสโสติ นามญฺเจว อาปตฺติ จ, ตตฺถ ‘‘สุกฺกวิสฺสฏฺฐึ กายสํสคฺค’’นฺติอาทิวจเนนาปิ ‘‘นานาวตฺถุกาโย’’ติวจเนนาปิ วตฺถุ เจว โคตฺตญฺจ คหิตํ โหติ, ‘‘สงฺฆาทิเสโส’’ติวจเนนาปิ ‘‘อาปตฺติโย’’ติวจเนนาปิ นามญฺเจว อาปตฺติ จ คหิตา โหติ, ตสฺมา เอเตสุ ยสฺส กสฺสจิ วเสน กมฺมวาจา กาตพฺพา.

If, however, there are two, three, or more offenses, then just as it was said, “one offense,” so it should be said, “two offenses,” “three offenses.” Beyond that, however, whether there be a hundred or a thousand, it is proper to say “numerous.” Even for offenses with different grounds, the application should be made either by way of enumeration, thus: “Venerable sir, I have committed numerous Saṅghādisesa offenses—one of emission of semen, one of physical contact, one of a lewd statement, one of serving one’s own desires, one of acting as a go-between—concealed for one day”; or by way of stating the grounds, thus: “Venerable sir, I have committed numerous Saṅghādisesa offenses with different grounds, concealed for one day”; or by way of the name only, thus: “Venerable sir, I have committed numerous Saṅghādisesa offenses, concealed for one day.” Therein, the name is twofold: common to its own kind and common to all. Therein, “Saṅghādisesa” is common to its own kind; “offense” is common to all. Therefore, it is also proper to speak by way of the name common to all, thus: “I have committed numerous offenses, concealed for one day.” For this Vinaya act, such as probation, may indeed be performed by way of the ground, by way of the classification, by way of the name, and by way of the offense. Therein, “emission of semen” is both the ground and the classification; “Saṅghādisesa” is both the name and the offense. Therein, by the statement “emission of semen, physical contact,” etc., and by the statement “of different grounds,” both the ground and the classification are taken. By the statement “Saṅghādisesa” and by the statement “offenses,” both the name and the offense are taken. Therefore, the formal act should be performed by way of any one of these.

กมฺมวาจาปริโยสาเน [Pg.147] จ สเจ อปฺปภิกฺขุโก อาวาโส โหติ, สกฺกา รตฺติจฺเฉทํ อนาปชฺชนฺเตน วสิตุํ, ตตฺเถว ‘‘ปริวาสํ สมาทิยามิ, วตฺตํ สมาทิยามี’’ติ ติกฺขตฺตุํ วตฺตํ สมาทาตพฺพํ, สมาทิยิตฺวา ตตฺเถว สงฺฆสฺส อาโรเจตฺวา ปุน อาคตาคตานํ ภิกฺขูนํ อาโรเจนฺเตน วตฺตเภทญฺจ รตฺติจฺเฉทญฺจ อกตฺวา ปริวสิตพฺพํ. สเจ น สกฺกา โหติ ปริวาสํ โสเธตุํ, นิกฺขิตฺตวตฺเตน วสิตุกาโม โหติ, ตตฺเถว สงฺฆมชฺเฌ, เอกปุคฺคลสฺส วา สนฺติเก ‘‘ปริวาสํ นิกฺขิปามิ, วตฺตํ นิกฺขิปามี’’ติ ปริวาโส นิกฺขิปิตพฺโพ, เอกปเทนาปิ เจตฺถ นิกฺขิตฺโต โหติ ปริวาโส, ทฺวีหิ ปน สุนิกฺขิตฺโตเยว, สมาทาเนปิ เอเสว นโย. นิกฺขิตฺตกาลโต ปฏฺฐาย ปกตตฺตฏฺฐาเน ติฏฺฐติ, อถาเนน ปจฺจูสสมเย เอเกน ภิกฺขุนา สทฺธึ ปริกฺขิตฺตสฺส วิหารสฺส ปริกฺเขปโต, อปริกฺขิตฺตสฺส ปริกฺเขปารหฏฺฐานโต ทฺเว เลฑฺฑุปาเต อติกฺกมิตฺวา มหามคฺคโต โอกฺกมฺม คุมฺเพน วา วติยา วา ปฏิจฺฉนฺนฏฺฐาเน นิสีทิตฺวา อนฺโตอรุเณเยว วตฺตํ สมาทิยิตฺวา อาโรเจตพฺพํ. ยมฺปิ อญฺญํ ภิกฺขุํ ปสฺสติ, ตสฺสาปิ อาโรเจตพฺพเมว. อรุเณ อุฏฺฐิเต ตสฺส สนฺติเก วตฺตํ นิกฺขิปิตฺวา วิหารํ คนฺตพฺพํ. สเจ โส ปุเร อรุเณเยว เกนจิ กรณีเยน คโต, วิหารํ คนฺตฺวา ยํ สพฺพปฐมํ ภิกฺขุํ ปสฺสติ, ตสฺส อาโรเจตฺวา นิกฺขิปิตพฺพํ. เอวํ สลฺลกฺเขตฺวา ยาว รตฺติโย ปูเรนฺติ, ตาว ปริวตฺถพฺพํ, อยํ สงฺเขปโต ปฏิจฺฉนฺนปริวาสวินิจฺฉโย, วิตฺถาโร ปน สมนฺตปาสาทิกาย วินยสํวณฺณนาย (จูฬว. อฏฺฐ. ๙๗) วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺโพ.

And at the conclusion of the formal act, if the residence has few bhikkhus and it is possible to stay without incurring a break in the nights, the duties should be undertaken right there by reciting three times: 'I undertake the probation, I undertake the duties.' Having undertaken them, one should inform the Sangha right there and, by informing the bhikkhus who arrive one after another, one should observe the probation without breaking the duties and without incurring a break in the nights. If it is not possible to complete the probation and one wishes to stay having set aside the duties, the probation should be set aside right there in the midst of the Sangha or in the presence of a single individual, saying: 'I set aside the probation, I set aside the duties.' The probation is set aside even with a single phrase, but with two it is well set aside. This same method applies to undertaking them. From the time it is set aside, one stands in the position of a regular bhikkhu. Then, at dawn, this bhikkhu, together with one other bhikkhu, should go beyond two clod-throws from the enclosure of an enclosed monastery, or from a place suitable for an enclosure for an unenclosed one, step aside from the main road, and sit in a concealed place, such as by a bush or by a fence. While it is still before dawn, he should undertake the duties and announce it. Whatever other bhikkhu he sees, he should announce it to him as well. When dawn has broken, he should set aside the duties in the presence of that bhikkhu and go to the monastery. If that bhikkhu has left before dawn on some business, one should go to the monastery and, having announced it to the very first bhikkhu one sees, set the duties aside. Having thus marked the nights, one should observe the probation for as long as the nights are being completed. This, in brief, is the determination of concealed probation. The detailed account, however, should be understood according to the method stated in the Samantapāsādikā, the commentary on the Vinaya.

อิตเรสุ ปน ทฺวีสุ ‘‘อาปตฺติปริยนฺตํ น ชานาติ, รตฺติปริยนฺตํ น ชานาตี’’ติ (จูฬว. ๑๕๗) อิมสฺมึ วตฺถุสฺมึ ขนฺธเก อนุญฺญาโต สุทฺธนฺตปริวาโส นาม, โส ทุวิโธ จูฬสุทฺธนฺโต มหาสุทฺธนฺโตติ, ทุวิโธปิ เจส รตฺติปริจฺเฉทํ สกลํ วา เอกจฺจํ วา อชานนฺตสฺส จ อสฺสรนฺตสฺส จ ตตฺถ เวมติกสฺส จ ทาตพฺโพ. อาปตฺติปริยนฺตํ ปน ‘‘เอตฺติกา อหํ อาปตฺติโย อาปนฺโน’’ติ ชานาตุ วา, มา วา, อการณเมตํ. ตสฺส ทานวิธิ ขนฺธเก อาคโต, วินิจฺฉยกถา ปน วิตฺถารโต สมนฺตปาสาทิกายํ (จูฬว. อฏฺฐ. ๑๐๒) วุตฺตา. อิตโร ปน สโมธานปริวาโส นาม, โส ติวิโธ โหติ โอธานสโมธาโน [Pg.148] อคฺฆสโมธาโน มิสฺสกสโมธาโนติ. ตตฺถ โอธานสโมธาโน นาม อนฺตราปตฺตึ อาปชฺชิตฺวา ปฏิจฺฉาเทนฺตสฺส ปริวุตฺถทิวเส โอธุนิตฺวา มกฺเขตฺวา ปุริมาย อาปตฺติยา มูลทิวสปริจฺเฉเท ปจฺฉา อาปนฺนํ อาปตฺตึ สโมทหิตฺวา ทาตพฺพปริวาโส วุจฺจติ. อคฺฆสโมธาโน นาม สมฺพหุลาสุ อาปตฺตีสุ ยา เอกา วา ทฺเว วา ติสฺโส วา สมฺพหุลา วา อาปตฺติโย สพฺพจิรปฺปฏิจฺฉนฺนาโย, ตาสํ อคฺเฆน สโมธาย ตาสํ รตฺติปริจฺเฉทวเสน อวเสสานํ อูนตรปฺปฏิจฺฉนฺนานํ อาปตฺตีนํ ทาตพฺพปริวาโส วุจฺจติ. มิสฺสกสโมธาโน นาม นานาวตฺถุกาโย อาปตฺติโย เอกโต กตฺวา ทาตพฺพปริวาโส วุจฺจติ, อยํ ติวิเธปิ สโมธานปริวาเส สงฺเขปกถา, วิตฺถาโร ปน สมนฺตปาสาทิกายํ (จูฬว. อฏฺฐ. ๑๐๒) วุตฺโต, อิทํ ‘‘ปริวตฺถพฺพ’’นฺติ ปทสฺส วินิจฺฉยกถามุขํ.

However, in the other two cases, the probation permitted in the Khandhaka regarding this matter, 'he does not know the extent of the offense, he does not know the extent of the nights,' is called suddhantaparivāsa. It is of two kinds: cūḷasuddhanta and mahāsuddhanta. And both these types are to be given to one who does not know the division of nights, either entirely or partially, to one who does not remember, and to one who is doubtful about it. However, regarding the extent of the offense, whether one knows, 'I have committed this many offenses,' or does not, is not a factor. The procedure for giving it is found in the Khandhaka, but the detailed explanation is given in the Samantapāsādikā. The other, however, is called samodhānaparivāsa. It is of three kinds: odhānasamodhāna, agghasamodhāna, and missakasamodhāna. Among these, odhānasamodhāna is said to be the probation to be given to one who, having committed and concealed an intervening offense, after shaking off and annulling the days already spent on probation, combines the later-committed offense into the reckoning of the original days of the former offense. Agghasamodhāna is said to be the probation to be given when, among many offenses, whichever offenses—one, two, three, or many—have been concealed for the longest time, are combined according to their value, and probation is given for the remaining, lesser-concealed offenses, according to the reckoning of nights of those longest-concealed offenses. Missakasamodhāna is said to be the probation to be given by combining offenses of various kinds into one. This is a concise account of the three kinds of samodhānaparivāsa; the detailed account, however, is given in the Samantapāsādikā. This is an introductory explanation of the word 'parivatthabba'.

อุตฺตริ ฉารตฺตนฺติ ปริวาสโต อุตฺตริ ฉ รตฺติโย. ภิกฺขุมานตฺตายาติ ภิกฺขูนํ มานภาวาย, อาราธนตฺถายาติ วุตฺตํ โหติ. ปฏิปชฺชิตพฺพนฺติ วตฺติตพฺพํ. ภิกฺขุมานตฺตญฺจ ปเนตํ ปฏิจฺฉนฺนาปฏิจฺฉนฺนวเสน ทุวิธํ. ตตฺถ ยสฺส อปฺปฏิจฺฉนฺนาปตฺติ โหติ, ตสฺส ปริวาสํ อทตฺวา มานตฺตเมว ทาตพฺพํ, อิทํ อปฺปฏิจฺฉนฺนมานตฺตํ. ยสฺส ปฏิจฺฉนฺนา โหติ, ตสฺส ปริวาสปริโยสาเน ทาตพฺพํ มานตฺตํ ปฏิจฺฉนฺนมานตฺตนฺติ วุจฺจติ, อิทํ อิธ อธิปฺเปตํ. อุภินฺนมฺปิ ปเนเตสํ ทานวิธิ วินิจฺฉยกถา จ สมนฺตปาสาทิกายํ (จูฬว. อฏฺฐ. ๑๐๒) วุตฺตนเยน เวทิตพฺพา, อยํ ปเนตฺถ สงฺเขโป. สเจ อยํ วตฺตํ นิกฺขิปิตฺวา ปจฺจูสสมเย สมาทาตุํ คจฺฉติ, สพฺพนฺติเมน ปริจฺเฉเทน จตูหิ ภิกฺขูหิ สทฺธึ ปริวาเส วุตฺตปฺปการํ ปเทสํ คนฺตฺวา ‘‘มานตฺตํ สมาทิยามิ, วตฺตํ สมาทิยามี’’ติ สมาทิยิตฺวา เนสํ อาโรเจตฺวา ตโต เตสุ คเตสุ วา อคเตสุ วา ปุริมนเยน ปฏิปชฺชิตพฺพํ. ยตฺถ สิยา วีสติคโณติ เอตฺถ วีสติสงฺโฆ คโณ อสฺสาติ วีสติคโณ. ตตฺราติ ยตฺร สพฺพนฺติเมน ปริจฺเฉเทน วีสติคโณ ภิกฺขุสงฺโฆ อตฺถิ, ตตฺถ. อพฺเภตพฺโพติ อภิเอตพฺโพ, สมฺปฏิจฺฉิตพฺโพ, อพฺภานกมฺมวเสน โอสาเรตพฺโพติ วุตฺตํ โหติ. อวฺหาตพฺโพติ วา อตฺโถ. อพฺภานกมฺมํ ปน ปาฬิวเสน ขนฺธเก (จูฬว. ๑๐๐ อาทโย) วินิจฺฉยวเสน สมนฺตปาสาทิกายํ วุตฺตํ. อนพฺภิโตติ น อพฺภิโต อสมฺปฏิจฺฉิโต, อกตพฺภานกมฺโมติ วุตฺตํ โหติ. อนวฺหาโตติ วา อตฺโถ. เต จ ภิกฺขู คารยฺหาติ เย อูนภาวํ ญตฺวา [Pg.149] อพฺเภนฺติ, เต ภิกฺขู จ ครหิตพฺพา, สาติสารา สโทสา ทุกฺกฏํ อาปชฺชนฺตีติ อตฺโถ. อยํ ตตฺถ สามีจีติ อยํ ตตฺถ อนุธมฺมตา โลกุตฺตรธมฺมํ อนุคตา โอวาทานุสาสนี สามีจิ ธมฺมตา. เสสเมตฺถ วุตฺตนยเมวาติ.

‘Beyond six nights’ means six nights in addition to the probation. ‘For the bhikkhus’ mānatta’ means for the purpose of being esteemed by the bhikkhus, for the purpose of pleasing them, is what is meant. ‘One should proceed’ means one should behave. Furthermore, this penance for a bhikkhu is twofold: by way of being concealed and unconcealed. Among these, for one whose offense is unconcealed, probation should not be given; only the penance should be given. This is unconcealed penance. For one whose offense is concealed, the penance to be given at the end of probation is called concealed penance. This is what is intended here. The method of giving and the discussion on the judgment for both of these, however, should be understood according to the method explained in the Samantapāsādikā. This, however, is the summary here. If this one, having abandoned the practice, goes to undertake it at dawn, he should go to a place of the kind described in the probation section; by the final reckoning, with four bhikkhus, he should undertake it by saying, ‘I undertake the penance, I undertake the practice,’ and after informing them, he should then practice according to the former method, whether they have left or not. ‘Where there might be a group of twenty’ means a group for which there is a Sangha of twenty. ‘There’ means wherever, by the final reckoning, there is a community of bhikkhus that is a group of twenty, there. ‘Should be rehabilitated’ means he should be accepted, he should be received, he should be restored to the community by means of the act of rehabilitation, is what is meant. Or, the meaning is ‘he should be summoned’. The act of rehabilitation, however, is spoken of in the Khandhaka by way of the Pāḷi, and in the Samantapāsādikā by way of the judgment. ‘Not rehabilitated’ means not accepted, not received; it means one for whom the act of rehabilitation has not been performed. Or, the meaning is ‘not summoned’. ‘And those bhikkhus are blameworthy’ means: those bhikkhus who, knowing the deficiency, rehabilitate him are to be blamed; they are with an offense causing remorse, they are at fault, and they incur a dukkaṭa offense. This is the meaning. ‘This is the proper course there’ means: this is the conformity with the Dhamma in that case, the instruction and guidance that follows the supramundane Dhamma, the proper practice. The rest here is as explained before.

กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

In the explanation of the Pātimokkha called the Kaṅkhāvitaraṇī

สงฺฆาทิเสสวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Saṅghādisesa is concluded.

อนิยตกณฺโฑ

The Chapter on the Indefinite

๑. ปฐมานิยตสิกฺขาปทวณฺณนา

1. Explanation of the First Indefinite Training Rule

อนิยตุทฺเทเส [Pg.150] อิเม โข ปนาติอาทิ วุตฺตนยเมว. มาตุคาเมนาติ ตทหุชาตายปิ ชีวมานกมนุสฺสิตฺถิยา. เอโก เอกายาติ เอโก ภิกฺขุ มาตุคามสงฺขาตาย เอกาย อิตฺถิยา สทฺธึ. รโหติ จกฺขุสฺส รโห. กิญฺจาปิ ปาฬิยํ (ปารา. ๔๔๕) โสตสฺส รโห อาคโต, จกฺขุสฺเสว ปน รโห ‘‘รโห’’ติ อิธ อธิปฺเปโต. สเจปิ หิ ปิหิตกวาฏสฺส คพฺภสฺส ทฺวาเร นิสินฺโน วิญฺญู ปุริโส โหติ, เนว อนาปตฺตึ กโรติ. ยตฺถ ปน สกฺกา ทฏฺฐุํ, ตาทิเส อนฺโตทฺวาทสหตฺเถปิ โอกาเส นิสินฺโน สจกฺขุโก วิกฺขิตฺตจิตฺโตปิ นิทฺทายนฺโตปิ อนาปตฺตึ กโรติ, สมีเป ฐิโตปิ อนฺโธ น กโรติ, จกฺขุมาปิ นิปชฺชิตฺวา นิทฺทายนฺโตปิ น กโรติ, อิตฺถีนํ ปน สตมฺปิ น กโรติเยว, เตน วุตฺตํ ‘‘รโหติ จกฺขุสฺส รโห’’ติ. ปฏิจฺฉนฺเน อาสเนติ กุฏฺฏาทีหิ ปฏิจฺฉนฺโนกาเส. อลํกมฺมนิเยติ กมฺมกฺขมํ กมฺมโยคฺคนฺติ กมฺมนิยํ, อลํ ปริยตฺตํ กมฺมนิยภาวายาติ อลํกมฺมนิยํ, ตสฺมึ อลํกมฺมนิเย. ยตฺถ อชฺฌาจารํ กโรนฺตา สกฺโกนฺติ ตํ กมฺมํ กาตุํ, ตาทิเสติ อตฺโถ. นิสชฺชํ กปฺเปยฺยาติ นิสชฺชํ กเรยฺย, นิสีเทยฺยาติ อตฺโถ. เอตฺถ จ สยนมฺปิ นิสชฺชาย เอว สงฺคหิตํ. สทฺเธยฺยวจสาติ สทฺธาตพฺพวจนา, อริยสาวิกาติ อตฺโถ. นิสชฺชํ ภิกฺขุ ปฏิชานมาโนติ กิญฺจาปิ เอวรูปา อุปาสิกา ทิสฺวา วทติ, อถ โข ภิกฺขุ นิสชฺชํ ปฏิชานมาโนว ติณฺณํ ธมฺมานํ อญฺญตเรน กาเรตพฺโพ, น อปฺปฏิชานมาโนติ อตฺโถ. เยน วา สาติ นิสชฺชาทีสุ อากาเรสุ เยน วา อากาเรน สทฺธึ เมถุนาทีนิ อาโรเปตฺวา สา อุปาสิกา วเทยฺย, ปฏิชานมาโนว เตน โส ภิกฺขุ กาเรตพฺโพ, เอวรูปายปิ หิ อุปาสิกาย วจนมตฺเตน อากาเรน น กาเรตพฺโพติ อตฺโถ. กสฺมา? ยสฺมา ทิฏฺฐํ นาม ตถาปิ โหติ, อญฺญถาปีติ. อยํ ธมฺโม อนิยโตติ ติณฺณํ อาปตฺตีนํ ยํ อาปตฺตึ วา วตฺถุํ วา ปฏิชานาติ, ตสฺส วเสน กาเรตพฺพตาย อนิยโต.

In the exposition of the Aniyata rules, the phrase beginning 'ime kho pana' is just as has been stated. 'A woman' means any living human female, even one born on that very day. 'One with one' means one bhikkhu together with one woman, designated as a woman. 'Secluded' means out of sight of the eye. Although in the Pāḷi seclusion of the ear is mentioned, here 'secluded' is intended to mean only out of sight of the eye. For even if a discerning man is sitting at the door of a room with a closed door-leaf, he does not make it a non-offense. However, in a place where it is possible to see, a sighted person sitting in such a space, even within twelve cubits, though with a distracted mind or dozing, makes it a non-offense. A blind person, even if standing nearby, does not make it a non-offense, nor does a sighted person who is lying down and sleeping. Moreover, even a hundred women do not make it a non-offense. Therefore, it was said, 'secluded means out of sight of the eye.' 'A concealed seat' means a place concealed by walls and so forth. 'Fit for the act' means suitable for the act, appropriate for the act, thus 'fit for the act'; it is sufficient, adequate for the state of being fit for the act, thus 'fit for the act'; in that place fit for the act. It refers to a place where, while engaging in misconduct, they are able to perform that act. 'Should arrange a seat' means he should take a seat, that is, he should sit. And here, lying down is also included under sitting. 'Of trustworthy speech' means her words are to be believed; she is a noble female disciple. 'If the bhikkhu admits to the sitting'—although such a female lay follower speaks after seeing him, the bhikkhu is to be dealt with according to one of the three rules only if he admits to the sitting, not if he does not admit it. 'Or by whatever...'—if that female lay follower were to make an accusation, imputing sexual intercourse or other transgressions in connection with whatever manner of sitting, etc., that bhikkhu is to be dealt with according to that manner only if he admits it. For he is not to be dealt with by the manner of the mere word of even such a female lay follower. Why? Because what is seen can be so, and it can also be otherwise. 'This rule is indefinite' because it is indefinite due to his being dealt with according to whichever of the three offenses or cases he admits.

สาวตฺถิยํ [Pg.151] อุทายิตฺเถรํ อารพฺภ มาตุคาเมน สทฺธึ วุตฺตปฺปกาเร อาสเน นิสชฺชกปฺปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, เมถุนธมฺมสนฺนิสฺสิตกิเลสสงฺขาเตน รหสฺสาเทน มาตุคามสฺส สนฺติกํ คนฺตุกามตาย อกฺขิอญฺชนาทิโต ปฏฺฐาย สพฺพปโยเคสุ ทุกฺกฏํ. คนฺตฺวา ตสฺมึ วา นิสินฺเน อิตฺถี นิสีทตุ, ตสฺสา วา นิสินฺนาย โส นิสีทตุ, อปจฺฉา อปุริมํเยว อุโภ วา นิสีทนฺตุ, อุภินฺนํ นิสชฺชาย ปาจิตฺติยํ. สเจ ปน กายสํสคฺคํ วา เมถุนํ วา สมาปชฺชติ, เตสํ วเสน กาเรตพฺโพ. นิปชฺชเนปิ เอเสว นโย. วุตฺตปฺปกาเร ปุริเส นิปชฺชิตฺวา อนิทฺทายนฺเต อนนฺเธ วิญฺญุปุริเส อุปจารคเต สติ, ฐิตสฺส, อรโหเปกฺขสฺส, อญฺญวิหิตสฺส จ นิสชฺชนปจฺจยา อนาปตฺติ. อุมฺมตฺตกาทีนํ ปน ตีหิปิ อาปตฺตีหิ อนาปตฺติ. สิยา สีลวิปตฺติ, สิยา อาจารวิปตฺติ. ยํ ปน อาปตฺตึ ปฏิชานาติ, ตสฺสา วเสน องฺคเภโท ญาตพฺโพ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสทิสาเนวาติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the elder Udāyī, regarding the basis for the act of arranging to sit down on a seat of the type described together with a woman. It is a non-common ruling, not requiring a command. Due to the desire to go into the presence of a woman with the secret pleasure, which is reckoned as a defilement associated with sexual intercourse, there is a dukkaṭa offense in all preparations, starting from applying eye ointment. Having gone, whether the woman sits down where he is seated, or he sits down where she is seated, or both sit down simultaneously, there is a pācittiya offense for the sitting of both. But if he engages in physical contact or sexual intercourse, he should be dealt with according to those. The same principle applies to lying down. When a man of the type described—not sleeping after having lain down, not blind, a man of understanding—is present within the vicinity, there is no offense due to sitting for a monk who is standing, for one who is not seeking seclusion, or for one whose mind is directed elsewhere. But for the insane, etc., there is no offense by any of the three types of offenses. There might be a corruption of virtue; there might be a corruption of conduct. But whichever offense he confesses, the distinction of factors should be known according to that. The origination, etc., are just like those of the first pārājika.

ปฐมานิยตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the first indefinite training rule is finished.

๒. ทุติยานิยตสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Explanation of the Second Indefinite Training Rule

ทุติเย อิตฺถีปิ ปุริโสปิ โย โกจิ วิญฺญู อนนฺโธ อพธิโร อนฺโตทฺวาทสหตฺเถ โอกาเส ฐิโต วา นิสินฺโน วา วิกฺขิตฺโตปิ นิทฺทายนฺโตปิ อนาปตฺตึ กโรติ. พธิโร ปน จกฺขุมาปิ, อนฺโธ วา อพธิโรปิ น กโรติ. ปาราชิกาปตฺติญฺจ ปริหาเปตฺวา ทุฏฺฐุลฺลวาจาปตฺติ วุตฺตาติ อยํ วิเสโส. เสสํ ปุริมนเยเนว เวทิตพฺพํ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปเนตฺถ อทินฺนาทานสทิสาเนวาติ.

In the second, if any discerning woman or man who is not blind and not deaf is standing or sitting within a space of twelve cubits, even if distracted or dozing, they make it a non-offense. But a deaf person, even if sighted, or a blind person, even if not deaf, does not make it a non-offense. And having excluded the pārājika offense, the offense of lewd speech is stated; this is the distinction. The rest should be understood in the same way as the previous. Here, the origination, etc., are just like those of the rule on taking what is not given.

ทุติยานิยตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the second indefinite training rule is finished.

อุทฺทิฏฺฐา โขติอาทิ สพฺพตฺถ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ.

The phrase beginning 'Uddiṭṭhā kho' should be understood everywhere in the very manner already stated.

กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

In the Kaṅkhāvitaraṇī, the Commentary on the Pātimokkha

อนิยตวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Indefinite Rules is finished.

นิสฺสคฺคิยกณฺโฑ

The Nissaggiya Section

อิโต ปรํ ปน อิเม โข ปนาติอาทิ สพฺพตฺถ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ.

Furthermore, from this point onward, the phrase beginning with 'ime kho pana' and so forth should be understood everywhere in the very manner already stated.

๑. จีวรวคฺโค

1. The Chapter on Robes

๑. กถินสิกฺขาปทวณฺณนา

1. Explanation of the Kathina Training Rule

นิสฺสคฺคิเยสุ [Pg.152] ปน จีวรวคฺคสฺส ตาว ปฐมสิกฺขาปเท นิฏฺฐิตจีวรสฺมินฺติ สูจิกมฺมปริโยสาเนน วา, ‘‘นฏฺฐํ วา วินฏฺฐํ วา ทฑฺฒํ วา จีวราสา วา อุปจฺฉินฺนา’’ติ (ปารา. ๔๖๓) อิเมสุ วา เยน เกนจิ อากาเรน นิฏฺฐิเต จีวรสฺมึ, จีวรสฺส กรณปลิโพเธ อุปจฺฉินฺเนติ อตฺโถ. อตฺถตกถินสฺส หิ ภิกฺขุโน ยาว อิเมหากาเรหิ จีวรปลิโพโธ น ฉิชฺชติ, ตาว กถินานิสํสํ ลภติ. อุพฺภตสฺมึ กถิเนติ ยํ สงฺฆสฺส กถินํ อตฺถตํ, ตสฺมิญฺจ อุพฺภเต. ตตฺเรวํ สงฺเขปโต กถินตฺถาโร จ อุพฺภาโร จ เวทิตพฺโพ. อยญฺหิ กถินตฺถาโร นาม ภควตา ปุริมวสฺสํวุฏฺฐานํ อนุญฺญาโต, โส สพฺพนฺติเมน ปริจฺเฉเทน ปญฺจนฺนํ ชนานํ วฏฺฏติ, ตสฺมา ยตฺถ จตฺตาโร วา ตโย วา ทฺเว วา เอโก วา ปุริมวสฺสํ อุปคโต, ตตฺถ ปจฺฉิมวสฺสูปคเต คณปูรเก กตฺวา อตฺถริตพฺพํ, เต จ คณปูรกาว โหนฺติ, อานิสํเส น ลภนฺติ, ตสฺมา สเจ ปุริมวสฺสํวุฏฺฐานํ คหฏฺฐปพฺพชิเตสุ โย โกจิ ธมฺเมน สเมน จีวรํ เทติ ‘‘อิมินา กถินํ อตฺถรถา’’ติ (มหาว. ๓๐๖-๓๐๙), ตํ ขนฺธเก วุตฺตาย ญตฺติทุติยกมฺมวาจาย กถินตฺถารารหสฺส ภิกฺขุโน ทาตพฺพํ. เตน ตทเหว ปญฺจ วา อติเรกานิ วา ขณฺฑานิ ฉินฺทิตฺวา สงฺฆาฏิ วา อุตฺตราสงฺโค วา อนฺตรวาสโก วา กาตพฺโพ, เสสภิกฺขูหิปิ ตสฺส สหาเยหิ ภวิตพฺพํ, สเจ กตจีวรเมว อุปฺปชฺชติ, สุนฺทรเมว. อจฺฉินฺนาสิพฺพิตํ ปน น วฏฺฏติ. เตน ภิกฺขุนา สเจ สงฺฆาฏิยา อตฺถริตุกาโม โหติ, โปราณิกํ สงฺฆาฏึ ปจฺจุทฺธริตฺวา นวํ สงฺฆาฏึ อธิฏฺฐหิตฺวา ‘‘อิมาย สงฺฆาฏิยา กถินํ อตฺถรามี’’ติ อตฺถริตพฺพํ. อุตฺตราสงฺคอนฺตรวาสเกสุปิ เอเสว นโย. ตโต เตน ปุริมวสฺสํวุฏฺเฐ อนฺโตสีมาคเต ภิกฺขู อุปสงฺกมิตฺวา ‘‘อตฺถตํ, ภนฺเต, สงฺฆสฺส กถินํ, ธมฺมิโก กถินตฺถาโร, อนุโมทถา’’ติ (ปริ. ๔๑๓) วตฺตพฺพํ, เถรานญฺจ นวานญฺจ พหูนญฺจ เอกสฺส จ อนุรูปํ สลฺลกฺเขตฺวา [Pg.153] วตฺตพฺพํ. เตหิปิ ‘‘อตฺถตํ, ภนฺเต, สงฺฆสฺส กถิน’’นฺติ วา ‘‘อตฺถตํ, อาวุโส, สงฺฆสฺส กถิน’’นฺติ วา วตฺวา ‘‘ธมฺมิโก กถินตฺถาโร, อนุโมทามา’’ติ วา ‘‘อนุโมทามี’’ติ วา วตฺตพฺพํ. ปุริมวสฺสํวุฏฺเฐสุปิ เย อนุโมทนฺติ, เตสํเยว อตฺถตํ โหติ กถินํ. เต ตโต ปฏฺฐาย ยาว กถินสฺสุพฺภารา อนามนฺตจาโร, อสมาทานจาโร, ยาวทตฺถจีวรํ, คณโภชนํ, โย จ ตตฺถ จีวรุปฺปาโท, ตสฺมึ อาวาเส สงฺฆสฺส อุปฺปนฺนจีวรญฺจาติ อิเม ปญฺจานิสํเส ลภนฺติ, อยํ ตาว กถินตฺถาโร. ตํ ปเนตํ กถินํ ‘‘อฏฺฐิมา, ภิกฺขเว, มาติกา กถินสฺสุพฺภาราย ปกฺกมนนฺติกา นิฏฺฐานนฺติกา สนฺนิฏฺฐานนฺติกา นาสนนฺติกา สวนนฺติกา อาสาวจฺเฉทิกา สีมาติกฺกมนนฺติกา สหุพฺภารา’’ติ (มหาว. ๓๑๐) เอวํ วุตฺตาสุ อฏฺฐสุ มาติกาสุ อญฺญตรวเสน อุทฺธรียติ, ตตฺถ วิตฺถารวินิจฺฉโย สมนฺตปาสาทิกายํ (มหาว. อฏฺฐ. ๓๑๐) วุตฺตนเยน เวทิตพฺโพ. อิติ ‘‘อุพฺภตสฺมึ กถิเน’’ติอิมินา เสสปลิโพธาภาวํ ทสฺเสติ.

Now, among the Nissaggiya rules, in the first training rule of the Cīvaravagga (Robe Chapter), the phrase ‘when the robe is finished’ means: either by the completion of the needlework, or, as stated, “it is lost, or destroyed, or burnt, or the hope for a robe is cut off”—when the robe is finished by any of these means, the hindrance to making the robe is cut off; this is the meaning. For a bhikkhu for whom the kathina has been spread, as long as the hindrance concerning the robe is not cut off by these means, he receives the benefits of the kathina. ‘When the kathina is withdrawn’ means when that kathina which was spread by the Sangha is withdrawn. Therein, the spreading and the withdrawal of the kathina should be understood in brief thus. Indeed, this spreading of the kathina was permitted by the Blessed One for those who have completed the first rains-residence. It is valid for a minimum of five persons. Therefore, where there are four, or three, or two, or one who has completed the first rains-residence, the kathina should be spread by making those who have completed the later rains-residence the quorum-completers. And they are only quorum-completers; they do not receive the benefits. Therefore, if any householder or monastic righteously and properly gives a robe to those who have completed the first rains-residence, saying, “With this, spread the kathina,” it should be given to a bhikkhu who is worthy of spreading the kathina by means of the formal act consisting of a motion and one announcement, as stated in the Khandhaka. By him, on that very day, five or more pieces should be cut and made into either a saṅghāṭi, an uttarāsaṅga, or an antaravāsaka. The other bhikkhus should also be his assistants. If a ready-made robe arises, that is excellent. However, an uncut and unsewn robe is not allowable. If that bhikkhu is desirous of spreading the kathina with a saṅghāṭi, he should formally relinquish the old saṅghāṭi, formally determine the new saṅghāṭi, and spread it, saying, “With this saṅghāṭi, I spread the kathina.” This is the same method for the uttarāsaṅga and antaravāsaka as well. Then, he should approach the bhikkhus who have completed the first rains-residence and are within the boundary and say, “Venerable sirs, the Sangha’s kathina has been spread. The spreading of the kathina is lawful; please rejoice.” He should speak, having considered what is appropriate for elders, for juniors, for many, and for one. They too should say, “Venerable sir, the Sangha’s kathina has been spread,” or “Friend, the Sangha’s kathina has been spread,” and having said this, they should say, “The spreading of the kathina is lawful; we rejoice,” or “I rejoice.” Among those who have completed the first rains-residence, the kathina is spread only for those who rejoice. From then on, until the withdrawal of the kathina, they receive these five benefits: going about without taking leave; going about without the full set of robes; the allowance for extra robe-cloth; group meals; and that any robe-cloth that arises there in that monastery for the Sangha will be for them. This, first, is the spreading of the kathina. Now, this kathina is withdrawn by way of one or another of the eight grounds thus stated: “Bhikkhus, there are these eight grounds for the withdrawal of the kathina: on departure, on completion, on decision, on destruction, on hearing, on cutting off hope, on crossing the boundary, and together with the withdrawal.” Therein, the detailed analysis should be understood according to the method stated in the Samantapāsādikā. Thus, by this phrase “when the kathina is withdrawn,” it indicates the absence of remaining hindrances.

ทสาหปรมนฺติ ทส อหานิ ปรโม ปริจฺเฉโท อสฺสาติ ทสาหปรโม, ตํ ทสาหปรมํ กาลํ ธาเรตพฺพนฺติ อตฺโถ. อธิฏฺฐิตวิกปฺปิเตสุ อปริยาปนฺนตฺตา อติเรกํ จีวรนฺติ อติเรกจีวรํ, จีวรํ นาม โขมํ กปฺปาสิกํ โกเสยฺยํ กมฺพลํ สาณํ ภงฺคนฺติ เอเตสํ วา ตทนุโลมานํ วา อญฺญตรํ อยมสฺส ชาติ, ปมาณโต ปน ตํ วิกปฺปนุปคํ ปจฺฉิมํ อิธ อธิปฺเปตํ. วุตฺตญฺเหตํ ‘‘อนุชานามิ, ภิกฺขเว, อายามโต อฏฺฐงฺคุลํ สุคตงฺคุเลน จตุรงฺคุลวิตฺถตํ ปจฺฉิมํ จีวรํ วิกปฺเปตุ’’นฺติ (มหาว. ๓๕๘). ยํ ปน วุตฺตํ ‘‘อธิฏฺฐิตวิกปฺปิเตสุ อปริยาปนฺนตฺตา’’ติ, เอตฺถ ‘‘อนุชานามิ, ภิกฺขเว, ติจีวรํ อธิฏฺฐาตุํ น วิกปฺเปตุํ, วสฺสิกสาฏิกํ วสฺสานํ จตุมาสํ อธิฏฺฐาตุํ ตโต ปรํ วิกปฺเปตุํ, นิสีทนํ อธิฏฺฐาตุํ น วิกปฺเปตุํ ปจฺจตฺถรณํ อธิฏฺฐาตุํ น วิกปฺเปตุํ, กณฺฑุปฺปฏิจฺฉาทึ ยาว อาพาธา อธิฏฺฐาตุํ ตโต ปรํ วิกปฺเปตุํ, มุขปุญฺฉนโจฬกํ อธิฏฺฐาตุํ น วิกปฺเปตุํ, ปริกฺขารโจฬํ อธิฏฺฐาตุํ น วิกปฺเปตุ’’นฺติ (มหาว. ๓๕๘) อิมินา นเยน อธิฏฺฐาตพฺพวิกปฺเปตพฺพตา ชานิตพฺพา. ตตฺถ ติจีวรํ อธิฏฺฐหนฺเตน รชิตฺวา กปฺปพินฺทุํ ทตฺวา ปมาณยุตฺตเมว อธิฏฺฐาตพฺพํ, ตสฺส ปมาณํ อุกฺกฏฺฐปริจฺเฉเทน สุคตจีวรโต อูนกํ วฏฺฏติ, ลามกปริจฺเฉเทน สงฺฆาฏิยา [Pg.154] ตาว อุตฺตราสงฺคสฺส จ ทีฆโต มุฏฺฐิปญฺจกํ, ติริยํ มุฏฺฐิตฺติกํ, อนฺตรวาสโก ทีฆโต มุฏฺฐิปญฺจโก, ติริยํ ทฺวิหตฺโถปิ วฏฺฏติ. วุตฺตปฺปมาณโต ปน อติเรกญฺจ อูนกญฺจ ‘‘ปริกฺขารโจฬ’’นฺติ อธิฏฺฐาตพฺพํ. ตตฺถ ยสฺมา ‘‘ทฺเว จีวรสฺส อธิฏฺฐานานิ กาเยน วา อธิฏฺเฐติ, วาจาย วา อธิฏฺเฐตี’’ติ วุตฺตํ, ตสฺมา ปุราณสงฺฆาฏึ ‘‘อิมํ สงฺฆาฏึ ปจฺจุทฺธรามี’’ติ ปจฺจุทฺธริตฺวา นวํ หตฺเถน คเหตฺวา ‘‘อิมํ สงฺฆาฏึ อธิฏฺฐามี’’ติ จิตฺเตน อาโภคํ กตฺวา กายวิการํ กโรนฺเตน กาเยน วา อธิฏฺฐาตพฺพา, วจีเภทํ กตฺวา วาจาย วา อธิฏฺฐาตพฺพา. ตตฺร ทุวิธํ อธิฏฺฐานํ – สเจ หตฺถปาเส โหติ, ‘‘อิมํ สงฺฆาฏึ อธิฏฺฐามี’’ติ วาจา ภินฺทิตพฺพา. อถ อนฺโตคพฺภาทีสุ สามนฺตวิหาเร วา โหติ, ฐปิตฏฺฐานํ สลฺลกฺเขตฺวา ‘‘เอตํ สงฺฆาฏึ อธิฏฺฐามี’’ติ วาจา ภินฺทิตพฺพา. เอส นโย อุตฺตราสงฺเค จ อนฺตรวาสเก จ. นามมตฺตเมว หิ วิเสโส. ตสฺมา สพฺพานิ สงฺฆาฏึ อุตฺตราสงฺคํ อนฺตรวาสกนฺติ เอวํ อตฺตโน อตฺตโน นาเมเนว อธิฏฺฐาตพฺพานิ. สเจ อธิฏฺฐหิตฺวา ฐปิตวตฺเถหิ สงฺฆาฏิอาทีนิ กโรติ, นิฏฺฐิเต รชเน จ กปฺเป จ ‘‘อิมํ ปจฺจุทฺธรามี’’ติ ปจฺจุทฺธริตฺวา ปุน อธิฏฺฐาตพฺพานิ. อิทญฺจ ปน ติจีวรํ สุขปริโภคตฺถํ ปริกฺขารโจฬํ อธิฏฺฐาตุมฺปิ วฏฺฏติ.

“Dasāhaparamanti” means that ten days is its maximum limit, hence “dasāhaparamo.” The meaning is that it may be kept for this maximum period of ten days. Because it is not included among those robes that have been determined or designated, it is an extra robe, hence “atirekacīvara.” The term “robe” refers to one made of linen, cotton, silk, wool, hemp, or a blend of fibers, or one of a similar type; this is its kind. In terms of size, however, the smallest robe that is eligible for designation is intended here. For it is said: “I allow, bhikkhus, to designate the smallest robe, eight Sugata-inches in length and four Sugata-inches in width” (Mahāva. 358). As for what was said, “because it is not included among those robes that have been determined or designated,” here, what may be determined and what may be designated should be understood according to this method: “I allow, bhikkhus, the three robes to be determined but not designated; the rainy-season robe to be determined for the four months of the rains, and to be designated thereafter; the sitting-cloth to be determined but not designated; the ground-covering to be determined but not designated; the cloth for covering sores to be determined for as long as the illness lasts, and to be designated thereafter; the face-towel to be determined but not designated; the requisite-cloth to be determined but not designated” (Mahāva. 358). Therein, one who is determining the three robes should determine only a robe of the proper size after it has been dyed and the marking-spot has been applied. Its size, by the maximum limit, may be smaller than the Sugata’s robe. By the minimum limit, for the outer robe and the upper robe, five fist-lengths in length and three fist-lengths in width are allowable. For the lower robe, five fist-lengths in length and even two cubits in width are allowable. However, a robe that is larger or smaller than the stated size should be determined as “requisite-cloth.” Therein, since it is said, “There are two ways of determining a robe: one determines it by body or one determines it by speech,” therefore, having relinquished the old outer robe by saying, “I relinquish this outer robe,” one should take the new one in hand and determine it either by body—by making a bodily gesture with intention, saying, “I determine this outer robe”—or by speech, by making a verbal utterance. In this regard, the determination is twofold: if the robe is within arm’s reach, the words, “I determine this outer robe,” should be uttered. Or, if it is inside a room or in a nearby monastery, having noted the place where it is kept, the words, “I determine that outer robe,” should be uttered. This is the method for the upper robe and the lower robe as well. For the only difference is the name. Therefore, all should be determined by their own respective names: “outer robe,” “upper robe,” and “lower robe.” If one makes an outer robe, etc., from cloth that has already been determined and set aside, then when the dyeing and the marking are finished, it should be relinquished by saying, “I relinquish this,” and then determined again. Moreover, for the sake of convenient use, it is also allowable to determine this set of three robes as 'requisite-cloth'.

วสฺสิกสาฏิกา อนติริตฺตปมาณา นามํ คเหตฺวา วุตฺตนเยเนว จตฺตาโร วสฺสิเก มาเส อธิฏฺฐาตพฺพา, ตโต ปรํ ปจฺจุทฺธริตฺวา วิกปฺเปตพฺพา, วณฺณเภทมตฺตรตฺตาปิ เจสา วฏฺฏติ, ทฺเว ปน น วฏฺฏนฺติ. นิสีทนํ วุตฺตนเยน อธิฏฺฐาตพฺพเมว, ตญฺจ โข ปมาณยุตฺตํ เอกเมว, ทฺเว น วฏฺฏนฺติ. ปจฺจตฺถรณมฺปิ อธิฏฺฐาตพฺพเมว, ตํ ปน มหนฺตมฺปิ เอกมฺปิ พหูนิปิ วฏฺฏนฺติ, นีลมฺปิ ปีตกมฺปิ สทสมฺปิ ปุปฺผทสมฺปีติ สพฺพปฺปการมฺปิ วฏฺฏติ. กณฺฑุปฺปฏิจฺฉาทิ ยาว อาพาโธ อตฺถิ, ตาว ปมาณิกา อธิฏฺฐาตพฺพา, อาพาเธ วูปสนฺเต ปจฺจุทฺธริตฺวา วิกปฺเปตพฺพา, สา เอกาว วฏฺฏติ. มุขปุญฺฉนโจฬํ อธิฏฺฐาตพฺพเมว, ตํ ปน เอกมฺปิ พหูนิปิ มหนฺตมฺปิ วฏฺฏติเยว. ปริกฺขารโจเฬ คณนา นตฺถิ, ยตฺตกํ อิจฺฉติ, ตตฺตกํ อธิฏฺฐาตพฺพเมว. ถวิกาปิ ปริสฺสาวนมฺปิ วิกปฺปนุปคํ ปจฺฉิมปมาณํ ‘‘ปริกฺขารโจฬ’’นฺติ อธิฏฺฐาตพฺพเมว, พหูนิปิ เอกโต กตฺวา ‘‘อิมานิ จีวรานิ ปริกฺขารโจฬานิ อธิฏฺฐามี’’ติอาทินา นเยน อธิฏฺฐาตุํ วฏฺฏติเยว. มญฺจภิสิ ปีฐภิสิ พิพฺโพหนํ [Pg.155] ปาวาโร โกชโวติ เอเตสุ ปน เสนาสนปริกฺขารตฺถาย ทินฺนปจฺจตฺถรเณ จ อธิฏฺฐานกิจฺจํ นตฺถิเยว. สพฺพญฺจ ปเนตํ วุตฺตปฺปกาเรน อธิฏฺฐิตจีวรํ อญฺญสฺส ทาเนน, อจฺฉินฺทิตฺวา คหเณน, วิสฺสาสคฺคาเหน, หีนายาวตฺตเนน, สิกฺขาปจฺจกฺขาเนน, กาลงฺกิริยาย, ลิงฺคปริวตฺตเนน, ปจฺจุทฺธรเณนาติ อิเมหิ อฏฺฐหิ การเณหิ อธิฏฺฐานํ วิชหติ. ติจีวรํ ปน กนิฏฺฐงฺคุลินขปิฏฺฐิปฺปมาเณน ฉิทฺเทนาปิ วิชหติ, ตญฺจ โข วินิพฺเพเธเนว. สเจ หิ ฉิทฺทสฺส อพฺภนฺตเร เอกตนฺตุปิ อจฺฉินฺโน โหติ, รกฺขติเยว. ตตฺถ สงฺฆาฏิยา จ อุตฺตราสงฺคสฺส จ ทีฆนฺตโต วิทตฺถิปฺปมาณสฺส ติริยนฺตโต อฏฺฐงฺคุลปฺปมาณสฺส ปเทสสฺส โอรโต ฉิทฺทํ อธิฏฺฐานํ ภินฺทติ, อนฺตรวาสเกปิ ทีฆนฺตโต เอตเทว ปมาณํ, ติริยนฺเตน ปน จตุรงฺคุลตา เวทิตพฺพา. ติณฺณนฺนมฺปิ วุตฺโตกาสสฺส ปรโต น ภินฺทติ, ตสฺมา ฉิทฺเท ชาเต ติจีวรํ อติเรกจีวรฏฺฐาเน ติฏฺฐติ, สูจิกมฺมํ กตฺวา ปุน อธิฏฺฐาตพฺพํ. วสฺสิกสาฏิกา วสฺสานมาสาติกฺกเมนาปิ, กณฺฑุปฺปฏิจฺฉาทิ อาพาธวูปสเมนาปิ อธิฏฺฐานํ วิชหติ. ตสฺมา สา ตโต ปรํ วิกปฺเปตพฺพา. วิกปฺปนลกฺขณํ ปน สพฺพจีวรานํ วิกปฺปนสิกฺขาปเทเยว วณฺณยิสฺสาม. เกวลญฺหิ อิมสฺมึ โอกาเส ยํ เอวํ อนธิฏฺฐิตํ อวิกปฺปิตญฺจ, ตํ ‘‘อติเรกจีวร’’นฺติ เวทิตพฺพํ.

A rains-cloth of a measure not exceeding the standard, having taken its name, should be determined for the four rainy-season months by the method already stated. After that, it should be revoked and made subject to vikappana. And this robe, even if dyed just enough to spoil its color, is allowable; but two are not allowable. The sitting-cloth should indeed be determined by the method stated, and it should be endowed with the proper measure—only one, two are not allowable. The ground-covering should also indeed be determined. But as for it, whether large, one, or many are allowable. Whether blue, yellow, with a fringe, or with a floral fringe—thus all kinds are allowable. The itch-covering cloth, as long as the ailment exists, should be determined, being of the proper measure. When the ailment has subsided, it should be revoked and made subject to vikappana; only one is allowable. The face-wiping cloth should indeed be determined. But as for it, one, many, or a large one are indeed allowable. For the requisite-cloth, there is no number limit; as much as one wishes, that much should indeed be determined. The bowl-bag and the water-strainer, being of the final measure suitable for vikappana, should indeed be determined as 'requisite-cloth'. It is indeed allowable to determine even many items together by the method beginning with, 'These robes I determine as requisite-cloths.' But for these—a bed-mattress, a chair-mattress, a pillow, a cloak, a woolen rug—and for a ground-covering given for the purpose of a lodging requisite, there is indeed no duty of determination. And all this determined cloth, in the manner stated, loses its determination through these eight causes: giving it to another, it being taken by force, being taken through familiarity, reverting to the lower life, renouncing the training, death, change of sex, or revocation. But the triple robe loses its determination even by a hole the size of the back of the little fingernail, and that only by a hole that goes right through. For if even a single thread is unbroken inside the hole, it indeed protects the determination. Among these, for the outer robe and the upper robe, a hole within the area measuring one span from the lengthwise edge and eight finger-breadths from the widthwise edge breaks the determination. In the case of the lower robe also, from the lengthwise edge this same measure applies, but from the widthwise edge, it should be known as four finger-breadths. For all three robes, a hole beyond the stated area does not break the determination. Therefore, when a hole has occurred, the triple robe stands in the place of an extra robe; having done the mending, it should be determined again. The rains-cloth loses its determination also by the passing of the rainy-season months, and the itch-covering cloth also by the subsiding of the ailment. Therefore, they should be made subject to vikappana after that. But the characteristic of vikappana for all robes we will explain in the training rule on vikappana itself. For in this context, whatever is thus not determined and not made subject to vikappana, that should be known as an 'extra robe'.

ตํ อติกฺกามยโต นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยนฺติ ตํ ยถาวุตฺตชาติปฺปมาณํ จีวรํทสาหปรมํ กาลํ อติกฺกามยโต เอตฺถนฺตเร ยถา อติเรกจีวรํ น โหติ, ตถา อกฺรุพฺพโต นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ, ตญฺจ จีวรํ นิสฺสคฺคิยํ โหติ, ปาจิตฺติยํ อาปตฺติ จสฺส โหตีติ อตฺโถ. อถ วา นิสฺสชฺชนํ นิสฺสคฺคิยํ, ปุพฺพภาเค กตฺตพฺพสฺส วินยกมฺมสฺเสตํ นามํ, นิสฺสคฺคิยมสฺส อตฺถีติ นิสฺสคฺคิยมิจฺเจว. กึ ตํ? ปาจิตฺติยํ. ตํ อติกฺกามยโต สห นิสฺสคฺคิเยน นิสฺสคฺคิยวินยกมฺมํ ปาจิตฺติยํ โหตีติ อยเมตฺถ อตฺโถ. ตญฺจ ปเนตํ จีวรํ ยํ ทิวสํ อุปฺปนฺนํ, ตสฺส โย อรุโณ, โส อุปฺปนฺนทิวสนิสฺสิโต, ตสฺมา จีวรุปฺปาททิวเสน สทฺธึ เอกาทเส อรุณุคฺคมเน ทสาหาติกฺกมิตํ โหติ, ตํ คเหตฺวา สงฺฆสฺส วา คณสฺส วา ปุคฺคลสฺส วา นิสฺสชฺชิตพฺพํ, ตตฺรายํ นโย – สงฺฆสฺส ตาว เอวํ นิสฺสชฺชิตพฺพํ ‘‘อิทํ เม, ภนฺเต, จีวรํ ทสหาติกฺกนฺตํ นิสฺสคฺคิยํ, อิมาหํ สงฺฆสฺส นิสฺสชฺชามี’’ติ นิสฺสชฺชิตฺวา ‘‘อหํ, ภนฺเต, เอกํ นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ อาปนฺโน, ตํ [Pg.156] ปฏิเทเสมี’’ติ เอวํ อาปตฺติ เทเสตพฺพา. สเจ ทฺเว โหนฺติ, ‘‘ทฺเว’’ติ วตฺตพฺพํ, สเจ ตทุตฺตริ, ‘‘สมฺพหุลา’’ติ วตฺตพฺพํ. นิสฺสชฺชเนปิ สเจ ทฺเว วา พหูนิ วา โหนฺติ, ‘‘อิมานิ เม, ภนฺเต, จีวรานิ ทสาหาติกฺกนฺตานิ นิสฺสคฺคิยานิ, อิมานาหํ สงฺฆสฺส นิสฺสชฺชามี’’ติ วตฺตพฺพํ, ปาฬึ วตฺตุํ อสกฺโกนฺเตน อญฺญถาปิ วตฺตพฺพํ. พฺยตฺเตน ภิกฺขุนา ปฏิพเลน สงฺโฆ ญาเปตพฺโพ ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ, อยํ อิตฺถนฺนาโม ภิกฺขุ อาปตฺตึ สรติ วิวรติ อุตฺตานึ กโรติ เทเสติ, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, อหํ อิตฺถนฺนามสฺส ภิกฺขุโน อาปตฺตึ ปฏิคฺคณฺเหยฺย’’นฺติ (จูฬว. ๒๓๙), อิมินา ลกฺขเณน อาปตฺตึ ปฏิคฺคณฺหิตฺวา วตฺตพฺโพ ‘‘ปสฺสสี’’ติ, ‘‘อาม ปสฺสามี’’ติ, ‘‘อายตึ สํวเรยฺยาสี’’ติ, ‘‘สาธุ สุฏฺฐุ สํวริสฺสามี’’ติ. ทฺวีสุ ปน สมฺพหุลาสุ วา ปุริมนเยเนว วจนเภโท กาตพฺโพ. เทสิตาย อาปตฺติยา ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ, อิทํ จีวรํ อิตฺถนฺนามสฺส ภิกฺขุโน นิสฺสคฺคิยํ สงฺฆสฺส นิสฺสฏฺฐํ, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, สงฺโฆ อิมํ จีวรํ อิตฺถนฺนามสฺส ภิกฺขุโน ทเทยฺยา’’ติ (ปารา. ๔๖๔) เอวํ นิสฺสฏฺฐจีวรํ ทาตพฺพํ, ทฺวีสุ พหูสุ วา วจนเภโท กาตพฺโพ.

For one who causes it to exceed, it is an offense of expiation entailing forfeiture. That is, for a monk who causes that robe of the aforementioned type and size to exceed the maximum period of ten days, by not acting within that interval in such a way that it does not become an extra robe, there is an offense of expiation entailing forfeiture. And that robe is to be forfeited, and for him there is an offense of expiation. This is the meaning. Alternatively, forfeiture (nissajjanaṃ) is that which entails forfeiture (nissaggiyaṃ). This is the name for the legal procedure to be performed in the preliminary stage. Because it has this forfeiture procedure, it is called 'entailing forfeiture'. What is that? An offense of expiation. For one who causes it to exceed that period, there is an offense of expiation together with the legal procedure of forfeiture. This is the meaning here. Furthermore, regarding this robe, on whatever day it has arisen, the dawn of that day is dependent on the day of arising. Therefore, at the eleventh sunrise, together with the day the robe arose, the ten-day period has been exceeded. Taking it, it should be forfeited to the Sangha, or to a group, or to an individual. In this matter, this is the method: first, it should be forfeited to the Sangha thus: ‘Venerable sirs, this robe of mine, having exceeded ten days, is to be forfeited. I forfeit this to the Sangha.’ Having forfeited it, the offense should be confessed thus: ‘Venerable sirs, I have committed one offense of expiation entailing forfeiture. I confess it.’ If there are two, ‘two’ should be said. If there are more than that, ‘several’ should be said. Also in the act of forfeiture, if there are two or many robes, it should be said: ‘Venerable sirs, these robes of mine, having exceeded ten days, are to be forfeited. I forfeit these to the Sangha.’ By one who is unable to say the Pāḷi, it may also be said in another way. The Sangha should be informed by a competent, capable monk: ‘Venerable sirs, let the Sangha hear me. This monk, named so-and-so, remembers, reveals, makes plain, and confesses an offense. If it is the proper time for the Sangha, I would receive the offense from the monk named so-and-so.’ Having received the offense in this manner, he should be asked, ‘Do you see it?’ ‘Yes, I see it.’ ‘You should restrain yourself in the future.’ ‘Good. I will restrain myself well.’ But in the case of two or several offenses, the distinction in wording should be made according to the previous method. When the offense has been confessed, the forfeited robe should be given back thus: ‘Venerable sirs, let the Sangha hear me. This robe of the monk named so-and-so is to be forfeited; it has been forfeited to the Sangha. If it is the proper time for the Sangha, the Sangha should give this robe to the monk named so-and-so.’ In this way, the forfeited robe should be given. In the case of two or many robes, the distinction in wording should be made.

คณสฺส ปน นิสฺสชฺชนฺเตน ‘‘อิมาห’’นฺติ วา ‘‘อิมานิ อห’’นฺติ วา วตฺวา ‘‘อายสฺมนฺตานํ นิสฺสชฺชามี’’ติ วตฺตพฺพํ, อาปตฺติปฺปฏิคฺคาหเกนาปิ ‘‘สุณนฺตุ เม อายสฺมนฺตา, อยํ อิตฺถนฺนาโม ภิกฺขุ อาปตฺตึ สรติ…เป… เทเสติ, ยทายสฺมนฺตานํ ปตฺตกลฺล’’นฺติ วตฺตพฺพํ, จีวรทาเนปิ ‘‘สุณนฺตุ เม อายสฺมนฺตา, อิทํ จีวรํ อิตฺถนฺนามสฺส ภิกฺขุโน นิสฺสคฺคิยํ อายสฺมนฺตานํ นิสฺสฏฺฐํ, ยทายสฺมนฺตานํ ปตฺตกลฺลํ, อายสฺมนฺตา อิมํ จีวรํ อิตฺถนฺนามสฺส ภิกฺขุโน ทเทยฺยุ’’นฺติ (ปารา. ๔๖๖) วตฺตพฺพํ, เสสํ ปุริมสทิสเมว. ปุคฺคลสฺส ปน นิสฺสชฺชนฺเตน ‘‘อิมาห’’นฺติ วา ‘‘อิมานิ อห’’นฺติ วา วตฺวา ‘‘อายสฺมโต นิสฺสชฺชามี’’ติ วตฺตพฺพํ, นิสฺสชฺชิตฺวา ‘‘อหํ, ภนฺเต, เอกํ นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ อาปนฺโน, ตํ ปฏิเทเสมี’’ติ เอวํ อาปตฺติ เทเสตพฺพา. สเจ ปน นวกตโร โหติ, ‘‘อาวุโส’’ติ วตฺตพฺพํ, เตนาปิ ‘‘ปสฺสสี’’ติ วา ‘‘ปสฺสถา’’ติ วา วุตฺเต ‘‘อาม, ภนฺเต’’ติ วา ‘‘อาม อาวุโส’’ติ วา วตฺวา ‘‘ปสฺสามี’’ติ วตฺตพฺพํ, ตโต ‘‘อายตึ สํวเรยฺยาสี’’ติ วา ‘‘สํวเรยฺยาถา’’ติ วา วุตฺเต ‘‘สาธุ สุฏฺฐุ สํวริสฺสามี’’ติ วตฺตพฺพํ. เอวํ เทสิตาย อาปตฺติยา ‘‘อิมํ จีวรํ อายสฺมโต ทมฺมี’’ติ ทาตพฺพํ, ทฺวีสุ ตีสุ [Pg.157] วา ปุพฺเพ วุตฺตานุสาเรเนว นโย เวทิตพฺโพ. ทฺวินฺนํ ปน ยถา คณสฺส, เอวํ นิสฺสชฺชิตพฺพํ, ตโต อาปตฺติปฺปฏิคฺคหณญฺจ นิสฺสฏฺฐจีวรทานญฺจ เตสํ อญฺญตเรน ยถา เอเกน ปุคฺคเลน, ตถา กาตพฺพํ, อิทํ ปน สพฺพนิสฺสคฺคิเยสุ วิธานํ. จีวรํ ปตฺโต นิสีทนนฺติ วตฺถุมตฺตเมว หิ นานํ, ปรมฺมุขํ ปน วตฺถุ ‘‘เอต’’นฺติ นิสฺสชฺชิตพฺพํ. สเจ พหูนิ โหนฺติ, ‘‘เอตานี’’ติ วตฺตพฺพํ. นิสฺสฏฺฐทาเนปิ เอเสว นโย. นิสฺสฏฺฐวตฺถุํ ‘‘ทินฺนมิทํ อิมินา มยฺห’’นฺติ สญฺญาย น ปฏิเทนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, ตสฺส สนฺตกภาวํ ญตฺวา เลเสน อจฺฉินฺทนฺโต สามิกสฺส ธุรนิกฺเขเปน ภณฺฑํ อคฺฆาเปตฺวา กาเรตพฺโพติ.

However, when relinquishing to a group, one should say, 'imāhaṃ' or 'imāni ahaṃ', and then, 'I relinquish to the venerable ones.' The one accepting the offense should also say, 'May the venerable sirs listen to me. This monk of such-and-such a name remembers an offense... confesses it... when it is the proper time for the venerable sirs.' Also, when giving the robe, one should say, 'May the venerable sirs listen to me. This robe of the monk of such-and-such a name is to be forfeited and has been relinquished to the venerable sirs. If it is the proper time for the venerable sirs, may the venerable sirs give this robe to the monk of such-and-such a name.' The remaining procedure is just the same as before. However, when relinquishing to an individual, having said 'imāhaṃ' or 'imāni ahaṃ', one should say, 'I relinquish to the venerable one.' Having relinquished, the offense should be confessed thus: 'Venerable sir, I have committed one offense of expiation entailing forfeiture; I confess it.' If, however, he is more junior, one should say, 'āvuso' (friend). When it is said by him, 'passasi' (do you see?) or 'passatha' (do you see?), having replied, 'Āma, bhante' or 'Āma, āvuso', one should say, 'passāmi' (I see). After that, when it is said, 'āyatiṃ saṃvareyyāsi' (you should restrain yourself in the future) or 'saṃvareyyātha', one should say, 'Sādhu, suṭṭhu saṃvarissāmi' (Good, I will restrain myself well). When the offense has been confessed thus, the robe should be given, saying, 'I give this robe to the venerable one.' In the case of two or three, the method should be understood just in accordance with what was previously stated. However, to two monks, it should be relinquished in the same way as to a group. After that, both the acceptance of the offense and the giving of the relinquished robe should be done by one or the other of them, in the same way as by a single individual. However, this is the procedure in all cases of Nissaggiya. Indeed, only the object itself—'robe', 'bowl', 'sitting-cloth'—is different. However, an object that is out of sight should be relinquished by saying, 'etaṃ' (this). If there are many, one should say, 'etāni' (these). In the giving of the relinquished item, this is the very same method. For one who does not give back the relinquished object with the perception, 'This was given to me by him,' there is a dukkaṭa offense. One who, knowing it is his property, takes it away by some pretext, should be made to pay its value upon the owner's renunciation of his claim.

เวสาลิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ อติเรกจีวรธารณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘ทสาหปรม’’นฺติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, อนิสฺสชฺชิตฺวา ปริภุญฺชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, ยถา จ อิธ, เอวํ สพฺพตฺถ, ตสฺมา นํ ปรโต น วกฺขาม. ทสาหํ อนติกฺกนฺเตปิ อติกฺกนฺตสญฺญิโน เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. อติกฺกนฺเต อนติกฺกนฺตสญฺญิโนปิ เวมติกสฺสปิ นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยเมว, ตถา อนธิฏฺฐิตาวิกปฺปิตออสฺสชฺชิตอนฏฺฐาวินฏฺฐอทฑฺฒาวิลุตฺเตสุ อธิฏฺฐิตาทิสญฺญิโน. อนฺโตทสาหํ อธิฏฺฐิเต วิกปฺปิเต วิสฺสชฺชิเต นฏฺเฐ วินฏฺเฐ ทฑฺเฒ อจฺฉินฺเน วิสฺสาเสน คาหิเต อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อาจารวิปตฺติ, ยถา จ อิทํ, เอวํ อิโต ปรานิปิ, อุภโตปาติโมกฺเขสุปิ หิ ปาราชิกานิ จ สงฺฆาทิเสสา จ สีลวิปตฺติ, เสสาปตฺติโย อาจารวิปตฺติ, อาชีววิปตฺติ วา ทิฏฺฐิวิปตฺติ วา กาจิ อาปตฺติ นาม นตฺถิ. อาชีววิปตฺติปจฺจยา ปน ฐเปตฺวา ทุพฺภาสิตํ ฉ อาปตฺติกฺขนฺธา ปญฺญตฺตา, ทิฏฺฐิวิปตฺติปจฺจยา ปาจิตฺติยทุกฺกฏวเสน ทฺเว อาปตฺติกฺขนฺธา ปญฺญตฺตาติ, อิทเมตฺถ ลกฺขณํ, อิติ วิปตฺติกถา อิเธว นิฏฺฐิตาติ, น นํ อิโต ปรํ วิจารยิสฺสาม. ชาติปฺปมาณสมฺปนฺนสฺส จีวรสฺส อตฺตโน สนฺตกตา, คณนุปคตา, ฉินฺนปลิโพธภาโว, อติเรกจีวรตา, ทสาหาติกฺกโมติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. กถินสมุฏฺฐานํ, อกิริยํ, โนสญฺญาวิโมกฺขํ, อจิตฺตกํ, ปณฺณตฺติวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

It was laid down in Vesālī concerning the group-of-six monks on the occasion of keeping an extra robe. 'For a maximum of ten days' is the supplementary regulation herein; it is a general regulation, not requiring an order. For one who uses it without having relinquished it, there is an offense of wrong-doing. As it is here, so it is everywhere; therefore, we will not speak of it further on. Even when ten days have not passed, for one who perceives them as having passed, and for one who is doubtful, there is an offense of wrong-doing. When the ten days have passed, for one who perceives them as not having passed, and for one who is doubtful, it is an offense entailing relinquishment and confession itself. Similarly, for one who perceives a robe as determined, etc., when it is undetermined, not shared, not given away, not lost, not destroyed, not burnt, or not plundered. Within ten days, there is no offense for using a robe that has been determined, shared, given away, lost, destroyed, burnt, plundered, or taken with trust; nor is there an offense for one who is insane, and so on. This is a corruption of conduct. And just as this is, so too are the subsequent rules from this one. Indeed, in both Pātimokkhas, the pārājika and saṅghādisesa offenses are corruptions of virtue; the remaining offenses are corruptions of conduct. There is no offense whatsoever called a corruption of livelihood or a corruption of view. However, on account of a corruption of livelihood, excepting the offense of wrong speech, six classes of offenses have been laid down. On account of a corruption of view, two classes of offenses—pācittiya and dukkaṭa—have been laid down. This is the defining mark herein. Thus, the discussion on corruptions is concluded right here; we will not examine it from this point onwards. For a robe complete in kind and measure, these five are the factors herein: its being one's own property, its being included in the count, the state of having its impediments cut off, its being an extra robe, and the exceeding of ten days. Its origin is the Kathina; it is non-action, not freed by perception, unintentional, an offense by regulation, a bodily action, a verbal action, of three consciousnesses, and of three feelings.

กถินสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Kathina Training Rule is concluded.

๒. อุโทสิตสิกฺขาปทวณฺณนา

2. The Explanation of the Training Rule on Being Separated from a Robe

ทุติเย [Pg.158] นิฏฺฐิตจีวรสฺมึ ภิกฺขุนาติเอตฺถ ปุริมสิกฺขาปเท วิย อตฺถํ อคฺคเหตฺวา นิฏฺฐิเต จีวรสฺมึ ภิกฺขุโนติ เอวํ สามิวเสน กรณวจนสฺส อตฺโถ เวทิตพฺโพ. กรณวเสน หิ ภิกฺขุนา อิทํ นาม กมฺมํ กาตพฺพํ, ตํ นตฺถิ, สามิวเสน ปน ภิกฺขุโน จีวรสฺมึ นิฏฺฐิเต กถิเน จ อุพฺภเต เอวํ อิเมหิ จีวรนิฏฺฐานกถินุพฺภาเรหิ ฉินฺนปลิโพโธ เอกรตฺตมฺปิ เจ ภิกฺขุ ติจีวเรน วิปฺปวเสยฺยาติ เอวํ อตฺโถ ยุชฺชติ. ตตฺถ ติจีวเรนาติ ติจีวราธิฏฺฐานนเยน อธิฏฺฐิเตสุ สงฺฆาฏิอาทีสุ เยนเกนจิ. วิปฺปวเสยฺยาติ วิยุตฺโต วเสยฺย, ‘‘คาโม เอกูปจาโร นานูปจาโร’’ติอาทินา (ปารา. ๔๗๗) นเยน ปาฬิยํ วุตฺตานํ คามนิคมนนิเวสนอุโทสิตอฏฺฏมาฬปาสาทหมฺมิยนาวาสตฺถเขตฺตธญฺญกรณอารามวิหารรุกฺขมูลอชฺโฌกาสปฺปเภทานํ ปนฺนรสานํ นิกฺเขปฏฺฐานานํ ยตฺถกตฺถจิ นิกฺขิปิตฺวา เตสํ คามาทีนํ พหิ หตฺถปาสาติกฺกเมน อรุณํ อุฏฺฐาเปยฺยาติ อยเมตฺถ สงฺเขโป, วิตฺถาโร ปน สมนฺตปาสาทิกายํ (ปารา. อฏฺฐ. ๒.๔๗๓-๔๗๗-๘) วุตฺโต. อญฺญตฺร ภิกฺขุสมฺมุติยาติ ยํ สงฺโฆ คิลานสฺส ภิกฺขุโน ติจีวเรน อวิปฺปวาสสมฺมุตึ เทติ, ตํ ฐเปตฺวา อลทฺธสมฺมุติกสฺส ภิกฺขุโน เอกรตฺตมฺปิ วิปฺปวาสโต วุตฺตนเยเนว นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยนฺติ เวทิตพฺพํ, เกวลํ อิธ ‘‘อิทํ เม, ภนฺเต, จีวรํ รตฺติวิปฺปวุตฺถํ อญฺญตฺร ภิกฺขุสมฺมุติยา นิสฺสคฺคิย’’นฺติอาทินา นเยน วจนเภโท โหติ, อยํ ปน วิเสโส.

In the second rule, regarding the phrase 'by a bhikkhu when the robe is completed' (niṭṭhitacīvarasmiṃ bhikkhunāti), the meaning should not be taken as in the previous training rule. Instead, the meaning of the instrumental case should be understood in the possessive sense as 'when the robe of a bhikkhu is completed'. For in the instrumental sense, the meaning that 'a certain action is to be done by the bhikkhu' does not exist. However, in the possessive sense, the meaning that applies is thus: when the bhikkhu's robe is completed and the Kathina is lifted, if a bhikkhu, whose impediments have been cut off by this completion of the robe and lifting of the Kathina, should be separated from his three robes for even one night... Therein, 'by the three robes' (ticīvarena) means by any one of the robes, such as the outer robe, that have been determined by the method of determining the three robes. 'Should be separated' (vippavaseyya) means 'should dwell disjoined'. According to the method stated in the Pāḷi, such as 'a village with a single precinct, with various precincts', having deposited the robe in any one of the fifteen kinds of places for depositing—village, town, dwelling, storehouse, watchtower, hall, palace, mansion, boat, caravan, field, threshing floor, park, monastery, the foot of a tree, and open space—he allows the dawn to arise while it is outside of those villages and so forth, beyond hand's reach. This is the summary here. The detailed explanation, however, is stated in the Samantapāsādikā. 'Except with the permission of the bhikkhus' (aññatra bhikkhusammutiyā) means: setting aside the permission for non-separation from the three robes that the Saṅgha gives to a sick bhikkhu, it should be understood that for a bhikkhu who has not obtained such permission, if he is separated for even one night, there is an offense entailing relinquishment and confession in the manner already stated. Merely, here there is a difference in wording according to the method beginning with, 'Venerable Sir, this robe of mine, separated for a night without the permission of the bhikkhus, is to be relinquished.' This, however, is the distinction.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ สนฺตรุตฺตเรน ชนปทจาริกํ ปกฺกมนวตฺถุสฺมึ

At Sāvatthī, concerning several bhikkhus, regarding the incident of setting out on a journey into the countryside with an under-robe and an upper-robe.

ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร ภิกฺขุสมฺมุติยา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, อวิปฺปวุตฺเถ วิปฺปวุตฺถสญฺญิโน เจว เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. วิปฺปวุตฺเถ วิปฺปวุตฺถสญฺญิโนปิ อวิปฺปวุตฺถสญฺญิโนปิ เวมติกสฺสาปิ นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ, ตถา อปจฺจุทฺธฏอวิสฺสชฺชิตาทีสุ จ ปจฺจุทฺธฏวิสฺสชฺชิตาทิสญฺญิโน. อนฺโตอรุเณ ปจฺจุทฺธเฏ ปน ปฐมกถิเน วุตฺตวิสฺสชฺชิตาทิเภเท จ อนาปตฺติ, ตถา ลทฺธสมฺมุติกสฺส วิปฺปวาเส. อาพาเธ ปน วูปสนฺเต ปจฺจาคนฺตพฺพํ, ตตฺเถว วา ฐิเตน ปจฺจุทฺธริตพฺพํ, อถาปิสฺส ปุน โส วา อญฺโญ วา อาพาโธ กุปฺปติ, ลทฺธกปฺปิยเมว. อธิฏฺฐิตจีวรตา[Pg.159], อนตฺถตกถินตา, อลทฺธสมฺมุติกตา, รตฺติวิปฺปวาโสติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมกถิเน วุตฺตปฺปการาเนว. เกวลญฺหิ ตตฺถ อนธิฏฺฐานํ อวิกปฺปนญฺจ อกิริยา, อิธ อปฺปจฺจุทฺธรณํ, อยํ วิเสโสติ.

It was laid down. The phrase 'except with the permission of the bhikkhus' is a supplementary enactment here, a general enactment, not requiring an order. When not separated from the robe, for one who perceives it as separated, and for one who is in doubt, there is an offense of wrong-doing. When separated from the robe, for one who perceives it as separated, for one who perceives it as not separated, and also for one who is in doubt, there is an offense entailing relinquishment and confession. Similarly, in the cases of robes not withdrawn, not given away, and so on, for one who perceives them as withdrawn, given away, and so on. However, there is no offense if it is withdrawn before dawn, or in the cases of the various kinds of giving away mentioned in the first Kathina rule; and similarly, for one who has received permission, in the case of being separated. However, when an illness has subsided, one must return, or, while remaining in that very place, one should withdraw it. And if for him that illness or another illness should arise again, it is indeed allowable. Here, these are the four factors: the state of the robe being determined, the state of one for whom the Kathina has not been spread, the state of one who has not received permission, and being separated at night. The origination and so forth are indeed just of the kinds stated in the first Kathina rule. The only difference is that there, not determining and not sharing are the non-action, while here, not withdrawing is the non-action—this is the distinction.

อุโทสิตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Being Separated from a Robe is concluded.

๓. อกาลจีวรสิกฺขาปทวณฺณนา

3. The Explanation of the Training Rule on an Out-of-Season Robe

ตติเย นิฏฺฐิตจีวรสฺมึ ภิกฺขุนาติ สามิวเสเนว กรณตฺโถ เวทิตพฺโพ. อกาลจีวรํ นาม ยฺวายํ ‘‘อนตฺถเต กถิเน วสฺสานสฺส ปจฺฉิโม มาโส, อตฺถเต กถิเน ปญฺจมาสา’’ติ (ปารา. ๖๔๙) จีวรกาโล วุตฺโต, ตํ ฐเปตฺวา อญฺญทา อุปฺปนฺนํ, ยญฺจ กาเลปิ สงฺฆสฺส วา ‘‘อิทํ อกาลจีวร’’นฺติ, ปุคฺคลสฺส วา ‘‘อิทํ ตุยฺหํ ทมฺมี’’ติอาทินา นเยน ทินฺนํ, เอตํ อกาลจีวรํ นาม. อุปฺปชฺเชยฺยาติ เอวรูปํ จีวรํ อตฺตโน ภาคปฏิลาภวเสน สงฺฆโต วา สุตฺตนฺติกาทิคณโต วา ญาติโต วา มิตฺตโต วา ปํสุกูลํ วา อตฺตโน วา ธเนน (ปารา. ๕๐๐), อถ วา ปน ‘‘อฏฺฐิมา, ภิกฺขเว, มาติกา จีวรสฺส อุปฺปาทาย สีมาย เทติ, กติกาย เทติ, ภิกฺขาปญฺญตฺติกาย เทติ, สงฺฆสฺส เทติ, อุภโตสงฺฆสฺส เทติ, วสฺสํวุฏฺฐสงฺฆสฺส เทติ, อาทิสฺส เทติ, ปุคฺคลสฺส เทตี’’ติ (มหาว. ๓๗๙) อิมาสํ อฏฺฐนฺนํ มาติกานํ อญฺญตรโต อุปฺปชฺเชยฺย. เอตฺถ จ ‘‘สีมาย ทมฺมี’’ติ เอวํ สีมํ ปรามสิตฺวา เทนฺโต สีมาย เทติ นาม, เอส นโย สพฺพตฺถ. เอตฺถ จ สีมาติ ขณฺฑสีมา อุปจารสีมา สมานสํวาสสีมา อวิปฺปวาสสีมา ลาภสีมา คามสีมา นิคมสีมา นครสีมา อพฺภนฺตรสีมา อุทกุกฺเขปสีมา ชนปทสีมา รฏฺฐสีมา รชฺชสีมา ทีปสีมา จกฺกวาฬสีมาติ ปนฺนรสวิธา. ตตฺถ อุปจารสีมา นาม ปริกฺขิตฺตสฺส วิหารสฺส ปริกฺเขเปน, อปริกฺขิตฺตสฺส ปริกฺเขปารหฏฺฐาเนน ปริจฺฉินฺนา. อปิ จ ภิกฺขูนํ ธุวสนฺนิปาตฏฺฐานโต วา ปริยนฺเต ฐิตโภชนสาลโต วา นิพทฺธวสนกอาวาสโต วา ถามมชฺฌิมสฺส ปุริสสฺส ทฺวินฺนํ เลฑฺฑุปาตานํ อนฺโต ‘‘อุปจารสีมา’’ติ เวทิตพฺพา. สา ปน อาวาเส วฑฺฒนฺเต วฑฺฒติ, หายนฺเต หายติ[Pg.160], โยชนสตมฺปิ อุปจารสีมาว โหติ. ตตฺถ ทินฺนลาโภ สพฺเพสํ อนฺโตสีมคตานํ ปาปุณาติ, ภิกฺขุนีนํ อารามปเวสนเสนาสนาปุจฺฉนานิ ปริวาสมานตฺตาโรจนํ วสฺสจฺเฉทนิสฺสยเสนาสนคฺคาหาทิวิธานนฺติ อิทมฺปิ สพฺพํ อิมิสฺสาว สีมาย วเสน เวทิตพฺพํ. ลาภสีมาติ ยํ ราชราชมหามตฺตาทโย วิหารํ การาเปตฺวา คาวุตํ วา อทฺธโยชนํ วา โยชนํ วา สมนฺตา ปริจฺฉินฺทิตฺวา ‘‘อยํ อมฺหากํ วิหารสฺส ลาภสีมา, ยํ เอตฺถนฺตเร อุปฺปชฺชติ, ตํ สพฺพํ อมฺหากํ วิหารสฺส เทมา’’ติ ฐเปนฺติ, อยํ ลาภสีมา นาม. กาสิโกสลาทีนํ ปน รฏฺฐานํ อนฺโต พหู ชนปทา โหนฺติ, ตตฺถ เอโก ชนปทปริจฺเฉโท ชนปทสีมา, กาสิโกสลาทิรฏฺฐปริจฺเฉโท รฏฺฐสีมา, เอกสฺส รญฺโญ อาณาปวตฺติฏฺฐานํ รชฺชสีมา, สมุทฺทนฺเตน ปริจฺฉินฺโน มหาทีโป วา อนฺตรทีโป วา ทีปสีมา, เอกจกฺกวาฬปพฺพตปริกฺเขปพฺภนฺตรํ จกฺกวาฬสีมา, เสสา นิทานกถายํ วุตฺตนยา เอว. ตตฺถ ‘‘ขณฺฑสีมาย เทมา’’ติ ทินฺนํ ขณฺฑสีมฏฺฐานํเยว ปาปุณาติ, ตโต พหิสีมาย สีมนฺตริกฏฺฐานมฺปิ น ปาปุณาติ. ‘‘อุปจารสีมาย เทมา’’ติ ทินฺนํ ปน อนฺโตปริจฺเฉเท ขณฺฑสีมาสีมนฺตริกาสุ ฐิตานมฺปิ ปาปุณาติ, สมานสํวาสสีมาย ทินฺนํ ขณฺฑสีมาสีมนฺตริกฏฺฐานํ น ปาปุณาติ, อวิปฺปวาสสีมาลาภสีมาสุ ทินฺนํ ตาสํ อนฺโตคธานํเยว ปาปุณาติ, คามสีมาทีสุ ทินฺนํ ตาสํ สีมานํ อพฺภนฺตเร พทฺธสีมฏฺฐานมฺปิ ปาปุณาติ, อพฺภนฺตรสีมาอุทกุกฺเขปสีมาสุ ทินฺนํ ตตฺถ อนฺโตคธานํเยว ปาปุณาติ, ชนปทสีมาทีสุ ทินฺนมฺปิ ตาสํ อพฺภนฺตเร พทฺธสีมฏฺฐานมฺปิ ปาปุณาติ, ตสฺมา ยํ ชมฺพุทีเป ฐตฺวา ‘‘ตมฺพปณฺณิทีเป สงฺฆสฺส เทมา’’ติ ทียติ, ตํ ตมฺพปณฺณิทีปโต เอโกปิ คนฺตฺวา สพฺเพสํ สงฺคณฺหิตุํ ลภติ. สเจปิ ตตฺเถว เอโก สภาโค ภิกฺขุ สภาคานํ ภาคํ คณฺหาติ, น วาเรตพฺโพ. โย ปน วิหารํ ปวิสิตฺวา ‘‘อสุกสีมายา’’ติ อวตฺวาว เกวลํ ‘‘สีมาย ทมฺมี’’ติ วทติ, โส ปุจฺฉิตพฺโพ ‘‘สีมา นาม พหุวิธา, กตรํ สนฺธาย วทสี’’ติ, สเจ วทติ ‘‘อหเมตํ เภทํ น ชานามิ, สีมฏฺฐกสงฺโฆ คณฺหตู’’ติ, อุปจารสีมฏฺเฐหิ ภาเชตพฺพํ.

In the third training rule, regarding the phrase 'niṭṭhitacīvarasmiṃ bhikkhunā', the instrumental case is to be understood in the sense of the dative. An 'untimely robe' (akālacīvara) is defined as a robe that has arisen at another time, setting aside the stated robe-period: 'when the kathina is not spread, the last month of the rains retreat; when the kathina is spread, five months.' Also, that which, even during the proper time, is given to the Sangha with the words, 'This is an untimely robe,' or to an individual by the method beginning with, 'This I give to you,' is called an untimely robe. 'It might arise' means that such a robe might arise for oneself through receiving a share from the Sangha, from a group such as the Suttantikas, from relatives, or from friends; or it might be a rags-robe (paṃsukūla), or arise from one's own wealth. Alternatively, it might arise from one of these eight headings: 'There are, O bhikkhus, these eight grounds for the arising of a robe: one gives within a boundary, one gives by agreement, one gives by what is designated as alms, one gives to the Sangha, one gives to both Sanghas, one gives to the Sangha that has completed the rains-residence, one gives having specified a recipient, or one gives to an individual.' Here, 'one gives within a boundary' refers to a person who gives having referred to a boundary, saying, 'I give within the boundary.' This is the method in all cases. And here, a boundary is of fifteen kinds: a fragmentary boundary (khaṇḍasīmā), a vicinity boundary (upacārasīmā), a boundary for common observance (samānasaṃvāsasīmā), a boundary of non-separation (avippavāsasīmā), a gains boundary (lābhasīmā), a village boundary (gāmasīmā), a market-town boundary (nigamasīmā), a city boundary (nagarasīmā), an inner boundary (abbhantarasīmā), a water-throwing boundary (udakukkhepasīmā), a district boundary (janapadasīmā), a country boundary (raṭṭhasīmā), a kingdom boundary (rajjasīmā), an island boundary (dīpasīmā), and a world-system boundary (cakkavāḷasīmā). Among these, the vicinity boundary is that which is demarcated by the enclosure of an enclosed monastery, or for an unenclosed one, by the place suitable for an enclosure. Furthermore, it should be known as the area within two clod-throws by a man of medium strength from the monks' regular place of assembly, or from a dining hall situated at the edge, or from a permanent dwelling. And that boundary expands when the residence expands and contracts when it contracts; even a hundred yojanas can be a vicinity boundary. A gain given there reaches all who are within the boundary. And all these matters—for bhikkhunīs, entering the monastery and asking for lodging; the announcement of probation and penance; the procedure for breaking the rains-residence, taking dependence, accepting lodging, and so on—should be understood by way of this very boundary. A gains boundary is when kings, royal ministers, and others, having had a monastery built, demarcate a gāvuta, half a yojana, or a yojana all around and establish it, saying: 'This is the gains boundary of our monastery. Whatever arises within this, we give all of it to our monastery.' This is called a gains boundary. Within countries such as Kāsī and Kosala, there are many districts; the demarcation of one district is a district boundary. The demarcation of a country like Kāsī or Kosala is a country boundary. The area where the authority of one king prevails is a kingdom boundary. A great island or an intermediate island demarcated by the ocean's edge is an island boundary. The interior of the enclosure of a single world-system mountain range is a world-system boundary. The remaining boundaries are as stated in the Nidānakathā. In this context, what is given with the words, 'We give within the fragmentary boundary,' reaches only those staying in the fragmentary boundary; it does not reach even those staying in an intermediate area in the boundary outside of it. What is given with the words, 'We give within the vicinity boundary,' however, reaches even those staying in fragmentary boundaries and intermediate areas within its demarcation. What is given in a boundary for common observance does not reach those staying in fragmentary boundaries and intermediate areas. What is given in a boundary of non-separation or a gains boundary reaches only those included within them. What is given in a village boundary, etc., reaches even those staying in a consecrated boundary within those boundaries. What is given in an inner boundary or a water-throwing boundary reaches only those included there. What is given in a district boundary, etc., also reaches those staying in a consecrated boundary within them. Therefore, if something is given while one is in Jambudīpa with the words, 'We give to the Sangha in Tambapaṇṇidīpa,' even one person, having gone from Tambapaṇṇidīpa, is able to collect it on behalf of all. And if, right there, one bhikkhu of the same affiliation takes the share of those of the same affiliation, he should not be prevented. But whoever enters a monastery and, without saying 'in such-and-such a boundary,' merely says, 'I give within the boundary,' he should be asked: 'Boundaries are of many kinds; referring to which one do you speak?' If he says, 'I do not know this distinction; let the Sangha staying within the boundary take it,' it should be divided by those staying in the vicinity boundary.

กติกายาติเอตฺถ กติกา นาม สมานลาภกติกา. สา ปน เอวํ กาตพฺพา, เอกสฺมึ วิหาเร สนฺนิปติเตหิ ภิกฺขูหิ ยํ วิหารํ สงฺคณฺหิตุกามา สมานลาภํ กาตุํ อิจฺฉนฺติ, ตสฺส นามํ คเหตฺวา ‘‘อสุโก นาม วิหาโร โปราณโก อปฺปลาโภ’’ติ ยํ [Pg.161] กิญฺจิ การณํ วตฺวา ‘‘ตํ วิหารํ อิมินา วิหาเรน สทฺธึ เอกลาภํ กาตุํ สงฺฆสฺส รุจฺจตี’’ติ ติกฺขตฺตุํ สาเวตพฺพํ, เอตฺตาวตา ตสฺมึ วิหาเร นิสินฺโนปิ อิธ นิสินฺโนว โหติ, ตสฺมึ วิหาเรปิ เอวเมว กาตพฺพํ, เอตฺตาวตา อิธ นิสินฺโนปิ ตสฺมึ นิสินฺโนว โหติ. เอกสฺมึ วิหาเร ลาเภ ภาชิยมาเน อิตรสฺมึ ฐิตสฺส ภาคํ คเหตุํ วฏฺฏติ.

Herein, in the text katikāya, katikā means an agreement for equal gains. Furthermore, it should be made in this way: bhikkhus, having assembled in one monastery, who wish to support a certain monastery and desire to make it of equal gain, having taken its name and stated whatever reason, such as, 'The monastery named so-and-so is ancient and has little gain,' should announce three times, 'Is it agreeable to the Sangha to make that monastery have equal gain together with this monastery?' By this much, even a bhikkhu sitting in that monastery is one who is sitting here. In that monastery also, it should be done in the same way. By this much, even a bhikkhu sitting here is one who is sitting there. When a gain is being distributed in one monastery, it is proper to take the share of one staying in the other.

ภิกฺขาปญฺญตฺติยาติ เอตฺถ ภิกฺขาปญฺญตฺติ นาม ทายกสฺส ปริจฺจาคปญฺญตฺติฏฺฐานํ, ตสฺมา ‘‘ยตฺถ มยฺหํ ธุวการา กรียนฺติ, ตตฺถ ทมฺมี’’ติ วา ‘‘ตตฺถ เทถา’’ติ วา วุตฺเต ยตฺถ ตสฺส ปากวตฺตํ วา วตฺตติ, ยโต วา ภิกฺขู นิจฺจํ โภเชติ, ยตฺถ วา เตน กิญฺจิ เสนาสนํ กตํ, สพฺพตฺถ ทินฺนเมว โหติ. สเจ ปน เอกสฺมึ ธุวการฏฺฐาเน โถกตรา ภิกฺขู โหนฺติ, เอกเมว วา วตฺถํ โหติ, มาติกํ อาโรเปตฺวา ยถา โส วทติ, ตถา คเหตพฺพํ.

Herein, regarding bhikkhāpaññatti, this term means the place where a donor's offering is established. Therefore, when it is said, 'Where my regular meritorious deeds are performed, there I give,' or 'Give there,' then wherever his duty of providing cooked food occurs, or from where he regularly feeds the bhikkhus, or where some lodging has been made by him, it is indeed given in all those places. If, however, in one place of regular meritorious deeds, there are very few bhikkhus, or there is only one robe, having placed it on the register, it should be taken according to how he speaks.

สงฺฆสฺส เทตีติ เอตฺถ วิหารํ ปวิสิตฺวา ‘‘สงฺฆสฺส ทมฺมี’’ติ ทินฺนํ อุปจารสีมาคตานญฺจ ตโต พหิทฺธาปิ เตหิ สทฺธึ เอกาพทฺธานญฺจ ปาปุณาติ, ตสฺมา เตสํ คาหเก สติ อสมฺปตฺตานมฺปิ ภาโค ทาตพฺโพ. ยํ ปน พหิ อุปจารสีมาย ภิกฺขู ทิสฺวา ‘‘สงฺฆสฺสา’’ติ ทียติ, ตํ เอกาพทฺธปริสาย ปาปุณาติ. เย ปน ทฺวาทสหิ หตฺเถหิ ปริสํ อสมฺปตฺตา, เตสํ น ปาปุณาติ.

Herein, regarding Saṅghassa deti, what is given after entering the monastery with the words, 'I give to the Sangha,' reaches those who have arrived within the precincts-boundary and also those outside it who are connected with them as one group. Therefore, when there is a proxy for them, the share should be given even to those who have not arrived. But what is given outside the precincts-boundary after seeing bhikkhus with the words, 'To the Sangha,' reaches the connected assembly. It does not, however, reach those who have not come within twelve cubits of the assembly.

อุภโตสงฺฆสฺสาติ เอตฺถ ปน ยํ อุภโตสงฺฆสฺส ทินฺนํ, ตโต อุปฑฺฒํ ภิกฺขูนํ, อุปฑฺฒํ ภิกฺขุนีนํ ทาตพฺพํ. สเจปิ เอโก ภิกฺขุ โหติ, เอกา วา ภิกฺขุนี, อนฺตมโส อนุปสมฺปนฺนสฺสาปิ อุปฑฺฒเมว ทาตพฺพํ. ‘‘อุภโตสงฺฆสฺส จ ตุยฺหญฺจา’’ติ วุตฺเต ปน สเจ ทส ภิกฺขู จ ทส ภิกฺขุนิโย จ โหนฺติ, เอกวีสติ ปฏิวีเส กตฺวา เอโก ปุคฺคลสฺส ทาตพฺโพ, ทส ภิกฺขุสงฺฆสฺส, ทส ภิกฺขุนิสงฺฆสฺส จ, เยน ปุคฺคลิโก ลทฺโธ, โส สงฺฆโตปิ อตฺตโน วสฺสคฺเคน คเหตุํ ลภติ, กสฺมา? อุภโตสงฺฆคฺคหเณน คหิตตฺตา, ‘‘อุภโตสงฺฆสฺส จ เจติยสฺส จา’’ติ วุตฺเตปิ เอเสว นโย. อิธ ปน เจติยสฺส สงฺฆโต ปาปุณโกฏฺฐาโส นาม นตฺถิ, เอกปุคฺคลสฺส ปตฺตโกฏฺฐาสสโม เอโก โกฏฺฐาโส โหติ. ‘‘ภิกฺขุสงฺฆสฺส จ ภิกฺขุนีนญฺจา’’ติ วุตฺเต ปน น มชฺเฌ ภินฺทิตฺวา ทาตพฺพํ, ภิกฺขู จ ภิกฺขุนิโย จ คเณตฺวา ทาตพฺพํ. ‘‘ภิกฺขุสงฺฆสฺส จ ภิกฺขุนีนญฺจ ตุยฺหญฺจา’’ติ วุตฺเต ปุคฺคโล วิสุํ น ลภติ, ปาปุณโกฏฺฐาสโต เอกเมว ลภติ[Pg.162]. ‘‘เจติยสฺส จา’’ติ วุตฺเต ปน เจติยสฺส เอโก ปุคฺคลปฏิวีโส ลพฺภติ. ‘‘ภิกฺขูนญฺจ ภิกฺขุนีนญฺจา’’ติ วุตฺเตปิ น มชฺเฌ ภินฺทิตฺวา ทาตพฺพํ, ปุคฺคลคณนาย เอว วิภชิตพฺพํ, เตหิ สทฺธึ ปุคฺคลเจติยปรามสนํ อนนฺตรนยสทิสเมว, ยถา จ ภิกฺขุสงฺฆํ อาทึ กตฺวา นโย นีโต, เอวํ ภิกฺขุนิสงฺฆํ อาทึ กตฺวาปิ เนตพฺโพ. ‘‘ภิกฺขุสงฺฆสฺส จ ตุยฺหญฺจา’’ติ วุตฺเตปิ ปุคฺคลสฺส วิสุํ น ลพฺภติ, เจติยสฺส ปน ลพฺภติ. ‘‘ภิกฺขูนญฺจ ตุยฺหญฺจา’’ติ วุตฺเตปิ วิสุํ น ลพฺภติ, เจติยสฺส ปน ลพฺภติเยว.

Here, regarding Ubhatosaṅghassa, whatever is given to both Sanghas, from that, half should be given to the bhikkhus and half to the bhikkhunīs. Even if there is only one bhikkhu, or one bhikkhunī, or at the very least one who is not fully ordained, exactly half should be given. When it is said, 'To both Sanghas and to you,' if there are ten bhikkhus and ten bhikkhunīs, having made twenty-one shares, one share should be given to the individual, ten to the Sangha of bhikkhus, and ten to the Sangha of bhikkhunīs. The one who received the individual share is also able to receive from the Sangha according to his seniority. When it is said, 'To both Sanghas and to the shrine,' this very same method applies. Here, however, the shrine has no so-called share to be received from the Sangha; it has one share equal to the share received by a single individual. When it is said, 'To the Sangha of bhikkhus and to the bhikkhunīs,' it should not be given by dividing it in the middle; it should be given after counting the bhikkhus and the bhikkhunīs. When it is said, 'To the Sangha of bhikkhus, to the bhikkhunīs, and to you,' the individual does not receive a separate share but receives only one from the total apportioned shares. When it is said, 'And to the shrine,' the shrine receives one individual's share. Also, when it is said, 'To the bhikkhus and to the bhikkhunīs,' it should not be given by dividing it in the middle; it should be divided only by the count of individuals. The inclusion of an individual and a shrine along with them is just like the immediately preceding method. And just as the method was applied starting with the Sangha of bhikkhus, so too should it be applied starting with the Sangha of bhikkhunīs. Also, when it is said, 'To the Sangha of bhikkhus and to you,' the individual does not receive a separate share, but the shrine does. Also, when it is said, 'To the bhikkhus and to you,' a separate share is not received, but the shrine certainly does receive one.

วสฺสํวุฏฺฐสงฺฆสฺสาติ เอตฺถ สเจ วิหารํ ปวิสิตฺวา ‘‘วสฺสํวุฏฺฐสงฺฆสฺส ทมฺมี’’ติ วทติ, เย ตตฺถ วสฺสจฺเฉทํ อกตฺวา ปุริมวสฺสํวุฏฺฐา, เตสํ พหิ สีมฏฺฐานมฺปิ ปาปุณาติ, น อญฺเญสํ. สเจ ปน พหิอุปจารสีมายํ ฐิโต ‘‘วสฺสํวุฏฺฐสงฺฆสฺสา’’ติ วทติ, ยตฺถกตฺถจิ วุฏฺฐวสฺสานํ สพฺเพสํ สมฺปตฺตานํ ปาปุณาติ. อถ ‘‘อสุกวิหาเร วสฺสํวุฏฺฐสฺสา’’ติ วทติ, ตตฺถ วสฺสํวุฏฺฐานํเยว ยาว กถินสฺสุพฺภารา ปาปุณาติ. คิมฺหานํ ปฐมทิวสโต ปฏฺฐาย เอวํ วทติ, ตตฺร สมฺมุขีภูตานํ สพฺเพสํ ปาปุณาติ, น อญฺเญสํ.

Herein, regarding Vassaṃvuṭṭhasaṅghassa, if one enters the monastery and says, 'I give to the Sangha that has completed the rains-residence,' it reaches even those standing outside the boundary who have completed the preceding rains-residence there without a break, but not others. If, however, one stands outside the precincts-boundary and says, 'To the Sangha that has completed the rains-residence,' it reaches all who have arrived who have completed the rains-residence in any monastery whatsoever. Furthermore, if one says, 'To those who have completed the rains-residence in such-and-such a monastery,' it reaches only those who have completed the rains-residence there, until the time of the removal of the Kathina. If one speaks thus from the first day of the hot season onward, it reaches all those who are present there, but not others.

อาทิสฺส เทตีติ อาทิสิตฺวา ปริจฺฉินฺทิตฺวา เทติ, กถํ? ภิกฺขู อชฺชตนาย วา สฺวาตนาย วา ยาคุยา นิมนฺเตตฺวา เต ฆเร ยาคุํ ปาเยตฺวา ‘‘อิมานิ จีวรานิ เยหิ มยฺหํ ยาคุ ปีตา, เตสํ ทมฺมี’’ติ วทติ, เยหิ นิมนฺติเตหิ ยาคุ ปีตา, เตสํเยว ปาปุณาติ, ภตฺตขชฺชกาทีหิ นิมนฺติเตสุปิ เอเสว นโย.

Giving by designation means giving after specifying and delimiting. How so? Having invited bhikkhus for rice gruel, either for today or for tomorrow, and having had them drink the gruel in one's house, one says, 'These robes I give to those by whom my gruel was drunk.' It reaches only those invited ones by whom the gruel was drunk. This same method applies also when they are invited for boiled rice, hard food, and so on.

ปุคฺคลสฺส เทตีติ ‘‘อิทํ จีวรํ อิตฺถนฺนามสฺส ทมฺมี’’ติ เอวํ ปรมฺมุขา วา, ปาทมูเล ฐเปตฺวา ‘‘อิทํ ตุมฺหาก’’นฺติ เอวํ สมฺมุขา วา เทตีติ อยเมตฺถ สงฺเขปกถา, วิตฺถาโร ปน สมนฺตปาสาทิกายํ วุตฺโต. อิติ อิมาสํ อฏฺฐนฺนํ มาติกาปทานํ วเสน ยํ อกาลจีวรลกฺขเณน ปฏิลทฺธํ, ตํ สนฺธาย ‘‘อกาลจีวรํ อุปฺปชฺเชยฺยา’’ติ วุตฺตํ.

Giving to an individual means giving either in their absence, saying, 'I give this robe to so-and-so,' or in their presence, placing it at their feet and saying, 'This is for you.' This is the brief explanation here; the detailed account, however, is stated in the Samantapāsādikā. Thus, it was said, 'An unseasonable robe may arise,' with reference to that which is obtained with the characteristic of an unseasonable robe by way of these eight mātikā headings.

อากงฺขมาเนนาติ อิจฺฉมาเนน. ขิปฺปเมว กาเรตพฺพนฺติ สีฆํ อนฺโตทสาเหเยว กาเรตพฺพํ. โน จสฺส ปาริปูรีติ โน เจ ปาริปูรี ภเวยฺย, ยตฺตเกน กริยมานํ อธิฏฺฐานจีวรํ ปโหติ, ตํ จีวรํ ตตฺตกํ น ภเวยฺย, อูนกํ ภเวยฺยาติ อตฺโถ. สติยา ปจฺจาสายาติ ‘‘อสุกทิวสํ นาม สงฺโฆ จีวรานิ ลภิสฺสติ, ตโต เม จีวรํ อุปฺปชฺชิสฺสตี’’ติอิมินา [Pg.163] นเยน สงฺฆคณญาติมิตฺเตสุ วา อญฺญตรฏฺฐานโต, ‘‘ปํสุกูลํ วา ลจฺฉามี’’ติ, ‘‘อิมินา วา กปฺปิยภณฺเฑน จีวรํ คณฺหิสฺสามี’’ติ เอวํ วิชฺชมานาย จีวราสาย. ตโต เจ อุตฺตรีติ มาสปรมโต เจ อุตฺตริ นิกฺขิเปยฺย, นิสฺสคฺคิยนฺติ อตฺโถ. ยทิ ปนสฺส มูลจีวรํ สณฺหํ โหติ, ปจฺจาสาจีวรํ ถูลํ โหติ, น สกฺกา โยเชตุํ, รตฺติโย จ เสสา โหนฺติ, น ตาว มาโส ปูรติ, น อกามา จีวรํ กาเรตพฺพํ, อญฺญํ ปจฺจาสาจีวรํ ลภิตฺวา เอว กาลพฺภนฺตเร กาเรตพฺพํ. สเจ น ลภติ, ปจฺจาสาจีวรมฺปิ ปริกฺขารโจฬํ อธิฏฺฐาตพฺพํ. อถ มูลจีวรํ ถูลํ โหติ, ปจฺจาสาจีวรํ สณฺหํ, มูลจีวรํ ปริกฺขารโจฬํ อธิฏฺฐหิตฺวา ปจฺจาสาจีวรเมว มูลจีวรํ กตฺวา ฐเปตพฺพํ, ตํ ปุน มาสปริหารํ ลภติ, เอเตนุปาเยน ยาว น ลจฺฉติ, ตาว อญฺญํ มูลจีวรํ กตฺวา ฐเปตุํ ลพฺภติ. อิมสฺส ‘‘อิทํ เม, ภนฺเต, อกาลจีวรํ มาสาติกฺกนฺตํ นิสฺสคฺคิย’’นฺติ (ปารา. ๕๐๐) อิมินา นเยน นิสฺสชฺชนวิธานํ เวทิตพฺพํ.

‘By one who desires’ (ākaṅkhamānena) means ‘by one who wishes’ (icchamānena). ‘It should be made quickly’ (khippameva kāretabbaṃ) means ‘it should be made swiftly, indeed within ten days’ (sīghaṃ antodasāheyeva kāretabbaṃ). ‘If it is not complete’ (no cassa pāripūrī) means ‘if it should not be complete; that is to say, if the robe-cloth is not of the amount with which the determination-robe being made would be sufficient, it would be deficient’ (no ce pāripūrī bhaveyya, yattakena kariyamānaṃ adhiṭṭhānacīvaraṃ pahoti, taṃ cīvaraṃ tattakaṃ na bhaveyya, ūnakaṃ bhaveyyāti attho). ‘With expectation’ (satiyā paccāsāya) means ‘with an existing expectation for a robe-cloth, in this manner: “On such-and-such a day the Saṅgha will receive robe-cloths, from that a robe-cloth will arise for me,” from the Saṅgha, a group, relatives, or friends, or from another place; or “I will obtain a rag-robe”; or “I will acquire a robe-cloth with these allowable goods.”’ ‘If beyond that’ (tato ce uttarī) means ‘if he should keep it beyond the maximum of a month, it is to be forfeited’ (māsaparamato ce uttari nikkhipeyya, nissaggiyanti attho). If, however, his original robe-cloth is fine and the expected robe-cloth is coarse, and it is not possible to join them, and there are still nights remaining, and the month is not yet complete, the robe should not be made unwillingly. Instead, it should be made within the time limit only after obtaining another expected robe-cloth. If he does not obtain it, the expected robe-cloth should also be determined as a requisites-cloth. Alternatively, if the original robe-cloth is coarse and the expected robe-cloth is fine, having determined the original robe-cloth as a requisites-cloth, the expected robe-cloth itself should be made the original robe-cloth and kept. That again receives the month's allowance. By this means, for as long as he does not obtain one, he is permitted to make another the original robe-cloth and keep it. For this, the procedure of forfeiture should be understood in this manner: ‘Venerable sir, this unseasonable robe of mine, having exceeded a month, is to be forfeited.’

สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อกาลจีวรํ ปฏิคฺคเหตฺวา มาสํ อติกฺกมนวตฺถุสฺมึ

At Sāvatthī, concerning several bhikkhus, on the occasion of exceeding a month after having accepted an unseasonable robe-cloth.

ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, อิโต ปรํ สพฺพํ ปฐมกถิเน วุตฺตสทิสเมว. เกวลญฺหิ ตตฺถ ทสาหาติกฺกโม, อิธ มาสาติกฺกโมติ อยํ วิเสโส. เสสํ ตาทิสเมวาติ.

It is prescribed... From this non-command onwards, everything is just as stated in the first Kathina training rule. Indeed, the only distinction is this: there, it is the exceeding of ten days; here, it is the exceeding of a month. The remainder should be regarded as just the same. Thus ends the general determination.

อกาลจีวรสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on unseasonable robes is finished.

๔. ปุราณจีวรสิกฺขาปทวณฺณนา

4. 4. The Training Rule on Old Robes.

จตุตฺเถ อญฺญาติกายาติ น ญาติกาย, มาติโต วา ปิติโต วา ยาว สตฺตมํ ยุคํ, ตาว เกนจิ อากาเรน อสมฺพทฺธายาติ อตฺโถ. ภิกฺขุนิยาติ สากิยานิโย วิย สุทฺธภิกฺขุสงฺเฆ วา อุภโตสงฺเฆ วา อุปสมฺปนฺนาย. ปุราณจีวรนฺติ รชิตฺวา กปฺปํ กตฺวา เอกวารมฺปิ นิวตฺถํ วา ปารุตํ วา, ยํ อนฺตมโส ปริโภคสีเสน อํเส วา มตฺถเก วา กตฺวา มคฺคํ คโต โหติ, อุสฺสีสกํ วา กตฺวา นิปนฺโน, เอตมฺปิ ปุราณจีวรเมว. โธวาเปยฺย วาติ สเจ ‘‘โธวา’’ติวาจาย วทติ, กายวิการํ วา กโรติ, หตฺเถน วา หตฺเถ เทติ, ปาทมูเล วา ฐเปติ, อนฺโตทฺวาทสหตฺเถ โอกาเส ฐตฺวา อุปริ วา ขิปติ, อญฺญสฺส วา [Pg.164] หตฺเถ เปเสติ, ตาย โธตํ, โธวาปิตเมว โหติ, รชาปนาโกฏาปเนสุปิ เอเสว นโย. สิกฺขมานาย วา สามเณริยา วา อุปาสิกาย วา หตฺเถ โธวนตฺถาย เทติ, สา สเจ อุปสมฺปชฺชิตฺวา โธวติ, เอวมฺปิ นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ. อุปาสกสฺส วา สามเณรสฺส วา หตฺเถ ทินฺนํ โหติ, โส เจ ลิงฺเค ปริวตฺเต อุปสมฺปชฺชิตฺวา โธวติ, ทหรสฺส ภิกฺขุสฺส วา ทินฺนํ โหติ, โสปิ ลิงฺเค ปริวตฺเต โธวติ, นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยเมว, รชาปนาโกฏาปเนสุปิ เอเสว นโย. ‘‘อิทํ เม, ภนฺเต, ปุราณจีวรํ อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา โธวาปิตํ นิสฺสคฺคิย’’นฺติ (ปารา. ๕๐๕) อิมินา ปเนตฺถ นเยน นิสฺสชฺชนวิธานํ เวทิตพฺพํ.

In the fourth, 'to an unrelated woman' (aññātikāya) means not to a relative, that is, one not connected in any way up to the seventh generation from either the mother's or the father's side. 'To a bhikkhunī' refers to one who has received higher ordination either in the pure Bhikkhu Saṅgha, like the Sākiyan princesses, or in the two-fold Saṅgha. 'An old robe' (purāṇacīvara) means a robe that, after being dyed and marked with the kappa point, has been worn as a lower garment or draped even once. It also refers to a robe which, at the very least by way of use, one has taken on a journey placed on the shoulder or head, or one has lain down on after making it into a pillow; this too is an old robe. 'Should have it washed' (dhovāpeyya) means: if one says the words, 'Wash it'; or makes a bodily gesture; or gives it from one's hand into her hand; or places it at her feet; or, standing within a space of twelve cubits, throws it upwards; or sends it by the hand of another—if it is washed by her, it is considered to have been caused to be washed. This same method applies to causing it to be dyed or beaten. If one gives it for washing into the hand of a female probationer, a female novice, or a female lay devotee, and she washes it after receiving higher ordination, it is a pācittiya offense requiring forfeiture. If it is given into the hand of a male lay devotee or a male novice, and he washes it after changing his gender and receiving higher ordination; or if it is given to a young bhikkhu, and he too washes it after changing his gender, it is a pācittiya offense requiring forfeiture. This same method applies to causing it to be dyed or beaten. The procedure for forfeiture here should be understood according to this method: 'Venerable sir, this old robe of mine was caused to be washed by an unrelated bhikkhunī; it is to be forfeited.'

สาวตฺถิยํ อุทายิตฺเถรํ อารพฺภ ปุราณจีวรโธวาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ ‘‘โธวา’’ติอาทิกาย อาณตฺติยา, เอวํ อาณตฺตาย จ ภิกฺขุนิยา อุทฺธนสชฺชนาทีสุ สพฺพปฺปโยเคสุ ภิกฺขุโน ทุกฺกฏํ. โธวิตฺวา อุกฺขิตฺตมตฺตํ ปน รตฺตมตฺตํ อาโกฏิตมตฺตญฺจ นิสฺสคฺคิยํ โหติ, โธวนาทีนิ ตีณิปิ ทฺเว วา การาเปนฺตสฺส เอเกน วตฺถุนา นิสฺสคฺคิยํ, อิตเรหิ ทุกฺกฏํ. สเจ ปน ‘‘โธวา’’ติ วุตฺตา สพฺพานิปิ กโรติ, โธวนปจฺจยาว อาปตฺติ. ‘‘อิมสฺมึ จีวเร ยํ กตฺตพฺพํ, ตํ กโรหี’’ติ วทโต ปน เอกวาจาย ปาจิตฺติเยน สทฺธึ ทฺเว ทุกฺกฏานิ, ภิกฺขุนิสงฺฆวเสน เอกโตอุปสมฺปนฺนาย โธวาเปนฺตสฺส อนิสฺสชฺชิตฺวา ปริภุญฺชนฺตสฺส, อญฺญสฺส วา สนฺตกํ นิสีทนปจฺจตฺถรณํ วา โธวาเปนฺตสฺส, ญาติกาย อญฺญาติกสญฺญิโน เจว, เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ, อญฺญาติกาย ญาติกสญฺญิโนปิ เวมติกสฺสาปิ นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยเมว. อิโต ปรํ ปน เอวรูเปสุ ฐาเนสุ ‘‘ติกปาจิตฺติย’’นฺติ วกฺขาม, สเจ ญาติกาย สหายา อญฺญาติกา ‘‘โธวา’’ติ อวุตฺตา วา โธวติ, อปริภุตฺตํ วา อญฺญํ วา ปริกฺขารํ โธวติ, สิกฺขมานสามเณริโย วา โธวนฺติ, อนาปตฺติ, อุมฺมตฺตกาทีนํ อนาปตฺติเยว. ปุราณจีวรตา, อุปจาเร ฐตฺวา อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา อาณาปนํ, ตสฺสา โธวนาทีนิ จาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สญฺจริตฺตสมุฏฺฐานํ, กิริยํ, โนสญฺญาวิโมกฺขํ, อจิตฺตกํ, ปณฺณตฺติวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

At Sāvatthī, concerning the Elder Udāyī, it was laid down on the occasion of having an old robe washed. It is a rule not shared with bhikkhunīs. It is by command, by a command such as, 'Wash!' For a bhikkhu, in all the efforts of a bhikkhunī thus commanded, such as arranging the fireplace, there is a dukkaṭa offense. After it has been washed, a robe that is merely lifted up, merely dyed, or merely beaten becomes subject to forfeiture. For one who causes two or all three of the actions, such as washing, to be done, it is a nissaggiya due to one factor, and a dukkaṭa due to the other factors. But if the bhikkhunī, having been told, 'Wash!', does all of them, the offense is only on account of the washing. But for a bhikkhu who says, 'Do what should be done to this robe,' by this one utterance, there are two dukkaṭa offenses along with a pācittiya. For one who has a robe washed by a bhikkhunī ordained by one side; for one who uses it without having forfeited it; or for one who has another's property, or a sitting cloth or a ground-covering, washed, there is a dukkaṭa offense. In the case of a related bhikkhunī, for one who perceives her as unrelated, and for one who is in doubt, it is a dukkaṭa. In the case of an unrelated bhikkhunī, for one who perceives her as related, and also for one who is in doubt, it is a nissaggiya pācittiya indeed. But from now on, in such cases, we shall say 'tikapācittiya.' If an unrelated bhikkhunī who is a friend of a related bhikkhunī washes it; or if an uninstructed bhikkhunī washes it; or washes an unused robe or another requisite; or if probationers or female novices wash it, there is no offense. For the insane and so on, there is no offense indeed. The three factors here are: the fact of it being an old robe, the commanding of an unrelated bhikkhunī while standing in the vicinity, and her washing, etc. It arises from acting as a go-between, is action, is not absolved by perception, can be committed without intention, is an offense by formulation, is bodily action, verbal action, of three origins, and felt in three ways.

ปุราณจีวรสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on old robes is concluded.

๕. จีวรปฺปฏิคฺคหณสิกฺขาปทวณฺณนา

5. Commentary on the Training Rule concerning the Receiving of Robes

ปญฺจเม [Pg.165] อญฺญาติกายาติอิทํ วุตฺตนยเมว, ตสฺมา อิโต ปรํ กตฺถจิ น วิจารยิสฺสาม. จีวรนฺติ ฉนฺนํ อญฺญตรํ วิกปฺปนุปคํ, เอส นโย สพฺเพสุ จีวรปฺปฏิสํยุตฺตสิกฺขาปเทสุ. ยตฺถ ปน วิเสโส ภวิสฺสติ, ตตฺถ วกฺขาม. ปฏิคฺคณฺเหยฺยาติเอตฺถ หตฺเถน วา หตฺเถ เทตุ, ปาทมูเล วา ฐเปตุ, ธมฺมกถํ กเถนฺตสฺส วตฺเถสุ ขิปิยมาเนสุ อุปจารํ มุญฺจิตฺวาปิ อุปริ วา ขิปตุ, สเจ สาทิยติ, ปฏิคฺคหิตเมว โหติ. ยสฺส กสฺสจิ ปน อนุปสมฺปนฺนสฺส หตฺเถ เปสิตํ คณฺหิตุํ วฏฺฏติ, ‘‘ปํสุกูลํ คณฺหิสฺสตี’’ติ สงฺการกูฏาทีสุ ฐปิตมฺปิ ปํสุกูลํ อธิฏฺฐหิตฺวา คเหตุํ วฏฺฏติเยว. อญฺญตฺร ปาริวตฺตกาติ ยํ ‘‘อนฺตมโส หรีฏกกฺขณฺฑมฺปิ ทตฺวา วา ทสฺสามี’’ติ อาโภคํ กตฺวา วา ปาริวตฺตกํ คณฺหาติ, ตํ ฐเปตฺวา อญฺญํ อนฺตมโส วิกปฺปนุปคํ ปฏปริสฺสาวนมฺปิ คณฺหนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ โหติ. ตตฺร ‘‘อิทํ เม, ภนฺเต, จีวรํ อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา หตฺถโต ปฏิคฺคหิตํ อญฺญตฺร ปาริวตฺตกา นิสฺสคฺคิย’’นฺติ (ปารา. ๕๑๒) อิมินา นเยน นิสฺสชฺชนวิธานํ เวทิตพฺพํ.

In the fifth, the phrase 'from a non-relative bhikkhunī' is just as has been explained; therefore, from this point on, we will not examine it in any training rule. 'Robe' means any one of the six kinds of robes that is suitable for vikappana; this is the principle in all training rules connected with robes. But where there is a special case, we will explain it there. Regarding 'should receive', let her give it by hand into the bhikkhu's hand, or let her place it at his feet. While one is giving a Dhamma talk, if robes are tossed, let her toss it even from beyond the proper vicinity or on top of the bhikkhu; if he consents, it is indeed considered received. Moreover, it is permissible to receive a robe sent into the hand of any unordained person whatsoever. Thinking, 'He will take it as a rag-robe,' it is indeed permissible to take even a robe placed in a rubbish heap or the like, having determined it as a rag-robe. 'Except by exchange' means that when one receives an exchanged item—having given at least a piece of myrobalan or having made the mental determination, 'I will give something'—excluding that, for one who receives another item, even a cloth water-strainer that is at least suitable for vikappana, it becomes an offense of expiation involving forfeiture. Therein, the procedure for forfeiture should be understood according to this method: 'Venerable sir, this robe of mine was received from the hand of a non-relative bhikkhunī, not by way of exchange; it is to be forfeited.'

ราชคเห อุทายิตฺเถรํ อารพฺภ จีวรปฺปฏิคฺคหณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร ปาริวตฺตกา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, คหณตฺถาย หตฺถปฺปสารณาทิปฺปโยเค ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน นิสฺสคฺคิยํ โหติ, นิสฺสชฺชิตพฺพํ, ติกปาจิตฺติยํ, เอกโตอุปสมฺปนฺนาย ญาติกาย จ อญฺญาติกสญฺญิสฺส เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. วิสฺสาสคฺคาเห, ตาวกาลิเก, ปตฺตตฺถวิกาทิมฺหิ จ อนธิฏฺฐาตพฺพปริกฺขาเร, สิกฺขมานสามเณรีนํ หตฺถโต คหเณ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วิกปฺปนุปคจีวรตา, ปาริวตฺตกาภาโว, อญฺญาติกาย หตฺถโต คหณนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สญฺจริตฺตสมุฏฺฐานํ, กิริยากิริยํ, เสสํ จตุตฺถสทิสเมวาติ.

It was laid down in Rājagaha concerning the Elder Udāyī in the matter of receiving a robe. 'Except by exchange'—this is a supplementary enactment here. It is a rule not shared with bhikkhunīs, not involving a command. For the purpose of receiving, there is a dukkaṭa offense in the effort of stretching out the hand, etc.; upon acquisition, it becomes an offense requiring forfeiture. It must be forfeited. It is a tikapācittiya. For receiving from a bhikkhunī ordained by one side, and for receiving from a related bhikkhunī while perceiving her as unrelated or being in doubt, there is a dukkaṭa offense. There is no offense in taking on trust, for temporary use, in the case of requisites not to be determined such as a bowl-bag, etc., in receiving from the hand of a female probationer or a female novice, and from an insane person, etc. The state of the robe being one suitable for vikappana, the absence of exchange, and receiving from the hand of an unrelated bhikkhunī—these are the three factors here. It has its origin in acting as a go-between, is action and non-action; the remainder is just the same as the fourth.

จีวรปฺปฏิคฺคหณสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule concerning the Receiving of Robes is concluded.

๖. อญฺญาตกวิญฺญตฺติสิกฺขาปทวณฺณนา

6. The Explanation of the Training Rule concerning Requesting from the Unacquainted.

ฉฏฺเฐ คหปตินฺติ ภิกฺขูสุ อปพฺพชิตมนุสฺสํ. คหปตานินฺติ ภิกฺขุนีสุ อปพฺพชิติตฺถึ, เอส นโย สพฺเพสุ คหปติปฺปฏิสํยุตฺเตสุ สิกฺขาปเทสุ. วิญฺญาเปยฺยาติ [Pg.166] ยาเจยฺย วา ยาจาเปยฺย วา. อญฺญตฺร สมยาติ โย อจฺฉินฺนจีวโร วา โหติ นฏฺฐจีวโร วา, ตสฺส ตํ สมยํ ฐเปตฺวา อญฺญสฺมึ วิญฺญาปนปฺปโยเค ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน นิสฺสคฺคิยํ โหติ. ตตฺถ ‘‘อิทํ เม, ภนฺเต, จีวรํ อญฺญาตกํ คหปติกํ อญฺญตฺร สมยา วิญฺญาปิตํ นิสฺสคฺคิย’’นฺติ (ปารา. ๕๒๔) อิมินา นเยน นิสฺสชฺชนวิธานํ เวทิตพฺพํ.

In the sixth, 'householder' (gahapati), in the context of bhikkhus, means a man who has not gone forth. 'Female householder' (gahapatānī), in the context of bhikkhunīs, means a woman who has not gone forth. This is the method in all training rules connected with householders. 'To cause a request to be made' means one might ask oneself or cause another to ask. 'Except on the proper occasion' refers to a bhikkhu who has had his robe snatched away or has lost his robe; setting aside that occasion, on another occasion there is an offense of wrong-doing in the effort of making a request. Upon receiving it, it becomes an offense requiring forfeiture. In that case, the procedure for forfeiture should be known by this method: 'Venerable sir, this robe was requested by me from an unacquainted householder apart from the proper occasion; it is to be forfeited.'

สาวตฺถิยํ อุปนนฺทํ อารพฺภ จีวรวิญฺญาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. ‘‘อญฺญตฺร สมยา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ญาตเก อญฺญาตกสญฺญิโน เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. สมเย วา ญาตกปฺปวาริเต วา วิญฺญาเปนฺตสฺส, อญฺญสฺส วา ญาตกปฺปวาริเต ตสฺเสวตฺถาย วิญฺญาเปนฺตสฺส, อตฺตโน ธเนน คณฺหนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วิกปฺปนุปคจีวรตา, สมยาภาโว, อญฺญาตกวิญฺญตฺติ, ตาย จ ปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ จตุตฺถสทิสาเนวาติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning Upananda in the matter of requesting a robe. Herein, 'apart from the proper occasion' is a supplementary rule; it is a general rule, not subject to a command, entailing a threefold Pācittiya. For one who perceives a relative as not a relative, and for one who is in doubt, there is an offense of wrong-doing. There is no offense for one who requests on a proper occasion, or from relatives who have invited; or for one who requests from the invited relatives of another for that person's sake; or for one who acquires it with one's own property; and for the insane and others. Herein, these are the four factors: the robe not having been placed under shared ownership, it not being a proper occasion, requesting from one who is not a relative, and the acquisition through that. The origins and so forth are the same as for the fourth.

อญฺญาตกวิญฺญตฺติสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on requesting from non-relatives is concluded.

๗. ตตุตฺตริสิกฺขาปทวณฺณนา

7. The Explanation of the 'More Than That' Training Rule

สตฺตเม ตญฺเจติ ตํ อจฺฉินฺนจีวรํ วา นฏฺฐจีวรํ วา. อภิหฏฺฐุนฺติ อภีติ อุปสคฺโค, หริตุนฺติ อตฺโถ, คณฺหิตุนฺติ วุตฺตํ โหติ. ปวาเรยฺยาติ อิจฺฉาเปยฺย, อิจฺฉํ รุจึ อุปฺปาเทยฺย, ‘‘ยาวตฺตกํ อิจฺฉสิ, ตาวตฺตกํ คณฺหาหี’’ติ เอวํ นิมนฺเตยฺยาติ อตฺโถ, ยถา วา ‘‘เนกฺขมฺมํ ทฏฺฐุ เขมโต’’ติ (สุ. นิ. ๔๒๖, ๑๑๐๔; จูฬนิ. ชตุกณฺณีมาณวปุจฺฉานิทฺเทส ๖๗) เอตฺถ ทิสฺวาติ อตฺโถ, เอวมิธาปิ ‘‘อภิหฏฺฐุํ ปวาเรยฺยา’’ติ อุปเนตฺวา ปุรโต ฐเปนฺโต กาเยน วา, ‘‘อมฺหากํ ทุสฺสโกฏฺฐาคารโต ยตฺตกํ อิจฺฉถ, ตตฺตกํ คณฺหถา’’ติ วทนฺโต วาจาย วา อภิหริตฺวา นิมนฺเตยฺยาติ อตฺโถ. สนฺตรุตฺตรปรมนฺติ สอนฺตรํ อุตฺตรํ ปรมํ อสฺส จีวรสฺสาติ สนฺตรุตฺตรปรมํ, นิวาสเนน สทฺธึ ปารุปนํ อุกฺกฏฺฐปริจฺเฉโท อสฺสาติ วุตฺตํ โหติ. ตโต จีวรํ สาทิตพฺพนฺติ ตโต อภิหฏจีวรโต เอตฺตกํ จีวรํ คเหตพฺพํ, น ตโต ปรํ.

In the seventh, `tañceti` refers to that bhikkhu whose robe has been snatched away or destroyed. `Abhihaṭuṃ`: `abhi` is a prefix; the meaning is 'to bring'; it is said to mean 'to take'. `Pavāreyyā` means one should cause to wish, should arouse a wish or inclination; the meaning is that one should invite thus: 'Take as much as you wish.' Or, just as in the passage 'having seen renunciation as security,' the meaning is 'having seen,' so too here, `abhihaṭuṃ pavāreyyā` means that one should invite by bringing and offering, either with the body by bringing it near and placing it before him, or with speech by saying, 'From our cloth storehouse, take as much as you wish.' `Santaruttaraparamanti`: for this robe, a lower garment and an upper robe are the maximum; thus it is `santaruttaraparamaṃ`. This means that the highest limit is a covering robe together with a lower garment. `Tato cīvaraṃ sāditabbaṃ`: from that offered robe-cloth, this much robe—that is, a lower garment and an upper robe—should be accepted; not more than that.

ตตฺรายํ [Pg.167] วินิจฺฉโย – ยสฺส อธิฏฺฐิตจีวรสฺส ตีณิ นฏฺฐานิ, เตน ทฺเว สาทิตพฺพานิ, เอกํ นิวาเสตฺวา เอกํ ปารุปิตฺวา อญฺญํ สภาคฏฺฐานโต ปริเยสิตพฺพํ. ยสฺส ทฺเว นฏฺฐานิ, เตน เอกํ สาทิตพฺพํ. สเจ ปน ปกติยาว สนฺตรุตฺตเรน จรติ, ทฺเว สาทิตพฺพานิ, เอวํ เอกํ สาทิยนฺเตเนว สโม ภวิสฺสติ. ยสฺส ตีสุ เอกํ นฏฺฐํ, กิญฺจิ น สาทิตพฺพํ. ยสฺส ปน ทฺวีสุ เอกํ นฏฺฐํ, เอกํ สาทิตพฺพํ. ยสฺส เอกํเยว โหติ, ตญฺจ นฏฺฐํ, ทฺเว สาทิตพฺพานิ. ภิกฺขุนิยา ปน ปญฺจสุ นฏฺเฐสุ ทฺเว สาทิตพฺพานิ, จตูสุ นฏฺเฐสุ เอกํ สาทิตพฺพํ, ตีสุ นฏฺเฐสุ น กิญฺจิ สาทิตพฺพํ, โก ปน วาโท ทฺวีสุ วา เอกสฺมึ วา. เยน เกนจิ หิ สนฺตรุตฺตรปรมตาย ฐาตพฺพํ, ตโต อุตฺตริ วิญฺญาปนปฺปโยเค ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน นิสฺสคฺคิยํ โหติ. ตตฺถ ‘‘อิทํ เม, ภนฺเต, จีวรํ อญฺญาตกํ คหปติกํ ตตุตฺตริ วิญฺญาปิตํ นิสฺสคฺคิย’’นฺติ (ปารา. ๕๒๔) อิมินา นเยน นิสฺสชฺชนวิธานํ เวทิตพฺพํ.

Here is the decision: For a monk whose three determined robes have been lost, two may be accepted. Having worn one and draped the other, another should be sought from a suitable place. For one whose two robes have been lost, one may be accepted. But if one normally goes about with only a lower robe and an upper robe, two may be accepted; thus, he will be the same as one who accepts one. For one who has lost one of the three, nothing should be accepted. For one who has lost one of two, one may be accepted. For one who has only one and that is lost, two may be accepted. For a bhikkhunī, however, if all five robes are lost, two may be accepted; if four are lost, one may be accepted; if three are lost, nothing should be accepted—what then is to be said of two or one? For anyone must be established with a lower robe and an upper robe as the limit. Beyond that, in the act of requesting, there is an offense of wrong-doing; upon receiving, it becomes subject to forfeiture. Therein, the method of forfeiture should be understood according to this formula: 'Venerable sir, this robe of mine was requested from an unrelated householder in excess of the limit; it is to be forfeited.'

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ พหุจีวรวิญฺญาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ญาตเก อญฺญาตกสญฺญิโน เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. ทฺเว จีวรานิ กตฺวา ‘‘เสสกํ อาหริสฺสามี’’ติ วตฺวา คณฺหนฺตสฺส, ‘‘เสสกํ ตุยฺหํเยว โหตู’’ติ วุตฺตสฺส, น อจฺฉินฺนนฏฺฐการณา ทินฺนํ คณฺหนฺตสฺส, วุตฺตนเยน ญาตกปฺปวาริเต วิญฺญาเปนฺตสฺส, อตฺตโน ธเนน คณฺหนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ตตุตฺตริตา, อจฺฉินฺนาทิการณตา, อญฺญาตกวิญฺญตฺติ, ตาย จ ปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ จตุตฺถสทิสาเนวาติ.

At Sāvatthī, it was laid down concerning the group-of-six monks in the matter of requesting many robes. It is a general formulation, not by command, a pācittiya involving three factors. For one who perceives a relative as a non-relative, or is uncertain, there is an offense of wrong-doing. There is no offense for one who, having made two robes, takes the remainder saying, 'I will bring it back'; for one who is told, 'Let the remainder be yours'; for one who takes what is given on account of his robe having been stolen or lost; for one who requests from a relative who has given an invitation, in the way described; for one who acquires a robe with his own funds; and for the insane and the rest. The four factors here are: exceeding the limit, the absence of a reason such as the robe being stolen, requesting from a non-relative, and the obtaining of it thereby. The origins and so forth are the same as for the fourth training rule.

ตตุตฺตริสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning 'Exceeding That' is finished.

๘. อุปกฺขฏสิกฺขาปทวณฺณนา

8. The Explanation of the Training Rule Concerning Prepared Robe-Cloth

อฏฺฐเม ภิกฺขุํ ปเนว อุทฺทิสฺสาติ ‘‘อิตฺถนฺนามสฺส ภิกฺขุโน ทสฺสามี’’ติ เอวํ อปทิสิตฺวา. จีวรเจตาปนฺนนฺติ หิรญฺญาทิกํ จีวรมูลํ. อุปกฺขฏํ โหตีติ สชฺชิตํ โหติ, สํหริตฺวา ฐปิตํ. เจตาเปตฺวาติ ปริวตฺเตตฺวา, กาเรตฺวา วา กิณิตฺวา วาติ อตฺโถ. จีวเรน อจฺฉาเทสฺสามีติ โวหารวจนเมตํ, อิตฺถนฺนามสฺส ภิกฺขุโน ทสฺสามีติ อยํ ปเนตฺถ [Pg.168] อตฺโถ. ตตฺร เจ โสติ ยตฺร โส คหปติ วา คหปตานี วา, ตตฺร โส ภิกฺขุ ปุพฺเพ อปฺปวาริโต อุปสงฺกมิตฺวา จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺเชยฺย เจติ อยเมตฺถ ปทสมฺพนฺโธ. วิกปฺปํ อาปชฺเชยฺยาติ วิสิฏฺฐกปฺปํ อธิกวิธานํ อาปชฺเชยฺย. ยถา ปน ตมาปชฺชติ, ตํ ทสฺเสตุํ สาธุ วตาติอาทิมาห. ตตฺถ สาธูติ อายาจเน นิปาโต. วตาติ ปริวิตกฺเก. มนฺติ อตฺตานํ นิทฺทิสติ. อายสฺมาติ ปรํ อาลปติ. เอวรูปํ วา เอวรูปํ วาติ อายตาทีสุ อญฺญตรํ. กลฺยาณกมฺยตํ อุปาทายาติ สุนฺทรกามตํ วิสิฏฺฐกามตํ จิตฺเตน คเหตฺวา, ตสฺส ‘‘อาปชฺเชยฺย เจ’’ติอิมินา สมฺพนฺโธ, สเจ ปน เอวรูปํ อาปชฺชนฺตสฺส ตสฺส วจเนน โย ปฐมํ อธิปฺเปตโต มูลํ วฑฺเฒตฺวา สุนฺทรตรํ เจตาเปติ, ตสฺส ปโยเค ภิกฺขุโน ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน นิสฺสคฺคิยํ โหติ. ตตฺถ ‘‘อิทํ เม, ภนฺเต, จีวรํ ปุพฺเพ อปฺปวาริตํ อญฺญาตกํ คหปติกํ อุปสงฺกมิตฺวา วิกปฺปํ อาปนฺนํ นิสฺสคฺคิย’’นฺติ (ปารา. ๕๒๙) อิมินา นเยน นิสฺสชฺชนวิธานํ เวทิตพฺพํ.

In the eighth, 'is designated for a monk' means having pointed out thus, 'I will give to a monk of such-and-such a name.' 'Robe-fund' means gold and so forth, the price of a robe. 'Is prepared' means it is made ready, having been collected and set aside. 'Having had it procured' means having exchanged it, or having had it made, or having bought it; this is the meaning. 'I will clothe him with a robe' is a conventional expression; the meaning here is, 'I will give to a monk of such-and-such a name.' Now, 'if there' means: where that householder or householder's wife is, if that monk, not having been invited beforehand, approaches and makes a stipulation regarding the robe—this is the connection of the words here. 'Would make a stipulation' means he would make a special stipulation, an additional arrangement. And as to how one makes it, to show that, he said, beginning with 'It would be good, then...' Therein, 'sādhu' is a particle in the sense of entreaty. 'Vata' is in the sense of reflection. 'Maṃ' indicates oneself. 'Āyasmā' addresses another. 'Of such a kind or of such a kind' refers to one or another among length and so forth. 'Because of a desire for what is fine' means having taken to mind a desire for what is beautiful, a desire for what is distinguished; its connection is with 'if he should make a stipulation.' But if, on account of the words of him who is making such a stipulation, the donor increases the price beyond what was first intended and has a more beautiful one procured, for the monk, there is a dukkaṭa offense in that endeavor. Upon acquisition, it becomes subject to forfeiture. In that case, the procedure for forfeiture should be understood in this way: 'Venerable sir, this robe of mine, for which I made a stipulation after approaching an unrelated householder without a prior invitation, is to be forfeited' (cf. Pārā. 529).

สาวตฺถิยํ อุปนนฺทํ อารพฺภ จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ญาตเก อญฺญาตกสญฺญิโน เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. มหคฺฆํ เจตาเปตุกามํ อปฺปคฺฆํ วา, เอเตเนว มูเลน ‘‘อญฺญํ เอวรูปํ วา เทหี’’ติ วทนฺตสฺส, วุตฺตนเยน ญาตกปฺปวาริเต วิญฺญาเปนฺตสฺส, อตฺตโน ธเนน คณฺหนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. จีวเร ภิยฺโยกมฺยตา, อญฺญาตกวิญฺญตฺติ, ตาย จ ปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ จตุตฺถสทิสาเนวาติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning Upananda, in the case of making a stipulation regarding a robe. It is a general rule, not requiring an order, entailing a pācittiya offense for a triad of cases. For a relative, if one perceives them as a non-relative or is doubtful, there is a dukkaṭa offense. There is no offense for one who, when a donor wishes to have an expensive robe procured, says, 'Give an inexpensive one,' or, 'With this same price, give another such robe'; for one who makes a request to relatives who have been invited, in the manner stated; for one who takes it with one's own wealth; and for the insane, etc. Desire for a better robe, requesting from a non-relative, and obtaining it through that request—these are the three factors here. The origins, etc., are just like the fourth.

อุปกฺขฏสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule Concerning What is Prepared is finished.

๙. ทุติยอุปกฺขฏสิกฺขาปทวณฺณนา

9. The Explanation of the Second Training Rule on What is Prepared

นวเม อิมินาว นเยน อตฺโถ เวทิตพฺโพ. อิทญฺหิ ปุริมสฺส อนุปญฺญตฺติสทิสํ, เกวลํ ตตฺถ เอกสฺส ปีฬา กตา, อิธ ทฺวินฺนํ, อยเมตฺถ วิเสโส, เสสํ สพฺพํ ปุริมสทิสเมว. ยถา จ ทฺวินฺนํ, เอวํ พหูนํ ปีฬํ กตฺวา คณฺหโตปิ อาปตฺติ เวทิตพฺพา. นิสฺสชฺชนวิธาเน จ ‘‘อิทํ เม, ภนฺเต[Pg.169], จีวรํ ปุพฺเพ อปฺปวาริเต อญฺญาตเก คหปติเก อุปสงฺกมิตฺวา วิกปฺปํ อาปนฺนํ นิสฺสคฺคิย’’นฺติ (ปารา. ๕๓๔) อิมินา นเยน วจนเภโท ญาตพฺโพติ.

In the ninth, the meaning should be understood by this same method. For this is similar to a supplementary ruling of the previous one; only, there vexation was caused to one, here to two. This is the difference here; the rest is all just like the previous one. And just as for two, so too an offense should be understood for one who takes it having caused vexation to many. And in the procedure for forfeiture, the difference in wording should be known by this method: 'Venerable sir, this robe of mine, having approached non-relative householders who were not previously invited and having made a stipulation, is to be forfeited' (cf. Pārā. 534).

ทุติยอุปกฺขฏสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Second Training Rule on What is Prepared is finished.

๑๐. ราชสิกฺขาปทวณฺณนา

10. The Explanation of the Training Rule Concerning a King

ทสเม ราชโภคฺโคติ ราชโต โภคฺคํ ภุญฺชิตพฺพํ อสฺส อตฺถีติ ราชโภคฺโค, ‘‘ราชโภโค’’ติปิ ปาโฐ, ราชโต โภโค อสฺส อตฺถีติ อตฺโถ. จีวรเจตาปนฺนนฺติ หิรญฺญาทิกํ อกปฺปิยํ. ปหิเณยฺยาติ เปเสยฺย. อิมินาติอาทิ อาคมนสุทฺธึ ทสฺเสตุํ วุตฺตํ. สเจ หิ ‘‘อิทํ อิตฺถนฺนามสฺส ภิกฺขุโน เทหี’’ติ เปเสยฺย, อาคมนสฺส อสุทฺธตฺตา อกปฺปิยวตฺถุํ อารพฺภ ภิกฺขุนา กปฺปิยการโกปิ นิทฺทิสิตพฺโพ น ภเวยฺย. อาภตนฺติ อานีตํ. น โข มยนฺติอาทิ อิทํ กปฺปิยวเสน อาภตมฺปิ จีวรมูลํ อีทิเสน ทูตวจเนน อกปฺปิยํ โหติ, ตสฺมา ตํ ปฏิกฺขิปิตพฺพนฺติ ทสฺเสตุํ วุตฺตํ. สุวณฺณํ รชตํ กหาปโณ มาสโกติ อิมานิ หิ จตฺตาริ นิสฺสคฺคิยวตฺถูนิ, มุตฺตา มณิ เวฬุริโย สงฺโข สิลา ปวาฬํ โลหิตงฺโก มสารคลฺลํ สตฺต ธญฺญานิ ทาสิทาสเขตฺตวตฺถุปุปฺผารามผลารามาทโยติ อิมานิ ทุกฺกฏวตฺถูนิ จ อตฺตโน วา เจติยสงฺฆคณปุคฺคลานํ วา อตฺถาย สมฺปฏิจฺฉิตุํ น วฏฺฏนฺติ, ตสฺมา ตํ สาทิตุํ น วฏฺฏตีติ ทสฺสนตฺถํ ‘‘น โข มย’’นฺติอาทิ วุตฺตํ.

In the tenth, a `rājabhogga` is one for whom there is revenue from the king to be enjoyed; thus he is a `rājabhogga`. There is also the reading `rājabhogo`, meaning one who has wealth from the king. ‘Robe-fund’ means gold and other impermissible items. ‘He should send’ means ‘he should dispatch.’ The passage beginning with ‘iminā’ is said to show the purity of the source. For if one were to send with the instruction, “Give this to such-and-such a monk,” due to the impurity of the source, a steward could not be appointed by the monk regarding the impermissible item. ‘Brought’ means ‘conveyed.’ The passage beginning with ‘We do not...’ is said to show that even a robe-fund brought in an allowable manner becomes impermissible by such words of a messenger; therefore, it should be rejected. Gold, silver, kahāpaṇas, and māsakas—these four are indeed items entailing forfeiture. And pearls, gems, lapis lazuli, conch shells, crystal, coral, rubies, cat’s-eye gems, the seven kinds of grain, male and female slaves, fields, land, flower gardens, fruit orchards, and so on—these are items entailing an offense of wrong-doing. They are not to be accepted for oneself or for the benefit of a shrine, the Sangha, a group, or an individual. Therefore, to show that it is not proper to consent to them, the passage beginning with ‘We do not...’ is said.

จีวรญฺจ โข มยํ ปฏิคฺคณฺหามาติ อิทํ ปน อตฺตานํ อุทฺทิสฺส อาภตตฺตา วตฺตุํ วฏฺฏติ, ตสฺมา วุตฺตํ. กาเลนาติ ยุตฺตปตฺตกาเลน, ยทา โน อตฺโถ โหติ, ตทา กปฺปิยํ จีวรํ ปฏิคฺคณฺหามาติ อตฺโถ. เวยฺยาวจฺจกโรติ กปฺปิยการโก. นิทฺทิสิตพฺโพติอิทํ ‘‘อตฺถิ ปนายสฺมโต โกจิ เวยฺยาวจฺจกโร’’ติ กปฺปิยวจเนน วุตฺตตฺตา อนุญฺญาตํ. สเจ ปน ทูโต ‘‘โก อิมํ คณฺหาตี’’ติ วา ‘‘กสฺส เทมี’’ติ วา วทติ, น นิทฺทิสิตพฺโพ. อารามิโก วา อุปาสโก วาติอิทํ สารุปฺปตาย วุตฺตํ, ฐเปตฺวา ปน ปญฺจ สหธมฺมิเก โย โกจิ กปฺปิยการโก วฏฺฏติ. เอโส โข, อาวุโสติอิทํ ภิกฺขุสฺส กปฺปิยวจนทสฺสนตฺถํ วุตฺตํ, เอวเมว หิ [Pg.170] วตฺตพฺพํ, ‘‘เอตสฺส เทหี’’ติอาทิ น วตฺตพฺพํ. สญฺญตฺโต โส มยาติ อาณตฺโต โส มยา, ยถา ตุมฺหากํ จีวเรน อตฺเถ สติ จีวรํ ทสฺสติ, เอวํ วุตฺโตติ อตฺโถ. ทูเตน หิ เอวํ อาโรจิเตเยว ตํ โจเทตุํ วฏฺฏติ, เนว ตสฺส หตฺเถ ทตฺวา คตมตฺตการเณน. สเจ ปน ‘‘อยํ เวยฺยาวจฺจกโร’’ติ สมฺมุขา นิทฺทิฏฺโฐ โหติ, ทูโต จ สมฺมุขา เอว ตสฺส หตฺเถ เจตาปนฺนํ ทตฺวา ‘‘เถรสฺส จีวรํ กิณิตฺวา เทหี’’ติ คจฺฉติ, เอวํ ‘‘สญฺญตฺโต โส มยา’’ติ อวุตฺเตปิ โจเทตุํ วฏฺฏติ. สเจ ปน ทูโต คจฺฉนฺโตว ‘‘อหํ ตสฺส หตฺเถ ทสฺสามิ, ตุมฺเห จีวรํ คณฺเหยฺยาถา’’ติ ภิกฺขุโน วตฺวา วา คจฺฉติ, อญฺญํ วา เปเสตฺวา อาโรจาเปติ, เอวํ สติ อิตรมฺปิ โจเทตุํ วฏฺฏติเยว. เทสนามตฺตเมว เจตํ ‘‘ทูเตนา’’ติ. โยปิ อตฺตนา อาหริตฺวา เอวํ ปฏิปชฺชติ, ตสฺมิมฺปิ อิทเมว ลกฺขณํ. อตฺโถ เม, อาวุโส, จีวเรนาติ โจทนาลกฺขณนิทสฺสนเมตํ. สเจ หิ วาจาย โจเทติ, อิทํ วา วจนํ ยาย กายจิ ภาสาย เอตสฺส อตฺโถ วา วตฺตพฺโพ, ‘‘เทหิ เม, อาหร เม’’ติอาทินา นเยน ปน วตฺตุํ น วฏฺฏติ. อภินิปฺผาเทยฺยาติ เอวํ วจีเภทํ กตฺวา ติกฺขตฺตุํ โจทยมาโน ปฏิลาภวเสน สาเธยฺย. อิจฺเจตํ กุสลนฺติ เอตํ สุนฺทรํ.

‘But we accept the robe-cloth’ (cīvarañca kho mayaṃ paṭiggaṇhāma)—this is permissible to say because it has been brought specifically for oneself; therefore, it is said. ‘At the proper time’ (kālena) means at a suitable and appropriate time; when we have need, then we accept an allowable robe-cloth. This is the meaning. ‘A steward’ (veyyāvaccakaro) means one who makes things allowable (kappiyakārako). ‘He should be pointed out’ (niddisitabbo)—this is permitted because it is said with the allowable expression: “Does the venerable one have any steward?” But if the messenger says, “Who will take this?” or “To whom shall I give it?” he should not be pointed out. ‘A monastery attendant or a lay follower’ (ārāmiko vā upāsako vā)—this is said for the sake of suitability. But, excepting the five co-religionists, any kappiyakāraka is suitable. ‘This one, friend’ (eso kho, āvuso)—this is said for the purpose of showing the monk’s allowable speech. For it should be said just so; one should not say, “Give to this one” (etassa dehi), and so on. ‘He has been instructed by me’ (saññatto so mayā) means ‘he has been commanded by me,’ with the meaning, ‘It has been said in such a way that when you have need of a robe-cloth, he will give the robe-cloth.’ This is the meaning. For only when the messenger has announced it thus is it proper to urge for it, not merely for the reason of having placed it in his hand and gone away. But if he has been pointed out in person as “this is the steward,” and the messenger, right there in his presence, places the robe-fund in his hand and says, “Having bought a robe for the elder, give it,” and then goes, in such a case, even if “He has been instructed by me” is not said, it is proper to urge. But if the messenger, while departing, says to the monk, “I will give it into his hand; you should accept the robe-cloth,” and then goes, or, having sent another, has it announced, in such a case, it is indeed proper to urge that other one as well. And this phrase, ‘by a messenger’ (dūtena), is merely the heading of the exposition. Whoever, having brought it himself, acts in this way, for him too, this is the very same principle. ‘I have need, friend, of a robe-cloth’ (attho me, āvuso, cīvarena)—this is an indication of the characteristic of urging. For if one urges by speech, either this statement or its meaning in any language whatsoever should be said; but it is not proper to speak in the manner of “Give to me” (dehi me), “Bring for me” (āhara me), and so on. ‘He should produce it’ (abhinipphādeyya) means, having made such a verbal utterance, urging up to three times, he should accomplish it by means of obtaining. ‘This is skillful’ (iccetaṃ kusalaṃ) means ‘this is excellent’ (etaṃ sundaraṃ).

ฉกฺขตฺตุปรมนฺติ ภาวนปุํสกวจนเมตํ. ฉกฺขตฺตุปรมญฺหิ เตน จีวรํ อุทฺทิสฺส ตุณฺหีภูเตน ฐาตพฺพํ, น นิสีทิตพฺพํ, น อามิสํ ปฏิคฺคเหตพฺพํ, น ธมฺโม ภาสิตพฺโพ. ‘‘กึการณา อาคโตสี’’ติ วุตฺเต ปน ‘‘ชานาหิ, อาวุโส’’ติ เอตฺตกเมว วตฺตพฺพํ. สเจ นิสชฺชาทีนิ กโรติ, ฐานํ ภญฺชติ, อาคตการณํ วินาเสติ, อิทํ กาเยน โจทนาย ลกฺขณทสฺสนตฺถํ วุตฺตํ. เอตฺถ จ อุกฺกฏฺฐปริจฺเฉเทน ติสฺสนฺนํ โจทนานํ ฉนฺนญฺจ ฐานานํ อนุญฺญาตตฺตา โจทนาย ทิคุณํ ฐานํ อนุญฺญาตํ โหติ, ตสฺมา สเจ โจเทติเยว, น ติฏฺฐติ, ฉ โจทนาโย ลพฺภนฺติ. สเจ ติฏฺฐติเยว, น โจเทติ, ทฺวาทส ฐานานิ ลพฺภนฺติ. สเจ อุภยํ กโรติ, เอกาย โจทนาย ทฺเว ฐานานิ หาเปตพฺพานิ. ตตฺถ โย เอกทิวสเมว ปุนปฺปุนํ คนฺตฺวา ฉกฺขตฺตุํ โจเทติ, สกึเยว วา คนฺตฺวา ‘‘อตฺโถ เม, อาวุโส, จีวเรนา’’ติ ฉกฺขตฺตุํ วทติ, ตถา เอกทิวสเมว ปุนปฺปุนํ คนฺตฺวา ทฺวาทสกฺขตฺตุํ ติฏฺฐติ, สกึเยว วา คนฺตฺวา ตตฺร ตตฺร ฐาเน ติฏฺฐติ, โสปิ สพฺพโจทนาโย สพฺพฏฺฐานานิ จ ภญฺชติ, โก ปน วาโท [Pg.171] นานาทิวเสสุ เอวํ กโรนฺตสฺสาติ อยเมตฺถ วินิจฺฉโย. เย ปน กปฺปิยการเก ทายโก สยเมว คนฺตฺวา นิสีทติ เต สตกฺขตฺตุมฺปิ โจเทตุํ วฏฺฏติ. โย ปน อุโภหิ ปิ อนิทฺทิฏฺโฐ มุขเววฏิกกปฺปิยการโก จ ปรมฺมุขกปฺปิยการโก จ, โส น กิญฺจิ วตฺตพฺโพ, เอวํ อิธ ทสปิ กปฺปิยการกา ทสฺสิตา โหนฺติ.

‘The limit is six times’ (chakkhattuparamaṃ)—this is a neuter term for the practice. For, regarding that robe, one should stand silently up to the limit of six times; one should not sit down, not accept any material goods, and not speak about the Dhamma. If asked, “For what reason have you come?” one should only say, “Know, friend.” If one sits down or does other such things, one breaks the standing and destroys the reason for coming. This is said for the purpose of showing the characteristic of urging by body. And here, by the highest limit, since three urgings and six standings are allowed, standing is allowed to be double the urging. Therefore, if one only urges and does not stand, six urgings are obtained. If one only stands and does not urge, twelve standings are obtained. If one does both, for one urging, two standings should be reduced. In this case, whoever, going again and again on a single day, urges six times, or, going just once, says, “I have need of a robe, friend,” six times; similarly, whoever, going again and again on a single day, stands twelve times, or, going just once, stands in this or that place—he too breaks all urgings and all standings. What then is to be said of one who does so on different days? This is the decision here. But as for those stewards whom the donor himself appoints, it is allowable to urge them even a hundred times. But one who is not appointed by either—the face-to-face steward and the out-of-sight steward—should not be told anything. Thus, here, ten stewards are shown.

ตโต เจ อุตฺตรีติ วุตฺตโจทนาฐานปริมาณโต อุตฺตริ. นิสฺสคฺคิยนฺติ อุตฺตริ วายามมานสฺส สพฺพปฺปโยเคสุ ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน นิสฺสคฺคิยํ โหติ. เอตฺถ จ ‘‘อิทํ เม, ภนฺเต, จีวรํ อติเรกติกฺขตฺตุํ โจทนาย อติเรกฉกฺขตฺตุํ ฐาเนน อภินิปฺผาทิตํ นิสฺสคฺคิย’’นฺติ (ปารา. ๕๓๙) อิมินา นเยน นิสฺสชฺชนวิธานํ เวทิตพฺพํ. ยตสฺส จีวรเจตาปนฺนํ อาภตนฺติ ยโต ราชโต วา ราชโภคฺคโต วา อสฺส ภิกฺขุโน จีวรเจตาปนฺนํ อานีตํ, ‘‘ยตฺวสฺสา’’ติปิ ปาโฐ, อยเมว อตฺโถ. ตตฺถาติ ตสฺส รญฺโญ วา ราชโภคฺคสฺส วา สนฺติกํ, สมีปตฺเถ หิ อิทํ ภุมฺมวจนํ. น ตํ ตสฺส ภิกฺขุโน กิญฺจิ อตฺถํ อนุโภตีติ ตํ เจตาปนฺนํ ตสฺส ภิกฺขุโน อปฺปมตฺตกมฺปิ กมฺมํ น นิปฺผาเทติ. ยุญฺชนฺตายสฺมนฺโต สกนฺติ อายสฺมนฺโต อตฺตโน สนฺตกํ ธนํ ปาปุณนฺตุ. มา โว สกํ วินสฺสาติ ตุมฺหากํ สนฺตกํ มา วินสฺสตุ. อยํ ตตฺถ สามีจีติ อยํ ตตฺถ อนุธมฺมตา โลกุตฺตรธมฺมํ อนุคตา, วตฺตธมฺมตาติ อตฺโถ, ตสฺมา เอวํ อกโรนฺโต วตฺตเภเท ทุกฺกฏํ อาปชฺชติ.

‘If it exceeds that’ (tato ce uttari) means beyond the stated limit for requesting and standing. ‘Entailing forfeiture’ (nissaggiyaṃ) means that for one who continues striving beyond the limit, there is an offense of wrong-doing (dukkaṭa) in all efforts, and upon acquisition, it becomes an item entailing forfeiture (nissaggiya). And here, the method of forfeiture should be understood according to this procedure: “Venerable sir, this robe of mine, produced by requesting more than three times and by standing more than six times, is to be forfeited.” ‘From whom the robe-fund was brought’ (yatassa cīvaracetāpannaṃ ābhataṃ) means from whichever king or royal official the robe-fund was brought for that monk. There is also the reading ‘yatvassā,’ which has this same meaning. ‘There’ (tattha) means in the presence of that king or royal official, for this is a locative word in the sense of proximity. ‘That does not serve any purpose for that monk’ (na taṃ tassa bhikkhuno kiñci atthaṃ anubhoti) means that fund does not accomplish even the slightest task for that monk. ‘Venerables, apply yourselves to your own’ (yuñjantāyasmanto sakaṃ) means let the venerables obtain their own wealth. ‘Do not let yours be lost’ (mā vo sakaṃ vinassā) means may your own property not be lost. ‘This is the proper course here’ (ayaṃ tattha sāmīcī) means this is the proper conduct here, which is in conformity with the supramundane Dhamma; it means it is the duty, the nature, or the custom. Therefore, one who does not act thus incurs an offense of wrong-doing for a breach of duty.

สาวตฺถิยํ อุปนนฺทํ อารพฺภ ‘‘อชฺชุณฺโห, ภนฺเต, อาคเมหี’’ติ (ปารา. ๕๓๗) วุจฺจมาโน นาคเมสิ, ตสฺมึ วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อูนเกสุ โจทนาฐาเนสุ อติเรกสญฺญิโน เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. อโจทนาย ลทฺเธ, สามิเกหิ โจเทตฺวา ทินฺเน, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. กปฺปิยการกสฺส ภิกฺขุโน นิทฺทิฏฺฐภาโว, ทูเตน อปฺปิตตา, ตตุตฺตริวายาโม, เตน วายาเมน ปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ จตุตฺถสทิสาเนวาติ.

At Sāvatthī, concerning Upananda, when he was told, “Venerable sir, please wait for just today,” he did not wait. The rule was laid down in that case. It is a general enactment, not requiring an order, and a pācittiya offense with three roots. For one who perceives an excess in what are insufficient occasions for requesting and standing, or for one who is uncertain, there is an offense of wrong-doing (dukkaṭa). There is no offense if it is obtained without requesting, if it is given by the owners after they have requested, and for the insane and so forth. Herein, these are the four factors: (1) the steward’s having been designated by the monk, (2) the robe-fund’s having been entrusted by the messenger, (3) striving beyond that limit, and (4) acquisition through that striving. The origination and so forth are just like those of the fourth.

ราชสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning a king is finished.

จีวรวคฺโค ปฐโม.

The First Chapter on Robes.

๒. เอฬกโลมวคฺโค

2. The Chapter on Sheep's Wool

๑. โกสิยสิกฺขาปทวณฺณนา

1. The Commentary on the Training Rule Concerning Silk.

เอฬกโลมวคฺคสฺส [Pg.172] ปฐเม โกสิยมิสฺสกนฺติ เอเกนาปิ โกสิยํสุนา อนฺตมโส ตสฺส กรณฏฺฐาเน วาตเวเคน นิปาติเตนาปิ มิสฺสีกตํ. สนฺถตนฺติ สเม ภูมิภาเค โกสิยํสูนิ อุปรูปริ สนฺถริตฺวา กญฺชิยาทีหิ สิญฺจิตฺวา กตฺตพฺพตาลกฺขณํ. การาเปยฺย นิสฺสคฺคิยนฺติ กรณการาปนปฺปโยเคสุ ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน นิสฺสคฺคิยํ โหติ. เอตฺถ จ ‘‘อิทํ เม, ภนฺเต, โกสิยมิสฺสกํ สนฺถตํ การาปิตํ นิสฺสคฺคิย’’นฺติ (ปารา. ๕๔๔) อิมินา นเยน นิสฺสชฺชนวิธานํ เวทิตพฺพํ, อิมสฺเสว วจนสฺส อนุสาเรน อิโต ปรํ สพฺพสนฺถตํ เวทิตพฺพํ. สกฺกา หิ เอตฺตาวตา ชานิตุนฺติ น ตํ อิโต ปรํ ทสฺสยิสฺสาม.

In the first (training rule) of the chapter on sheep's wool: 'Mixed with silk' means mixed with even a single silk thread, even if it was caused to fall by the force of the wind at the place of its making. 'A felted rug' means a rug characterized by being made by spreading silk threads layer upon layer on a level portion of ground and sprinkling them with rice-gruel and so on. 'Should one cause it to be made, it is to be forfeited' means: in the efforts of making it or causing it to be made, there is an offense of wrong-doing; upon acquisition, it becomes an item to be forfeited. And here, the method of forfeiture should be understood according to this formula: 'Venerable sir, this felted rug mixed with silk was caused to be made by me; it is to be forfeited.' Following this statement, all (rules regarding) felted rugs from here on should be understood (in this way). Indeed, since it is possible to know by this much, we will not show it from here on.

อาฬวิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ โกสิยมิสฺสกํ สนฺถตํ การาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อตฺตโน อตฺถาย การาปนวเสน สาณตฺติกํ, อตฺตนา วิปฺปกตปอโยสาปนนเยน จตุกฺกปาจิตฺติยํ, อญฺญสฺสตฺถาย กรณการาปเนสุ อญฺเญน กตํ ปฏิลภิตฺวา ปริภุญฺชเน จ ทุกฺกฏํ. วิตานาทิกรเณ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. โกสิยมิสฺสกภาโว, อตฺตโน อตฺถาย สนฺถตสฺส กรณการาปนํ, ปฏิลาโภ จาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ โธวาปนสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนวาติ.

It was laid down in Āḷavī concerning the group-of-six bhikkhus in the matter of causing a felted rug mixed with silk to be made. It is a specific ruling. For one's own benefit, by means of causing it to be made, it is an offense requiring an order; by the method of completing what was left unfinished by oneself, there is a pācittiya offense with four roots. For the sake of another, in making it or causing it to be made, and in using it after receiving what was made by another, there is an offense of wrong-doing. In making a canopy and so on, and for the insane and so on, there is no offense. The state of being mixed with silk, the making or causing to be made of a felted rug for one's own benefit, and the acquisition: these are the three factors here. The origins and so on are just as stated in the training rule on causing to be washed.

โกสิยสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning silk is finished.

๒. สุทฺธกาฬกสิกฺขาปทวณฺณนา

2. The Commentary on the Training Rule Concerning Pure Black.

ทุติเย สุทฺธกาฬกานนฺติ สุทฺธานํ กาฬกานํ อญฺเญหิ อมิสฺสีกตานํ. เวสาลิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ ตาทิสํ สนฺถตํ กรณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสํ ปฐมสทิสเมวาติ.

In the second (training rule): 'Of pure black' means of pure black (wool), unmixed with others. It was laid down in Vesālī concerning the group-of-six bhikkhus in the matter of making such a felted rug. The rest is just like the first.

สุทฺธกาฬกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning pure black (wool) is finished.

๓. ทฺเวภาคสิกฺขาปทวณฺณนา

3. The Commentary on the Training Rule Concerning Two Parts.

ตติเย [Pg.173] ทฺเว ภาคาติ ทฺเว โกฏฺฐาสา. อาทาตพฺพาติ คเหตพฺพา. โคจริยานนฺติ กปิลวณฺณานํ. อยํ ปเนตฺถ วินิจฺฉโย – ยตฺตเกหิ กตฺตุกาโม โหติ, เตสุ ตุลยิตฺวา ทฺเว โกฏฺฐาสา กาฬกานํ คเหตพฺพา, เอโก โอทาตานํ, เอโก โคจริยานํ. เอกสฺสาปิ กาฬกโลมสฺส อติเรกภาเว นิสฺสคฺคิยํ โหติ, อูนกํ วฏฺฏติ.

In the third [rule], 'two parts' means two portions. 'Should be taken' means should be taken. 'Of tawny-colored wool' refers to wool of a tawny color. Herein is the determination: with whatever amount one wishes to make, having weighed them, two portions of black wool should be taken, one of white, and one of tawny-colored. If there is an excess of even a single black wool fiber, it becomes an item to be forfeited; a deficiency is allowable.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ ตาทิสํ สนฺถตํ กรณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, กิริยากิริยํ, เสสํ ปฐมสทิสเมวาติ. อิมานิ ปน ตีณิ นิสฺสชฺชิตฺวา ปฏิลทฺธานิปิ ปริภุญฺชิตุํ น วฏฺฏนฺติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six bhikkhus on account of making such a felt rug. It is an offense of action. The rest is just like the first [rule]. However, these three [types of felt rugs], even having been re-obtained after forfeiture, are not allowable to be used.

ทฺเวภาคสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning two parts is finished.

๔. ฉพฺพสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา

4. Commentary on the Training Rule Concerning Six Years

จตุตฺเถ โอเรน เจ ฉนฺนํ วสฺสานนฺติ ฉนฺนํ วสฺสานํ โอริมภาเค, อนฺโตติ อตฺโถ. อญฺญตฺร ภิกฺขุสมฺมุติยาติ ยํ สงฺโฆ คิลานสฺส ภิกฺขุโน สนฺถตสมฺมุตึ เทติ, ตํ ฐเปตฺวา อลทฺธสมฺมุติกสฺส ฉพฺพสฺสพฺภนฺตเร อญฺญํ สนฺถตํ กโรนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ โหติ.

In the fourth [rule], 'within six years' means in the hither part of six years; the meaning is 'within'. 'Except with the permission of the bhikkhus' means: setting aside that permission for a felt rug which the Saṅgha grants to a sick bhikkhu, for one who has not obtained permission, if he makes another felt rug within six years, it becomes an item to be forfeited.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุวสฺสํ สนฺถตํ การาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร ภิกฺขุสมฺมุติยา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, สา เยน ลทฺธา โหติ, ตสฺส ยาว โรโค น วูปสมฺมติ, วูปสนฺโต วา ปุน กุปฺปติ, ตาว คตคตฏฺฐาเน อนุวสฺสมฺปิ กาตุํ วฏฺฏติ, อญฺญสฺสตฺถาย กาเรตุํ, กตญฺจ ปฏิลภิตฺวา ปริภุญฺชิตุมฺปิ วฏฺฏติ, เสสํ ปฐมสทิสเมวาติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning a number of bhikkhus on account of the matter of having a felt rug made annually. 'Except with the permission of the bhikkhus' is a supplementary ruling here. For the one by whom that [permission] has been obtained, for as long as the illness does not subside, or having subsided, it recurs, for that long it is allowable to have one made even annually in whatever place he has gone to. It is also allowable to have one made for the sake of another, and, having received one made by others, it is also allowable to use it. The rest is just like the first [rule].

ฉพฺพสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning six years is finished.

๕. นิสีทนสิกฺขาปทวณฺณนา

5. Commentary on the Training Rule Concerning the Sitting-Cloth

ปญฺจเม ปุราณสนฺถตํ นาม ยตฺถ สกิมฺปิ นิสินฺโน วา โหติ นิปนฺโน วา. สมนฺตาติ เอกปสฺสโต วฏฺฏํ วา จตุรสฺสํ วา ฉินฺทิตฺวา คหิตฏฺฐานํ ยถา [Pg.174] วิทตฺถิมตฺตํ โหติ, เอวํ คเหตพฺพํ. สนฺถรนฺเตน ปน เอกเทเส วา สนฺถริตพฺพํ, วิชเฏตฺวา วา มิสฺสกํ กตฺวา สนฺถริตพฺพํ, เอวํ ถิรตรํ โหติ. อนาทา เจติ สติ ปุราณสนฺถเต อคฺคเหตฺวา. อสติ ปน อคฺคเหตฺวาปิ วฏฺฏติ, อญฺญสฺสตฺถาย กาเรตุํ, กตญฺจ ปฏิลภิตฺวา ปริภุญฺชิตุมฺปิ วฏฺฏติ.

In the fifth, an 'old felt rug' is one on which one has sat or lain down even once. The word `samantā` means: a piece should be taken by cutting a circle or a square from one side, so that it is the measure of a span; thus it should be taken. When spreading it, however, it should be spread in one part, or it should be spread after having been untangled and mixed with new wool; in this way, it becomes more durable. And `anādā` ('without taking') means not taking a piece when an old felt rug exists. But if there is not one, it is allowable even without taking a piece; it is also allowable to have one made for the sake of another and, having received one that has been made, to use it.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ สนฺถตวิสฺสชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสํ ตติยสทิสเมวาติ.

At Sāvatthī, concerning several bhikkhus, this was laid down in connection with the matter of disposing of a felt rug. The rest is just like the third.

นิสีทนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning the sitting-cloth is finished.

๖. เอฬกโลมสิกฺขาปทวณฺณนา

6. Commentary on the Training Rule Concerning Sheep’s Wool

ฉฏฺเฐ อทฺธานมคฺคปฺปฏิปนฺนสฺสาติ อทฺธานสงฺขาตํ ทีฆมคฺคํ ปฏิปนฺนสฺส, สพฺพญฺเจตํ วตฺถุมตฺตทีปนเมว, ยตฺถ กตฺถจิ ปน ธมฺเมน ลภิตฺวา คณฺหโต โทโส นตฺถิ. ติโยชนปรมนฺติ คหิตฏฺฐานโต ติโยชนปฺปมาณํ เทสํ. สหตฺถาติ สหตฺเถน, อตฺตนา หริตพฺพานีติ อตฺโถ. อสนฺเต หารเกติ อสนฺเตเยว อญฺญสฺมิมฺปิ หารเก. สเจ ปน อตฺถิ, ตํ คาเหตุํ วฏฺฏติ. อตฺตนา ปน อนฺตมโส วาตาพาธปฺปฏิการตฺถํ สุตฺตเกน อพนฺธิตฺวา กณฺณจฺฉิทฺเท ปกฺขิตฺตานิปิ อาทาย ติโยชนํ เอกํ ปาทํ อติกฺกาเมนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, ทุติยปาทาติกฺกเม นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ.

In the sixth, 'one who has set out on a long road' (addhānamaggappaṭipannassa) means one who has set out on a long road, which is reckoned as a journey. And all this is merely an exposition of the basic case; however, there is no fault for one who takes what is rightfully obtained anywhere. 'Up to three yojanas' (tiyojanaparamaṃ) means to a region the measure of three yojanas from the place it was taken. 'By one's own hand' (sahatthā) means with one's own hand; the meaning is that they should be carried by oneself. 'When there is no carrier' (asante hārake) means only when there is no other carrier. But if there is one, it is allowable to have him carry it. But if one carries it oneself—even taking wool that has been placed in an earhole without being tied by a thread for the purpose of treating a wind ailment—for one who steps one foot beyond three yojanas, there is a dukkaṭa offense; upon stepping with the second foot, it becomes an offense of nissaggiya pācittiya.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ติโยชนาติกฺกมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อูนกติโยชเน อติเรกสญฺญิโน เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. ติโยชนํ หรณปจฺจาหรเณ, วาสาธิปฺปาเยน คนฺตฺวา ตโต ปรํ หรเณ, อจฺฉินฺนํ วา นิสฺสฏฺฐํ วา ปฏิลภิตฺวา หรเณ, อญฺญํ หราปเน, อนฺตมโส สุตฺตเกนปิ พทฺธกตภณฺฑหรเณ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เอฬกโลมานํ อกตภณฺฑตา, ปฐมปฺปฏิลาโภ, อตฺตนา อาทาย วา อญฺญสฺส อชานนฺตสฺส ยาเน ปกฺขิปิตฺวา วา ติโยชนาติกฺกมนํ, อาหรณปจฺจาหรณํ, อวาสาธิปฺปายตาติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. เอฬกโลมสมุฏฺฐานํ[Pg.175], กิริยํ, โนสญฺญาวิโมกฺขํ, อจิตฺตกํ, ปณฺณตฺติวชฺชํ, กายกมฺมํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

In Sāvatthī, concerning a certain monk, this was laid down in connection with the case of exceeding three yojanas; it is a non-general enactment, not requiring an order, a triple pācittiya. For less than three yojanas, if one perceives it as more or is doubtful, it is a dukkaṭa offense. A dukkaṭa offense is also incurred for carrying it a distance of three yojanas and back; for going with the intention of dwelling and then carrying it further from that place; for obtaining wool that was snatched away or relinquished and then carrying it; for having another carry it; and for carrying made-up goods bound even with a thread. There is no offense for the insane and so forth. The factors for the offense are five: the sheep's wool being unmade-up goods; it being the first acquisition; exceeding three yojanas by taking it oneself or by placing it in the vehicle of another who is unaware; not carrying it there and back; and not having the intention to dwell. It originates from sheep's wool, is an action, has no release through non-perception, can be committed without intention, is an offense by enactment, is a bodily action, has three states of consciousness, and has three feelings.

เอฬกโลมสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on sheep’s wool is concluded.

๗. เอฬกโลมโธวาปนสิกฺขาปทวณฺณนา

7. The Explanation of the Training Rule on Having Sheep's Wool Washed

สตฺตเม สกฺเกสุ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ เอฬกโลมโธวาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. ตตฺถ ปุราณจีวรโธวาปเน วุตฺตนเยเนว สพฺโพปิ วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ.

The seventh training rule was laid down concerning the group-of-six monks among the Sakyans, on account of the matter of having sheep's wool washed. Therein, the entire legal decision should be understood in the very same way as was stated in the training rule on having old robes washed.

เอฬกโลมโธวาปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Having Sheep's Wool Washed is concluded.

๘. ชาตรูปสิกฺขาปทวณฺณนา

8. The Explanation of the Training Rule concerning Gold and Silver

อฏฺฐเม ชาตรูปรชตนฺติ สุวณฺณญฺเจว รูปิยญฺจ, อปิจ กหาปโณ โลหมาสกทารุมาสกชตุมาสกาทโยปิ เย โวหารํ คจฺฉนฺติ, สพฺเพ เต อิธ รชตนฺตฺเวว วุตฺตา. อุคฺคณฺเหยฺย วาติ อตฺตโน อตฺถาย ทิยฺยมานํ วา ยตฺถกตฺถจิ ฐิตํ วา นิปฺปริคฺคหิตํ ทิสฺวา สยํ คณฺเหยฺย วา. อุคฺคณฺหาเปยฺย วาติ ตเทว อญฺเญน คาหาเปยฺย วา. อุปนิกฺขิตฺตํ วา สาทิเยยฺยาติ ‘‘อิทํ อยฺยสฺส โหตู’’ติ เอวํ สมฺมุขา วา, ‘‘อสุกสฺมึ นาม ฐาเน มม หิรญฺญสุวณฺณํ, ตํ ตุยฺหํ โหตู’’ติ เอวํ ปรมฺมุขา ฐิตํ วา เกวลํ วาจาย วา หตฺถมุทฺทาย วา ‘‘ตุยฺห’’นฺติ วตฺวา ปริจฺจตฺตํ โย กายวาจาหิ อปฺปฏิกฺขิปิตฺวา จิตฺเตน อธิวาเสยฺย, อยํ ‘‘สาทิเยยฺยา’’ติ วุจฺจติ. สเจ ปน จิตฺเตน สาทิยติ, คณฺหิตุกาโม โหติ, กาเยน วา วาจาย วา ‘‘นยิทํ กปฺปตี’’ติ ปฏิกฺขิปติ, กายวาจาหิ อปฺปฏิกฺขิปิตฺวา สุทฺธจิตฺโต หุตฺวา ‘‘นยิทํ อมฺหากํ กปฺปตี’’ติ น สาทิยติ, วฏฺฏติ. นิสฺสคฺคิยนฺติ อุคฺคหณาทีสุ ยํกิญฺจิ กโรนฺตสฺส อฆนพทฺเธสุ วตฺถูสุ วตฺถุคณนาย นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ. ตํ นิสฺสชฺชนฺเตน ‘‘อหํ, ภนฺเต, รูปิยํ ปฏิคฺคเหสึ, อิทํ เม, ภนฺเต, นิสฺสคฺคิยํ, อิมาหํ สงฺฆสฺส นิสฺสชฺชามี’’ติ (ปารา. ๕๘๔) เอวํ สงฺฆมชฺเฌเยว นิสฺสชฺชิตพฺพํ. สเจ ตตฺถ โกจิ คหฏฺโฐ อาคจฺฉติ[Pg.176], ‘‘อิทํ ชานาหี’’ติ วตฺตพฺโพ. ‘‘อิมินา กึ อาหริยฺยตู’’ติ ภณนฺเต ปน ‘‘อิทํ นามา’’ติ อวตฺวา ‘‘สปฺปิอาทีนิ ภิกฺขูนํ กปฺปนฺตี’’ติ เอวํ กปฺปิยํ อาจิกฺขิตพฺพํ. สเจ โส อาหรติ, รูปิยปฺปฏิคฺคาหกํ ฐเปตฺวา สพฺเพหิ ภาเชตฺวา ปริภุญฺชิตพฺพํ. รูปิยปฺปฏิคฺคาหกสฺส ปน ยํ ตปฺปจฺจยา อุปฺปนฺนํ, ตํ อญฺเญน ลภิตฺวา ทิยฺยมานมฺปิ อนฺตมโส ตโต นิพฺพตฺตรุกฺขจฺฉายาปิ ปริภุญฺชิตุํ น วฏฺฏติ. สเจ ปน โส กิญฺจิ อาหริตุํ น อิจฺฉติ, ‘‘อิมํ ฉฏฺเฏหี’’ติ วตฺตพฺโพ. สเจ ยตฺถ กตฺถจิ นิกฺขิปติ, คเหตฺวา วา คจฺฉติ, น วาเรตพฺโพ. โน เจ ฉฏฺเฏติ, ปญฺจงฺคสมนฺนาคโต ภิกฺขุ รูปิยฉฏฺฏโก สมฺมนฺนิตพฺโพ. เตน อนิมิตฺตํ กตฺวาว คูถํ วิย ฉฏฺเฏตพฺพํ. สเจ นิมิตฺตํ กโรติ, ทุกฺกฏํ อาปชฺชติ.

In the eighth, “gold and silver” means gold and silver. Moreover, kahāpaṇas, copper coins, wooden coins, lac coins, and any other items that are used in trade—all these are here spoken of as “silver.” ‘To take’ means to personally take what is given for one’s own benefit, or what is placed anywhere, or what is unclaimed. ‘To have someone else take’ means to have another person take that very thing. ‘To consent to what is placed nearby’ means that if a bhikkhu does not reject with body or speech what is given up either in his presence, saying, ‘This is for the venerable one,’ or in his absence, saying, ‘My gold and silver is in such-and-such a place, let it be yours,’ or what is given up merely by word or by hand gesture, saying, ‘It is yours,’ but assents to it with his mind, this is called ‘consenting.’ If, however, he consents with his mind, being desirous of taking it, but rejects it with body or speech, saying, ‘This is not allowable,’ or if, without rejecting it with body or speech, he has a pure mind and does not consent, thinking, ‘This is not allowable for us,’ it is allowable. ‘Nissaggiya’ means that for one who performs any act of taking, etc., concerning objects not bound as a single mass, it is a nissaggiya pācittiya offense for each object. When forfeiting it, one should forfeit it in the midst of the Sangha itself, saying: ‘Venerable sirs, I have accepted silver. This, venerable sirs, is to be forfeited. I forfeit this to the Sangha.’ If a householder arrives there, he should be told, ‘Know this.’ But if he says, ‘What should be brought with this?’ one should not say, ‘This particular thing,’ but should point out what is allowable, saying, ‘Things such as ghee are allowable for bhikkhus.’ If he brings something, it should be divided among all and consumed, setting aside the one who accepted the silver. But for the one who accepted the silver, it is not allowable to enjoy whatever has arisen on account of that, even if it is received from another and then given, down to even the shade of a tree that has grown from it. But if he does not wish to bring anything, he should be told, ‘Discard this.’ If he deposits it somewhere or takes it and goes away, he should not be stopped. If he does not discard it, a bhikkhu endowed with five factors should be appointed as a discarder of silver. By him, it should be discarded like excrement, without making a sign. If he makes a sign, he incurs a dukkaṭa offense.

ราชคเห อุปนนฺทํ อารพฺภ รูปิยปฺปฏิคฺคหณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อรูปิเย รูปิยสญฺญิโน เวมติกสฺส วา, สงฺฆเจติยาทีนํ อตฺถาย คณฺหนฺตสฺส, มุตฺตามณิอาทิปฺปฏิคฺคหเณ จ ทุกฺกฏํ. รตนสิกฺขาปทนเยน นิกฺขิปนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ชาตรูปรชตภาโว, อตฺตุทฺเทสิกตา, คหณาทีสุ อญฺญตรภาโวติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีสุ สิยา กิริยํ คหเณน อาปชฺชนโต, สิยา อกิริยํ ปฏิกฺเขปสฺส อกรณโต, เสสํ สญฺจริตฺเต วุตฺตนยเมวาติ.

In Rājagaha, concerning Upananda, this was laid down regarding the matter of accepting gold and silver. It is a general enactment, requiring an order, a triple pācittiya. For what is not gold and silver, if one perceives it as gold and silver or is doubtful, it is a dukkaṭa offense; also, for one who accepts it for the sake of the Sangha, a shrine, etc., and for the acceptance of pearls, gems, and so forth, it is a dukkaṭa offense. For one who deposits it according to the method of the Ratanasikkhāpada, and for the insane and so forth, there is no offense. The three factors here are: the state of being gold and silver; its being intended for oneself; and the act being one of taking, causing to take, or consenting to what is deposited. Regarding its origins and so forth: it may be an action, because the offense is incurred through taking; it may be an inaction, because of not making a rejection. The rest is just as was stated in the case of the Sañcarittasikkhāpada.

ชาตรูปสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule concerning Gold and Silver is concluded.

๙. รูปิยสํโวหารสิกฺขาปทวณฺณนา

9. The Explanation of the Training Rule on Monetary Exchange

นวเม นานปฺปการกนฺติ กตาทิวเสน อเนกวิธํ. รูปิยสํโวหารนฺติ ชาตรูปรชตปริวตฺตนํ. ปุริมสิกฺขาปเทน หิ นิสฺสคฺคิยวตฺถุทุกฺกฏวตฺถูนํ ปฏิคฺคหณํ วาริตํ, อิมินา ปริวตฺตนํ. ตสฺมา ทุกฺกฏวตฺถุนา ทุกฺกฏวตฺถุกปฺปิยวตฺถูนิ, กปฺปิยวตฺถุนา จ ทุกฺกฏวตฺถุํ ปริวตฺเตนฺตสฺส ทุกฺกฏํ. นิสฺสคฺคิยวตฺถุนา ปน นิสฺสคฺคิยวตฺถุํ วา ทุกฺกฏวตฺถุํ วา กปฺปิยวตฺถุํ วา, ทุกฺกฏวตฺถุกปฺปิยวตฺถูหิ จ นิสฺสคฺคิยวตฺถุํ ปริวตฺเตนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ โหติ, ตํ ปุริมนยานุสาเรเนว สงฺฆมชฺเฌ นิสฺสชฺชิตพฺพํ, นิสฺสฏฺฐวตฺถุสฺมิญฺจ ตตฺถ วุตฺตนเยเนว ปฏิปชฺชิตพฺพํ.

In the ninth, 'of various kinds' means of many kinds, by way of fashioned items and so on. 'Monetary exchange' means the exchanging of gold and silver. For by the previous training rule, the acceptance of items entailing forfeiture and items entailing a dukkaṭa offense was prohibited; by this rule, their exchange is prohibited. Therefore, for one exchanging an item entailing a dukkaṭa offense for another item entailing a dukkaṭa offense or for an allowable item, and for one exchanging an allowable item for an item entailing a dukkaṭa offense, a dukkaṭa offense is incurred. However, for one exchanging an item entailing forfeiture for another item entailing forfeiture, or for an item entailing a dukkaṭa offense, or for an allowable item; and for one exchanging items entailing a dukkaṭa offense or allowable items for an item entailing forfeiture, it entails forfeiture. That item must be forfeited in the midst of the Saṅgha, according to the method stated earlier. And regarding the forfeited item, one should proceed according to the method stated there.

สาวตฺถิยํ [Pg.177] ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ รูปิยสํโวหารวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ยํ อตฺตโน ธเนน ปริวตฺเตติ, ตสฺส วา ธนสฺส วา รูปิยภาโว เจว, ปริวตฺตนญฺจาติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. กิริยํ, เสสํ อนนฺตรสิกฺขาปเท วุตฺตนยเมวาติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six monks regarding the matter of monetary exchange. It is a rule of shared formulation and is one of non-authorization. There are two factors here: that what one exchanges with one's own wealth—either the item itself or the wealth—is gold or silver, and the exchange itself. The action... the rest is just as in the method stated in the immediately preceding training rule.

รูปิยสํโวหารสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Monetary Exchange is concluded.

๑๐. กยวิกฺกยสิกฺขาปทวณฺณนา

10. The Explanation of the Training Rule on Buying and Selling

ทสเม นานปฺปการกนฺติ จีวราทีนํ กปฺปิยภณฺฑานํ วเสน อเนกวิธํ. กยวิกฺกยนฺติ กยญฺเจว วิกฺกยญฺจ. ‘‘อิมินา อิมํ เทหิ, อิมํ อาหร, ปริวตฺเตหิ, เจตาเปหี’’ติ อิมินา หิ นเยน ปรสฺส กปฺปิยภณฺฑํ คณฺหนฺโต กยํ สมาปชฺชติ, อตฺตโน กปฺปิยภณฺฑํ เทนฺโต วิกฺกยํ สมาปชฺชติ. ตสฺมา ฐเปตฺวา ปญฺจ สหธมฺมิเก ยํ เอวํ อตฺตโน กปฺปิยภณฺฑํ ทตฺวา มาตุ สนฺตกมฺปิ กปฺปิยภณฺฑํ คณฺหาติ, ตํ นิสฺสคฺคิยํ โหติ. วุตฺตลกฺขณวเสน สงฺฆคณปุคฺคเลสุ ยสฺส กสฺสจิ นิสฺสชฺชิตพฺพํ, ‘‘อิมํ ภุญฺชิตฺวา วา คเหตฺวา วา อิทํ นาม อาหร วา กโรหิ วา’’ติ รชนาทึ อาหราเปตฺวา วา ธมกรณาทิปริกฺขารํ ภูมิโสธนาทิญฺจ นวกมฺมํ กาเรตฺวา วา สนฺตํ วตฺถุ นิสฺสชฺชิตพฺพํ, อสนฺเต ปาจิตฺติยํ เทเสตพฺพเมว.

In the tenth, 'of various kinds' means manifold by way of allowable goods such as robes, etc. 'Buying and selling' means both buying and selling. Indeed, by this method, saying, 'Give this for this,' 'Bring this,' 'Exchange this,' or 'Buy this,' a monk taking another's allowable goods engages in buying, and a monk giving his own allowable goods engages in selling. Therefore, excluding the five fellow practitioners, if one thus gives one's own allowable goods and takes any allowable goods, even those belonging to one's mother, that becomes subject to forfeiture. By way of the stated characteristics, it should be forfeited to anyone among the Saṅgha, a group, or an individual. Having had dye, etc., brought, or having had requisites such as a water strainer, or new work such as clearing the ground, done by saying, 'Having eaten or taken this, bring or do such-and-such a thing,' if the object exists, it should be forfeited; if it does not exist, a pācittiya offense must be confessed.

สาวตฺถิยํ อุปนนฺทํ อารพฺภ กยวิกฺกยวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อิทํ กึ อคฺฆตี’’ติ เอวํ อคฺฆํ ปุจฺฉนฺตสฺส, ยสฺส หตฺถโต ภณฺฑํ คณฺหิตุกาโม โหติ, ตํ ฐเปตฺวา อญฺญํ อนฺตมโส ตสฺเสว ปุตฺตภาตุกมฺปิ กปฺปิยการกํ กตฺวา ‘‘อิมินา อิทํ นาม คเหตฺวา เทหี’’ติ อาจิกฺขนฺตสฺส, ‘‘อิทํ อมฺหากํ อตฺถิ, อมฺหากญฺจ อิมินา จ อิมินา จ อตฺโถ’’ติ เอวํ วตฺวา อตฺตโน ธเนน ลทฺธํ คณฺหนฺตสฺส, สหธมฺมิเกหิ สทฺธึ กยวิกฺกยํ กโรนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ยํ อตฺตโน ธเนน ปริวตฺเตติ, เยน จ ปริวตฺเตติ, เตสํ กปฺปิยวตฺถุตา, อสหธมฺมิกตา, กยวิกฺกยาปชฺชนญฺจาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. เสสํ รูปิยสํโวหาเร วุตฺตนยเมวาติ.

At Sāvatthī, laid down concerning Upananda in the matter of buying and selling. There is no offense for one who asks the price, saying, 'How much is this worth?'; for one who, excluding the person from whose hand one wishes to take the goods, makes another—even his own son or brother—a steward and instructs him, saying, 'Having taken such-and-such a thing with this, give it'; for one who, saying, 'This we have, and we have need of this and that,' takes what was obtained with one's own property; for one who engages in buying and selling with fellow practitioners; and for the insane, etc. The three factors here are: the allowability of the object which one exchanges with one's own property and that with which one exchanges; the other party not being a fellow practitioner; and the engaging in buying and selling. The rest is just as stated in the case of monetary transactions.

กยวิกฺกยสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on buying and selling is finished.

เอฬกโลมวคฺโค ทุติโย.

The Second Chapter on Sheep's Wool.

๓. ปตฺตวคฺโค

3. The Chapter on Bowls

๑. ปตฺตสิกฺขาปทวณฺณนา

3. The Explanation of the Training Rule on the Bowl.

ปตฺตวคฺคสฺส [Pg.178] ปฐเม อติเรกปตฺโตติ อนธิฏฺฐิโต จ อวิกปฺปิโต จ, โส จ โข อุกฺกฏฺฐมชฺฌิโมมกานํ อญฺญตโร ปมาณยุตฺโตว, ตสฺส ปมาณํ ‘‘อฑฺฒาฬฺหโกทนํ คณฺหาตี’’ติอาทินา (ปารา ๖๐๒) นเยน ปาฬิยํ วุตฺตํ. ตตฺรายํ วินิจฺฉโย – อนุปหตปุราณสาลิตณฺฑุลานํ สุโกฏฺฏิตปริสุทฺธานํ ทฺเว มคธนาฬิโย คเหตฺวา เตหิ ตณฺฑุเลหิ อนุตฺตณฺฑุลมกิลินฺนมปิณฺฑิกํ สุวิสทํ กุนฺทมกุฬราสิสทิสํ อวสฺสาวิโตทนํ ปจิตฺวา นิรวเสสํ ปตฺเต ปกฺขิปิตฺวา ตสฺส โอทนสฺส จตุตฺถภาคปฺปมาโณ นาติฆโน นาติตนุโก หตฺถหาริโย สพฺพสมฺภารสงฺขโต มุคฺคสูโป ปกฺขิปิตพฺโพ, ตโต อาโลปสฺส อนุรูปํ ยาวจริมาโลปปฺปโหนกํ มจฺฉมํสาทิพฺยญฺชนํ ปกฺขิปิตพฺพํ, สปฺปิเตลตกฺกรสกญฺชิยาทีนิ ปน คณนูปคานิ น โหนฺติ. ตานิ หิ โอทนคติกาเนว, เนว หาเปตุํ, น วฑฺเฒตุํ สกฺโกนฺติ, เอวเมตํ สพฺพมฺปิ ปกฺขิตฺตํ สเจ ปตฺตสฺส มุขวฏฺฏิยา เหฏฺฐิมราชิสมํ ติฏฺฐติ, สุตฺเตน วา หีเรน วา ฉินฺทนฺตสฺส สุตฺตสฺส วา หีรสฺส วา เหฏฺฐิมนฺตํ ผุสติ, อยํ อุกฺกฏฺโฐ นาม ปตฺโต. สเจ ตํ ราชึ อติกฺกมฺม ถูปีกตํ ติฏฺฐติ, อยํ อุกฺกฏฺโฐมโก นาม ปตฺโต. สเจ ตํ ราชึ น สมฺปาปุณาติ, อนฺโตคธเมว โหติ, อยํ อุกฺกฏฺฐุกฺกฏฺโฐ นาม ปตฺโต. อุกฺกฏฺฐโต อุปฑฺฒปฺปมาโณ มชฺฌิโม. มชฺฌิมปตฺตโต อุปฑฺฒปฺปมาโณ โอมโก. เตสมฺปิ วุตฺตนเยเนว เภโท เวทิตพฺโพ. อิจฺเจเตสุ นวสุ อุกฺกฏฺฐุกฺกฏฺโฐ จ โอมโกมโก จาติ ทฺเว อปตฺตา, เสสา สตฺต ปตฺตา ปมาณยุตฺตา นาม, อยเมตฺถสงฺเขโป, วิตฺถาโร ปน สมนฺตปาสาทิกายํ (ปารา. อฏฺฐ. ๒.๕๙๘ อาทโย) วุตฺโต, ตสฺมา เอวํ ปมาณยุตฺตํ สมณสารุปฺเปน ปกฺกํ อโยปตฺตํ วา มตฺติกาปตฺตํ วา ลภิตฺวา ปุราณปตฺตํ ปจฺจุทฺธริตฺวา อนฺโตทสาเห อธิฏฺฐาตพฺโพ. สเจ ปนสฺส มูลโต กากณิกมตฺตมฺปิ ทาตพฺพํ อวสิฏฺฐํ โหติ, อธิฏฺฐานุปโค น โหติ, อปฺปจฺจุทฺธรนฺเตน วิกปฺเปตพฺโพ. ตตฺถ ปจฺจุทฺธรณาธิฏฺฐานลกฺขณํ จีวรวคฺเค วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ, วิกปฺปนลกฺขณํ ปรโต วกฺขาม. สเจ ปน โกจิ อปตฺตโก ภิกฺขุ ทส ปตฺเต ลภิตฺวา สพฺเพ อตฺตนาว ปริภุญฺชิตุกาโม โหติ, เอกํ ปตฺตํ อธิฏฺฐาย ปุน ทิวเส ตํ ปจฺจุทฺธริตฺวา อญฺโญ อธิฏฺฐาตพฺโพ, เอเตนุปาเยน วสฺสสตมฺปิ [Pg.179] ปริหริตุํ สกฺกา. โย ปนสฺส ปตฺโต มุขวฏฺฏิโต เหฏฺฐา ทฺวงฺคุลมตฺโตกาสโต ปฏฺฐาย ยตฺถกตฺถจิ กงฺคุสิตฺถนิกฺขมนมตฺเตน ฉิทฺเทน ฉิทฺโท โหติ, โส อธิฏฺฐานุปโค น โหติ. ปุน ฉิทฺเท ปากติเก กเต อธิฏฺฐาตพฺโพ, เสสํ อธิฏฺฐานวิชหนํ ติจีวเร วุตฺตนยเมว.

In the first section of the Chapter on Bowls, an ‘extra bowl’ means one that is neither determined nor placed under joint ownership. And that bowl is one of the large, medium, or small sizes, and indeed conforms to the standard measure. Its measure is stated in the Pāḷi according to the method of “it holds half an āḷhaka of cooked rice,” etc. (Pārā 602). Therein, this is the detailed explanation: Take two Magadhan nāḷis of unbroken, old Sāli rice grains, well-pounded and pure. With those rice grains, having cooked rice that is without undercooked grains, not soggy, not lumpy, very clear like a heap of jasmine buds, and from which the water has not been drained, place it all into a bowl without remainder. Then, a mung bean soup amounting to a fourth part of that cooked rice—prepared with all its ingredients, neither too thick nor too thin, and able to be carried by hand—should be added. After that, a suitable portion of curries such as fish and meat should be added, sufficient for each mouthful until the last. However, ghee, oil, buttermilk, sour gruel, and so on, do not come into the reckoning. For they follow the course of the cooked rice and are not able to decrease or increase the volume. If all this that has been placed stands level with the lower line of the bowl's rim, or if, when leveling with a thread or a strip of bark, the lower edge of the thread or strip touches the contents, this is called a large bowl. If it stands mounded up, having surpassed that line, this is called an inferior large bowl. If it does not reach that line and is just inside, this is called a superior large bowl. The medium bowl is half the measure of the large bowl. The small bowl is half the measure of the medium bowl. The distinctions among these should also be known by the same method as stated. Thus, among these nine, the superior large and the inferior small are two that are not proper bowls; the remaining seven are called bowls of proper measure. This is the summary here; the detailed explanation, however, is given in the Samantapāsādikā (Pārā. Aṭṭha. 2.598 ff.). Therefore, having obtained a bowl of such proper measure—either an iron bowl or a clay bowl, well-fired and suitable for an ascetic—one should relinquish the old bowl and determine the new one within ten days. However, if even a kākaṇi's worth of its price remains to be given, it is not fit for determination; if one does not relinquish the old bowl, the new one must be placed under joint ownership. Therein, the characteristics of relinquishing and determining should be known by the method stated in the Chapter on Robes; the characteristics of placing under joint ownership we will state later. However, if some monk without a bowl obtains ten bowls and wishes to use them all himself, he should determine one bowl and then, on the next day, relinquish it and determine another. By this method, it is possible to keep them even for a hundred years. But if his bowl, starting from a space of about two finger-breadths below the rim, has a hole anywhere of a size through which a millet grain could pass, it is not fit for determination. When the hole has been made sound, it may be determined again. The rest—the abandoning of the determination—is just as stated for the three robes.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ อติเรกปตฺตธารณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, เสสวณฺณนากฺกโม จีวรวคฺคสฺส ปฐมสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺโพติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six monks in the case of possessing an extra bowl. It is a non-common ruling. The remaining sequence of the explanation should be understood in the same way as stated in the first training rule of the Chapter on Robes.

ปตฺตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on the bowl is concluded.

๒. อูนปญฺจพนฺธนสิกฺขาปทวณฺณนา

2. The Explanation of the Training Rule on Less Than Five Bindings

ทุติเย อูนานิ ปญฺจ พนฺธนานิ อสฺสาติ อูนปญฺจพนฺธโน, นาสฺส ปญฺจ พนฺธนานิ ปูเรนฺตีติ อตฺโถ, เตน อูนปญฺจพนฺธเนน, อิตฺถมฺภูตสฺส ลกฺขเณ กรณวจนํ. ตตฺถ ยสฺมา อพนฺธนสฺสาปิ ปญฺจ พนฺธนานิ น ปูเรนฺติ สพฺพโส นตฺถิตาย, เตนสฺส ปทภาชเน ‘‘อูนปญฺจพนฺธโน นาม ปตฺโต อพนฺธโน วา เอกพนฺธโน วา’’ติอาทิ (ปารา. ๖๑๓) วุตฺตํ. ‘‘อูนปญฺจพนฺธเนนา’’ติ จ วุตฺตตฺตา ยสฺส ปญฺจพนฺธโน ปตฺโต โหติ ปญฺจพนฺธโนกาโส วา, ตสฺส โส อปตฺโต, ตสฺมา อญฺญํ วิญฺญาเปตุํ วฏฺฏติ. ยสฺมึ ปน ปตฺเต มุขวฏฺฏิโต เหฏฺฐา ภฏฺฐา ทฺวงฺคุลปฺปมาณา เอกาปิ ราชิ โหติ, ตํ ตสฺสา ราชิยา เหฏฺฐิมปริยนฺเต ปตฺตเวธเกน วิชฺฌิตฺวา ปจิตฺวา สุตฺตรชฺชุกมกจิรชฺชุกาทีหิ วา ติปุสุตฺตเกน วา พนฺธิตฺวา ตํ พนฺธนํ อามิสสฺส อลคฺคนตฺถํ ติปุปฏฺฏเกน วา เกนจิ พทฺธสิเลสาทินา วา ปฏิจฺฉาเทตพฺพํ, โส จ ปตฺโต อธิฏฺฐหิตฺวา ปริภุญฺชิตพฺโพ, สุขุมํ วา ฉิทฺทํ กตฺวา พนฺธิตพฺโพ, ผาณิตํ ฌาเปตฺวา ปาสาณจุณฺเณน พนฺธิตุมฺปิ วฏฺฏติ. ยสฺส ปน ทฺเว ราชิโย วา เอกาเยว วา จตุรงฺคุลา, ตสฺส ทฺเว พนฺธนานิ ทาตพฺพานิ. ยสฺส ติสฺโส วา เอกาเยว วา ฉฬงฺคุลา, ตสฺส ตีณิ. ยสฺส จตสฺโส วา เอกาเยว วา อฏฺฐงฺคุลา, ตสฺส จตฺตาริ. ยสฺส ปญฺจ วา เอกาเยว วา ทสงฺคุลา, โส พทฺโธปิ อพทฺโธปิ อปตฺโตเยว, อญฺโญ วิญฺญาเปตพฺโพ, เอส ตาว มตฺติกาปตฺเต วินิจฺฉโย.

In the second rule, `ūnapañcabandhano` (having less than five bindings) means that it has less than five bindings; the meaning is that its five bindings are not complete. By `ūnapañcabandhanena` (with less than five bindings), this is an instrumental case in the sense of a characteristic of one who is in such a state. Herein, since even for a bowl without any bindings, the five bindings are not complete due to their complete absence, therefore in its word analysis it is said: “A bowl called ‘having less than five bindings’ is one without any binding or with one binding,” and so on. And because it is said, “with less than five bindings,” for a monk whose bowl has five bindings or has a place for five bindings, that bowl is no longer a valid bowl; therefore, it is allowable to request another. However, in a bowl where, below the rim, there is even a single crack measuring two finger-widths, that bowl should be pierced at the lower end of the crack with a small bowl-piercer, then fired, and bound with a fine thread-cord, a cord of hemp fiber, or the like, or with a thread of tin. That binding should be covered with a thin plate of tin or with some kind of binding adhesive for the purpose of preventing food from sticking to it. And that bowl, having been determined, should be used. Alternatively, a small hole may be made and it should be bound. It is also allowable to bind it with stone powder after heating molasses. For a bowl that has two cracks, or a single one measuring four finger-widths, two bindings should be applied. For one that has three cracks, or a single one measuring six finger-widths, three bindings should be applied. For one that has four cracks, or a single one measuring eight finger-widths, four bindings should be applied. For one that has five cracks, or a single one measuring ten finger-widths, that bowl, whether bound or unbound, is no longer a valid bowl at all; another should be requested. This, for now, is the ruling concerning earthenware bowls.

อโยปตฺเต [Pg.180] ปน สเจปิ ปญฺจ วา อติเรกานิ วา ฉิทฺทานิ โหนฺติ, ตานิ เจ อยจุณฺเณน วา อาณิยา วา โลหมณฺฑเลน วา พทฺธานิ มฏฺฐานิ โหนฺติ, สฺเวว ปริภุญฺชิตพฺโพ, อญฺโญ น วิญฺญาเปตพฺโพ. อถ ปน เอกมฺปิ ฉิทฺทํ มหนฺตํ โหติ, โลหมณฺฑเลน พทฺธมฺปิ มฏฺฐํ น โหติ, ปตฺเต อามิสํ ลคฺคติ, อกปฺปิโย โหติ อยํ ปตฺโต, อญฺโญ วิญฺญาเปตพฺโพ. โย ปน เอวํ ปตฺตสงฺเขปคเต วา อโยปตฺเต, อูนปญฺจพนฺธเน วา มตฺติกาปตฺเต สติ อญฺญํ วิญฺญาเปติ, ปโยเค ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน นิสฺสคฺคิโย โหติ, นิสฺสชฺชิตพฺโพ. นิสฺสชฺชนฺเตน สงฺฆมชฺเฌ เอว นิสฺสชฺชิตพฺโพ, เตน วุตฺตํ ‘‘ภิกฺขุปริสาย นิสฺสชฺชิตพฺโพ’’ติ. โย จ ตสฺสา ภิกฺขุปริสายาติเอตฺถ เตหิ ภิกฺขูหิ ปกติยา เอว อตฺตโน อตฺตโน อธิฏฺฐิตํ ปตฺตํ คเหตฺวา สนฺนิปติตพฺพํ, ตโต สมฺมเตน ปตฺตคฺคาหาปเกน ปตฺตสฺส วิชฺชมานคุณํ วตฺวา ‘‘ภนฺเต, อิมํ คณฺหถา’’ติ เถโร วตฺตพฺโพ. สเจ เถรสฺส โส ปตฺโต น รุจฺจติ, อปฺปิจฺฉตาย วา น คณฺหาติ, วฏฺฏติ. ตสฺมึ ปน อนุกมฺปาย อคณฺหนฺตสฺส ทุกฺกฏํ. สเจ ปน คณฺหาติ, เถรสฺส ปตฺตํ ทุติยตฺเถรํ คาหาเปตฺวา เอเตเนว อุปาเยน ยาว สงฺฆนวกา คาหาเปตพฺโพ, เตน ปริจฺจตฺตปตฺโต ปน ปตฺตปริยนฺโต นาม, โส ตสฺส ภิกฺขุโน ปทาตพฺโพ. เตนาปิ โส ยถา วิญฺญาเปตฺวา คหิตปตฺโต, เอวเมว สกฺกจฺจํ ปริภุญฺชิตพฺโพ. สเจ ปน ตํ ชิคุจฺฉนฺโต อเทเส วา นิกฺขิปติ, อปริโภเคน วา ปริภุญฺชติ, วิสฺสชฺเชติ วา, ทุกฺกฏํ อาปชฺชติ.

Regarding an iron bowl, however, even if there are five or more holes, if they are mended with iron powder, a rivet, or an iron plate and are smooth, that very bowl should be used; another should not be requested. However, if even one hole is large, and though mended with an iron plate it is not smooth, and food sticks in the bowl, it becomes unsuitable; it is not a bowl. Another should be requested. Furthermore, whatever monk, while having an iron bowl that is thus included in the category of a bowl, or an earthen bowl with fewer than five bindings, requests another, incurs an offense of wrong conduct in the act of requesting. Upon receiving it, the bowl becomes subject to forfeiture and must be relinquished. When relinquishing, it must be relinquished only in the midst of the Sangha; therefore it is said: 'It must be relinquished in the assembly of monks.' Here, regarding 'that assembly of monks': those monks should assemble as is their custom, each having taken their own determined bowl. Then, the appointed bowl-receiver, having stated the existing qualities of the bowl, should address the senior monk, saying: 'Venerable Sir, please take this.' If that bowl is not pleasing to the senior monk, or if he does not take it due to having few wishes, it is allowable. However, it is an offense of wrong conduct for one not to take it out of compassion for that monk. But if he does take it, the senior monk's bowl should be given to the next senior monk, and by this same method, the exchange should continue down to the most junior monk of the Sangha. The bowl relinquished by that last monk is called the 'end-of-the-line bowl,' and it should be given to the monk who made the request. That monk, too, should use that bowl with care, just as he would a bowl obtained by requesting. But if, despising it, he places it in an unsuitable place, or uses it improperly, or discards it, he incurs an offense of wrong conduct.

สกฺเกสุ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ พหู ปตฺเต วิญฺญาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, อพนฺธเนน อพนฺธนํ, เอกพนฺธนํ, ทุพนฺธนํ, ติพนฺธนํ, จตุพฺพนฺธนํ, อพนฺธโนกาสํ, เอกทฺวิติจตุพฺพนฺธโนกาสํ เจตาเปติ, เอวํ เอเกเกน ปตฺเตน ทสธา ทสวิธํ ปตฺตํ. เจตาปนวเสน ปน เอกํ นิสฺสคฺคิยปาจิตฺติยสตํ โหติ. นฏฺฐปตฺตสฺส, ภินฺนปตฺตสฺส, อตฺตโน ญาตกปฺปวาริเต, อญฺญสฺส จ ญาตกปฺปวาริเต, ตสฺเสวตฺถาย วิญฺญาเปนฺตสฺส, อตฺตโน ธเนน คณฺหโต, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อธิฏฺฐานุปคปตฺตสฺส อูนปญฺจพนฺธนตา, อตฺตุทฺเทสิกตา, อกตวิญฺญตฺติ, ตาย จ ปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ โธวาปนสิกฺขาปเท วุตฺตนยาเนวาติ.

This was laid down in the country of the Sakyans concerning the group-of-six monks in the matter of requesting many bowls. It is a general formulation, not by command. If one requests a bowl without a binding, with one binding, with two bindings, with three bindings, or with four bindings; or a bowl that has a place for no binding, a place for one binding, a place for two bindings, a place for three bindings, or a place for four bindings—thus, with each single bowl, in ten ways, it becomes a bowl of ten kinds. By way of requesting, there are one hundred Nissaggiya Pācittiya offenses. There is no offense for one whose bowl is lost; for one whose bowl is broken; when invited by one's own relatives or by another's relatives; when requesting for the sake of that other person; when acquiring it with one's own wealth; and for one who is insane, and so forth. The four factors here are: the bowl being one suitable for determination, its state of having fewer than five bindings, its state of being intended for oneself, and making a request where no invitation has been made and obtaining it thereby. The arising and so forth are in the same manner as stated in the training rule on having a robe washed.

อูนปญฺจพนฺธนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule Concerning Fewer Than Five Bindings is concluded.

๓. เภสชฺชสิกฺขาปทวณฺณนา

3. The Commentary on the Training Rule Concerning Medicines

ตติเย [Pg.181] ปฏิสายนียานีติ ปฏิสายิตพฺพานิ, ปริภุญฺชิตพฺพานีติ อตฺโถ. เอเตน สยํ อุคฺคเหตฺวา นิกฺขิตฺตานํ สตฺตาหาติกฺกเมปิ อนาปตฺตึ ทสฺเสติ, ตานิ หิ ปฏิสายิตุํ น วฏฺฏนฺติ. เภสชฺชานีติ เภสชฺชกิจฺจํ กโรนฺตุ วา, มา วา, เอวํ ลทฺธโวหารานิ. สปฺปิ นาม ควาทีนํ สปฺปิ, เยสํ มํสํ กปฺปติ, เตสํ สปฺปิ. ตถา นวนีตํ. เตลํ นาม ติลสาสปมธูกเอรณฺฑกวสาทีหิ นิพฺพตฺติตํ. มธุ นาม มกฺขิกามธุเมว. ผาณิตํ นาม อุจฺฉุรสํ อุปาทาย ปน อปกฺกา วา อวตฺถุกปกฺกา วา สพฺพาปิ อุจฺฉุวิกติ ‘‘ผาณิต’’นฺติ เวทิตพฺพํ. ตานิ ปฏิคฺคเหตฺวาติ ตานิ เภสชฺชานิ ปฏิคฺคเหตฺวา, น เตสํ วตฺถูนิ. เอเตน ฐเปตฺวา วสาเตลํ ยาเนตฺถ ยาวกาลิกวตฺถุกานิ, เตสํ วตฺถูนิ ปฏิคฺคเหตฺวา กตานิ สปฺปิอาทีนิ สตฺตาหํ อติกฺกามยโตปิ อนาปตฺตึ ทสฺเสติ. วสาเตลํ ปน กาเล ปฏิคฺคหิตํ กาเล นิปกฺกํ กาเล สํสฏฺฐํ เตลปริโภเคน ปริภุญฺชิตุํ อนุญฺญาตํ, ตสฺมา ฐเปตฺวา มนุสฺสวสํ อญฺญํ ยํกญฺจิ วสํ ปุเรภตฺตํ ปฏิคฺคเหตฺวา สามํ ปจิตฺวา นิพฺพตฺติตเตลมฺปิ สตฺตาหํ นิรามิสปริโภเคน วฏฺฏติ. อนุปสมฺปนฺเนน ปจิตฺวา ทินฺนํ ปน ตทหุปุเรภตฺตํ สามิสมฺปิ วฏฺฏติ, อญฺเญสํ ยาวกาลิกวตฺถูนํ วตฺถุํ ปจิตุํ น วฏฺฏติเยว. นิพฺพตฺติตสปฺปิ วา นวนีตํ วา ปจิตุํ วฏฺฏติ, ตํ ปน ตทหุปุเรภตฺตมฺปิ สามิสํ ปริภุญฺชิตุํ น วฏฺฏติ. ปุเรภตฺตํ ปฏิคฺคหิตขีราทิโต อนุปสมฺปนฺเนน ปจิตฺวา กตสปฺปิอาทีนิ ปน ตทหุปุเรภตฺตํ สามิสานิปิ วฏฺฏนฺติ, ปจฺฉาภตฺตโต ปฏฺฐาย อนชฺโฌหรณียานิ, สตฺตาหาติกฺกเมปิ อนาปตฺติ. สนฺนิธิการกํ ปริภุญฺชิตพฺพานีติ สนฺนิธึ กตฺวา นิทหิตฺวา ปุเรภตฺตํ ปฏิคฺคหิตานิ ตทหุปุเรภตฺตํ สามิสปริโภเคนาปิ วฏฺฏนฺติ, ปจฺฉาภตฺตโต ปฏฺฐาย ปน ตานิ จ, ปจฺฉาภตฺตํ ปฏิคฺคหิตานิ จ สตฺตาหํ นิรามิสปริโภเคน ปริภุญฺชิตพฺพานีติ อตฺโถ. ‘‘ปริภุญฺชิตพฺพานี’’ติ จ วจนโต อนฺโตสตฺตาเห อพฺภญฺชนาทีนํ อตฺถาย อธิฏฺฐหิตฺวา ฐปิเตสุ อนาปตฺติ, ยาวชีวิกานิ สาสปมธูกเอรณฺฑกอฏฺฐีนิ เตลกรณตฺถํ ปฏิคฺคเหตฺวา ตทเหว กตเตลํ สตฺตาหกาลิกํ, ทุติยทิวเส กตํ ฉาหํ วฏฺฏติ, ตติยทิวเส กตํ ปญฺจาหํ, จตุตฺถปญฺจมฉฏฺฐสตฺตมทิวเส กตํ ตทเหว วฏฺฏติ. สเจ ยาว อรุณสฺส อุคฺคมนา [Pg.182] ติฏฺฐติ, นิสฺสคฺคิยํ โหติ, อฏฺฐมทิวเส กตํ อนชฺโฌหรณียํ, อนิสฺสคฺคิยตฺตา ปน พาหิรปริโภเคน วฏฺฏติ. สเจปิ น กโรติ, เตลตฺถาย ปฏิคฺคหิตสาสปาทีนํ ปน ปาฬิยํ อนาคตสปฺปิอาทีนญฺจ สตฺตาหาติกฺกเม ทุกฺกฏํ อาปชฺชติ. สีตุทเกน กตมธูกปุปฺผผาณิตํ ปน ผาณิตคติกเมว, อมฺพผาณิตาทีนิ ยาวกาลิกานิ. ยํ ปเนตฺถ สตฺตาหกาลิกํ, ตํ นิสฺสฏฺฐํ ปฏิลภิตฺวาปิ อรุอาทีนิ วา มกฺเขตุํ, อชฺโฌหริตุํ วา น วฏฺฏติ. ปทีเป กาฬวณฺเณ วา อุปเนตพฺพํ, อญฺญสฺส ภิกฺขุโน กายิกปริโภคํ วฏฺฏติ. ยํ ปน นิรเปกฺโข ปริจฺจชิตฺวา ปุน ลภติ, ตํ อชฺโฌหริตุมฺปิ วฏฺฏติ. วิสุํ ฐปิตสปฺปิอาทีสุ, เอกภาชเน วา อมิสฺสิเตสุ วตฺถุคณนาย อาปตฺติโย.

In the third [rule], ‘things to be used’ (paṭisāyanīyāni) means ‘they are to be used,’ that is, ‘they are to be consumed.’ By this, it is shown that there is no offense even if things that one has taken up by oneself without a formal offering and put aside pass beyond seven days, for they are not allowable to be used. ‘Medicines’ (bhesajjāni) means those that have acquired this designation, whether they perform a medicinal function or not. ‘Ghee’ (sappi) means the ghee of cows and so forth whose meat is allowable. Similarly, fresh butter (navanīta). ‘Oil’ (tela) means what is produced from sesame, mustard, madhuka, castor, fat, and so forth. ‘Honey’ (madhu) means only bee honey. ‘Molasses’ (phāṇita) means any sugarcane derivative, whether uncooked or cooked without a solidifying agent, derived from sugarcane juice, should be understood as molasses. ‘Having received them’ means having received those medicines, not their constituent substances. By this it is shown that, excluding fat-oil, for those medicines herein that are derived from yāvakālika substances, there is no offense even for one who allows ghee and so forth—made after having received their constituent substances—to pass beyond seven days. Fat-oil, however, if received at the proper time, cooked at the proper time, and strained at the proper time, is permitted to be consumed in the manner of a seven-day oil. Therefore, excluding human fat, any other fat received before noon, even if cooked by oneself and turned into oil, is allowable for seven days for non-nutritive use. However, if given after being cooked by a non-ordained person, it is allowable even for nutritive use on that same day before noon. For other yāvakālika substances, it is not at all allowable to cook the constituent substance. It is allowable to cook produced ghee or fresh butter, but it is not allowable to consume it with food even on that same day before noon. However, ghee and so forth, made by a non-ordained person by cooking from milk and so forth received before noon, are allowable even for nutritive use on that same day before noon. From after noon onwards, they are not to be swallowed, and there is no offense even if they pass beyond seven days. ‘To be consumed after storing’ means that those [medicines] received before noon, having been stored and put aside, are allowable even for nutritive use on that same day before noon. But from after noon onwards, both those and what was received after noon are to be consumed for seven days with non-nutritive use. And because of the word ‘to be consumed,’ there is no offense if [medicines] are set aside within seven days, having been determined for the purpose of anointing and so forth. For yāvajīvika items like mustard, madhuka, and castor seeds/pits received for making oil, oil made on that same day is a seven-day tonic. What is made on the second day is allowable for six days; on the third day, for five days; what is made on the fourth, fifth, sixth, or seventh day is allowable for that day only. If it remains until the rising of dawn, it becomes subject to forfeiture. What is made on the eighth day is not to be swallowed, but because it is not subject to forfeiture, it is allowable for external use. Even if one does not make [the oil], a dukkaṭa offense is incurred if mustard and so forth received for oil, or ghee and so forth not mentioned in the Pali, pass beyond seven days. However, molasses made from madhuka flowers with cold water is of the same nature as sugarcane molasses. Mango molasses and so forth are yāvakālika. Whatever here is a seven-day tonic, if one has relinquished it and re-obtained it, it is not allowable to anoint wounds and so forth, or to swallow it. It should be offered for a lamp or for black dye; it is allowable for another bhikkhu’s bodily use. However, what one renounces without attachment and later obtains again, is allowable even to swallow. For ghee and so forth stored separately, or unmixed in a single vessel, offenses are counted according to the number of substances.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ สตฺตาหํ อติกฺกมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสํ จีวรวคฺคสฺส ปฐมสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

At Sāvatthī, concerning many bhikkhus, it was established regarding the case of exceeding seven days. The rest should be understood in the same way as stated in the first training rule of the Robe Chapter.

เภสชฺชสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on medicines is finished.

๔. วสฺสิกสาฏิกสิกฺขาปทวณฺณนา

4. 24. Explanation of the Rains-Bathing Cloth Training Rule

จตุตฺเถ มาโส เสโส คิมฺหานนฺติ จตุนฺนํ คิมฺหมาสานํ เอโก ปจฺฉิมมาโส เสโส. ปริเยสิตพฺพนฺติ คิมฺหานํ ปจฺฉิมมาสสฺส ปฐมทิวสโต ปฏฺฐาย ยาว กตฺติกมาสสฺส ปจฺฉิมทิวโส, ตาว ‘‘กาโล วสฺสิกสาฏิกายา’’ติอาทินา สตุปฺปาทกรเณน, สงฺฆสฺส ปวาริตฏฺฐานโต, อตฺตโน ญาตกปฺปวาริตฏฺฐานโต ปน ‘‘เทถ เม วสฺสิกสาฏิกจีวร’’นฺติอาทิกาย วิญฺญตฺติยาปิ ปริเยสิตพฺพํ. อญฺญาตกอปฺปวาริตฏฺฐาเน สตุปฺปาทํ กโรนฺตสฺส วตฺตเภเท ทุกฺกฏํ, ยถา วา ตถา วา ‘‘เทถ เม’’ติอาทิวจเนน วิญฺญาเปนฺตสฺส อญฺญาตกวิญฺญตฺติสิกฺขาปเทน นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ. กตฺวา นิวาเสตพฺพนฺติ คิมฺหานํ ปจฺฉิมทฺธมาสสฺส ปฐมทิวสโต ปฏฺฐาย ยาว กตฺติกมาสสฺส ปจฺฉิมทิวโส, ตาว สูจิกมฺมนิฏฺฐาเนน สกิมฺปิ วณฺณเภทมตฺตรชเนน กปฺปพินฺทุกรเณน จ กตฺวา ปริทหิตพฺพา. เอตฺตาวตา คิมฺหานํ ปจฺฉิโม มาโส ปริเยสนกฺเขตฺตํ[Pg.183], ปจฺฉิโม อทฺธมาโส กรณนิวาสนกฺเขตฺตมฺปิ, วสฺสานสฺส จตูสุ มาเสสุ สพฺพมฺปิ ตํ วฏฺฏตีติ อยมตฺโถ ทสฺสิโต โหติ. โย จายํ คิมฺหานํ ปจฺฉิโม มาโส อนุญฺญาโต, เอตฺถ กตปริเยสิตมฺปิ วสฺสิกสาฏิกํ อธิฏฺฐาตุํ น วฏฺฏติ. สเจ ตสฺมึ มาเส อติกฺกนฺเต วสฺสํ อุกฺกฑฺฒิยติ, ปุน มาสปริหารํ ลภติ, โธวิตฺวา ปน นิกฺขิปิตฺวา วสฺสูปนายิกทิวเส อธิฏฺฐาตพฺพา. สเจ สติสมฺโมเสน วา อปฺปโหนกภาเวน วา อกตา โหติ. เต จ ทฺเว มาเส วสฺสานสฺส จตุมาสนฺติ ฉ มาเส ปริหารํ ลภติ. สเจ ปน กตฺติกมาเส กถินํ อตฺถริยติ, อปเรปิ จตฺตาโร มาเส ลภติ, เอวํ ทส มาสา โหนฺติ. ตโต ปรมฺปิ สติยา ปจฺจาสาย ตํ มูลจีวรํ กตฺวา ฐเปนฺตสฺส เอกมาสนฺติ เอวํ เอกาทส มาเส ปริหารํ ลภติ, อิโต ปรํ เอกาหมฺปิ น ลภติ.

The fourth month is the remainder of the hot season: this means that of the four months of the hot season, one last month remains. 'It is to be sought' means that from the first day of the last month of the hot season up until the last day of the month of Kattika, it is to be sought from those who have invited the Sangha by causing mindfulness to arise with such words as, 'It is the time for the rains-bathing cloth'; however, from one's relatives who have invited, it may also be sought by a request such as, 'Give me the rains-bathing cloth'. For one who causes mindfulness to arise in the presence of non-relatives who have not invited, there is an offence of wrong conduct for breach of duty; for one who makes an intimation with words such as 'give me' in any way whatsoever, there is an offence of expiation with forfeiture according to the training rule on requesting from a non-relative. 'Having made it, it is to be worn' means that from the first day of the last half-month of the hot season up until the last day of the month of Kattika, having made it by completing the needlework, by dyeing it even once just enough to spoil its color, and by applying the determination mark (kappabindu), it is to be worn. By this, the following meaning is shown: the last month of the hot season is the period for seeking, the last half-month is also the period for making and wearing, and all of this is allowable during the four months of the rains. And regarding this last month of the hot season that is permitted, even if the rains-bathing cloth has been made and sought during this time, it is not allowable to determine it. If, after that month has passed, the rains-residence is postponed, one obtains a further month's allowance. However, having washed it and put it aside, it is to be determined on the day of entering the rains-residence. If it is not made due to forgetfulness or due to insufficiency, one obtains an allowance for six months: those two months and the four months of the rains. But if the kaṭhina robe is spread in the month of Kattika, one obtains a further four months; thus there are ten months. Beyond that, if there is still an expectation, for one who keeps that basic robe-cloth aside, one obtains an allowance for one more month, thus for eleven months. Beyond this, one does not obtain it even for a single day.

โอเรน เจ มาโส เสโส คิมฺหานนฺติ คิมฺหานํ ปจฺฉิมมาสสฺส โอริมภาเค ยาว เหมนฺตสฺส ปฐมทิวโส, ตาวาติ อตฺโถ. ปริเยเสยฺยาติ เอเตสุ สตฺตสุ ปิฏฺฐิสมยมาเสสุ อญฺญาตกอปฺปวาริตฏฺฐานโต สตุปฺปาทกรเณน ปริเยสนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ, วิญฺญาเปนฺตสฺส อญฺญาตกวิญฺญตฺติสิกฺขาปเทน นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ, ญาตกปฺปวาริเต วิญฺญาเปนฺตสฺส เตน สิกฺขาปเทน อนาปตฺติ, สตุปฺปาทํ กโรนฺตสฺส อิมินา สิกฺขาปเทน อาปตฺติ. โอเรนทฺธมาโส เสโส คิมฺหานนฺติ คิมฺหานสฺส ปจฺฉิมทฺธมาสโต โอริมภาเค เอกสฺมึ อทฺธมาเส. กตฺวา นิวาเสยฺยาติ เอตฺถนฺตเร ธมฺเมน อุปฺปนฺนมฺปิ กตฺวา นิวาเสนฺตสฺส นิสฺสคฺคิยํ โหติ.

“If less than a month of the hot season remains”—this means in the earlier part of the last month of the hot season, up until the first day of the winter season. “One should seek”—during these seven months of the later period, for one who seeks from non-relatives who have not given an invitation by causing a thought to arise, it is an offence of expiation with forfeiture. For one who makes a request, it is an offence of expiation with forfeiture under the training rule on requesting from a non-relative. For one who makes a request from relatives who have given an invitation, there is no offence under that training rule; for one who causes a thought to arise, there is an offence under this training rule. “If less than half a month of the hot season remains”—this means in the one half-month that is in the earlier part, before the last half-month of the hot season. “Having made it, one should wear it”—if, during this interval, one makes and wears even a cloth that has arisen righteously, it is an offence of expiation with forfeiture.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ วสฺสิกสาฏิกปริเยสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อูนกมาสทฺธมาเสสุ อติเรกสญฺญิโน เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ, ตถา สติยา วสฺสิกสาฏิกาย นคฺคสฺส กายํ โอวสฺสาปยโต. โปกฺขรณิยาทีสุ ปน นฺหายนฺตสฺส วา อจฺฉินฺนจีวรสฺส วา นฏฺฐจีวรสฺส วา ‘‘อนิวตฺถํ โจรา หรนฺตี’’ติ เอวํ อาปทาสุ วา นิวาสยโต อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เอตฺถ จ วสฺสิกสาฏิกาย อตฺตุทฺเทสิกตา, อสมเย ปริเยสนตา, ตาย จ ปฏิลาโภติ อิมานิ ตาว ปริเยสนาปตฺติยา ตีณิ องฺคานิ[Pg.184]. สจีวรตา, อาปทาภาโว, วสฺสิกสาฏิกาย สกภาโว, อสมเย นิวาสนนฺติ อิมานิ นิวาสนาปตฺติยา จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ โธวาปนสิกฺขาปเท วุตฺตนยาเนวาติ.

At Sāvatthī, with reference to the group-of-six bhikkhus, the rule was laid down concerning the matter of seeking a rains-bathing cloth. It is a non-common designation, not requiring an announcement, and a pācittiya for three groups. For one who perceives it as more when less than a month or half a month remains, or for one who is in doubt, there is an offence of wrong conduct. Likewise, for one who, while having a rains-bathing cloth, causes their naked body to be rained on. However, there is no offence for one bathing in a pond or the like; or for one who has another robe; or for one whose robe is lost; or for one who wears it in emergencies, thinking, “Thieves might take it if it is not worn;” or for the insane and so on. And here, that the rains-bathing cloth is intended for oneself, that it is sought at the wrong time, and that it is obtained thereby—these are the three factors for the offence of seeking. Having another robe, the absence of an emergency, the rains-bathing cloth being one’s own, and wearing it at the wrong time—these are the four factors for the offence of wearing. The arising and so on are just as stated in the training rule on causing to be washed.

วสฺสิกสาฏิกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule Concerning the Rains-Bathing Cloth is concluded.

๕. จีวรอจฺฉินฺทนสิกฺขาปทวณฺณนา

5. Commentary on the Training Rule on Snatching a Robe

ปญฺจเม สามํ จีวรํ ทตฺวาติ เวยฺยาวจฺจาทีนิ ปจฺจาสิสมาโน สยเมว ทตฺวา. อจฺฉินฺเทยฺยาติ เวยฺยาวจฺจาทีนิ อกโรนฺตํ ทิสฺวา สกสญฺญาย อจฺฉินฺทนฺตสฺส วตฺถุคณนาย อาปตฺติโย. อจฺฉินฺทาเปยฺยาติเอตฺถ ปน ‘‘อจฺฉินฺทา’’ติ อาณตฺติยา ทุกฺกฏํ, อจฺฉินฺเทสุ ยตฺตกานิ อาณตฺตานิ, เตสํ คณนาย อาปตฺติโย.

In the fifth rule, 'having given the robe oneself' means having given it oneself while expecting services and so forth in return. 'One might snatch it': for one who, seeing that services and so forth are not being performed, snatches it with the perception that it is one's own, there are offenses according to the number of cloths. As for 'one might have it snatched', here, for the command, 'Snatch,' there is an offense of wrong conduct; when they have been snatched, for as many items as were commanded, there are offenses according to their number.

สาวตฺถิยํ อุปนนฺทํ อารพฺภ จีวรอจฺฉินฺทนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ. อนุปสมฺปนฺเน อุปสมฺปนฺนสญฺญิโน, เวมติกสฺส, อนุปสมฺปนฺนสญฺญิโน วา, อุปสมฺปนฺนสฺสาปิ วิกปฺปนุปคปจฺฉิมจีวรํ ฐเปตฺวา อญฺญํ ปริกฺขารํ, อนุปสมฺปนฺนสฺส จ ยํกิญฺจิ อจฺฉินฺทโต วา ทุกฺกฏํ. เตน ตุฏฺเฐน วา กุปิเตน วา ทินฺนํ ปน ตสฺส วิสฺสาสํ วา คณฺหนฺตสฺส อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วิกปฺปนุปคปจฺฉิมจีวรตา, สามํ ทินฺนตา, สกสญฺญิตา, อุปสมฺปนฺนตา, โกธวเสน อจฺฉินฺทนํ วา อจฺฉินฺทาปนํ วาติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ อญฺญตฺร เวทนาย. เวทนา ปน อิธ ทุกฺขเวทนาเยวาติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning Upananda, regarding the incident of snatching a robe. It is a general rule, involving a command, and a pācittiya for three groups. For one who snatches from an unordained person while perceiving them as ordained, or being in doubt, or perceiving them as unordained; or from an ordained person, having set aside the last robe fit for vikappana, any other requisite; or anything whatsoever from an unordained person, there is an offense of wrong conduct. However, there is no offense for one who takes what is given by that person, whether pleased or angry, or takes with trust, nor for the insane and so forth. Here, these are the five factors: (1) its being the last robe fit for vikappana, (2) its having been given by oneself, (3) the perception of it as one's own, (4) the other being an ordained person, and (5) snatching or causing to be snatched out of anger. The origins and so forth are similar to those for taking what is not given, except for the feeling. Here, however, the feeling is only painful feeling.

จีวรอจฺฉินฺทนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule on Snatching a Robe is concluded.

๖. สุตฺตวิญฺญตฺติสิกฺขาปทวณฺณนา

6. Commentary on the Training Rule on Requesting Thread

ฉฏฺเฐ สุตฺตนฺติ ฉพฺพิธํ โขมสุตฺตาทึ วา เตสํ อนุโลมํ วา. วิญฺญาเปตฺวาติ จีวรตฺถาย ยาจิตฺวา. วายาเปยฺยาติ ‘‘จีวรํ เม, อาวุโส, วายถา’’ติ อกปฺปิยาย วิญฺญตฺติยา วายาเปยฺย. นิสฺสคฺคิยนฺติ เอวํ [Pg.185] วายาเปนฺตสฺส โย ตนฺตวาโย จีวรวายนตฺถํ ตุริเวมสชฺชนาทิเก ปโยเค กโรติ, ตสฺส สพฺพปฺปโยเคสุ ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน นิสฺสคฺคิยํ โหติ.

In the sixth rule, 'thread' means the six kinds, such as linen thread, or what is suitable for them. 'Having requested' means having asked for the purpose of a robe. 'One might have it woven' means one might have it woven by an unallowable request, saying, 'Sirs, weave a robe for me.' 'It is to be relinquished': for a monk who has it woven in this way, for all the efforts—such as preparing the shuttle and setting up the heddle—that the weaver makes for the purpose of weaving the robe, there is an offense of wrong conduct. Upon obtaining it, it becomes an item to be relinquished.

ราชคเห ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ จีวรวายาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, วิญฺญาปิตสุตฺตํ วิญฺญาปิตตนฺตวาเยน วายาเปนฺตสฺส ทีฆโต วิทตฺถิมตฺเต ติริยญฺจ หตฺถมตฺเต วีเต นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ. อิติ ยาว จีวรํ วฑฺฒติ, ตาว อิมินา ปมาเณน อาปตฺติโย วฑฺฒนฺติ. เตเนว ปน อวิญฺญตฺติยา ลทฺธสุตฺตํ วายาเปนฺตสฺส ยถา ปุพฺเพ นิสฺสคฺคิยํ, เอวํ อิธ ทุกฺกฏํ. เตเนว วิญฺญตฺตญฺจ อวิญฺญตฺตญฺจ วายาเปนฺตสฺส สเจ วุตฺตปฺปมาเณน เกทารพทฺธํ วิย จีวรํ โหติ, อกปฺปิยสุตฺตมเย ปริจฺเฉเท ปาจิตฺติยํ, อิตรสฺมึ ตเถว ทุกฺกฏํ. ตโต เจ อูนตรา ปริจฺเฉทา, สพฺพปริจฺเฉเทสุ ทุกฺกฏาเนว. อถ เอกนฺตริเกน วา สุตฺเตน ทีฆโต วา กปฺปิยํ ติริยํ อกปฺปิยํ กตฺวา วีตํ โหติ, ปุพฺเพ วุตฺตปฺปมาณคณนาย ทุกฺกฏานิ. เอเตเนว อุปาเยน กปฺปิยตนฺตวาเยน อกปฺปิยสุตฺเต, กปฺปิยากปฺปิเยหิ ตนฺตวาเยหิ สุตฺเตปิ กปฺปิเย อกปฺปิเย กปฺปิยากปฺปิเย จ อาปตฺติเภโท เวทิตพฺโพ. ติกปาจิตฺติยํ, อวายาปิเต วายาปิตสญฺญิโน เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. จีวรสิพฺพนอาโยคกายพนฺธนอํสพทฺธกปตฺตตฺถวิกปริสฺสาวนานํ อตฺถาย สุตฺตํ วิญฺญาเปนฺตสฺส, ญาตกปฺปวาริเตหิ กปฺปิยสุตฺตํ วายาเปนฺตสฺส, อญฺญสฺสตฺถาย, อตฺตโน ธเนน, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ, จีวรตฺถาย วิญฺญาปิตสุตฺตํ, อตฺตุทฺเทสิกตา, อกปฺปิยตนฺตวาเยน อกปฺปิยวิญฺญตฺติยา วายาปนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ โธวาปนสิกฺขาปเท วุตฺตนยาเนวาติ.

It was laid down at Rājagaha concerning the group of six monks, regarding the incident of having a robe woven. It is a general rule, not subject to authorization. For one who has thread, requested in an improper manner, woven by a weaver instructed in an improper manner, if it is woven to a length of one span and a width of one cubit, it entails relinquishment and is a Pācittiya offense. Thus, as the robe-cloth increases, the offenses increase according to this measure. However, for one who has thread, obtained without an improper request, woven by that same weaver, just as the former case was a Nissaggiya offense, so in this case it is a Dukkaṭa offense. For one who has both improperly requested and not improperly requested thread woven by that same weaver, if the robe-cloth becomes like a paddy field divided by embankments according to the aforementioned measure, there is a Pācittiya offense in the section made of improper thread, and likewise a Dukkaṭa offense in the other. If the sections are smaller than that, in all sections there are only Dukkaṭa offenses. Or, if it is woven with alternating threads, or having made the length with proper thread and the width with improper thread, there are Dukkaṭa offenses according to the count of the aforementioned measure. By this same method, the distinction of offenses should be known when an improper thread is woven by a proper weaver, or when proper, improper, or both proper and improper threads are woven by proper and improper weavers. It is a Pācittiya with three permutations. When one has not had it woven by an improperly instructed weaver, for one who perceives it as having been woven by an improperly instructed weaver, or for one who is in doubt, there is a Dukkaṭa offense. There is no offense for one who requests thread for the purpose of sewing robes, making a binding strip, a waistband, a shoulder strap, a bowl-bag, or a water-strainer; for one who has proper thread woven by relatives or those who have made an invitation; for another’s sake; with one’s own wealth; and for the insane, etc. Herein, these are the three factors: thread requested for the purpose of a robe, being intended for oneself, and having it woven by an improper weaver through an improper instruction. The origins and so forth are just as stated in the training rule on having something washed.

สุตฺตวิญฺญตฺติสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Requesting Thread is concluded.

๗. มหาเปสการสิกฺขาปทวณฺณนา

7. The Explanation of the Training Rule Concerning the Great Weaver

สตฺตเม ตตฺร เจ โส ภิกฺขูติ ยตฺร คาเม วา นิคเม วา ตนฺตวายา, ตตฺร. ปุพฺเพ อปฺปวาริโตติ จีวรสามิเกหิ อปฺปวาริโต หุตฺวา[Pg.186]. วิกปฺปํ อาปชฺเชยฺยาติ วิสิฏฺฐกปฺปํ อธิกวิธานํ อาปชฺเชยฺย. อิทานิ เยนากาเรน วิกปฺปํ อาปนฺโน โหติ, ตํ ทสฺเสตุํ อิทํ โข, อาวุโสติอาทิ วุตฺตํ. ตตฺถ อายตนฺติ ทีฆํ. วิตฺถตนฺติ ปุถุลํ. อปฺปิตนฺติ ฆนํ. สุวีตนฺติ สุฏฺฐุ วีตํ, สพฺพฏฺฐาเนสุ สมํ กตฺวา วีตํ. สุปฺปวายิตนฺติ สุฏฺฐุ ปวายิตํ, สพฺพฏฺฐาเนสุ สมํ กตฺวา ตนฺเต ปสาริตํ. สุวิเลขิตนฺติ เลขนิยา สุฏฺฐุ วิเลขิตํ. สุวิตจฺฉิตนฺติ โกจฺเฉน สุฏฺฐุ วิตจฺฉิตํ, สุฏฺฐุ นิทฺโธตนฺติ อตฺโถ. ปิณฺฑปาตมตฺตมฺปีติ เอตฺถ จ น ภิกฺขุโน ปิณฺฑปาตทานมตฺเตน ตํ นิสฺสคฺคิยํ โหติ, สเจ ปน เต ตสฺส วจเนน จีวรสามิกานํ หตฺถโต สุตฺตํ คเหตฺวา อีสกมฺปิ อายตํ วา วิตฺถตํ วา อปฺปิตํ วา กโรนฺติ, อถ เตสํ ปโยเค ภิกฺขุโน ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน นิสฺสคฺคิยํ โหติ.

In the seventh: As for 'if that bhikkhu is there,' it means wherever there are weavers in a village or town. 'Previously uninvited' means having been uninvited by the robe-owners. 'Should he enter into a special arrangement' means he would enter into a special arrangement, an excessive arrangement. Now, to show in what manner he has entered into a special arrangement, the words beginning with 'Now, friend...' were spoken. Therein, 'long' means lengthwise. 'Wide' means broad. 'Thick' means dense. 'Well-woven' means well woven, having been made even in all places and woven. 'Well-spread' means well spread out, having been made even in all places and spread on the loom. 'Well-scratched' means well scratched with a marking-pin. 'Well-combed' means well combed with a brush; the meaning is well-washed. And here, regarding 'even just almsfood,' it does not become subject to forfeiture for the bhikkhu merely by the giving of almsfood. However, if they, because of his word, having taken extra thread from the hand of the robe-owners, make it even a little longer, or wider, or denser, then through their effort, there is an offense of wrong-doing for the bhikkhu, and upon receiving it, it becomes subject to forfeiture.

สาวตฺถิยํ อุปนนฺทํ อารพฺภ จีวเร วิกปฺปํ อาปชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ญาตเก อญฺญาตกสญฺญิโน เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. ญาตกปฺปวาริตานํ ตนฺตวาเยหิ, อญฺญสฺส วา อตฺถาย, อตฺตโน วา ธเนน, มหคฺฆํ วายาเปตุกามํ อปฺปคฺฆํ วายาเปนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อญฺญาตกอปฺปวาริตานํ ตนฺตวาเย อุปสงฺกมิตฺวา วิกปฺปมาปชฺชนตา, จีวรสฺส อตฺตุทฺเทสิกตา, ตสฺส วจเนน สุตฺตวฑฺฒนํ, จีวรปฺปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ โธวาปนสิกฺขาปเท วุตฺตนยาเนวาติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning Upananda in the case of entering into a special arrangement about a robe. It is a general enactment, not by command, a Pācittiya with three permutations. There is an offense of wrong-doing for one who perceives a relative as a non-relative, or for one who is in doubt. There is no offense for dealing with the weavers of relatives or invited persons; for acting for the sake of another; for using one's own wealth; for having a robe of little value woven when the donor wished to have a valuable one woven; and for the insane and so forth. The four factors here are: approaching the weavers of non-relatives and uninvited persons and entering into a special arrangement, the robe being intended for oneself, the increase of thread because of his word, and the receiving of the robe. The origins and so forth are just as was said in the training rule on having a robe washed.

มหาเปสการสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule concerning the Great Weaver is concluded.

๘. อจฺเจกจีวรสิกฺขาปทวณฺณนา

8. The Commentary on the Training Rule concerning the Urgent Robe.

อฏฺฐเม ทสาหานาคตนฺติ ทส อหานิ ทสาหํ, เตน ทสาเหน อนาคตา ทสาหานาคตา, ทสาเหน อสมฺปตฺตาติ อตฺโถ, ตํ ทสาหานาคตํ, อจฺจนฺตสํโยควเสน ภุมฺมตฺเถ อุปโยควจนํ. กตฺติกเตมาสิกปุณฺณมนฺติ ปฐมกตฺติกปุณฺณมํ, อิธาปิ ปฐมปทสฺส อนุปโยคตา ปุริมนเยเนว ภุมฺมตฺเถ อุปโยควจนํ. อิทํ วุตฺตํ โหติ – ยโต ปฏฺฐาย ปฐมปฺปวารณา ‘‘ทสาหานาคตา’’ติ วุจฺจติ, สเจปิ ตานิ ทิวสานิ อจฺจนฺตเมว ภิกฺขุโน อจฺเจกจีวรํ อุปฺปชฺเชยฺย, ‘‘อจฺเจกํ อิท’’นฺติ ชานมาเนน ภิกฺขุนา [Pg.187] สพฺพมฺปิ ปฏิคฺคเหตพฺพนฺติ. เตน ปวารณามาสสฺส ชุณฺหปกฺขปญฺจมิโต ปฏฺฐาย อุปฺปนฺนสฺส จีวรสฺส นิธานกาโล ทสฺสิโต โหติ. กามญฺเจส ‘‘ทสาหปรมํ อติเรกจีวรํ ธาเรตพฺพ’’นฺติอิมินาว สิทฺโธ, อฏฺฐุปฺปตฺติวเสน ปน อปุพฺพํ วิย อตฺถํ ทสฺเสตฺวา สิกฺขาปทํ ฐปิตํ. อจฺเจกจีวรนฺติ คมิกคิลานคพฺภินิอภินวุปฺปนฺนสทฺธานํ ปุคฺคลานํ อญฺญตเรน ‘‘วสฺสาวาสิกํ ทสฺสามี’’ติ เอวํ อาโรเจตฺวา ทินฺนํ. สเจ ตํ ปุเร ปวารณาย วิภชิตํ, เยน คหิตํ, เตน วสฺสจฺเฉโท น กาตพฺโพ, กโรติ เจ, ตํ จีวรํ สงฺฆิกํ โหติ. ยาว จีวรกาลสมยนฺติ อนตฺถเต กถิเน ยาว วสฺสานสฺส ปจฺฉิโม มาโส, อตฺถเต กถิเน ยาว ปญฺจ มาสา, ตาว นิกฺขิปิตพฺพํ.

In the eighth: dasāhānāgatanti means dasa ahāni, ten days, is dasāhaṃ. Anāgatā tena dasāhena is dasāhānāgatā, meaning the full moon day has not yet arrived by ten days; the meaning is asampattā dasāhena, not yet reached by ten days. Taṃ dasāhānāgataṃ (that which is ten days away) is an accusative case used in the locative sense by way of continuous connection. Kattikatemāsikapuṇṇamanti means the first Kattika full moon. Here too, because of the sequential connection of the first word, the accusative case is used in the locative sense by the same previous method. This is what is said: From the day the first Pavāraṇā is said to be 'ten days away,' if an acceka robe should arise for a bhikkhu continuously throughout those days, that bhikkhu, knowing 'this is an acceka robe,' should accept all of it. By this, the time for keeping a robe that has arisen from the fifth day of the waxing moon of the Pavāraṇā month is shown. And although this is indeed established by the text, 'an extra robe may be kept for a maximum of ten days,' the training rule was laid down to show a meaning as if it were new, by way of the arising of the matter. An acceka robe is one given by one of the following persons—one who is about to travel, a sick person, a pregnant woman, or a person in whom faith has newly arisen—after having announced, 'I will give a rains-residence robe.' If it was distributed before the Pavāraṇā, the one who received it should not break the rains-residence. If he does, that robe becomes the property of the Saṅgha. 'Until the robe-season time' means: if the Kathina is not spread, it should be kept until the last month of the rains season; if the Kathina is spread, it should be kept for up to five months.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อจฺเจกจีวรสฺส จีวรกาลสมยํ อติกฺกมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสเมตฺถ จีวรวคฺคสฺส ปฐมสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

At Sāvatthī, concerning many bhikkhus, this rule was laid down regarding the case of exceeding the robe-season time for an acceka robe. The rest here should be understood in the same way as explained in the first training rule of the Robe Chapter.

อจฺเจกจีวรสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning the acceka robe is concluded.

๙. สาสงฺกสิกฺขาปทวณฺณนา

9. The Explanation of the Training Rule Concerning Dangerous Places

นวเม อุปวสฺสํ โข ปนาติ เอตฺถ อุปวสฺสนฺติ อุปวสฺส, อุปวสิตฺวาติ วุตฺตํ โหติ, อุปสมฺปชฺชนฺติอาทีสุ (วิภ. ๕๗๐) วิย เหตฺถ อนุนาสิโก ทฏฺฐพฺโพ, วสฺสํ อุปคนฺตฺวา วสิตฺวา จาติ อตฺโถ. อิมสฺส จ ปทสฺส ‘‘ตถารูเปสุ ภิกฺขุ เสนาสเนสุ วิหรนฺโต’’ติอิมินา สมฺพนฺโธ, อิทํ วุตฺตํ โหติ – วสฺสํ อุปคนฺตฺวา วสิตฺวา จ ตโต ปรํ ปจฺฉิมกตฺติกปุณฺณมปริโยสานกาลํ ยานิ โข ปน ตานิ อารญฺญกานิ…เป… อนฺตรฆเร นิกฺขิเปยฺยาติ. ตตฺถ อารญฺญกานีติ สพฺพปจฺฉิมานิ อาโรปิเตน อาจริยธนุนา คามสฺส อินฺทขีลโต ปฏฺฐาย ปญฺจธนุสตปฺปมาเณ ปเทเส กตเสนาสนานิ. สเจ ปน อปริกฺขิตฺโต คาโม โหติ, ปริกฺเขปารหฏฺฐานโต ปฏฺฐาย มิเนตพฺพํ. สเจ วิหารสฺส ปริกฺเขโป วา อปริกฺขิตฺตสฺส ยํ คามโต สพฺพปฐมํ เสนาสนํ วา เจติยํ วา โพธิ วา ธุวสนฺนิปาตฏฺฐานํ วา ยาว[Pg.188], ตํ ตาว ปกติมคฺเคน มิเนตพฺพํ, อญฺญํ มคฺคํ กาตุํ, อมคฺเคน วา มิเนตุํ น วฏฺฏติ. สาสงฺกสมฺมตานีติ โจราทีนํ นิวิฏฺโฐกาสาทิทสฺสเนน ‘‘สาสงฺกานี’’ติ สมฺมตานิ, เอวํ สญฺญาตานีติ อตฺโถ. สห ปฏิภเยน สปฺปฏิภยานิ, โจเรหิ มนุสฺสานํ หตวิลุตฺตาโกฏิตภาวทสฺสนโต สนฺนิหิตพลวภยานีติ อตฺโถ.

Now, regarding 'upavassaṃ kho pana' in the ninth rule: Here, 'upavassa' means 'having approached and dwelled,' as in 'upavasitvā'—so it is said. The nasal sound here should be understood as in 'upasampajjanti' and so forth (Vibhaṅga 570). The meaning is: having approached and dwelled for the rains-residence. And the connection of this word is with 'a bhikkhu dwelling in such monastic dwellings.' This is what is meant: having approached and dwelled for the rains-residence, and thereafter, until the end of the latter Kattika full moon, regarding whatever remote monastic dwellings... he should store the bedding in an inhabited area. Here, 'remote monastic dwellings' refers to all the outermost monastic dwellings built in a place measuring five hundred bow-lengths from the village boundary post, as measured by the master’s strung bow. If, however, the village is unenclosed, the measurement should be taken from a place suitable for an enclosure. The distance from the village up to the monastery's enclosure—or, if it is unenclosed, up to the very first monastic dwelling, shrine, Bodhi tree, or regular assembly place—should be measured along the established path. It is not permissible to create another path or to measure by a non-path. 'Deemed dangerous' means those deemed 'dangerous' due to seeing places inhabited by thieves and so forth; the meaning is that they are known as such. 'With peril' means fraught with danger; this is due to seeing that people have been struck, plundered, or beaten by thieves. The meaning is that they are places with imminent and strong danger.

อนฺตรฆเร นิกฺขิเปยฺยาติ อารญฺญกสฺส เสนาสนสฺส สมนฺตา สพฺพทิสาภาเคสุ อตฺตนา อภิรุจิเต โคจรคาเม นิกฺขิเปยฺย. ตญฺจ โข สติยา องฺคสมฺปตฺติยา, ตตฺรายํ องฺคสมฺปตฺติ – ปุริมิกาย อุปคนฺตฺวา มหาปวารณาย ปวาริโต โหติ, อิทเมกํ องฺคํ. กตฺติกมาโสเยว โหติ, อิทํ ทุติยํ องฺคํ. ปญฺจธนุสติกปจฺฉิมปฺปมาณยุตฺตํ เสนาสนํ โหติ, อิทํ ตติยํ องฺคํ. อูนปฺปมาเณ วา คาวุตโต อติเรกปฺปมาเณ วา น ลภติ, ยตฺร หิ ปิณฺฑาย จริตฺวา ภุตฺตเวลายเมว ปุน วิหารํ สกฺกา อาคนฺตุํ, ตเทว อิธาธิปฺเปตํ. สาสงฺกสปฺปฏิภยเมว โหติ, อิทํ จตุตฺถํ องฺคํ โหตีติ. โกจิเทว ปจฺจโยติ กิญฺจิเทว การณํ. เตน จีวเรนาติ เตน อนฺตรฆเร นิกฺขิตฺตจีวเรน. วิปฺปวาสายาติ วิโยควาสาย. ตโต เจ อุตฺตริ วิปฺปวเสยฺยาติ ฉารตฺตโต อุตฺตริ ตสฺมึ เสนาสเน สตฺตมํ อรุณํ อุฏฺฐาเปยฺยาติ อตฺโถ, ตถา อสกฺโกนฺเตน ปน คามสีมํ โอกฺกมิตฺวา สภายํ วา ยตฺถ กตฺถจิ วา วสิตฺวา จีวรปฺปวตฺตึ ญตฺวา ปกฺกมิตุํ วฏฺฏติ. อญฺญตฺร ภิกฺขุสมฺมุติยาติ ยํ สงฺโฆ คิลานสฺส ภิกฺขุโน จีวเรน วิปฺปวาสสมฺมุตึ เทติ, ตํ ฐเปตฺวา อลทฺธสมฺมุติกสฺส อติเรกฉารตฺตํ วิปฺปวสโต นิสฺสคฺคิยํ โหติ.

'He should deposit it in an inhabited area' means a forest-dwelling monk should deposit it in a village where he goes for alms, in any direction around his dwelling that he prefers. And that, too, with the fulfillment of certain conditions. Here, these are the conditions: having gone beforehand, he has been invited for the great Pavāraṇā—this is the first condition. It is the month of Kattika—this is the second condition. The dwelling is at a maximum distance of five hundred bow-lengths—this is the third condition. This allowance is not granted if the distance is less, or if it is more than a gāvuta; for what is meant here is a place from which, having gone for alms, one can return to the monastery by mealtime. It is a place with dangers and fears—this is the fourth condition. 'For some reason' means for any reason whatsoever. 'With that robe' means with the robe deposited in an inhabited area. 'For being away' means for living separately. 'If he stays away beyond that' means if, beyond six nights, he causes the dawn of the seventh day to arise in that dwelling; this is the meaning. However, one who is unable to do so may enter the village boundary, stay in a public hall or anywhere else, and after learning about the state of the robe, he may depart. 'Except with the authorization of the monks' means: apart from when the Saṅgha grants a sick monk authorization to be away from his robe, for one who has not obtained authorization, being away for more than six nights entails forfeiture.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ จีวรวิปฺปวาสวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสเมตฺถ จีวรวคฺคสฺส ทุติยสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

This was laid down at Sāvatthī concerning many monks, regarding the story of being away from the robe. The rest here should be understood in the same way as explained in the second training rule of the Robe Chapter.

สาสงฺกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule Concerning Dangerous Places is concluded.

๑๐. ปริณตสิกฺขาปทวณฺณนา

10. Explanation of the Training Rule Concerning Diverted Gains

ทสเม สงฺฆิกนฺติ สงฺฆสฺส สนฺตกํ. โส หิ สงฺฆสฺส ปริณตตฺตา หตฺเถ อนารุฬฺโหปิ เอเกน ปริยาเยน สงฺฆสนฺตโก โหติ. ลาภนฺติ ลภิตพฺพํ จีวราทิวตฺถุํ. ปริณตนฺติ ‘‘ทสฺสาม กริสฺสามา’’ติ วจีเภเทน วา [Pg.189] หตฺถมุทฺทาย วา สงฺฆสฺส นินฺนํ หุตฺวา ฐิตํ. อตฺตโน ปริณาเมยฺยาติ ‘‘อิทํ มยฺหํ เทถา’’ติอาทีนิ วทนฺโต อตฺตนินฺนํ กเรยฺย. สเจ ปน สงฺฆสฺส ทินฺนํ โหติ, ตํ คเหตุํ น วฏฺฏติ, สงฺฆสฺเสว ทาตพฺพํ. ปริณตํ ปน สหธมฺมิกานํ วา คิหีนํ วา อนฺตมโส มาตุสนฺตกมฺปิ อตฺตโน ปริณาเมนฺตสฺส ปโยเค ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน นิสฺสคฺคิยํ โหติ.

In the tenth, 'belonging to the Saṅgha' means property of the Saṅgha. For that gain, because it is inclined towards the Saṅgha, even if not yet taken into hand, it becomes the Saṅgha's property in one way. 'Gain' means an object to be obtained, such as robes and other requisites. 'Inclined' means that which has become inclined towards the Saṅgha and is established as such through a verbal expression like, “We will give, we will do,” or through a hand gesture. 'One might divert it to oneself' means one might make it inclined towards oneself by saying things like, “Give this to me.” If, however, it has been given to the Saṅgha, it is not allowable to take it; it must be given to the Saṅgha itself. But for a monk who diverts to himself that which is inclined towards his companions in the holy life or towards laypeople—or even, at the very least, property belonging to his mother—there is a dukkaṭa offense in the attempt, and upon acquisition, it becomes subject to forfeiture.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปริณามนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ปริณเต เวมติกสฺส, อปริณเต ปริณตสญฺญิโน เจว เวมติกสฺส จ, สงฺฆเจติยปุคฺคเลสุ ยสฺส กสฺสจิ ปริณตํ อญฺญสงฺฆาทีนํ ปริณาเมนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ. อปริณตสญฺญิโน, ‘‘กตฺถ เทมา’’ติ ปุจฺฉิเต ‘‘ยตฺถ ตุมฺหากํ จิตฺตํ ปสีทติ, ตตฺถ เทถ, ตุมฺหากํ เทยฺยธมฺโม ปริโภคํ วา ลเภยฺยา’’ติอาทีนิ วทนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สงฺเฆ ปริณตภาโว, ตํ ญตฺวา อตฺตโน ปริณามนํ, ปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานีติ.

At Sāvatthī, concerning the group-of-six monks, this was laid down regarding the matter of diverting offerings. It is a general enactment, not requiring an order. A dukkaṭa offense is incurred by one who is doubtful about a designated offering; by one who perceives an undesignated offering as designated, or is doubtful about it; and by one who diverts an offering designated for any Saṅgha, shrine, or individual to another Saṅgha, etc. There is no offense for one who perceives it as not designated; for one who, when asked, “Where should we give?” replies, “Give where your mind is pleased,” or “...where your gift may be put to use,” and so on; nor for the insane, etc. The three factors here are: the state of being designated for the Saṅgha, knowing that and diverting it to oneself, and the acquisition. Its origination, etc., are similar to that of taking what is not given.

ปริณตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Diverting is concluded.

ปตฺตวคฺโค ตติโย.

The Third Chapter on Bowls.

อิติ กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

Thus in the Kaṅkhāvitaraṇī, the Commentary on the Pātimokkha:

นิสฺสคฺคิยปาจิตฺติยวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Nissaggiya Pācittiya Offenses is concluded.

ปาจิตฺติยกณฺโฑ

The Pācittiya Section

๑. มุสาวาทวคฺโค

The Chapter on False Speech

๑. มุสาวาทสิกฺขาปทวณฺณนา

1. The Explanation of the Training Rule on False Speech

ปาจิตฺติเยสุ [Pg.190] มุสาวาทวคฺคสฺส ปฐเม สมฺปชานมุสาวาเทติ ปุพฺเพปิ ชานิตฺวา วจนกฺขเณปิ ชานนฺตสฺเสว มุสาวาทภณเน. ภณนญฺจ นาม อิธ อภูตสฺส วา ภูตตํ, ภูตสฺส วา อภูตตํ กตฺวา กาเยน วา วาจาย วา วิญฺญาปนปฺปโยโค, นิมิตฺตตฺเถ เจตํ ภุมฺมวจนํ. ตสฺมา โย สมฺปชานมุสาวาทํ วทติ, ตสฺส ตํนิมิตฺตํ ตํเหตุ ตปฺปจฺจยา ปาจิตฺติยํ โหตีติ เอวเมตฺถ อญฺเญสุ จ อีทิเสสุ อตฺโถ เวทิตพฺโพ.

1. In the Pācittiyas, in the first rule of the Chapter on False Speech, 'on account of conscious false speech' means on account of speaking a lie while knowing it beforehand and also at the moment of speaking. And 'speaking' here is the effort to make known through body or speech, having presented what is not factual as factual, or what is factual as not factual. And this is a word in the locative case in the sense of a cause. Therefore, for one who speaks a conscious lie, a pācittiya offense is incurred on account of that cause. Thus, here and in other similar cases, the meaning is to be understood in this way.

สาวตฺถิยํ หตฺถกํ สกฺยปุตฺตํ อารพฺภ อวชานิตฺวา ปฏิชานนาทิวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, อุตฺตริมนุสฺสธมฺมาโรจนตฺถํ มุสา ภณนฺตสฺส ปาราชิกํ, อมูลเกน ปาราชิเกน อนุทฺธํสนตฺถํ สงฺฆาทิเสโส, สงฺฆาทิเสเสน อนุทฺธํสนตฺถํ ปาจิตฺติยํ, อาจารวิปตฺติยา อนุทฺธํสนตฺถํ ทุกฺกฏํ, ‘‘โย เต วิหาเร วสี’’ติอาทินา (ปารา. ๒๒๐) ปริยาเยน อุตฺตริมนุสฺสธมฺมาโรจนตฺถํ ปฏิวิชานนฺตสฺส มุสา ภณิเต ถุลฺลจฺจยํ, อปฺปฏิวิชานนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, เกวลํ มุสา ภณนฺตสฺส อิธ ปาจิตฺติยํ. อนุปธาเรตฺวา สหสา ภณนฺตสฺส, ‘‘อญฺญํ ภณิสฺสามี’’ติ อญฺญํ ภณนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วิสํวาทนปุเรกฺขารตา, วิสํวาทนจิตฺเตน ยมตฺถํ วตฺตุกาโม, ตสฺส ปุคฺคลสฺส วิญฺญาปนปโยโค จาติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานีติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning Hatthaka the Sakyan prince, in the matter of denying and then admitting. It is a general enactment, not dependent on a command. For one who speaks falsely for the purpose of declaring a superhuman state, there is a pārājika offense. For the purpose of censuring with a groundless pārājika offense, there is a saṅghādisesa offense. For the purpose of censuring with a saṅghādisesa offense, there is a pācittiya offense. For the purpose of censuring with a corruption of conduct, there is a dukkaṭa offense. When a lie is spoken indirectly for the purpose of declaring a superhuman state, by way of phrases such as, 'Whoever dwelt in your monastery...' (Pārā. 220), if the listener understands, there is a thullaccaya offense; if the listener does not understand, there is a dukkaṭa offense. Here, for one who merely speaks falsely, there is a pācittiya offense. There is no offense for one who speaks hastily without considering, for one who, intending to say one thing, says another, nor for the insane and so on. Herein, there are these two factors: having the aim to deceive, and the effort to make known to that person with a deceptive mind what one wishes to say. Its arisings and so on are similar to those for taking what is not given.

มุสาวาทสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on false speech is concluded.

๒. โอมสวาทสิกฺขาปทวณฺณนา

Explanation of the Training Rule on Derogatory Speech

ทุติเย โอมสวาเทติ โอวิชฺฌนวจเน, ชาตินามโคตฺตกมฺมสิปฺปอาพาธลิงฺคกิเลสอาปตฺติอกฺโกเสสุ ภูเตน วา อภูเตน วา เยน เกนจิ ปาราชิกํ อาปนฺนํ วา อนาปนฺนํ วา ยํกิญฺจิ ภิกฺขุํ ยาย กายจิ [Pg.191] วาจาย วา หตฺถมุทฺทาย วา อนญฺญาปเทเสน อกฺโกสนวจเน ปาจิตฺติยนฺติ อตฺโถ.

2. In the second rule, 'derogatory speech' means piercing speech. The meaning is that it is a pācittiya offense for one who, by any kind of speech or hand gesture, without indirect reference, by words of abuse, insults any bhikkhu whatsoever—whether he has committed a pārājika offense or not—concerning his birth, name, clan, occupation, craft, illness, physical appearance, defilements, offenses, or words of abuse, whether true or false.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ โอมสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, เตหิเยว ทสหิ อกฺโกสวตฺถูหิ ‘‘สนฺติ อิเธกจฺเจ จณฺฑาลา’’ติอาทินา (ปาจิ. ๒๖) นเยน อญฺญาปเทสํ กตฺวา อกฺโกสนฺตสฺส, ‘‘โจโรสิ คณฺฐิเภทโกสี’’ติอาทีหิ ปาฬิมุตฺตกปเทหิ อกฺโกสนฺตสฺส, ยถา ตถา วา อนุปสมฺปนฺนํ อกฺโกสนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ. อิธ ภิกฺขุนีปิ อนุปสมฺปนฺนสงฺขฺยํ คจฺฉติ. อนกฺโกสิตุกามสฺส เกวลํ ทวกมฺยตาย วทโต สพฺพตฺถ ทุพฺภาสิตํ. อตฺถธมฺมอนุสาสนิปุเรกฺขารานํ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ยํ อกฺโกสติ, ตสฺส อุปสมฺปนฺนตา, อนญฺญาปเทเสน ชาติอาทีหิ อกฺโกสนํ, ‘‘มํ อกฺโกสตี’’ติ ชานนา, อตฺถปุเรกฺขารตาทีนํ อภาโวติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, เวทนา ปน อิธ ทุกฺขาติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six bhikkhus regarding a matter of disparagement. It is a general formulation and not by command. It is a dukkaṭa offense for one who abuses by making an indirect reference using those same ten grounds for abuse, in the manner of, 'There are some outcasts here...' (Pāc. 26); for one who abuses with terms not found in the Pāli, such as, 'You are a thief, you are a housebreaker'; and for one who abuses a non-ordained person in any way whatsoever. Here, a bhikkhunī is also included in the category of a non-ordained person. For one who does not wish to abuse but speaks merely out of a desire for jest, it is a dubbhāsita offense in all cases. There is no offense for those who have as their aim the meaning, the Dhamma, or the instruction, nor for the insane, and so on. Herein, these are the four factors: the person abused is ordained; the abuse is with grounds such as birth, etc., without indirect reference; the knowledge, 'He is abusing me'; and the absence of having meaning, etc., as one's aim. The origins, etc., are similar to those for taking what is not given. The feeling here, however, is painful.

โอมสวาทสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on derogatory speech is concluded.

๓. เปสุญฺญสิกฺขาปทวณฺณนา

Explanation of the Training Rule on Divisive Speech

ตติเย ภิกฺขุเปสุญฺเญติ ภิกฺขุสฺส เปสุญฺเญ, ชาติอาทีหิ อกฺโกสวตฺถูหิ ภิกฺขู อกฺโกสนฺตสฺส ภิกฺขุโน สุตฺวา วจนํ ภิกฺขุโน ปิยกมฺยตาย วา เภทาธิปฺปาเยน วา โย อกฺกุทฺโธ, ตสฺส ภิกฺขุสฺส กาเยน วา วาจาย วา อุปสํหเฏ ตสฺมึ เปสุญฺญกรณวจเน ปาจิตฺติยนฺติ อตฺโถ.

3. In the third rule, 'divisive speech concerning a bhikkhu' means divisive speech concerning a bhikkhu. The meaning is that it is a pācittiya offense for one who, having heard the words of a bhikkhu who abused another bhikkhu with grounds for abuse such as birth, etc., conveys those words to the abused bhikkhu, by body or speech, either out of a desire for affection or with the intent to cause division; the offense is incurred in that speech which causes divisiveness.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ เปสุญฺญอุปสํหรณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, วุตฺตนเยเนว อญฺญาปเทเสน อกฺโกสนฺตสฺส วจนูปสํหาเร วา ปาฬิมุตฺตกอกฺโกสูปสํหาเร วา อนุปสมฺปนฺนสฺส จ อุปสํหาเร ทุกฺกฏํ. อิธาปิ ภิกฺขุนี อนุปสมฺปนฺนฏฺฐาเน ฐิตา. น ปิยกมฺยตาย, น เภทาธิปฺปาเยน เกวลํ ปาปครหิตาย วทนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ชาติอาทีหิ อนญฺญาปเทเสน อกฺโกสนฺตสฺส ภิกฺขุโน สุตฺวา วจนํ ภิกฺขุสฺส อุปสํหรณํ, ปิยกมฺยตาเภทาธิปฺปาเยสุ [Pg.192] อญฺญตรตา, ตสฺส วิชานนาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสาเนวาติ.

This [rule] was laid down at Sāvatthī concerning the group-of-six monks regarding the matter of conveying divisive speech. It is a general formulation, not an individual injunction. As has been stated, a dukkaṭa offense is incurred for conveying the words of one who insults by indirect reference, or for conveying an insult that is outside the Pāḷi canon, or for conveying it to a non-ordained person. Here too, a bhikkhunī stands in the place of a non-ordained person. There is no offense for one who speaks not out of a desire for affection, nor with an intention to cause division, but solely for the purpose of censuring one who is blameworthy; and for one who is insane, etc. The three factors here are: (1) conveying to a monk the words heard from a monk who insults without indirect reference by means of birth, etc.; (2) the state of being one or the other among the intentions of desiring affection and causing division; (3) that recipient monk's understanding of the matter. The origins, etc., are just like those for taking what is not given.

เปสุญฺญสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on divisive speech is concluded.

๔. ปทโสธมฺมสิกฺขาปทวณฺณนา

4. Commentary on the Training Rule on Reciting Dhamma Word by Word

จตุตฺเถ ปทโส ธมฺมํ วาเจยฺยาติ สงฺคีติตฺตยํ อนารุฬฺหมฺปิ ราโชวาทติกฺขินฺทฺริยจตุปริวตฺตนนนฺโทปนนฺทกุลุมฺปสุตฺตมคฺคกถาทิธมฺมญฺจ สงฺคีติตฺตยมารุฬฺหํ ติปิฏกธมฺมญฺจ ปทํ ปทํ วาเจยฺย, ปทานุปทอนฺวกฺขรอนุพฺยญฺชเนสุ เอเกกํ โกฏฺฐาสนฺติ อตฺโถ. ปาจิตฺติยนฺติ เอเตสุ ปทาทีสุ ภิกฺขุญฺจ ภิกฺขุนิญฺจ ฐเปตฺวา ยํกญฺจิ โกฏฺฐาสํ อวเสสปุคฺคเลหิ สทฺธึ เอกโต ภณนฺตสฺส ปทาทิคณนาย ปาจิตฺติยํ.

In the fourth rule, the phrase 'one should teach the Dhamma word by word' refers to teaching portion by portion both the Dhamma that was not included in the Three Councils—such as the Rājovāda Sutta, Tikkhiṇindriya Sutta, Catuparivatta Sutta, Nandopananda Sutta, Kulumpa Sutta, the discourse on the path, etc.—and the Tipiṭaka Dhamma that was included in the Three Councils. The meaning is each portion among the words, following-words, syllables, and consonants. A pācittiya offense means that for a monk who recites together with remaining persons—having set aside a bhikkhu and a bhikkhunī—any portion among these words, etc., there is a pācittiya offense according to the count of the words, etc.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปทโส ธมฺมวาจนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ. อุปสมฺปนฺเน อนุปสมฺปนฺนสญฺญิโน เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. อนุปสมฺปนฺเนน สทฺธึ เอกโต อุทฺเทสคฺคหเณ, สชฺฌายกรเณ, ตสฺส สนฺติเก อุทฺเทสคฺคหเณ, เยภุยฺเยน ปคุณคนฺถํ ภณนฺตสฺส, โอสาเรนฺตสฺส จ ขลิตฏฺฐาเน ‘‘เอวํ ภณาหี’’ติ วจเน จ เอกโต ภณนฺตสฺสาปิ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อนุปสมฺปนฺนตา, วุตฺตลกฺขณํ ธมฺมํ ปทโส วาจนตา, เอกโต โอสาปนญฺจาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. ปทโสธมฺมสมุฏฺฐานํ, กิริยํ, โนสญฺญาวิโมกฺขํ, อจิตฺตกํ, ปณฺณตฺติวชฺชํ, วจีกมฺมํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

At Sāvatthī, concerning the group-of-six bhikkhus, this was laid down regarding the matter of teaching the Dhamma phrase by phrase. It is a shared enactment, not subject to command, a pācittiya with three roots. In the case of an ordained person, for one who perceives him as unordained, or for one who is uncertain, it is a dukkaṭa offense. There is no offense in taking up a lesson together with an unordained person; in making a recitation; in taking up a lesson in his presence; in saying, “Recite thus,” at a point of error to one who is reciting a mostly familiar text or to one who is presenting it; also for one who recites together; and for the insane, and so forth. Herein, these are the three factors: the state of being unordained, the state of causing the Dhamma with the aforesaid characteristics to be recited phrase by phrase, and concluding together. It originates from reciting the Dhamma phrase by phrase, is an action, is not exempted by misperception, is unintentional, is an offense by enactment, is a verbal action, has three states of consciousness, and three feelings.

ปทโสธมฺมสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the Training Rule on Teaching the Dhamma Phrase by Phrase is finished.

๕. ปฐมสหเสยฺยสิกฺขาปทวณฺณนา

5. Commentary on the First Training Rule on Sharing a Lodging

ปญฺจเม อนุปสมฺปนฺเนนาติ ภิกฺขุํ ฐเปตฺวา อนฺตมโส ปาราชิกวตฺถุภูเตน ติรจฺฉานคเตนาปิ. อุตฺตริทิรตฺตติรตฺตนฺติ ทฺวินฺนํ วา ติณฺณํ วา รตฺตีนํ อุปริ. สหเสยฺยนฺติ สพฺพจฺฉนฺนปริจฺฉนฺเน เยภุยฺเยน ฉนฺนปริจฺฉนฺเน วา เสนาสเน ปุพฺพาปริเยน วา เอกกฺขเณน วา เอกโต นิปชฺชนํ. กปฺเปยฺยาติ [Pg.193] วิทเหยฺย สมฺปาเทยฺย. ตตฺถ ฉทนํ อนาหจฺจ ทิยฑฺฒหตฺถุพฺเพเธน ปาการาทินา ปริจฺฉินฺนมฺปิ สพฺพปริจฺฉนฺนมิจฺเจว เวทิตพฺพํ, ตสฺมา อิมินา ลกฺขเณน สมนฺนาคโต สเจปิ สตฺตภูมิโก ปาสาโท เอกูปจาโร โหติ, สตคพฺภํ วา จตุสาลํ, โย ตตฺถ วา อญฺญตฺถ วา ตาทิเส เตน วา อญฺเญน วา อนุปสมฺปนฺเนน สห ติสฺโส รตฺติโย สยิตฺวา จตุตฺถทิวเส อตฺถงฺคเต สูริเย อนุปสมฺปนฺเน นิปนฺเน คพฺภทฺวารํ ปิธาย วา อปิธาย วา นิปชฺชติ, ปฐมนิปนฺโน วา ตสฺมึ นิปชฺชนฺเต น วุฏฺฐาติ, ตสฺส อุภินฺนํ อุฏฺฐหิตฺวา นิปชฺชนปฺปโยคคณนาย อนุปสมฺปนฺนคณนาย จ ปาจิตฺติยํ. อยเมตฺถ สงฺเขโป, วิตฺถาโร ปน สมนฺตปาสาทิกายํ (ปาจิ. อฏฺฐ. ๕๑) สพฺพปฺปการโต วุตฺโต.

In the fifth (rule), 'with one who is not fully ordained' means excluding a bhikkhu, even down to an animal that is the basis for a pārājika offense. 'Beyond two or three nights' means more than two or three nights. 'Sharing a lodging' means lying down together, either one after the other or at the same moment, in a lodging that is completely covered and enclosed, or mostly covered and enclosed. 'Should arrange' means to perform or to accomplish. Therein, even a lodging enclosed by a wall or the like with a height of one and a half cubits that does not reach the roof should be known as completely enclosed. Therefore, a lodging endowed with this characteristic, even if it is a seven-storied palace, has a single precinct; likewise a hundred-chambered or four-sided hall. If any bhikkhu, in such a lodging, whether there or elsewhere, having slept for three nights together with that or another unordained person, lies down on the fourth day after the sun has set while the unordained person is lying down—whether having closed the chamber door or not—or, having lain down first, does not get up when that person lies down, for that bhikkhu, a pācittiya offense is incurred according to the number of acts of lying down and the number of unordained persons. This is the summary here; the detailed explanation, however, is given in all aspects in the Samantapāsādikā.

อาฬวิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อนุปสมฺปนฺเนน สหเสยฺยวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อุตฺตริทิรตฺตติรตฺต’’นฺติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อุปสมฺปนฺเน อนุปสมฺปนฺนสญฺญิโน เวมติกสฺส วา อุปทฺธจฺฉนฺนปริจฺฉนฺนาทีสุ จ ทุกฺกฏํ. อูนกทิรตฺตติรตฺตํ วสนฺตสฺส, ตติยาย รตฺติยา ปุรารุณา นิกฺขมิตฺวา ปุน วสนฺตสฺส, สพฺพจฺฉนฺนสพฺพาปริจฺฉนฺนาทีสุ วสนฺตสฺส, อิตรสฺมึ นิสินฺเน นิปชฺชนฺตสฺส, นิปนฺเน วา นิสีทนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ปาจิตฺติยวตฺถุกเสนาสนํ, ตตฺถ อนุปสมฺปนฺเนน สห นิปชฺชนํ, จตุตฺถทิวเส สูริยตฺถงฺคมนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสาเนวาติ.

In Āḷavī, concerning several bhikkhus, this rule was laid down regarding the matter of sharing a lodging with one not fully ordained. 'Beyond two or three nights' is an additional enactment here. It is a shared enactment, not subject to command, and a pācittiya with three roots. In the case of an ordained person, for one who perceives him as unordained, or for one who is in doubt, and in cases of lodgings that are half-roofed and half-enclosed, etc., it is a dukkaṭa offense. There is no offense for one staying for a period less than two or three nights; for one who, on the third night, leaves before dawn and then stays again; for one who stays in lodgings that are fully roofed but not fully enclosed, etc.; for one who lies down while the other is sitting, or who sits down while the other is lying down; and for the insane, etc. The lodging which is the basis for the pācittiya offense, lying down there together with one not fully ordained, and the setting of the sun on the fourth day—these are the three factors here. The origination, etc., are just like the case of the sheep's wool.

ปฐมสหเสยฺยสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the First Training Rule on Sharing a Lodging is finished.

๖. ทุติยสหเสยฺยสิกฺขาปทวณฺณนา

6. Commentary on the Second Training Rule on Sharing a Lodging

ฉฏฺเฐ มาตุคาเมนาติ อนฺตมโส ตทหุชาตายปิ มนุสฺสิตฺถิยา. ทิสฺสมานรูปา ปน ยกฺขิเปติโย ปณฺฑโก เมถุนวตฺถุภูตา จ ติรจฺฉานิตฺถิโย อิธ ทุกฺกฏวตฺถุกา โหนฺติ.

In the sixth, 'with a woman' means with a human female, even one born on that very day. However, female yakkhas and female petas with visible forms, a paṇḍaka, and female animals that have become objects of sexual intercourse are, in this training rule, the basis for a dukkaṭa offense.

สาวตฺถิยํ อายสฺมนฺตํ อนุรุทฺธตฺเถรํ อารพฺภ มาตุคาเมน สหเสยฺยวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสํ อนนฺตรสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ อญฺญตฺร [Pg.194] รตฺติปริจฺเฉทา, ตตฺร หิ จตุตฺถทิวเส อาปตฺติ, อิธ ปน ปฐมทิวเสปีติ.

In Sāvatthī, concerning the Venerable Anuruddha Thera, this rule was laid down regarding the matter of sleeping together with a woman. The remainder should be understood in the very same way as stated in the immediately preceding training rule, with the exception of the determination of the night. For, in that rule, the offense occurs on the fourth day; here, however, it occurs even on the first day.

ทุติยสหเสยฺยสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the Second Training Rule on Sharing a Lodging is finished.

๗. ธมฺมเทสนาสิกฺขาปทวณฺณนา

7. Commentary on the Training Rule on Teaching the Dhamma

สตฺตเม อุตฺตริฉปฺปญฺจวาจาหีติเอตฺถ เอโก คาถาปาโท เอกา วาจาติ เอวํ สพฺพตฺถ วาจาปมาณํ เวทิตพฺพํ. ธมฺมํ เทเสยฺยาติ ปทโสธมฺมสิกฺขาปเท วุตฺตลกฺขณํ ธมฺมํ วา อฏฺฐกถาธมฺมํ วา ภาเสยฺย. อญฺญตฺร วิญฺญุนา ปุริสวิคฺคเหนาติ วินา วิญฺญุนา ปุริเสน. มนุสฺสวิคฺคหํ คเหตฺวา ฐิเตน ปน ยกฺเขน วา เปเตน วา ติรจฺฉาเนน วา สทฺธึ ฐิตายปิ ธมฺมํ เทเสตุํ น วฏฺฏติ. ปาจิตฺติยนฺติ ทุติยานิยเต วุตฺตลกฺขเณน มนุสฺเสน วินา วิญฺญุมนุสฺสิตฺถิยา ฉนฺนํ วาจานํ อุปริ ปทาทิวเสน ธมฺมํ เทเสนฺตสฺส ปทาทิคณนาย, พหูนํ เทสยโต มาตุคามคณนาย จ ปาจิตฺติยํ.

In the seventh, regarding the phrase 'beyond five or six words', here one quarter of a verse is one utterance; thus, the measure of an utterance should be understood everywhere. As to 'should teach the Dhamma', one should speak the Dhamma with the characteristics stated in the Padasodhamma training rule, whether it is the Dhamma of the Pāli text or the Dhamma of the commentary. As to 'except for a discerning man with a human form', it means without a discerning man. However, it is not allowable to teach the Dhamma even to a woman who is standing together with a yakkha, a peta, or an animal that has taken on a human form. As to 'pācittiya': for one who, without a man possessing the characteristics stated in the second Aniyata rule, teaches the Dhamma to a discerning human woman beyond six utterances by way of words, etc., a pācittiya is incurred by the count of words, etc.; and for one who teaches many women, by the count of women.

สาวตฺถิยํ อุทายิตฺเถรํ อารพฺภ มาตุคามสฺส ธมฺมเทสนาวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร วิญฺญุนา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อมาตุคาเม มาตุคามสญฺญิโน เวมติกสฺส วา ยกฺขิเปติปณฺฑกมนุสฺสวิคฺคหติรจฺฉานิตฺถีนํ เทเสนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ. ฉหิ วาจาหิ, ตโต วา โอรํ เทเสนฺตสฺส, วุตฺตลกฺขเณ วา ปุริเส สติ, สยํ วา อุฏฺฐาย, ปุน นิสีทิตฺวา มาตุคามสฺส วา อุฏฺฐหิตฺวา ปุน นิสินฺนสฺส, อญฺญสฺส วา มาตุคามสฺส เทสยโต, ‘‘ทีฆนิกาโย นาม ภนฺเต กิมตฺถิโย’’ติ เอวํ ปน ปุฏฺเฐ สพฺพมฺปิ ทีฆนิกายํ เทเสนฺตสฺส, อญฺญสฺสตฺถาย วุจฺจมานํ มาตุคาเม สุณนฺเต, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วุตฺตลกฺขณสฺส ธมฺมสฺส ฉนฺนํ วาจานํ อุปริ เทสนา, วุตฺตลกฺขโณ มาตุคาโม, อิริยาปถปริวตฺตาภาโว, กปฺปิยการกสฺสาภาโว, อปญฺหาวิสฺสชฺชนาติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปทโสธมฺมสทิสาเนว, เกวลํ อิธ กิริยากิริยํ โหตีติ.

At Sāvatthī, this was laid down concerning the Elder Udāyī regarding the matter of teaching the Dhamma to a woman. 'Except with a discerning one'—this is a supplementary enactment here, a general enactment, not by command, a triple pācittiya. For one who teaches a non-woman while perceiving her as a woman, or while being in doubt, or for one who teaches female yakkhas, female petas, paṇḍakas, or female animals that have taken on a human form, there is an offense of wrongdoing (dukkaṭa). There is no offense for one who teaches with six utterances or with fewer than that; or when a man with the stated characteristics is present; or for one who teaches after having himself stood up and sat down again; or for one who teaches a woman who has stood up and sat down again; or for one who teaches another woman; or for one who, when asked, 'Venerable sir, what is the meaning of the Dīghanikāya?', teaches the entire Dīghanikāya; or when a woman listens to what is being said for the sake of another person; and for the insane, etc. The teaching of the Dhamma with the stated characteristics beyond six utterances, a woman with the stated characteristics, the absence of a change in posture, the absence of a suitable male attendant, and it not being an answer to a question—these are the five factors here. The origins, etc., are just like those of the Padasodhamma rule; only, here it is from action and non-action.

ธมฺมเทสนาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on teaching the Dhamma is concluded.

๘. ภูตาโรจนสิกฺขาปทวณฺณนา

8. The Explanation of the Training Rule on Declaring a True State.

อฏฺฐเม [Pg.195] อุตฺตริมนุสฺสธมฺมนฺติ จตุตฺถปาราชิเก วุตฺตลกฺขณํ อุตฺตริมนุสฺสานํ ฌายีนญฺเจว อริยานญฺจ ธมฺมํ. ภูตสฺมึ ปาจิตฺติยนฺติ อตฺตนิ ฌานาทิธมฺเม สติ ตํ ภิกฺขุญฺจ ภิกฺขุนิญฺจ ฐเปตฺวา อญฺญสฺส อาโรจยโต ปาจิตฺติยํ.

In the eighth, 'superhuman state' refers to the state of superior human beings—that is, of meditators and noble ones—which has the characteristic taught in the fourth pārājika. 'A pācittiya concerning a true state' means: when a state such as jhāna exists in oneself, for one who declares it to another—excluding a bhikkhu and a bhikkhunī—it is a pācittiya offense.

เวสาลิยํ วคฺคุมุทาตีริเย ภิกฺขู อารพฺภ เตสํ ภูตาโรจนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, นิปฺปริยาเยน อตฺตนิ วิชฺชมานํ ฌานาทิธมฺมํ อาโรเจนฺตสฺส สเจ ยสฺส อาโรเจติ, โส อนนฺตรเมว ‘‘อยํ ฌานลาภี’’ติ วา ‘‘อริโย’’ติ วา เยน เกนจิ อากาเรน ตมตฺถํ ชานาติ, ปาจิตฺติยํ. โน เจ ชานาติ, ทุกฺกฏํ. ปริยาเยน อาโรจิตํ ปน ชานาตุ วา, มา วา, ทุกฺกฏเมว. ตถารูเป การเณ สติ อุปสมฺปนฺนสฺส อาโรจยโต, อาทิกมฺมิกสฺส จ อนาปตฺติ. ยสฺมา ปน อริยานํ อุมฺมตฺตกาทิภาโว นตฺถิ, ฌานลาภิโน ปน ตสฺมึ สติ ฌานา ปริหายนฺติ, ตสฺมา เต อิธ น คหิตา. อุตฺตริมนุสฺสธมฺมสฺส ภูตตา, อนุปสมฺปนฺนสฺส อาโรจนํ, ตงฺขณวิชานนา, อนญฺญาปเทโสติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. ภูตาโรจนสมุฏฺฐานํ, กิริยํ, โนสญฺญาวิโมกฺขํ, อจิตฺตกํ, ปณฺณตฺติวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, กุสลาพฺยากตจิตฺเตหิ ทฺวิจิตฺตํ, สุขมชฺฌตฺตเวทนาหิ ทฺวิเวทนนฺติ.

It was laid down concerning the monks on the bank of the Vaggumudā river in Vesālī, regarding the matter of declaring a true state. It is a shared enactment, not by command. For one who directly declares a state such as jhāna that actually exists in oneself, if the one to whom it is declared immediately understands that meaning in any way whatsoever, such as, 'This one is an attainer of jhāna,' or 'This one is a noble one,' it is a pācittiya offense. If they do not understand, it is a dukkaṭa offense. However, concerning that which is declared indirectly, whether the other understands or not, it is a dukkaṭa offense only. When there is a suitable reason, for one who declares it to an ordained person, and for the first offender, there is no offense. And since for noble ones there is no state of being insane and so on, and since attainers of jhāna, when in that state, fall away from jhāna, therefore they are not included here. Herein, these are the four factors: the superhuman state being true, the declaration to one who is not ordained, the understanding at that very moment, and not indicating it as another's. It has one origin, from declaring a true state; it is an action, not a release from perception, unintentional, an offense by formulation, a bodily action, a verbal action; it arises from two types of consciousness—wholesome and indeterminate; and with two types of feeling—pleasant and neutral.

ภูตาโรจนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Declaring a True State is concluded.

๙. ทุฏฺฐุลฺลาโรจนสิกฺขาปทวณฺณนา

9. The Explanation of the Training Rule on Declaring a Grave Offense.

นวเม ภิกฺขุสฺสาติ ปาราชิกํ อนชฺฌาปนฺนสฺส. ทุฏฺฐุลฺลนฺติ กิญฺจาปิ ทฺวินฺนํ อาปตฺติกฺขนฺธานเมตํ อธิวจนํ, อิธ ปน สงฺฆาทิเสสเมว อธิปฺเปตํ. อญฺญตฺร ภิกฺขุสมฺมุติยาติ ยํ สงฺโฆ อภิณฺหาปตฺติกสฺส ภิกฺขุโน อายตึ สํวรตฺถาย อาปตฺตีนญฺจ กุลานญฺจ ปริยนฺตํ กตฺวา วา อกตฺวา วา ติกฺขตฺตุํ อปโลเกตฺวา กติกํ กโรติ, ตํ ฐเปตฺวา, อยถากติกาย ‘‘อยํ อสุจึ โมเจตฺวา สงฺฆาทิเสสํ อาปนฺโน’’ติอาทินา นเยน วตฺถุนา สทฺธึ อาปตฺตึ ฆเฏตฺวา อาโรเจนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ.

In the ninth, 'for a bhikkhu' means for a genuine bhikkhu who has not incurred a pārājika offense. 'Grave' (duṭṭhulla), although this is a designation for the two groups of offenses, namely pārājika and saṅghādisesa, here, however, only saṅghādisesa is intended. 'Except by the agreement of the bhikkhus' refers to the agreement that the Sangha makes for a bhikkhu who frequently commits offenses, for the purpose of future restraint, having announced it three times, whether or not having set limits regarding offenses and families. Excluding that, for one who, not in accordance with the agreement made, connects an offense with its basis and reports it in the manner of, 'This one, having emitted impure fluid, has incurred a saṅghādisesa offense,' and so on, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ [Pg.196] ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ทุฏฺฐุลฺลาปตฺติอาโรจนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อทุฏฺฐุลฺลาย ทุฏฺฐุลฺลสญฺญิโน เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ, อวเสเส ฉ อาปตฺติกฺขนฺเธ, อนุปสมฺปนฺนสฺส ปุริมปญฺจสิกฺขาปทวีติกฺกมสงฺขาตํ ทุฏฺฐุลฺลํ วา อิตรํ อทุฏฺฐุลฺลํ วา อชฺฌาจารํ อาโรเจนฺตสฺสาปิ ทุกฺกฏเมว. วตฺถุมตฺตํ วา อาปตฺติมตฺตํ วา อาโรเจนฺตสฺส, ภิกฺขุสมฺมุติปริจฺเฉทํ อนติกฺกมิตฺวา อาโรเจนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วุตฺตลกฺขณสฺส ภิกฺขุโน สวตฺถุโก สงฺฆาทิเสโส, อนุปสมฺปนฺนสฺส อาโรจนํ, ภิกฺขุสมฺมุติยา อภาโวติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, เวทนา ปน อิธ ทุกฺขาเยวาติ.

At Sāvatthī, regarding the group-of-six bhikkhus, it was laid down in the matter of reporting a grave offense. It is a shared enactment, not by command, a triple pācittiya. For a non-grave offense, for one who perceives it as grave or is uncertain, there is a dukkaṭa offense. For the remaining six groups of offenses, and even for one who reports the misconduct of an unordained person—whether it is the grave misconduct reckoned as a transgression of the first five training rules, or other non-grave misconduct—it is only a dukkaṭa offense. For one who reports merely the basis or merely the offense, for one who reports without transgressing the limit of the bhikkhus' agreement, and for the insane and so on, there is no offense. The three factors here are: a saṅghādisesa with its basis of a bhikkhu with the stated characteristics, reporting to an unordained person, and the absence of the bhikkhus' agreement. The origination and so on are similar to that of theft. But here, the feeling is only painful.

ทุฏฺฐุลฺลาโรจนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Reporting a Grave Offense is concluded.

๑๐. ปถวีขณนสิกฺขาปทวณฺณนา

10. The Explanation of the Training Rule on Digging the Earth.

ทสเม ปถวินฺติ ทุวิธา ปถวี ชาตปถวี อชาตปถวีติ. ตตฺถ ชาตปถวี สุทฺธมิสฺสปุญฺชวเสน ติวิธา, ตตฺถ สุทฺธปถวี นาม ปกติยา สุทฺธปํสุ วา สุทฺธมตฺติกา วา. มิสฺสปถวี นาม ยตฺถ ปํสุโต วา มตฺติกาโต วา ปาสาณสกฺขรกถลมรุมฺพวาลุกาสุ อญฺญตรสฺส ตติยภาโค โหติ. ปุญฺชปถวี นาม ‘‘อติเรกจาตุมาสํ โอวฏฺโฐ ปํสุปุญฺโช วา มตฺติกาปุญฺโช วา’’ติ (ปาจิ. ๘๖) วุตฺตํ, วุตฺตลกฺขเณน ปน มิสฺสกปุญฺโชปิ ปิฏฺฐิปาสาเณ ฐิตสุขุมรชมฺปิ จ เทเว ผุสายนฺเต สกึ ตินฺตํ จตุมาสจฺจเยน ตินฺโตกาโส ปุญฺชปถวิสงฺขเมว คจฺฉติ. ติวิธาปิ เจสา ปถวี อุทฺธนปตฺตปจนาทิวเสน วา ยถา ตถา วา อทฑฺฒา ‘ชาตปถวี’ติ วุจฺจติ, ทฑฺฒา ปน วุตฺตปฺปมาณโต อธิกตรปาสาณาทิมิสฺสา วา อชาตปถวี นาม โหติ, โก ปน วาโท สุทฺธปาสาณาทิเภทาย. ตตฺถ ยา ‘ชาตปถวี’ติ วุตฺตา, อยํ อกปฺปิยปถวี. โย ภิกฺขุ ตํ เอวรูปํ ปถวึ สยํ ขณติ, ขณนเภทนวิเลขนปจนาทีหิ วิโกเปติ, ตสฺส ปโยคคณนาย ปาจิตฺติยํ. โย ปน ขณาเปติ, วุตฺตนเยเนว วิโกปาเปติ, ตสฺส ‘‘อิมํ ปเทส’’นฺติ วา ‘‘อิมํ ปถวิ’’นฺติ วา เอวํ นิยเมตฺวา ‘‘ขณ, ภินฺทา’’ติอาทินา นเยน อาณาเปนฺตสฺส อาณตฺติยา [Pg.197] ทุกฺกฏํ, สกึ อาณตฺเต ทิวสมฺปิ ขณนฺเต อาณาปกสฺส เอกเมว ปาจิตฺติยํ, สเจ อิตโร ปุนปฺปุนํ อาณาเปติ, วาจาย วาจาย ปาจิตฺติยํ.

In the tenth rule, 'earth' is of two kinds: produced earth and unproduced earth. Among these, produced earth is threefold by way of being pure, mixed, and heaped. Herein, pure earth is naturally pure dust or pure clay. Mixed earth is that wherein, from dust or from clay, there is a third part of any one among stones, gravel, potsherds, pebbles, or sand. Heaped earth is that which is stated: 'A heap of dust or a heap of clay that has been rained upon for more than four months.' Moreover, by the stated characteristic, a mixed heap, and also fine dust settled on a stone slab, which, when the rain falls, is soaked once—after the passing of four months, that soaked spot is designated only as heaped earth. And these three kinds of earth, whether by means of placing a tripod stove, firing a bowl, and so on, or in any other way whatsoever, if unburnt, are called 'produced earth'. But burnt earth, or earth mixed with more stones and so on than the stated proportion, is called 'unproduced earth'—what then is to be said of that which is differentiated as pure stone and so on? Herein, that which is called 'produced earth' is unallowable earth. Whatever monk himself digs such earth, or damages it by digging, breaking, scraping, firing, and so on, for him there is a pācittiya offense for each act of effort. But if a monk has it dug, or has it damaged in the aforementioned way, for him, having specified 'this spot' or 'this earth' and ordering by the method of 'dig', 'break', and so on, there is a dukkaṭa offense for the command. When the one commanded digs for a whole day after being commanded once, for the one who gave the command there is only one pācittiya offense. If that monk commands again and again, there is a pācittiya offense for every utterance.

อาฬวิยํ อาฬวเก ภิกฺขู อารพฺภ ปถวิขณนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, ปถวิยา เวมติกสฺส, อปถวิยา ปถวิสญฺญิโน เจว เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. โอกาสํ อนิยเมตฺวา ‘‘โปกฺขรณึ ขณ, อาวาฏํ ขณ, กนฺทํ ขณา’’ติอาทีนิ ภณนฺตสฺส, อาตเปน สุสฺสิตฺวา ผลิตกทฺทมํ วา โคกณฺฏกํ วา เหฏฺฐา ปถวิยา อสมฺพทฺธํ ภิชฺชิตฺวา ปติตนทิตฏํ วา มหนฺตมฺปิ นงฺคลจฺฉินฺนมตฺติกาปิณฺฑนฺติเอวมาทีนิ สพฺพญฺจ อชาตปถวึ วิโกเปนฺตสฺส, ‘‘อิมสฺส ถมฺภสฺส อาวาฏํ ชาน, มตฺติกํ เทหิ, มตฺติกํ อาหร, ปํสุนา เม อตฺโถ, มตฺติกํ กปฺปิยํ กโรหี’’ติ ภณนฺตสฺส, อสญฺจิจฺจ รุกฺขาทิปวฏฺฏเนน ภินฺทนฺตสฺส, อสติยา ปาทงฺคุฏฺฐกาทีหิ วิเลขนฺตสฺส, ชาตปถวิภาวํ วา, ‘‘ขณามิ วา อห’’นฺติ อชานนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ชาตปถวี, ปถวิสญฺญิตา, ขณนขณาปนานํ อญฺญตรนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ปณฺณตฺติวชฺชํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

At Āḷavī, concerning the monks of Āḷavī, this was laid down regarding the matter of digging the earth. It is a general formulation, involving an order. For one who is uncertain about it being produced earth, there is a dukkaṭa offense; on unproduced earth, for one who perceives it as produced earth or is uncertain about it, there is also a dukkaṭa offense. There is no offense for one who, without specifying the place, says, 'Dig a pond,' 'Dig a pit,' 'Dig a root,' and so on; for one who damages a layer of cracked mud dried by the sun's heat or a clod of earth raised by a cow's hoof, which are not connected to the earth below, or a riverbank that has broken off and fallen, or even a large clod of earth cut by a plow, and all such other kinds of unproduced earth; for one who says, 'Find out about the pit for this post,' 'Give me clay,' 'Bring clay,' 'I have need of dust,' or 'Make the clay allowable'; for one who unintentionally breaks it by rolling a log or the like; for one who absentmindedly scratches it with a big toe or the like; for one who does not know that it is produced earth, or does not know, 'I am digging'; and for the insane and others. Herein, these are the three factors: it is produced earth; there is the perception of it as produced earth; and it is one of either digging or causing to dig. The origins and so on are similar to those for taking what is not given. This, however, is an offense by formulation, has three mind-moments, and three feelings.

ปถวีขณนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule Concerning Digging the Earth is concluded.

มุสาวาทวคฺโค ปฐโม.

The First Chapter on False Speech.

๒. ภูตคามวคฺโค

2. The Chapter on Plant Life

๑. ภูตคามสิกฺขาปทวณฺณนา

1. Commentary on the Training Rule Concerning Plant Life

ภูตคามวคฺคสฺส ปฐเม ภูตคามปาตพฺยตายาติ เอตฺถ ภวนฺติ อเหสุญฺจาติ ภูตา, ชายนฺติ วฑฺฒนฺติ ชาตา วฑฺฒิตา จาติ อตฺโถ. คาโมติ ราสิ, ภูตานํ คาโม, ภูตา เอว วา คาโมติ ภูตคาโม, ปติฏฺฐิตหริตติณรุกฺขาทีนเมตํ อธิวจนํ. ปาตพฺยสฺส ภาโว ปาตพฺยตา, เฉทนเภทนาทีหิ ยถารุจิ ปริภุญฺชิตพฺพตาติ อตฺโถ, ตสฺสํ ภูตคามปาตพฺยตาย, นิมิตฺตตฺเถ เจตํ ภุมฺมวจนํ, ภูตคามปาตพฺยตาเหตุ ภูตคามสฺส เฉทนาทิปจฺจยา ปาจิตฺติยนฺติ อตฺโถ. ตสฺมา โย ภิกฺขุ [Pg.198] ปถวิอุทกปาการาทีสุ ยตฺถกตฺถจิ ชาตํ อสุกฺขํ อนฺตมโส อติสุขุมติณมฺปิ สาสปพีชกเสวาลมฺปิ อุทฺธรณจฺเฉทนวิชฺฌนาทีหิ วิโกเปติ วา ปถวิขณเน วุตฺตนเยน วิโกปาเปติ วา ปาจิตฺติยํ อาปชฺชติ.

In the first rule of the Chapter on Plant Life, regarding the phrase 'bhūtagāmapātabyatāya': Herein, because they are coming into being (bhavanti) and because they have come into being (ahesuṃ), they are called 'bhūtā'; the meaning is that they are being born and are growing, and they have been born and have grown. 'Gāma' is a collection; 'bhūtagāma' is a collection of 'bhūtā', or the 'bhūtā' themselves are the collection. This is a designation for rooted, green grass, trees, and so on. 'Pātabyatā' is the state of being fit for use (pātabyassa bhāvo); the meaning is the state of being fit to be used as one wishes by means of cutting, breaking, and so on. Regarding 'tassaṃ bhūtagāmapātabyatāya' (on account of that fitness for use of plant life), this is a word in the locative case used in the sense of a cause. The meaning is: a pācittiya offense is incurred due to the cause of cutting, etc., plant life, for the reason of that plant life's fitness for use. Therefore, whatever monk—in any place whatsoever, such as on the earth, in the water, or on a wall—damages, or, according to the method stated in the training rule on digging the earth, causes to be damaged, any plant that has grown and is not dry, even grass that is extremely fine, or moss the size of a mustard seed, or algae the size of a sesame seed, by means of uprooting, cutting, piercing, and so on, he incurs a pācittiya offense.

อาฬวิยํ อาฬวเก ภิกฺขู อารพฺภ รุกฺขฉินฺทนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, ภูตคามโต วิโยชิตมูลพีชขนฺธพีชผลุพีชอคฺคพีชพีชพีชานํ อญฺญตรํ ภาชนคตํ วา ราสิกตํ วา ภูมิยํ โรปิตมฺปิ นิกฺขนฺตมูลมตฺตํ วา นิกฺขนฺตองฺกุรมตฺตํ วา สเจปิสฺส วิทตฺถิมตฺตา ปตฺตวฏฺฏิ นิคฺคจฺฉติ, อนิกฺขนฺเต วา มูเล นิกฺขนฺเต วา มูเล ยาว องฺกุโร หริโต น โหติ, ตาว ตํ วิโกเปนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, ตถา ภูตคามพีชคาเม เวมติกสฺส, อภูตคามพีชคาเม ภูตคามพีชคามสญฺญิโน เจว เวมติกสฺส จ. อุภยตฺถ ปน อตถาสญฺญิสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ, อสญฺจิจฺจ อสติยา อชานิตฺวา วา วิโกเปนฺตสฺส, ‘อิมํ รุกฺข’นฺติ เอวํ อนิยเมตฺวา ‘‘รุกฺขํ ฉินฺท, วลฺลึ ฉินฺทา’’ติอาทีนิ ภณนฺตสฺส, ‘‘อิมํ ปุปฺผํ วา ผลํ วา ชาน, อิมํ เทหิ, อิมํ อาหร, อิมินา เม อตฺโถ, อิมํ กปฺปิยํ กโรหี’’ติ ภณนฺตสฺส จ อนาปตฺติ. เอวํ กปฺปิยวจเนน ภูตคามโต วิโยชิตํ ปน พีชชาตํ ปุน ปิ ‘‘กปฺปิยํ กโรหี’’ติ กาเรตฺวาว ปริภุญฺชิตพฺพํ. เอวญฺหิสฺส พีชคามปริโมจนมฺปิ กตํ โหติ.

At Āḷavī, concerning the monks of Āḷavī, this was laid down regarding the matter of cutting down trees. It is a general formulation, involving an order. Regarding any one of the five kinds of seeds separated from plant life—root-seed, stem-seed, joint-seed, shoot-seed, or seed-seed—whether placed in a container or heaped up, or even if planted in the ground, if merely a root has emerged, or merely a sprout has emerged, or even if a leaf-shoot of a span's length has emerged from it: for one who damages it while the root has not yet emerged, or, if the root has emerged, while the sprout is not yet green, there is a dukkaṭa offense. Similarly, for one who is uncertain about it being plant life and seed life, there is a dukkaṭa offense; and for one who, regarding what is not plant life and seed life, perceives it as plant life and seed life, or is uncertain about it, there is also a dukkaṭa offense. In both cases, however, for one who perceives it as not being so, and for the insane and so on, there is no offense. There is no offense for one who damages it unintentionally, absentmindedly, or unknowingly; for one who, without specifying 'this tree,' says, 'Cut a tree,' 'Cut a vine,' and so on; or for one who says, 'Know this flower or fruit,' 'Give this,' 'Bring this,' 'I have need of this,' or 'Make this allowable.' However, a collection of seeds that has been separated from plant life by means of such an allowable phrase should be consumed only after having it made allowable again by saying, 'Make it allowable.' For in this way, its liberation from the state of being seed-life is also accomplished.

กปฺปิยํ กโรนฺเตน ปน อคฺคินา วา นเขน วา สตฺเถน วา กตฺตพฺพํ, อคฺคินา กโรนฺเตน จ เยน เกนจิ อคฺคินา เอกเทเส ผุสนฺเตน ‘กปฺปิย’นฺติ วตฺวาว กาตพฺพํ. สตฺเถน กโรนฺเตน ยสฺส กสฺสจิ ติขิณสตฺถสฺส อนฺตมโส สูจินขจฺเฉทนาทีนมฺปิ ตุณฺเฑน วา ธาราย วา เวธํ วา เฉทํ วา ทสฺเสนฺเตน ตเถว กาตพฺพํ. นเขน กโรนฺเตน ฐเปตฺวา โคมหึสาทีนํ ขุเร เยน เกนจิ อปูตินา มนุสฺสานํ วา ติรจฺฉานานํ วา นเขน อนฺตมโส ฉินฺทิตฺวา อาหเฏนาปิ สตฺเถ วุตฺตนเยเนว กาตพฺพํ. ตตฺถ สเจปิ พีชานํ ปพฺพตมตฺโต ราสิ, รุกฺขสหสฺสํ วา ฉินฺทิตฺวา เอกาพทฺธํ, อุจฺฉูนํ วา มหาภาโร พนฺธิตฺวา ฐปิโต โหติ, เอกสฺมึ พีเช วา รุกฺขสาขาย วา อุจฺฉุมฺหิ วา กปฺปิเย กเต สพฺพํ กตํ โหติ. อุจฺฉุํ ‘‘กปฺปิยํ กริสฺสามี’’ติ เตหิ สทฺธึ พทฺธํ ทารุกํ วิชฺฌติ, วฏฺฏติเยว. สเจ ปน ยาย วลฺลิยา ภาโร พทฺโธ, ตํ วิชฺฌติ, น วฏฺฏติ. มริจปกฺกาทีหิ มิสฺเสตฺวา [Pg.199] ภตฺตํ อาหรนฺติ, ‘‘กปฺปิยํ กโรหี’’ติ วุตฺเต สเจปิ ภตฺตสิตฺเถ วิชฺฌติ, วฏฺฏติเยว, ติลตณฺฑุเลสุปิ เอเสว นโย. ยาคุยา ปกฺขิตฺตานิ ปน เอกาพทฺธานิ หุตฺวา น สนฺติฏฺฐนฺติ, ตตฺถ เอเกกํ วิชฺฌิตฺวาว กาตพฺพํ. กปิฏฺฐผลาทีนํ อนฺโต มิญฺชํ กฏาหํ มุญฺจิตฺวา สญฺจรติ, ภินฺทาเปตฺวา กปฺปิยํ กาเรตพฺพํ. เอกาพทฺธา เจ, กฏาเหปิ กาตุํ วฏฺฏติ. ยํ ปน ผลํ ตรุณํ โหติ อพีชํ ยญฺจ นิพฺพตฺตพีชํ พีชํ อปเนตฺวา ปริภุญฺชิตพฺพํ, ตตฺถ กปฺปิยกรณกิจฺจํ นตฺถิ. ภูตคาโม, ภูตคามสญฺญิตา, วิโกปนํ วา วิโกปาปนํ วาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปถวิขณนสทิสาเนวาติ.

Furthermore, when making something allowable, it should be done with fire, or with a fingernail or toenail, or with a weapon. And when doing it with fire, it should be done by touching it in one spot with any kind of fire and only after saying, 'It is allowable.' When doing it with a weapon, it should be done in the same way, by indicating a place to be pierced or cut with the point or the blade of any sharp weapon, even, at the least, of things like a needle or a nail-clipper. When doing it with a fingernail or toenail—excluding the hooves of cattle, buffaloes, and so on—it should be done with any non-putrid fingernail or toenail of a human or an animal, even, at the least, with one that has been cut off and brought, in the very same way as stated for a weapon. In this regard, even if there is a mountain-sized heap of seeds, or a thousand trees cut and bound together as one, or a great load of sugarcane is bound and placed, when one seed, or one tree branch, or one sugarcane stalk is made allowable, the whole lot becomes allowable. Thinking, 'I will make the sugarcane allowable,' if one pierces a small piece of wood bound together with them, it is indeed allowable. But if one pierces the vine with which the load is bound, it is not allowable. They bring cooked rice mixed with ripe peppers and so on; when it is said, 'Make it allowable,' even if one pierces the lumps of cooked rice, it is indeed allowable. This is the same method for sesame seeds and rice grains too. But sesame seeds put into gruel do not remain connected as one; there, it should be made allowable by piercing each one individually. For fruits like the wood-apple and so on, if the pulp inside moves about, having been released from the rind, one should have it made allowable by having it broken. If it is connected as one, it is allowable to do it to the rind as well. Furthermore, as for that fruit which is young and seedless, and that which has a developed seed that should be consumed after removing the seed, there is no duty of making it allowable. Herein, these are the three factors: plant life, the perception of it as plant life, and either destroying it oneself or causing it to be destroyed. The origins and so on are just like those for digging the earth.

ภูตคามสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning plant life is concluded.

๒. อญฺญวาทกสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Explanation of the Training Rule on Equivocation

ทุติเย ยมตฺถํ สงฺฆมชฺเฌ วินยธโร ปุจฺฉติ, ตโต อญฺญํ วทตีติ อญฺญวาทโก, อญฺเญนญฺญํ ปฏิจรณสฺเสตํ นามํ. วิเหสตีติ วิเหสโก, ตุณฺหีภาวสฺเสตํ นามํ, ตสฺมึ อญฺญวาทเก วิเหสเก. ปาจิตฺติยนฺติ วตฺถุทฺวเย ปาจิตฺติยทฺวยํ วุตฺตํ. ตสฺมา โย ภิกฺขุ สาวเสสํ อาปตฺตึ อาปนฺโน สงฺฆมชฺเฌ อนุยุญฺชิยมาโน ตํ น กเถตุกาโม อญฺเญน วจเนน อญฺญํ ฉาเทนฺโต ตถา ตถา วิกฺขิปติ, โย จ ตุณฺหีภาเวน วิเหเสติ, เตสํ ยํ ภควตา อญฺญวาทกกมฺมญฺเจว วิเหสกกมฺมญฺจ อนุญฺญาตํ, ตสฺมึ สงฺเฆน กเต ปุน ตถา กโรนฺตานํ ปาจิตฺติยํ.

In the second, when a Vinaya expert questions in the midst of the Sangha regarding a matter, and then one speaks of another matter, he is an equivocator (aññavādaka). This is the term for concealing one matter with another. He vexes—thus he is a vexer (vihesaka). This is the term for remaining silent. Regarding such an equivocator and vexer, a double pācittiya is stated for the two grounds. Therefore, if a bhikkhu who has committed an offense with a remainder, being questioned in the midst of the Sangha, does not wish to speak about it, concealing one thing with another statement, he dismisses the matter in various ways; or if he vexes by remaining silent—for them, when the Sangha has performed the act concerning equivocation and the act concerning vexation authorized by the Blessed One, if they still act in the same way, it is a pācittiya offense.

โกสมฺพิยํ ฉนฺนตฺเถรํ อารพฺภ อญฺเญนญฺญํ ปฏิจรณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ธมฺมกมฺเม ติกปาจิตฺติยํ, อธมฺมกมฺเม ติกทุกฺกฏํ, อนาโรปิเต ปน อญฺญวาทเก วา วิเหสเก วา ตถา กโรนฺตสฺส ทุกฺกฏเมว. อาปตฺตึ อาปนฺนภาวํ วา อชานนฺตสฺส ‘‘กึ ตุมฺเห ภณถา’’ติ ปุจฺฉโต, เคลญฺเญน วา, ‘‘สงฺฆสฺส ภณฺฑนาทีนิ วา ภวิสฺสนฺติ, อธมฺเมน วา วคฺเคน วา นกมฺมารหสฺส วา กมฺมํ กริสฺสนฺตี’’ติ อิมินา อธิปฺปาเยน น กเถนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ธมฺมกมฺเมน อาโรปิตตา, อาปตฺติยา วา วตฺถุนา วา อนุยุญฺชิยมานตา, ฉาเทตุกามตาย [Pg.200] อญฺเญนญฺญํ ปฏิจรณํ วา ตุณฺหีภาโว วาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน สิยา กิริยํ, สิยา อกิริยํ, ทุกฺขเวทนญฺจ โหตีติ.

It was laid down concerning the elder Channa at Kosambi on the grounds of concealing one matter with another. It is a general formulation, not by specific command. If the formal act is in accordance with the Dhamma, it is a pācittiya of the triple kind; if the formal act is not in accordance with the Dhamma, it is a dukkaṭa of the triple kind. However, for one who acts thus before being charged with the act of aññavādaka or vihesaka, there is only a dukkaṭa. There is no offense for one who does not know that he has committed an offense; for one who asks, 'What are you saying?'; for one who does not speak due to illness, or with the intention that 'quarrels, and so forth, will arise for the Sangha,' or 'they will perform the act unlawfully,' or 'with an incomplete Sangha,' or 'against one who is not liable to it'; and for the insane, and so forth. Here, these are the three factors: (1) being charged by a formal act in accordance with the Dhamma; (2) being questioned about the offense or the grounds; and (3) either concealing one matter with another out of a desire to conceal, or remaining silent. The origins and so forth are similar to those for taking what is not given. This, however, can be an offense of commission or an offense of omission, and it has a painful feeling-result.

อญฺญวาทกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on equivocation is concluded.

๓. อุชฺฌาปนกสิกฺขาปทวณฺณนา

3. Explanation of the Training Rule on Complaining

ตติเย เยน วจเนน อุชฺฌาเปนฺติ ‘‘ฉนฺทาย อิตฺถนฺนาโม อิทํ นาม กโรตี’’ติอาทีนิ วทนฺตา อุปสมฺปนฺนํ สงฺเฆน สมฺมตํ เสนาสนปญฺญาปกาทิเภทํ ตสฺส อยสกามา หุตฺวา ภิกฺขูหิ อวชานาเปนฺติ, อวญฺญาย โอโลกาเปนฺติ, ลามกโต วา จินฺตาเปนฺติ, ตํ วจนํ อุชฺฌาปนกํ. เยน จ ตเถว วทนฺตา ขิยฺยนฺติ, สพฺพตฺถ ตสฺส อวณฺณํ ปกาเสนฺติ, ตํ ขิยฺยนกํ, ตสฺมึ อุชฺฌาปนเก ขิยฺยนเก. ปาจิตฺติยนฺติ วตฺถุทฺวเย ปาจิตฺติยทฺวยํ วุตฺตํ. ตสฺมา โย สมฺมตสฺส ภิกฺขุโน อยสกามตาย อุปสมฺปนฺนสฺส วทนฺโต อุชฺฌาเปติ วา ขิยฺยติ วา, ตสฺส ปาจิตฺติยํ โหติ.

In the third, by which speech they cause grumbling, saying, 'Out of favoritism, the monk named so-and-so does such-and-such,' and so on; speaking thus, and desiring the disrepute of a fully ordained monk who has been appointed by the Saṅgha to a role with divisions such as an appointer of lodgings, they cause him to be looked down upon by other monks, cause him to be looked upon with contempt, or cause him to be thought of as a base person. That speech is called 'causing to grumble' (ujjhāpanaka). And by which speech, speaking in the same way, they disparage him and proclaim his faults everywhere, that is called 'disparaging' (khiyanaka). Regarding 'causing to grumble' and 'disparaging,' a double pācittiya is stated for the two grounds. Therefore, whichever monk, out of a desire for the disrepute of an appointed monk, speaking to another fully ordained monk, causes grumbling against him or disparages him, for that monk there is a pācittiya offense.

ราชคเห เมตฺติยภูมชเก ภิกฺขู อารพฺภ อุชฺฌาปนขิยฺยนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ยํ ตสฺส อุปสมฺปนฺนสฺส สมฺมุติกมฺมํ กตํ, ตสฺมึ ธมฺมกมฺเม ติกปาจิตฺติยํ, อธมฺมกมฺเม ติกทุกฺกฏํ, อนุปสมฺปนฺนสฺส ปน สนฺติเก ตถา ภณนฺตสฺส, อสมฺมตสฺส จ อวณฺณํ ยสฺส กสฺสจิ สนฺติเก ภณนฺตสฺส, อนุปสมฺปนฺนสฺส ปน สมฺมตสฺส วา อสมฺมตสฺส วา อวณฺณํ ยสฺส กสฺสจิเทว สนฺติเก ภณนฺตสฺส จ ทุกฺกฏเมว. ปกติยาว ฉนฺทาทิวเสน กโรนฺตํ อุชฺฌาเปนฺตสฺส วา ขิยฺยนฺตสฺส วา, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ธมฺมกมฺเมน สมฺมตตา, อุปสมฺปนฺนตา, อคติคมนาภาโว, ตสฺส อวณฺณกามตา, ยสฺส สนฺติเก วทติ, ตสฺส อุปสมฺปนฺนตา, อุชฺฌาปนํ วา ขิยฺยนํ วาติ อิมาเนตฺถ ฉ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนเมวาติ.

It was laid down in Rājagaha concerning the Mettiya and Bhūmajaka monks on the grounds of causing grumbling and disparaging. It is a general ruling, not requiring a formal command. If the formal act of appointment done for that fully ordained monk was a lawful act, there is a pācittiya with three factors; if it was an unlawful act, there is a dukkaṭa with three factors. But for one who speaks thus in the presence of an unordained person, and for one who speaks dispraise of an unappointed person in the presence of anyone at all, and for one who speaks dispraise of an unordained person—whether appointed or not appointed—in the presence of anyone at all, there is only a dukkaṭa offense. There is no offense for one who causes grumbling or disparages a person who is naturally acting out of desire and so on, nor for the insane and others. Herein, these are the six factors: (1) his being appointed by a lawful act, (2) his being fully ordained, (3) the absence of acting with partiality, (4) the desire for his disrepute, (5) the person in whose presence one speaks being fully ordained, and (6) the act of causing grumbling or disparaging. The origins and so on are similar to those for theft. This, however, has only painful feeling.

อุชฺฌาปนกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on causing grumbling is concluded.

๔. ปฐมเสนาสนสิกฺขาปทวณฺณนา

4. Explanation of the First Training Rule concerning Lodgings

จตุตฺเถ [Pg.201] สงฺฆิกนฺติ สงฺฆสฺส สนฺตกํ. มญฺจาทีสุ โยโกจิ มญฺจสงฺเขเปน กโต สพฺโพปิ มญฺโจเยว, ปีเฐปิ เอเสว นโย. เยน เกนจิ ปน โจเฬน วา กปฺปิยจมฺเมน วา ฉวึ กตฺวา ฐเปตฺวา มนุสฺสโลมํ ตาลีสปตฺตญฺจ เยหิ เกหิจิ โลมปณฺณติณวากโจเฬหิ ปูเรตฺวา กตเสนาสนํ ภิสีติ วุจฺจติ. ตตฺถ นิสีทิตุมฺปิ นิปชฺชิตุมฺปิ วฏฺฏติ, ปมาณปริจฺเฉโทปิ เจตฺถ นตฺถิ. โกจฺฉํ ปน วากอุสีรมุญฺชปพฺพชาทีนํ อญฺญตรมยํ อนฺโต สํเวลฺลิตฺวา พทฺธํ เหฏฺฐา จ อุปริ จ วิตฺถตํ ปณวสณฺฐานํ มชฺเฌ สีหจมฺมาทิปริกฺขิตฺตํ โหติ, อกปฺปิยจมฺมํ นาเมตฺถ นตฺถิ. เสนาสนญฺหิ โสวณฺณมยมฺปิ วฏฺฏติ. อชฺโฌกาเสติ เอตฺถ เย อวสฺสิกสงฺเกตา วสฺสานมาสาติ เอวํ อสญฺญิตา อฏฺฐ มาสา, เต ฐเปตฺวา อิตเรสุ จตูสุ มาเสสุ สเจปิ เทโว น วสฺสติ. ตถาปิ ปกติอชฺโฌกาเส จ โอวสฺสกมณฺฑเป จ สนฺถริตุํ น วฏฺฏติ. ยตฺถ ปน เหมนฺเต วสฺสติ, ตตฺถ อปเรปิ จตฺตาโร มาเส น วฏฺฏติ. คิมฺเห ปน สพฺพตฺถ วิคตวลาหกํ วิสุทฺธํ นภํ โหติ, ตสฺมา ตทา เกนจิเทว กรณีเยน คจฺฉติ, วฏฺฏติ. กากาทีนํ นิพทฺธวาสรุกฺขมูเล ปน กทาจิปิ น วฏฺฏติ. อิติ ยตฺถ จ ยทา จ สนฺถริตุํ น วฏฺฏติ, ตํ สพฺพมิธ อชฺโฌกาสสงฺขเมว คตนฺติ เวทิตพฺพํ.

In the fourth, 'belonging to the Sangha' means that which is the property of the Sangha. Regarding beds and such, whatever is made in the form of a bed is entirely a bed; this same principle also applies to a seat. However, a bhisī is said to be a lodging made by creating a cover with some cloth or allowable leather, and—excluding human hair and tālīsa leaves—stuffing it with any kind of hair, leaves, grass, bark, or pieces of cloth. It is allowable to sit or lie down on it, and there is no limit of measure for it. A koccha, however, is made of one or another material such as bark, usīra grass, muñja grass, or pabbaja grass; it is bound by being well rolled up inside, is spread out below and above, has the shape of a paṇava drum, and is bordered in the middle with lion skin or the like. Herein, there is no such thing as unallowable leather. Indeed, even a lodging made entirely of gold is allowable. Here, regarding 'in the open air': excluding the eight months that are not designated as the rainy season, during the other four months, even if the sky does not rain, it is nevertheless not allowable to spread bedding in a natural open space or in a pavilion that is rained upon. And where it rains in the winter season, it is also not allowable there during those other four months. In the hot season, however, the sky is everywhere clear and free of clouds; therefore, if one then goes away for some necessary task, it is allowable. However, at the foot of a tree where crows and so forth regularly dwell, it is never allowable. Thus, it should be understood that wherever and whenever it is not allowable to spread bedding, all that is included here in the category of 'in the open air'.

สนฺถริตฺวาติ ตถารูเป ฐาเน อตฺตโน วา ปรสฺส วา อตฺถาย สนฺถริตฺวา. อญฺญสฺสตฺถาย สนฺถตมฺปิ หิ ยาว โส ตตฺถ น นิสีทติ, ‘คจฺฉ ตฺว’นฺติ วา น ภณติ, ตาว สนฺถารกสฺเสว ภาโร. สนฺถราเปตฺวาติ อนุปสมฺปนฺเนน สนฺถราเปตฺวา. เอตเทว หิ ตสฺส ปลิโพโธ โหติ, อุปสมฺปนฺเนน สนฺถตํ สนฺถารกสฺเสว ภาโร, ตญฺจ โข ยาว อาณาปโก ตตฺถ น นิสีทติ, ‘คจฺฉ ตฺว’นฺติ วา น ภณติ. ยสฺมิญฺหิ อตฺตนา สนฺถราปิเต วา ปกติสนฺถเต วา อุปสมฺปนฺโน นิสีทติ, สพฺพํ ตํ นิสินฺนสฺเสว ภาโร, ตสฺมา สนฺถราปิตนฺตฺเวว สงฺขํ คจฺฉติ. ตํ ปกฺกมนฺโต เนว อุทฺธเรยฺย, น อุทฺธราเปยฺยาติ อตฺตนา วา อุทฺธริตฺวา ปติรูเป ฐาเน น ฐเปยฺย, ปเรน วา ตถา น การาเปยฺย. อนาปุจฺฉํ วา คจฺเฉยฺยาติ โย ภิกฺขุ วา สามเณโร วา อารามิโก วา ลชฺชี [Pg.202] โหติ, อตฺตโน ปลิโพธํ วิย มญฺญติ, ตถารูปํ อนาปุจฺฉิตฺวา ตํ เสนาสนํ ตสฺส อนิยฺยาเตตฺวา นิรเปกฺโข คจฺฉติ, ถามมชฺฌิมสฺส ปุริสสฺส เลฑฺฑุปาตํ อติกฺกเมยฺย, ตสฺส เอเกน ปาเทน เลฑฺฑุปาตาติกฺกเม ทุกฺกฏํ, ทุติยปาทาติกฺกเม ปาจิตฺติยํ. โภชนสาลาย ฐิโต ปน ‘‘อสุกสฺมึ นาม ทิวาวิหารฏฺฐาเน ปญฺญเปตฺวา คจฺฉาหี’’ติ เปเสตฺวา ตโต นิกฺขมิตฺวา อญฺญตฺถ คจฺฉนฺโต ปาทุทฺธาเรน กาเรตพฺโพ.

“Having spread it out” means having spread it out in such a place for one’s own benefit or another’s. Even if spread for another’s benefit, as long as that person does not sit there or say, “You may go,” the responsibility remains with the one who spread it. “Having had it spread out” means having had it spread out by one who is not fully ordained. For this is indeed an encumbrance for that person. If a fully ordained monk spreads it out, the responsibility remains with the one who spread it, but only until the one who gave the order sits there or says, “You may go.” For wherever a fully ordained monk sits, whether on a seat he had caused to be spread out or on one already spread out, the responsibility for all of it falls on the one who sits. Therefore, it is reckoned as if it had been spread out by him. When departing, he should neither remove it himself nor have it removed—meaning he should not personally remove it and place it in a suitable spot, nor should he have another do so. “Or should depart without asking leave” refers to a monk, novice, or monastery attendant who is conscientious and regards it as his own encumbrance. Without asking leave of such a person, without entrusting that lodging to him, he departs unconcerned and transgresses the distance of a clod-throw by a man of average strength. If one foot transgresses the clod-throw distance, it is a dukkaṭa offense; if the second foot transgresses, it is a pācittiya offense. If, while standing in the meal hall, he sends someone, saying, “Having prepared it in such-and-such a place for the day’s abiding, go,” and then, having left from there, goes elsewhere, the offense is to be determined by each step taken.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ สนฺถตํ อนุทฺธริตฺวา อนาปุจฺฉํ ปกฺกมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ปุคฺคลิเก ติกทุกฺกฏํ, จิมิลิกํ วา อุตฺตรตฺถรณํ วา ภูมตฺถรณํ วา ตฏฺฏิกํ วา จมฺมกฺขณฺฑํ วา ปาทปุญฺฉนํ วา ผลกปีฐํ วา ยํ วา ปนญฺญํ กญฺจิ ทารุภณฺฑํ มตฺติกาภณฺฑํ อนฺตมโส ปตฺตาธารกมฺปิ วุตฺตลกฺขเณ อชฺโฌกาเส ฐเปตฺวา คจฺฉนฺตสฺส ทุกฺกฏเมว. อารญฺญเกน ปน อสติ อโนวสฺสเก สพฺพํ รุกฺเข ลคฺเคตฺวาปิ ยถา วา อุปจิกาหิ น ขชฺชติ, เอวํ กตฺวาปิ คนฺตุํ วฏฺฏติ. อพฺโภกาสิเกน ปน จีวรกุฏิกํ กตฺวาปิ รกฺขิตพฺพํ. อตฺตโน สนฺตเก, วิสฺสาสิกปุคฺคลิเก, อุทฺธรณาทีนิ กตฺวา คมเน, โอตาเปนฺตสฺส, ‘‘อาคนฺตฺวา อุทฺธริสฺสามี’’ติ คจฺฉโต, วุฑฺฒตรา อุฏฺฐาเปนฺติ, อมนุสฺโส ตตฺถ นิสีทติ, โกจิ อิสฺสโร คณฺหาติ, สีหาทโย ตํ ฐานํ อาคนฺตฺวา ติฏฺฐนฺติ, เอวํ เสนาสนํ ปลิพุทฺธํ โหติ, ตถา ปลิพุทฺเธ วา เสนาสเน, ชีวิตพฺรหฺมจริยนฺตรายกราสุ อาปทาสุ วา คจฺฉนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. มญฺจาทีนํ สงฺฆิกตา, วุตฺตลกฺขเณ เทเส สนฺถรณํ วา สนฺถราปนํ วา, อปลิพุทฺธตา, อาปทาย อภาโว, นิรเปกฺขตา, เลฑฺฑุปาตาติกฺกโมติ อิมาเนตฺถ ฉ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมกถินสทิสาเนว, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

This rule was laid down at Sāvatthī concerning several monks on the occasion of departing without removing spread-out bedding and without asking permission. It is a general rule, not requiring a specific command, entailing a triple pācittiya. In the case of an individual's property, it entails a triple dukkaṭa. Whether it is a coarse cloth, an upper covering, a ground covering, a mat, a piece of leather, a foot-wiper, a wooden stool, or any other wooden or earthenware article, even down to a bowl stand—for one who departs after leaving it in an open space with the stated characteristics, there is only a dukkaṭa. For a forest-dwelling monk, however, if there is no place sheltered from rain, it is permissible to depart after hanging everything on trees or after arranging it in such a way that termites will not eat it. For one who stays in the open, even if a robe-hut is made, it must be looked after. There is no offense: if it is one’s own property; if it is the property of a trusted person; in departing after having removed it; for one who departs while an item is being sunned, intending, “I will return and remove it”; if elders make him get up; if a non-human sits there; if some person in authority takes it; if lions and other animals come and stand in that place, so that the lodging becomes encumbered; or if the lodging is thus encumbered; or for one who departs due to dangers threatening life or the holy life; and for the insane, etc. The six factors here are: that the bed, etc., belongs to the Sangha; that it is spread or caused to be spread in a place with the stated characteristics; that it is unencumbered; the absence of danger; being unconcerned; and exceeding the distance of a clod's throw. The origination, etc., are just like those of the first Kathina rule. This, however, is a matter of both action and inaction.

ปฐมเสนาสนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the first training rule concerning lodging is concluded.

๕. ทุติยเสนาสนสิกฺขาปทวณฺณนา

5. The Explanation of the Second Training Rule on Lodgings

ปญฺจเม วิหาเรติ คพฺเภ วา อญฺญตรสฺมึ วา สพฺพปริจฺฉนฺเน วุตฺตเสนาสเน. เสยฺยนฺติ เสยฺยา นาม ภิสี จิมิลิกา อุตฺตรตฺถรณํ ภูมตฺถรณํ ตฏฺฏิกา [Pg.203] จมฺมกฺขณฺโฑ นิสีทนํ ปจฺจตฺถรณํ ติณสนฺถาโร ปณฺณสนฺถาโรติ วุตฺตํ. ตตฺถ จิมิลิกา นาม ปริกมฺมกตาย ภูมิยา วณฺณานุรกฺขณตฺถํ กตา. อุตฺตรตฺถรณํ นาม มญฺจปีฐาทีนํ อุปริ อตฺถริตพฺพยุตฺตกํ ปจฺจตฺถรณํ. ภูมตฺถรณํ นาม จิมิลิกาย สติ ตสฺสา อุปริ, อสติ สุทฺธภูมิยํ อตฺถริตพฺพา กฏสารกาทิ วิกติ. ตฏฺฏิกา นาม ตาลปณฺณาทีหิ กตตฏฺฏิกา. จมฺมกฺขณฺโฑ นาม ยํกิญฺจิ จมฺมํ, สีหจมฺมาทีนญฺหิ ปริหรเณเยว ปริกฺเขโป, เสนาสนปริโภเค ปน อกปฺปิยจมฺมํ นาม นตฺถิ. ปจฺจตฺถรณํ นาม ปาวาโร โกชโวติ เอตฺตกเมว, เสสํ ปากฏเมว. อิติ อิมาสุ ทสสุ เสยฺยาสุ เอกมฺปิ เสยฺยํ อตฺตโน วสฺสคฺเคน คเหตฺวา วุตฺตลกฺขเณ วิหาเร สนฺถริตฺวา วา สนฺถราเปตฺวา วา โย ภิกฺขุ ทิสํคมิโก ยถา ฐปิตํ อุปจิกาหิ น ขชฺชติ, ตถา ฐปนวเสน เนว อุทฺธเรยฺย, น อุทฺธราเปยฺย, ปุริมสิกฺขาปเท วุตฺตนเยน อนาปุจฺฉํ วา คจฺเฉยฺย, ตสฺส ปริกฺขิตฺตสฺส อารามสฺส ปริกฺเขปํ, อปริกฺขิตฺตสฺส อุปจารํ อติกฺกมนฺตสฺส ปฐมปาเท ทุกฺกฏํ, ทุติยปาเท ปาจิตฺติยํ. ยตฺถ ปน อุปจิกาสงฺกา นตฺถิ, ตโต อนาปุจฺฉาปิ คนฺตุํ วฏฺฏติ, อาปุจฺฉนํ ปน วตฺตํ.

In the fifth rule, 'dwelling' refers to a room or any other fully enclosed, secure lodging. What is called 'bedding' is said to be: a mattress, a cimilikā coverlet, an upper cover, a ground cover, a mat, a piece of leather, a sitting cloth, a covering, a grass mat, or a leaf mat. Therein, a cimilikā coverlet is one made to preserve the color of a prepared floor. An upper cover means a suitable covering to be spread over a bed, bench, or the like. A ground cover means, if there is a cimilikā coverlet, what is spread over it; if not, a specially made mat of reed pith or the like, to be spread on the bare ground. A mat means one made of palm leaves or the like. A piece of leather means any leather whatsoever; for indeed, the prohibition regarding the skins of lions and the like is only in carrying them about as personal property; but when used as lodging, there is no such thing as unsuitable leather. A covering means only a cloak or a woolen carpet; the rest are obvious. Thus, if a monk—having taken even one of these ten types of bedding according to his seniority for the rains-residence, and having spread it or had it spread in a dwelling of the aforementioned type—then, being about to depart, neither puts it away himself nor has it put away in such a way that it will not be eaten by termites, or departs without asking leave in the manner described in the previous training rule, for him, when crossing the enclosure of an enclosed monastery or the precinct of an unenclosed one, there is an offense of wrong-doing with the first step, and a pācittiya offense with the second step. However, where there is no suspicion of termites, it is permissible to depart even without asking leave; but to ask leave is the proper conduct.

สาวตฺถิยํ สตฺตรสวคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ สงฺฆิเก วิหาเร เสยฺยํ สนฺถริตฺวา อนุทฺธริตฺวา อนาปุจฺฉา ปกฺกมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ปุคฺคลิเก ติกทุกฺกฏํ, วุตฺตลกฺขณสฺส ปน วิหารสฺส อุปจาเร พหิ อาสนฺเน อุปฏฺฐานสาลาย วา อปริจฺฉนฺนมณฺฑเป วา ปริจฺฉนฺเน วาปิ พหูนํ สนฺนิปาตภูเต รุกฺขมูเล วา สนฺถริตฺวา วา สนฺถราเปตฺวา วา, มญฺจปีฐญฺจ วิหาเร วา วุตฺตปฺปกาเร วิหารูปจาเร วา สนฺถริตฺวา วา สนฺถราเปตฺวา วา อุทฺธรณาทีนิ อกตฺวา คจฺฉนฺตสฺส ทุกฺกฏเมว. อตฺตโน สนฺตเก, วิสฺสาสิกปุคฺคลิเก, อุทฺธรณาทีนิ กตฺวา, ปุริมนเยเนว ปลิพุทฺธํ ฉฑฺเฑตฺวา คมเน, โย จ ‘‘อชฺเชว อาคนฺตฺวา ปฏิชคฺคิสฺสามี’’ติ เอวํ สาเปกฺโข นทิปารํ วา คามนฺตรํ วา คนฺตฺวา ยตฺถสฺส คมนจิตฺตํ อุปฺปนฺนํ, ตตฺเถว ฐิโต กญฺจิ เปเสตฺวา วา อาปุจฺฉติ, นทิปูรราชโจราทีสุ วา เกนจิ ปลิพุทฺโธ น สกฺโกติ ปจฺจาคนฺตุํ, ตสฺส จ, อาปทาสุ จ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วุตฺตลกฺขณเสยฺยา, ตสฺสา สงฺฆิกตา, วุตฺตลกฺขเณ วิหาเร สนฺถรณํ วา สนฺถราปนํ วา, อปลิพุทฺธตา, อาปทาย อภาโว, อนเปกฺขสฺส ทิสาปกฺกมนํ[Pg.204], อุปจารสีมาติกฺกโมติ อิมาเนตฺถ สตฺต องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อนนฺตรสิกฺขาปเท วุตฺตนยาเนวาติ.

At Sāvatthī, concerning the group of seventeen monks, this training rule was laid down regarding the matter of departing without asking leave and without putting away bedding after having spread it out in a dwelling belonging to the Saṅgha. It is a general enactment, not requiring a prior instruction, entailing a threefold pācittiya, and a threefold dukkaṭa in the case of personal property. However, for a monk who spreads out or has bedding spread out in the precinct of a dwelling with the aforementioned characteristics, but outside and nearby—in an attendance hall, an unenclosed pavilion, an enclosed pavilion that is a gathering place for many, or at the foot of a tree—or who spreads out or has spread out a bed or chair in a dwelling or in the precinct of a dwelling of the aforementioned type, and then departs without putting it away and so forth, there is only a dukkaṭa. There is no offense in the case of one's own property or that of a trusted person; when departing having put it away and so forth; when departing having abandoned the encumbered bedding as in the previous case; for one who, being concerned thus, 'I will return today and take care of it,' goes to the other side of a river or to another village, and wherever the thought to travel further arises, staying right there, sends someone or asks leave; for one who, being obstructed by some danger such as a flooding river, the king, or thieves, is unable to return; in cases of danger; and for the insane and others. Herein, these are the seven factors: bedding with the aforementioned characteristics, its being property of the Saṅgha, spreading it out or having it spread out in a dwelling with the aforementioned characteristics, the state of not being encumbered, the absence of danger, the departure to another region of one who is unconcerned, and the crossing of the precinct boundary. The origins and so forth are as stated in the immediately preceding training rule.

ทุติยเสนาสนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the second training rule concerning lodging is completed.

๖. อนุปขชฺชสิกฺขาปทวณฺณนา

6. Explanation of the Training Rule on Encroaching

ฉฏฺเฐ ชานนฺติ ‘‘อนุฏฺฐาปนีโย อย’’นฺติ ชานนฺโต, เตเนวสฺส ปทภาชเน ‘‘วุฑฺโฒ’ติ ชานาติ, ‘คิลาโน’ติ ชานาติ, ‘สงฺเฆน ทินฺโน’ติ ชานาตี’’ติ (ปาจิ. ๑๒๑) วุตฺตํ. วุฑฺโฒ หิ อตฺตโน วุฑฺฒตาย อนุฏฺฐาปนีโย, คิลาโน คิลานตาย, สงฺโฆ ปน ภณฺฑาคาริกสฺส วา ธมฺมกถิกวินยธรคณวาจกาจริยานํ วา พหูปการตํ คุณวิสิฏฺฐตญฺจ สลฺลกฺเขตฺวา ธุววาสตฺถาย วิหารํ สลฺลกฺเขตฺวา สมฺมนฺนิตฺวา เทติ, ตสฺมา ยสฺส สงฺเฆน ทินฺโน, โสปิ อนุฏฺฐาปนีโย. ปุพฺพุปคตนฺติ ปุพฺพํ อุปคตํ. อนุปขชฺชาติ มญฺจปีฐานํ วา ตสฺส วา ภิกฺขุโน ปวิสนฺตสฺส วา นิกฺขมนฺตสฺส วา อุปจารํ อนุปวิสิตฺวา. ตตฺถ มญฺจปีฐานํ ตาว มหลฺลเก วิหาเร สมนฺตา ทิยฑฺโฒ หตฺโถ อุปจาโร, ขุทฺทเก ยโต ปโหติ, ตโต ทิยฑฺโฒ หตฺโถ, ตสฺส ปน ปวิสนฺตสฺส ปาทโธวนปาสาณโต ยาว มญฺจปีฐํ, นิกฺขมนฺตสฺส มญฺจปีฐโต ยาว ปสฺสาวฏฺฐานํ, ตาว อุปจาโร. เสยฺยํ กปฺเปยฺยาติ ตสฺส สมฺพาธํ กตฺตุกามตาย ตสฺมึ อุปจาเร ทสสุ เสยฺยาสุ เอกมฺปิ สนฺถรนฺตสฺส วา สนฺถราเปนฺตสฺส วา ทุกฺกฏํ, ตตฺถ นิสีทนฺตสฺส วา นิปชฺชนฺตสฺส วา ปาจิตฺติยํ, ทฺเวปิ กโรนฺตสฺส ทฺเว ปาจิตฺติยานิ, ปุนปฺปุนํ กโรนฺตสฺส ปโยคคณนาย ปาจิตฺติยํ.

In the sixth, they know, 'This one is not to be displaced.' Knowing this, for that very reason in its word analysis it is said: 'He knows, "He is senior"; he knows, "He is ill"; he knows, "It has been given by the Saṅgha."' Indeed, a senior is not to be displaced on account of his seniority, a sick person on account of his illness. But the Saṅgha, having discerned the great helpfulness and distinguished qualities of the storekeeper, or of the Dhamma-speaker, Vinaya-holder, or teachers who instruct a group, and having discerned a monastery for permanent residence, appoints and gives it. Therefore, one to whom it has been given by the Saṅgha is also not to be displaced. 'Previously occupied' means occupied beforehand. 'Encroaching upon' means having entered the vicinity of a bed or a chair, or of that monk who is either entering or leaving. Therein, regarding a bed or a chair, in a large monastery, the vicinity is one and a half cubits all around; in a small one, from whichever side it is possible, from that side it is one and a half cubits. For one who is entering, the vicinity is from the foot-washing stone as far as the bed or chair; for one who is leaving, from the bed or chair as far as the place for urinating. 'Should prepare a sleeping place' means: due to the desire to cause him inconvenience, for one who spreads or causes to be spread even one of the ten kinds of sleeping places within that vicinity, there is an offense of wrong-doing. For one who sits or lies down there, there is an offense entailing confession. For one who does both, there are two offenses entailing confession. For one who does it again and again, there is an offense entailing confession for each effort.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ อนุปขชฺช เสยฺยกปฺปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ปุคฺคลิเก ติกทุกฺกฏํ, วุตฺตูปจารโต วา พหิ, อุปฏฺฐานสาลาทิเก วา, วิหารสฺส อุปจาเร วา, สนฺถรณสนฺถราปเนสุปิ นิสชฺชสยเนสุปิ ทุกฺกฏเมว. อตฺตโน วา, วิสฺสาสิกสฺส วา สนฺตเก ปน วิหาเร สนฺถรนฺตสฺส, โย จ คิลาโน วา สีตุณฺหปีฬิโต วา ปวิสติ, ตสฺส จ, อาปทาสุ จ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สงฺฆิกวิหารตา, อนุฏฺฐาปนียภาวชานนํ, สมฺพาเธตุกามตา, อุปจาเร นิสีทนํ วา นิปชฺชนํ วาติ อิมาเนตฺถ [Pg.205] จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสทิสาเนว, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนเมวาติ.

At Sāvatthī, concerning the group-of-six bhikkhus, regarding the incident of preparing a sleeping place by encroaching, the rule was laid down. It is a common rule, a rule not requiring authorization, a triple pācittiya. In a privately owned monastery, there is a triple dukkaṭa. Or outside the stated vicinity, or in a service hall and so on, or in the vicinity of the monastery, for spreading or having it spread, and for sitting or sleeping, there is only a dukkaṭa. But in one's own monastery, or in one belonging to a trusted person, for one who spreads a sleeping place; and for one who is sick or afflicted by cold or heat who enters; and in emergencies; and for the insane and so on, there is no offense. The four factors here are: the monastery being Saṅgha property, knowing that he is one who should not be made to get up, the desire to cause inconvenience, and sitting or lying down in the vicinity. The origination and so on are just like the first pārājika, but this is only of painful feeling.

อนุปขชฺชสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Encroaching is concluded.

๗. นิกฺกฑฺฒนสิกฺขาปทวณฺณนา

7. The Explanation of the Training Rule on Expelling

สตฺตเม กุปิโตติ กุทฺโธ. อนตฺตมโนติ อตุฏฺฐจิตฺโต. นิกฺกฑฺเฒยฺย วา นิกฺกฑฺฒาเปยฺย วา ปาจิตฺติยนฺติ เอตฺถ เย อเนกภูมกา ปาสาทา, อเนกโกฏฺฐกานิ วา จตุสฺสาลานิ, ตาทิเสสุ เสนาสเนสุ คเหตฺวา อนฺตรา อฏฺฐเปตฺวา เอเกเนว ปโยเคน อติกฺกาเมนฺตสฺส เอกํ ปาจิตฺติยํ, ฐเปตฺวา ฐเปตฺวา นานาปโยเคหิ อติกฺกาเมนฺตสฺส ทฺวารคณนาย ปาจิตฺติยานิ, หตฺเถน อนามสิตฺวา ‘นิกฺขมา’ติ วตฺวา วาจาย นิกฺกฑฺฒนฺตสฺสาปิ เอเสว นโย. นิกฺกฑฺฒาเปนฺตสฺส ปน ‘นิกฺกฑฺฒา’ติ อาณตฺตมตฺเต ทุกฺกฏํ, สกึ อาณตฺเต ปน ตสฺมึ พหุเกปิ ทฺวาเร นิกฺขมนฺเต อิตรสฺส เอกเมว ปาจิตฺติยํ. สเจ ปน ‘‘เอตฺตกานิ ทฺวารานิ นิกฺกฑฺฒาหี’’ติ วา, ‘‘ยาว มหาทฺวารํ, ตาว นิกฺกฑฺฒาหี’’ติ วา เอวํ นิยเมตฺวา อาณตฺโต โหติ, ทฺวารคณนาย ปาจิตฺติยานิ.

In the seventh: Kupito means angry. Anattamano means with a displeased mind. In the text, 'Should one expel or cause one to be expelled, it is a pācittiya': Here, in such dwellings as multi-storied palaces or four-sided halls with many rooms, for one who, having seized a bhikkhu, causes him to go beyond with a single effort without stopping in between, there is one pācittiya. For one who causes him to go beyond with various efforts, stopping repeatedly, there are pācittiyas according to the count of the doors. Even for one who expels with speech without touching by hand, saying, 'Get out!', this is the same method. But for one who causes another to expel, there is a dukkaṭa at the mere command, 'Expel!'. However, when commanded once, if that person makes the other exit through many doors, for the one who commanded there is only one pācittiya. But if one is commanded having specified, 'Expel him through this many doors,' or, 'Expel him as far as the main door,' there are pācittiyas according to the count of the doors.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ภิกฺขุํ สงฺฆิกา วิหารา นิกฺกฑฺฒนวตฺถุสฺมึ

At Sāvatthī, concerning the group-of-six bhikkhus, regarding the matter of expelling a bhikkhu from a Saṅghika monastery.

ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ปุคฺคลิเก ติกทุกฺกฏํ, ตสฺส ปริกฺขารนิกฺกฑฺฒเน, อุปฏฺฐานสาลาทิกา วิหารูปจารา ตสฺส วา ตสฺส ปริกฺขารสฺส วา นิกฺกฑฺฒเน, อนุปสมฺปนฺนสฺส ปน อนุปสมฺปนฺนปริกฺขารสฺส วา วิหารา วา วิหารูปจารา วา นิกฺกฑฺฒเน นิกฺกฑฺฒาปเน จ ทุกฺกฏเมว. ตญฺจ โข อสมฺพทฺเธสุ ปริกฺขาเรสุ ปริกฺขารคณนาย เวทิตพฺพํ. อตฺตโน วา, วิสฺสาสิกสฺส วา สนฺตกา วิหารา นิกฺกฑฺฒเน, สกลสงฺฆารามโตปิ ภณฺฑนการกสฺส วา ตสฺส ปริกฺขารสฺส วา นิกฺกฑฺฒเน นิกฺกฑฺฒาปเน วา, อตฺตโน วสนฏฺฐานโต อลชฺชิสฺส, อุมฺมตฺตกสฺส, น สมฺมาวตฺตนฺตานํ อนฺเตวาสิกสอวิหาริกานํ, เตสํ ปริกฺขารสฺส วา นิกฺกฑฺฒเน จ, สยํ อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สงฺฆิกวิหาโร[Pg.206], อุปสมฺปนฺนสฺส ภณฺฑนการกภาวาทิวินิมุตฺตตา, โกเปน นิกฺกฑฺฒนํ วา นิกฺกฑฺฒาปนํ วาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

It was laid down. It is a common rule, a rule requiring authorization, a triple pācittiya. In the case of an individually-owned monastery, there is a triple dukkaṭa. For expelling his requisites, or for expelling him or his requisites from a service hall and so on, or from the vicinity of the monastery, there is a dukkaṭa. In the case of an unordained person or the requisites of an unordained person, expelling or causing to be expelled from a monastery or from the vicinity of a monastery, incurs only a dukkaṭa. And this should be understood according to the count of the requisites in the case of requisites that are not bound together. There is no offense in expelling from a monastery that is one's own property or that of an intimate; or in expelling or causing to be expelled a quarrelsome monk or his requisites even from the entire Saṅgha's park; or in expelling from one's own dwelling place one who is shameless, an insane person, or resident pupils and co-residents who do not behave properly, or their requisites; and if one is oneself insane and so on. The three factors here are: the monastery being Saṅgha property, the ordained person being free from the state of being a quarrel-maker and so on, and expelling or causing to be expelled out of anger. The origination and so on are similar to those for taking what is not given, but this one is felt as painful.

นิกฺกฑฺฒนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Expelling is concluded.

๘. เวหาสกุฏิสิกฺขาปทวณฺณนา

8. Explanation of the Training Rule Concerning an Upper-Story Dwelling

อฏฺฐเม อุปริเวหาสกุฏิยาติ อุปริ อจฺฉนฺนตลาย ทฺวิภูมิกกุฏิยา วา ติภูมิกกุฏิยา วา, ปทภาชเน ปน อิธ อธิปฺเปตํ กุฏึ ทสฺเสตุํ ‘‘มชฺฌิมสฺส ปุริสสฺส อสีสฆฏฺฏา’’ติ (ปาจิ. ๑๓๑) วุตฺตํ. อาหจฺจปาทกนฺติ องฺเค วิชฺฌิตฺวา ปเวสิตปาทกํ. อภินิสีเทยฺยาติ อภิภวิตฺวา อชฺโฌตฺถริตฺวา นิสีเทยฺย, ภุมฺมตฺเถ วา เอตํ อุปโยควจนํ, มญฺเจ วา ปีเฐ วา นิสีเทยฺย วา นิปชฺเชยฺย วาติ อตฺโถ. อภีติ อิทํ ปน ปทโสภณตฺเถ อุปสคฺคมตฺตเมว, ตสฺมา โย ภิกฺขุ วุตฺตลกฺขณาย เวหาสกุฏิยา สพฺพนฺติเมน ปริจฺเฉเทน ยาว ปมาณมชฺฌิมสฺส ปุริสสฺส สพฺพโส เหฏฺฐิมาหิ ตุลาหิ สีสํ น ฆฏฺเฏติ, เอตฺตกํ อุจฺจาย ตุลานํ อุปริ ฐปิเต อาหจฺจปาทเก มญฺเจ วา ปีเฐ วา นิสีทติ วา นิปชฺชติ วา, ตสฺส อนุปขชฺชสิกฺขาปเท วุตฺตนเยน ปโยคคณนาย ปาจิตฺติยํ.

In the eighth, regarding an upper-story dwelling: this refers to a two-story or three-story dwelling with an unroofed or unfloored upper level. However, in the word-analysis, to show the dwelling intended here, it is said: 'where the head of a middle-sized man does not strike it' (Pāc. 131). 'With insertable legs' means legs that are inserted by piercing the frame. 'Should sit down upon' means to sit down having overcome and overwhelmed it; or this is a usage-expression in the sense of location, meaning one may sit or lie on a bed or bench. However, the prefix 'abhi-' is merely a particle for embellishment. Therefore, any bhikkhu who, in a dwelling with the described characteristics, with the ultimate limitation that the head of a middle-sized man does not strike the lowest beams at all, sits or lies on a bed or bench with insertable legs placed above beams of such a height, commits a pācittiya offense according to the method stated in the training rule on intruding, counting by instances of effort.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ อุปริเวหาสกุฏิยา อาหจฺจปาทกํ มญฺจํ ปีฐํ สหสา อภินิสีทนอภินิปชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ปุคฺคลิเก ติกทุกฺกฏํ, อตฺตโน วา, วิสฺสาสิกสฺส วา สนฺตเก วิหาเร, อเวหาสกุฏิยา, สีสฆฏฺฏาย, ยสฺส วา เหฏฺฐา ทพฺพสมฺภาราทีนํ นิกฺขิตฺตตฺตา อปริโภคํ โหติ, อุปริตลํ วา ปทรสญฺจิตํ สุธาทิปริกมฺมกตํ วา, ตตฺถ อาหจฺจปาทเก นิสีทนฺตสฺส, โย เจ ตสฺมึ เวหาสฏฺเฐปิ อาหจฺจปาทเก ฐิโต กิญฺจิ คณฺหาติ วา ลคฺคติ วา, ยสฺส จ ปฏาณี ทินฺนา โหติ, ปาทสีสานํ อุปริ อาณี ปเวสิตา, ตตฺถ นิสีทนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สงฺฆิโก วิหาโร, อสีสฆฏฺฏา เวหาสกุฏิ, เหฏฺฐา สปริโภคํ[Pg.207], อปฏาณิทินฺเน อาหจฺจปาทเก นิสีทนํ วา นิปชฺชนํ วาติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

At Sāvatthī, regarding a certain bhikkhu, a rule was established concerning the matter of forcefully sitting or lying down on a bed or bench with insertable legs in an upper-story dwelling. It is a general enactment, not by command, a threefold pācittiya offense; in a private dwelling, it is a threefold dukkaṭa offense. There is no offense if it is in a dwelling belonging to oneself or a trusted person; in a dwelling without an upper story; in one where the head strikes the ceiling; where the space below is unusable because goods and materials have been stored there; or if the upper floor is covered with planks or finished with plaster, etc. There is no offense for one sitting on furniture with insertable legs in those places; nor for someone who, while standing on such furniture with insertable legs in that upper-story space, takes something or hangs something up; nor for one sitting there where the cross-braces have been fixed and bolts are inserted above the tops of the legs. And for the insane, etc., there is no offense. A dwelling belonging to the Sangha, an upper-story dwelling where the head does not strike the ceiling, usable space below, and sitting or lying on furniture with insertable legs for which cross-braces have not been fixed—these are the four factors for the offense here. The origins, etc., are similar to the case of goat's wool.

เวหาสกุฏิสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning an upper-story dwelling is concluded.

๙. มหลฺลกวิหารสิกฺขาปทวณฺณนา

9. Commentary on the Training Rule Concerning a Large Dwelling

นวเม มหลฺลกนฺติ สสฺสามิกํ. วิหารนฺติ อุลฺลิตฺตาวลฺลิตฺตํ. ยาว ทฺวารโกสาติเอตฺถ ทฺวารโกโส นาม อุกฺกฏฺฐปริจฺเฉเทน ปิฏฺฐสงฺฆาฏสฺส สามนฺตา อฑฺฒเตยฺยหตฺโถ ปเทโส. อคฺคฬฏฺฐปนายาติ สกวาฏกสฺส ทฺวารพนฺธสฺส นิจฺจลภาวตฺถาย. กวาฏญฺหิ ลหุปริวตฺตกํ วิวรณกาเล ภิตฺตึ อาหนติ, ปิทหนกาเล ทฺวารพนฺธํ. เตน อาหเนน ภิตฺติ กมฺปติ, ตโต มตฺติกา จลติ, จลิตฺวา สิถิลา วา โหติ ปตติ วา, เตนาห ภควา ‘‘ยาว ทฺวารโกสา อคฺคฬฏฺฐปนายา’’ติ. ตตฺถ กิญฺจาปิ ‘‘อิทํ นาม กตฺตพฺพ’’นฺติ เนว มาติกายํ, น ปทภาชเน วุตฺตํ, อฏฺฐุปฺปตฺติยํ ปน ‘‘ปุนปฺปุนํ ฉาทาเปสิ, ปุนปฺปุนํ เลปาเปสี’’ติ (ปาจิ. ๑๓๔) อธิการโต ยาว ทฺวารโกสา อคฺคฬฏฺฐปนาย ปุนปฺปุนํ ลิมฺปิตพฺโพ วา เลปาเปตพฺโพ วาติ เอวมตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ. อาโลกสนฺธิปริกมฺมายาติเอตฺถ อาโลกสนฺธีติ วาตปานกวาฏกา วุจฺจนฺติ. เต วิวรณกาเล วิทตฺถิมตฺตมฺปิ อติเรกมฺปิ ภิตฺติปฺปเทสํ ปหรนฺติ, อุปจาโร ปเนตฺถ สพฺพทิสาสุ ลพฺภติ, ตสฺมา สพฺพทิสาสุ กวาฏวิตฺถารปฺปมาโณ โอกาโส อาโลกสนฺธิปริกมฺมตฺถาย ลิมฺปิตพฺโพ วา เลปาเปตพฺโพ วาติ อยเมตฺถ อธิปฺปาโย.

In the ninth, 'large' (mahallaka) means 'with an owner'. 'Dwelling' means one plastered inside and outside. 'Up to the doorframe area'—here, 'doorframe area' means, by the maximum measure, an area of two and a half cubits around the doorframe. 'For placing the bolt'—this is for the purpose of the stability of the doorframe together with its door-leaf. For the door-leaf, being easily turned, strikes the wall when opened and the doorframe when closed. Due to this striking, the wall shakes, and from that, the plaster moves; having moved, it either becomes loose or it falls. Therefore, the Blessed One said, 'Up to the doorframe area for placing the bolt.' Here, although it is not stated in either the Mātikā or in the word-analysis that 'This particular thing should be done,' in the origin story, due to the governing clause, 'He repeatedly had it roofed, repeatedly had it plastered' (Pāc. 134), the meaning should be understood thus: up to the doorframe area for placing the bolt, one should repeatedly plaster or have it plastered. 'For the preparation of the window-opening'—here, 'window-opening' refers to the window shutters. When opened, they strike an area of the wall by a span or even more. The surrounding area here is to be considered in all directions. Therefore, in all directions, a space the measure of the shutter's width should be plastered or have plastered for the preparation of the window-opening—this is the intention here.

เอวํ เลปกมฺเม ยํ กตฺตพฺพํ, ตํ ทสฺเสตฺวา อิทานิ ฉทเน กตฺตพฺพํ ทสฺเสตุํ ทฺวตฺติจฺฉทนสฺสาติอาทิมาห. ตตฺถ ทฺวตฺติจฺฉทนสฺส ปริยายนฺติ ฉทนสฺส ทฺวตฺติปริยายํ, ปริยายํ วุจฺจติ ปริกฺเขโป, ปริกฺเขปทฺวยํ วา ปริกฺเขปตฺตยํ วา อธิฏฺฐาตพฺพนฺติ อตฺโถ. อปฺปหริเต ฐิเตนาติ อหริเต ฐิเตน. หริตนฺติ เจตฺถ สตฺตธญฺญาทิเภทํ ปุพฺพณฺณํ, มุคฺคมาสติลกุลตฺถอลาพุกุมฺภณฺฑาทิเภทญฺจ อปรณฺณํ อธิปฺเปตํ. ยํ ตสฺมึ เขตฺเต วุตฺตํ [Pg.208] น ตาว สมฺปชฺชติ, วสฺเส ปน ปติเต สมฺปชฺชิสฺสติ, ตมฺปิ หริตสงฺขเมว คจฺฉติ. ตสฺมา ตสฺมึ ฐตฺวา อธิฏฺฐหนฺโต ทุกฺกฏํ อาปชฺชติ. อปฺปหริเต ฐตฺวา อธิฏฺฐหนฺตสฺสาปิ อยํ ปริจฺเฉโท, ปิฏฺฐิวํสสฺส วา กูฏาคารถูปิกาย วา ปสฺเส นิสินฺโน ปุริโส ฉทนมุขวฏฺฏิอนฺเตน โอโลเกนฺโต ยสฺมึ ภูมิภาเค ฐิตํ ภิกฺขุํ ปสฺสติ, ยสฺมิญฺจ ฐิโต ตํ อุปริ นิสินฺนกํ ตเถว อุลฺโลเกนฺโต ปสฺสติ, ตสฺมึ ฐาตพฺพํ, ตสฺส อนฺโต อหริเตปิ ฐาตุํ น ลภติ. ตโต เจ อุตฺตรีติ มคฺเคน ฉาทิยมาเน ติณฺณํ มคฺคานํ, ปริยาเยน ฉาทิยมาเน ติณฺณํ ปริยายานํ อุปริ อิฏฺฐกสิลาสุธาหิ ฉาทิยมาเน อิฏฺฐกสิลาสุธาปิณฺฑคณนาย, ติณปณฺเณหิ ฉาทิยมาเน ปณฺณคณนาย เจว ติณมุฏฺฐิคณนาย จ ปาจิตฺติยํ.

Having thus shown what is to be done in the work of plastering, He now, in order to show what is to be done in roofing, spoke the passage beginning with 'for a roof of two or three layers'. Therein, 'courses for a roof of two or three layers' means two or three courses of the roof. A 'course' (pariyāya) is called an 'enclosure' (parikkhepa). The meaning is that a twofold enclosure or a threefold enclosure is to be determined. 'By one standing on a non-green spot' means standing on a non-green spot. And here, by 'green' is meant the early crop, of the seven kinds of grain and so on, and the later crop, of green gram, black gram, sesame, horse gram, gourds, pumpkins, and so on. Whatever is sown in that field has not yet come to fruition, but when the rain falls, it will come to fruition; that too is counted as 'green'. Therefore, one who, standing there, makes a determination incurs a dukkaṭa offense. Even for one who makes a determination while standing on a non-green spot, this is the boundary: a person sitting beside the ridge-pole or the pinnacle of a gabled dwelling, looking down along the edge of the roof-eave, sees a bhikkhu standing on a certain portion of ground, and from which spot the standing bhikkhu, looking up in the same way, sees the person sitting above—one should stand on that spot. Within that boundary, one is not permitted to stand, even on a non-green spot. If it is beyond that: when roofing is done by way of rows, for what is beyond three rows; when roofing is done by way of circumferential layers, for what is beyond three layers; when roofing with bricks, stones, or plaster, there is a pācittiya offense for every count of brick, stone, or lump of plaster; when roofing with grass or leaves, there is a pācittiya offense for every count of leaves and for every handful of grass.

โกสมฺพิยํ ฉนฺนตฺเถรํ อารพฺภ ปุนปฺปุนํ ฉาทาปนเลปาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อูนทฺวตฺติปริยาเย อติเรกสญฺญิโน เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. เสตวณฺณาทิกรเณ, ทฺวตฺติปริยาเย วา อูนกทฺวตฺติปริยาเย วา, เลณคุหาติณกุฏิกาทีสุ, อญฺญสฺสตฺถาย, อตฺตโน ธเนน กาเรนฺตสฺส, วาสาคารํ ฐเปตฺวา เสสานิ อธิฏฺฐหนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. มหลฺลกวิหารตา, อตฺตโน วาสาคารตา, อุตฺตริ อธิฏฺฐานนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สญฺจริตฺเต วุตฺตนยาเนวาติ.

In Kosambī, regarding the elder Channa, this was laid down concerning the matter of repeatedly having roofing and plastering done. It is a general enactment, not involving an injunction, a threefold pācittiya offense. For one who perceives it as more when it is less than two or three layers of roofing, or for one who is doubtful, there is a dukkaṭa offense. There is no offense in the act of whitewashing and the like; whether it is two or three layers of roofing or less than two or three layers; in caves, grottoes, grass-roofed huts, and the like; for the sake of another; for one having it done with one's own wealth; for one who makes a determination for other buildings, excluding the dwelling place; and for the insane and the like. The three factors here are: it being a large monastery, it being one's own dwelling place, and a determination beyond this. The origins and so forth are just as stated in the Sañcaritta section.

มหลฺลกวิหารสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule Concerning Large Monasteries is concluded.

๑๐. สปฺปาณกสิกฺขาปทวณฺณนา

10. The Commentary on the Training Rule Concerning Living Beings

ทสเม ชานํ สปฺปาณกนฺติ ‘‘สปฺปาณกํ เอต’’นฺติ ทิสฺวา วา สุตฺวา วา เยน เกนจิ อากาเรน ชานนฺโต. สิญฺเจยฺย วา สิญฺจาเปยฺย วาติ เตน อุทเกน สยํ วา สิญฺเจยฺย, อญฺญํ วา อาณาเปตฺวา สิญฺจาเปยฺย. ตตฺถ ธารํ อวิจฺฉินฺทิตฺวา สิญฺจนฺตสฺส เอกสฺมึ ฆเฏ เอกาว อาปตฺติ, วิจฺฉินฺทนฺตสฺส ปโยคคณนาย อาปตฺติโย. มาติกํ ปมุขํ กโรติ, ทิวสมฺปิ สนฺทตุ, เอกาว อาปตฺติ. ตตฺถ ตตฺถ พนฺธิตฺวา อญฺญโต เนนฺตสฺส ปโยคคณนาย อาปตฺติโย. พหุกมฺปิ ติณปณฺณสาขาทึ เอกปฺปโยเคน [Pg.209] อุทเก ปกฺขิปนฺตสฺส เอกาว อาปตฺติ, เอเกกํ ปกฺขิปนฺตสฺส ปโยคคณนาย อาปตฺติโย. อิทญฺจ ยํ เอวํ ปกฺขิปิยมาเน ปริยาทานํ คจฺฉติ, อาวิลํ วา โหติ, ยถา ปาณกา มรนฺติ, ตาทิสํ สนฺธาย วุตฺตํ, น มหาอุทกํ. สิญฺจาปเน อาณตฺติยา ทุกฺกฏํ, เอกาณตฺติยา พหุกมฺปิ สิญฺจตุ, อาณาปกสฺส เอกเมว ปาจิตฺติยํ.

In the tenth, 'knowing it contains living beings' means knowing by seeing, by hearing, or by some other means that 'this contains living beings.' 'One might sprinkle or cause to be sprinkled' means one might sprinkle that water oneself, or, having commanded another, cause it to be sprinkled. In that case, for one who sprinkles without interrupting the flow from a single pot, there is only one offense. For one who interrupts it, there are offenses according to the number of efforts. If one directs a water channel, let it flow even for a whole day, there is only one offense. For one who dams it up in various places and diverts it elsewhere, there are offenses according to the number of efforts. For one who puts a large amount of grass, leaves, branches, and so on into the water with a single effort, there is only one offense. For one who puts them in one by one, there are offenses according to the number of efforts. And this is said with reference to such water that, when things are put into it in this way, it is used up or becomes turbid, in such a way that the living beings die; it is not said with reference to a large body of water. In causing it to be sprinkled, there is a dukkaṭa offense for the command. By a single command, even if much is sprinkled, for the one who commands there is only one pācittiya offense.

อาฬวิยํ อาฬวเก ภิกฺขู อารพฺภ สิญฺจนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, อปฺปาณเก สปฺปาณกสญฺญิโน, อุโภสุ เวมติกสฺส ทุกฺกฏํ. อปฺปาณกสญฺญิโน, อสญฺจิจฺจ อสฺสติยา วา สิญฺจนฺตสฺส, อชานนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุทกสฺส สปฺปาณกตา, ‘‘สิญฺจเนน ปาณกา มริสฺสนฺตี’’ติ ชานนํ, ตญฺจ อุทกํ ตาทิสเมว, วินา วธกเจตนาย เยน เกนจิ กรณีเยน ติณาทีนํ สิญฺจนนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ปณฺณตฺติวชฺชํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

It was laid down in Āḷavī concerning the bhikkhus of Āḷavaka, regarding the act of sprinkling. It is a general enactment, involving an injunction. For one who perceives living beings in water that has no living beings, and for one who is uncertain in both cases, there is a dukkaṭa offense. For one who perceives no living beings, for one sprinkling unintentionally or through lack of mindfulness, for one not knowing, and for the insane, etc., there is no offense. The state of the water having living beings; the knowledge that 'by sprinkling, the living beings will die'; that water being of such a kind; and the sprinkling of grass, etc., for some necessary purpose without the intention to kill—these are the four factors here. The origins, etc., are similar to those of taking what is not given. But this is an offense by enactment, involving three mental processes and three feelings.

สปฺปาณกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule Concerning Living Beings is concluded.

ภูตคามวคฺโค ทุติโย.

The Second Chapter: The Plant Kingdom.

๓. โอวาทวคฺโค

3. The Chapter on Admonition

๑. โอวาทสิกฺขาปทวณฺณนา

1. The Commentary on the Training Rule on Admonition

โอวาทวคฺคสฺส ปฐเม อสมฺมโตติ ยา อฏฺฐงฺคสมนฺนาคตสฺส ภิกฺขุโน ภควตา ญตฺติจตุตฺเถน กมฺเมน (ปาจิ. ๑๔๖) ภิกฺขุโนวาทกสมฺมุติ อนุญฺญาตา, ตาย อสมฺมโต. โอวเทยฺยาติ ภิกฺขุนิสงฺฆํ วา สมฺพหุลา วา เอกํ ภิกฺขุนึ วา ‘‘วสฺสสตูปสมฺปนฺนาย ภิกฺขุนิยา ตทหุปสมฺปนฺนสฺส ภิกฺขุโน อภิวาทนํ ปจฺจุฏฺฐานํ อญฺชลิกมฺมํ สามีจิกมฺมํ กาตพฺพ’’นฺติ อาทิเก (จูฬว. ๔๐๓) อฏฺฐ ครุธมฺเม โอวาทวเสน โอสาเรนฺโต โอวเทยฺย. ปาจิตฺติยนฺติ โอวาทปริโยสาเน ปาจิตฺติยํ.

In the first of the Ovādavagga: 'not appointed' means not appointed by that appointment as an instructor of bhikkhunīs which was permitted by the Blessed One for a bhikkhu endowed with eight factors by means of a formal act with a motion as the fourth part. 'Should instruct' means one would instruct the community of bhikkhunīs, or many bhikkhunīs, or a single bhikkhunī, reciting by way of instruction the eight grave rules, such as: "A bhikkhunī who has been fully ordained for a hundred years must perform greeting, rising, salutation with joined palms, and proper duties for a bhikkhu ordained that very day." 'Pācittiya' means there is a pācittiya offense at the conclusion of the instruction.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ โอวทนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, อญฺเญน วา ธมฺเมน ภิกฺขุนีสุ อุปสมฺปนฺนมตฺตํ วา โอวทโต ทุกฺกฏํ. สมฺมตสฺสาปิ ตญฺเจ สมฺมุติกมฺมํ อธมฺมกมฺมํ โหติ, ตสฺมึ อธมฺมกมฺเม อธมฺมกมฺมสญฺญิโน วคฺเค ภิกฺขุนิสงฺเฆ โอวทโต [Pg.210] ติกปาจิตฺติยํ, ตถา เวมติกสฺส ธมฺมกมฺมสญฺญิโน จาติ นว ปาจิตฺติยานิ, สมคฺเคปิ ภิกฺขุนิสงฺเฆน วาติ อธมฺมกมฺมวเสน อฏฺฐารส. สเจ ปน ตํ ธมฺมกมฺมํ โหติ, ‘‘ธมฺมกมฺเม ธมฺมกมฺมสญฺญี สมคฺคํ ภิกฺขุนิสงฺฆํ สมคฺคสญฺญี โอวทตี’’ติ (ปาจิ. ๑๕๑) อิทํ อวสานปทํ ฐเปตฺวา เตเนว นเยน สตฺตรส ทุกฺกฏานิ, ‘‘สมคฺคมฺหายฺยา’’ติ จ วุตฺเต อญฺญํ ธมฺมํ, ‘‘วคฺคมฺหายฺยา’’ติ จ วุตฺเต อฏฺฐ ครุธมฺเม ภณนฺตสฺส, โอวาทญฺจ อนิยฺยาเตตฺวา อญฺญํ ธมฺมํ ภณนฺตสฺส ทุกฺกฏเมว. โย ปน ธมฺมกมฺเม ธมฺมกมฺมสญฺญี สมคฺคํ ภิกฺขุนิสงฺฆํ สมคฺคสญฺญี โอวทติ, ครุธมฺมปาฬึ อุทฺเทสํ เทติ, ปริปุจฺฉํ เทติ, ‘‘โอสาเรหิ อยฺยา’’ติ วุจฺจมาโน โอสาเรติ, ปญฺหํ ปุฏฺโฐ กเถติ, ภิกฺขุนีนํ สุณมานานํ อญฺญสฺสตฺถาย ภณติ, สิกฺขมานาย วา สามเณริยา วา ภณติ, ตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อสมฺมตตา, ภิกฺขุนิยา ปริปุณฺณูปสมฺปนฺนตา, โอวาทวเสน อฏฺฐครุธมฺมภณนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปทโสธมฺมสทิสาเนวาติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six bhikkhus regarding the matter of admonition. It is a non-general enactment, not involving an injunction. For one who admonishes with another teaching, or who admonishes a bhikkhunī who is merely fully ordained, there is a dukkaṭa offense. Even for one who is appointed, if that act of appointment is an unlawful act, for one who, perceiving it as an unlawful act, admonishes a divided community of bhikkhunīs, there is a threefold pācittiya offense; the same applies to one who is uncertain and to one who perceives it as a lawful act, making nine pācittiya offenses. And also in the case of a united community of bhikkhunīs, there are nine more, thus by way of an unlawful act, there are eighteen pācittiya offenses. But if that act is a lawful act, setting aside this final phrase, 'in a lawful act, perceiving it as a lawful act, he admonishes a united community of bhikkhunīs, perceiving it as united,' by that same method there are seventeen dukkaṭa offenses. And when it is said, 'Venerable sirs, we are united,' for one who teaches another Dhamma; and when it is said, 'Venerable sirs, we are divided,' for one who recites the eight grave rules; and for one who teaches another Dhamma without having delivered the admonition, it is just a dukkaṭa offense. But as for one who, in a lawful act, perceiving it as a lawful act, admonishes a united community of bhikkhunīs, perceiving it as united; who gives the summary recitation of the Garudhamma Pāḷi; who gives the explanation upon repeated questioning; who, when told, 'Venerable sir, please recite,' recites; who, when asked a question, answers it; who speaks for the benefit of another while the bhikkhunīs are listening; or who speaks to a probationer or a female novice—for him, and for the insane, etc., there is no offense. Non-appointment, the bhikkhunī's full ordination, and the recitation of the eight grave rules by way of admonition—these are the three factors here. The origins, etc., are just like those of the Padasodhamma.

โอวาทสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule on Admonition is concluded.

๒. อตฺถงฺคตสิกฺขาปทวณฺณนา

2. The Commentary on the Training Rule concerning Sunset

ทุติเย โอวเทยฺยาติ อฏฺฐครุธมฺเมหิ วา อญฺเญน วา ธมฺเมน โอวทนฺตสฺส สมฺมตสฺสาปิ ปาจิตฺติยเมว.

In the second training rule: For one who admonishes, whether by the eight grave rules or by another teaching, even if he has been appointed, it is just a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ อายสฺมนฺตํ จูฬปนฺถกํ อารพฺภ อตฺถงฺคเต สูริเย โอวทนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, สูริเย อตฺถงฺคเต อตฺถงฺคตสญฺญิโน เวมติกสฺส วา, เอกโตอุปสมฺปนฺนํ โอวทนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ. ปุริมสิกฺขาปเท วิย อุทฺเทสาทินเยน อนาปตฺติ. อตฺถงฺคตสูริยตา, ปริปุณฺณูปสมฺปนฺนตา, โอวทนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปทโสธมฺมสทิสาเนวาติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the venerable Cūḷapanthaka regarding the matter of advising when the sun had set. It is a non-general rule, not requiring a command, entailing a triple pācittiya. There is an offense of wrong-doing for one who advises when the sun has not yet set while perceiving it as set, or while being in doubt; and for one who advises a bhikkhunī ordained in one Saṅgha. As in the previous training rule, there is no offense by way of recitation, etc. Here, there are these three factors: the sun having set, the bhikkhunī being fully ordained, and the giving of advice. The origins, etc., are similar to those in the Padasodhamma case.

อตฺถงฺคตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning sunset is concluded.

๓. ภิกฺขุนุปสฺสยสิกฺขาปทวณฺณนา

3. Commentary on the Training Rule concerning a Bhikkhunī's Residence

ตติเย [Pg.211] ภิกฺขุนุปสฺสยนฺติ ภิกฺขุนิยา เอกรตฺตํ วสนฏฺฐานมฺปิ. โอวเทยฺยาติ อิธ ครุธมฺเมหิ โอวทนฺตสฺเสว ปาจิตฺติยํ. สเจ ปน อสมฺมโต โหติ, ทฺเว ปาจิตฺติยานิ. สเจ ปน สูริเยปิ อตฺถงฺคเต โอวทติ, ตีณิ โหนฺติ. สมฺมตสฺส ปน รตฺตึ โอวทนฺตสฺสปิ ทฺเว เอว โหนฺติ. สมฺมตตฺตา หิ ภิกฺขุสฺส ครุธมฺโมวาทมูลกํ ปาจิตฺติยํ นตฺถิ. คิลานาติ น สกฺโกติ โอวาทาย วา สํวาสาย วา คนฺตุํ.

In the third rule, 'bhikkhunupassaya' means a place where a bhikkhunī stays, even for one night. 'Should advise'—here, there is a pācittiya only for one who advises by means of the weighty rules. But if he is unappointed, there are two pācittiyas. But if he advises even when the sun has set, there are three. But for one who is appointed, even when advising at night, there are only two. For, because a bhikkhu is appointed, there is no pācittiya rooted in advising by means of the weighty rules. 'Sick' means she is unable to go for receiving instruction or for communion.

สกฺเกสุ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ภิกฺขุนุปสฺสยํ อุปสงฺกมิตฺวา โอวทนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร สมยา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺนาย อุปสมฺปนฺนสญฺญิโน เวมติกสฺส วา, เอกโตอุปสมฺปนฺนํ เยน เกนจิ, อิตรํ อญฺเญน ธมฺเมน โอวทนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ. สมเย, อนุปสมฺปนฺนาย, ปุริมสิกฺขาปเท วิย อุทฺเทสาทินเยน จ อนาปตฺติ. อุปสฺสยูปคมนํ, ปริปุณฺณูปสมฺปนฺนตา, สมยาภาโว, ครุธมฺเมหิ โอวทนนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมกถินสทิสานิ, อิทํ ปน กิริยํ โหตีติ.

It was laid down among the Sakyans concerning the group-of-six bhikkhus, regarding the matter of going to the bhikkhunīs’ residence to give admonition. 'Except at the proper time'—this is a supplementary rule here. It is a non-general rule, not requiring a command, entailing a triple pācittiya. There is an offense of wrong-doing for one who advises a woman who is not fully ordained while perceiving her as fully ordained, or being in doubt; for one who advises a bhikkhunī ordained in one Saṅgha with any kind of teaching; and for one who advises another (i.e., a fully ordained bhikkhunī) with a different Dhamma (i.e., other than the weighty rules). There is no offense when advising at the proper time; when advising one who is not fully ordained; and, as in the previous training rule, by way of recitation, etc. Going to the residence, the bhikkhunī being fully ordained, the absence of a proper time, and admonishing with the weighty rules—these are the four factors here. The origins, etc., are similar to the first kathina case, but this is an action.

ภิกฺขุนุปสฺสยสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning a bhikkhunī's residence is concluded.

๔. อามิสสิกฺขาปทวณฺณนา

4. Commentary on the Training Rule concerning Material Gain

จตุตฺเถ อามิสเหตูติ จีวราทีนํ อญฺญตรเหตุ. ภิกฺขูติ สมฺมตา ภิกฺขู อิธาธิปฺเปตา. ปาจิตฺติยนฺติ เอวรูเป ภิกฺขู อวณฺณกามตาย เอวํ ภณนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ.

In the fourth, 'for the sake of material gain' means for the sake of one or another among robes and so forth. By 'bhikkhus', appointed bhikkhus are intended here. As for 'pācittiya', for one who speaks thus about such bhikkhus out of a desire for their disrepute, a pācittiya offense is incurred.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ‘‘อามิสเหตุ โอวทนฺตี’’ติ ภณนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ธมฺมกมฺเม ติกปาจิตฺติยํ, อธมฺมกมฺเม ติกทุกฺกฏํ, อสมฺมตํ อุปสมฺปนฺนญฺจ, อนุปสมฺปนฺนญฺจ สมฺมตํ วา อสมฺมตํ วา เอวํ ภณนฺตสฺส ทุกฺกฏเมว. ตตฺถ โย ภิกฺขุ กาเล สมฺมุตึ ลภิตฺวา สามเณรภูมิยํ สณฺฐิโต, อยํ สมฺมโต นาม อนุปสมฺปนฺโน. ปกติยา จีวราทิเหตุ โอวทนฺตํ ปน เอวํ ภณนฺตสฺส[Pg.212], อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปสมฺปนฺนตา, ธมฺเมน ลทฺธสมฺมุติตา, อนามิสนฺตรตา, อวณฺณกามตาย เอวํ ภณนนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนเมวาติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six bhikkhus regarding the matter of stating, 'They give exhortation for the sake of material gain.' It is a non-general ruling, not requiring a command. In a lawful act, it is a triple pācittiya; in an unlawful act, it is a triple dukkaṭa. For speaking thus about an unappointed ordained bhikkhu, or about an unordained person whether appointed or not, there is only a dukkaṭa offense. Herein, whoever, having received appointment when he was a bhikkhu, is now established in the state of a novice—this one is called an 'appointed unordained one'. However, for one who speaks thus about a person who by nature gives exhortation for the sake of robes, etc., and for the insane and so forth, there is no offense. Being ordained, having received appointment lawfully, not having material gain as an inner motive, and speaking thus out of a desire for disrepute—these are the four factors here. The origins and so forth are similar to theft; this, however, is only of painful feeling.

อามิสสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning material gain is concluded.

๕. จีวรทานสิกฺขาปทวณฺณนา

5. Commentary on the Training Rule on Giving a Robe

ปญฺจเม สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ จีวรทานวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสกถามคฺโค ปเนตฺถ จีวรปฺปฏิคฺคหณสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺโพ. ตตฺร หิ ภิกฺขุ ปฏิคฺคาหโก, อิธ ภิกฺขุนี, อยํ วิเสโส, เสสํ ตาทิสเมวาติ.

In the fifth, laid down in Sāvatthī concerning a certain bhikkhu regarding the matter of giving a robe, the rest of the narrative sequence should be understood here by the same method as stated in the training rule on accepting a robe. For there, the bhikkhu is the recipient; here, it is the bhikkhunī. This is the difference; the rest is just the same.

จีวรทานสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule on giving a robe is concluded.

๖. จีวรสิพฺพนสิกฺขาปทวณฺณนา

6. Commentary on the Training Rule on Sewing a Robe

ฉฏฺเฐ จีวรนฺติ นิวาสนปารุปนุปคํ. สิพฺเพยฺย วา สิพฺพาเปยฺยา วาติ เอตฺถ สยํ สิพฺพนฺตสฺส สูจึ ปเวเสตฺวา ปเวเสตฺวา นีหรเณ ปาจิตฺติยํ, สตกฺขตฺตุมฺปิ วิชฺฌิตฺวา สกึ นีหรนฺตสฺส เอกเมว ปาจิตฺติยํ. ‘สิพฺพา’ติ วุตฺโต ปน สเจปิ สพฺพํ สูจิกมฺมํ นิฏฺฐาเปติ, อาณาปกสฺส เอกเมว ปาจิตฺติยํ. อถ ‘‘ยํ เอตฺถ จีวเร กตฺตพฺพํ, สพฺพํ ตํ ตว ภาโร’’ติ วุตฺโต นิฏฺฐาเปติ, ตสฺส อาราปเถ อาราปเถ ปาจิตฺติยํ. อาณาปกสฺส เอกวาจาย สมฺพหุลานิปิ, ปุนปฺปุนํ อาณตฺติยํ ปน วตฺตพฺพเมว นตฺถิ.

In the sixth, the word ‘robe’ means what is suitable for wearing as a lower garment or for draping as an upper garment. In the text ‘Should sew or should cause to be sewn,’ for one who sews it himself, a pācittiya is incurred for withdrawing the needle after inserting it. Even if he pierces it a hundred times but withdraws it only once, only one pācittiya is incurred. However, if, being told ‘Sew,’ he completes all the needlework, the one who gave the order incurs only one pācittiya. But if, being told, ‘Whatever is to be done on this robe, all that is your responsibility,’ he completes it, for him a pācittiya is incurred for each and every stitch-path. For the one who gives the order, many pācittiyas are incurred even by a single utterance; but in the case of repeated orders, there is nothing even to be said.

สาวตฺถิยํ อุทายิตฺเถรํ อารพฺภ จีวรสิพฺพนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ญาติกาย อญฺญาติกสญฺญิโน วา เวมติกสฺส วา, เอกโตอุปสมฺปนฺนาย สิพฺพนฺตสฺส จ ทุกฺกฏํ. อญฺญํ ถวิกาทิปริกฺขารํ สิพฺพนฺตสฺส, ญาติกาย, สิกฺขมานสามเณรีนญฺจ จีวรมฺปิ สิพฺพนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา สนฺตกตา[Pg.213], นิวาสนปารุปนุปคตา, วุตฺตลกฺขณํ สิพฺพนํ วา สิพฺพาปนํ วาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สญฺจริตฺตสทิสาเนวาติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the elder Udāyi, in connection with the matter of sewing a robe. It is a non-general rule, with an order, and a threefold pācittiya. For one who sews for a related bhikkhunī while perceiving her as unrelated, or while being in doubt, and for one who sews for a bhikkhunī ordained in one Saṅgha, a dukkaṭa is incurred. For one who sews other requisites such as bags, and for one who sews a robe for a related bhikkhunī, or for a sikkhamānā or a sāmaṇerī, and for one who is insane, etc., there is no offense. The fact of it being the property of an unrelated bhikkhunī, the fact of it being suitable for wearing as a lower garment or for draping as an upper garment, and sewing it oneself or causing another to sew it with the characteristics mentioned—these are the three factors here. The origins and so forth are just like those of the Sañcaritta rule.

จีวรสิพฺพนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule on sewing a robe is concluded.

๗. สํวิธานสิกฺขาปทวณฺณนา

7. Commentary on the Training Rule on Arranging

สตฺตเม สํวิธายาติ สํวิทหิตฺวา, คมนกาเล สงฺเกตํ กตฺวาติ อตฺโถ. เอกทฺธานมคฺคนฺติ เอกํ อทฺธานสงฺขาตํ มคฺคํ, เอกโต วา อทฺธานมคฺคํ. สตฺถคมนีโยติ สตฺเถน สทฺธึ คนฺตพฺโพ, เสสํ อุตฺตานปทตฺถเมว. อยํ ปเนตฺถ วินิจฺฉโย – อกปฺปิยภูมิยํ สํวิทหนฺตสฺส สํวิทหนปจฺจยา ตาว ทุกฺกฏํ. ตตฺถ ฐเปตฺวา ภิกฺขุนุปสฺสยํ อนฺตรารามํ อาสนสาลํ ติตฺถิยเสยฺยญฺจ เสสา อกปฺปิยภูมิ, ตตฺถ ฐตฺวา สํวิทหนฺตสฺสาติ อตฺโถ. สํวิทหิตฺวา ปน ‘‘อชฺช วา สฺเว วา’’ติ นิยมิตํ กาลํ วิสงฺเกตํ อกตฺวา, ทฺวารวิสงฺเกตํ ปน มคฺควิสงฺเกตํ วา กตฺวาปิ ภิกฺขุนิยา สทฺธึ คจฺฉนฺตสฺส ยาว อาสนฺนสฺสาปิ อญฺญสฺส คามสฺส ‘‘อยํ อิมสฺส อุปจาโร’’ติ มนุสฺเสหิ ฐปิตํ อุปจารํ น โอกฺกมติ, ตาว อนาปตฺติ. ตํ โอกฺกมนฺตสฺส ปน ปฐมปาเท ทุกฺกฏํ, ทุติยปาเท ปาจิตฺติยํ, อิติ คามูปจาโรกฺกมนคณนาย ปาจิตฺติยานิ. อทฺธโยชนาติกฺกเม ปน คาเม อสติ อทฺธโยชนคณนาย ปาจิตฺติยํ.

In the seventh, ‘having arranged’ means having made an arrangement; that is, having made an agreement at the time of going. ‘A single journey-road’ means a road reckoned as one journey, or a long road to be traveled together. ‘To be traveled with a caravan’ means to be traveled together with a company; the rest has an obvious meaning. Herein is the decision: For one who makes an arrangement in an improper place, there is, to begin with, a dukkaṭa offense on account of the act of arranging. Therein, excluding a bhikkhunī's residence, a monastery within a village, an eating hall, and a heretic's lodging, the remaining area is an improper place; the meaning is 'for one who makes an arrangement while standing there'. But, having made an arrangement, for one going with a bhikkhunī without breaking the agreement regarding the fixed time, such as 'today' or 'tomorrow', as long as one does not enter the vicinity established by people for another, even a nearby, village, as 'this is its vicinity', so long there is no offense. For one who enters it, however, there is a dukkaṭa offense at the first step, and a pācittiya offense at the second step; thus, there are pācittiya offenses according to the count of entering village vicinities. However, upon exceeding half a yojana where there is no village, there is a pācittiya offense according to the count of half-yojanas.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ เอกทฺธานมคฺคปฺปฏิปชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร สมยา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อสํวิทหิเต สํวิทหิตสญฺญิโน เวมติกสฺส วา, โย จ ภิกฺขุนิยา อสํวิทหนฺติยา เกวลํ อตฺตนาว สํวิทหติ, ตสฺส ทุกฺกฏํ. สมเย สํวิทหิตฺวาปิ คจฺฉนฺตสฺส, อตฺตนา อสํวิทหนฺตสฺส, วิสงฺเกเตน วา, อาปทาสุ คจฺฉนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ทฺวินฺนมฺปิ สํวิทหิตฺวา มคฺคปฺปฏิปตฺติ, อวิสงฺเกตตา, สมยาภาโว, อนาปทา, คามนฺตโรกฺกมนํ วา อทฺธโยชนาติกฺกโม วาติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. เอกโตอุปสมฺปนฺนาทีหิ ปน สทฺธึ มาตุคามสิกฺขาปเทน อาปตฺติ, อทฺธานสมุฏฺฐานํ, กิริยํ, โนสญฺญาวิโมกฺขํ, อจิตฺตกํ, ปณฺณตฺติวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the group of six bhikkhus, in connection with undertaking a single journey-road. ‘Except on an occasion’ is a supplementary rule here. It is a non-exclusive rule, without an order, and a threefold pācittiya. For one who, not having made an arrangement, perceives it as made, or is in doubt; or for a bhikkhu who alone makes an arrangement when the bhikkhunī has not, there is a dukkaṭa offense. There is no offense for one who goes having made an arrangement at the proper time, or for one who does not make an arrangement himself, or by a missed appointment, or for one who goes in times of danger, or for the insane, etc. An arrangement made by both and traveling the road, the appointment not being missed, it not being a proper occasion, the absence of danger, and either entering another village or exceeding half a yojana—these are the five factors here. Furthermore, together with one who has received ordination from one side, etc., there is an offense under the training rule concerning women; its origin is from a journey, it is an action, there is no release even without the perception of transgression, it is unintentional, an offense by rule, a bodily action, a verbal action, with three states of consciousness, and with three feelings.

สํวิธานสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on arrangements is concluded.

๘. นาวาภิรุหนสิกฺขาปทวณฺณนา

8. The Explanation of the Training Rule Concerning Embarking in a Boat.

อฏฺฐเม [Pg.214] สํวิธายาติ กีฬาปุเรกฺขาโร สํวิทหิตฺวา, อภิรุหนกาเล สงฺเกตํ กตฺวาติ อตฺโถ. อุทฺธํคามินินฺติ กีฬาวเสน อุทฺธํ นทิยา ปฏิโสตํ คจฺฉนฺตึ. อโธคามินินฺติ ตเถว อโธ อนุโสตํ คจฺฉนฺตึ. ยํ ปน ติตฺถปฺปฏิปาทนตฺถํ อุทฺธํ วา อโธ วา หรนฺติ, เอตฺถ อนาปตฺติ. อญฺญตฺร ติริยํ ตรณายาติ อุปโยคตฺเถ นิสฺสกฺกวจนํ, ยา ติริยํ ตรณา, ตํ ฐเปตฺวาติ อตฺโถ. ปาจิตฺติยนฺติ สคามกตีรปสฺเสน คมนกาเล คามนฺตรคณนาย, อคามกตีรปสฺเสน วา โยชนวิตฺถตาย นทิยา มชฺเฌน วา คมนกาเล อทฺธโยชนคณนาย ปาจิตฺติยํ, สมุทฺเท ปน ยถาสุขํ คนฺตุํ วฏฺฏติ.

In the eighth, 'having arranged' (saṃvidhāya) means having made an arrangement with the intention of play, having set a signal at the time of embarking; this is the meaning. 'Going upstream' means going up the river against the current by way of play. 'Going downstream' means similarly going down with the current. However, there is no offense in a boat that they take upstream or downstream for the purpose of reaching a desired landing place. 'Except for crossing across' (aññatra tiriyaṃ taraṇāya): this is a word in the ablative sense for the purpose of use; the meaning is, 'setting aside that which is for crossing across.' 'Pācittiya' means a pācittiya offense is incurred when going along the bank where there is a village, counting by the distance to another village; or when going along the bank where there is no village, or through the middle of a river a yojana wide, counting by half a yojana. In the ocean, however, it is allowable to go as one pleases.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ นาวาภิรุหนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร ติริยํ ตรณายา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, เสสํ อนนฺตรสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

This was laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six monks on the occasion of embarking on a boat. The phrase 'except for crossing straight across' is a supplementary regulation here. The rest should be understood in the same way as stated in the immediately preceding training rule.

นาวาภิรุหนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule Concerning Embarking on a Boat is concluded.

๙. ปริปาจิตสิกฺขาปทวณฺณนา

9. The Explanation of the Training Rule Concerning Food Arranged by a Bhikkhunī.

นวเม ภิกฺขุนิปริปาจิตนฺติ ภิกฺขุนิยา ปริปาจิตํ, เนว ตสฺส นาตฺตโน ญาตกปฺปวาริตานํ คิหีนํ สนฺติเก ภิกฺขุสฺส คุณํ ปกาเสตฺวา ‘‘เทถ อยฺยสฺส, กโรถ อยฺยสฺสา’’ติ เอวํ นิปฺผาทิตํ ลทฺธพฺพํ กตนฺติ อตฺโถ. ปุพฺเพ คิหิสมารมฺภาติ เอตฺถ สมารมฺโภติ สมารทฺธํ, ปฏิยาทิตสฺเสตํ นามํ. คิหีนํ สมารมฺโภ คิหิสมารมฺโภ, ภิกฺขุนิยา ปริปาจนโต ปุพฺเพ ปฐมตรํเยว ยํ ภิกฺขูนํ อตฺถาย คิหีนํ ปฏิยาทิตภตฺตํ, ญาตกปฺปวาริตานํ วา สนฺตกํ, ตํ ฐเปตฺวา อญฺญํ ชานํ ภุญฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยนฺติ อตฺโถ. ตญฺจ โข อชฺโฌหรณคณนาย, ปฏิคฺคหเณ ปนสฺส ทุกฺกฏํ.

In the ninth, 'arranged by a bhikkhunī' means arranged by a bhikkhunī. The meaning is: that which is produced and made obtainable by her proclaiming a monk's virtues in the presence of laypeople who are neither relatives nor invited persons of that monk, nor of herself, saying, 'Give to the venerable one, do for the venerable one.' In the phrase 'previously arranged by a layperson,' 'arranged' (samārambha) means 'well-prepared' (samāraddha); this is a name for what has been made ready. 'Arrangement by laypeople' is gihisamārambha. The meaning is that, setting aside food that was previously prepared by laypeople for the sake of monks right from the start, before the bhikkhunī's arrangement, or that which belongs to relatives or invited persons, for one who knowingly eats other food, there is a pācittiya offense. And this is by the count of mouthfuls; for accepting it, however, there is a dukkaṭa offense.

ราชคเห เทวทตฺตํ อารพฺภ ภิกฺขุนิปริปาจิตปิณฺฑปาตภุญฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร ปุพฺเพ คิหิสมารมฺภา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, เอกโตอุปสมฺปนฺนาย ปริปาจิตํ ภุญฺชนฺตสฺส[Pg.215], อปริปาจิเต ปริปาจิตสญฺญิโน, อุภยตฺถ เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. อุภยตฺถ อปริปาจิตสญฺญิโน, คิหิสมารมฺเภ, สิกฺขมานสามเณราทีหิ ปริปาจิเต, ปญฺจ โภชนานิ ฐเปตฺวา อวเสเส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ภิกฺขุนิยา ปริปาจิตตา, ปริปาจิตภาวชานนํ, คิหิสมารมฺภาภาโว, โอทนาทีนํ อญฺญตรตา, ตสฺส อชฺโฌหรณนฺติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสอสานิ, อิทํ ปน ปณฺณตฺติวชฺชํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

This was laid down in Rājagaha concerning Devadatta on the occasion of eating almsfood arranged by a bhikkhunī. The phrase 'except when previously arranged by a layperson' is a supplementary regulation here, a special enactment, not subject to command. For one who eats what has been arranged by a bhikkhunī ordained in only one Sangha; for one who perceives unarranged food as arranged; and for one who is doubtful in both cases, there is a dukkaṭa offense. For one who perceives it as unarranged in both cases; when it is arranged by a layperson; when it is arranged by a probationer, a female novice, and so on; when eating the remaining foods, having set aside the five staple foods; and for the insane and so on, there is no offense. The five factors here are: the state of its having been arranged by a bhikkhunī, the knowledge of its state as having been arranged, the absence of its being a prior arrangement by a layperson, its being one of the staple foods such as cooked rice, and the act of consuming it. The origination and so on are the same as for the first pārājika offense. This, however, is an offense by enactment, has three kinds of consciousness, and three kinds of feeling.

ปริปาจิตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning food arranged by a bhikkhunī is concluded.

๑๐. รโหนิสชฺชสิกฺขาปทวณฺณนา

10. The Explanation of the Training Rule on Sitting in Private

ทสเม สพฺโพปิ กถามคฺโค ทุติยอนิยเต วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺโพ. อิทญฺหิ สิกฺขาปทํ ทุติยอนิยเตน จ อุปริ อุปนนฺทสฺส จตุตฺถสิกฺขาปเทน จ เอกปริจฺเฉทํ, อฏฺฐุปฺปตฺติวเสน ปน วิสุํ ปญฺญตฺตนฺติ.

In the tenth, the entire course of discussion should be understood solely in the manner stated in the second indeterminate rule. For this training rule has the same demarcation as the second indeterminate rule and as the fourth training rule concerning Upananda in the Acelakavagga above; however, it was laid down separately on account of the arising of the origin story.

รโหนิสชฺชสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on sitting in a secluded place is finished.

โอวาทวคฺโค ตติโย.

The Third Chapter on Exhortation.

๔. โภชนวคฺโค

4. The Chapter on Food

๑. อาวสถสิกฺขาปทวณฺณนา

1. The Explanation of the Training Rule Concerning a Public Rest House.

โภชนวคฺคสฺส ปฐเม อคิลาเนนาติ อทฺธโยชนมฺปิ คนฺตุํ สมตฺเถน. เอโกติ เอกทิวสิโก. อาวสถปิณฺโฑติ ‘‘อิเมสํ วา เอตฺตกานํ วา’’ติ เอกํ ปาสณฺฑํ วา, ‘‘เอตฺตกเมวา’’ติ เอวํ ภตฺตํ วา อโนทิสฺส สาลาทีสุ ยตฺถ กตฺถจิ ปุญฺญกาเมหิ ปญฺญตฺตํ โภชนํ. ภุญฺชิตพฺโพติ เอกกุเลน วา นานากุเลหิ วา เอกโต หุตฺวา เอกสฺมึ วา ฐาเน, นานาฐาเนสุ วา ‘‘อชฺช เอกสฺมึ, สฺเว เอกสฺมิ’’นฺติ เอวํ อนิยตฏฺฐาเน วา ปญฺญตฺโต เอกสฺมึ ฐาเน เอกทิวสเมว ภุญฺชิตพฺโพ. ตโต เจ อุตฺตรีติ ทุติยทิวสโต ปฏฺฐาย ตสฺมึ วา ฐาเน อญฺญสฺมึ วา ฐาเน เตสํ สนฺตกสฺส ปฏิคฺคหเณ ทุกฺกฏํ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาจิตฺติยํ.

In the first rule of the Chapter on Food, 'by one who is not ill' means by one capable of going even half a yojana. 'One' means for one day. 'Alms-food from a public rest house' means food designated by merit-seekers anywhere in places such as halls, without specifying for a particular sect by saying 'for these' or 'for so many', or specifying the food itself by saying 'only this much'. 'To be eaten' means that food, designated by one family or by various families having come together, either in one place, or in various places, or in an unspecified place, thus: 'today in one place, tomorrow in another', is to be eaten for only one day in one place. If beyond that, then from the second day onwards, in that place or in another place, there is a dukkaṭa offense in receiving what belongs to them, and for every mouthful consumed, a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ [Pg.216] ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ อนุวสิตฺวา อาวสถปิณฺฑภุญฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อคิลาเนนา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, คิลานสฺส อคิลานสญฺญิโน เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. คิลานสฺส คิลานสญฺญิโน, โย จ สกึ ภุญฺชติ, คจฺฉนฺโต วา อนฺตรามคฺเค เอกทิวสํ, คตฏฺฐาเน เอกทิวสํ, ปจฺจาคนฺโตปิ อนฺตรามคฺเค เอกทิวสํ, อาคตฏฺฐาเน เอกทิวสํ, คมิสฺสามี’ติ จ ภุญฺชิตฺวา นิกฺขนฺโต เกนจิ อุปทฺทเวน นิวตฺติตฺวา เขมภาวํ ญตฺวา คจฺฉนฺโต ปุน เอกทิวสํ ภุญฺชติ, ยสฺส วา สามิกา นิมนฺเตตฺวา เทนฺติ, โย วา ภิกฺขูนํเยว อุทฺทิสฺส ปญฺญตฺตํ, น ยาวทตฺถํ ปญฺญตฺตํ, ฐเปตฺวา วา ปญฺจ โภชนานิ อญฺญํ ภุญฺชติ, ตสฺส จ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อาวสถปิณฺฑตา, อคิลานตา, อนุวสิตฺวา ปริโภชนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสิกฺขาปทสทิสานีติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the group-of-six monks, regarding the matter of eating alms-food from a lodging after staying on. 'By one who is not ill'—this is a supplementary rule here, a common rule, not by command, and entails a three-part pācittiya. For one who is ill but perceives oneself as not ill or is in doubt, there is a dukkaṭa offense. There is no offense for one who is ill and perceives oneself as ill; for one who eats on one day only; for a traveler who eats for one day on the way, one day at the destination, one day on the return journey, and one day upon arrival; for one who, having eaten with the intention 'I will go,' sets out but turns back due to some danger, and then, knowing it is safe, proceeds and eats again for one day; for one to whom the owners give after inviting; for one who eats what is designated specifically for monks and not what is designated as 'as much as wanted'; for one who, setting aside the five staple foods, eats other items; and for the insane and others. The three factors here are: the state of being alms-food from a lodging, the state of not being ill, and eating after staying on. The origins, etc., are similar to the training rule concerning sheep's wool.

อาวสถสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule Concerning a Public Rest House is concluded.

๒. คณโภชนสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Explanation of the Training Rule Concerning Group Meals

ทุติเย คณโภชเนติ คณสฺส โภชเน. อิธ จ คโณติ จตฺตาโร วา ตตุตฺตริ วา ภิกฺขู, เตสํ นิมนฺตนโต วา วิญฺญตฺติโต วา ลทฺเธ โอทนาทีนํ ปญฺจนฺนํ โภชนานํ อญฺญตรโภชเนติ อตฺโถ. ตตฺถายํ วินิจฺฉโย – สเจ หิ โกจิ จตฺตาโร ภิกฺขู อุปสงฺกมิตฺวา เยน เกนจิ เววจเนน วา ภาสนฺตเรน วา ปญฺจนฺนํ โภชนานํ นามํ คเหตฺวา ‘‘โอทเนน นิมนฺเตมิ, โอทนํ เม คณฺหถา’’ติอาทินา นเยน นิมนฺเตติ, เต เจ เอวํ เอกโต วา นานาโต วา นิมนฺติตา เอกโต วา นานาโต วา คนฺตฺวา เอกโต คณฺหนฺติ, ปจฺฉา เอกโต วา นานาโต วา ภุญฺชนฺติ, คณโภชนํ โหติ. ปฏิคฺคหณเมว เหตฺถ ปมาณํ. สเจ โอทนาทีนํ นามํ คเหตฺวา เอกโต วา นานาโต วา วิญฺญาเปตฺวา จ คนฺตฺวา จ เอกโต คณฺหนฺติ, เอวมฺปิ คณโภชนเมว. ตสฺส ทุวิธสฺสาปิ เอวํ ปฏิคฺคหเณ ทุกฺกฏํ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาจิตฺติยํ. คิลานสมยาทีสุ ยทา ปาทานมฺปิ ผลิตตฺตา น สกฺกา ปิณฺฑาย จริตุํ, อยํ [Pg.217] คิลานสมโย. อตฺถตกถินานํ ปญฺจ มาสา, อิตเรสํ กตฺติกมาโสติ อยํ จีวรทานสมโย. ยทา โย จีวเร กริยมาเน กิญฺจิเทว จีวเร กตฺตพฺพํ กมฺมํ กโรติ, อยํ จีวรการสมโย. ยทา อทฺธโยชนมฺปิ คนฺตุกาโม วา โหติ คจฺฉติ วา คโต วา, อยํ อทฺธานคมนสมโย. นาวาภิรุหนสมเยปิ เอเสว นโย. ยทา โคจรคาเม จตฺตาโร ภิกฺขู ปิณฺฑาย จริตฺวา น ยาเปนฺติ, อยํ มหาสมโย. ยทา โยโกจิ ปพฺพชิโต ภตฺเตน นิมนฺเตติ, อยํ สมณภตฺตสมโย, เอเตสุ สมเยสุ ภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ.

In the second, 'a group meal' is on account of eating a meal of a group. Here, 'a group' is four or more bhikkhus. The meaning is: on account of eating any one of the five kinds of food, beginning with cooked rice, obtained by them either through invitation or through request. Herein is the detailed explanation: If a person approaches four bhikkhus and, using any synonym or another language, mentioning the name of any of the five kinds of food—for instance, saying, 'I invite you with cooked rice, accept my cooked rice'—invites them, and if they, whether invited together or separately, go together or separately but receive the food together, and later eat together or separately, it is a group meal. The receiving itself is the standard here. If, after mentioning the name of rice or other foods, they request together or separately, and go and receive the food together, this also is a group meal. For receiving it in either of these two ways, there is a dukkaṭa offense; for every mouthful consumed, there is a pācittiya offense. In the following times, it is allowable to eat: Time of illness: when one is not able to go for alms-food on account of one's feet being cracked, this is the time of illness. Time of robe-giving: for those who have spread the kathina, it is five months; for others, it is the month of Kattika. This is the time of robe-giving. Time of robe-making: when, while a robe is being made, a bhikkhu does some work on the robe that ought to be done, this is the time of robe-making. Time of journeying: when one wishes to go, is going, or has gone even half a yojana, this is the time of journeying. Time of embarking on a boat: this is the same method. Great occasion: when four bhikkhus, having gone for alms-food in an alms-resort village, cannot maintain themselves, this is the great occasion. Time of a meal from an ascetic: when any renunciate invites with a meal, this is the time of a meal from an ascetic. In these times, it is allowable to eat.

ราชคเห เทวทตฺตํ อารพฺภ วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร สมยา’’ติ อยเมตฺถ สตฺตวิธา อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, นคณโภชเน คณโภชนสญฺญิสฺส เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. นคณโภชนสญฺญิสฺส ปน, เย จ ทฺเว ตโย เอกโต คณฺหนฺติ, พหูนํ ปิณฺฑาย จริตฺวา เอกโต ภุญฺชนฺตานํ, นิจฺจภตฺติกาทีสุ, ปญฺจ โภชนานิ ฐเปตฺวา สพฺพตฺถ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. คณโภชนตา, สมยาภาโว, อชฺโฌหรณนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสาเนวาติ.

It was laid down at Rājagaha concerning Devadatta, in the matter of eating after having made a request. 'Except on appropriate occasions'—this is the sevenfold supplementary rule here, a common rule, not by command, a pācittiya offense with three factors. For one who perceives a non-group meal as a group meal or is in doubt, there is a dukkaṭa offense. However, for one who perceives it as a non-group meal, and for those two or three who receive food together, for many who, having gone for alms, eat together, in cases of constant food allowances and so on, and in all cases setting aside the five kinds of food, there is no offense. Also, for the insane and so on, there is no offense. Here, the three factors are: the state of being a group meal, the absence of an appropriate occasion, and the act of swallowing. The origins and so on are just like in the case of the training rule concerning sheep's wool.

คณโภชนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule Concerning Group Meals is concluded.

๓. ปรมฺปรโภชนสิกฺขาปทวณฺณนา

3. The Explanation of the Training Rule on Successive Eating

ตติเย ปรมฺปรโภชเนติ คณโภชเน วุตฺตนเยเนว ปญฺจหิ โภชเนหิ นิมนฺติตสฺส เยน เยน ปฐมํ นิมนฺติโต, ตสฺส ตสฺส โภชนโต อุปฺปฏิปาฏิยา วา อวิกปฺเปตฺวา วา ปรสฺส ปรสฺส โภชเน. ตสฺมา โย ภิกฺขุ ปญฺจสุ สหธมฺมิเกสุ อญฺญตรสฺส ‘‘มยฺหํ ภตฺตปจฺจาสํ ตุยฺหํ ทมฺมี’’ติ วา ‘‘วิกปฺเปมี’’ติ วา เอวํ สมฺมุขา วา ‘‘อิตฺถนฺนามสฺส ทมฺมี’’ติ (ปาจิ. ๒๒๖) วา ‘‘วิกปฺเปมี’’ติ วา เอวํ ปรมฺมุขาวา ปฐมนิมนฺตนํ อวิกปฺเปตฺวา ปจฺฉา นิมนฺติตกุเล ลทฺธภิกฺขโต เอกสิตฺถมฺปิ อชฺโฌหรติ, ปาจิตฺติยํ. สมยา วุตฺตนยา เอว.

In the third, regarding 'successive eating': by the same method as stated in the case of group meals, for a monk who has been invited with the five kinds of food, the offense consists in eating the food of a subsequent donor either out of sequence from the food of the one by whom he was first invited, or without having made it allowable. Therefore, if a bhikkhu, to one of five fellow practitioners, says either face-to-face, 'I give you my expectation of food,' or 'I make it allowable,' or in another's absence, 'I give it to so-and-so,' or 'I make it allowable,' without having made the first invitation allowable, and later consumes even a single mouthful of almsfood obtained from a household to which he was invited afterward, he commits a pācittiya offense. The appropriate occasions are as previously stated.

เวสาลิยํ [Pg.218] สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อญฺญตฺร นิมนฺติตโภชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร สมยา’’ติ อยเมตฺถ ติวิธา อนุปญฺญตฺติ, ปริวาเร ปน วิกปฺปนมฺปิ คเหตฺวา ‘‘จตสฺโส อนุปญฺญตฺติโย’’ติ (ปริ. ๘๖) วุตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, นปรมฺปรโภชเน ปรมฺปรโภชนสญฺญิโน เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. นปรมฺปรโภชนสญฺญิสฺส ปน, โย จ สมเย วา วิกปฺเปตฺวา วา เอกสํสฏฺฐานิ วา ทฺเว ตีณิ นิมนฺตนานิ เอกโต วา กตฺวา ภุญฺชติ, นิมนฺตนปฺปฏิปาฏิยา ภุญฺชติ, สกเลน คาเมน วา ปูเคน วา นิมนฺติโต เตสุ ยตฺถกตฺถจิ ภุญฺชติ, นิมนฺติยมาโน วา ‘‘ภิกฺขํ คเหสฺสามี’’ติ วทติ, ตสฺส, นิจฺจภตฺติกาทีสุ, ปญฺจ โภชนานิ ฐเปตฺวา สพฺพตฺถ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ปรมฺปรโภชนตา, สมยาภาโว, อชฺโฌหรณนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมกถินสทิสาเนว, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

At Vesālī, concerning several bhikkhus, it was laid down on account of the matter of an invited meal in another family. Herein, this supplementary enactment, 'except on an appropriate occasion,' is threefold. However, in the Parivāra, having also taken into account the making of it allowable (vikappanā), it is said, 'There are four supplementary enactments.' It is a special rule, not subject to command, a pācittiya offense with three permutations. For one eating what is not a successive meal but perceiving it as a successive meal, or being in doubt, it is a dukkaṭa offense. However, for one who perceives it as not a successive meal, there is no offense; nor for one who eats on an appropriate occasion, or after having made it allowable, or eats things mixed as one, or eats after having combined two or three invitations into one; or who eats according to the sequence of invitations; or who, having been invited by an entire village or by an association, eats in any family whatsoever among them; or who, while being invited, says, 'I will receive alms-food'; nor for one eating at a regular meal and so forth; nor for one eating any other food, setting aside the five staple foods; nor for the insane and so forth. The state of being a successive meal, the absence of an appropriate occasion, and the act of swallowing—these are the three factors here. The origins and so forth are just like those of the first kathina rule. This, however, is a matter of action and non-action.

ปรมฺปรโภชนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Successive Eating is concluded.

๔. กาณมาตาสิกฺขาปทวณฺณนา

4. The Explanation of the Kāṇamātā Training Rule

จตุตฺเถ ปูเวหีติ ปเหณกตฺถาย ปฏิยตฺเตหิ อติรสกโมทกสกฺขลิกาทีหิ เยหิ เกหิจิ ขชฺชเกหิ. มนฺเถหีติ ปาเถยฺยตฺถาย ปฏิยตฺเตหิ เยหิ เกหิจิ สตฺตุติลตณฺฑุลาทีหิ. ทฺวตฺติปตฺตปูราติ มุขวฏฺฏิยา เหฏฺฐิมเลขํ อนติกฺกนฺตา ทฺเว วา ตโย วา ปตฺตปูรา. ตโต เจ อุตฺตรีติ สเจปิ ตติยํ ปตฺตํ ถูปีกตํ คณฺหาติ, มุขวฏฺฏิยา เหฏฺฐิมเลขโต อุปริฏฺฐิตปูวคณนาย ปาจิตฺติยํ. ทฺวตฺติปตฺตปูเร ปฏิคฺคเหตฺวาติ เอตฺถ เยน ทฺเว คหิตา โหนฺติ, เตน พหิ ภิกฺขุํ ทิสฺวา ‘‘เอตฺถ มยา ทฺเว ปตฺตปูรา คหิตา, ตฺวํ เอกํ คณฺเหยฺยาสี’’ติ วตฺตพฺพํ, เตนาปิ อญฺญํ ปสฺสิตฺวา ‘‘ปฐมํ อาคเตน ทฺเว ปตฺตปูรา คหิตา, มยา เอโก คหิโต, ตฺวํ มา คณฺหี’’ติ วตฺตพฺพํ. เยน ปฐมํ เอโก คหิโต, ตสฺสาปิ ปรมฺปราโรจเน เอเสว นโย. เยน ปน สยเมว ตโย คหิตา, เตน อญฺญํ ทิสฺวา ‘‘มา โข ตฺวํ เอตฺถ ปฏิคฺคณฺหีติ วตฺตพฺพํ, อวทนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, ตํ สุตฺวา คณฺหนฺตสฺสาปิ ทุกฺกฏเมว. ตโต นีหริตฺวา ภิกฺขูหิ สทฺธึ สํวิภชิตพฺพนฺติ [Pg.219] ลทฺธฏฺฐานโต สพฺพาสนฺนํ อาสนสาลํ วา วิหารํ วา ยตฺถ วา ปน นิพทฺธํ ปฏิกฺกมติ, ตตฺถ คนฺตฺวา เอกํ ปตฺตปูรํ อตฺตโน ฐเปตฺวา เสสํ ภิกฺขุสงฺฆสฺส ทาตพฺพํ. ยถามิตฺตํ ปน ทาตุํ น ลพฺภติ. เยน เอโก คหิโต, น เตน กิญฺจิ อกามา ทาตพฺพํ, ยถารุจิ กาตพฺพํ.

In the fourth, 'with cakes' refers to any edibles such as atirasaka, modaka, crispy fried cakes, and so on, prepared for the purpose of a gift. 'With meal-cakes' refers to any provisions such as sattu, sesame seeds, rice, and so on, prepared for the purpose of provisions for a journey. 'Two or three bowlfuls' means two or three bowlfuls that do not exceed the lower line of the rim of the bowl. As for 'more than that,' if one accepts a third bowl piled up like a stupa, a pācittiya offense is incurred according to the number of cakes standing above the lower line of the bowl's rim. Regarding 'having received two or three bowlfuls': here, a monk who has taken two, upon seeing another monk outside, should say, 'I have taken two bowlfuls here; you may take one.' That monk, in turn, upon seeing another, should say, 'The monk who came first took two bowlfuls, and I took one; you should not take any.' For the one who first took one, this same method applies in sequential announcement. But as for a monk who by himself takes three, upon seeing another, he should say, 'You should not receive anything here.' For one who does not speak, it is a dukkaṭa offense. For one who accepts even after hearing it, it is also a dukkaṭa offense. Regarding 'having taken it from there, it should be shared with the monks': from the place where it was obtained, one should go to the nearest dining hall or monastery, or to whatever place one regularly resorts. Having gone there, after setting aside one bowlful for oneself, the rest should be given to the Sangha of monks. However, it is not allowable to give according to friendship. As for the one who took one bowlful, nothing need be given by him against his will; it may be done according to his wish.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ น มตฺตํ ชานิตฺวา ปฏิคฺคหณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อูนกทฺวตฺติปตฺตปูเร อติเรกสญฺญิสฺส เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. อูนกสญฺญิสฺส ปน, น ปเหณกตฺถาย น ปาเถยฺยตฺถาย วา ปฏิยตฺตํ, ตทตฺถาย ปฏิยตฺตเสสกํ วา, คมเน วา ปฏิปฺปสฺสทฺเธ, ญาตกปฺปวาริตานํ วา เทนฺตานํ, อตฺตโน ธเนน คณฺหนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วุตฺตลกฺขณปูวมนฺถตา, อเสสกตา, อปฺปฏิปฺปสฺสทฺธคมนตา, อนญฺญาตกาทิตา, อติเรกปฺปฏิคฺคหณนฺติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ, สมุฏฺฐานาทีนิ สญฺจริตฺตสทิสาเนวาติ.

At Sāvatthī, concerning several bhikkhus who received without knowing the measure, a rule was laid down. It is a general rule, not subject to command, a pācittiya offense with three permutations. For one who perceives it as more when it is less than two or three bowlfuls, or is doubtful, it is a dukkaṭa offense. However, for one who perceives it as less, there is no offense; nor if it is not prepared for the purpose of a gift or for provisions for a journey; nor if it is the remainder of what was prepared for that purpose; nor if the journey has ceased; nor if it is given by relatives or those who have invited him; nor for a bhikkhu who acquires it with his own wealth; nor for the insane and so forth. The five factors here are: the state of being cakes or meal-cakes with the aforementioned characteristics, the state of not being a remainder, the state of the journey not having ceased, the state of not being from relatives and so forth, and receiving in excess. The origins and so forth are similar to those of the Sañcaritta rule.

กาณมาตาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Kāṇamātā Training Rule is concluded.

๕. ปฐมปวารณาสิกฺขาปทวณฺณนา

5. Explanation of the First Pavāraṇā Training Rule

ปญฺจเม ภุตฺตาวีติ ภุตฺตวา, เยน ปญฺจนฺนํ โภชนานํ สาสปมตฺตมฺปิ อชฺโฌหริตํ, โส เอวํ วุจฺจติ. ปวาริโตติ ‘‘อสนํ ปญฺญายติ, โภชนํ ปญฺญายติ, หตฺถปาเส ฐิโต อภิหรติ, ปฏิกฺเขโป ปญฺญายตี’’ติ (ปาจิ. ๒๓๙) เอวํ ปาฬิยํ วุตฺตปญฺจงฺควเสน กตปฺปวารโณ, กตปฺปฏิกฺเขโปติ อตฺโถ. ตตฺถ ยสฺมา ‘‘อสนํ ปญฺญายตี’’ติ อิมินา วิปฺปกตโภชโน ‘ปวาริโต’ติ วุตฺโต. โย จ วิปฺปกตโภชโน, เตน กิญฺจิ ภุตฺตํ, กิญฺจิ อภุตฺตํ, ยญฺจ ภุตฺตํ, ตํ สนฺธาย ‘ภุตฺตาวี’ติปิ สงฺขํ คจฺฉติ. ตสฺมา ‘ภุตฺตาวี’ติวจเนน วิสุํ กิญฺจิ อตฺถสิทฺธึ น ปสฺสาม, ‘‘ทิรตฺตติรตฺต’’นฺติอาทีสุ (ปาจิ. ๕๒) ปน ทิรตฺตาทิวจนํ วิย ปวาริตปทสฺส ปริวารภาเวน พฺยญฺชนสิลิฏฺฐตาย เจตํ วุตฺตนฺติ เวทิตพฺพํ.

In the fifth, `bhuttāvī` means one who has eaten; one by whom even a mustard-seed's amount of the five kinds of food has been swallowed is called thus. `Pavārito` means one who has made a refusal, one who has made a rejection, according to the five factors stated in the Pāli text: “Eating is apparent, food is apparent, one standing within hand’s reach offers, and refusal is apparent” (Pāc. 239); this is the meaning. Therein, because by this phrase “eating is apparent,” one whose meal is unfinished is called `pavārito`. And for one whose meal is unfinished, something has been eaten by him and something has not been eaten; with reference to what has been eaten, he is also reckoned as `bhuttāvī`. Therefore, by the word `bhuttāvī`, we see no separate accomplishment of meaning. However, like the words `diratta`, etc., in passages such as `dirattatirattaṃ` (Pāc. 52), it should be understood that this term was stated as an accompaniment to the word `pavārita` and for the sake of euphonic elegance.

ปวารณงฺเคสุ ปน อสนํ ปญฺญายตีติ วิปฺปกตโภชนํ ทิสฺสติ, ตํ ภุญฺชมาโน เจส ปุคฺคโล โหตีติ อตฺโถ. โภชนํ ปญฺญายตีติ ปวารณปฺปโหนกํ [Pg.220] โภชนํ ทิสฺสติ, โอทนาทีนํ เจ อญฺญตรํ ปฏิกฺขิปิตพฺพํ โภชนํ โหตีติ อตฺโถ. หตฺถปาเส ฐิโตติ ปวารณปฺปโหนกํ เจ โภชนํ คณฺหิตฺวา ทายโก อฑฺฒเตยฺยหตฺถปฺปมาเณ โอกาเส ฐิโต โหตีติ อตฺโถ. อภิหรตีติ โส เจ ทายโก ตสฺส ตํ โภชนํ กาเยน อภิสํหรตีติ อตฺโถ. ปฏิกฺเขโป ปญฺญายตีติ ปฏิกฺเขโป ทิสฺสติ, ตํ เจ อภิหฏํ โส ภิกฺขุ กาเยน วา วาจาย วา ปฏิกฺขิปตีติ อตฺโถ. เอวํ ปญฺจนฺนํ องฺคานํ วเสน ปวาริโต โหติ.

Further, regarding the factors of pavāraṇā: "Eating is apparent" means that an unfinished meal is seen, and the meaning is that this person is eating it. "Food is apparent" means that food sufficient for pavāraṇā is seen, and the meaning is that it is one of the foods, such as rice, that ought to be refused. "Stands within reach" means that the donor, having taken food sufficient for pavāraṇā, stands within a space of two and a half cubits. "Brings it forward" means that the donor physically brings that food to him. "Refusal is apparent" means that a refusal is seen, and the meaning is that if that food is brought forward, the monk refuses it either physically or verbally. Thus, one becomes pavārita by means of these five factors.

ตตฺรายํ วินิจฺฉโย – ‘อสน’นฺติอาทีสุ ตาว ยญฺจ อสฺนาติ, ยญฺจ โภชนํ หตฺถปาเส ฐิเตน อภิหฏํ ปฏิกฺขิปติ, ตํ โอทโน กุมฺมาโส สตฺตุ มจฺโฉ มํสนฺติ อิเมสํ อญฺญตรเมว เวทิตพฺพํ. ตตฺถ โอทโน นาม สาลิ วีหิ ยโว โคธุโม กงฺคุ วรโก กุทฺรูสโกติ อิเมสํ สตฺตนฺนํ ธญฺญานํ ตณฺฑุเล คเหตฺวา ‘‘ภตฺตํ ปจามา’’ติ วา ‘‘ยาคุํ ปจามา’’ติ วา ยํกิญฺจิ สนฺธาย ปจนฺตุ, สเจ อุณฺหํ วา สีตลํ วา ภุญฺชนฺตานํ โภชนกาเล คหิตคหิตฏฺฐาเน โอธิ ปญฺญายติ, โอทโน โหติ, ปวารณํ ชเนติ. โย ปน ปายาโส วา อมฺพิลยาคุ วา อุทฺธนโต โอตาริตมตฺตา อพฺภุณฺหา สกฺกา โหติ อาวิชฺฌิตฺวา ปิวิตุํ, สา ยสฺส หตฺเถน คหิโตกาเสปิ โอธิ น ปญฺญายติ, ปวารณํ น ชเนติ. สเจ ปน อุสุมาย วิคตาย ฆนภาวํ คจฺฉติ, โอธึ ทสฺเสติ, ปุน ปวารณํ ชเนติ, ปุพฺเพ ตนุกภาโว น รกฺขติ. สเจปิ พหู ปณฺณผลกฬีเร ปกฺขิปิตฺวา มุฏฺฐิมตฺตาปิ ตณฺฑุลา ปกฺขิตฺตา โหนฺติ, โภชนกาเล เจ โอธิ ปญฺญายติ, ปวารณํ ชเนติ. อยาคุเก นิมนฺตเน ‘‘ยาคุํ ทสฺสามา’’ติ ภตฺเต อุทกกญฺชิกขีราทีนิ อากิริตฺวา ‘‘ยาคุํ คณฺหถา’’ติ เทนฺติ, กิญฺจาปิ ตนุกา โหติ, ปวารณํ ชเนติเยว. สเจ ปน ปกฺกุถิเตสุ อุทกาทีสุ ปกฺขิปิตฺวา ปจิตฺวา เทนฺติ, ยาคุสงฺคหเมว คจฺฉติ. สเจ ยาคุยาปิ สาสปมตฺตมฺปิ มจฺฉมํสกฺขณฺฑํ วา นฺหารุ วา ปกฺขิตฺตํ โหติ, ปวารณํ ชเนติ. ฐเปตฺวา สานุโลมานํ วุตฺตธญฺญานํ ตณฺฑุเล อญฺเญหิ เวฬุตณฺฑุลาทีหิ วา กนฺทมูลผเลหิ วา เยหิ เกหิจิ กตภตฺตํ ปวารณํ น ชเนติ. กุมฺมาโส นาม ยเวหิ กโต. อญฺเญหิ ปน มุคฺคาทีหิ กตกุมฺมาโส ปวารณํ น ชเนติ. สตฺตุ นาม สตฺต ธญฺญานิ ภชฺชิตฺวา กโต. อนฺตมโส ขรปากภชฺชิตานํ วีหีนํ ตณฺฑุเล [Pg.221] โกฏฺเฏตฺวา กตจุณฺณมฺปิ กุณฺฑกมฺปิ สตฺตุสงฺคหเมว คจฺฉติ. สมปากภชฺชิตานํ ปน อาตปสุกฺขานํ กุณฺฑกํ วา, เย เกจิ ตณฺฑุลา วา ลาชา วา, ลาเชหิ กตภตฺตสตฺตุอาทีนิ วา น ปวาเรนฺติ. มจฺฉมํเสสุ สเจ ยาคุํ ปิวนฺตสฺส ยาคุสิตฺถมตฺตาเนว ทฺเว มจฺฉกฺขณฺฑานิ วา มํสกฺขณฺฑานิ วา เอกภาชเน วา นานาภาชเน วา เทนฺติ, ตานิ เจ อขาทนฺโต อญฺญํ ปวารณปฺปโหนกํ ยํกิญฺจิ ปฏิกฺขิปติ, น ปวาเรติ. ตโต เอกํ ขาทิตํ, เอกํ หตฺเถ วา ปตฺเต วา โหติ, สเจ อญฺญํ ปฏิกฺขิปติ ปวาเรติ. ทฺเวปิ ขาทิตานิ โหนฺติ, มุเข สาสปมตฺตมฺปิ อวสิฏฺฐํ นตฺถิ, สเจปิ อญฺญํ ปฏิกฺขิปติ, น ปวาเรติ. โย ปน อกปฺปิยมํสํ กุลทูสนเวชฺชกมฺมอุตฺตริมนุสฺสธมฺมาโรจนสาทิตรูปิยาทีหิ นิพฺพตฺตํ อกปฺปิยโภชนญฺจ อญฺญํ กปฺปิยํ วา อกปฺปิยํ วา ขาทนฺโต ปฏิกฺขิปติ, น ปวาเรติ.

Here is the determination: First, in regard to 'eating' and so on, whatever food one eats, and whatever food, brought forward by one standing within arm's reach, one refuses—that food should be known as one of these five kinds: cooked rice, barley-meal, flour, fish, or meat. Among these, that called 'cooked rice' (odana) refers to the grains of these seven types of grain—sāli, vīhi, barley, wheat, millet, panic grass, or kudrūsaka—taken and cooked with the intention of making either 'cooked rice' or 'gruel.' If, at the time of eating, whether it is hot or cold, a boundary is apparent at the place where it is taken up, it is considered cooked rice and generates a pavāraṇā. However, as for milk-rice or sour gruel which, being freshly hot just after being taken down from the stove, can be drunk by tilting it, and for which, even at the place where it is taken by hand, no boundary is apparent, it does not generate a pavāraṇā. But if, when the steam has gone, it becomes solid and shows a boundary, it again generates a pavāraṇā; its previous state of being thin does not prevent this. Even if many leaves, fruits, and shoots are put in, and only a handful of rice grains are added, if at the time of eating a boundary is apparent, it generates a pavāraṇā. At an invitation where there is no gruel, if they say, "We will give gruel," and pour water, rice-scum, milk, etc., into the cooked rice and give it, saying, "Take the gruel," even though it is thin, it still generates a pavāraṇā. But if they put the grains into boiling water, etc., cook them, and give them, it is included only as gruel. If, even in gruel, a piece of fish or meat, or a sinew, as small as a mustard seed, is put in, it generates a pavāraṇā. Setting aside the grains of the aforementioned seven types of grain that are in conformity with the rule, cooked food made from other things, such as bamboo-seed grains, or from tubers, roots, or fruits, or from anything whatsoever, does not generate a pavāraṇā. 'Barley-meal' (kummāsa) is that which is made from barley. But barley-meal made from other things, such as mung beans, does not generate a pavāraṇā. 'Flour' (sattu) is that which is made by roasting the seven grains. At the very least, even powder or broken grains made by pounding the grains of vīhi rice that have been roasted to a hard consistency are included as sattu. But broken grains of rice roasted to a medium consistency or dried in the sun, or any uncooked rice grains, or puffed rice, or cooked rice, sattu, etc., made from puffed rice, do not generate a pavāraṇā. Regarding fish and meat: if, to one drinking gruel, they give two pieces of fish or meat, only the size of a morsel of gruel, whether in one bowl or in different bowls, and if, without having eaten them, one refuses anything else sufficient to generate pavāraṇā, one does not generate pavāraṇā. If one piece has been eaten, and the other is in the hand or in the bowl, and one then refuses something else, one generates pavāraṇā. If both have been eaten, and not even a mustard-seed-sized remnant is left in the mouth, even if one then refuses something else, one does not generate pavāraṇā. Furthermore, one who, while eating unallowable meat or unallowable food obtained through corrupting families, medical practice, proclaiming superhuman states, or accepting gold and silver, etc., refuses other food, whether allowable or unallowable, does not generate a pavāraṇā.

เอวํ ยญฺจ อสฺนาติ, ยญฺจ โภชนํ หตฺถปาเส ฐิเตน อภิหฏํ ปฏิกฺขิปนฺโต ปวารณํ ชเนติ, ตํ ญตฺวา อิทานิ ยถา อาปชฺชติ, ตสฺส ชานนตฺถํ อยํ วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ – ‘‘อสนํ โภชน’’นฺติ เอตฺถ ตาว เยน เอกสิตฺถมฺปิ อชฺโฌหฏํ โหติ, โส สเจ ปตฺตมุขหตฺเถสุ ยตฺถกตฺถจิ โภชเน สติ สาเปกฺโขว อญฺญํ วุตฺตลกฺขณํ โภชนํ ปฏิกฺขิปติ, ปวาเรติ. สเจ ปน นิรเปกฺโข โหติ, ยํ ปตฺตาทีสุ อวสิฏฺฐํ, ตํ น จ อชฺโฌหริตุกาโม, อญฺญสฺส วา ทาตุกาโม, อญฺญตฺร วา คนฺตฺวา ภุญฺชิตุกาโม, โส ปฏิกฺขิปนฺโตปิ น ปวาเรติ. ‘‘หตฺถปาเส ฐิโต’’ติ เอตฺถ ปน สเจ ภิกฺขุ นิสินฺโน โหติ, อานิสทสฺส ปจฺฉิมนฺตโต ปฏฺฐาย, สเจ ฐิโต, ปณฺหีนํ อนฺตโต ปฏฺฐาย, สเจ นิปนฺโน, เยน ปสฺเสน นิปนฺโน, ตสฺส ปาริมนฺตโต ปฏฺฐาย ทายกสฺส นิสินฺนสฺส วา ฐิตสฺส วา นิปนฺนสฺส วา ฐเปตฺวา ปสาริตหตฺถํ ยํ อาสนฺนตรํ องฺคํ, ตสฺส โอริมนฺเตน ปริจฺฉินฺทิตฺวา อฑฺฒเตยฺยหตฺโถ ‘หตฺถปาโส’ติ เวทิตพฺโพ. ตสฺมึ ฐตฺวา อภิหฏํ ปฏิกฺขิปนฺตสฺเสว ปวารณา โหติ, น ตโต ปรํ. ‘อภิหรตี’ติ หตฺถปาสพฺภนฺตเร ฐิโต คหณตฺถํ อุปนาเมติ. สเจ ปน อนนฺตรนิสินฺโนปิ ภิกฺขุ หตฺเถ วา อาธารเก วา ฐิตํ ปตฺตํ อนภิหริตฺวาว ‘‘ภตฺตํ คณฺหถา’’ติ วทติ, ตํ ปฏิกฺขิปโต ปวารณา นตฺถิ. ภตฺตปจฺฉึ อาเนตฺวา ปุรโต ภูมิยํ ฐเปตฺวา เอวํ วุตฺเตปิ เอเสว นโย. อีสกํ ปน อุทฺธริตฺวา วา อปนาเมตฺวา วา ‘คณฺหถา’ติ วุตฺเต ตํ ปฏิกฺขิปโต ปวารณา [Pg.222] โหติ. ภตฺตปจฺฉึ คเหตฺวา ปริวิสนฺตสฺส อญฺโญ ‘‘อหํ ธาเรสฺสามี’’ติ คหิตมตฺตเมว กโรติ, ปริเวสโกเยว ปน ตํ ธาเรติ, ตสฺมา สา อภิหฏาว โหติ, ตโต ทาตุกามตาย คณฺหนฺตํ ปฏิกฺขิปนฺตสฺส ปวารณา โหติ. สเจ ปน ปริเวสเกน ผุฏฺฐมตฺตาว โหติ, อิตโรว นํ ธาเรติ, ตโต ทาตุกามตาย คณฺหนฺตํ ปฏิกฺขิปนฺตสฺส ปวารณา น โหติ. กฏจฺฉุนา อุทฺธเฏ ปน โหติ, ทฺวินฺนํ สมภาเรปิ ปฏิกฺขิปนฺโต ปวาเรติเยว. อนนฺตรสฺส ทิยฺยมาเน อิตโร ปตฺตํ ปิทหติ, อญฺญสฺส อภิหฏํ นาม ปฏิกฺขิตฺตํ โหติ, ตสฺมา ปวารณา นตฺถิ. ‘ปฏิกฺเขโป’ติ เอตฺถ วาจาย อภิหเฏ ปฏิกฺเขโป น รุหติ, กาเยน อภิหฏํ ปน องฺคุลิจลนาทินา กายวิกาเรน วา ‘‘อลํ, มา เทหี’’ติอาทินา วจีวิกาเรน วา ปฏิกฺขิปโต ปวารณา โหติ.

Thus, a monk generates a pavāraṇā when, while eating some food, he refuses other food brought forward by one standing within arm's reach. Having understood this, this decision should now be known in order to understand the manner in which one incurs an offense. Herein, firstly, regarding 'eating food': if a monk has swallowed even a single ball of rice, and if, while there is food anywhere in his bowl, mouth, or hands, he, still having desire, refuses other food of the aforementioned kind, he generates a pavāraṇā. But if he is without desire, and is not inclined to eat what remains in the bowl and so on, nor to give it to another, nor to go elsewhere to eat it, then even if he refuses, he does not generate a pavāraṇā. Herein, regarding 'standing within arm's reach': if a monk is seated, it is measured starting from the back edge of his buttocks; if standing, starting from the edge of his heels; if lying down, starting from the far edge of the side on which he is lying. Excluding the outstretched hand of the donor—whether the donor is seated, standing, or lying down—and delimiting by the near edge of whichever of the donor's limbs is nearer, two and a half cubits should be understood as 'arm's reach.' A pavāraṇā occurs only for one who refuses what is brought forward while the server is standing within that arm's reach, not beyond it. 'Brings forward' means that one standing within arm's reach brings it near for the purpose of it being taken. But if a monk, even one sitting right next to him, says, 'Take the food,' without bringing forward the bowl that is on his hand or on a stand, there is no pavāraṇā for one who refuses it. This same method applies even when it is said thus after a food basket has been brought and placed on the ground in front. However, if it is said, 'Take it,' after lifting it a little or moving it aside, a pavāraṇā occurs for one who refuses it. When someone is serving from a food basket he is holding, if another person says, 'I will hold it,' and merely makes the gesture of holding it, but the server himself continues to hold it, then it is considered to have been brought forward. Therefore, a pavāraṇā occurs for one who refuses it as the server is taking some out with the desire to give. But if it is only touched by the server while the other person holds it, then a pavāraṇā does not occur for one who refuses it as the other is taking some out with the desire to give. But when it is lifted out with a ladle, it occurs. Even when the load is borne equally by two people, one who refuses still generates a pavāraṇā. While food is being given to the person next to him, if another monk covers his bowl, what is called 'food brought forward for another' is considered to have been refused; therefore, there is no pavāraṇā. Herein, regarding 'refusal': a refusal does not take effect for something brought forward by speech. But for one who refuses what is brought forward physically—either by a bodily gesture such as moving a finger, or by a verbal expression such as, 'Enough, do not give'—a pavāraṇā occurs.

เอโก สมํสกํ รสํ อภิหรติ, ‘‘รสํ ปฏิคฺคณฺหถา’’ติ วทติ, ตํ สุตฺวา ปฏิกฺขิปโต ปวารณา นตฺถิ. ‘มํสรส’นฺติ วุตฺเต ปน ปฏิกฺขิปโต ปวารณา โหติ. ‘‘อิมํ คณฺหถา’’ติ วุตฺเตปิ โหติเยว. มํสํ วิสุํ กตฺวา ‘มํสรส’นฺติ วุตฺเตปิ สเจ สาสปมตฺตมฺปิ ขณฺฑํ อตฺถิ, ปฏิกฺขิปโต ปวารณา โหติ. สเจ นตฺถิ, วฏฺฏติ. กฬีรปนสาทีหิ มิสฺเสตฺวา มจฺฉมํสํ ปจนฺติ, ตํ คเหตฺวา ‘‘กฬีรสูปํ คณฺหถ, ปนสพฺยญฺชนํ คณฺหถา’’ติ วทติ, เอวมฺปิ น ปวาเรติ. กสฺมา? อปวารณารหสฺส นาเมน วุตฺตตฺตา. ‘‘มจฺฉมํสํ พฺยญฺชน’’นฺติ วา ‘‘อิมํ คณฺหถา’’ติ วา วุตฺเต ปน ปวาเรติ, อยเมตฺถ สงฺเขโป, วิตฺถาโร ปน สมนฺตปาสาทิกายํ วุตฺโต. คมนาทีสุ ปน ยสฺมึ อิริยาปเถ ปวาเรติ, ตํ อวิโกเปนฺเตเนว ภุญฺชิตพฺพํ.

A certain person brings gravy with meat and says, 'Accept the gravy.' Having heard this, for one who refuses, there is no pavāraṇā. But when it is said, 'meat gravy,' for one who refuses, there is a pavāraṇā. Even when it is said, 'Take this,' there certainly is. Having separated the meat, even when it is said, 'meat gravy,' if there is a piece even the size of a mustard seed, for one who refuses, there is a pavāraṇā. If there is not, it is allowable. They cook fish and meat mixed with bamboo shoots, jackfruit, and so on. Taking it, one says, 'Take the bamboo shoot soup; take the jackfruit curry.' Even so, one does not make pavāraṇā. Why? Because it is called by the name of something not subject to pavāraṇā. But when it is said, 'fish and meat curry,' or 'Take this,' one makes pavāraṇā. This is the summary here; the detailed account, however, is stated in the Samantapāsādikā. Furthermore, regarding postures such as going, one should eat without altering the very posture in which one makes pavāraṇā.

อนติริตฺตนฺติ น อติริตฺตํ, น อธิกนฺติ อตฺโถ. ตํ ปน กปฺปิยกตาทีหิ สตฺตหิ วินยกมฺมากาเรหิ อกตํ วา คิลานสฺส อนธิกํ วา โหติ. ตสฺมา ปทภาชเน (ปาจิ. ๒๓๙) ‘อกปฺปิยกต’นฺติอาทิ วุตฺตํ, ตตฺถ ยํ ผลํ วา กนฺทมูลาทิ วา ปญฺจหิ สมณกปฺปิเยหิ กปฺปิยํ อกตํ, ยญฺจ อกปฺปิยมํสํ วา อกปฺปิยโภชนํ วา, เอตํ อกปฺปิยํ นาม, ตํ อกปฺปิยํ ‘‘อลเมตํ สพฺพ’’นฺติ เอวํ อติริตฺตํ กตํ อกปฺปิยกตนฺติ เวทิตพฺพํ. อปฺปฏิคฺคหิตกตนฺติ ภิกฺขุนา อปฺปฏิคฺคหิตํเยว ปุริมนเยน อติริตฺตํ กตํ. อนุจฺจาริตกตนฺติ กปฺปิยํ กาเรตุํ อาคเตน ภิกฺขุนา อีสกมฺปิ อนุกฺขิตฺตํ [Pg.223] วา อนปนามิตํ วา กตํ. อหตฺถปาเส กตนฺติ กปฺปิยํ กาเรตุํ อาคตสฺส หตฺถปาสโต พหิ ฐิเตน กตํ. อภุตฺตาวินา กตนฺติ โย อติริตฺตํ กโรติ, เตน ปวารณปฺปโหนกํ โภชนํ อภุตฺเตน กตํ. ภุตฺตาวินา ปวาริเตน อาสนา วุฏฺฐิเตน กตนฺติ อิทํ อุตฺตานเมว. ‘‘อลเมตํ สพฺพ’’นฺติ อวุตฺตนฺติ วจีเภทํ กตฺวา เอวํ อวุตฺตํ โหติ. อิติ อิเมหิ สตฺตหิ วินยกมฺมากาเรหิ ยํ อติริตฺตํ กปฺปิยํ อกตํ, ยญฺจ ปน น คิลานาติริตฺตํ, ตทุภยมฺปิ อนติริตฺตํ. อติริตฺตํ ปน ตสฺเสว ปฏิปกฺขนเยน เวทิตพฺพํ.

'Anatiritta' means 'not leftover,' that is, 'not surplus.' Now, that (anatiritta) is either that which has not been made an allowable leftover by the seven procedures of Vinaya acts beginning with `akappiyakata` ('made from what is unallowable'), or that which is not a surplus from a sick person. Therefore, in the word-analysis, the passage beginning with 'akappiyakata' is stated. Therein, whatever fruit or tubers, roots, and so on, has not been made allowable by the five things that make items allowable for an ascetic, and whatever is unallowable meat or unallowable food—this is called 'unallowable.' That unallowable thing, when made a leftover by saying, 'This is all enough,' is to be understood as `akappiyakata` ('made from what is unallowable'). `Appaṭiggahitakata` ('made from what was not received') is when a leftover is made by a monk in the aforesaid manner from that which was not formally received. `Anuccāritakata` ('made without being lifted') is when it is done by a monk who has come to have it made allowable, without lifting it or moving it aside even slightly. `Ahatthapāse kata` ('made outside of hand's reach') is when it is done by one standing outside the hand's reach of the one who has come to have it made allowable. `Abhuttāvinā kata` ('made by one who has not eaten') is when food sufficient for pavāraṇā is made a leftover by one who has not eaten. `Bhuttāvinā pavāritena āsanā vuṭṭhitena kata` ('made by one who has eaten, been satisfied, and risen from his seat')—this is self-evident. `‘Alametaṃ sabban’ti avutta` is when the leftover is made without the verbal formula, 'This is all enough,' being uttered. Thus, whatever has not been made an allowable leftover by these seven procedures of Vinaya acts, and whatever is not a leftover from a sick person—both of these are `anatiritta` ('not a leftover'). `Atiritta` ('leftover'), however, should be understood by way of the opposite of that.

อปิเจตฺถ ภุตฺตาวินา กตํ โหตีติ (ปาจิ. ๒๓๙) อนฺตมโส อนนฺตรนิสินฺนสฺส ปตฺตโต เอกมฺปิ สิตฺถํ วา มํสหีรํ วา ขาทิตฺวา กตมฺปิ ภุตฺตาวินา กตํ โหติ, โย ปาโตว เอวํ ภุตฺตาวี ปวาริโต นิสีทติเยว, โส อุปกฏฺเฐปิ กาเล อภิหฏํ ปิณฺฑํ ภิกฺขุนา อุปนีตํ กปฺปิยํ กาตุํ ลภติ. สเจ ปน ตสฺมึ กปฺปิเย กเต ภุญฺชนฺตสฺส อญฺญํ อามิสํ อากิรนฺติ, ตํ โส ปุน กาตุํ น ลภติ. ยญฺหิ อกตํ, ตํ กาตพฺพํ. เยน จ อกตํ, เตน จ กาตพฺพนฺติ (ปาจิ. อฏฺฐ. ๒๓๘-๙) วุตฺตํ, ตสฺมา ตสฺมึ ภาชเน กริยมาเน ปฐมกเตน สทฺธึ กตํ โหตีติ ตํ กาตุํ น วฏฺฏติ. อญฺญสฺมึ ปน ภาชเน เตน วา อญฺเญน วา กาตุํ วฏฺฏติ. เอวํ กตํ ปฐมกเตน มิสฺเสตฺวาปิ ภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ, น เกวลญฺจ ตสฺส เยน ปน กตํ, ตํ ฐเปตฺวา อญฺเญสํ ปวาริตานมฺปิ ภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ. ยถา ปน อกเตน มิสฺสํ น โหติ, เอวํ มุขญฺจ หตฺถญฺจ สุทฺธํ กตฺวา ภุญฺชิตพฺพํ. คิลานาติริตฺตํ ปน น เกวลํ คิลานสฺส ภุตฺตาวเสสเมว, อถ โข ยํกิญฺจิ คิลานํ อุทฺทิสฺส ‘‘อชฺช วา สฺเว วา ยทา วา อิจฺฉติ, ตทา ขาทิสฺสตี’’ติ อาหฏํ, ตํ สพฺพํ ‘คิลานาติริตฺต’นฺติ เวทิตพฺพํ. ขาทนียํ วา โภชนียํ วาติ ยํกิญฺจิ ยาวกาลิกํ. ขาเทยฺย วา ภุญฺเชยฺย วา ปาจิตฺติยนฺติ เอตฺถ วุตฺตนเยน ปวาริตสฺส อนติริตฺตํ ยํกิญฺจิ อามิสํ อชฺโฌหรณตฺถาย ปฏิคฺคณฺหโต คหเณ ทุกฺกฏํ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาจิตฺติยํ.

Furthermore, in this matter, 'it is made by one who has eaten' means this: at the very least, even if one has eaten just a single grain of rice or a shred of meat from the bowl of a monk sitting immediately next to him, what is made is considered 'made by one who has eaten'. A monk who, having eaten thus early in the morning and having indicated satisfaction, continues to sit, is permitted to make allowable the almsfood brought near by a monk, even when midday is near. However, if, while he is eating that food which has been made allowable, they add other food into it, he is not permitted to make that allowable again. For it is said: 'Whatever has not been made allowable can be made allowable. And by whomever it has not been made allowable, by them it can be made allowable.' Therefore, when it is being made allowable in that same bowl, because it is considered made allowable together with what was first made allowable, it is not proper to make it allowable. However, in another bowl, it is proper for him or for another to make it allowable. It is proper to eat what has been thus made allowable even after mixing it with what was first made allowable. And it is not proper for that monk alone to eat; indeed, setting aside the one by whom it was made allowable, it is also proper for other monks who have indicated satisfaction to eat. However, one should eat after making one's mouth and hands clean, in such a way that it does not get mixed with what has not been made allowable. Now, 'leftover for the sick' is not merely the remainder of what a sick person has eaten; but rather, whatever food is brought intended for a sick person with the thought, 'He will eat today, or tomorrow, or whenever he wishes,' all of that should be known as 'leftover for the sick'. 'Hard food or soft food' means any kind of time-limited food. Regarding the rule, 'Should one chew or should one eat, it is a pācittiya offense,' according to the method stated here: for a monk who has indicated satisfaction, there is a dukkaṭa offense in the act of accepting any food that is not a leftover for the purpose of consuming it, and for each act of consuming, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อญฺญตฺร ภุญฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อนติริตฺต’’นฺติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ยามกาลิกาทีนิ อาหารตฺถาย คณฺหโต, นิรามิสานิ อชฺโฌหรโต จ ทุกฺกฏํ, ตถา อติริตฺเต อนติริตฺตสญฺญิโน เจว เวมติกสฺส [Pg.224] จ. อติริตฺตสญฺญิโน ปน, ‘‘อติริตฺตํ การาเปตฺวา ภุญฺชิสฺสามี’’ติ คณฺหนฺตสฺส, อญฺญสฺสตฺถาย คณฺหนฺตสฺส, ยามกาลิกาทีนิ เตสํ อนุญฺญาตปริโภควเสน นิรามิสานิ ปริภุญฺชนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ปวาริตภาโว, อามิสสฺส อนติริตฺตตา, กาเลน อชฺโฌหรณนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมกถินสทิสาเนว, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

At Sāvatthī, concerning many bhikkhus, this was laid down regarding a matter of eating elsewhere. Here, 'not leftover' is a supplementary regulation. It is a specific regulation, not by command, a pācittiya with three factors. For one who accepts items valid for a watch, etc., for the purpose of food, and for one who consumes them plain, there is a dukkaṭa offense; likewise for one who perceives what is leftover as not leftover, and for one who is doubtful. But for one who perceives it as leftover, for one who accepts it thinking, 'Having had it made leftover, I will eat,' for one who accepts it for the sake of another, for one who consumes plain items valid for a watch, etc., by way of their permitted use, and for the insane, etc., there is no offense. The state of having indicated satisfaction, the food's not being leftover, and consuming it at the proper time—these are the three factors here. The origination, etc., are just like those of the first Kathina rule. This, however, is a matter of action and non-action.

ปฐมปวารณาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the First Training Rule on Invitation is concluded.

๖. ทุติยปวารณาสิกฺขาปทวณฺณนา

6. Explanation of the Second Training Rule on Invitation

ฉฏฺเฐ อภิหฏฺฐุํ ปวาเรยฺยาติ อภิหริตฺวา ‘‘หนฺท, ภิกฺขุ ขาท วา ภุญฺช วา’’ติ เอวํ ปวาเรยฺย. ชานนฺติ สุตฺวา วา ทิสฺวา วา ตสฺส ปวาริตภาวํ ชานนฺโต. อาสาทนาเปกฺโขติ อาสาทนํ โจทนํ มงฺกุกรณภาวํ อเปกฺขมาโน. ภุตฺตสฺมึ ปาจิตฺติยนฺติ เอตฺถ อภิหาเร ตาว ทุกฺกฏํ, สเจ โส ตํ คณฺหาติ, ปุน อภิหารกสฺส ทุกฺกฏํ, ตสฺมึ ปน ภุญฺชนฺเต อภิหารกสฺส ตสฺส อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ทุกฺกฏํ, โภชนปริโยสาเน ปาจิตฺติยํ.

In the sixth rule: 'One might invite by bringing forward' means having brought it forward, one might invite thus: 'Here, bhikkhu, chew or eat.' 'Knowing' means knowing his state of having indicated satisfaction, either by hearing or by seeing. 'Expecting to find fault' means expecting to find fault, to accuse, or to cause embarrassment. Herein, regarding 'when it has been eaten, it is a pācittiya': first, for bringing it forward, there is a dukkaṭa offense. If he accepts it, there is again a dukkaṭa offense for the one who brought it. Then, while he is eating, for the one who brought it, for each mouthful consumed by the other, there is a dukkaṭa offense; at the end of the meal, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ อนติริตฺเตน โภชเนน อภิหฏฺฐุํ ปวารณาวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ปวาริเต ปวาริตสญฺญิโน ปาจิตฺติยํ. เวมติกสฺส, ยามกาลิกาทีนิ อาหารตฺถาย อภิหรนฺตสฺส, เตสญฺจ ปฏิคฺคหณอชฺโฌหาเรสุ, อปฺปวาริเต จ ปวาริตสญฺญิโน, เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. อปฺปวาริตสญฺญิสฺส ปน, โย จ อติริตฺตํ การาเปตฺวา เทติ, ‘‘การาเปตฺวา วา ภุญฺชาหี’’ติ เทติ, โย วา ‘‘อญฺญสฺสตฺถาย หรนฺโต คจฺฉาหี’’ติ เทติ, โย จ ยามกาลิกาทีนิ ‘‘สติ ปจฺจเย ปริภุญฺชาหี’’ติ เทติ, ตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ปวาริตตา, ปวาริตสญฺญิตา, อาสาทนาเปกฺขตา, อนติริตฺเตน อภิหฏฺฐุํ ปวารณตา, โภชนปริโยสานนฺติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

In Sāvatthī, this was laid down concerning a certain bhikkhu in the matter of inviting by bringing forward non-leftover food. It is a specific regulation, not by command. For inviting one who has indicated satisfaction, while perceiving him as having indicated satisfaction, there is a pācittiya offense. A dukkaṭa offense is incurred by one who is doubtful; by one who brings items valid for a watch, etc., for the purpose of food; in the receiving and consuming of these items; by one who invites a monk who has not indicated satisfaction but is perceived as having done so; and by one who is doubtful in that case. However, for one who perceives him as not having indicated satisfaction; for one who has food made leftover and gives it; or gives it saying, “Having had it made leftover, eat”; or for one who gives it saying, “Go, taking it for another’s sake”; or for one who gives items valid for a watch, etc., saying, “If there is a reason, consume it”; for him, and for the insane and so on, there is no offense. The state of having indicated satisfaction, the perception of having indicated satisfaction, the expectation of finding fault, the act of inviting by bringing forward food that is not leftover, and the conclusion of the meal—these are the five factors here. The origination and so on are similar to that of taking what is not given. This, however, is a training rule associated with a painful feeling.

ทุติยปวารณาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Second Training Rule on Invitation is concluded.

๗. วิกาลโภชนสิกฺขาปทวณฺณนา

7. Explanation of the Training Rule on Eating at the Wrong Time

สตฺตเม [Pg.225] วิกาเลติ วิคเต กาเล, มชฺฌนฺหิกาติกฺกมนโต ยาว อรุณุคฺคมนาติ อธิปฺปาโย. ตสฺมา โย ภิกฺขุ เอตสฺมึ อนฺตเร ยํกิญฺจิ วนมูลผลํ อุปาทาย อามํ วา ปกฺกํ วา อามิสสงฺเขปคตํ ขาทนียํ วา โภชนียํ วา อชฺโฌหรณตฺถาย ปฏิคฺคณฺหาติ, ตสฺส ปฏิคฺคหเณ ทุกฺกฏํ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาจิตฺติยํ.

In the seventh rule, 'at the wrong time' (vikāle) means at a time that has passed (vigate kāle); from the passing of midday until the rising of dawn—this is the intention. Therefore, whatever bhikkhu, during this interval, beginning with any kind of forest root or fruit, whether raw or cooked, that is categorized as material food, whether it be hard food or soft food, receives it for the purpose of consuming, for him there is a dukkaṭa offense in the receiving, and for every act of consumption, there is a pācittiya offense.

ราชคเห สตฺตรสวคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ วิกาเล โภชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ยามกาลิกาทีนิ อาหารตฺถาย ปฏิคฺคหณอชฺโฌหาเรสุ, กาเล วิกาลสญฺญิสฺส, เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ, กาเล กาลสญฺญิสฺส ยามกาลิกาทีนิ สติ ปจฺจเย ปริภุญฺชนฺตสฺส อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ‘‘อนุชานามิ, ภิกฺขเว, โรมฏฺฐกสฺส โรมฏฺฐํ, น จ ภิกฺขเว พหิมุขทฺวารา นีหริตฺวา อชฺโฌหริตพฺพ’’นฺติ (จูฬว. ๒๗๓) อนุญฺญาตนเยน โรมฏฺฐกสฺสาปิ อนาปตฺติ. วิกาลตา, ยาวกาลิกตา, อชฺโฌหรณนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

In Rājagaha, concerning the monks of the group of seventeen, a rule was established regarding the matter of eating at the wrong time. It is a general formulation, not by specific command, a pācittiya with three roots. An offense of wrong-doing is incurred for accepting and consuming yāmakālika items and the like for the purpose of food; and for one who, at the proper time, perceives it as the wrong time, or is doubtful. At the proper time, for one who perceives it as the proper time, consuming yāmakālika items and the like when there is a valid reason, and for the insane and so on, there is no offense. According to the method permitted in the passage, 'I allow, monks, for one who ruminates, to ruminate, but, monks, it should not be brought out from the opening of the mouth and then swallowed,' for one who ruminates also, there is no offense. The state of being the wrong time, the state of being a yāvakālika item, and the act of consuming—these are the three factors here. The origins and so on are like those of the Eḷakaloma training rule.

วิกาลโภชนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on eating at the wrong time is concluded.

๘. สนฺนิธิการกสิกฺขาปทวณฺณนา

8. The Explanation of the Training Rule on Storing Up

อฏฺฐเม สนฺนิธิการกนฺติ กาโร กรณํ กิริยาติ อตฺถโต เอกํ, สนฺนิธิ กาโร อสฺสาติ สนฺนิธิการํ, สนฺนิธิการเมว สนฺนิธิการกํ, ปฏิคฺคเหตฺวา เอกรตฺตึ วีตินามิตสฺเสตํ นามํ. ตสฺมา เอวํ สนฺนิธิกตํ ยํกิญฺจิ ยาวกาลิกํ วา ยามกาลิกํ วา ‘อชฺโฌหริสฺสามี’ติ คณฺหนฺตสฺส ปฏิคฺคหเณ ทุกฺกฏํ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาจิตฺติยํ. สเจปิ ปตฺโต ทุทฺโธโต โหติ, ยํ องฺคุลิยา ฆํสนฺตสฺส เลขา ปญฺญายติ, คณฺฐิกปตฺตสฺส วา คณฺฐิกนฺตเร สฺเนโห ปวิฏฺโฐ โหติ, โย อุณฺเห โอตาเปนฺตสฺส ปคฺฆรติ, อุณฺหยาคุยา วา คหิตาย สนฺทิสฺสติ, ตาทิเส ปตฺเตปิ ปุนทิวเส ภุญฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ. ยํ ปน ภิกฺขุ นิรเปกฺโข สามเณรานํ ปริจฺจชิตฺวา เตหิ นิหิตํ ลภิตฺวา ภุญฺชติ, ตํ วฏฺฏติ[Pg.226]. สยํ ปฏิคฺคเหตฺวา อปริจฺจตฺตเมว หิ ทุติยทิวเส กปฺปิยโภชนํ ภุญฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ. อกปฺปิเยสุ ปน มนุสฺสมํเส ถุลฺลจฺจเยน สทฺธึ ปาจิตฺติยํ, เสเสสุ ปน ทุกฺกเฏน สทฺธึ. ยามกาลิกํ สติ ปจฺจเย อชฺโฌหรโต ปาจิตฺติยํ, อาหารตฺถาย อชฺโฌหรโต ทุกฺกเฏน สทฺธึ. โย ปน ปวาริโต หุตฺวา อนติริตฺตกตํ อชฺโฌหรติ, ตสฺส สพฺพวิกปฺเปสุ อปรมฺปิ ปาจิตฺติยํ วฑฺฒติ. สเจ วิกาเล อชฺโฌหรติ, อนติริตฺตปจฺจยา สพฺพวิกปฺเปสุ อนาปตฺติ, สติ ปจฺจเย วิกาลปจฺจยา ยามกาลิกาทีสุ จ อนาปตฺติ. อวเสเสสุ วิกาลปจฺจยา ปาจิตฺติยํ วฑฺฒติเยว. ภิกฺขุสฺส ปน สนฺนิธิ ภิกฺขุนิยา วฏฺฏติ, ภิกฺขุนิยา จ สนฺนิธิ ภิกฺขุสฺส วฏฺฏติ, ภิกฺขุนิกฺขนฺธเก (จูฬว. ๔๒๑-๔๒๒) อนุญฺญาตตฺตา วฏฺฏตีติ.

In the eighth, regarding 'sannidhikāraka': the terms 'kāra,' 'karaṇa,' and 'kiriya' are one in meaning. 'Sannidhikāraṃ' is formed from 'sannidhi kāro assa' (for it, there is the making of storage). 'Sannidhikārakaṃ' is that very thing which has the making of storage. This is the name for food that has been received and has passed one night. Therefore, for a monk who accepts any food stored in this way—whether yāvakālika or yāmakālika—with the thought, 'I will consume it,' there is an offense of wrong-doing in the act of accepting, and a pācittiya offense for every mouthful consumed. Even if the bowl is poorly washed—such that a line appears when rubbed with a finger, or in a mended bowl, grease has entered into the mend, which oozes out when the bowl is warmed in the sun or becomes apparent when hot gruel is taken in it—for one who eats from such a bowl on the next day, there is a pācittiya offense. But as for that food which a monk, being unconcerned, relinquishes to novices, and then, having received what was stored by them, eats it, that is allowable. Indeed, for one who, having received it himself and not having relinquished it, eats allowable food on the second day, there is a pācittiya offense. But among unallowable meats, in the case of human flesh, there is a pācittiya offense together with a thullaccaya; in the remaining cases, a pācittiya together with an offense of wrong-doing. For one consuming a stored yāmakālika when there is a reason, there is a pācittiya offense; for one consuming it for the purpose of nourishment, a pācittiya together with an offense of wrong-doing. But as for the monk who, having indicated he is satisfied, consumes what has not been made surplus, for him another pācittiya offense is added in all these cases. If one consumes it at the wrong time, there is no offense on account of it not being made surplus in all these cases; and when there is a reason, there is no offense on account of the wrong time in the case of yāmakālika and so on. In the remaining cases, on account of the wrong time, a pācittiya offense certainly increases. But a monk’s stored provisions are allowable for a nun, and a nun’s stored provisions are allowable for a monk; because it is permitted in the Bhikkhunikkhandhaka, it is allowable.

สาวตฺถิยํ อายสฺมนฺตํ เพลฏฺฐสีสํ อารพฺภ สนฺนิธิการกโภชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, สตฺตาหกาลิก ยาวชีวิกานํ ปน อาหารตฺถาย ปฏิคฺคหเณ อชฺโฌหาเร จ ทุกฺกฏํ. ยถา เจตานิ อาหารตฺถาย น กปฺปนฺติ, เอวํ ยาวกาลิกาทีหิ สํสฏฺฐานิปิ, วุตฺตญฺเหตํ ‘‘ยาวกาลิเกน, ภิกฺขเว, ยามกาลิกํ ตทหุปฏิคฺคหิตํ กาเล กปฺปติ, วิกาเล น กปฺปตี’’ติอาทิ (มหาว. ๓๐๕). ตสฺมา สเจปิ ตํ ตํ เตน เตน สทฺธึ สํสฏฺฐํ ลภติ, สเจ อสมฺภินฺนรสํ วา โหติ สุโธตํ วา, ยถา อิตเรน สํสคฺโค น ปญฺญายติ, อตฺตโน กาลานุรูเปน ปริภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ.

In Sāvatthī, concerning the Venerable Belaṭṭhasīsa, it was laid down regarding the matter of eating stored food. It is a general formulation, not by specific command, a pācittiya with three roots. However, for receiving and consuming seven-day and lifetime items for the purpose of food, there is an offense of wrong-doing. Just as these are not allowable for the purpose of food, so too are things mixed with yāvakālika items and the like. For it has been said: “Monks, a yāmakālika with a yāvakālika, received on that day, is allowable at the proper time, but not at the improper time,” and so on. Therefore, even if one obtains something mixed with this or that, if it has an unmixed flavor or is well washed, so that the mixing with the other is not apparent, it is allowable to consume it according to its own time-limit.

สเจ ปน สมฺภินฺนรสํ วา โหติ ทุทฺโธตํ วา, น วฏฺฏติ. ยาวกาลิกญฺหิ อตฺตนา สทฺธึ สมฺภินฺนรสานิ ตีณิปิ ยามกาลิกาทีนิ อตฺตโน สภาวํ อุปเนติ, ยามกาลิกํ ทฺเวปิ สตฺตาหกาลิกาทีนิ อตฺตโน สภาวํ อุปเนติ, สตฺตาหกาลิกํ ยาวชีวิกเมว อตฺตโน สภาวํ อุปเนติ. ตสฺมา เตน ตทหุปฏิคฺคหิเตน สทฺธึ ตทหุปฏิคฺคหิตํ วา ปุเร ปฏิคฺคหิตํ วา ยาวชีวิกํ สตฺตาหํ กปฺปติ, ทฺวีหปฺปฏิคฺคหิเตน ฉาหํ, ตีหปฺปฏิคฺคหิเตน ปญฺจาหํ…เป… สตฺตาหปฺปฏิคฺคหิเตน ตทเหว กปฺปตีติ เวทิตพฺพํ. ตสฺมาเยว หิ ‘‘สตฺตาหกาลิเกน, ภิกฺขเว, ยาวชีวิกํ ตทหุปฏิคฺคหิต’’นฺติ อวตฺวา ‘‘ปฏิคฺคหิตํ สตฺตาหํ กปฺปตี’’ติ วุตฺตํ. กาลยามสตฺตาหาติกฺกเมสุ เจตฺถ วิกาลโภชน สนฺนิธิเภสชฺชสิกฺขาปทานํ วเสน อาปตฺติโย เวทิตพฺพา, อิเมสุ ปน จตูสุ กาลิเกสุ [Pg.227] ยาวกาลิกํ ยามกาลิกนฺติ อิมเมว ทฺวยํ อนฺโตวุฏฺฐญฺเจว สนฺนิธิการกญฺจ, สตฺตาหกาลิกํ ยาวชีวิกญฺจ อกปฺปิยกุฏิยํ นิกฺขิปิตุมฺปิ วฏฺฏติ, สนฺนิธิมฺปิ น ชเนติ. อกปฺปิยกุฏิยํ อนฺโตวุฏฺเฐน ปน เตน สทฺธึ อิตรทฺวยํ ตทหุปฏิคฺคหิตมฺปิ น วฏฺฏติ, มุขสนฺนิธิ นาม โหติ, มหาปจฺจริยํ ปน อนฺโตวุฏฺฐํ โหตีติ วุตฺตํ. ตตฺถ นามมตฺตเมว นานากรณํ, อาปตฺติ ปน ทุกฺกฏเมว. ตตฺถ อกปฺปิยกุฏิ นาม สงฺฆสฺส วา อุปสมฺปนฺนปุคฺคลสฺส วา สนฺตกํ วสนตฺถาย กตเคหํ, ตตฺถ สหเสยฺยปฺปโหนเก ปเทเส วุฏฺฐํ ยาวกาลิกญฺจ ยามกาลิกญฺจ สงฺฆิกํ วา อุปสมฺปนฺนปุคฺคลสฺส วา สนฺตกํ อนฺโตวุฏฺฐํ นาม โหติ, ตตฺถ ปกฺกํ อนฺโตปกฺกํ นาม, ยตฺถ กตฺถจิ ปน สยํ ปกฺกํ สามํ ปกฺกํ นาม, ตํ สพฺพํ อนชฺโฌหรณียํ. เตน เตน สทฺธึ สํสฏฺฐมฺปิ ตํคติกเมว, สพฺพํ อชฺโฌหรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ. ตสฺมา อนฺโตวุฏฺฐอนฺโตปกฺกโมจนตฺถํ ภควตา จตสฺโส กปฺปิยภูมิโย (มหาว. ๒๙๕) อนุญฺญาตา, ตาสํ วินิจฺฉโย สมนฺตปาสาทิกายํ (มหาว. อฏฺฐ. ๒๙๕) วุตฺโต. ยตฺถ ปเนตา น สนฺติ, ตตฺถ อนุปสมฺปนฺนสฺส สนฺตกํ กตฺวา ปริภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ. สามํ ปากมฺปิ ปุนปากํ วฏฺฏติ, อสนฺนิธิการเก สนฺนิธิการกสญฺญิโน, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. อสนฺนิธิการกสญฺญิโน, ยาวกาลิกาทีนิ ตีณิ นิทหิตฺวา สกํ สกํ กาลํ อนติกฺกมิตฺวา, ยาวชีวิกํ สทาปิ สติ ปจฺจเย ปริภุญฺชนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อามิสํ, สนฺนิธิภาโว, ตสฺส อชฺโฌหรณนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสาเนวาติ.

But if it has a mixed taste or is poorly washed, it is not allowable. Indeed, a yāvakālika brings to its own nature the three items beginning with yāmakālika when their tastes are mixed with its own. A yāmakālika brings to its own nature the two items beginning with sattāhakālika. A sattāhakālika brings only a yāvajīvika to its own nature. Therefore, with a sattāhakālika received on that day, a yāvajīvika—whether received on that day or previously—is allowable for seven days. With a sattāhakālika received two days ago, it is allowable for six days; with one received three days ago, for five days… and so on… with one received seven days ago, it is allowable only on that same day, it should be understood. For this very reason, without saying, 'Bhikkhus, with a sattāhakālika, a yāvajīvika is received on that day,' it was instead said, 'What is received is allowable for seven days.' And here, when the time limits for the morning-time, watch-time, and seven-day items are exceeded, offenses should be understood by way of the training rules on eating at the wrong time, storing, and medicines. But among these four kālikas, only this pair—yāvakālika and yāmakālika—are considered `antovuṭṭha` (stored inside) and `sannidhikāraka` (constituting storing). A sattāhakālika and a yāvajīvika may even be placed in an unallowable dwelling, and they do not generate the fault of storing. However, with that yāvakālika or yāmakālika which has been stored inside (`antovuṭṭha`) in an unallowable dwelling, the other pair, sattāhakālika and yāvajīvika, even if received on that day, is not allowable to consume together; this is called `mukhasannidhi` (storing at the mouth). But in the Mahāpaccarī, it is said that this is `antovuṭṭha`. There, the difference is merely a matter of name, but the offense is just a `dukkaṭa`. Therein, an `akappiyakuṭi` (unallowable dwelling) is a building made for the purpose of dwelling that belongs to the Saṅgha or to an ordained individual. There, in a space sufficient for co-residence, a yāvakālika or yāmakālika that is stored and belongs to the Saṅgha or to an ordained individual is called `antovuṭṭha`. What is cooked there is called `antopakka` (cooked inside). But what is cooked by oneself anywhere is called `sāmaṃpakka` (self-cooked). All of this is not to be consumed. Even what is mixed with any of these has the same status. For one consuming any of it, there is a `dukkaṭa` offense. Therefore, for the sake of release from `antovuṭṭha` and `antopakka`, four allowable grounds (`kappiyabhūmi`) were permitted by the Blessed One. The explanation of these is stated in the Samantapāsādikā. But where these do not exist, it is allowable to consume such items after having made them the property of an unordained person. Even what is self-cooked (`sāmaṃpakka`) is allowable if re-cooked. In the case of an item that does not constitute storing, there is a `dukkaṭa` offense for one who perceives it as constituting storing, or for one who is uncertain. There is no offense for one who perceives an item as not constituting storing; for one who, having stored the three items beginning with yāvakālika, consumes them without exceeding their respective time limits; for one consuming yāvajīvika at any time when there is a reason; and for the insane and so forth. Herein, these are the three factors: the material requisite, the act of storing, and the consuming of it. The origins and so forth are just like the case of the goat's hair.

สนฺนิธิการกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on storing is concluded.

๙. ปณีตโภชนสิกฺขาปทวณฺณนา

9. The Explanation of the Training Rule on Choice Food

นวเม ปณีตโภชนานีติ ปณีตสํสฏฺฐานิ สตฺตธญฺญนิพฺพตฺตานิ โภชนานิ. ยถา หิ อาชญฺญยุตฺโต รโถ ‘อาชญฺญรโถ’ติ วุจฺจติ, เอวมิธาปิ ปณีตสํสฏฺฐานิ โภชนานิ ปณีตโภชนานีติ. เยหิ ปน ปณีเตหิ สํสฏฺฐานิ, ตานิ ‘ปณีตโภชนานี’ติ วุจฺจนฺติ, เตสํ ปเภททสฺสนตฺถํ เสยฺยถิทํ สปฺปิ นวนีตนฺติอาทิมาห, ตตฺถ สปฺปิอาทีนิ เภสชฺชสิกฺขาปเท [Pg.228] (กงฺขา. อฏฺฐ. เภสชฺชสิกฺขาปทวณฺณนา) วุตฺตลกฺขเณเนว เวทิตพฺพานิ. มจฺฉาทีสุ ปน สพฺโพปิ ‘โอทโก’ติ (ปาจิ. ๒๖๐) วุตฺตลกฺขโณ มจฺโฉ มจฺโฉเยว. เยสํ ปน มํสํ กปฺปติ, เตสํ มํสญฺจ ขีรทธีนิ จ อิธาธิปฺเปตานิ. เอวรูปานิ ปณีตโภชนานีติ ยานิ เอเตหิ สปฺปิอาทีหิ สํสฏฺฐตฺตา ‘ปณีตโภชนานี’ติ วุจฺจนฺติ, ตถารูปานิ ปณีตโภชนานิ. อคิลาโนติ ยสฺส เตหิ วินาปิ ผาสุ โหติ. อตฺตโน อตฺถาย วิญฺญาเปตฺวาติ เอตฺถ ปน โย อคิลาโน สุทฺธานิ สปฺปิอาทีนิ เภสชฺชตฺถาย วิญฺญาเปติ, โส มหานามสิกฺขาปเทน (ปาจิ. ๓๐๓) กาเรตพฺโพ, มจฺฉาทีนิ จตฺตาริ วิญฺญาเปนฺโต สูโปทนวิญฺญตฺติยา (ปาจิ. ๖๑๒-๖๑๓) กาเรตพฺโพ, สปฺปิอาทีหิ สํสฏฺฐโภชนานิ วิญฺญาเปนฺโต อิมินา กาเรตพฺโพ. ตตฺรายํ วินิจฺฉโย – ‘‘สปฺปินา ภตฺตํ เทหิ, สปฺปึ อากิริตฺวา เทหิ, สปฺปิมิสฺสกํ กตฺวา เทหิ, สห สปฺปินา เทหิ, สปฺปิญฺจ ภตฺตญฺจ เทหี’’ติ เอวํ วิญฺญาเปนฺตสฺส ตาว วิญฺญตฺติยา ทุกฺกฏํ, ปฏิคฺคหเณ ทุกฺกฏํ, อชฺโฌหรเณ อชฺโฌหรเณ ปาจิตฺติยํ. ‘‘สปฺปิภตฺตํ เทหี’’ติ วุตฺเต ปน ยสฺมา สาลิภตฺตํ วิย สปฺปิภตฺตํ นาม นตฺถิ, ตสฺมา สูโปทนวิญฺญตฺติยา ทุกฺกฏเมว โหติ. สเจ ปน ‘‘สปฺปินา ภตฺตํ เทหี’’ติ วุตฺเต ภตฺตํ ทตฺวา ‘‘สปฺปึ กตฺวา ภุญฺชาหี’’ติ นวนีตขีราทีนิ วา กปฺปิยภณฺฑํ วา เทติ ‘‘อิมินา สปฺปึ คเหตฺวา ภุญฺชาหี’’ติ, ยถาวตฺถุกเมว. ‘‘โคสปฺปินา ภตฺตํ เทหี’’ติ วุตฺเต ปน โคสปฺปึ วา เทตุ, ตสฺมึ อสติ ปุริมนเยน นวนีตาทีนิ วา, คาวึเยว วา เทตุ ‘‘อิโต สปฺปินา ภุญฺชาหี’’ติ, ยถาวตฺถุกเมว. สเจ ปน ‘‘โคสปฺปินา เทหี’’ติ ยาจิโต อชิกาสปฺปิอาทีหิ เทติ, วิสงฺเกตํ. เอวญฺหิ สติ อญฺญํ ยาจิเตน อญฺญํ ทินฺนํ นาม โหติ, ตสฺมา อนาปตฺติ, เอส นโย ‘‘อชิกาสปฺปินา เทหี’’ติอาทีสุปิ. ‘‘กปฺปิยสปฺปินา เทหี’’ติ วุตฺเต อกปฺปิยสปฺปินา เทติ, วิสงฺเกตเมว. ‘‘อกปฺปิยสปฺปินา เทหี’’ติ วุตฺเต อกปฺปิยสปฺปินาว เทติ, ปฏิคฺคหเณปิ ปริโภเคปิ ทุกฺกฏเมว. อิมินา นเยน สพฺพปเทสุ วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ. สเจ ปน สพฺเพหิปิ สปฺปิอาทีหิ เอกฏฺฐาเน วา นานาฏฺฐาเน วา วิญฺญาเปตฺวา ปฏิลทฺธํ เอกโต สมฺภินฺนรสํ กตฺวา ตโต กุสคฺเคน เอกพินฺทุมฺปิ อชฺโฌหรติ, นว ปาจิตฺติยานิ.

In the ninth, 'choice foods' means foods produced from the seven kinds of grain that are mixed with choice substances. Just as a chariot yoked with a thoroughbred is called a 'thoroughbred chariot,' so here too, foods mixed with choice substances are called 'choice foods.' Moreover, those foods that are mixed with choice substances are called 'choice foods'; to show their varieties, the Buddha said, “namely, ghee, fresh butter,” and so on. Therein, ghee and the like should be understood according to the characteristics explained in the training rule on medicines. As for fish and the like, any creature with the characteristic of being called 'aquatic' is simply 'fish.' Moreover, the meat of those animals whose flesh is permissible, as well as milk and curds, are intended here. Such foods are 'choice foods,' that is, those that are called 'choice foods' because of being mixed with these things such as ghee. 'Not ill' means one who is comfortable even without them. Regarding 'requesting for oneself'—here, if a monk who is not ill requests pure ghee and the like for the purpose of medicine, he should be dealt with according to the Mahānāma Training Rule; if he requests the four items beginning with fish, he should be dealt with according to the rule on requesting soup-and-rice; if he requests foods mixed with ghee and the like, he should be dealt with under this rule. Herein is the judgment: If one requests, “Give me rice with ghee,” “Give me rice sprinkled with ghee,” “Give me rice mixed with ghee,” “Give me rice along with ghee,” or “Give me both ghee and rice,” then for the request, there is a dukkaṭa offense; upon receiving it, a dukkaṭa offense; for each mouthful consumed, a pācittiya offense. But if one says, “Give me ghee-rice,” since there is no such thing as 'ghee-rice' in the way there is 'sāli-rice,' only a dukkaṭa offense occurs under the rule on requesting soup-and-rice. However, if, when one says, “Give me rice with ghee,” after giving the rice, one gives fresh butter, milk, or the like, saying, “Make ghee from this and eat,” or gives a permissible item, saying, “Having exchanged this for ghee, eat,” the offense is just according to the item requested. If one says, “Give me rice with cow’s ghee,” and one gives cow’s ghee, or if it is unavailable, one gives fresh butter or the like according to the prior method, or even gives a cow, saying, “Eat with ghee from this,” the offense is just according to the item requested. But if, being asked for “cow’s ghee,” one gives goat's ghee or the like, it is a discrepancy. For in such a case, it is a matter of giving one thing when another was requested; thus, there is no offense. This principle applies similarly to requests like “Give me goat’s ghee,” and so on. If one says, “Give me permissible ghee,” but gives impermissible ghee, it is simply a discrepancy. If one says, “Give me impermissible ghee,” and one gives that very impermissible ghee, both receiving and consuming it incur a dukkaṭa offense. In this way, the judgment should be understood in all instances. If, having requested and obtained all the items such as ghee, whether in one place or in many places, one mixes them into a single flavor, and then consumes even a single drop with the tip of a kusa grass blade, nine pācittiya offenses are incurred.

สาวตฺถิยํ [Pg.229] ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ปณีตโภชนวิญฺญตฺติวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อคิลาโน’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, คิลานสฺส อคิลานสญฺญิโน, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. คิลานสญฺญิสฺส, คิลานกาเล วิญฺญาเปตฺวา อคิลานสฺส ภุญฺชโต, คิลานสฺส เสสเก, ญาตกปฺปวาริตฏฺฐานโต, อญฺญสฺสตฺถาย วิญฺญตฺเต, อตฺตโน ธเนน คหิเต, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ปณีตโภชนตา, อคิลานตา, กตวิญฺญตฺติยา ปฏิลาโภ, อชฺโฌหรณนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. อทฺธานสมุฏฺฐานํ, กิริยํ, โนสญฺญาวิโมกฺขํ, อจิตฺตกํ, ปณฺณตฺติวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

At Sāvatthī, regarding the group-of-six monks, a rule was established concerning the matter of requesting choice food. 'Not being ill'—this is the supplementary ruling here. It is a special ruling, not by injunction, and a threefold pācittiya offense. For one who is ill but perceives oneself as not ill, or is in doubt, it is a dukkaṭa offense. There is no offense for one who is ill and perceives oneself as such; for one who, having requested it during a time of illness, eats it when not ill; for eating the leftovers of an ill person; when receiving it from relatives or from those who have invited; when it was requested for the sake of another; when it was obtained by exchange with one's own wealth; and for the insane, etc. Here, these are the four factors: the state of being choice food, the state of not being ill, obtaining it by means of a request that has been made, and the act of consuming. Its origin is along the way; it is an action; not released by perception; not requiring concurrent thought; an offense by rule; bodily action; verbal action; threefold consciousness; and threefold feeling.

ปณีตโภชนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule on choice food is completed.

๑๐. ทนฺตโปนสิกฺขาปทวณฺณนา

10. The Commentary on the Training Rule on Tooth-sticks

ทสเม อทินฺนนฺติ กาเยน วา กายปฺปฏิพทฺเธน วา คณฺหนฺตสฺส หตฺถปาเส ฐตฺวา กายกายปฺปฏิพทฺธนิสฺสคฺคิยานํ อญฺญตเรน น ทินฺนํ, อปฺปฏิคฺคหิตกสฺเสตํ นามํ. อปฺปฏิคฺคหิตกญฺหิ ภิกฺขุโน อตฺตโน สนฺตกมฺปิ อชฺโฌหริตุํ น วฏฺฏติ. ปฏิคฺคหิตํ อนฺตมโส วิสฺสาสิกสนฺตกมฺปิ วฏฺฏติ, ตสฺส ลกฺขณํ วุตฺตวิปลฺลาเสน เวทิตพฺพํ. สเจ หิ โย โกจิ อนุปสมฺปนฺโน อนฺตมโส ติรจฺฉาโนปิ ภิกฺขุสฺส วา ภิกฺขุนิยา วา หตฺถปาเส ฐิโต กายาทีนํ อญฺญตเรน เทติ, ตญฺเจ ภิกฺขุนา เยน เกนจิ สรีราวยเวน วา, ตปฺปฏิพทฺเธน วา, สํหาริเมน จ อนฺตมโส มญฺเจนาปิ, ธาเรตุํ สมตฺเถน จ อนฺตมโส อตตฺถชาตกรุกฺขปณฺเณนาปิ, สูจิยา ปรามฏฺฐมตฺเตนาปิ ปฏิคฺคหิตํ, ปฏิคฺคหิตเมว โหติ. ปฏิพทฺธปฺปฏิพทฺธํ นาม อิธ นตฺถิ, ยมฺปิ นตฺถุกรณิยา ทิยฺยมานํ นาสิกาย, อกลฺลโก วา มุเขน ปฏิคฺคณฺหาติ, สพฺพํ วฏฺฏติ, อาโภคมตฺตเมว เหตฺถ ปมาณํ. ปุพฺพาโภเค จ สติ ปจฺฉา นิทฺทายนฺตสฺส ปตฺเต ทินฺนมฺปิ หตฺถปาเส สติ ปฏิคฺคหิตเมว โหติ. ยมฺปิ ‘‘ปตฺเตน ปฏิคฺคณฺหิสฺสามี’’ติ นิสินฺนสฺเสว หตฺเถ ปตติ, ตํ วฏฺฏติเยว. อภิหฏภาชนโต [Pg.230] ปติตรชมฺปิ วฏฺฏติ, ตตฺถ ฐิตนิสินฺนนิปนฺนานํ ปวารณาสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว หตฺถปาโส เวทิตพฺโพ.

In the tenth case, 'not given' refers to that which is not given by any one of these—the body, what is connected to the body, or by relinquishment—by a person standing within arm's reach of a monk who is receiving it with his body or with what is connected to his body. This is the name for 'unreceived'. Indeed, it is not allowable for a monk to consume what is unreceived, even his own property. If it has been received, it is allowable to consume even, at the very least, the property of an intimate acquaintance; its characteristic should be understood as the reverse of what has been stated. Indeed, if any unordained person—even an animal—or a nun for a monk, or a monk for a nun, standing within arm's reach, gives something by any one of the means beginning with the body, and if that is received by the monk with any bodily limb whatsoever, or with what is connected to it, or with a movable object—even a bedstead—or with something capable of holding it—even a leaf from a tree not growing in that spot—or even by the mere touching with a needle, it becomes indeed received. Here, there is no such thing as 'connected to what is connected'. Also, when snuff is given, and one receives it with the nose, or an unwell person receives it with the mouth, all that is allowable, for here, mere intention is the standard. And if there was prior intention, then afterwards, even what is placed in the bowl of a drowsing monk, as long as it is within arm's reach, becomes indeed received. Also, if, thinking, 'I will receive it with the bowl,' it falls into his hand while he is seated, that too is allowable. Even dust that has fallen from a presented vessel is allowable. In this context, for those standing, sitting, or lying down, arm's reach should be understood according to the method stated in the training rule on the Invitation.

สเจ ปน ทายกปฺปฏิคฺคาหเกสุ เอโก อากาเส โหติ, เอโก ภูมิยํ, ภูมฏฺฐสฺส สีเสน อากาสฏฺฐสฺส จ ฐเปตฺวา ทาตุํ วา คเหตุํ วา ปสาริตหตฺถํ ยํ อาสนฺนตรํ องฺคํ, ตสฺส โอริมนฺเตน หตฺถปาสปฺปมาณํ ปริจฺฉินฺทิตพฺพํ. สเจปิ เอโก กูเป โหติ, เอโก กูปตเฏ, เอโก วา รุกฺเข, เอโก ปถวิยํ, วุตฺตนเยเนว หตฺถปาสปฺปมาณํ ปริจฺฉินฺทิตพฺพํ. ตสฺมึ ฐตฺวา สเจปิ ทฺเว ตโย วา สามเณรา ยํ มชฺฌิโม ปุริโส อุกฺขิปิตุํ สกฺโกติ, เอวรูปํ ภารํ ปวฏฺเฏนฺตา ภิกฺขุโน ภูมิยํ ฐปิตหตฺถํ อาโรเปนฺติ, อุกฺขิปิตฺวา วา ภิกฺขุโน ปสาริตหตฺเถ เอกเทเสนาปิ ฐเปนฺติ, ตํ ปฏิคฺคหิตเมว โหติ. ยํ ปน ปิณฺฑาย จรนฺตสฺส ปตฺเต รชํ ปตติ, ตํ อปฺปฏิคฺคหิตเมว โหติ, ตสฺมา ปฏิคฺคเหตฺวาว ภิกฺขา คณฺหิตพฺพา. อปฺปฏิคฺคเหตฺวา คณฺหนฺตสฺส วินยทุกฺกฏํ, ตํ ปน ปุน ปฏิคฺคเหตฺวา ภุญฺชนฺตสฺส อนาปตฺติ. สเจ ‘‘ปฏิคฺคเหตฺวา เทถา’’ติ วุตฺเต วจนํ อสฺสุตฺวา วา อนาทิยิตฺวา วา ภิกฺขํ เทนฺติเยว, วินยทุกฺกฏา มุจฺจติ, ปุน ปฏิคฺคเหตฺวา อญฺญา ภิกฺขา ปฏิคฺคเหตพฺพา. สเจ มหาวาโต ตโต ตโต รชํ ปาเตติ, น สกฺกา โหติ ภิกฺขํ คเหตุํ, ‘‘อนุปสมฺปนฺนสฺส ทสฺสามี’’ติ สุทฺธจิตฺเตน อาโภคํ กตฺวา คณฺหิตุํ วฏฺฏติ. ตํ อนุปสมฺปนฺนสฺส ทตฺวา ปุน เตน ทินฺนํ วา ตสฺส วิสฺสาเสน วา ปฏิคฺคเหตฺวา ภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ. อสฺสุเขฬสิงฺฆาณิกาทีสุ ยํ ฐานโต จวิตฺวา หตฺเถ วา ปตฺเต วา ปตติ, ตํ ปฏิคฺคเหตพฺพํ, องฺคลคฺคํ ปฏิคฺคหิตเมว. ปตนฺตมฺปิ โวจฺฉินฺนญฺเจ อนฺตรา น คเหตพฺพํ, อุคฺคหิตกํ นาม โหติ, ตํ ปจฺฉา ปฏิคฺคหิตมฺปิ น วฏฺฏติ. ยํ ปน เภสชฺชํ วา มูลผลํ วา มาตาทีนํ อตฺถาย คเหตฺวา ฉายตฺถาย วา ผลินิสาขํ อุกฺขิปิตฺวา คจฺฉติ, ตโต ยํ อิจฺฉติ, ตํ ปุน ปฏิคฺคเหตฺวา ปริภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ. โย ปน ตตฺถ ชาตกผลินิสาขาย วา วลฺลิยา วา คเหตฺวา จาเลติ. ตสฺส ตโต ลทฺธํ ผลํ น วฏฺฏติ, ทุรุปจิณฺณทุกฺกฏญฺจ อาปชฺชติ, อญฺญสฺส ตํ วฏฺฏติ, ผลิรุกฺขํ ปน อปสฺสยิตุํ วา อาลมฺพิตุํ วา วฏฺฏติ, ปฏิคฺคเหตฺวา ฐปิเต ยํ อญฺญํ องฺกุราทิ อุปฺปชฺชติ, ปฏิคฺคหิตเมว ตํ. ยาว หิ หตฺถโต มุตฺเต นิรเปกฺโข น โหติ, นิรเปกฺขตาย วา หตฺถโต น [Pg.231] มุจฺจติ, ตาว น ปฏิคฺคหณํ วิชหติ, อยเมตฺถ สงฺเขโป, วิตฺถาโร ปน สมนฺตปาสาทิกายํ วุตฺโต.

However, if among the giver and the receiver, one is in the sky and one is on the ground, then excluding the head of the one on the ground and the outstretched hand of the one in the sky for giving or receiving, the measure of a hand's reach should be determined by the hither end of whichever limb is nearer. If one is in a well and one on the well's bank, or one is in a tree and one on the ground, the measure of a hand's reach should be determined in the way already stated. If, standing within that hand's reach, two or three novices, while rolling a load of such a kind that a man of medium strength can lift, place it onto the hand of a bhikkhu which is placed on the ground, or having lifted it, place it even partly in the outstretched hand of a bhikkhu, it is considered properly received. However, dust that falls into the bowl of one wandering for alms is not considered properly received; therefore, alms-food should be taken only after it has been properly received. For one who takes it without it having been properly received, there is an offense of wrong-doing in the Vinaya, but for one who consumes it after having it properly received again, there is no offense. If, when one has said, 'Please give only after it has been properly received,' they give the alms-food anyway, either not having heard or not having paid attention to the words, one is freed from the offense of wrong-doing in the Vinaya; other alms-food should be received again after being properly received. If a great wind causes dust to fall from here and there such that it is not possible to take the alms-food, it is allowable to take it after making the mental determination with a pure mind, 'I will give this to an unordained person.' Having given it to an unordained person, it is allowable to consume it after receiving it back when given by him, or after taking it through trust in him. Among tears, saliva, mucus, and so on, whatever, having dislodged from its place, falls onto the hand or into the bowl, that should be properly received. What is adhering to a limb is already considered properly received. But if, while falling, it becomes disconnected from the body, it should not be taken in mid-air; it is called 'improperly taken up'. That, even if properly received afterwards, is not allowable. When one goes along having taken medicine or roots and fruits for the sake of one's mother and others, or having lifted up a fruit-bearing branch for the sake of shade, from that, whatever one desires, it is allowable to consume it after having it properly received again. But whoever, having taken hold of a fruit-bearing branch or vine growing there, shakes it, for him, the fruit obtained from it is not allowable, and he incurs an offense of wrong-doing due to improper conduct; for another, it is allowable. However, it is allowable to lean on or to hold onto a fruit-bearing tree. Whatever other things, such as sprouts, arise from something that was properly received and set down, that is considered already properly received. For as long as one is not indifferent towards what has been released from the hand, or it is not released from the hand with indifference, for that long, the act of receiving is not abandoned. This is the summary here; the detailed explanation, however, is stated in the Samantapāsādikā.

มุขทฺวารนฺติ คลนาฬิกํ. มุเขน วา หิ ปวิฏฺฐํ โหตุ, นาสิกาย วา, คเลน อชฺโฌหรณียตาย สพฺพมฺปิ ตํ มุขทฺวารํ ปเวสิตเมว โหติ. อาหารนฺติ ยํกิญฺจิ ยาวกาลิกํ วา ยามกาลิกํ วา สตฺตาหกาลิกํ วา ยาวชีวิกํ วา. สพฺพญฺเหตํ อชฺโฌหรณียตฺตา ‘อาหาโร’ติ วุจฺจติ, ตตฺถ สพฺพมฺปิ ธญฺญํ วา ธญฺญานุโลมํ วา ตาลนาฬิเกรปนสลพุชอลาพุกุมฺภณฺฑปุสฺสผลติปุสผลเอฬาลุกสงฺขาตํ นววิธํ มหาผลญฺเจว อปรณฺณญฺจ, ยญฺจญฺญํ วนมูลปตฺตปุปฺผผลาทิ อาหารตฺถํ ผรติ, ตํ สพฺพํ ยาว มชฺฌนฺหิกกาโล, ตาว ปริภุญฺชิตพฺพโต ยาวกาลิกํ นาม. อมฺพปานํ ชมฺพุปานํ โจจปานํ โมจปานํ มธุกปานํ มุทฺทิกปานํ สาลูกปานํ ผารุสกปานนฺติ อิมานิ อฏฺฐ ปานานิ, ยานิ จ เตสํ อนุโลมานิ เวตฺตตินฺติณิกมาตุลุงฺคกปิฏฺฐโกสมฺพกรมนฺทาทิขุทฺทกผลปานานิ, เอตานิ สพฺพานิ อนุปสมฺปนฺเนหิ สีโตทเกน มทฺทิตฺวา กตานิ อาทิจฺจปากานิ วา ยาว รตฺติยา ปจฺฉิมยามํ นิทหิตฺวา ปริภุญฺชิตพฺพโต ยามกาลิกานิ นาม. อวเสเสสุ อนุญฺญาตผลปตฺตปุปฺผรเสสุปิ เอเสว นโย. สปฺปิอาทีนิ ปญฺจ เภสชฺชานิ สตฺตาหํ นิทหิตฺวา ปริภุญฺชิตพฺพโต สตฺตาหกาลิกานิ นาม. อิทํ ปน ยาวกาลิกาทิตฺตยํ กาลวิมุตฺตญฺจ อุทกํ ฐเปตฺวา อวเสสมูลผลาผลาทิ ยํ เนว ขาทนียตฺถํ น โภชนียตฺถํ ผรติ, ตํ ยาวชีวํ นิทหิตฺวา สติ ปจฺจเย ปริภุญฺชิตพฺพโต ยาวชีวิกํ นาม. อาหเรยฺยาติ ปเวเสยฺย. อญฺญตฺร อุทกทนฺตโปนาติ อิทํ อนาหาเรปิ อุทเก อาหารสญฺญาย, ทนฺตโปเน จ ‘‘มุขทฺวารํ อาหฏํ อิท’’นฺติ สญฺญาย กุกฺกุจฺจายนฺตานํ กุกฺกุจฺจวิโนทนตฺถํ วุตฺตํ. อุทกญฺหิ ยถาสุขํ ปาตุํ, ทนฺตกฏฺฐญฺจ ทนฺตโปนปริโภเคน ปริภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ. ฐเปตฺวา ปน อิทํ ทฺวยํ อวเสสํ อชฺโฌหรณตฺถาย คณฺหโต คหเณ ทุกฺกฏํ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาจิตฺติยํ, สเจปิ ทนฺตกฏฺฐรโส อชานนฺตสฺส อนฺโต ปวิสติ, ปาจิตฺติยเมว.

The mouth-door is the throat passage. Indeed, whether it has entered through the mouth or has entered through the nose, because it is to be swallowed by the throat, all of it is considered as having been introduced into the mouth-door. Food means any whatsoever, be it yāvakālika, yāmakālika, sattāhakālika, or yāvajīvika. All of this is called 'food' because it is to be ingested. Among these, all grain or that which is similar to grain; the nine kinds of great fruits known as tāla, nāḷikera, panasa, labuja, alābu, kumbhaṇḍa, pussaphala, tipusaphala, and eḷāluka; and pulses; and whatever other forest roots, leaves, flowers, fruits, and so on, serves the purpose of food—all that, because it may be consumed until midday, is called yāvakālika. These eight drinks—mango juice, rose-apple juice, wild banana juice, cultivated banana juice, honey-tree fruit juice, grape juice, water-lily root juice, and phārusaka fruit juice—and those similar to them, such as the juices of small fruits like vetta, tintiṇika, mātuluṅga, kapiṭṭha, kosamba, karamanda, and so on—all these, whether prepared by those not fully ordained by crushing with cold water or cooked by the sun, because they may be consumed after being stored until the last watch of the night, are called yāmakālika. For the remaining permitted juices of fruits, leaves, and flowers, this same method applies. The five medicines beginning with ghee, because they may be consumed after being stored for seven days, are called sattāhakālika. Now, setting aside these three beginning with yāvakālika and water which is exempt from time, the remaining roots, fruits great and small, and so on, which serve the purpose of neither hard food nor soft food—that, because it may be consumed when there is a reason, after having been stored for a lifetime, is called yāvajīvika. 'Āhareyya' means one should cause to enter. This phrase, 'Except for water and tooth-cleaner,' was said to dispel the scruples of those who have scruples: regarding water, which is not food, through the perception that it is food; and regarding the tooth-cleaner, through the perception, 'This has been brought to the mouth-door.' Indeed, it is permissible to drink water as one pleases and to use a tooth-stick for the purpose of cleaning teeth. However, setting aside these two, for one who takes anything else for the purpose of swallowing, there is a dukkaṭa offense in the taking; for each and every act of swallowing, there is a pācittiya offense. And if the juice of the tooth-stick enters inside of one who is unknowing, it is a pācittiya offense indeed.

เวสาลิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ อทินฺนํ อาหารํ อาหรณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร อุทกทนฺตโปนา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ[Pg.232], อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ปฏิคฺคหิตเก อปฺปฏิคฺคหิตสญฺญิโน, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. ปฏิคฺคหิตสญฺญิสฺส, อุทกทนฺตโปเน, จตฺตาริ มหาวิกฏานิ สติ ปจฺจเย อสติ กปฺปิยการเก สามํ คเหตฺวา ปริภุญฺชนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เอตฺถ ทุพฺพโจปิ อสมตฺโถปิ กปฺปิยการโก อสนฺตปกฺเขเยว ติฏฺฐติ, ฉาริกาย อสติ สุกฺขทารุํ ฌาเปตฺวา, ตสฺมิญฺจ อสติ อลฺลทารุํ รุกฺขโต ฉินฺทิตฺวาปิ กาตุํ, มตฺติกตฺถาย จ ปถวึ ขณิตุมฺปิ วฏฺฏติ, อิทํ ปน จตุพฺพิธมฺปิ มหาวิกฏํ กาโลทิสฺสํ นาม สปฺปทฏฺฐกฺขเณเยว สามํ คเหตุํ วฏฺฏติ, อญฺญทา ปฏิคฺคาหาเปตฺวา ปริภุญฺชิตพฺพํ. อปฺปฏิคฺคหิตกตา, อนนุญฺญาตตา, ธูมาทิอพฺโพหาริกาภาโว, อชฺโฌหรณนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

Laid down in Vesālī concerning a certain monk on the grounds of bringing to the mouth food that was not given. 'Except for water and tooth-cleaner' is the supplementary ruling here. It is a general ruling, not based on a command, and entails a threefold pācittiya. For one who consumes what has been formally received while perceiving it as not having been formally received, or for one who is in doubt, there is a dukkaṭa offense. For one who perceives it as having been formally received; in the case of water and tooth-cleaner; for one who, when there is a reason and a suitable lay attendant is not present, takes and consumes the four great medicinal tonics himself; and for the insane and so forth, there is no offense. Here, a suitable lay attendant who is difficult to instruct or is incapable is included in the category of one who is not present. If there is no ash, it is allowable to burn dry wood to make it; and if that is not present, it is allowable to make it even by cutting green wood from a tree. For the purpose of clay, it is also allowable to dig the earth. However, these four kinds of great medicinal tonics are called 'time-specific'; it is allowable to take them oneself only at the moment of being bitten by a snake. At other times, they should be consumed after having them formally offered. The four factors here are: the state of not having been formally received, the state of not being a permitted item, not being a non-consumable item such as smoke, and the act of swallowing. The origins and so forth are similar to those of the Eḷakaloma training rule.

ทนฺตโปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning tooth-cleaners is concluded.

โภชนวคฺโค จตุตฺโถ.

The Fourth Chapter: The Food Section.

๕. อเจลกวคฺโค

5. The Chapter on Naked Ascetics

๑. อเจลกสิกฺขาปทวณฺณนา

1. The Commentary on the Training Rule concerning Naked Ascetics

อเจลกวคฺคสฺส ปฐเม เอเตสํ อเจลกาทีนํ อญฺญติตฺถิยานํ ยํกิญฺจิ อามิสํ เอกปฺปโยเคน เทนฺตสฺส เอกํ ปาจิตฺติยํ, อวจฺฉินฺทิตฺวา อวจฺฉินฺทิตฺวา เทนฺตสฺส ปโยเค ปโยเค ปาจิตฺติยํ.

In the first rule of the Chapter on Naked Ascetics, for one who gives any kind of material thing to these naked ascetics or other sectarians in a single act, there is one pācittiya offense. For one who gives by repeatedly breaking it off, there is a pācittiya offense for each act.

เวสาลิยํ อายสฺมนฺตํ อานนฺทํ อารพฺภ ปริพฺพาชิกาย ทฺเว ปูเว ทานวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อุทกทนฺตโปนํ เทนฺตสฺส, อติตฺถิเย ติตฺถิยสญฺญิสฺส, เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. อติตฺถิเย อติตฺถิยสญฺญิสฺส, อนุปสมฺปนฺเนน ทาเปนฺตสฺส, เตสํ สนฺติเก ภาชนํ นิกฺขิปิตฺวา ‘‘อิทํ คณฺหถา’’ติ ภณนฺตสฺส, เตสํ วา นิกฺขิตฺตภาชเน เทนฺตสฺส, พาหิรเลปํ เทนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อญฺญติตฺถิยตา, อนนุญฺญาตตา, อชฺโฌหรณียํ อชฺโฌหรณตฺถาย สหตฺถา อนิกฺขิตฺตภาชเน ทานนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

In Vesālī, a rule was laid down concerning Venerable Ānanda on the grounds of giving two cakes to a female wanderer. It is a specific ruling, not based on a command, and entails a threefold pācittiya. For one who gives water or a tooth-cleaner, for one who perceives a non-sectarian as a sectarian, or for one who is in doubt, there is a dukkaṭa offense. For one who perceives a non-sectarian as a non-sectarian, for one who has something given by an unordained person, for one who places a bowl near them saying, 'Take this,' for one who gives into a bowl placed by them, for one who gives an external ointment, and for the insane and so forth, there is no offense. The three factors here are: being a sectarian of another sect, the item being unpermitted, and the giving of a consumable with one's own hand for the purpose of consumption into a bowl that has not been placed down. The origins and so forth are similar to those of the Eḷakaloma training rule.

อเจลกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule on naked ascetics is concluded.

๒. อุยฺโยชนสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Commentary on the Training Rule on Sending Away

ทุติเย [Pg.233] ทาเปตฺวา วา อทาเปตฺวา วาติ ยํกิญฺจิ อามิสํ ทาเปตฺวา วา น ทาเปตฺวา วา. อุยฺโยเชยฺยาติ มาตุคาเมน สทฺธึ หสนกีฬนรโหนิสชฺชาทีนิ กตฺตุกาโม ‘คจฺฉา’ติอาทีนิ วตฺวา อุยฺโยเชยฺย. เอตเทวาติ เอตํ อนาจารเมว ปจฺจยํ กริตฺวา, น อญฺญํ ปติรูปํ การณํ. ปาจิตฺติยนฺติ อุยฺโยชนมตฺเต ตาว ทุกฺกฏํ, ยทา ปนสฺส โส ทสฺสนูปจารํ วา สวนูปจารํ วา เอเกน ปาเทน วิชหติ, อปรํ ทุกฺกฏํ, ทุติเยน วิชหิเต ปาจิตฺติยํ. เอตฺถ จ ทสฺสนูปจารสฺส อชฺโฌกาเส ฐตฺวา ทฺวาทสหตฺถปฺปมาณํ, ตถา สวนูปจารสฺส. สเจ ปน อนฺตรา กุฏฺฏทฺวารปาการาทโย โหนฺติ, เตหิ อนฺตริตภาโวเยว อุปจาราติกฺกโม.

In the second rule, 'having caused to give or not having caused to give' means having caused some food to be given or not having caused it to be given. 'Should send away' (uyyojeyya) means, desiring to engage in laughing, playing, sitting in a secluded place, and so forth with a woman, one would send him away by saying 'Go,' and so forth. 'This very thing' (etadeva) means having made this improper conduct itself the reason, not any other suitable reason. Regarding the pācittiya: in the mere act of sending him away, there is a dukkaṭa; but when he who is sent away leaves the sender's range of sight or range of hearing with one step, there is another dukkaṭa; when he has left with the second step, a pācittiya is incurred. And here, the range of sight, when standing in an open space, is a measure of twelve cubits; likewise for the range of hearing. But if there are things like walls, doors, or ramparts in between, the very state of being obstructed by them is the transgression of the range.

สาวตฺถิยํ อุปนนฺทํ อารพฺภ อุยฺโยชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อุยฺโยชนาณตฺติกาย สาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺเน ติกทุกฺกฏํ, อุภินฺนมฺปิ กลิสาสนาโรปเน ทุกฺกฏเมว, ‘‘อุโภ เอกโต น ยาเปสฺสามา’’ติ เอวมาทีหิ ปติรูปการเณหิ อุยฺโยเชนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อนาจารํ อาจริตุกามตา, ตทตฺถเมว อุปสมฺปนฺนสฺส อุยฺโยชนํ, เอวํ อุยฺโยชิตสฺส อุปจาราติกฺกโมติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานีติ.

At Sāvatthī, it was laid down concerning Upananda in the incident of sending away. It is a general ruling. It is an offense involving an order, committed by means of an order to send away; it is a threefold pācittiya. For an unordained person, it is a threefold dukkaṭa. For both, in imposing an angry command, it is only a dukkaṭa. There is no offense for one who sends away for suitable reasons such as, 'We two will not get along together,' and so forth, nor for the insane and so on. The desire to practice improper conduct; the sending away of an ordained person for that very purpose; and the transgression of the range by one thus sent away—these are the three factors here. The origins and so forth are similar to those of taking what is not given.

อุยฺโยชนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule on sending away is concluded.

๓. สโภชนสิกฺขาปทวณฺณนา

3. Commentary on the Training Rule Concerning a Family with a Couple

ตติเย สห อุโภหิ ชเนหีติ สโภชนํ, ตสฺมึ สโภชเน. อถ วา สโภชเนติ สโภเค, ราคปริยุฏฺฐิตปุริสสฺส หิ อิตฺถี โภโค, อิตฺถิยา จ ปุริโส, เตเนวสฺส ปทภาชเน ‘‘อิตฺถี เจว โหติ, ปุริโส จา’’ติอาทิ (ปาจิ. ๒๘๑) วุตฺตํ. อนุปขชฺช นิสชฺชํ กปฺเปยฺยาติ อนุปวิสิตฺวา นิสีเทยฺย, ยํ ตสฺมึ กุเล สยนิฆรํ, ตสฺส มหาจตุสฺสาลาทีสุ กตสฺส มหลฺลกสฺส ปิฏฺฐสงฺฆาฏโต หตฺถปาสํ วิชหิตฺวา อนฺโตสยนสฺส อาสนฺเน ฐาเน, ขุทฺทกสฺส วา เวมชฺฌํ อติกฺกมิตฺวา นิสีเทยฺยาติ อตฺโถ, เอวํ นิสินฺนสฺส ปาจิตฺติยํ.

In the third rule, sabhojanaṃ means a family that exists together with both people (saha ubhohi janehi); in that sabhojane family with a couple. Alternatively, sabhojaneti means sabhoge (with objects of enjoyment); for indeed, to a man overcome by lust, a woman is an object of enjoyment (bhogo), and to a woman, a man is. For that very reason, in its word analysis, it is said, 'There is both a woman and a man,' etc. Anupakhajja nisajjaṃ kappeyya means one should enter nearby and sit. The meaning is this: whatever sleeping chamber there is in that family, in the case of a large one made in a large four-sided hall and so on, one should sit in a place near the inner sleeping area, having left an arm's length from the door-panel; or in the case of a small one, one should sit having crossed the middle. For one sitting thus, there is a pācittiya.

สาวตฺถิยํ [Pg.234] อุปนนฺทํ อารพฺภ อนุปขชฺช นิสชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อสยนิฆเร สยนิฆรสญฺญิโน, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. นสยนิฆรสญฺญิสฺส, วุตฺตลกฺขณํ ปเทสํ อนติกฺกมิตฺวา นิสินฺนสฺส, ภิกฺขุสฺมึ ทุติยเก สติ, อุโภสุ นิกฺขนฺเตสุ วา, วีตราเคสุ วา นิสีทนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อวีตราคชายมฺปติกานํ สนฺนิหิตตา, สยนิฆรตา, ทุติยสฺส ภิกฺขุโน อภาโว, อนุปขชฺช นิสีทนนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสทิสานีติ.

At Sāvatthī, it was laid down concerning Upananda regarding the incident of sitting down after approaching. It is a general ruling, not involving an order, a threefold pācittiya. In a non-sleeping chamber, for one who perceives it as a sleeping chamber, or for one who is in doubt, there is a dukkaṭa offense. There is no offense for one who does not perceive it as a sleeping chamber; for one who sits without transgressing the stated boundary; for one who sits when a second monk is present, or when both members of the couple have left or are free from lust; nor for the insane and so on. Here, the four factors are: the presence of a couple not free from lust, it being a sleeping chamber, the absence of a second monk, and sitting down after approaching. The origins and so forth are similar to the first Pārājika offense.

สโภชนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning a family with a couple is concluded.

๔-๕. รโหปฏิจฺฉนฺน-รโหนิสชฺชสิกฺขาปทวณฺณนา

4-5. The commentary on the Training Rules on Concealed and Private Sitting

จตุตฺถปญฺจมานิ สาวตฺถิยํ อุปนนฺทํ อารพฺภ ปฏิจฺฉนฺนาสเน จ, รโห จ นิสชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตานิ, สาธารณปญฺญตฺติโย, เอเตสมฺปิ สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสทิสาเนว. เสโส กถานโย อนิยตทฺวเย วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺโพ.

The fourth and fifth rules were laid down at Sāvatthī, concerning Upananda, regarding the incident of sitting in a concealed seat and sitting in private. These are general rulings, and their origins, etc., are also similar to the first Pārājika offense. The remaining method of exposition should be understood in the same way as explained in the two Aniyata rules.

รโหปฏิจฺฉนฺน-รโหนิสชฺชสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the Training Rules on Concealed and Private Sitting is concluded.

๖. จาริตฺตสิกฺขาปทวณฺณนา

6. Commentary on the Training Rule on Alms-round Conduct

ฉฏฺเฐ นิมนฺติโตติ ปญฺจนฺนํ โภชนานํ อญฺญตเรน นิมนฺติโต. สภตฺโต สมาโนติ เตเนว นิมนฺตนภตฺเตน สภตฺโต สมาโน. สนฺตํ ภิกฺขุํ อนาปุจฺฉาติ อนฺโตอุปจารสีมาย ทสฺสนูปจาเร ภิกฺขุํ ทิสฺวา ยํ สกฺกา โหติ ปกติวจเนน อาปุจฺฉิตุํ, ตาทิสํ ‘‘อหํ อิตฺถนฺนามสฺส ฆรํ คจฺฉามี’’ติ วา ‘‘จาริตฺตํ อาปชฺชามี’’ติ วา อีทิเสน วจเนน อนาปุจฺฉิตฺวา. ปุเรภตฺตํ วา ปจฺฉาภตฺตํ วาติ เยน ภตฺเตน นิมนฺติโต, ตสฺมึ ภุตฺเต วา อภุตฺเต วา. กุเลสุ จาริตฺตํ อาปชฺเชยฺยาติ ยสฺมึ กุเล นิมนฺติโต, ตโต อญฺญานิ กุลานิ ปวิเสยฺย. อญฺญตฺร สมยา ปาจิตฺติยนฺติ สเจ โส ภิกฺขุ วุตฺตลกฺขณํ ทุวิธมฺปิ สมยํ ฐเปตฺวา อวีติวตฺเต [Pg.235] มชฺฌนฺหิเก อญฺญํ กุลํ ปวิสติ, อถสฺส ฆรูปจาโรกฺกมเน ทุกฺกฏํ, ปฐมปาเทน อุมฺมารํ อติกฺกมนฺตสฺส อปรมฺปิ ทุกฺกฏํ, ทุติยปาเทน อติกฺกเม ปาจิตฺติยํ.

In the sixth, 'invited' (nimantito) means invited by one of the five kinds of meals. ‘Being one who has a meal’ (sabhatto samāno) means being one who has that very invitation meal. ‘Without informing an available monk’ (santaṃ bhikkhuṃ anāpucchā) means having seen a monk in the inner precincts, within the range of sight, and without informing such a monk—whom it is possible to inform with ordinary speech—with words such as, 'I am going to the house of so-and-so,' or 'I am going on my rounds.' ‘Before the meal or after the meal’ (purebhattaṃ vā pacchābhattaṃ vā) means whether the meal to which he was invited has been eaten or not yet eaten. ‘He might go on his rounds among families’ (kulesu cārittaṃ āpajjeyya) means he might enter families other than the one to which he was invited. ‘Except for the proper time, it is a pācittiya offense’ (aññatra samayā pācittiyaṃ) means if that monk, having set aside both kinds of occasions with the stated characteristics, enters another family when midday has not yet passed, then upon entering the house's vicinity, it is a dukkaṭa offense. When he crosses the threshold with the first foot, there is another dukkaṭa offense. When he crosses with the second foot, it becomes a pācittiya offense.

ราชคเห อุปนนฺทํ อารพฺภ จาริตฺตาปชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘สนฺตํ ภิกฺขุํ, อนาปุจฺฉา, ปุเรภตฺตํ ปจฺฉาภตฺตํ, อญฺญตฺร สมยา’’ติ อยเมตฺถ จตุพฺพิธา อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนิมนฺติเต นิมนฺติตสญฺญิสฺส, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. ตสฺมึ อนิมนฺติตสญฺญิสฺส, สมเย สนฺตํ ภิกฺขุํ อาปุจฺฉิตฺวา, อสนฺตํ ภิกฺขุํ อนาปุจฺฉิตฺวา ปวิสโต, อญฺญสฺส ฆเรน วา ฆรูปจาเรน วา มคฺโค โหติ, เตน คจฺฉโต, อนฺตรารามภิกฺขุนุปสฺสยติตฺถิยเสยฺยปฏิกฺกมนภตฺติยฆรานิ คจฺฉโต, อาปทาสุ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ปญฺจนฺนํ โภชนานํ อญฺญตเรน นิมนฺตนสาทิยนํ, สนฺตํ ภิกฺขุํ อนาปุจฺฉนา, ภตฺติยฆรโต อญฺญฆรปฺปวิสนํ, มชฺฌนฺหิกานติกฺกโม, สมยสฺส วา อาปทานํ วา อภาโวติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมกถินสทิสาเนว, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

It was laid down at Rājagaha concerning the venerable Upananda regarding the matter of undertaking the alms-round. Herein, this is a fourfold supplementary regulation: 'without informing a present monk, before the meal, after the meal, except at the proper time.' It is a general regulation, not by command, a pācittiya with three roots. When uninvited, for one who perceives it as an invitation, or for one who is uncertain, there is a dukkaṭa offense. There is no offense for one who, in that case, perceives it as being uninvited; for one who enters at the proper time after having asked a present monk; for one who enters without asking when no monk is present; for one who goes by a path that is through another's house or the vicinity of a house; for one who goes to a monastery within the village, a nunnery, a resting place of heretics, a dining hall, or a house where a meal is being offered; in cases of danger; and for the insane and so forth. Herein, these are the five factors: accepting an invitation for one of the five kinds of food, not informing a present monk, entering another house from the house where a meal is being offered, transgressing midday, and the absence of a proper time or of dangers. The origins and so forth are just like those of the first Kathina training rule. This, however, is a matter of action and non-action.

จาริตฺตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Alms-round Conduct is concluded.

๗. มหานามสิกฺขาปทวณฺณนา

7. The Commentary on the Mahānāma Training Rule

สตฺตเม จตุมาสปฺปจฺจยปวารณาติ จตฺตาโร มาเส คิลานปฺปจฺจยปวารณา, สพฺพญฺเจตํ วตฺถุวเสน วุตฺตํ. อยํ ปเนตฺถ อตฺโถ – จตุมาสปวารณา วา โหตุ, ปุนปวารณา วา, นิจฺจปวารณา วา, สพฺพาปิ สาทิตพฺพา, ‘‘อิทานิ มม โรโค นตฺถี’’ติ น ปฏิกฺขิปิตพฺพา, ‘‘โรเค ปน สติ วิญฺญาเปสฺสามี’’ติ อธิวาเสตพฺพาติ. ตโต เจ อุตฺตริ สาทิเยยฺยาติ เอตฺถ สเจ ตตฺถ รตฺตีหิ วา เภสชฺเชหิ วา ปริจฺเฉโท กโต โหติ ‘‘เอตฺตกาเยว รตฺติโย, เอตฺตกานิ วา เภสชฺชานิ วิญฺญาเปตพฺพานี’’ติ, อถ ตโต รตฺติปริยนฺตโต วา เภสชฺชปริยนฺตโต วา อุตฺตริ, น เภสชฺชกรณีเยน วา เภสชฺชํ, อญฺญเภสชฺชกรณีเยน วา อญฺญํ เภสชฺชํ วิญฺญาเปนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ.

In the seventh: 'The four-month invitation for requisites' means an invitation for requisites for the sick for four months. All this was spoken by the power of the origin story. Herein, this is the meaning: whether it be the four-month invitation, the renewed invitation, or the constant invitation, all should be accepted. It should not be rejected thinking, 'Now I have no illness,' but should be consented to thinking, 'However, if there is an illness, I will make it known.' In the phrase 'If one should accept beyond that': if a limit has been made there by nights or by medicines, such as 'Only for so many nights or only so many medicines should one make a request,' then for one who requests beyond that limit of nights or that limit of medicines, or requests medicine for a non-medicinal purpose, or requests another medicine for a purpose requiring a different medicine, there is a Pācittiya offense.

สกฺเกสุ [Pg.236] ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ เภสชฺชวิญฺญาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, นตตุตฺตริ ตตุตฺตริสญฺญิโน, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. นตตุตฺตริ นตตุตฺตริสญฺญิสฺส, เยหิ เภสชฺเชหิ ปวาริโต, ตโต อญฺเญหิ วา อธิกตเรหิ วา อตฺเถ สติ, ยาสุ จ รตฺตีสุ ปวาริโต, ตา อติกฺกมิตฺวาปิ อตฺเถ สติ ยถาภูตํ อาจิกฺขิตฺวา วิญฺญาเปนฺตสฺส, เย จ ญาตเก วา ปุคฺคลิกปฺปวารณาย ปวาริเต วา อปริยนฺตปวารณาย วา ปวาริเต, อญฺญสฺส วา อตฺถาย, อตฺตโน วา ธเนน วิญฺญาเปนฺติ, เตสํ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สงฺฆปวารณตา, ตโต เภสชฺชวิญฺญตฺติ, อคิลานตา, ปริยนฺตาติกฺกโมติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สญฺจริตฺตสทิสานีติ.

It was laid down among the Sakyans concerning the group-of-six bhikkhus on the occasion of requesting medicine. It is a general formulation, not a command, a Pācittiya involving three cases. When it is not beyond the limit, for one who perceives it as beyond, or for one who is doubtful, there is a Dukkaṭa offense. There is no offense for one who does not perceive it as beyond when it is not beyond; for one who, when there is a need for other or more medicines than those with which one was invited, or when, having exceeded the nights for which one was invited, there is still a need, makes a request after declaring it truthfully; and for those who request from relatives, or from those who have made a personal invitation, or from those who have made an unlimited invitation, or for the sake of another, or with one's own funds. And for the insane and so forth, there is no offense. Herein, these are the four factors: it being an invitation to the Sangha, a request for medicine from it, not being ill, and exceeding the limit. The origins and so forth are the same as for the Sañcaritta rule.

มหานามสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning Mahānāma is concluded.

๘. อุยฺยุตฺตเสนาสิกฺขาปทวณฺณนา

8. The Explanation of the Training Rule Concerning an Army Drawn Up for Battle

อฏฺฐเม อุยฺยุตฺตนฺติ กตอุยฺโยคํ, คามโต นิกฺขนฺตนฺติ อตฺโถ. เสนนฺติ จตุรงฺคินึ. อญฺญตฺร ตถารูปปฺปจฺจยาติ ตถารูเป การเณ อสติ เกวลํ เสนํ ทสฺสนตฺถาย คจฺฉโต ปเท ปเท ทุกฺกฏํ, ทสฺสนูปจาเร ฐตฺวา ปสฺสโต ปาจิตฺติยํ. ทสฺสนูปจาโร นาม ยตฺถ ฐิโต ปสฺสติ, ตํ ปน วิชหิตฺวา ปุนปฺปุนํ ปสฺสโต ปโยเค ปโยเค ปาจิตฺติยํ.

In the eighth: ‘Uyyutta’ (drawn up) means ‘having made an effort,’ which means ‘having departed from the village.’ ‘Senā’ (army) means a four-limbed army. ‘Except for a suitable reason’: in the absence of such a cause, for a monk going merely for the sake of seeing the army, there is a dukkaṭa offense at every step. For one who stands within viewing range and looks, there is a pācittiya offense. ‘Viewing range’ is the place where, having stood, one can see. But, having abandoned that place, for one who looks again and again, there is a pācittiya offense for each effort.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ เสนาทสฺสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร ตถารูปปฺปจฺจยา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, หตฺถิอาทีสุ เอกเมกํ ทสฺสนาย คมเน วุตฺตนเยเนว ทุกฺกฏํ, ตถา อนุยฺยุตฺเต อุยฺยุตฺตสญฺญิโน, เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. อนุยฺยุตฺตสญฺญิโน ปน, อาราเม ฐตฺวา อตฺตโน ฐิโตกาสํ อาคตํ, ปฏิปถํ อาคจฺฉนฺตญฺจ ปสฺสโต, ตถารูปปฺปจฺจเย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุยฺยุตฺตเสนํ ทสฺสนตฺถาย คมนํ, อนุญฺญาโตกาสโต อญฺญตฺร ทสฺสนํ, ตถารูปปฺปจฺจยสฺส อาปทาย วา อภาโวติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานิ, อิทํ ปน โลกวชฺชํ, อกุสลจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the group-of-six monks regarding the matter of going to see an army. Herein, ‘except for a suitable reason’ is a supplementary ruling. It is a general ruling, not by command, a triple pācittiya. For going to see each one of the army's limbs, such as elephants, there is a dukkaṭa offense in the way already stated. Likewise, when the army is not drawn up, for one who perceives it as drawn up, or for one who is doubtful, there is a dukkaṭa offense. But for one who perceives it as not drawn up; for one who, standing in a monastery, sees an army that has come to his standing place or sees one coming along the path towards him; when there is a suitable reason; in emergencies; and for the insane, etc., there is no offense. Herein, these are the four factors: a drawn-up army; going for the purpose of seeing; seeing in a place other than one that is permitted; and the absence of a suitable reason or an emergency. The origins, etc., are like that of the sheep's wool rule. This, however, is worldly blame, arises from an unwholesome mind, and is accompanied by three kinds of feeling.

อุยฺยุตฺตเสนาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on a drawn-up army is concluded.

๙. เสนาวาสสิกฺขาปทวณฺณนา

9. The Explanation of the Training Rule on Dwelling in an Army

นวเม [Pg.237] ตโต เจ อุตฺตรีติ ติรตฺตโต อุตฺตริ จตุตฺถทิวเส อตฺถงฺคเต สูริเย เสนาย ติฏฺฐตุ วา นิสีทตุ วา สยตุ วา, สเจปิ อากาเส อิทฺธิยา กญฺจิ อิริยาปถํ กปฺเปติ, ปาจิตฺติยเมว.

In the ninth: ‘if beyond that’ means beyond three nights. On the fourth day, after the sun has set, whether one stands, sits, or lies down in the army, even if one performs any posture in the sky by psychic power, it is a pācittiya offense indeed.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ อติเรกติรตฺตํ เสนาย วสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อูนกติรตฺเต อติเรกสญฺญิโน, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. อูนกสญฺญิสฺส, ตติยาย รตฺติยา ปุรารุณา นิกฺขมิตฺวา ปุน วสโต, คิลานสฺส วา คิลานกรณีเยน วา วสโต, ปฏิเสนารุทฺธาย เสนาย, เกนจิ ปลิพุทฺธสฺส, อาปทาสุ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ติรตฺตาติกฺกโม, เสนาย สูริยสฺส อตฺถงฺคโม, คิลานตาทีนํ อภาโวติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสาเนวาติ.

At Sāvatthī, concerning the group-of-six monks, the rule regarding the matter of dwelling with an army for more than three nights was formulated. It is a general promulgation, not requiring a command, a threefold pācittiya offense. For one who perceives it as more when it is less than three nights, or for one who is doubtful, there is a dukkaṭa offense. For one who perceives it as less; for one who, having left before dawn on the third night, dwells again; for one who is ill, or dwells on account of something to be done for the ill; in an army besieged by an opposing army; for one hindered by someone; in times of danger; and for the insane, etc., there is no offense. The exceeding of three nights, the sun setting while in the army, and the absence of illness, etc.—these are the three factors here. The origins, etc., are just like the rule concerning sheep's wool.

เสนาวาสสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on dwelling in an army is concluded.

๑๐. อุยฺโยธิกสิกฺขาปทวณฺณนา

10. The Explanation of the Training Rule on Battlefields

ทสเม อุคฺคนฺตฺวา อุคฺคนฺตฺวา เอตฺถ ยุชฺฌนฺตีติ อุยฺโยธิกํ, สมฺปหารฏฺฐานสฺเสตํ นามํ. พลสฺส อคฺคํ ชานนฺติ เอตฺถาติ พลคฺคํ, พลคณนฏฺฐานนฺติ อตฺโถ. เสนาย วิยูหํ เสนาพฺยูหํ, เสนานิเวสสฺเสตํ นามํ. อนีกสฺส ทสฺสนํ อนีกทสฺสนํ. อนีกํ นาม ‘‘ทฺวาทสปุริโส หตฺถี, ติปุริโส อสฺโส, จตุปฺปุริโส รโถ’’ติอิมินา (ปาจิ. ๓๑๔) ลกฺขเณน ตโย หตฺถี ปจฺฉิมกํ หตฺถานีกํ, อสฺสานีกรถานีเกสุปิ เอเสว นโย. จตฺตาโร ปน อาวุธหตฺถา ปุริสา ปจฺฉิมกํ ปตฺตานีกํ. เอเตสุ ยํกิญฺจิ ทสฺสนาย คจฺฉโต ปเท ปเท ทุกฺกฏํ, ทสฺสนูปจาเร ฐตฺวา ปสฺสโต ปาจิตฺติยํ, อุปจารํ ปน วิชหิตฺวา ปุนปฺปุนํ ปสฺสโต ปโยเค ปโยเค ปาจิตฺติยํ. เสสํ อุยฺยุตฺตเสนาสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ, อาปตฺติเภโท ปเนตฺถ นตฺเถวาติ.

In the tenth: 'Having gone up and up, they fight here,' thus it is a uyyodhika (battlefield); this is a name for a place of combat. 'They know the divisions of the army here,' thus it is a balagga (troop-muster); the meaning is a place for counting the troops. 'The special arrangement of the army' is a senābyūha (battle formation); this is a name for the stationing of the army. 'The viewing of the divisions' is anīkadassana (inspection of the troops). A division (anīka) is defined thus: 'An elephant has twelve men, a horse has three men, a chariot has four men.' By this definition, three elephants constitute the smallest elephant division; this same method applies also to the horse divisions and chariot divisions. But four men with weapons in hand constitute the smallest infantry division. For one who goes to view any of these, there is a dukkaṭa offense for every step. For one who stands in the vicinity of viewing and looks, there is a pācittiya offense. But for one who, having left the vicinity, looks again and again, there is a pācittiya offense for each attempt. The rest should be understood by the same method as stated in the training rule on a deployed army. Here, however, there is no distinction of offenses at all.

อุยฺโยธิกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on battlefields is concluded.

อเจลกวคฺโค ปญฺจโม.

The Fifth Chapter on Naked Ascetics.

๖. สุราปานวคฺโค

The Chapter on Drinking Intoxicants

๑. สุราปานสิกฺขาปทวณฺณนา

6. The Explanation of the Training Rule on Drinking Intoxicants

สุราปานวคฺคสฺส [Pg.238] ปฐเม สุราเมรยปาเนติ เอตฺถ ปิฏฺฐาทีหิ กตํ มชฺชํ สุรา, ปุปฺผาทีหิ กโต อาสโว เมรยํ, ตทุภยมฺปิ พีชโต ปฏฺฐาย กุสคฺเคนาปิ ปิวโต ปโยเค ปโยเค ปาจิตฺติยํ.

1. In the first [rule] of the Chapter on Drinking Intoxicants, here, 'drinking surā and meraya' means: an intoxicant made from flour and so forth is surā; a fermented liquor made from flowers and so forth is meraya. For both of these, from the seed onwards, even if one drinks with the tip of a kusa grass, for each attempt at drinking there is a pācittiya offense.

โกสมฺพิยํ สาคตตฺเถรํ อารพฺภ มชฺชปิวนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อมชฺเช มชฺชสญฺญิสฺส, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. อมชฺชสญฺญิสฺส, อมชฺชํ มชฺชวณฺณคนฺธรสํ โลณโสวีรกํ วา สุตฺตํ วา ปิวโต, วาสคฺคาหาปนตฺถํ อีสกํ มชฺชํ ปกฺขิปิตฺวา สูปาทีนิ ปจนฺติ, เตสุ สูปสมฺปากาทีสุ, อามลกรสาทีหิ อมชฺชํ มชฺชสทิสํ อริฏฺฐํ กโรนฺติ, ตํ ปิวโต, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. มชฺชภาโว, ตสฺส ปานญฺจาติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานิ, อิทํ ปน โลกวชฺชํ, อกุสลจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

In Kosambi, concerning the elder Sāgata, a rule was established regarding the drinking of intoxicants. It is a general promulgation, not requiring a command, a threefold pācittiya offense. For one who perceives what is not an intoxicant as an intoxicant, or is in doubt, there is a dukkaṭa offense. For one who perceives it as a non-intoxicant, there is no offense for drinking what is not an intoxicant but has the color, smell, or taste of an intoxicant, such as salt-sour gruel or a drink called sutta; or for consuming well-cooked soups and so forth into which a little intoxicant has been put for the purpose of imparting a fragrance; or for drinking a non-intoxicant, such as a medicinal preparation, made to resemble an intoxicant with emblic myrobalan juice and so forth; and for the insane and so forth. The state of being an intoxicant and the drinking of it – these are the two factors here. The origins and so forth are similar to the rule concerning sheep's wool. This, however, is a worldly fault, an unwholesome thought, and threefold in feeling.

สุราปานสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on drinking intoxicants is concluded.

๒. องฺคุลิปโตทกสิกฺขาปทวณฺณนา

The Explanation of the Training Rule on Poking with a Finger

ทุติเย องฺคุลิปโตทเกติ องฺคุลีหิ อุปกจฺฉกาทิฆฏฺฏนํ วุจฺจติ, อปิจ เยน เกนจิ สรีราวยเวน หสาธิปฺปายสฺส อุปสมฺปนฺนํ ผุสโต ปาจิตฺติยํ.

2. In the second [rule], 'poking with a finger' refers to prodding the armpit and so forth with the fingers. Furthermore, a pācittiya offense is incurred by touching a fully ordained person with any part of the body with the intention of amusement.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ องฺคุลิปโตทเกน หสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺเน ติกทุกฺกฏํ, อิธ ปน ภิกฺขุนีปิ ภิกฺขุสฺส, ภิกฺขุ จ ภิกฺขุนิยา อนุปสมฺปนฺโน เอว, กายปฺปฏิพทฺธาทีสุ สพฺพตฺถ ทุกฺกฏเมว. น หสนาธิปฺปายสฺส, สติ กรณีเย อามสโต, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. หสาธิปฺปายตา, อุปสมฺปนฺนสฺส กาเยน กายามสนนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสทิสาเนวาติ.

At Sāvatthī, concerning the group of six, it was laid down regarding the matter of poking with a finger for amusement. It is a general promulgation, not requiring a command, a threefold pācittiya offense; for an unordained person, it is a threefold dukkaṭa offense. Here, however, a bhikkhunī is considered as unordained in relation to a bhikkhu, and a bhikkhu in relation to a bhikkhunī; in all cases of things connected to the body and so forth, it is only a dukkaṭa offense. There is no offense for one without the intention of amusement, for one who touches when there is a necessary task, or for the insane and so forth. The intention of amusement, and touching the body of an ordained person with one's body: these are the two factors here. The origins and so forth are just like those of the first pārājika.

องฺคุลิปโตทกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Poking with a Finger is concluded.

๓. หสธมฺมสิกฺขาปทวณฺณนา

The Explanation of the Training Rule Concerning Amusement

ตติเย [Pg.239] อุทเก หสธมฺเมติ อุทกกีฬา วุจฺจติ. ตสฺมา โย ภิกฺขุ อุปริโคปฺผเก อุทเกเยว คจฺฉนฺโต หสาธิปฺปาโย นิมุชฺชติ วา อุมฺมุชฺชติ วา, ตสฺส นิมุชฺชนาทีนํ อตฺถาย โอตรนฺตสฺส หตฺถวาเร ปทวาเร ทุกฺกฏํ, นิมุชฺชนุมฺมุชฺชเนสุ ปโยเค ปโยเค ปาจิตฺติยํ, นิมุชฺชิตฺวา อนฺโตอุทเกเยว คจฺฉนฺตสฺส หตฺถวารปทวาเรสุ, ตรนฺตสฺส วา เยน เยน องฺเคน ตรติ, ตสฺส ตสฺส ปโยเค ปโยเค ปาจิตฺติยํ.

3. In the third [rule], 'amusement in water' is called water-play. Therefore, for a bhikkhu who, while in water above the ankles with an intention of amusement, submerges or emerges, there is a dukkaṭa offense for each movement of the hand and for each movement of the foot while descending for the sake of submerging and so forth. In the acts of submerging and emerging, there is a pācittiya offense for each and every effort. For one who, having submerged, moves only within the water, there is a pācittiya offense for the movements of the hand and foot. Or, for one who is swimming, with whatever limb one swims, for each and every effort of that very limb, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ สตฺตรสวคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ อุทเก กีฬนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อุทเก อหสธมฺเม หสธมฺมสญฺญิโน, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ, ตถา นาวาย กีฬโต หตฺเถน วา ปาเทน วา กฏฺเฐน วา กถลาย วา อุทกํ ปหรโต, ภาชนคตํ อุทกํ วา กญฺชิกาทีนิ วา จิกฺขลฺลํ วา ขิปนกีฬาย กีฬโต ทุกฺกฏํ. อตฺถโชตกํ ปน อกฺขรํ ฉินฺทิตุํ วฏฺฏติ. น หสาธิปฺปายสฺส, สติ กรณีเย โอตริตฺวา นิมุชฺชนาทีนิ กโรนฺตสฺส, ปารํ คจฺฉโต, อาปทาสุ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปริโคปฺผกตา, หสาธิปฺปาเยน กีฬนนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสทิสานีติ.

At Sāvatthī, concerning the group of seventeen bhikkhus, it was laid down regarding the matter of playing in water. It is a general promulgation, not requiring a command, a threefold pācittiya offense. For one who, in water, perceives a non-amusing thing as an amusing thing, or who is uncertain, there is a dukkaṭa offense. Similarly, for one who plays in a boat by striking the water with a hand, foot, stick, or potsherd, or who plays at throwing games with water contained in a vessel, sour gruel and so forth, or mud, there is a dukkaṭa offense. However, it is permissible to trace a letter that clarifies the meaning. There is no offense for one without an intention of amusement; for one who, having a duty to perform, descends and does things such as submerging; for one going to the other shore; in calamities; and for the insane and so forth. The water being above the ankles, and playing with an intention of amusement: these are the two factors here. The origins and so forth are similar to the first pārājika.

หสธมฺมสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule Concerning Amusement is concluded.

๔. อนาทริยสิกฺขาปทวณฺณนา

The Explanation of the Training Rule on Disrespect

จตุตฺเถ อนาทริเยติ ปุคฺคลสฺส วา ธมฺมสฺส วา อนาทรกรเณ. ตสฺมา โย ภิกฺขุ อุปสมฺปนฺเนน ปญฺญตฺเตน วุจฺจมาโน ตสฺส วา วจนํ อกตฺตุกามตาย, ตํ วา ธมฺมํ อสิกฺขิตุกามตาย อนาทริยํ กโรติ, ตสฺส ตสฺมึ อนาทริเย ปาจิตฺติยํ.

4. In the fourth [rule], 'disrespect' refers to the act of disrespecting a person or the Dhamma. Therefore, if a bhikkhu, when addressed by a fully ordained bhikkhu in accordance with what has been laid down, shows disrespect—either through unwillingness to act according to that speech, or through unwillingness to train in that Dhamma—he incurs a pācittiya offense for that disrespect.

โกสมฺพิยํ ฉนฺนตฺเถรํ อารพฺภ อนาทริยกรณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺเน ติกทุกฺกฏํ, อุปสมฺปนฺเนน วา อนุปสมฺปนฺเนน วา ‘‘อิทํ น สลฺเลขาย สํวตฺตตี’’ติอาทินา [Pg.240] นเยน อปญฺญตฺเตน วุจฺจมานสฺส อนาทริเยปิ ทุกฺกฏเมว. ปเวณิอาคตํ ปน อุคฺคหํ คเหตฺวา ‘‘เอวํ อมฺหากํ อาจริยานํ อุคฺคโห ปริปุจฺฉา’’ติ (ปาจิ. ๓๔๔) ภณนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปสมฺปนฺนสฺส ปญฺญตฺเตน วจนํ, อนาทริยกรณนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

At Kosambī, concerning the Elder Channa, it was laid down regarding the matter of acting with disrespect. It is a common regulation, not incurred through a command, a threefold Pācittiya, and a threefold Dukkaṭa for one not fully ordained. For one fully ordained or not fully ordained, if disrespect is shown when spoken to in a way not laid down [in the Vinaya], with words such as, 'This does not lead to effacement,' it is only a Dukkaṭa. However, there is no offense for one who, having taken up the traditional learning, says, 'Such is the learning and inquiry of our teachers,' nor for the insane and so forth. The utterance by one who is fully ordained according to what is laid down, and the act of disrespect: these are the two factors here. The origination and so forth are similar to those of taking what is not given, but this has painful feeling.

อนาทริยสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Exposition of the Training Rule on Disrespect is concluded.

๕. ภึสาปนสิกฺขาปทวณฺณนา

5. The Exposition of the Training Rule on Intimidation

ปญฺจเม ภึสาเปยฺยาติ ภึสาปนตฺถํ รูปาทีนิ อุปสํหเรยฺย, ภยานกกถํ วา กเถยฺย. โส ปน ภายตุ วา, มา วา, อิตรสฺส ปาจิตฺติยํ.

In the fifth, 'should frighten' means one might present forms and so forth for the purpose of frightening, or might speak a frightening talk. But whether that person becomes afraid or not, for the other one there is a Pācittiya.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ ภึสาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ. อนุปสมฺปนฺเน ติกทุกฺกฏํ, น ภึสาเปตุกามสฺส ตถา กโรโต, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปสมฺปนฺนตา, ตสฺส ทสฺสนสวนวิสเย ภึสาเปตุกามตาย วายามนนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อนนฺตรสิกฺขาปทสทิสาเนวาติ.

At Sāvatthī, concerning the group-of-six monks, it was laid down regarding the matter of intimidation. It is a common regulation, not incurred through a command, a threefold Pācittiya. For one not fully ordained, it is a threefold Dukkaṭa. For one not wishing to intimidate but acting thus, and for the insane and so forth, there is no offense. The state of being fully ordained, and the exertion with the wish to intimidate within the range of that person's sight and hearing: these are the two factors here. The origination and so forth are just like those of the immediately preceding training rule.

ภึสาปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Exposition of the Training Rule on Intimidation is concluded.

๖. โชติสิกฺขาปทวณฺณนา

6. The Exposition of the Training Rule on Fire

ฉฏฺเฐ วิสิพฺพนาเปกฺโขติ ตปฺปิตุกาโม. สมาทเหยฺยาติ ชาเลยฺย, อญฺญตฺร ตถารูปปฺปจฺจยาติ ปทีปุชฺชาลนํ วา ปตฺตปจนาทีสุ โชติกรณํ วาติ เอวรูปํ ปจฺจยํ วินา. ตตฺรายํ วินิจฺฉโย – สยํ สมาทหนฺตสฺส อรณิสณฺฐาปนโต ปฏฺฐาย ยาว ชาลา น อุฏฺฐหติ, ตาว สพฺพปฺปโยเคสุ ทุกฺกฏํ, ชาลุฏฺฐาเน ปาจิตฺติยํ. สมาทหาเปนฺตสฺส อาณตฺติยา ทุกฺกฏํ, สกึ อาณตฺเตน พหุมฺปิ สมาทหิเต เอกเมว ปาจิตฺติยํ.

In the sixth, 'desiring to warm oneself' means desiring to get warm. 'Should kindle' means to set alight. 'Except for such a reason' means without a reason such as lighting a lamp or making a fire for purposes such as baking a bowl. Herein is the legal decision: For one who kindles a fire himself, from the setting up of the fire-drill onwards, as long as a flame does not arise, for all those efforts there is an offense of wrong-doing. When the flame arises, it is an offense of expiation. For one who causes a fire to be kindled, there is an offense of wrong-doing for the command. When, having been commanded once, many fires are kindled, there is only one offense of expiation.

ภคฺเคสุ [Pg.241] สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ โชตึ สมาทหิตฺวา วิสิพฺพนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อคิลาโน, อญฺญตฺร ตถารูปปฺปจฺจยา’’ติ อิมาเนตฺถ ทฺเว อนุปญฺญตฺติโย, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, คิลานสฺส อคิลานสญฺญิโน, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ, ตถา ปฏิลาตํ อุกฺขิปนฺตสฺส, ตญฺจ อวิชฺฌาตํ อุกฺขิปิตฺวา ยถาฐาเน ฐเปนฺตสฺส. วิชฺฌาตํ ปน ชาลยโต ปาจิตฺติยเมว. คิลานสฺส คิลานสญฺญิสฺส, อญฺเญน กตํ วา วีตจฺจิตงฺคารํ วา วิสิพฺเพนฺตสฺส, ปทีปโชติกชนฺตาฆราทิเก ตถารูปปฺปจฺจเย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อคิลานตา, อนุญฺญาตการณาภาโว, วิสิพฺเพตุกามตา, สมาทหนนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สญฺจริตฺเต วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพานีติ.

In the land of the Bhaggas, concerning many monks, it was laid down regarding the matter of kindling a fire to warm oneself. 'Not being ill' and 'except for such a reason'—these are the two supplementary regulations herein. It is a common regulation, incurred through a command, and a threefold offense of expiation. For one who is ill but perceives himself as not ill, or for one who is in doubt, there is an offense of wrong-doing. Likewise, for one who picks up a firebrand that has fallen, and for one who, having picked up a flaming one, places it back in its proper place. But for one who kindles an extinguished one, it is an offense of expiation indeed. There is no offense for one who is ill and perceives himself as ill; for one who warms himself by a fire made by another or by flameless embers; in the case of a reason such as lighting a lamp or a fire for a sweat-house and so forth; in times of calamity; and for one who is insane, and so on. Not being ill, the absence of a permitted reason, the desire to warm oneself, and the act of kindling—these are the four factors here. The origination and so forth should be understood according to the method stated in the Sañcaritta training rule.

โชติสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Exposition of the Training Rule on Fire is concluded.

๗. นหานสิกฺขาปทวณฺณนา

7. The Exposition of the Training Rule on Bathing

สตฺตเม นหาเยยฺยาติ โย ภิกฺขุ มชฺฌิมเทเส นหานทิวสโต ปฏฺฐาย อทฺธมาเส อปุณฺเณ อญฺญตฺร สมยา ‘‘นหายิสฺสามี’’ติ จุณฺณํ วา มตฺติกํ วา อภิสงฺขโรติ, ตสฺส ตโต ปฏฺฐาย สพฺพปฺปโยเคสุ ทุกฺกฏํ, นหานปริโยสาเน ปาจิตฺติยํ. สมเยสุ ปริเวณสมฺมชฺชนมตฺตมฺปิ กมฺมสมโย, อทฺธโยชนํ คนฺตุกามสฺส, คจฺฉโต, คตสฺส วา อทฺธานคมนสมโย, สรเชน วาเตน โอกิณฺณสฺส ทฺวีสุ วา ตีสุ วา อุทกผุสิเตสุ กาเย ปติเตสุ วาตวุฏฺฐิสมโยติ เวทิตพฺโพ. เสสํ อุตฺตานเมว.

In the seventh, 'should bathe' means: if a monk in the Middle Country, starting from the day of bathing, before half a month is complete, except for a suitable occasion, intending 'I will bathe,' prepares powder or clay, there is an offense of wrong-doing for every effort from that point onwards; at the conclusion of the bathing, there is an offense of expiation. Among the suitable occasions: even merely sweeping the monastery compound is an occasion of work; for one intending to go half a yojana, while going, or having gone, it is an occasion of a journey; for one covered with a dusty wind, or when two or three drops of water have fallen on the body, it is to be understood as an occasion of wind and rain. The rest is clear.

ราชคเห สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ น มตฺตํ ชานิตฺวา นหายนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร สมยา’’ติ อยเมตฺถ ฉพฺพิธา อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อติเรกทฺธมาเส อูนกสญฺญิโน, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. อติเรกสญฺญิสฺส, สมเย วา นหายนฺตสฺส, โย วา นทีปารํ คจฺฉนฺโต วาลุกํ อุกฺกิริตฺวา กตอาวาเฏสุปิ นหายติ, ตสฺส, ปจฺจนฺติเม ชนปเท สพฺเพสํ, อาปทาสุ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. มชฺฌิมเทโส, อูนกทฺธมาเส นหานํ, สมยานํ วา นทีปารคมนสฺส วา [Pg.242] อาปทานํ วา อภาโวติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสาเนวาติ.

At Rājagaha, concerning many monks who did not know the measure, it was laid down regarding the matter of bathing. 'Except for a suitable occasion': herein, this is the sixfold supplementary regulation. It is a common regulation, not incurred through a command, and a threefold Pācittiya. When it is more than half a month, for one who perceives it as less, or for one who is in doubt, there is an offense of wrong-doing. There is no offense for one who perceives it as more, or for one who bathes on a suitable occasion. And there is no offense for one who, while crossing a river, digs up sand and bathes even in the pits thus made; for all in a border country; in times of danger; and for one who is insane, and so forth. The Middle Country, bathing when it is less than half a month, and the absence of suitable occasions, or of crossing a river, or of dangers—these are the three factors here. The origination and so forth are just like those of the Eḷakaloma training rule.

นหานสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Exposition of the Training Rule on Bathing is concluded.

๘. ทุพฺพณฺณกรณสิกฺขาปทวณฺณนา

8. The Exposition of the Training Rule on Causing Discoloration

อฏฺฐเม อลภีติ ลโภ, ลโภ เอว ลาโภ, กึ อลภิ? จีวรํ, กีทิสํ? นวํ, อิติ ‘‘นวจีวรลาเภนา’’ติ วตฺตพฺเพ อนุนาสิกโลปํ อกตฺวา นวํจีวรลาเภนาติ วุตฺตํ, ปฏิลทฺธนวจีวเรนาติ อตฺโถ. มชฺเฌ ฐิตปททฺวเย ปนาติ นิปาตมตฺตํ. ภิกฺขุนาติ เยน ลทฺธํ, ตสฺส นิทสฺสนํ, เสสํ ปทตฺถโต อุตฺตานเมว. อยํ ปเนตฺถ วินิจฺฉโย – นิวาสนปารุปนุปคํ จีวรํ ลภิตฺวา ตสฺส นิฏฺฐิตรชนสฺส ยสฺมึ วา ตสฺมึ วา ปเทเส กํสนีเลน วา ปตฺตนีเลน วา กทฺทเมน วา เยน เกนจิ กาฬเกน วา โมรกฺขิมณฺฑลมงฺคุลปิฏฺฐีนํ อญฺญตรปฺปมาณํ กปฺปพินฺทุํ อาทิยิตฺวา ตํ จีวรํ ปริภุญฺชิตพฺพํ, อนาทิยิตฺวา ปริภุญฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ.

In the eighth, `alabhi` (was obtained) implies a gain (`labho`); one who has a gain is indeed a `lābho` (one who has gained). What was gained? A robe. What kind? New. Thus, when it should be said `navacīvaralābhena`, without eliding the nasal consonant, it is said `navaṃcīvaralābhena`, meaning 'by one who has obtained a new robe'. In the two words standing in the middle, `pana` is merely a particle. `Bhikkhunā` (by a bhikkhu) is an indication of him by whom it was obtained; the rest is clear from the meaning of the words. Here is the ruling in this case: Having obtained a robe suitable for wearing as an under-robe and an outer-robe, after its dyeing is completed, in any place on it whatsoever, having applied a `kappabindu` (marking-spot) with verdigris, dark green leaf-dye, mud, or any black substance whatsoever, of the size of either a peacock's eye-circle or a bedbug's back, that robe should be used. For one who uses it without applying the mark, there is a `pācittiya` offense.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อตฺตโน จีวรอชานนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อาทินฺเน อนาทินฺนสญฺญิโน, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. อาทินฺนสญฺญิสฺส, กปฺเป นฏฺเฐ, กปฺปกโตกาเส ชิณฺเณ, กปฺปกเตน อกปฺปกเต สํสิพฺพิเต, ปจฺฉา อาโรปิเตสุ อคฺคฬอนุวาตปริภณฺเฑสุ ตํ ปริภุญฺชนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วุตฺตปฺปการสฺส จีวรสฺส อกตกปฺปกตา, น นฏฺฐจีวราทิตา, นิวาสนํ วา ปารุปนํ วาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานิ, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

At Sāvatthī, it was laid down concerning many bhikkhus in the matter of not knowing one's own robe. It is a general formulation, not by command, a triple pācittiya. For one who perceives a marked robe as unmarked, or is in doubt, there is an offense of wrong-doing. There is no offense for one who perceives it as marked; when the mark is lost; when the place where the mark was made is worn out; when a marked piece is sewn together with an unmarked piece; when patches, lengthwise borders, or widthwise borders are added later, for one who uses such a robe; and for the insane and others. The three factors here are: (1) for a robe of the kind described, the state of not having been marked; (2) it is not a lost robe, etc.; and (3) the act of wearing it as an under-robe or an outer-robe. The origins and so on are similar to those of the sheep's wool rule. This, however, is a matter of action and non-action.

ทุพฺพณฺณกรณสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Causing Discoloration is finished.

๙. วิกปฺปนสิกฺขาปทวณฺณนา

9. The Explanation of the Training Rule on Placing under Joint Ownership

นวเม วิกปฺเปตฺวาติ เอตฺถ ทฺเว วิกปฺปนา สมฺมุขาวิกปฺปนา ปรมฺมุขาวิกปฺปนา จ. กถํ สมฺมุขาวิกปฺปนา โหติ? จีวรานํ เอกพหุภาวํ สนฺนิหิตาสนฺนิหิตภาวญฺจ [Pg.243] ญตฺวา ‘อิมํ จีวร’นฺติ วา ‘อิมานิ จีวรานี’ติ วา ‘เอตํ จีวร’นฺติ วา ‘เอตานิ จีวรานี’ติ วา วตฺวา ‘ตุยฺหํ วิกปฺเปมี’ติ วตฺตพฺพํ, อยเมกา สมฺมุขาวิกปฺปนา. เอตฺตาวตา นิเธตุํ วฏฺฏติ, ปริภุญฺชิตุํ ปน วิสฺสชฺเชตุํ วา อธิฏฺฐาตุํ วา น วฏฺฏติ. ‘‘มยฺหํ สนฺตกํ, มยฺหํ สนฺตกานิ ปริภุญฺช วา วิสฺสชฺเชหิ วา ยถาปจฺจยํ กโรหี’’ติ (ปาจิ. ๓๗๔) เอวํ ปน วุตฺเต ปจฺจุทฺธาโร นาม โหติ, ตโต ปภุติ ปริโภคาทโยปิ วฏฺฏนฺติ. อปโร นโย, ตเถว จีวรานํ เอกพหุภาวํ สนฺนิหิตาสนฺนิหิตภาวญฺจ ญตฺวา ตสฺเสว ภิกฺขุโน สนฺติเก ‘อิมํ จีวร’นฺติ วา ‘อิมานิ จีวรานี’ติ วา ‘เอตํ จีวร’นฺติ วา ‘เอตานิ จีวรานี’ติ วา วตฺวา ปญฺจสุ สหธมฺมิเกสุ อญฺญตรสฺส อตฺตนา อภิรุจิตสฺส ยสฺส กสฺสจิ นามํ คเหตฺวา ‘‘ติสฺสสฺส ภิกฺขุโน วิกปฺเปมี’’ติ วา ‘‘ติสฺสาย ภิกฺขุนิยา, สิกฺขมานาย, สามเณรสฺส, ติสฺสาย สามเณริยา วิกปฺเปมี’’ติ วา วตฺตพฺพํ, อยํ อปราปิ สมฺมุขาวิกปฺปนา. เอตฺตาวตา นิเธตุํ วฏฺฏติ, ปริโภคาทีสุ เอกมฺปิ น วฏฺฏติ. เตน ปน ภิกฺขุนา ‘‘ติสฺสสฺส ภิกฺขุโน สนฺตกํ…เป… ติสฺสาย สามเณริยา สนฺตกํ ปริภุญฺช วา วิสฺสชฺเชหิ วา ยถาปจฺจยํ กโรหี’’ติ วุตฺเต ปจฺจุทฺธาโร นาม โหติ, ตโต ปภุติ ปริโภคาทโยปิ วฏฺฏนฺติ.

On the ninth, regarding `vikappetvā`, there are two kinds of placing under joint ownership: placing under joint ownership in person and placing under joint ownership by proxy. How is placing under joint ownership in person done? Having known the state of the robes as being one or many, and their state as being present or not present, and having said, 'this robe' or 'these robes' or 'that robe' or 'those robes,' one should say, 'I place it/them under joint ownership with you.' This is one kind of placing under joint ownership in person. By this much, it is allowable to store them, but it is not allowable to use, to give away, or to determine them for one's own use. However, when it is said, 'What is my property—or what are my properties—you may use, or you may give away, or do as is suitable,' this is called withdrawal. From then on, using and so forth are also allowable. Another method: in the same way, having known the state of the robes as being one or many, and their state as being present or not present, and having said in the presence of that same bhikkhu, 'this robe' or 'these robes' or 'that robe' or 'those robes,' and having taken the name of any one of the five co-religionists whom one prefers, one should say, 'I place it/them under joint ownership for the bhikkhu Tissa,' or '...for the bhikkhunī Tissā, for the female probationer, for the male novice, or for the female novice Tissā.' This is also another kind of placing under joint ownership in person. By this much, it is allowable to store them, but not a single act of using or the like is allowable. But when it is said by that bhikkhu, 'What is the property of the bhikkhu Tissa... [and so on]... what is the property of the female novice Tissā—you may use, or you may give away, or do as is suitable,' this is called withdrawal. From then on, using and so forth are also allowable.

กถํ ปรมฺมุขาวิกปฺปนา โหติ? จีวรานํ ตเถว เอกพหุภาวํ สนฺนิหิตาสนฺนิหิตภาวญฺจ ญตฺวา ‘อิมํ จีวร’นฺติ วา ‘อิมานิ จีวรานี’ติ วา ‘เอตํ จีวร’นฺติ วา ‘เอตานิ จีวรานี’ติ วา วตฺวา ‘‘ตุยฺหํ วิกปฺปนตฺถาย ทมฺมี’’ติ วตฺตพฺพํ. เตน วตฺตพฺโพ ‘‘โก เต มิตฺโต วา สนฺทิฏฺโฐ วา’’ติ. ตโต อิตเรน ปุริมนเยเนว ‘ติสฺโส ภิกฺขู’ติ วา…เป… ‘ติสฺสา สามเณรี’ติ วา วตฺตพฺพํ. ปุน เตน ภิกฺขุนา ‘‘อหํ ติสฺสสฺส ภิกฺขุโน ทมฺมี’’ติ วา…เป… ‘‘ติสฺสาย สามเณริยา ทมฺมี’’ติ วา วตฺตพฺพํ, อยํ ปรมฺมุขาวิกปฺปนา. เอตฺตาวตา นิเธตุํ วฏฺฏติ, ปริโภคาทีสุ เอกมฺปิ น วฏฺฏติ. เตน ปน ภิกฺขุนา ทุติยสมฺมุขาวิกปฺปนายํ วุตฺตนเยเนว ‘‘อิตฺถนฺนามสฺส สนฺตกํ ปริภุญฺช วา วิสฺสชฺเชหิ วา ยถาปจฺจยํ กโรหี’’ติ วุตฺเต ปจฺจุทฺธาโร นาม โหติ, ตโต ปภุติ ปริโภคาทโยปิ วฏฺฏนฺตีติ. ปตฺตวิกปฺปนายมฺปิ เอเสว นโย. อิติ อิมาสุ ทฺวีสุ วิกปฺปนาสุ ยาย กายจิ วิกปฺปนาย ปญฺจสุ สหธมฺมิเกสุ ยสฺส กสฺสจิ จีวรํ วิกปฺเปตฺวา วุตฺตนเยน [Pg.244] อกตปฺปจฺจุทฺธารํ วา เยน วินยกมฺมํ กตํ, ตสฺส วา วิสฺสาเสน อคฺคเหตฺวา ปริภุญฺชนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ.

How is placing under joint ownership by proxy done? Having known, in the same way, whether the robes are single or multiple and whether they are present or absent, and having said, 'This robe' or 'These robes' or 'That robe' or 'Those robes,' it should be said, 'I give this to you for the purpose of placing it under joint ownership.' The bhikkhu who receives it should ask, 'Who is your firm friend or casual acquaintance?' Then the first bhikkhu should reply, in the same way as before, 'the bhikkhu Tissa' or... 'the female novice Tissā.' Again, the bhikkhu acting as proxy should say, 'I give it to the bhikkhu Tissa' or... 'I give it to the female novice Tissā.' This is placing under joint ownership by proxy. By this much, it is allowable to store it, but not a single act of use or the like is permitted. However, when that bhikkhu, in the manner stated for the second method of placing under joint ownership in person, says, 'Use, or dispose of, or do as is suitable with the property of so-and-so,' this is called withdrawal. From then on, use and other actions are also allowable. In placing a bowl under joint ownership also, this is the same method. Thus, regarding these two kinds of placing under joint ownership, having placed a robe under joint ownership with any of the five co-religionists by either method, for one who uses it when it has not been withdrawn in the stated manner, or who, relying on familiarity with the one with whom the Vinaya act was performed, uses it without having received it back, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ อุปนนฺทํ อารพฺภ อปฺปจฺจุทฺธารณํ ปริภุญฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ตํ ปน อธิฏฺฐหนฺตสฺส วา วิสฺสชฺเชนฺตสฺส วา ทุกฺกฏํ, ตถา ปจฺจุทฺธารเณ อปฺปจฺจุทฺธารณสญฺญิสฺส เวมติกสฺส วา. ปจฺจุทฺธารณสญฺญิสฺส ปน วิสฺสาเสน ปริภุญฺชนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สามํ วิกปฺปิตสฺส อปฺปจฺจุทฺธาโร, วิกปฺปนุปคจีวรตา, ปริโภโคติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมกถินสทิสาเนว, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

This was laid down at Sāvatthī concerning Upananda, regarding the matter of using what has not been withdrawn. It is a common ruling, not involving an order, a Pācittiya offense with three factors. However, for one who determines it or gives it away, there is a Dukkaṭa offense. Likewise, for one who uses it while perceiving it as not withdrawn when it has been withdrawn, or while in doubt, there is a Dukkaṭa offense. But for one who perceives it as withdrawn and uses it with confidence, and for the insane and so forth, there is no offense. The non-withdrawal of what has been personally shared, the state of the robe being one that is subject to sharing, and the act of using it—these are the three factors here. The origins and so forth are just like those of the first Kathina case. This, however, is a matter of action and inaction.

วิกปฺปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on sharing is finished.

๑๐. อปนิธานสิกฺขาปทวณฺณนา

10. Explanation of the Training Rule on Concealing

ทสเม ปตฺตนฺติ อธิฏฺฐานุปคํ. จีวรนฺติ วิกปฺปนุปคํ. นิสีทนํ นาม สทสํ วุจฺจติ. สูจิฆรํ นาม สสูจิกํ วา อสูจิกํ วา. กายพนฺธนํ นาม ปฏฺฏิกา วา สูกรนฺตกํ วา. อปนิเธยฺยาติ อปเนตฺวา นิทเหยฺย. หสาเปกฺโขติ หสาธิปฺปาโย. ปาจิตฺติยนฺติ สยํ อปนิเธนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ, อญฺญํ อาณาเปนฺตสฺส อาณตฺติยา ทุกฺกฏํ, เตน อปนิหิเต อิตรสฺส ปาจิตฺติยํ.

In the tenth, 'bowl' means one that is fit for determination. 'Robe' means one that is fit for sharing. A 'sitting cloth' is said to be one with a border. A 'needle case' means one with or without a needle. A 'waistband' means a flat strip or one shaped like a pig's intestine. 'Should conceal' means one should remove and then hide it. 'With playful intent' means having the intention of jesting. 'Pācittiya' means: for one who conceals it oneself, there is a Pācittiya offense; for one who orders another, there is a Dukkaṭa offense for the order; when it has been concealed by that person, there is a Pācittiya offense for the one who ordered.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ อปนิธานวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺเน ติกทุกฺกฏํ, วุตฺตปฺปการานิ ปน ปตฺตาทีนิ ฐเปตฺวา อญฺญํ ปริกฺขารํ อุปสมฺปนฺนสฺส วา อนุปสมฺปนฺนสฺส วา สนฺตกํ อปนิเธนฺตสฺส ทุกฺกฏเมว. ทุนฺนิกฺขิตฺตํ ปฏิสาเมนฺตสฺส, ‘‘ธมฺมกถํ กตฺวา ทสฺสามี’’ติ ปฏิสาเมนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปสมฺปนฺนสฺส สนฺตกานํ ปตฺตาทีนํ อปนิธานํ, วิเหเสตุกามตา วา หสาธิปฺปายตา วาติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานีติ.

This was laid down at Sāvatthī concerning the group-of-six monks, regarding the matter of concealing. It is a common ruling, one involving an order, a Pācittiya offense with three factors. In the case of a non-ordained person, it is a Dukkaṭa offense with three factors. However, for one who conceals any other requisite belonging to a fully ordained or non-ordained person—apart from the aforementioned bowl and so forth—there is only a Dukkaṭa offense. There is no offense for one who puts away what was badly placed, for one who puts it away thinking, “I will give it after giving a Dhamma talk,” and for the insane and so forth. The two factors here are: the concealing of a bowl and so forth belonging to a fully ordained person, and either the desire to vex or a playful intention. The origins and so forth are similar to those of taking what is not given.

อปนิธานสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Concealing is finished.

สุราปานวคฺโค ฉฏฺโฐ.

The Sixth Chapter on Drinking Alcohol.

๗. สปฺปาณกวคฺโค

7. The Chapter on What Contains Living Beings.

๑. สญฺจิจฺจสิกฺขาปทวณฺณนา

1. Explanation of the Training Rule Concerning Acting Intentionally.

สปฺปาณกวคฺคสฺส [Pg.245] ปฐเม ปาโณติ ติรจฺฉานคตปาโณ อธิปฺเปโต. ตํ ขุทฺทกมฺปิ มหนฺตมฺปิ มาเรนฺตสฺส ปาจิตฺติยเมว, มหนฺเต ปน อุปกฺกมมหนฺตตาย อกุสลํ มหนฺตํ โหติ.

In the first [training rule] of the Sappāṇakavagga, by 'living being' an animal is intended. For one who kills it, whether it be small or large, there is only a Pācittiya offense. However, in the case of a large animal, the unwholesome deed is great due to the greatness of the effort.

สาวตฺถิยํ อุทายิตฺเถรํ อารพฺภ ปาณํ ชีวิตา โวโรปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, ปาเณ เวมติกสฺส, อปาเณ ปาณสญฺญิโน, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. อปาณสญฺญิสฺส, อสญฺจิจฺจ, อชานนฺตสฺส, นมรณาธิปฺปายสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เสสํ มนุสฺสวิคฺคเห วุตฺตนยเมวาติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the elder Udāyī on the grounds of depriving a living being of its life faculty. It is a common ruling, one involving an order. For one who is in doubt concerning a living being, for one who perceives a non-living thing as a living being, or is in doubt, there is a Dukkaṭa offense. There is no offense for one who perceives it as a non-living thing, for one who acts unintentionally, for one who is unknowing, for one who has no intention to cause death, and for the insane and so forth. The remainder is just as stated in the case concerning a human being.

สญฺจิจฺจสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Acting Intentionally is finished.

๒. สปฺปาณกสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Explanation of the Training Rule Concerning What Contains Living Beings.

ทุติเย สปฺปาณกนฺติ เย ปาณกา ปริโภเคน มรนฺติ, เตหิ สปฺปาณกํ, ตาทิสญฺหิ ชานํ ปริภุญฺชนฺตสฺส ปโยเค ปโยเค ปาจิตฺติยํ.

In the second [training rule], 'containing living beings' refers to that which has living beings that die through its use. Indeed, for one who knowingly uses such a thing, there is a Pācittiya offense for each act of application.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ ชานํ สปฺปาณกํ อุทกํ ปริภุญฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสเมตฺถ สิญฺจนสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the group-of-six monks on the grounds of knowingly using water that contains living beings. The remainder here is to be understood according to the method stated in the Training Rule on Sprinkling.

สปฺปาณกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on What Contains Living Beings is finished.

๓. อุกฺโกฏนสิกฺขาปทวณฺณนา

3. Explanation of the Training Rule Concerning Re-opening a Settled Issue.

ตติเย ยถาธมฺมนฺติ โย ยสฺส อธิกรณสฺส วูปสมาย ธมฺโม วุตฺโต, เตเนว ธมฺเมน. นิหตาธิกรณนฺติ นิหตํ อธิกรณํ, สมถกฺขนฺธเก (จูฬว. ๑๘๕ อาทโย) สตฺถารา วุตฺตธมฺเมเนว วูปสมิตนฺติ อตฺโถ, วูปสมนนยํ ปนสฺส อธิกรณสมเถสุ ทสฺสยิสฺสาม. ปุนกมฺมาย อุกฺโกเฏยฺยาติ ตสฺส ตสฺส ภิกฺขุโน สนฺติกํ คนฺตฺวา ‘‘อกตํ กมฺม’’นฺติอาทีนิ (ปาจิ. ๓๙๔) วทนฺโต ปุนกรณตฺถาย อุจฺจาเลยฺย. ยถาฐิตภาเวน ปติฏฺฐาตุํ น ทเทยฺย, ตสฺเสวํ กโรนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ. ยํ ปน ธมฺเมน อธิกรณํ นิหตํ[Pg.246], ตํ สุนิหตเมว. สเจ วิปฺปกเต กมฺเม ปฏิกฺโกสติ, ตํ สญฺญาเปตฺวา กาตพฺพํ. อิตรถา กมฺมญฺจ กุปฺปติ, การกานญฺจ อาปตฺติ.

In the third [training rule], 'according to the Dhamma' means by that very Dhamma which has been declared for the settling of a particular dispute. 'The dispute is settled' means the dispute has been settled, as taught by the Teacher in the chapter on settling disputes (Cūḷavagga 185, etc.); the meaning is that it has been settled by the Dhamma spoken by the Teacher. But we will show its method of settling in the sections on the settling of disputes. 'He should incite reopening it for further action' means going to that very monk and saying, 'The formal act has not been done,' and so forth (Pācittiya 394), he should incite it for the purpose of redoing it. He should not allow it to stand in its established state; for one doing thus, there is a Pācittiya offense. But a dispute that has been settled according to the Dhamma is indeed well-settled. If, before the formal act is completed, one protests, it should be done after having made him understand. Otherwise, the formal act is invalidated, and the performers of the act incur an offense.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ อุกฺโกฏนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ธมฺมกมฺเม เวมติกสฺส, อธมฺมกมฺเม ธมฺมกมฺมสญฺญิโน, เวมติกสฺส วา ทุกฺกฏํ. อุภเยสุ อธมฺมกมฺมสญฺญิสฺส, ‘‘อธมฺเมน วา วคฺเคน วา อกมฺมารหสฺส วา กมฺมํ กต’’นฺติ ชานนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ยถาธมฺมํ นิหตภาโว, ชานนา, อุกฺโกฏนาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the group-of-six monks regarding the matter of re-opening a case; it is a common ruling, not involving an order. For one who is doubtful regarding a formal act according to the Dhamma, for one who perceives a formal act not according to the Dhamma as a formal act according to the Dhamma, or for one who is doubtful, there is a Dukkaṭa offense. In both cases, for one who perceives it as a formal act not according to the Dhamma, knowing that 'the formal act was done not according to the Dhamma, or by an incomplete quorum, or for one unfit for the formal act,' and for the insane and so forth, there is no offense. The three factors here are: the state of being settled according to the Dhamma, knowing, and the act of re-opening the case. Its origins and so forth are similar to that of taking what is not given. But this has a painful feeling.

อุกฺโกฏนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Re-opening a Settled Issue is finished.

๔. ทุฏฺฐุลฺลสิกฺขาปทวณฺณนา

4. Explanation of the Training Rule concerning a Grave Offense

จตุตฺเถ ทุฏฺฐุลฺลนฺติ สงฺฆาทิเสสํ อธิปฺเปตํ, ตํ เยน เกนจิ อุปาเยน ญตฺวา ปฏิจฺฉาเทนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ. สเจปิ ‘‘น ทานิ นํ กสฺสจิ ภิกฺขุโน อาโรเจสฺสามี’’ติ ธุรํ นิกฺขิปิตฺวา ปจฺฉา อาโรเจติ, ปาจิตฺติยํ, อาปชฺชิตฺวาว อาโรเจสฺสติ. สเจ ปน เอวํ ธุรํ นิกฺขิปิตฺวา ปฏิจฺฉาทนตฺถเมว อญฺญสฺส อาโรเจติ, โสปิ อญฺญสฺสาติ เอเตนุปาเยน สมณสตมฺปิ อาปชฺชติเยว ตาว, ยาว โกฏิ น ฉิชฺชติ. กถํ ปน โกฏิ ฉิชฺชติ? สเจ หิ อาปนฺโน เอกสฺส อาโรเจติ, โสปิ อญฺญสฺส อาโรเจติ, โส นิวตฺติตฺวา เยนสฺส อาโรจิตํ, ตสฺเสว อาโรเจติ, เอวํ ตติเยน ปุคฺคเลน ทุติยสฺส อาโรจิเต โกฏิ ฉินฺนา โหติ.

In the fourth, by 'gross offense' a Saṅghādisesa offense is meant. For one who, having known it by any means whatsoever, conceals it, there is a Pācittiya offense. Even if, having laid down the burden with the thought, 'Now I will not inform any monk about it,' one informs later, there is a Pācittiya offense; one informs only after having already incurred the offense. But if, having thus laid down the burden for the very purpose of concealing, one informs another, and that one informs yet another—by this method, even a hundred monks indeed incur the offense, as long as the chain is not broken. But how is the chain broken? If, indeed, the one who has offended informs one monk, and that one also informs another, and that one, having turned back, informs the very one by whom he was informed—thus, when the third person has informed the second, the chain is broken.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ทุฏฺฐุลฺลาปตฺติปฏิจฺฉาทนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ทุฏฺฐุลฺลาย อาปตฺติยา อาทิปเท ปาจิตฺติยํ, อิตเรสุ ทฺวีสุ ทุกฺกฏํ, อทุฏฺฐุลฺลาย ติกทุกฺกฏํ, อนุปสมฺปนฺนสฺส ทุฏฺฐุลฺเล วา อทุฏฺฐุลฺเล วา อชฺฌาจาเร ทุกฺกฏเมว. ‘‘สงฺฆสฺส ภณฺฑนาทีนิ ภวิสฺสนฺตี’’ติ (ปาจิ. ๔๐๑) วา ‘‘อยํ กกฺขโฬ ผรุโส ชีวิตนฺตรายํ วา พฺรหฺมจริยนฺตรายํ วา กริสฺสตี’’ติ วา อนาโรเจนฺตสฺส, ปติรูปํ ภิกฺขุํ อปสฺสโต[Pg.247], น ฉาเทตุกามสฺส, ‘‘ปญฺญายิสฺสติ สเกน กมฺเมนา’’ติ อนาโรเจนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปสมฺปนฺนสฺส ทุฏฺฐุลฺลาปตฺติชานนํ, ‘‘ปฏิจฺฉาเทตุกามตาย นาโรเจสฺสามี’’ติ ธุรนิกฺเขโปติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สมนุภาสนสอสาเนวาติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning a certain monk regarding the matter of concealing a gross offense. It is a non-common promulgation, not requiring a command. For a gross offense, there is a Pācittiya offense in the first case, and a Dukkaṭa offense in the other two cases; for a non-gross offense, there is a Dukkaṭa offense in all three cases. For a transgression by one not fully ordained, whether gross or non-gross, there is only a Dukkaṭa offense. There is no offense for one who does not inform, thinking, 'Quarrels and so forth will arise for the Saṅgha,' or 'This one is harsh and rough; he will cause danger to my life or danger to my holy life'; nor for one not seeing a suitable monk; nor for one not wishing to conceal; nor for one not informing, thinking, 'He will become known through his own kamma'; and there is no offense for the insane and so forth. The two factors here are: for one who is fully ordained, the knowing of a gross offense, and the laying down of the burden with the thought, 'Due to the wish to conceal, I will not inform.' Its origination and so forth are the same as for the training rule on admonition.

ทุฏฺฐุลฺลสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on a Gross Offense is concluded.

๕. อูนวีสติวสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา

5. The Explanation of the Training Rule Concerning Those Under Twenty Years of Age.

ปญฺจเม อูนวีสติวสฺสนฺติ ปฏิสนฺธิคฺคหณโต ปฏฺฐาย อปริปุณฺณวีสติวสฺสํ. อุปสมฺปาเทยฺยาติ อุปชฺฌาโย หุตฺวา อุปสมฺปาเทยฺย. โส จ ปุคฺคโล อนุปสมฺปนฺโนติ ชานนฺเตนาปิ อชานนฺเตนาปิ อุปสมฺปาทิโต อนุปสมฺปนฺโนว. สเจ ปน โส ทสวสฺสจฺจเยน อญฺญํ อุปสมฺปาเทติ, ตญฺเจ มุญฺจิตฺวา คโณ ปูรติ, สูปสมฺปนฺโน. โสปิ ยาว น ชานาติ, ตาว ตสฺส เนว สคฺคนฺตราโย น โมกฺขนฺตราโย, ญตฺวา ปน ปุน อุปสมฺปชฺชิตพฺพํ. เต จ ภิกฺขู คารยฺหาติ ฐเปตฺวา อุปชฺฌายํ อวเสสา คารยฺหา โหนฺติ, สพฺเพ ทุกฺกฏํ อาปชฺชนฺติ. อิทํ ตสฺมึ ปาจิตฺติยนฺติ โย ปน อุปชฺฌาโย หุตฺวา อุปสมฺปาเทติ, ตสฺมึเยว ปุคฺคเล อิทํ ปาจิตฺติยํ เวทิตพฺพํ. ตสฺมา โย ‘‘เอวํ อุปสมฺปาเทสฺสามี’’ติ คณํ วา อาจริยํ วา ปตฺตํ วา จีวรํ วา ปริเยสติ, สีมํ วา สมฺมนฺนติ (ปาจิ. ๔๐๔), อุทกุกฺเขปํ วา ปริจฺฉินฺทติ, โส เอเตสุ สพฺพกิจฺเจสุ ญตฺติยา, ทฺวีสุ จ กมฺมวาจาสุ ทุกฺกฏานิ อาปชฺชิตฺวา กมฺมวาจาปริโยสาเน ปาจิตฺติยํ อาปชฺชติ.

In the fifth, 'under twenty years' means not fully twenty years of age, starting from the time of conception. 'Should give ordination' means that, having become a preceptor, one should ordain. And that person is not ordained: whether ordained by one who knows or by one who does not know, he is indeed not ordained. If, however, after ten years have passed, that person ordains another, and if the quorum is complete by excluding him, the candidate is well-ordained. Also, for as long as that person does not know, for that long there is for him no obstacle to heaven and no obstacle to Nibbāna; but upon knowing, he must be re-ordained. 'And those bhikkhus are blameworthy' means that, setting aside the preceptor, the remaining bhikkhus are blameworthy; all incur a dukkaṭa offense. 'This is a pācittiya in that case' means that this pācittiya offense should be understood to be for that very person who, having become a preceptor, ordains. Therefore, whoever, thinking, 'I will ordain thus,' seeks a quorum, or a teacher, or a bowl, or robes, or designates a boundary, or determines a water-boundary, that person, having incurred dukkaṭa offenses in all these acts, for the motion, and for the two announcements, incurs a pācittiya offense at the conclusion of the kammavācā.

ราชคเห สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อูนวีสติวสฺสํ อุปสมฺปาทนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, อูนวีสติวสฺเส เวมติกสฺส, ปริปุณฺณวีสติวสฺเส อูนกสญฺญิโน, เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. อุภยตฺถ ปริปุณฺณสญฺญิสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อูนวีสติวสฺสตา, อูนกสญฺญิตา, อุปสมฺปาทนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ปณฺณตฺติวชฺชํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

This was laid down in Rājagaha concerning many bhikkhus regarding the matter of ordaining one under twenty years of age. It is a specific ruling, not involving a command. There is a dukkaṭa offense for one who is doubtful regarding a candidate who is under twenty, for one who perceives a candidate of full twenty years as being under age, and for one who is doubtful in the latter case. In both situations, there is no offense for one who perceives the candidate as being of full age, nor for the insane, and so on. The state of being under twenty years, the perception of being under age, and the act of ordaining—these are the three factors here. The origins and so forth are similar to those for theft. This, however, is an offense by declaration, arising from three states of consciousness, and accompanied by three kinds of feeling.

อูนวีสติวสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule Concerning One Under Twenty Years of Age is concluded.

๖. เถยฺยสตฺถสิกฺขาปทวณฺณนา

6. The Explanation of the Training Rule Concerning a Caravan of Thieves

ฉฏฺเฐ [Pg.248] เย ราชานํ วา วญฺเจตฺวา สุงฺกํ วา ปริหริตุกามา โจรา กตกมฺมา เจว อกตกมฺมา จ มคฺคปฺปฏิปนฺนา, เตสุ อิธ เถยฺยสตฺถสญฺญิโน ตสฺส เถยฺยสตฺถภาวํ ญตฺวา เตน สทฺธึ สํวิธาย คจฺฉนฺตสฺส สํวิธาเน จ คมเน จ โอวาทวคฺเค วุตฺตนเยน อาปตฺติวินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ.

In the sixth: Regarding those thieves who, having deceived the king or desiring to evade customs duty, have already committed the theft or have not yet committed it and are journeying on the road—in this training rule, for a monk who, perceiving them as a caravan of thieves and knowing their state as a caravan of thieves, makes an arrangement and travels together with them, the determination of the offense for both the arrangement and the journeying should be understood according to the method stated in the Chapter on Exhortation.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ เถยฺยสตฺเถน สทฺธึ สํวิธาย เอกทฺธานมคฺคํ ปฏิปชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, มนุสฺเสสุ อสํวิทหนฺเตสุ สยเมว สํวิทหิตฺวา คจฺฉนฺตสฺส, เถยฺยสตฺเถ เวมติกสฺส, อเถยฺยสตฺเถ เถยฺยสตฺถสญฺญิโน, เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. อเถยฺยสตฺถสญฺญิสฺส, อสํวิทหิตฺวา วา กาลวิสงฺเกเตน วา, อาปทาสุ วา, คจฺฉนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เถยฺยสตฺถภาโว, ชานนํ, สํวิธานํ, อวิสงฺเกเตน คมนนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. เถยฺยสตฺถสมุฏฺฐานํ, กิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, ปณฺณตฺติวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning a certain monk, regarding the case of undertaking a long, single-stretch road together with a caravan of thieves after making an arrangement. It is a general rule, not requiring a command. For one who travels after arranging it oneself when others do not arrange it; for one who is doubtful about a caravan of thieves; for one who perceives what is not a caravan of thieves as a caravan of thieves; and for one who is doubtful, there is a dukkaṭa offense. For one who perceives it as not a caravan of thieves; or for one traveling without an arrangement, or by a missed appointment, or in times of danger; and for the insane, etc., there is no offense. The state of being a caravan of thieves, knowing, making an arrangement, and going without missing the appointment—these are the four factors here. Its origin relates to a caravan of thieves; it is an action, a release by perception, intentional, an offense by formulation, a bodily action, a verbal action, with three consciousnesses, and three feelings.

เถยฺยสตฺถสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule Concerning a Caravan of Thieves is concluded.

๗. สํวิธานสิกฺขาปทวณฺณนา

7. Explanation of the Training Rule on Making an Arrangement

สตฺตเม สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ มาตุคาเมน สทฺธึ เอกทฺธานมคฺคํ ปฏิปชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสเมตฺถ ภิกฺขุนิยา สทฺธึ สํวิธานสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

In the seventh, at Sāvatthī, it was laid down concerning a certain monk regarding the matter of undertaking a long, single-stretch road together with a woman. The remainder here should be understood by the very method stated in the training rule on making an arrangement with a bhikkhunī.

สํวิธานสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Making an Arrangement is concluded.

๘. อริฏฺฐสิกฺขาปทวณฺณนา

8. Explanation of the Ariṭṭha Training Rule

อฏฺฐเม สคฺคโมกฺขานํ อนฺตรายํ กโรนฺตีติ อนฺตรายิกา, เต กมฺมกิเลสวิปากอุปวาทปญฺญตฺติวีติกฺกมนวเสน ปญฺจวิธา. เตสุ มุทุกานํ [Pg.249] อตฺถรณาทีนํ ผสฺโส วิย อิตฺถิสมฺผสฺโสปิ วฏฺฏตีติ เมถุนวีติกฺกมเน โทสํ อทิสฺวา ปญฺญตฺติวีติกฺกมนฺตรายิเก สนฺธาย ‘‘เยเม อนฺตรายิกา ธมฺมา วุตฺตา ภควตา, เต ปฏิเสวโต นาลํ อนฺตรายายา’’ติ วุตฺตํ. อเนกปริยาเยนาติ ‘‘อฏฺฐิกงฺกลูปมา กามา’’ติอาทีหิ (ม. นิ. ๒.๔๒; ปาจิ. ๔๑๗; จูฬนิ. ขคฺควิสาณสุตฺตนิทฺเทส ๑๔๗) เนเกหิ การเณหิ. โส ภิกฺขุ ภิกฺขูหีติ เย ปสฺสนฺติ วา สุณนฺติ วา, เตหิ ติกฺขตฺตุํ เอวํ วตฺตพฺโพ ‘‘มา อายสฺมา เอวํ อวจ…เป… อลญฺจ ปน เต ปฏิเสวโต อนฺตรายายา’’ติ. เอวํ วุตฺเต อปฺปฏินิสฺสชฺชนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, สุตฺวา อวทนฺตานมฺปิ ทุกฺกฏํ. ปุน สงฺฆมชฺฌมฺปิ อากฑฺฒิตฺวา ตเถว วตฺตพฺโพ, ตตฺราปิ ตสฺส อปฺปฏินิสฺสชฺชเน, อิตเรสญฺจ อวจเน ทุกฺกฏเมว. เอวมฺปิ อปฺปฏินิสฺสชฺชนฺโต ปุน ญตฺติจตุตฺเถน กมฺเมน ยาวตติยํ สมนุภาสิตพฺโพ, อถสฺส อปฺปฏินิสฺสชฺชโต ปุน ญตฺติยา จ ทฺวีหิ จ กมฺมวาจาหิ ทุกฺกฏํ, กมฺมวาจาปริโยสาเน ปาจิตฺติยํ.

In the eighth, things are called 'obstructive' (antarāyikā) because they create an obstacle to the heavenly realms and Nibbāna. These are of five kinds: by way of kamma, defilements, results, reproach, and transgression of a precept. Among these, thinking, 'Just as contact with soft bedding and so on is allowable, so too is contact with a woman,' and thus not seeing the fault in transgressing the rule on sexual intercourse, it was said by the bhikkhu Ariṭṭha with reference to the obstructive dhammas that are transgressions of a precept: “Those obstructive dhammas declared by the Blessed One are not sufficient to be an obstacle for one who indulges in them.” “In many ways” means by numerous reasons, such as “sensual pleasures are like a skeleton.” That bhikkhu should be addressed three times by the bhikkhus who see or hear him, thus: “Venerable, do not speak thus… indeed, for one who indulges in them, they are sufficient to be an obstacle.” If, being spoken to thus, he does not relinquish it, it is a dukkaṭa offense. For those who, having heard, do not speak, it is also a dukkaṭa offense. Again, having brought him into the midst of the Saṅgha, he should be addressed in the very same way. There too, on his not relinquishing it, and on the others not speaking, there is a dukkaṭa offense. If he still does not relinquish it, he should be formally admonished up to the third time by a formal act consisting of a motion and three announcements. Then, for him who does not relinquish it, there is a dukkaṭa offense for the motion and for each of the first two announcements. At the conclusion of the final announcement, it is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ อริฏฺฐํ อารพฺภ ปาปิกาย ทิฏฺฐิยา อปฺปฏินิสฺสชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อธมฺมกมฺเม ติกทุกฺกฏํ. อสมนุภาสิยมานสฺส, ปฏินิสฺสชฺชนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ธมฺมกมฺมตา, สมนุภาสนา, อปฺปฏินิสฺสชฺชนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สมนุภาสนสทิสาเนวาติ.

At Sāvatthī, it was laid down concerning Ariṭṭha in the matter of not relinquishing a wrong view. It is a common precept, not by way of a command, a pācittiya with three factors, and if the formal act is unlawful, there is a three-fold dukkaṭa offense. There is no offense for one who is not being formally admonished, for one who relinquishes it, and for the insane and so on. Being a lawful act, the formal admonishment, and the not relinquishing—these are the three factors here. The origination and so on are just like those for the rule on formal admonishment.

อริฏฺฐสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Ariṭṭha is concluded.

๙. อุกฺขิตฺตสมฺโภคสิกฺขาปทวณฺณนา

9. Explanation of the Training Rule on Association with a Suspended Person

นวเม ตถาวาทินาติ ‘‘ตถาหํ ภควตา ธมฺม’’นฺติอาทิวาทินา. อกตานุธมฺเมนาติ อนุธมฺโม วุจฺจติ อาปตฺติยา อทสฺสเน วา อปฺปฏิกมฺเม วา ปาปิกาย ทิฏฺฐิยา อปฺปฏินิสฺสคฺเค วา ธมฺเมน วินเยน อุกฺขิตฺตกสฺส อนุโลมวตฺตํ ทิสฺวา กตโอสารณา, โส โอสารณสงฺขาโต อนุธมฺโม ยสฺส น กโต, อยํ อกตานุธมฺโม นาม, ตาทิเสน สทฺธินฺติ อตฺโถ. สมฺภุญฺเชยฺย วาติ อามิสสมฺโภคํ วา ธมฺมสมฺโภคํ วา กเรยฺย. สํวเสยฺย วาติ อุโปสถาทิกํ สงฺฆกมฺมํ กเรยฺย[Pg.250]. สห วา เสยฺยํ กปฺเปยฺยาติ นานูปจาเรปิ เอกจฺฉนฺเน นิปชฺเชยฺย. ตตฺถ อามิสปริโภเค เอกปฺปโยเคน พหูปิ ททโต วา คณฺหโต วา เอกํ ปาจิตฺติยํ, วิจฺฉินฺทเน สติ ปโยเค ปโยเค ปาจิตฺติยํ. ธมฺมสมฺโภเค ปทาทีหิ อุทฺทิสนฺตสฺส วา อุทฺทิสาเปนฺตสฺส วา ปทโสธมฺเม วุตฺตนเยน, สํวาเส กมฺมปริโยสานวเสน, สหเสยฺยาย เอกสฺมึ นิปนฺเน อิตรสฺส นิปชฺชนปฺปโยควเสน อาปตฺติปริจฺเฉโท เวทิตพฺโพ.

In the ninth, `tathāvādinā` means one who speaks thus, beginning with the words, “Thus I understand the Dhamma taught by the Blessed One…”. As for `akatānudhammena`: the act of reinstatement (`osāraṇā`) performed after seeing the suitable conduct of one who has been suspended according to the Dhamma and the Vinaya for not seeing an offense, or for not making amends for it, or for not relinquishing a wrong view, is called `anudhamma`. He for whom that `anudhamma`, also known as reinstatement, has not been performed, this one is called `akatānudhammo`. The meaning is “with such a one”. `Sambhuñjeyya vā` means one might engage in material communion or Dhamma communion. `Saṃvaseyya vā` means one might perform a formal act of the Sangha (`saṅghakamma`) such as the Uposatha. `Saha vā seyyaṃ kappeyya` means one might lie down under the same roof, even if in a different proximity. Therein, regarding the partaking of material things, for one giving or receiving even many items in a single effort, there is one pācittiya; if there is an interruption, there is a pācittiya for each effort. In Dhamma communion, for one reciting or causing to recite by means of words, etc., the determination of the offense should be understood according to the method stated in the Padasodhamma training rule. In co-residence, it is determined by way of the completion of the formal act. In lying down together, when one is already lying down, the determination of the offense is by way of the other’s effort in lying down.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ อริฏฺเฐน ภิกฺขุนา สทฺธึ สมฺภุญฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, อุกฺขิตฺตเก เวมติกสฺส, อนุกฺขิตฺตเก อุกฺขิตฺตกสญฺญิโน เจว เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. อุโภสุ อนุกฺขิตฺตกสญฺญิสฺส, ‘‘โอสาริโต’’ติ วา ‘‘ตํ ทิฏฺฐึ ปฏินิสฺสฏฺโฐ’’ติ วา ชานนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อกตานุธมฺมตา, ชานนา, สมฺโภคาทิกรณนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ปณฺณตฺติวชฺชํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the group-of-six bhikkhus in the matter of communing with the bhikkhu Ariṭṭha. It is a rule applicable to both bhikkhus and bhikkhunīs, not requiring a command. For one who is doubtful about a suspended bhikkhu, there is a dukkaṭa. For one who perceives a non-suspended bhikkhu as suspended, and for one who is doubtful about him, there is also a dukkaṭa. In both cases, for one who perceives the bhikkhu as not suspended, for one who knows that “he has been reinstated” or “he has abandoned that view,” and for the insane and so on, there is no offense. The three factors here are: the state of the due process not having been performed, knowing this, and the act of communing, etc. The ways of originating, etc., are similar to those for taking what is not given. This, however, is an offense by formulation, arising from three mind-states, and accompanied by three kinds of feeling.

อุกฺขิตฺตสมฺโภคสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on communing with a suspended person is concluded.

๑๐. กณฺฏกสิกฺขาปทวณฺณนา

10. Explanation of the Training Rule on Kaṇṭaka

ทสเม สมณุทฺเทโสติ สามเณโร. จราติ คจฺฉ. ปิเรติ ปร อมามก. วินสฺสาติ นสฺส, ยตฺถ ตํ น ปสฺสาม, ตตฺถ คจฺฉาติ วุตฺตํ โหติ. ตถานาสิตนฺติเอตฺถ สํวาสนาสนา ลิงฺคนาสนา ทณฺฑกมฺมนาสนาติ ติสฺโส นาสนา. ตตฺถ อาปตฺติยา อทสฺสนาทีสุ อุกฺเขปนา สํวาสนาสนา นาม. ทูสโก นาเสตพฺโพ (ปารา. ๖๖), เมตฺติยํ ภิกฺขุนึ นาเสถาติ (จูฬว. ๑๙๓; ปารา. ๓๘๔) อยํ ลิงฺคนาสนา นาม. ‘‘อชฺชตคฺเค เต, อาวุโส สมณุทฺเทส, น เจว โส ภควา สตฺถา อปทิสิตพฺโพ’’ติ (ปาจิ. ๔๒๙) อยํ ทณฺฑกมฺมนาสนา นาม, อยํ อิธาธิปฺเปตา. เตน วุตฺตํ ‘‘ตถานาสิต’’นฺติ. อุปลาเปยฺยาติ ‘‘ปตฺตํ วา จีวรํ วา อุทฺเทสํ วา ปริปุจฺฉํ วา ทสฺสามี’’ติ สงฺคณฺเหยฺย. อุปฏฺฐาเปยฺยาติ จุณฺณมตฺติกาทีนิ สาทิยนฺโต เตน [Pg.251] อตฺตโน อุปฏฺฐานํ การาเปยฺย. สมฺโภคสหเสยฺยา อนนฺตรสิกฺขาปเท วุตฺตนยา เอว, ตสฺมา อาปตฺติปริจฺเฉโทเปตฺถ ตสฺมึ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺโพ.

In the tenth, `samaṇuddesa` means a `sāmaṇera` (novice). `Carāti` means 'Go.' `Pireti` means 'O outsider, one who does not hold dear the Three Jewels.' `Vinassāti` means 'Perish'; it means, 'Go to a place where we do not see you.' Regarding 'thus expelled,' here there are three kinds of expulsion: expulsion from communion (`saṃvāsanāsanā`), expulsion by destroying the sign (`liṅganāsanā`), and expulsion by disciplinary action (`daṇḍakammanāsanā`). Among these, suspension (`ukkhepanā`) for reasons such as not seeing an offense is called expulsion from communion. The statement, 'A corrupt one should be expelled,' and 'Expel the bhikkhunī Mettiyā,' refers to what is called expulsion by destroying the sign. The statement, 'From today onwards, friend novice, you are not to designate that Blessed One as the Teacher,' refers to what is called expulsion by disciplinary action. This is what is intended here. Therefore, it was said, 'thus expelled.' 'Would entice' means one would win him over by saying, 'I will give you a bowl, or a robe, or the text for recitation, or the commentary for questioning.' 'Would have him attend' means that, while consenting to things like bathing powder and clay, one would have that novice attend to oneself. Communion and lying down together are just as stated in the immediately preceding training rule; therefore, the determination of the offense here should also be understood in accordance with the method stated therein.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย ภิกฺขู อารพฺภ กณฺฏกสมณุทฺเทสอุปลาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสํ อริฏฺฐสิกฺขาปเท วุตฺตสทิสเมวาติ.

At Sāvatthī, concerning the group-of-six bhikkhus, it was laid down regarding the matter of enticing the novice Kaṇṭaka. The rest is just as was said in the Ariṭṭha training rule.

กณฺฏกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on Kaṇṭaka is concluded.

สปฺปาณกวคฺโค สตฺตโม.

The Seventh Chapter: The Section on Living Beings.

๘. สหธมฺมิกวคฺโค

8. The Chapter on Fellow Practitioners

๑. สหธมฺมิกสิกฺขาปทวณฺณนา

8. Explanation of the Training Rule on Fellow Practitioners

สหธมฺมิกวคฺคสฺส ปฐเม สหธมฺมิกํ วุจฺจมาโนติ อิมสฺสตฺโถ ทุพฺพจสิกฺขาปเท วุตฺโต. เอตสฺมึ สิกฺขาปเทติ เอตสฺมึ สิกฺขาปเท ยํ วุตฺตํ, ตํ น ตาว สิกฺขิสฺสามีติ อตฺโถ. ปาจิตฺติยนฺติ เอตฺถ ปน อนาทริยภยา เลเสน เอวํ วทนฺตสฺส วาจาย วาจาย ปาจิตฺติยํ เวทิตพฺพํ. สิกฺขมาเนนาติ โอวาทํ สิรสา สมฺปฏิจฺฉิตฺวา สิกฺขิตุกาเมเนว หุตฺวา. อญฺญาตพฺพนฺติ อาชานิตพฺพํ. ปริปุจฺฉิตพฺพนฺติ ‘‘อิมสฺส โก อตฺโถ’’ติ ปริปุจฺฉิตพฺพํ. ปริปญฺหิตพฺพนฺติ จินฺเตตพฺพํ ตุลยิตพฺพํ.

In the first rule of the chapter on Fellow Practitioners, the meaning of ‘sahadhammikaṃ vuccamāno’ is stated in the training rule on being difficult to admonish (Dubbacasikkhāpada). ‘Etasmiṃ sikkhāpade’ means, regarding what has been said in this training rule, the meaning is, ‘I will not train in that yet.’ As for ‘Pācittiya,’ here, however, on account of disrespect, for one who speaks thus evasively, a pācittiya offense should be understood for each utterance. ‘Sikkhamānena’ means having accepted the admonition with bowed head and being one who truly desires to train. ‘Aññātabbanti’ means ‘it should be known.’ ‘Paripucchitabbaṃ’ means one should inquire, ‘What is the meaning of this?’ ‘Paripañhitabbanti’ means one should ponder and weigh it.

โกสมฺพิยํ ฉนฺนตฺเถรํ อารพฺภ เอวํ ภณนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺเน ติกทุกฺกฏํ, อุโภหิปิ ‘‘อิทํ น สลฺเลขายา’’ติอาทินา (ปาจิ. ๔๓๖) นเยเนว อปฺปญฺญตฺเตน วุจฺจมานสฺสาปิ เอวํ วทโต ทุกฺกฏเมว. ‘‘ชานิสฺสามิ สิกฺขิสฺสามี’’ติ ภณนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปสมฺปนฺนสฺส ปญฺญตฺเตน วจนํ, อสิกฺขิตุกามตาย เอวํ วจนนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

In Kosambī, concerning the Elder Channa, it was laid down regarding such a matter of speaking. It is a general formulation, not requiring a command, a triple pācittiya, and a triple dukkaṭa for one not fully ordained. For both parties, even when being admonished with a teaching that is not a formal rule, in the manner of, ‘This is not for self-effacement,’ etc., for one who speaks thus, it is only a dukkaṭa offense. There is no offense for one who says, ‘I will learn, I will train,’ nor for the insane and so on. The two factors here are: speaking to a fully ordained person by means of a prescribed rule, and speaking thus out of a desire not to train. The origination and so on are similar to that of theft, but this one is accompanied by painful feeling.

สหธมฺมิกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on Fellow Practitioners is concluded.

๒. วิเลขนสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Explanation of the Training Rule on Disparaging

ทุติเย [Pg.252] อุทฺทิสฺสมาเนติ อาจริเยน อนฺเตวาสิกสฺส วุจฺจมาเน วา สชฺฌายวเสน ปริวตฺติยมาเน วา. ขุทฺทานุขุทฺทเกหีติ ขุทฺทเกหิ จ อนุขุทฺทเกหิ จ. ยาวเทวาติ เตสํ สํวตฺตนมริยาทปริจฺเฉทวจนํ. อิทํ วุตฺตํ โหติ – เอตานิ หิ เย อุทฺทิสนฺติ วา อุทฺทิสาเปนฺติ วา สชฺฌายนฺติ วา, เตสํ ตาว สํวตฺตนฺติ, ยาว ‘‘กปฺปติ นุ โข, น กปฺปติ นุ โข’’ติ กุกฺกุจฺจวิปฺปฏิสาโร, วิเหสา, วิจิกิจฺฉา มโนวิเลขา จ อุปฺปชฺชนฺติเยว. อถ วา ยาวเทวาติ อติสยววตฺถาปนํ. ตสฺส ‘สํวตฺตนฺตี’ติอิมินา สมฺพนฺโธ, กุกฺกุจฺจาย วิเหสาย วิเลขาย อติวิย สํวตฺตนฺติเยวาติ วุตฺตํ โหติ. สิกฺขาปทวิวณฺณเกติ เอวํ สิกฺขาปทานํ วิวณฺณเก ครหเณ ปาจิตฺติยํ โหตีติ อตฺโถ.

In the second rule, ‘being recited’ means when it is being spoken by the teacher to the disciple, or when it is being repeated by means of recitation. ‘By the minor and lesser minor rules’ means by those that are minor and by those that are lesser than minor. ‘Only so far as’ is a word defining the limit of their arising. This is what is meant: Indeed, for those who recite these rules, or cause them to be recited, or recite them for memorization, they conduce only up to the point where worry and remorse, vexation, doubt, and a scratching of the mind certainly arise from thinking, ‘Is this allowable or not allowable?’. Alternatively, ‘only so far as’ is an emphatic determination. Its connection is with ‘they conduce’; thus, it is said that they conduce exceedingly to worry, vexation, and a scratching of the mind. ‘In one who disparages the training rules’ means that in thus disparaging, in censuring the training rules, a pācittiya offense is incurred. This is the meaning.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ วินยวิวณฺณนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺนสฺส วิวณฺณเน ติกทุกฺกฏํ, อุภินฺนมฺปิ อญฺญธมฺมวิวณฺณเน ทุกฺกฏเมว. น วิวณฺเณตุกามสฺส, ‘‘อิงฺฆ ตาว สุตฺตนฺเต วา คาถาโย วา อภิธมฺมํ วา ปริยาปุณสฺสุ, ปจฺฉาปิ วินยํ ปริยาปุณิสฺสสี’’ติ ภณโต, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ครหิตุกามตา จ, อุปสมฺปนฺนสฺส สนฺติเก สิกฺขาปทวิวณฺณนญฺจาติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the group of six monks on the occasion of disparaging the Vinaya. It is a general formulation, not by command, a triple pācittiya. For disparaging in the presence of one not fully ordained, it is a triple dukkaṭa; for both, disparaging other teachings is only a dukkaṭa. There is no offense for one who does not desire to disparage, for one who says, 'Come now, first you should learn the discourses or the verses or the Abhidhamma, and afterward you will learn the Vinaya,' and for the insane, etc. The two factors here are: the desire to censure, and the disparaging of a training rule in the presence of one who is fully ordained. Its origination and so on are similar to that of taking what is not given, but this one is accompanied by painful feeling.

วิเลขนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on disparaging is concluded.

๓. โมหนสิกฺขาปทวณฺณนา

3. Explanation of the Training Rule on Confusing

ตติเย อนฺวฑฺฒมาสนฺติ อนุปฏิปาฏิยา อทฺธมาเส อทฺธมาเส. อุทฺทิสฺสมาเนติ อุโปสถวเสน อุทฺทิสิยมาเน. ยญฺจ ตตฺถ อาปตฺตึ อาปนฺโนติ ยํ โส อนาจารํ อาจริตฺวา อญฺญาณเกน อาปนฺนภาวํ ชานาเปตุกาโม เอวมาห, ตสฺมึ อนาจาเร ยํ อาปตฺตึ อาปนฺโน. ตญฺจ ยถาธมฺโม กาเรตพฺโพติ อญฺญาณเกน อาปนฺนตฺตา โมกฺโข นตฺถิ, ยถา ปน ธมฺโม จ วินโย จ ฐิโต, ตถา ตํ อาปตฺตึ กาเรตพฺโพ, เทสนาคามินิยา เทสาเปตพฺโพ, วุฏฺฐานคามินิยา วุฏฺฐาเปตพฺโพติ [Pg.253] อตฺโถ. อุตฺตริ จสฺส โมโห อาโรเปตพฺโพติ ยถาธมฺมกรณโต จ อุตฺตริ ‘‘ตสฺส เต, อาวุโส’’ติอาทิวจเนหิ นินฺทิตฺวา ตสฺส ปุคฺคลสฺส ญตฺติทุติยกมฺเมน โมโห อาโรเปตพฺโพ. อิทํ ตสฺมึ โมหนเก ปาจิตฺติยนฺติ โย เอวํ อาโรปิเต โมเห ปุน โมเหติ, ตสฺมึ โมหนเก ปุคฺคเล อิทํ ปาจิตฺติยํ เวทิตพฺพํ, น อนาโรปิเต โมเหติ อตฺโถ.

In the third rule, ‘every half-month’ means in sequence, every half-month. ‘When it is being recited’ means when it is being recited by way of the Uposatha. The phrase ‘And whatever offense he has fallen into therein’ refers to this: whatever offense he has fallen into through some misconduct which he, having committed, now wishes to make known as an offense fallen into through ignorance, and so speaks. And the phrase ‘that should be dealt with according to the Dhamma’ means this: because he has fallen into it through ignorance, there is no exemption; rather, that offense should be dealt with according to how the Dhamma and the Vinaya are established. For an offense requiring confession, he should be made to confess; for an offense requiring rehabilitation, he should be made to be rehabilitated. This is the meaning. Furthermore, an act of confusion should be imposed on him: in addition to dealing with it according to the Dhamma, after censuring that person with words beginning with, ‘Friend, that is yours…,’ the act of confusion should be imposed by means of an act with a motion and one announcement. The phrase ‘This is a pācittiya in the case of that one who causes confusion’ means this: this pācittiya offense should be understood to apply to that person who causes confusion, who again causes confusion after the act of confusion has thus been imposed; it does not apply when the act of confusion has not been imposed. This is the meaning.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ โมหนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อธมฺมกมฺเม ติกทุกฺกฏํ, อนาโรปิเต โมเห ทุกฺกฏเมว. เยน น วิตฺถาเรน สุตํ, อูนกทฺวตฺติกฺขตฺตุํ วา วิตฺถาเรน สุตํ, เย จ น โมเหตุกามา เตสํ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. โมหาโรปนํ, โมเหตุกามตา, วุตฺตนเยน สุตภาโว, โมหนนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the group-of-six monks, in connection with the matter of causing confusion. It is a general formulation, not by command, a triple pācittiya. If the formal act was unrighteous, it is a triple dukkaṭa; if the act of confusion has not been imposed, it is only a dukkaṭa. There is no offense for one who has not heard it in detail, or who has heard it in detail less than two or three times, for those who do not intend to cause confusion, and for the insane, etc. The four factors here are: the imposition of the act of confusion, the intention to cause confusion, the fact of having heard it in the manner described, and the act of causing confusion. Its origination, etc., are similar to that for taking what is not given, but this one is with painful feeling.

โมหนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on causing confusion is concluded.

๔. ปหารสิกฺขาปทวณฺณนา

4. Explanation of the Training Rule on Striking

จตุตฺเถ ปหารํ ทเทยฺยาติ เอตฺถ ปหริตุกามตาย ปหาเร ทินฺเน สเจปิ มรติ, ปาจิตฺติยเมว.

In the fourth, regarding 'should give a blow': if a blow is given with the intention to strike, even if the victim dies, it is only a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ ปหารทานวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺเน ติกทุกฺกฏํ, วิรูปกรณาธิปฺปาเยน ปน อุปสมฺปนฺนสฺสปิ กณฺณาทิจฺเฉทเน ทุกฺกฏเมว. เกนจิ วิเหฐิยมานสฺส ปน โมกฺขาธิปฺปายสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. กุปิตตา, น โมกฺขาธิปฺปายตา, อุปสมฺปนฺนสฺส ปหารทานนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the group of six monks, regarding the incident of giving a blow. It is a general formulation, not by command, a triple pācittiya. For a non-ordained person, it is a triple dukkaṭa. But with the intention of causing disfigurement, by cutting the ear, etc., of even an ordained person, it is only a dukkaṭa offense. However, for someone being harassed by another who has the intention of being freed, and for the insane, etc., there is no offense. The three factors here are: being angry, not having the intention of being freed, and giving a blow to an ordained person. The origination, etc., are similar to the first Pārājika. This, however, is accompanied by painful feeling.

ปหารสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Striking is concluded.

๕. ตลสตฺติกสิกฺขาปทวณฺณนา

5. Explanation of the Training Rule on a Palm-Strike

ปญฺจเม ตลสตฺติกํ อุคฺคิเรยฺยาติ ปหารทานาการํ ทสฺเสนฺโต กายํ วา กายปฺปฏิพทฺธํ วา อุจฺจาเรยฺย. เอตฺถ จ อุคฺคิรณปจฺจยา ปาจิตฺติยํ. สเจ ปน [Pg.254] อุคฺคิริตฺวา วิรทฺโธ ปหารํ เทติ, น ปหริตุกามตาย ทินฺนตฺตา ทุกฺกฏเมว, เตน ปหาเรน หตฺถาทีสุ ยํกิญฺจิ ภิชฺชติ, ทุกฺกฏเมว. เสสเมตฺถ สพฺพํ ปุริมสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

In the fifth rule, regarding 'should raise a palm-strike': demonstrating the manner of giving a blow, one should raise the body or something connected with the body. And here, on account of the act of raising, there is a pācittiya offense. But if, having raised it, one errs and gives a blow, it is only a dukkaṭa offense, since it was given without the intention to strike. If by that blow anything among the hands, etc., is broken, it is only a dukkaṭa offense. The rest here should all be understood in the same way as stated in the previous training rule.

ตลสตฺติกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on a Palm-Strike is concluded.

๖. อมูลกสิกฺขาปทวณฺณนา

6. Explanation of the Training Rule on a Groundless Accusation

ฉฏฺเฐ อมูลเกนาติ ทิฏฺฐาทิมูลวิรหิเตน. อนุทฺธํเสยฺยาติ โจเทยฺย วา โจทาเปยฺย วา. ปาจิตฺติยนฺติ สเจ จุทิตโก ตงฺขณญฺเญว ‘‘โจเทติ ม’’นฺติ ชานาติ, โจทกสฺส ปาจิตฺติยํ.

In the sixth rule, 'with what is groundless' means devoid of a basis such as what is seen, etc. Regarding 'should denounce': one should either accuse or cause another to accuse. Regarding 'pācittiya': if the accused person knows at that very moment, 'He is accusing me,' for the accuser there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ อมูลเกน สงฺฆาทิเสเสน อนุทฺธํสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อาจารวิปตฺติยา วา ทิฏฺฐิวิปตฺติยา วา อนุทฺธํสเน ทุกฺกฏํ, อนุปสมฺปนฺเน ติกทุกฺกฏํ. ตถาสญฺญิสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปสมฺปนฺนตา, สงฺฆาทิเสสสฺส อมูลกตา, อนุทฺธํสนา, ตงฺขณวิชานนาติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

This was established in Sāvatthī concerning the group of six monks, regarding the incident of making a groundless accusation of a Saṅghādisesa offense. It is a shared rule, subject to injunction, entailing a triple pācittiya offense. For accusing regarding a corruption of conduct or a corruption of view, it is a dukkaṭa offense; for a non-ordained person, it is a triple dukkaṭa offense. There is no offense for one who perceives it as such, nor for the insane, and so forth. The four factors here are: being ordained, the groundlessness of the Saṅghādisesa, the accusation, and knowing it at that moment. The origination, etc., are similar to those of taking what is not given. This, however, involves painful feeling.

อมูลกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on a Groundless Accusation is concluded.

๗. สญฺจิจฺจสิกฺขาปทวณฺณนา

7. Explanation of the Training Rule on Intentionally Causing Remorse

สตฺตเม กุกฺกุจฺจํ อุปทเหยฺยาติ ‘‘อูนวีสติวสฺโส ตฺวํ มญฺเญ’’ติอาทีนิ (ปาจิ. ๔๖๖) ภณนฺโต อุปฺปาเทยฺย. เอวํ อญฺญสฺมึ อุปฺปาทนปจฺจเย อสติ สญฺจิจฺจ อุปฺปาเทนฺตสฺส วาจาย วาจาย ปาจิตฺติยํ.

In the seventh rule, regarding 'should cause remorse': saying 'I think you are under twenty years old,' and so on, one should produce remorse. Thus, when there is no other condition for causing remorse, for one who intentionally causes it with every utterance, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ กุกฺกุจฺจอุปฺปาทนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺเน ติกทุกฺกฏํ. นอุปฺปาเทตุกามสฺส, เกวลํ หิเตสิตาย ตถา วทนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปสมฺปนฺนตา, อผาสุกามตา, กุกฺกุจฺจุปฺปาทนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อนนฺตรสทิสาเนวาติ.

This was established in Sāvatthī concerning the group of six monks, regarding the incident of causing remorse. It is a shared rule, not subject to injunction, entailing a triple pācittiya offense; for a non-ordained person, it is a triple dukkaṭa offense. For one who does not wish to cause remorse, but speaks thus solely out of a desire for their welfare, and for the insane, etc., there is no offense. The three factors here are: being ordained, the intention to cause discomfort, and the causing of remorse. The origination, etc., are just like the immediately preceding case.

สญฺจิจฺจสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Intentionally Causing Remorse is concluded.

๘. อุปสฺสุติสิกฺขาปทวณฺณนา

8. Explanation of the Training Rule concerning Eavesdropping

อฏฺฐเม [Pg.255] วิวาทาปนฺนานนฺติ ภณฺฑนกลเหหิ วิวฑฺฒิตํ วิวาทาธิกรณํ อาปนฺนานํ. อุปสฺสุตินฺติ สุติสมีปํ, ยตฺถ ฐตฺวา สกฺกา โหติ เตสํ วจนํ โสตุํ, ตตฺถ ติฏฺเฐยฺยาติ อตฺโถ. ‘‘ตตฺถ โสสฺสามี’’ติ โจเทตุกามตาย คจฺฉโต ปเท ปเท ทุกฺกฏํ, ตุริตคมเนปิ โอหียมาเนปิ เอเสว นโย. ยตฺถ ปน ฐิโต สุณาติ, ตตฺถ ฐิตสฺส ปาจิตฺติยํ, อตฺตโน ฐิโตกาสํ อาคนฺตฺวา เตสุ มนฺตยมาเนสุปิ อุกฺกาสิตฺวา, ‘‘อหํ เอตฺถา’’ติ วา วตฺวา ชานาเปตพฺพํ, เอวํ อกโรนฺตสฺสาปิ สวเน ปาจิตฺติยเมว.

In the eighth rule, 'those who have fallen into disputes' means those who have become involved in a legal issue arising from a dispute that has been escalated by quarrels and conflicts. 'Eavesdropping' means near the sound of their speech; the meaning is that one might stand where it is possible to hear their words. For one who goes with the desire to accuse, thinking, 'I will listen there,' there is a dukkaṭa offense at every step. This same principle applies even when going hurriedly or when lagging behind. However, for one who hears while standing in a certain place, for standing there, it is a pācittiya offense. Even when they come to one's own standing place and are consulting, one should make one's presence known by either coughing or by saying, 'I am here.' For one who does not do so, for listening, it is a pācittiya offense indeed.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ อุปสฺสุติฏฺฐานวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺเน ติกทุกฺกฏํ, ‘‘อิเมสํ สุตฺวา โอรมิสฺสามิ วิรมิสฺสามิ วูปสมิสฺสามิ อตฺตานํ ปริโมเจสฺสามี’’ติ (ปาจิ. ๔๗๓) คจฺฉโต, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปสมฺปนฺนตา, โจทนาธิปฺปาโย, สวนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. เถยฺยสตฺถสมุฏฺฐานํ อิทํ ปน สิยา กิริยํ, สิยา อกิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, โลกวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, อกุสลจิตฺตํ, ทุกฺขเวทนนฺติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six monks on the occasion of standing to eavesdrop. It is a general formulation, not by command, a threefold pācittiya. In the case of one not fully ordained, it is a threefold dukkaṭa. For one who goes thinking, 'Having heard these monks, I will avoid it, I will abstain from it, I will be pacified, I will free myself,' and for the insane and so on, there is no offense. Being fully ordained, the intention to accuse, and listening—these are the three factors here. This, however, has an origin in theft and weapons; it is sometimes an action, sometimes a non-action; it is exempted by perception; it is intentional; it is blameworthy in the world; it is a bodily action and a verbal action; it involves an unwholesome mind; and it is accompanied by painful feeling.

อุปสฺสุติสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the training rule concerning eavesdropping is concluded.

๙. กมฺมปฺปฏิพาหนสิกฺขาปทวณฺณนา

9. Explanation of the Training Rule Concerning Obstructing a Formal Act

นวเม ธมฺมิกานํ กมฺมานนฺติ ธมฺเมน วินเยน สตฺถุสาสเนน กตานํ อปโลกนกมฺมํ ญตฺติกมฺมํ ญตฺติทุติยกมฺมํ ญตฺติจตุตฺถกมฺมนฺติ อิเมสํ จตุนฺนํ กมฺมานํ. ตตฺรายํ สงฺเขปโต กมฺมวินิจฺฉโย – ตตฺร อปโลกนกมฺมํ นาม สมคฺคสฺส สงฺฆสฺส อนุมติยา ตํ ตํ วตฺถุํ กิตฺเตตฺวา ‘‘รุจฺจติ สงฺฆสฺสา’’ติ ติกฺขตฺตุํ สาเวตฺวา กตฺตพฺพํ กมฺมํ วุจฺจติ. สมคฺคสฺเสว ปน สงฺฆสฺส อนุมติยา เอกาย ญตฺติยา กตฺตพฺพํ กมฺมํ ญตฺติกมฺมํ นาม. เอกาย ญตฺติยา เจว อนุสฺสาวนาย จ กตฺตพฺพํ กมฺมํ ญตฺติทุติยกมฺมํ นาม. เอกาย [Pg.256] ปน ญตฺติยา ตีหิ จ อนุสฺสาวนาหิ กตฺตพฺพํ กมฺมํ ญตฺติจตุตฺถกมฺมํ นาม.

In the ninth rule, “dhammika formal acts” means these four formal acts: the formal act of announcement, the formal act of motion, the formal act of motion with one proclamation, and the formal act of motion with three proclamations, which are performed according to the Dhamma, the Discipline, and the Teacher’s instruction. Herein is a brief determination of the formal acts: Among these, the formal act of announcement is called a formal act that is to be performed with the agreement of a united Sangha by declaring the matter and announcing it three times, “Does this meet with the Sangha’s approval?”. The formal act of motion is called a formal act that is to be performed with the agreement of a united Sangha with a single motion. The formal act of motion with one proclamation is called a formal act that is to be performed with a single motion and one proclamation. The formal act of motion with three proclamations is called a formal act that is to be performed with a single motion and three proclamations.

เตสุ อปโลกนกมฺมํ (ปริ. ๔๙๖; ปริ. อฏฺฐ. ๔๙๕-๔๙๖) ปญฺจ ฐานานิ คจฺฉติ โอสารณํ นิสฺสารณํ ภณฺฑุกมฺมํ พฺรหฺมทณฺฑํ กมฺมลกฺขณนฺติ. ตตฺถ กณฺฏกสามเณรสฺส นาสนา วิย นิสฺสารณา, ตาทิสํเยว สมฺมาวตฺตนฺตํ ทิสฺวา ปเวสนา ‘โอสารณา’ติ เวทิตพฺพา. ปพฺพชฺชาเปกฺขสฺส เกสจฺเฉทนาปุจฺฉนํ ภณฺฑุกมฺมํ (มหาว. ๙๘) นาม. มุขรสฺส ภิกฺขุโน ภิกฺขู ทุรุตฺตวจเนหิ ฆฏฺเฏนฺตสฺส ‘‘อิตฺถนฺนาโม ภิกฺขุ มุขโร ภิกฺขู ทุรุตฺตวจเนหิ ฆฏฺเฏนฺโต วิหรติ, โส ภิกฺขุ ยํ อิจฺเฉยฺย, ตํ วเทยฺย, ภิกฺขูหิ อิตฺถนฺนาโม ภิกฺขุ เนว วตฺตพฺโพ, น โอวาทานุสาสนึ กตฺตพฺโพ, น โอวทิตพฺโพ’’ติ ‘‘สงฺฆํ, ภนฺเต, ปุจฺฉามิ ‘อิตฺถนฺนามสฺส ภิกฺขุโน พฺรหฺมทณฺฑสฺส ทานํ รุจฺจติ สงฺฆสฺสา’ติ, ทุติยมฺปิ ปุจฺฉามิ, ตติยมฺปิ ปุจฺฉามิ ‘อิตฺถนฺนามสฺส, ภนฺเต, ภิกฺขุโน พฺรหฺมทณฺฑสฺส ทานํ รุจฺจติ สงฺฆสฺสา’’’ติ เอวํ กตฺตพฺพํ กมฺมํ พฺรหฺมทณฺฑํ (จูฬว. ๔๔๕) นาม. ยํ ปน ภควตา ภิกฺขุนีนํ อูรุํ วิวริตฺวา ทสฺสนาทิวตฺถูสุ ‘‘อวนฺทิโย โส, ภิกฺขเว, ภิกฺขุ ภิกฺขุนิสงฺเฆน กาตพฺโพ’’ติ (จูฬว. ๔๑๑) เอวํ อวนฺทิยกมฺมํ อนุญฺญาตํ, ยํ ภิกฺขุนีหิ ‘‘อยฺเย, อสุโก นาม อยฺโย ภิกฺขุนีนํ อปฺปสาทนียํ ทสฺเสติ, เอตสฺส อยฺยสฺส อวนฺทิยกรณํ ‘รุจฺจติ ภิกฺขุนิสงฺฆสฺสา’’’ติ เอวํ อุปสฺสเย นิสินฺนาเหว ภิกฺขุนีหิ กตฺตพฺพํ, เอวรูปํ กมฺมํ ยสฺมา ตสฺส กมฺมํเยว ลกฺขณํ น โอสารณาทีนิ, ตสฺมา กมฺมลกฺขณนฺติ วุจฺจติ. อิทญฺจ กมฺมลกฺขณํ นาม ภิกฺขุนิมูลกํ ปญฺญตฺตํ, อปิจ ภิกฺขูนมฺปิ ลพฺภติ, ตสฺมา ภิกฺขูหิปิ อจฺฉินฺนจีวรกาทีนํ จีวราทีนิ วา เทนฺเตหิ, ปริภุญฺชิตพฺพานิ อปเนตพฺพานิปิ วตฺถูนิ ปริภุญฺชนฺเตหิ วา, อปเนนฺเตหิ วา, ตถารูปํ วา ธมฺมิกํ กติกํ กโรนฺเตหิ ติกฺขตฺตุํ สาเวตฺวา อปโลกนกมฺมํ กาตพฺพํ, สพฺพญฺเหตํ กมฺมลกฺขณเมว ปวิสติ, อิติ อปโลกนกมฺมํ ปญฺจ ฐานานิ คจฺฉติ.

Among these, the formal act of announcement (Pari. 496; Pari. Aṭṭha. 495–496) applies to five situations: readmission, expulsion, the act of requesting a haircut, the Brahma penalty, and the characteristic of a formal act. Among these, expulsion is like the dismissal of the Kaṇṭaka novice, while readmission should be understood as the re-entry upon seeing such a one behaving properly. The inquiry about cutting the hair of one seeking ordination is called the act of requesting a haircut (bhaṇḍukamma) (Mahāva. 98). For a monk who is harsh and provokes other monks with offensive speech, the formal act is performed thus: “The monk named so-and-so is harsh and provokes monks with offensive speech. Let that monk say whatever he wishes. The monks should not speak to the monk named so-and-so, nor should instruction or admonishment be given to him.” Then, “Venerable sirs, I ask the Saṅgha: ‘Does the giving of the Brahma penalty to the monk named so-and-so please the Saṅgha?’ I ask a second time, I ask a third time: ‘Venerable sirs, does the giving of the Brahma penalty to the monk named so-and-so please the Saṅgha?’” The formal act performed in this way is called the Brahma penalty (Cūḷava. 445). Furthermore, the Blessed One permitted the formal act of non-reverence in cases concerning nuns, such as a monk exposing his thigh for them to see, saying, “Monks, that monk should be made one not to be revered by the community of nuns” (Cūḷava. 411). This act is to be performed by the nuns while seated in their residence, by announcing: “Sisters, the venerable one named so-and-so shows what is uninspiring to the nuns. Does the act of not revering this venerable one please the community of nuns?” Because the characteristic of such a formal act is the act itself, and not readmission or the like, it is called the characteristic of a formal act. This characteristic of a formal act was laid down with nuns as the origin, yet it is also applicable for monks. Therefore, when monks give robes or other requisites to those such as one whose robes have been taken by robbers, or when they use or remove items that are to be used or removed, or when they make such a lawful agreement, they should perform the formal act of announcement after announcing it three times. All this is included in the characteristic of a formal act. Thus, the formal act of announcement applies to five situations.

ญตฺติกมฺมํ ปน นว ฐานานิ คจฺฉติ โอสารณํ นิสฺสารณํ อุโปสถํ ปวารณํ สมฺมุตึ ทานํ ปฏิคฺคหํ ปจฺจุกฺกฑฺฒนํ กมฺมลกฺขณนฺติ. ตตฺถ ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ, อิตฺถนฺนาโม อิตฺถนฺนามสฺส อายสฺมโต อุปสมฺปทาเปกฺโข, อนุสิฏฺโฐ โส มยา, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, อิตฺถนฺนาโม อาคจฺเฉยฺย[Pg.257], ‘อาคจฺฉาหี’ติ วตฺตพฺโพ’’ติ (มหาว. ๑๒๖) เอวํ อุปสมฺปทาเปกฺขสฺส โอสารณา โอสารณา นาม. ‘‘สุณนฺตุ เม อายสฺมนฺตา, อยํ อิตฺถนฺนาโม ภิกฺขุ ธมฺมกถิโก, อิมสฺส เนว สุตฺตํ อาคจฺฉติ, โน สุตฺตวิภงฺโค, โส อตฺถํ อสลฺลกฺเขตฺวา พฺยญฺชนจฺฉายาย อตฺถํ ปฏิพาหติ, ยทายสฺมนฺตานํ ปตฺตกลฺลํ, อิตฺถนฺนามํ ภิกฺขุํ วุฏฺฐาเปตฺวา อวเสสา อิมํ อธิกรณํ วูปสเมยฺยามา’’ติ เอวํ อุพฺภาหิกวินิจฺฉเย (จูฬว. ๒๓๓) ธมฺมกถิกสฺส ภิกฺขุโน นิสฺสารณา นิสฺสารณา นาม. ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ, อชฺชุโปสโถ…เป… อุโปสถํ กเรยฺยา’’ติ เอวํ อุโปสถกมฺมวเสน ฐปิตา ญตฺติ อุโปสโถ นาม. ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ, อชฺช ปวารณา ปนฺนรสี, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, สงฺโฆ ปวาเรยฺยา’’ติ (มหาว. ๒๑๐) เอวํ ปวารณากมฺมวเสน ฐปิตา ญตฺติ ปวารณา นาม. ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ, อิตฺถนฺนาโม อิตฺถนฺนามสฺส อุปสมฺปทาเปกฺโข, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, อหํ อิตฺถนฺนามํ อนุสาเสยฺย’’นฺติ, ‘‘ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, อิตฺถนฺนาโม อิตฺถนฺนามํ อนุสาเสยฺยา’’ติ (มหาว. ๑๒๖) เอวํ อตฺตานํ วา ปรํ วา สมฺมนฺนิตุํ ฐปิตา ญตฺติ สมฺมุติ นาม. ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ, อิมํ จีวรํ อิตฺถนฺนามสฺส ภิกฺขุโน นิสฺสคฺคิยํ สงฺฆสฺส นิสฺสฏฺฐํ, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, สงฺโฆ อิมํ จีวรํ อิตฺถนฺนามสฺส ภิกฺขุโน ทเทยฺยา’’ติ (ปารา. ๔๖๔) เอวํ นิสฺสฏฺฐจีวรปตฺตาทีนํ ทานํ ทานํ นาม. ‘‘สุณาตุ เม, ภนฺเต, สงฺโฆ, อยํ อิตฺถนฺนาโม ภิกฺขุ อาปตฺตึ สรติ วิวรติ อุตฺตานึ กโรติ เทเสติ, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, อหํ อิตฺถนฺนามสฺส ภิกฺขุโน อาปตฺตึ ปฏิคฺคณฺเหยฺย’’นฺติ, เตน วตฺตพฺโพ ‘ปสฺสสี’ติ, ‘อาม, ปสฺสามี’ติ, ‘‘อายตึ สํวเรยฺยาสี’’ติ (จูฬว. ๒๓๙) เอวํ อาปตฺติปฺปฏิคฺคโห ปฏิคฺคโห นาม. ‘‘สุณนฺตุ เม อายสฺมนฺตา อาวาสิกา, ยทายสฺมนฺตานํ ปตฺตกลฺลํ, อิทานิ อุโปสถํ กเรยฺยาม, ปาติโมกฺขํ อุทฺทิเสยฺยาม, อาคเม กาเล ปวาเรยฺยามา’’ติ (มหาว. ๒๔๐) เอวํ กตปฺปวารณปฺปจฺจุกฺกฑฺฒนา ปจฺจุกฺกฑฺฒนา นาม. ติณวตฺตารกสมเถ (จูฬว. ๒๑๒) สพฺพสงฺคาหิกญตฺติ, เอเกกสฺมึ ปกฺเข เอเกกา ญตฺติ จาติ ติสฺโสปิ ญตฺติโย กมฺมลกฺขณํ นาม. อิติ ญตฺติกมฺมํ นว ฐานานิ คจฺฉติ.

The formal act of motion, however, applies to nine situations: admission, expulsion, the Uposatha, the Pavāraṇā, appointment, giving, acceptance, withdrawal, and the characteristic of a formal act. Here, “Venerable sirs, may the Saṅgha hear me. So-and-so is the ordination-seeker of the venerable so-and-so. He has been instructed by me. If the Saṅgha is ready, let so-and-so come. He should be told, ‘Come.’” (Mahāva. 126) This admission of one seeking full ordination is called admission. “Venerable sirs, may you hear me. This monk named so-and-so is a Dhamma speaker. Neither the Sutta nor the Sutta-vibhaṅga is familiar to him. Without considering the meaning, he obstructs the meaning by the shadow of the letter. If the venerable ones are ready, having made the monk named so-and-so leave, we, the remaining monks, may settle this legal issue.” (Cūḷava. 233) This expulsion of a Dhamma-speaking monk in a legal decision by a selected committee is called expulsion. “Venerable sirs, may the Saṅgha hear me. Today is the Uposatha…pe… Let us perform the Uposatha.” This motion established for the Uposatha formal act is called the Uposatha. “Venerable sirs, may the Saṅgha hear me. Today is the Pavāraṇā on the fifteenth. If the Saṅgha is ready, let the Saṅgha hold the Pavāraṇā.” (Mahāva. 210) This motion established for the Pavāraṇā formal act is called the Pavāraṇā. “Venerable sirs, may the Saṅgha hear me. So-and-so is the ordination-seeker of so-and-so. If the Saṅgha is ready, I will instruct so-and-so.” “If the Saṅgha is ready, let so-and-so instruct so-and-so.” (Mahāva. 126) This motion established for appointing oneself or another is called appointment. “Venerable sirs, may the Saṅgha hear me. This robe belonging to the monk named so-and-so has been forfeited and relinquished to the Saṅgha. If the Saṅgha is ready, let the Saṅgha give this robe to the monk named so-and-so.” (Pārā. 464) This giving of relinquished robes and bowls, etc., is called giving. “Venerable sirs, may the Saṅgha hear me. This monk named so-and-so remembers, reveals, makes plain, and confesses an offense. If the Saṅgha is ready, I will accept the offense of the monk named so-and-so.” He should be told, “Do you see it?” “Yes, I see it.” “You should restrain yourself in the future.” (Cūḷava. 239) This acceptance of an offense is called acceptance. “Venerable resident monks, may you hear me. If the venerable ones are ready, let us now perform the Uposatha, recite the Pātimokkha, and hold the Pavāraṇā at a future time.” (Mahāva. 240) This withdrawal of a Pavāraṇā that has been performed is called withdrawal. In the settlement by covering with grass (Cūḷava. 212), the all-inclusive motion, and one motion for each faction—these three motions are called the characteristic of a formal act. Thus, the formal act of motion applies to nine situations.

ญตฺติทุติยกมฺมํ [Pg.258] สตฺต ฐานานิ คจฺฉติ โอสารณํ นิสฺสารณํ สมฺมุตึ ทานํ อุทฺธารํ เทสนํ กมฺมลกฺขณนฺติ. ตตฺถ ภิกฺขูนํ อลาภาย ปริสกฺกนาทิเกหิ อฏฺฐหิ องฺเคหิ สมนฺนาคตสฺส อุปาสกสฺส สงฺเฆน อสมฺโภคกรณตฺถํ ปตฺตนิกฺกุชฺชนวเสน นิสฺสารณา นิสฺสารณา นาม. ตสฺเสว สมฺมาวตฺตนฺตสฺส ปตฺตุกฺกุชฺชนวเสน โอสารณา จ เวทิตพฺพา, สา ขุทฺทกกฺขนฺธเก วฑฺฒลิจฺฉวิวตฺถุสฺมึ (จูฬว. ๒๖๕-๒๖๖) วุตฺตา. สีมาสมฺมุติ ติจีวเรน อวิปฺปวาสสมฺมุติสนฺถตสมฺมุติภตฺตุทฺเทสกเสนาสนคฺคาหาปกภณฺฑาคาริกจีวรปฺปฏิคฺคาหกยาคุภาชกผลภาชกขชฺชภาชกอปฺปมตฺตกวิสฺสชฺชกสาฏิยคฺคาหปกปตฺตคฺคาหาปกอารามิกเปสกสามเณรเปสกสมฺมุตีติ เอตาสํ สมฺมุตีนํ วเสน สมฺมุติ เวทิตพฺพา. กถินจีวรมตกจีวรทานวเสน ทานํ เวทิตพฺพํ. กถินุทฺธารวเสน อุทฺธาโร เวทิตพฺโพ. กุฏิวตฺถุวิหารวตฺถุเทสนาวเสน เทสนา เวทิตพฺพา. ยา ปน ติณวตฺถารกสมเถ (จูฬว. ๒๑๒ อาทโย) เอกสฺมึ ปกฺเข เอกา, เอกสฺมึ ปกฺเข เอกาติ ทฺเว ญตฺติทุติยกมฺมวาจา วุตฺตา, ยา จ โมหาโรปนาทีสุ กมฺมวาจา (ปาจิ. ๔๔๖) วุตฺตา, ตาสํ วเสน กมฺมลกฺขณํ เวทิตพฺพํ, อิติ ญตฺติทุติยกมฺมํ สตฺต ฐานานิ คจฺฉติ.

A motion-and-second formal act applies to seven cases: reinstatement, expulsion, authorization, giving, revocation, indication, and the characteristic of the act. Herein, expulsion is the Saṅgha's overturning of the bowl, for the purpose of non-association, with respect to a lay follower who is endowed with eight factors beginning with striving for the non-acquisition of gains for the bhikkhus. Reinstatement, moreover, should be understood as the turning upright of the bowl for that same person when he is conducting himself well; this is stated in the Minor Section in the account of Vaḍḍha the Licchavi. Authorization should be understood by way of these authorizations: authorization of a boundary; authorization concerning non-separation from the three robes; authorization to make a new felt rug; authorization as a meal-appointer, a lodging-assigner, a storekeeper, a robe-receiver, a gruel-distributor, a fruit-distributor, a hard-food-distributor, one who has minor items distributed, a cloth-receiver, a bowl-receiver, one who directs monastery attendants, and one who directs novices. Giving should be understood by way of giving the Kathina robe or the robe of a deceased person. Revocation should be understood by way of the revocation of the Kathina. Indication should be understood by way of indicating a site for a hut or a site for a monastery. As for the characteristic of the act, it should be understood by way of the two motion-and-second formal acts spoken of in the legal settlement of covering over with grass—one for one party, and one for the other party—and by way of the formal acts spoken of in cases beginning with the imposition of (a penalty for) delusion. Thus, a motion-and-second formal act applies to seven cases.

ญตฺติจตุตฺถกมฺมมฺปิ สตฺเตว ฐานานิ คจฺฉติ โอสารณํ นิสฺสารณํ สมฺมุตึ ทานํ นิคฺคหํ สมนุภาสนํ กมฺมลกฺขณนฺติ. ตตฺถ ตชฺชนียกมฺมาทีนํ (จูฬว. ๑ อาทโย) สตฺตนฺนํ กมฺมานํ วเสน นิสฺสารณา, เตสํเยว กมฺมานํ ปฏิปฺปสฺสมฺภนวเสน โอสารณา จ เวทิตพฺพา, ภิกฺขุโนวาทกสมฺมุติวเสน (ปาจิ. ๑๔๖-๑๔๗) สมฺมุติ, ปริวาสทาน(จอูฬว. ๑๐๒) มานตฺตทานวเสน (จูฬว. ๑๐๕) ทานํ, มูลายปฏิกสฺสนวเสน (จูฬว. ๑๑๐) นิคฺคโห, อุกฺขิตฺตานุวตฺติกา, อฏฺฐ ยาวตติยกา, อริฏฺโฐ (ปาจิ. ๔๑๗), จณฺฑกาฬี (ปาจิ. ๗๐๙) จาติ อิเม เต ยาวตติยกาติ อิมาสํ เอกาทสนฺนํ สมนุภาสนานํ วเสน สมนุภาสนา, อุปสมฺปทากมฺมอพฺภานกมฺมวเสน กมฺมลกฺขณํ เวทิตพฺพํ. อิติ ญตฺติจตุตฺถกมฺมํ สตฺต ฐานานิ คจฺฉติ.

The quadripartite formal act also applies to seven cases: reinstatement, expulsion, appointment, giving, censure, formal admonition, and the characteristic of the act. Herein, expulsion is to be understood by way of the seven formal acts beginning with the act of rebuke; and reinstatement is to be understood by way of the subsiding of those same formal acts. Appointment is by way of the appointment of a bhikkhunī instructor. Giving is by way of the granting of probation and the granting of mānatta. Censure is by way of sending back to the beginning. Formal admonition is by way of these eleven formal admonitions: the followers of one who has been suspended, the eight 'up to the third time' cases, Ariṭṭha, and Caṇḍakāḷī—these are the 'up to the third time' cases. The characteristic of the act is to be understood by way of the act of higher ordination and the act of rehabilitation. Thus, the quadripartite formal act applies to seven cases.

อิเมสุ ปน จตูสุ กมฺเมสุ อปโลกนกมฺมํ อปโลเกตฺวาว กาตพฺพํ, ญตฺติกมฺมาทิวเสน น กาตพฺพํ. ญตฺติกมฺมมฺปิ เอกํ ญตฺตึ ฐเปตฺวาว กาตพฺพํ, อปโลกนกมฺมาทิวเสน น กาตพฺพํ. ญตฺติทุติยกมฺมํ ปน อปโลเกตฺวา [Pg.259] กาตพฺพมฺปิ อตฺถิ อกาตพฺพมฺปิ, ตตฺถ สีมาสมฺมุติ สีมาสมูหนนํ (มหาว. ๑๓๙-๑๔๐, ๑๔๔ อาทโย) กถินจีวรทานํ กถินุทฺธาโร กุฏิวตฺถุเทสนา วิหารวตฺถุเทสนาติ อิมานิ ฉ กมฺมานิ ครุกานิ อปโลเกตฺวา กาตุํ น วฏฺฏนฺติ, ญตฺติทุติยกมฺมวาจํ สาเวตฺวาว กาตพฺพานิ. อวเสสา เตรส สมฺมุติโย เสนาสนคฺคาหาปกมตกจีวรทานสมฺมุติโย จาติ เอตานิ ลหุกมฺมานิ อปโลเกตฺวาปิ กาตุํ วฏฺฏนฺติ, ญตฺติกมฺมาทิวเสน ปน น กาตพฺพาเนว. ญตฺติจตุตฺถกมฺมมฺปิ สกลกฺขเณเนว กาตพฺพํ, น เสสกมฺมวเสน. เอวํ อตฺตโน อตฺตโน ลกฺขเณเนว วตฺถุญตฺติอนุสฺสาวนาสีมาปริสาสมฺปตฺติยา กตานิ เอตานิ กมฺมานิ ธมฺเมน วินเยน สตฺถุสาสเนน กตตฺตา ธมฺโม เอเตสุ อตฺถีติ ธมฺมิกานิ นาม โหนฺติ, อิติ เอเตสํ ธมฺมิกานํ กมฺมานํ ฉนฺทํ ทตฺวา ปจฺฉา ขียนธมฺมํ อาปชฺชนฺตสฺส วาจาย วาจาย ปาจิตฺติยํ.

Among these four formal acts, an act of announcement must be performed only after announcing; it must not be done by means of a motion act or the like. A motion act must also be performed only after stating a single motion; it must not be done by means of an act of announcement or the like. As for a motion-and-second formal act, there are some that may be performed after announcing and some that may not. Among these, six are weighty acts: the appointment of a boundary, the removal of a boundary, the giving of the Kaṭhina robe, the withdrawal of the Kaṭhina, the designation of a hut site, and the designation of a monastery site. These are not to be performed after announcing; they must be done only after proclaiming the motion-and-second formal act. The remaining thirteen appointments, and the appointments for assigning lodgings and for giving the robes of the deceased, are light acts and may be performed even after announcing; however, they must never be done by means of a motion act or the like. A motion-and-fourth formal act must also be performed according to its own characteristics, not by means of other formal acts. Thus, these formal acts, when performed according to their respective characteristics with completeness of the subject matter, motion, announcements, boundary, and assembly, are called 'lawful' because they are done in accordance with the Dhamma, the Vinaya, and the Teacher’s instruction, and the Dhamma is present in them. Therefore, for one who, after giving consent to these lawful formal acts, later engages in criticism, there is a Pācittiya offense for every utterance.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ ขียนธมฺมาปชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ธมฺมกมฺเม เวมติกสฺส, อธมฺมกมฺเม ธมฺมกมฺมสญฺญิโน, เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. อธมฺมกมฺมสญฺญิสฺส, ‘‘อธมฺเมน วา วคฺเคน วา นกมฺมารหสฺส วา กมฺมํ กโรนฺตี’’ติ ญตฺวา ขียนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ธมฺมกมฺมตา, ธมฺมกมฺมสญฺญิตา, ฉนฺทํ ทตฺวา ขียนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสาเนว, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning the group of six bhikkhus, regarding the grounds for engaging in criticism. It is a general injunction, not by command. For one who criticizes while being doubtful about a lawful formal act, for one who criticizes while perceiving an unlawful formal act as a lawful formal act, and for one who criticizes while being doubtful about it, there is a Dukkaṭa offense. There is no offense for one who criticizes, perceiving it as an unlawful formal act and knowing, 'They are performing the formal act unlawfully, or by a faction, or on one unworthy of the formal act'; nor is there an offense for the insane and others. The lawfulness of the formal act, the perception of it as a lawful formal act, and criticizing after having given consent—these are the three factors here. The origination and so on are the same as for taking what is not given, but this offense is accompanied by a painful feeling.

กมฺมปฺปฏิพาหนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning the rejection of formal acts is concluded.

๑๐. ฉนฺทํอทตฺวาคมนสิกฺขาปทวณฺณนา

10. The Commentary on the Training Rule concerning Going Away Without Giving Consent

ทสเม วินิจฺฉยกถายาติ ยาว อาโรจิตํ วตฺถุ อวินิจฺฉิกํ, ญตฺตึ วา ฐเปตฺวา กมฺมวาจา อนิฏฺฐาปิตา, ตาว วินิจฺฉยกถา วตฺตมานา นาม โหติ. โย ภิกฺขุ เอตสฺมึ อนฺตเร กมฺมํ โกเปตุกามตาย ปริสาย หตฺถปาสํ วิชหติ, ตสฺส วิชหเน ทุกฺกฏํ, วิชหิเต ปาจิตฺติยํ.

In the tenth rule, concerning the discussion of a judgment: as long as the matter announced is undecided, or the motion has been laid down but the formal act is not yet completed, the discussion of a judgment is considered ongoing. If any bhikkhu, during this interval, with the intention of disrupting the act, abandons the hand's reach of the assembly, there is a dukkaṭa offense at the moment of abandoning, and a pācittiya offense upon having abandoned it.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ ฉนฺทํ อทตฺวา ปกฺกมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ธมฺมกมฺเม เวมติกสฺส, อธมฺมกมฺเม [Pg.260] ธมฺมกมฺมสญฺญิโน, เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. อธมฺมกมฺมสญฺญิสฺส ปน, โย จ ‘‘สงฺฆสฺส ภณฺฑนาทีนิ วา ภวิสฺสนฺติ, อธมฺเมน วา วคฺเคน วา นกมฺมารหสฺส วา กมฺมํ กริสฺสนฺตี’’ติ (ปาจิ. ๔๘๓) ญตฺวา, คิลาโน วา หุตฺวา, คิลานสฺส วา กรณีเยน, อุจฺจาราทีหิ วา ปีฬิโต, น จ กมฺมํ โกเปตุกาโม ‘‘ปุน ปจฺจาคมิสฺสามี’’ติ คจฺฉติ, ตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วินิจฺฉยกถาย วตฺตมานตา, ธมฺมกมฺมตา, ธมฺมกมฺมสญฺญิตา, สมานสีมายํ ฐิตตา, สมานสํวาสกตา, โกเปตุกามตาย หตฺถปาสวิชหนนฺติ อิมาเนตฺถ ฉ องฺคานิ. สมนุภาสนสมุฏฺฐานํ, กิริยากิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, โลกวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, อกุสลจิตฺตํ, ทุกฺขเวทนนฺติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning a certain bhikkhu on the occasion of departing without giving consent. It is a general promulgation, not subject to command. For one who is doubtful regarding a legal act, for one who perceives an illegal act as a legal act, and for one who is doubtful, there is a dukkaṭa offense. However, for one who perceives an illegal act as an illegal act, and for one who, knowing that “there will be quarrels and so forth in the Saṅgha, or they will perform an act unlawfully, or by a faction, or regarding one who is unfit for the act,” or being ill, or having duties towards the sick, or afflicted by excretion and so forth, and not wishing to disrupt the act, goes thinking “I will return later”—for such a one, and for the insane and so forth, there is no offense. Herein, these are the six factors: the ongoing nature of the discussion of a judgment, the legality of the act, the perception of the act as legal, standing within the same boundary, belonging to the same communion, and abandoning the hand's reach with the intention to disrupt. Its origin is from formal admonition; it is action and non-action; its release is by perception; it is intentional; it is blameworthy by the world; it is a bodily action; it is a verbal action; it is an unwholesome mind; it is a painful feeling.

ฉนฺทํอทตฺวาคมนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule concerning Going Away Without Giving Consent is concluded.

๑๑. ทุพฺพลสิกฺขาปทวณฺณนา

11. The Commentary on the Training Rule concerning Weakening

เอกาทสเม สมคฺเคน สงฺเฆนาติ สมานสํวาสเกน สมานสีมายํ ฐิเตน สงฺเฆน สทฺธึ จีวรํ ทตฺวา. ยถาสนฺถุตนฺติ โย โย มิตฺตสนฺทิฏฺฐสมฺภตฺตวเสน สนฺถุโต, ตสฺส ตสฺสาติ อตฺโถ. ปาจิตฺติยนฺติ เอวํ สงฺเฆน สทฺธึ สยเมว เสนาสนปญฺญาปนาทิวเสน สมฺมตสฺส ภิกฺขุโน จีวรํ ทตฺวา ปจฺฉา ขียนฺตสฺส วาจาย วาจาย ปาจิตฺติยํ.

In the eleventh, 'with a harmonious Saṅgha' means having given a robe together with a Saṅgha that has the same communion and is established within the same boundary. 'As one is acquainted' means to whichever person one is well-acquainted with by way of being an ordinary friend, an acquaintance, or a close associate; this is the meaning. 'Pācittiya' means that having thus, together with the Saṅgha, oneself given a robe to a bhikkhu who has been appointed for tasks such as allocating lodgings and so forth, if one later complains, for each utterance, it is a pācittiya.

ราชคเห ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ จีวรํ ทตฺวา ปจฺฉา ขียนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ธมฺมกมฺเม ติกปาจิตฺติยํ, จีวรํ ฐเปตฺวา อญฺญํ วิสฺสชฺชิยเวภงฺคิยํ ปริกฺขารํ ทตฺวา ปจฺฉาขียนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, วิสฺสชฺชิยเวภงฺคิโย นาม ฐเปตฺวา ปญฺจ ครุภณฺฑานิ อวเสโส. ราสิวเสน หิ ปญฺจ ครุภณฺฑานิ วุตฺตานิ, ตตฺถ อาราโม อารามวตฺถูติ เอกํ, วิหาโร วิหารวตฺถูติ ทุติยํ, มญฺโจ ปีฐํ ภิสิ พิมฺโพหนนฺติ ตติยํ, โลหกุมฺภี โลหภาณกํ โลหวารโก โลหกฏาหํ วาสิ ปรสุ กุฐารี กุทาโล นิขาทนนฺติ จตุตฺถํ, วลฺลิ เวฬุ มุญฺชํ ปพฺพชํ ติณํ มตฺติกา [Pg.261] ทารุภณฺฑํ มตฺติกาภณฺฑนฺติ ปญฺจมํ. เอตานิ หิ ปญฺจ สงฺฆสนฺตกานิ เนว สงฺฆสฺส, น คณปุคฺคลานํ วิสฺสชฺเชตุํ วา วิภชิตุํ วา วฏฺฏนฺติ, วิสฺสชฺชิตวิภตฺตานิปิ สงฺฆิกาเนว โหนฺติ. ถาวเรน ปน ถาวรํ, อิตเรน จ อกปฺปิเยน มหคฺฆกปฺปิเยน วา อิตรํ สงฺฆสฺส อุปการํ สลฺลกฺเขตฺวา กปฺปิยปริวตฺตเนน ปริวตฺเตตุํ วฏฺฏติ, วรเสนาสนาทีนํ สํรกฺขณตฺถํ ลามกานิ วิสฺสชฺเชตุํ วิสฺสชฺเชตฺวา ปริภุญฺชิตุญฺจ วฏฺฏติ. เอตฺถ จ ปุริเมสุ ตีสุ ราสีสุ อครุภณฺฑํ นาม กิญฺจิ นตฺถิ, จตุตฺเถ โลหกุมฺภี อรญฺชรสณฺฐานํ โลหภาณกํ โลหกฏาหนฺติ อิมานิ ตีณิ อนฺตมโส ปสตมตฺตอุทกคฺคณฺหนกานิปิ ครุภณฺฑานิ. โลหวารโก ปน กาฬโลหตมฺพโลหกํสโลหวฏฺฏโลหานํ เยน เกนจิ กโต สีหฬทีเป ปาทคฺคณฺหนโก ภาเชตพฺโพ, ปาโท จ นาม มคธนาฬิยา ปญฺจนาฬิมตฺตํ คณฺหาติ, ตโต อติเรกํ ครุภณฺฑํ, อิมานิ ตาว ปาฬิยํ อาคตานิ โลหภาชนานิ.

It was laid down at Rājagaha concerning the group of six bhikkhus, regarding the matter of giving a robe and later complaining. It is a general promulgation, not subject to command; in a formal act of the Saṅgha, it entails a triple pācittiya. For one who, having given any other requisite that may be given away or distributed apart from a robe, later complains, there is a dukkaṭa. What is called a 'requisite that may be given away or distributed' is the remainder, setting aside the five heavy items. Indeed, by way of categories, five heavy items are spoken of. Therein: 1. a park and the site of a park is one; 2. a dwelling and the site of a dwelling is the second; 3. a bed, a chair, a mattress, and a pillow is the third; 4. a metal pot, a metal vessel, a metal water-pot, a metal pan, an adze, an axe, a large knife, a spade, and a chisel is the fourth; 5. creepers, bamboo, muñja grass, pabbaja grass, ordinary grass, clay, wooden goods, and earthenware is the fifth. Indeed, these five, being the property of the Saṅgha, are not permissible to be given away or distributed to the Saṅgha, nor to a group or to individuals. Even if they have been given away or distributed, they remain the property of the Saṅgha. However, it is permissible to exchange an immovable item for an immovable item, and another (movable) item for another that is unsuitable or for a highly valuable allowable item, having taken into account the benefit to the Saṅgha and using an allowable method of exchange. For the sake of protecting superior lodgings and so forth, it is permissible to give away inferior items and, having given them away, to make use of the proceeds. And here, in the first three categories, there is nothing at all called a non-heavy item. In the fourth, these three—a metal pot, a metal vessel in the shape of a water jar, and a metal pan—are heavy items, even if they can hold only a handful of water. A metal water-pot, however, made of any of these—black iron, copper, bronze, or composite metal—if, in Sri Lanka, it can hold a pāda, it is fit to be distributed. A pāda, moreover, holds five nāḷis by the Magadhan measure. Anything more than that is a heavy item. These, for a start, are the metal vessels that have come down in the Pāḷi.

ปาฬิยํ ปน อนาคตานิปิ ภิงฺคารปฏิคฺคหอุฬุงฺกทพฺพิกฏจฺฉุปาติ ตฏฺฏกสรกสมุคฺคองฺคารกปลฺลธูมกฏจฺฉุอาทีนิ ขุทฺทกานิปิ ครุภณฺฑาเนว, อยปตฺโต อยถาลกํ ตมฺพโลหถาลกนฺติ อิมานิ ปน ภาชนียานิ, กํสโลหวฏฺฏโลหภาชนวิกติ สงฺฆิกปริโภเคน วา คิหิวิกฏา วา วฏฺฏติ, ปุคฺคลิกปริโภเคน น วฏฺฏติ. ฐเปตฺวา ปน ตํ ภาชนวิกตึ อญฺญสฺมิมฺปิ กปฺปิยโลหภณฺเฑ อญฺชนี อญฺชนิสลากา นตฺถุทานํ กณฺณมลหรณี สูจิ ขุทฺทโก ปิปฺผลิโก ขุทฺทกํ อารกณฺฏกํ กุญฺจิกา ตาฬํ กตฺตรยฏฺฐิ เวธโก ภินฺทิวาลโก ยถาตถาฆนกตโลหํวิปฺปกตโลหภณฺฑญฺจ สพฺพํ ภาชนียํ. ธูมเนตฺตผาลทีปรุกฺขทีปกปลฺลิกโอลมฺพกทีปอิตฺถิปุริสติรจฺฉานรูปกานิ ปน อญฺญานิ วา ภิตฺติจฺฉทนกวาฏาทีสุ อุปเนตพฺพานิ, อนฺตมโส โลหขิลกํ อุปาทาย สพฺพานิปิ โลหภณฺฑานิ ครุภณฺฑานิเยว, อตฺตนา ลทฺธานิ ปริหริตฺวาปิ ปุคฺคลิกปริโภเคน น ปริภุญฺชิตพฺพานิ, สงฺฆิกปริโภเคน วา คิหิวิกฏานิ วา วฏฺฏนฺติ, ติปุภณฺเฑปิ เอเสว นโย. ขีรปาสาณมยานิ ตฏฺฏกสรกาทีนิ ครุภณฺฑานิเยว.

However, even items not mentioned in the Pāḷi—such as water jugs, spittoons, water ladles, ladles, large spoons, bowls, plates, drinking cups, caskets, charcoal pans, and incense ladles—even if small, are exclusively heavy items. However, an iron bowl, an iron plate, and a copper plate—these are divisible. A special vessel made of bronze or composite metal is permissible for communal use by the Saṅgha or as an item altered for lay use, but it is not permissible for personal use. However, setting aside that special vessel, among other allowable metal items: a collyrium container, a collyrium stick, a tool for administering snuff, an ear-wax remover, a needle, a small knife, a small awl for piercing the eye of a needle, a key, a lock, an iron or bronze ring fitted on a staff, a javelin, as well as solid metalware made in any fashion and unfinished metalware—all are divisible. However, a smoke-vent pipe, a ploughshare, a lampstand, a lamp saucer, a hanging lamp, figures of women, men, or animals, or other items to be affixed to walls, roofs, doors, and so forth—down to and including an iron nail—all such metal items are exclusively heavy items. Even if obtained and kept by oneself, they are not to be used for personal enjoyment; they are permissible for communal use by the Saṅgha or as items altered for lay use. This same principle applies to items made of tin. Plates, drinking cups, and so forth made of milk-colored stone are exclusively heavy items.

ฆฏโก [Pg.262] ปน เตลภาชนํ วา ปาทคฺคณฺหนกโต อติเรกเมว ครุภณฺฑํ, สุวณฺณรชตอารกูฏชาติผลิกภาชนานิ คิหิวิกฏานิปิ น วฏฺฏนฺติ. เสนาสนปริโภเค ปน อามาสมฺปิ อนามาสมฺปิ สพฺพํ วฏฺฏติ.

However, a small pot or an oil vessel, only that which exceeds the capacity of one pāda, is a heavy item. Vessels of gold, silver, brass, and pure crystal, even if altered for lay use, are not permissible. Furthermore, regarding the use of lodgings and furnishings, all items, whether touchable or untouchable, are permissible.

วาสิยาทีสุ ปน ยาย วาสิยา ทนฺตกฏฺฐจฺเฉทนอุจฺฉุตจฺฉนมตฺตโต อญฺญํ มหากมฺมํ กาตุํ น สกฺกา, อยํ ภาชนียา. เสสา เยน เกนจิ อากาเรน กตา ครุภณฺฑํ, ปรสุ ปน อนฺตมโส เวชฺชานํ สิราเวธโกปิ ครุภณฺฑเมว, ตถา กุฐารี. ยา ปน อาวุธสงฺเขเปน กตา, อยํ อนามาสา, กุทาโล ทณฺฑพนฺธนิขาทนํ วา อครุภณฺฑํ นาม นตฺถิ. สมฺมุญฺชนิทณฺฑขณนกํ ปน อทณฺฑกํ ผลมตฺตกเมว, ยํ สกฺกา สิปาฏิกาย ปกฺขิปิตฺวา ปริหริตุํ, ตํ ภาชนียํ. สิขรมฺปิ นิขาทเนเนว สงฺคหิตํ, เยหิ มนุสฺเสหิ วิหาเร วาสิอาทีนิ ทินฺนานิ โหนฺติ, เต เจ ฆเร ทฑฺเฒ วา วิลุตฺเต วา ‘‘เทถ โน, ภนฺเต, อุปกฺขเร, ปุน อาหริสฺสามา’’ติ วทนฺติ, ทาตพฺพา. สเจ หรนฺติ, น วาเรตพฺพา, อนาหรนฺตาปิ น โจเทตพฺพา.

However, among adzes and so forth, any adze with which no major work can be done other than merely cutting tooth-sticks and peeling sugarcane, this is divisible. The rest, made in any form whatsoever, are heavy items. An axe, moreover, even a physician's lancet for piercing veins, is indeed a heavy item; likewise, a hatchet. That which is made in the manner of a weapon, however, is not to be touched. Among a spade or a chisel with a fitted handle, there is no such thing as a non-heavy item. However, a tool for hollowing out a broom handle that is without a handle, being just a blade, which can be carried personally by putting it into a small bag—that is divisible. A drill is also included under the category of a chisel. If the people who have donated adzes and so forth to the monastery, their house having been burned down or plundered, should say, 'Venerable sirs, give us our implements; we will bring them back again,' they should be given. If they take them, they should not be prevented. Even if they do not bring them back, they should not be reproached.

กมฺมารตฏฺฏการจุนฺทการนฬการมณิการปตฺตพนฺธกานํ อธิกรณิมุฏฺฐิสณฺฑาสตุลาทีนิ สพฺพานิ โลหมยานิ อุปกรณานิ สงฺเฆ ทินฺนกาลโต ปฏฺฐาย ครุภณฺฑานิ. ติปุโกฏฺฏกสุวณฺณการจมฺมการอุปกรเณสุปิ เอเสว นโย. อยํ ปน วิเสโส, ติปุโกฏฺฏกอุปกรเณสุ ติปุจฺเฉทนกสตฺถกํ, สุวณฺณการอุปกรเณสุ สุวณฺณจฺเฉทนกสตฺถกํ, จมฺมการอุปกรเณสุ กตปริกมฺมจมฺมจฺเฉทนขุทฺทกสตฺถนฺติ อิมานิ ภาชนียานิ. นฺหาปิตตุนฺนการอุปกรเณสุปิ ฐเปตฺวา มหากตฺตรึ มหาสณฺฑาสํ มหาปิปฺผลิกญฺจ สพฺพํ วฏฺฏติ, อิตรานิ ครุภณฺฑานิ.

All metal tools—such as the anvils, hammers, pincers, and scales of blacksmiths, coppersmiths, turners, reed-workers, jewelers, and bowl-menders—are heavy items from the time they are given to the Sangha. This same principle applies also to the tools of tin-workers, goldsmiths, and leather-workers. However, this is the distinction: among the tin-worker's tools, the small knife for cutting tin; among the goldsmith's tools, the small knife for cutting gold; and among the leather-worker's tools, the small knife for cutting prepared leather—these are divisible. Also, among the tools of barbers and tailors, everything is allowable except for a large pair of scissors, large pincers, and a large knife; these are heavy items.

วลฺลิอาทีสุ เวตฺตวลฺลิอาทิกา ยา กาจิ อฑฺฒพาหุปฺปมาณา วลฺลิ สงฺฆสฺส ทินฺนา วา ตตฺถชาตกา วา รกฺขิตโคปิตาว ครุภณฺฑํ, สา สงฺฆกมฺเม จ เจติยกมฺเม จ กเต สเจ อติเรกา โหติ, ปุคฺคลิกกมฺเมปิ อุปเนตุํ วฏฺฏติ, สุตฺตมกจิวากนาฬิเกรหีรจมฺมมยา รชฺชุกา วา โยตฺตานิ วา วาเก จ นาฬิเกรหีเร จ วฏฺเฏตฺวา กตา เอกวฏฺฏา วา ทฺวิวฏฺฏา วา สงฺฆสฺส สนฺตกา ครุภณฺฑํ. สุตฺตํ ปน อวฏฺเฏตฺวา ทินฺนํ มกจิวากนาฬิเกรหีรา จ ภาชนียา. เยหิ ปเนตานิ [Pg.263] รชฺชุกาทีนิ ทินฺนานิ โหนฺติ, เต อตฺตโน กรณีเยน หรนฺตา น วาเรตพฺพา.

Regarding vines and so forth: any cane or other vine that is half an arm's length, whether given to the Sangha or grown there, if it is guarded and protected, is a heavy item. If, after work for the Sangha and work for a cetiya has been done, there is an excess, it is permissible to apply it to an individual's work. Small ropes or tethers made of thread, hemp fiber, coconut coir, or leather, or those made by twisting bark fiber and coconut coir, whether single-twisted or double-twisted, belonging to the Sangha, are heavy items. However, thread given untwisted, and hemp fiber and coconut coir, are divisible. Furthermore, those by whom these ropes and so forth were given should not be prevented from carrying them away for their own business.

โย โกจิ อฏฺฐงฺคุลสูจิทณฺฑกมตฺโตปิ เวฬุ สงฺฆสฺส ทินฺโน วา ตตฺถชาตโก วา รกฺขิตโคปิโต ครุภณฺฑํ, โสปิ สงฺฆสฺส กมฺเม จ เจติยกมฺเม จ กเต อติเรโก ปุคฺคลิกกมฺเม ทาตุํ วฏฺฏติ. ปาทคฺคณฺหนกเตลนาฬิ ปน กตฺตรยฏฺฐิ อุปาหนทณฺฑโก ฉตฺตทณฺโฑ ฉตฺตสลากาติ อิทเมตฺถ ภาชนียภณฺฑํ, ทฑฺฒเคหมนุสฺสา คณฺหิตฺวา คจฺฉนฺตา น วาเรตพฺพา.

Any bamboo, even one of the measure of a needle-handle eight finger-breadths in length and the circumference of a Sinhalese stylus-handle, whether given to the Sangha or grown there, if it is guarded and protected, is a heavy item. That too, if there is an excess after work for the Sangha and work for a cetiya has been done, it is permissible to give for an individual's work. However, an oil-tube made to hold one pāda, a walking stick, a small stick for hooking sandals, an umbrella handle, and an umbrella rib—these, herein, are divisible items. People whose houses have burned down, taking these and going, should not be prevented.

มุญฺชญฺจ ปพฺพชญฺจ อวเสสญฺจ ฉทนติณํ มุฏฺฐิปฺปมาณมฺปิ ฉทนติณสงฺเขปคเตสุ ตาลปณฺณาทีสุ ยํกิญฺจิ เอกปณฺณมฺปิ สงฺฆสฺส ทินฺนํ วา ตตฺถชาตกํ วา พหิอาราเม สงฺฆิเก ติณวตฺถุสฺมึ ชาตกํ วา รกฺขิตโคปิตํ ครุภณฺฑํ, ตมฺปิ สงฺฆกมฺเม จ เจติยกมฺเม จ กเต อติเรกํ ปุคฺคลิกกมฺเม ทาตุํ วฏฺฏติ. ทฑฺฒเคหมนุสฺสา คเหตฺวา คจฺฉนฺตา น วาเรตพฺพา, อฏฺฐงฺคุลปฺปมาโณปิ ริตฺตกโปตฺถโก ครุภณฺฑเมว.

Muñja grass, pabbaja grass, and the remaining roofing grass, even a handful's measure; and among palm leaves and so forth that are included in the category of roofing grass, even any single leaf—whether given to the Sangha, or grown there, or grown on a grass-plot belonging to the Sangha outside the monastery—if it is guarded and protected, is a heavy item. That too, if there is an excess after work for the Sangha and work for a cetiya has been done, it is permissible to give for an individual's work. People whose houses have burned down, taking it and going, should not be prevented. Even a blank palm-leaf of eight finger-breadths' measure is indeed a heavy item.

มตฺติกา ปกติมตฺติกา วา โหตุ ปญฺจวณฺณา วา สุธา วา สชฺชุรสกงฺคุฏฺฐสิเลสาทีสุ วา ยํกิญฺจิ ทุลฺลภฏฺฐาเน อาเนตฺวา วา ทินฺนํ ตตฺถชาตกํ วา รกฺขิตโคปิตํ ตาลปกฺกมตฺตํ ครุภณฺฑํ โหติ, ตมฺปิ สงฺฆกมฺเม จ เจติยกมฺเม จ กเต อติเรกํ ปุคฺคลิกกมฺเม ทาตุํ วฏฺฏติ. หิงฺคุหิงฺคุลกหริตาลมโนสิลญฺชนาทีนิ ปน ภาชนียานิ.

Clay: whether it be ordinary clay, five-colored clay, or whitewash; or anything among pine resin, wood-oil, lac, and so forth; if it is brought from a place where it is difficult to obtain and is offered, or is naturally occurring there, and is guarded and protected, such clay or resin of the size of a ripe palm fruit is a heavy item. Even that, if there is a surplus after being used for the Sangha's work or a cetiya's work, it is permissible to give for an individual's use. However, asafoetida, cinnabar, yellow orpiment, realgar, collyrium, and so forth, are divisible.

ทารุภณฺเฑ โย โกจิ เวฬุมฺหิ วุตฺตปฺปมาโณ ทารุภณฺฑโก สงฺฆสฺส ทินฺโน วา ตตฺถชาตโก วา รกฺขิตโคปิโต ครุภณฺฑํ, อปิ จ สพฺพาปิ ทารุเวฬุจมฺมปาสาณาทิวิกติ ทารุภณฺเฑน สงฺคหิตา, ตตฺถ มญฺจปีเฐหิ อสงฺคหิตานิ อาสนฺทิกาทีนิ อนฺตมโส โจเฬน วา ปลาเลหิ วา ปณฺเณหิ วา กตปีฐํ อุปาทาย สพฺพานิ อาสนานิ.

Regarding wooden items: any wooden item of the size previously mentioned for bamboo that is offered to the Sangha or is naturally occurring there, and is guarded and protected, is a heavy item. Furthermore, all items made from wood, bamboo, leather, stone, and so forth, are included under 'wooden items'. Among these are: chairs and so forth, which are not included with beds and benches; and all seats, down to one made of cloth, straw, or leaves.

วงฺกผลกํ ทีฆผลกํ จีวรโธวนผลกํ ฆฏฺฏนผลกํ ฆฏฺฏนมุคฺคโร ทนฺตกฏฺฐจฺเฉทนคณฺฐิกา ทณฺฑมุคฺคโร นาวา อมฺพณํ รชนโทณิ อุทกปฏิจฺฉโก ทารุมโย วา ทนฺตมโย วา เวฬุมโย วา สปาทโกปิ อปาทโกปิ สมุคฺโค มญฺชูสา ปาทคฺคณฺหนกโต อติเรกปฺปมาโณ กรณฺโฑ อุทกโทณิ อุทกกฏาหํ อุฬุงฺโก กฏจฺฉุปานียสราวํ ปานียสงฺโขติ [Pg.264] เอเตสุ ยํกิญฺจิ สงฺเฆ ทินฺนํ ครุภณฺฑํ. สงฺขถาลกํ ปน ภาชนียํ, ตถา ทารุมโย อุทกตุมฺโพ.

A curved plank, a rubbing plank, a rubbing mallet, a block for cutting tooth-wood, a mallet with a handle, a boat, a water trough, a dyeing trough, a water receptacle; a casket or a chest, whether made of wood, ivory, or bamboo, with or without feet; a basket of excessive size, a water trough, a water basin, a ladle, a spoon, a drinking bowl, a drinking conch—among these, whatever is offered to the Sangha is a heavy item. A conch-shell plate, however, is divisible, as is a wooden water-gourd.

ปาทกถลิกมณฺฑลํ ทารุมยํ วา โหตุ โจฬปณฺณาทิมยํ วา สพฺพํ ครุภณฺฑํ. อาธารโก ปตฺตปิธานํ ตาลวณฺฏํ พีชนี จงฺโกฏกํ ปจฺฉิ ยฏฺฐิสมฺมุญฺชนี มุฏฺฐิสมฺมุญฺชนีติ เอเตสุปิ ยํกิญฺจิ ขุทฺทกํ วา มหนฺตํ วา ทารุเวฬุปณฺณจมฺมาทีสุ เยน เกนจิ กตํ ครุภณฺฑเมว.

A round foot-wiper, whether made of wood or of cloth, leaves, and so forth, is in all cases a heavy item. A bowl-stand, a bowl-lid, a palm-leaf fan, a square fan, an offering basket, a carrying basket, a broom with a handle, a hand-broom—any of these, whether small or large, made from wood, bamboo, leaves, leather, or any such material, is indeed a heavy item.

ถมฺภตุลาโสปานผลกาทีสุ ยํกิญฺจิ ทารุมยํ วา ปาสาณมยํ วา เคหสมฺภารูปคํ โย โกจิ กฏสารโก ยํกิญฺจิ ภูมตฺถรณํ ยํกิญฺจิ อกปฺปิยจมฺมํ, สพฺพํ สงฺฆิกํ ครุภณฺฑํ, ภูมตฺถรณํ กาตุํ วฏฺฏติ. เอฬกจมฺมํ ปน ปจฺจตฺถรณคติกํ โหติ, ตมฺปิ ครุภณฺฑเมว, กปฺปิยจมฺมานิ ภาชนียานิ, กุรุนฺทิยํ ปน สพฺพํ มญฺจปฺปมาณํ จมฺมํ ครุภณฺฑนฺติ วุตฺตํ.

Whatever wooden or stone item among posts, beams, stair-planks, and so forth, that serves as a building requisite for a monastery; any kind of mat; any kind of floor-covering; any kind of unallowable hide—all these, belonging to the Sangha, are heavy articles. It is allowable to make a floor-covering. However, a sheepskin is like a rug; that too is indeed a heavy article. Allowable hides are distributable. But in the Kurundī commentary, it is said that any hide the size of a bed is a heavy article.

อุทุกฺขลํ มุสลํ สุปฺปํ นิสทํ นิสทโปโต ปาสาณโทณิ ปาสาณกฏาหํ สพฺพํ กสิภณฺฑมฺปิ ครุภณฺฑํ, สพฺพํ จกฺกยุตฺตยานํ ครุภณฺฑเมว. มญฺจปีฐานํ ปาทา จ อฏนิโย จ วาสิปรสุอาทีนํ ทณฺฑา จาติ เอเตสุ ยํกิญฺจิ อนิฏฺฐิตํ ภาชนียํ, ตจฺฉิตมฏฺฐํ ปน ครุภณฺฑํ โหติ, อนุญฺญาตวาสิยา ทณฺโฑ ฉตฺตํ มุฏฺฐิปณฺณํ กตฺตรยฏฺฐิ อุปาหนา อรณิสหิตํ ธมฺมกรโณ ปาทคฺคณฺหนกโต อนติริตฺตํ อามลกตุมฺพํ อามลกฆโฏ ลาพุกตุมฺพํ ลาพุกฆโฏ วิสาณตุมฺพนฺติ สพฺพเมตํ ภาชนียํ, ตโต ปรํ ครุภณฺฑํ.

A small mortar, a pestle, a winnowing basket, a grinding slab, the roller for the grinding slab, a stone trough, and a stone bowl—all farming equipment is also a heavy article. All vehicles yoked with wheels are indeed heavy articles. Among the legs and frames of beds and chairs, and the handles of adzes, axes, and so forth, whatever is unfinished is distributable; however, that which is carved and polished is a heavy article. The handle for a permitted adze, an umbrella, a hand-held palm-leaf fan, a walking stick, footwear, a fire-drill set, a water-strainer, an emblic myrobalan container not exceeding one `pada` in measure, an emblic myrobalan pot, a gourd container, a gourd pot, and a horn container—all these are distributable. Beyond that, they are heavy articles.

หตฺถิทนฺโต วา ยํกิญฺจิ วิสาณํ วา อตจฺฉิตํ ยถาคตเมว ภาชนียํ, เตหิ กตมญฺจปีฐปาทาทีสุ ปุริมสทิโสว วินิจฺฉโย. ตจฺฉิตนิฏฺฐิโตปิ หิงฺคุกรณฺฑโก อญฺชนิกรณฺฑโก คณฺฐิกา วิโธ อญฺชนี อญฺชนิสลากา อุทกปุญฺฉนีติ อิทํ สพฺพํ ภาชนียเมว.

An elephant tusk or any kind of horn, uncarved, is distributable just as it was obtained. Regarding things made from them, such as the legs of beds and chairs, the ruling is the same as in the previous case. Even when carved and finished, a container for asafoetida, a container for collyrium, a toggle, a belt-buckle, a collyrium pot, a collyrium applicator, and a water-wiping cloth—all these are indeed distributable.

มตฺติกาภณฺเฑ สพฺพํ มนุสฺสานํ อุปโภคปริโภคํ ฆฏปิฐราทิกุลาลภาชนํ, ปตฺตกฏาหํ องฺคารกฏาหํ ธูมทานกํ ทีปรุกฺขโก ทีปกปลฺลิกา จยนิฏฺฐกา ฉทนิฏฺฐกา ถุปิกาติ สพฺพํ ครุภณฺฑํ, เอเตสุ ปน วุตฺตนเยสุ ครุภณฺเฑสุ ยํกิญฺจิ เวฬุอาทึ อตฺตโน อตฺถาย คณฺหนฺเตน สมกํ วา อติเรกํ วา ผาติกมฺมํ กตฺวา คเหตพฺพํ. ปาทคฺคณฺหนกโต [Pg.265] อนติริตฺตปฺปมาโณ ปน ฆฏโก ปตฺโต ถาลกํ กญฺจนโก กุณฺฑิกาติ อิทเมตฺถ ภาชนียํ, ยถา จ มตฺติกาภณฺเฑ เอวํ โลหภณฺเฑปิ กุณฺฑิกา ภาชนียโกฏฺฐาสเมว ภชติ. อิติ ยํ ภาชนียํ วิสฺสชฺชนียมฺปิ ตํ เอวํ วิสฺสชฺชิยเวภงฺคิยสงฺขาตํ อญฺญํ ปริกฺขารํ ทตฺวา ขียนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, อิตรํ ปน ทาตุเมว น วฏฺฏติ. อิสฺสรวตาย เทนฺโต ถุลฺลจฺจยํ อาปชฺชติ, เถยฺยจิตฺเตน คณฺหนฺโต ภณฺฑํ อคฺฆาเปตฺวา กาเรตพฺโพ. ยถา จ อญฺญํ ปริกฺขารํ ทตฺวา ขียนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, ตถา สงฺเฆน อสมฺมตสฺส จีวรํ วา อญฺญํ วา ปริกฺขารํ ทตฺวา ขียนฺตสฺส ทุกฺกฏเมว, อนุปสมฺปนฺเน สพฺพตฺถ ติกทุกฺกฏํ. ปกติยา ปน ฉนฺทาทิวเสน (ปาจิ. ๔๘๘) กโรนฺตํ ทิสฺวา ‘‘โก อตฺโถ ตสฺส ทินฺเนน, ลทฺธาปิ วินิปาเตสฺสติ, น สมฺมา อุปเนสฺสตี’’ติ ขียนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปสมฺปนฺนตา, ธมฺเมน ลทฺธสมฺมุติตา, สงฺเฆน สทฺธึ วิกปฺปนุปคจีวรทานํ, ปจฺฉา ขียิตุกามตาย ขียนาติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

In the case of earthenware, all items for human inner and outer use—such as pots, jars, and other vessels made by potters, a pan for an alms-bowl, a charcoal pan, a censer, a lampstand, a small lamp dish, bricks for laying courses, roofing tiles, and finials—all are heavy articles. However, among these aforementioned heavy articles, if one takes anything such as bamboo for one's own use, it must be taken after making an improvement (`phātikamma`), whether of equal or greater value. However, a small pot, a bowl, a dish, a cup, or a water vessel not exceeding the value of one pāda is here considered a distributable article. And just as with earthenware, so too with metalware, a water vessel falls into the category of distributable articles. Thus, regarding an article that is distributable and can also be given away—such an item being designated as exchangeable (`vissajjiyavebhaṅgiya`)—for one who gives another requisite and then complains, there is an offense of wrong-doing. As for the other type of requisite, it is not proper to give it at all. One who gives out of a sense of ownership incurs a grave offense. One who takes with a thieving mind must be made to pay the value of the item after it has been assessed. And just as there is an offense of wrong-doing for one who gives another requisite and then complains, so too for one who gives a robe or another requisite to someone not approved by the Saṅgha and then complains, there is also an offense of wrong-doing. In the case of giving to one not fully ordained, there is a threefold offense of wrong-doing in all instances. However, if one sees someone acting naturally out of desire and so on, and complains, saying, 'What is the use of giving to him? Even if he gets it, he will waste it; he will not use it properly,' there is no offense for the one who complains, nor for the insane and others. Here, there are four factors: being fully ordained, having received authorization in accordance with the Dhamma, giving a robe that has been made a shared item (`vikappana`) with the Saṅgha, and complaining afterwards with the intention to complain. The origins and so on are similar to those for taking what is not given. This, however, is accompanied by painful feeling.

ทุพฺพลสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning a person who is difficult to admonish is concluded.

๑๒. ปริณามนสิกฺขาปทวณฺณนา

12. The Explanation of the Training Rule on Transference

ทฺวาทสเม สพฺพํ ตึสกกณฺเฑ ปริณามนสิกฺขาปเท วุตฺตนยเมว. อยเมว หิ วิเสโส, ตตฺถ อตฺตโน ปริณามิตตฺตา นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ, อิธ ปุคฺคลสฺส ปริณามิตตฺตา สุทฺธิกปาจิตฺติยนฺติ.

In the twelfth rule, the entire matter is just as stated in the training rule on transference in the Tiṃsaka section. Indeed, this is the only difference: there, because it was transferred for oneself, it is a pācittiya offense requiring forfeiture; here, because it was transferred for an individual, it is a simple pācittiya offense.

ปริณามนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on transference is concluded.

สหธมฺมิกวคฺโค อฏฺฐโม.

The eighth chapter, on Righteous Association.

๙. รตนวคฺโค

9. The Chapter on Jewels

๑. อนฺเตปุรสิกฺขาปทวณฺณนา

1. The Explanation of the Training Rule Concerning the Inner Palace

รตนวคฺคสฺส ปฐเม ขตฺติยสฺสาติ ขตฺติยชาติกสฺส, มุทฺธาภิสิตฺตสฺสาติ ขตฺติยาภิเสเกน มุทฺธนิ อภิสิตฺตสฺส. อนิกฺขนฺโต ราชา อิโตติ [Pg.266] อนิกฺขนฺตราชกํ, ตสฺมึ อนิกฺขนฺตราชเก, สยนิฆเรติ อตฺโถ. รตนํ วุจฺจติ มเหสี, นิคฺคตนฺติ นิกฺขนฺตํ, อนิคฺคตํ รตนํ อิโตติ อนิคฺคตรตนกํ, ตสฺมึ อนิคฺคตรตนเก, สยนิฆเรติ อตฺโถ. อินฺทขีลํ อติกฺกเมยฺยาติ เอตฺถ อตฺตโน อาคตภาวํ อชานาเปตฺวา สยนิฆรสฺส อุมฺมารํ ปฐมํ ปาทํ อติกฺกาเมนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, ทุติยํ ปาจิตฺติยํ.

In the first rule of the Chapter on Jewels: ‘Of a khattiya’ means of the khattiya caste. ‘Anointed on the head’ means anointed on the head with the khattiya consecration. ‘The king has not departed from here’ means a place where the king has not departed; in such a place where the king has not departed, the meaning is ‘in the sleeping chamber.’ ‘Jewel’ refers to the chief queen. ‘Departed’ means gone forth. ‘The jewel has not departed from here’ means a place where the jewel has not departed; in such a place where the jewel has not departed, the meaning is ‘in the sleeping chamber.’ Here, in the phrase ‘should cross the threshold,’ for one who, without making one's arrival known, crosses the threshold of the sleeping chamber with the first foot, there is an offense of wrong-doing; with the second, a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ อายสฺมนฺตํ อานนฺทํ อารพฺภ รญฺโญ อนฺเตปุรปฺปวิสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ปฏิสํวิทิเต อปฺปฏิสํวิทิตสญฺญิโน, เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. ปฏิสํวิทิตสญฺญิสฺส, น ขตฺติยสฺส วา, น ขตฺติยาภิเสเกน อภิสิตฺตสฺส วา, อุโภสุ วา, อุภินฺนํ วา อญฺญตรสฺมึ นิกฺขนฺเต สยนิฆรํ ปวิสนฺตสฺส, อสยนิฆเร, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ขตฺติยตา, อภิสิตฺตตา, อุภินฺนมฺปิ สยนิฆรโต อนิกฺขนฺตตา, อปฺปฏิสํวิทิตตา, อินฺทขีลาติกฺกโมติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมกถินสทิสานิ, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning the Venerable Ānanda regarding the matter of entering the king's inner palace. It is a non-general ruling, not requiring authorization, a threefold pācittiya offense. For one who has been announced but perceives oneself as unannounced, or for one in doubt, there is an offense of wrong-doing. There is no offense for one who perceives oneself as announced; if the king is not a khattiya or not one consecrated with the khattiya consecration; for one entering the sleeping chamber when both or either of the two have departed; for one entering a place that is not a sleeping chamber; and for the insane and others. Here, there are these five factors: being a khattiya, being consecrated, both not having departed from the sleeping chamber, being unannounced, and crossing the threshold. The origins and so on are similar to those of the first kathina rule. This offense, however, is one of action and non-action.

อนฺเตปุรสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning the inner palace is concluded.

๒. รตนสิกฺขาปทวณฺณนา

2. The Explanation of the Training Rule Concerning a Jewel

ทุติเย รตนนฺติ มุตฺตาทิทสวิธํ. รตนสมฺมตนฺติ ยํกิญฺจิ มนุสฺสานํ อุปโภคปริโภคํ. อชฺฌาราเม วาติ ปริกฺขิตฺตสฺส อนฺโตปฏิกฺเขเป อปริกฺขิตฺตสฺส ทฺวินฺนํ เลฑฺฑุปาตานํ อนฺโต. อชฺฌาวสเถติ ปริกฺขิตฺตสฺส อนฺโตปฏิกฺเขเป, อปริกฺขิตฺตสฺส มุสลปาตพฺภนฺตเร. อยํ ปเนตฺถ วินิจฺฉโย – ชาตรูปรชตํ อตฺตโน อตฺถาย อุคฺคณฺหนฺตสฺส วา อุคฺคณฺหาเปนฺตสฺส วา นิสฺสคฺคิยํ ปาจิตฺติยํ. สงฺฆคณปุคฺคลเจติยนวกมฺมานํ อตฺถาย ทุกฺกฏํ, อวเสเส มุตฺตาทิรตเน สพฺเพสมฺปิ อตฺถาย ทุกฺกฏเมว. กปฺปิยวตฺถุํ วา อกปฺปิยวตฺถุํ วา อนฺตมโส มาตุสนฺตกมฺปิ ภณฺฑาคาริกสีเสน ปฏิสาเมนฺตสฺส ปาจิตฺติยํ, ตาทิสํ ปน อตฺตโน สนฺตกํ กตฺวา ปฏิสาเมตุํ วฏฺฏติ. ‘‘อิทํ ปฏิสาเมถา’’ติ วุตฺเต ปน ‘‘น [Pg.267] วฏฺฏตี’’ติ ปฏิกฺขิปิตพฺพํ. สเจ กุปิตา ปาเตตฺวา คจฺฉนฺติ, ปลิโพโธ นาม โหติ, ปฏิสาเมตพฺพํ. วิหาเร กมฺมํ กโรนฺตา วฑฺฒกีอาทโย วา ราชวลฺลภา วา ‘‘ยํกิญฺจิ อุปกรณํ วา สยนภณฺฑํ วา ปฏิสาเมตฺวา เทถา’’ติ วทนฺติ, ฉนฺเทนปิ ภเยนปิ น กาตพฺพเมว, คุตฺตฏฺฐานํ ปน ทสฺเสตุํ วฏฺฏติ.

In the second rule, 'jewel' means ten kinds of things, such as pearls. 'Considered a jewel' means anything that people use or enjoy. 'Within the monastery' means within the enclosure for an enclosed monastery, or within two clod-throws for an unenclosed one. 'Within the dwelling' means within the enclosure for an enclosed dwelling, or within a pestle-throw for an unenclosed one. Herein, this is the determination: for one who picks up gold or silver for oneself, or has it picked up, there is an offense of relinquishment and confession. For the sake of the Sangha, a group, an individual, a shrine, or new construction, it is an offense of wrong conduct. For the remaining jewels, such as pearls, it is an offense of wrong conduct for the sake of all. For one who keeps safe an allowable item or an unallowable item—even down to one's mother's property—under the pretext of being the storeroom keeper, it is an offense entailing confession. However, it is permissible to keep safe such an item after making it one's own. But if one is told, 'Keep this safe,' one should refuse, saying, 'It is not permissible.' If they angrily throw it down and leave, it becomes an obstruction, and it should then be kept safe. When workers like carpenters or royal favorites, doing work in the monastery, say, 'Keep safe any accessory or bedding and give it to us,' it should not be done out of desire or fear. However, it is permissible to show them a secure place.

อชฺฌารามอชฺฌาวสเถสุปิ ยาทิเส ฐาเน ‘‘ภิกฺขูหิ วา สามเณเรหิ วา คหิตํ ภวิสฺสตี’’ติ อาสงฺกา อุปฺปชฺชติ, ตาทิเสเยว ฐาเน อุคฺคเหตฺวา วา อุคฺคหาเปตฺวา วา สญฺญาณํ กตฺวา นิกฺขิปิตพฺพํ, ‘‘ยสฺส ภณฺฑํ นฏฺฐํ, โส อาคจฺฉตู’’ติ จ อาจิกฺขิตพฺพํ. อถ โย อาคจฺฉติ, โส ‘‘กีทิสํ เต ภณฺฑํ นฏฺฐ’’นฺติ ปุจฺฉิตพฺโพ, สเจ สญฺญาเณน สมฺปาเทติ, ทาตพฺพํ. โน เจ, ‘วิจินาหี’ติ วตฺตพฺโพ. ตมฺหา อาวาสา ปกฺกมนฺเตน ปติรูปานํ ภิกฺขูนํ หตฺเถ, เตสุ อสติ ปติรูปานํ คหปติกานํ หตฺเถ นิกฺขิปิตฺวา ปกฺกมิตพฺพํ. โย ปน เนว ปกฺกมติ, น สามิกํ ปสฺสติ, เตน ถาวรํ เสนาสนํ วา เจติยํ วา โปกฺขรณึ วา กาเรตพฺโพ. สเจ ทีฆสฺส อทฺธุโน อจฺจเยน สามิโก อาคจฺฉติ, ตํ ทสฺเสตฺวา ‘อนุโมทาหี’ติ วตฺตพฺโพ. สเจ นานุโมทติ, ‘‘เทหิ เม ธน’’นฺติ โจเทติ, สมาทเปตฺวา ทาตพฺพํ.

Even in places within a monastery or a dwelling, if the suspicion arises, 'It might have been taken by monks or by novices,' in just such a place it should be picked up or caused to be picked up, and having made a mark, it should be put aside. And it should be announced, 'Let the owner of the lost property come!' Then, whoever comes should be asked, 'What kind of property of yours is lost?' If he can verify it by the mark, it should be given. If not, he should be told, 'Keep searching.' A monk departing from that monastery should place it in the hands of suitable monks; if there are none, having placed it in the hands of suitable householders, he should depart. But if a monk neither departs nor sees the owner, a permanent lodging, shrine, or pond should be caused to be made by him. If, after the passing of a long time, the owner arrives, that should be shown to him, and he should be told, 'Rejoice in this.' If he does not rejoice and urges, 'Give me my wealth,' having made full restitution, it should be given.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ รตนอุคฺคณฺหนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อญฺญตฺร อชฺฌารามา วา, อชฺฌาวสถา วา’’ติ อยเมตฺถ ทุวิธา อนุปญฺญตฺติ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, อนุญฺญาตฏฺฐาเน อนาทริเยน อุคฺคเหตฺวา อนิกฺขิปนฺตสฺส ทุกฺกฏํ. อนุญฺญาตฏฺฐาเน คเหตฺวา นิกฺขิปนฺตสฺส, ยํ โหติ อามาสํ รตนสมฺมตํ, ตํ วิสฺสาสํ วา ตาวกาลิกํ วา อุคฺคณฺหนฺตสฺส, ปํสุกูลสญฺญาย คณฺหโต, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อนนุญฺญาตกรณํ, ปรสนฺตกตา, วิสฺสาสคฺคาหปํสุกูลสญฺญานํ อภาโว, อุคฺคหณํ วา อุคฺคหาปนํ วาติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สญฺจริตฺตสทิสานีติ.

(This training rule) was laid down at Sāvatthī concerning a certain monk regarding the matter of taking a jewel. Herein, 'except in a monastery or a dwelling' is a twofold supplementary regulation; it is a regulation common to both Orders and involves an offense by command. For a monk who, in a permitted place, takes it disrespectfully and does not put it aside, there is a dukkaṭa offense. There is no offense for a monk who, having taken it in a permitted place, puts it aside; nor for one who takes what is considered a jewel that can be handled either with familiarity or for a temporary period; nor for one who takes it with the perception of it being a dust-heap cloth; and for the insane and so forth. Herein, these are the four factors: doing an unpermitted act; the state of being another's property; the absence of taking with familiarity and the perception of it being a dust-heap cloth; and taking it oneself or causing another to take it. Its origins and so forth are similar to that of the sañcaritta offense.

รตนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on jewels is finished.

๓. วิกาลคามปฺปเวสนสิกฺขาปทวณฺณนา

3. The Explanation of the Training Rule on Entering a Village at an Unsuitable Time

ตติเย [Pg.268] สนฺตํ ภิกฺขุํ อนาปุจฺฉาติ อิทํ จาริตฺเต วุตฺตนยเมว. วิกาเลติ มชฺฌนฺหิกาติกฺกมโต ปฏฺฐาย อนฺโตอรุเณ, เอตสฺมึ อนฺตเร ‘‘วิกาเล คามปฺปเวสนํ อาปุจฺฉามี’’ติ วา, ‘‘คามํ ปวิสิสฺสามี’’ติ วา อนาปุจฺฉิตฺวา อสติ ตถารูเป อจฺจายิเก กรณีเย ปริกฺขิตฺตสฺส คามสฺส ปริกฺเขปํ อติกฺกมนฺตสฺส, อปริกฺขิตฺตสฺส อุปจารํ โอกฺกมนฺตสฺส ปฐมปาเท ทุกฺกฏํ, ทุติยปาเท ปาจิตฺติยํ. สเจปิ สมฺพหุลา เกนจิ กมฺเมน คามํ ปวิสนฺติ, สพฺเพหิ อญฺญมญฺญํ อาปุจฺฉิตพฺพํ. ‘‘ตสฺมึ คาเม ตํ กมฺมํ น สมฺปชฺชตี’’ติ อญฺญํ คามํ คจฺฉนฺตานํ ปุน อาปุจฺฉนกิจฺจํ นตฺถิ. สเจ ปน อุสฺสาหํ ปฏิปฺปสฺสมฺเภตฺวา วิหารํ คจฺฉนฺตา อนฺตรา อญฺญํ คามํ ปวิสิตุกามา โหนฺติ, อาปุจฺฉิตพฺพเมว. กุลฆเร วา อาสนสาลายํ วา ภตฺตกิจฺจํ กตฺวา เตลภิกฺขาย วา สปฺปิภิกฺขาย วา จริตุกาเมน สเจ ปสฺเส ภิกฺขุ อตฺถิ, อาปุจฺฉิตพฺโพ, อสนฺเต ‘นตฺถี’ติ คนฺตพฺพํ. วีถึ โอตริตฺวา ปน ภิกฺขุํ ทิสฺวาปิ อาปุจฺฉนกิจฺจํ นตฺถิ. โย ปน คามมชฺเฌน มคฺโค โหติ, สเจ เตน คจฺฉนฺตสฺส ‘‘เตลาทีนํ อตฺถาย จริสฺสามี’’ติ จิตฺตํ อุปฺปชฺชติ, ปสฺเส ภิกฺขุํ ทิสฺวา อาปุจฺฉิตพฺพํ. มคฺคา อโนกฺกมฺม จรนฺตสฺส ปน อาปุจฺฉนกิจฺจํ นตฺถิ, โอกฺกมนฺตสฺส วุตฺตนเยเนว ปาจิตฺติยํ.

In the third, the phrase 'without asking a present bhikkhu' is to be understood in the same way as stated in the Cāritta training rule. 'Vikāla' is the time from after midday up to within dawn. During this interval, if one enters a village without asking permission—saying either, 'I ask permission to enter the village at an unsuitable time,' or, 'I will enter the village'—and there is no such urgent business to be done, then for an enclosed village, upon crossing the enclosure, there is a dukkaṭa offense for the first footstep and a pācittiya offense for the second. For an unenclosed village, upon entering its vicinity, there is a dukkaṭa offense for the first footstep and a pācittiya offense for the second. Even if several bhikkhus enter a village for some business, they must all ask permission from one another. If they go to another village, thinking, 'That business is not accomplished in that village,' there is no further need to ask permission. However, if, having given up the effort and while going to the monastery, they wish to enter another village on the way, they must indeed ask permission. After completing the meal-business in a family's house or a dining hall, a bhikkhu who wishes to wander about to beg for oil or ghee must ask a bhikkhu who is nearby, if there is one. If there is not, he should go, thinking, 'There is none.' However, after descending onto a street, even upon seeing a bhikkhu, there is no need to ask permission. As for a path that goes through the middle of the village, if, while one is going along it, the thought arises, 'I will wander for the sake of oil and so on,' then upon seeing a bhikkhu nearby, one must ask permission. However, for one who wanders without deviating from the path, there is no need to ask permission; for one who deviates, there is a pācittiya offense according to the method already stated.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ วิกาเล คามปฺปเวสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘สนฺตํ ภิกฺขุ’’นฺติ จ ‘‘อนาปุจฺฉา’’ติ จ ‘‘อญฺญตฺร ตถารูปา อจฺจายิกา กรณียา’’ติ จ อิมา ปเนตฺถ ติสฺโส อนุปญฺญตฺติโย, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, กาเล วิกาลสญฺญิโน, เวมติกสฺส จ ทุกฺกฏํ. กาลสญฺญิโน ปน, โย จ อจฺจายิเก วา กรณีเย, สนฺตํ วา อาปุจฺฉิตฺวา, อสนฺตํ วา อนาปุจฺฉิตฺวา ปวิสติ, อนฺตรารามภิกฺขุนุปสฺสยติตฺถิยเสยฺยปฏิกฺกมเนสุ วา อญฺญตรํ คจฺฉติ, ตสฺส, คาเมน มคฺโค โหติ, เตน คจฺฉโต, อาปทาสุ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สนฺตํ ภิกฺขุํ อนาปุจฺฉตา, อนุญฺญาตการณาภาโว, วิกาเล คามปฺปวิสนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ กถินสทิสาเนว, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

Laid down at Sāvatthī concerning the group-of-six bhikkhus in the matter of entering a village at an unsuitable time. 'When a bhikkhu is present,' 'without asking,' and 'except for such urgent business'—these are the three supplementary enactments here. It is a non-general enactment, not by command, a pācittiya with three factors. When it is the proper time, for one who perceives it as an unsuitable time, and for one who is in doubt, there is a dukkaṭa. However, for one who perceives it as the proper time, there is no offense for one who enters on account of urgent business, or having asked a bhikkhu who is present, or without asking when no bhikkhu is present; or for one who goes to one or another of these: a monastery within the village, a nunnery, a heretics' dwelling, or a rest house; for one whose path lies through the village and goes by that path; in times of danger; and for the insane and so forth. The three factors here are: not informing a present bhikkhu, the absence of a permitted reason, and entering a village at an unsuitable time. The origins and so forth are just like those for the Kathina. However, this is action and inaction.

วิกาลคามปฺปเวสนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Entering a Village at an Unsuitable Time is concluded.

๔. สูจิฆรสิกฺขาปทวณฺณนา

4. Explanation of the Training Rule Concerning Needle Cases

จตุตฺเถ [Pg.269] เภทนเมว เภทนกํ, ตํ อสฺส อตฺถีติ เภทนกํ. ตสฺมา เอวรูเป สูจิฆเร กรณการาปเนสุ ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน ปน ตํ ภินฺทิตฺวา ปาจิตฺติยํ เทเสตพฺพํ.

In the fourth, the term 'bhedanaka' refers to the act of breaking itself; it is so called because this offense involves that breaking. Therefore, for such a needle case, there is a dukkaṭa in making it or in causing it to be made; but upon receiving one, having broken it, the pācittiya offense should be confessed.

สกฺเกสุ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ พหุสูจิฆรวิญฺญาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, สาณตฺติกํ, อตฺตนา วิปฺปกตํ อตฺตนา วา, ปเรหิ วา, ปเรหิ วิปฺปกตมฺปิ อตฺตนา วา, ปเรหิ วา ปริโยสาเปตฺวา ลภนฺตสฺส จตุกฺกปาจิตฺติยํ. อญฺญสฺสตฺถาย กรณการาปเนสุ, อญฺเญน กตํ ปฏิลภิตฺวา ปริภุญฺชเน ทุกฺกฏํ. คณฺฐิเก อรณิเก วิเธ อญฺชนิยา อญฺชนิสลากาย วาสิชเฏ อุทกปุญฺฉนิยาติ เอเตสุ ยํกิญฺจิ อฏฺฐิอาทีหิ กโรนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สูจิฆรตา, อฏฺฐิมยาทิตา, อตฺตโน อตฺถาย กรณํ วา การาเปตฺวา วา ปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สญฺจริตฺตสทิสานีติ.

In the Sakyan country, concerning many bhikkhus, it was laid down in the matter of requesting many needle cases. It is a general enactment and by command. For a bhikkhu who obtains a needle case after completing it—whether it was begun by himself or by others, and whether he completes it himself or has it completed by others—there is a four-factored pācittiya. In the cases of making or having it made for the sake of another, and in receiving and using one made by another, there is a dukkaṭa offense. For making any of these—a toggle, a fire-drill, a smoother, a collyrium box, a collyrium stick, an adze handle, or a water-wiping cloth—with bone and so forth, there is no offense; and there is no offense for the insane and so forth. The three factors here are: the state of being a needle case, the state of being made of bone and so forth, and making it, or having it made, and receiving it for one's own sake. The origins and so forth are similar to the Sañcaritta training rule.

สูจิฆรสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning needle cases is concluded.

๕. มญฺจปีฐสิกฺขาปทวณฺณนา

5. Explanation of the Training Rule Concerning Couches and Chairs

ปญฺจเม มญฺจนฺติ มสารกาทีสุ อญฺญตรํ. ปีฐมฺปิ ตาทิสเมว, ตํ ปน มญฺโจ วิย อติทีฆํ, อาสนฺทิโก วิย จ สมํ จตุรสฺสํ น โหติ. เฉทนกํ เภทนกสทิสเมว.

In the fifth, 'couch' means one or another of the couches such as those made of masāraka wood and so forth. A chair is also of that same kind. However, it is not very long like a couch, nor is it evenly square like a high chair. The 'cutting' is just like the 'breaking'.

สาวตฺถิยํ อุปนนฺทํ อารพฺภ อุจฺเจ มญฺเจ สยนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ปมาณิกํ กโรนฺตสฺส, ปมาณาติกฺกนฺตํ ลภิตฺวา ฉินฺทิตฺวา ยถา ปมาณเมว อุปริ ทิสฺสติ, เอวํ นิขณิตฺวา วา, อุตฺตานํ วา กตฺวา, อฏฺฏกํ วา พนฺธิตฺวา ปริภุญฺชนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ปมาณาติกฺกนฺตมญฺจปีฐตา, อตฺตโน อตฺถาย กรณํ วา การาเปตฺวา วา ปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. เสสํ สพฺพํ สูจิฆรสิกฺขาปทสทิสเมวาติ.

In Sāvatthī, concerning Upananda, it was laid down regarding the matter of sleeping on a high couch. There is no offense for one who makes a couch or chair of the proper size; or for one who, having obtained one that exceeds the measure, uses it after cutting it down, or after digging it in such a way that only the proper size is visible on top, or after turning it upside down, or after constructing a platform; and there is no offense for the insane and so forth. The two factors here are: the state of being a couch or chair exceeding the measure, and making it, or having it made, or receiving it for one's own sake. All the rest is just like the training rule concerning needle cases.

มญฺจปีฐสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning couches and chairs is concluded.

๖. ตูโลนทฺธสิกฺขาปทวณฺณนา

6. Explanation of the Training Rule Concerning Cotton-Stuffed Furnishings

ฉฏฺเฐ [Pg.270] ตูลํ โอนทฺธเมตฺถาติ ตูโลนทฺธํ, จิมิลิกํ ปตฺถริตฺวา ตูลํ ปกฺขิปิตฺวา อุปริ จิมิลิกาย โอนทฺธนฺติ วุตฺตํ โหติ. อุทฺทาลนกํ เภทนกสทิสเมว.

In the sixth, it is 'cotton-stuffed' because cotton is bound to it. This means: having spread out a coarse cloth and having put in cotton, it is bound on top with a coarse cloth. The 'un-stuffing' is just like the 'breaking'.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ ตูโลนทฺธการาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อาโยเค กายพนฺธเน อํสพทฺธเก ปตฺตตฺถวิกาย ปริสฺสาวเน พิมฺโพหเน, อญฺเญน กตํ ตูโลนทฺธํ ปฏิลภิตฺวา อุทฺทาเลตฺวา ปริภุญฺชนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. พิมฺโพหนญฺเจตฺถ สีสปฺปมาณเมว วฏฺฏติ, สีสปฺปมาณํ นาม ยสฺส วิตฺถารโต ตีสุ โกเณสุ ทฺวินฺนํ อนฺตรํ วิทตฺถิจตุรงฺคุลํ โหติ, มชฺเฌ มุฏฺฐิรตนํ, ทีฆโต ทิยฑฺฒรตนํ วา ทฺวิรตนํ วา. ตูโลนทฺธมญฺจปีฐตา, อตฺตโน อตฺถาย กรณํ วา การาเปตฺวา วา ปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. เสสํ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

This training rule was laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six bhikkhus in the matter of having a cotton-stuffed item made. There is no offense in the case of a yoga-strap, a waistband, a shoulder strap, a bowl-bag, a water-strainer, or a pillow; nor for one who, having received a cotton-stuffed item made by another, unstuffs it and then uses it; nor for the insane and so forth. And here, for a pillow, only one of head-size is allowable. 'Head-size' is the name for that of which, in width, the distance between two of the three corners is one span and four finger-breadths; and in length, one and a half cubits or two cubits. The factors of the offense here are two: the state of being a cotton-stuffed couch or chair, and for one's own sake, making it, or having it made and receiving it. The rest should be understood in the way already stated.

ตูโลนทฺธสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning cotton-stuffed furnishings is concluded.

๗. นิสีทนสิกฺขาปทวณฺณนา

7. Explanation of the Training Rule on the Sitting Cloth

สตฺตเม นิสีทนนฺติ สนฺถตสทิสํ สนฺถริตฺวา เอกสฺมึ อนฺเต สุคตวิทตฺถิปฺปมาณํ ทฺวีสุ ฐาเนสุ ผาเลตฺวา กตาหิ ตีหิ ทสาหิ ยุตฺตสฺส ปริกฺขารสฺเสตํ นามํ.

In the seventh, 'sitting cloth' is the name for a requisite that is spread out like a felt rug, made by splitting it in two places at one end to the measure of a Sugata's span, and endowed with three fringes.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ อปฺปมาณิกานิ นิสีทนานิ ธารณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘ทสา วิทตฺถี’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, อสาธารณปญฺญตฺติ, ปมาณิกํ วา อูนกํ วา กโรนฺตสฺส, อญฺเญน กตํ ปมาณาติกฺกนฺตํ ปฏิลภิตฺวา ฉินฺทิตฺวา ปริภุญฺชนฺตสฺส, วิตานาทีสุ ยํกิญฺจิ กโรนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. นิสีทนสฺส ปมาณาติกฺกนฺตตา, อตฺตโน อตฺถาย กรณํ วา การาเปตฺวา วา ปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. เสสํ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

This training rule was laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six bhikkhus in the matter of using sitting cloths of improper size. Herein, 'The fringes are a span' is a supplementary ruling; it is a specific ruling. There is no offense for one who makes a sitting cloth of the standard size or smaller; nor for one who, having received a sitting cloth made by another that exceeds the standard size, cuts it down and uses it; nor for one who makes anything whatsoever for use as a canopy and so forth; nor for the insane and so forth. The factors of the offense here are two: the state of the sitting cloth exceeding the standard size, and for one's own sake, making it, or having it made and receiving it. The rest should be understood in the way already stated.

นิสีทนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on the sitting cloth is concluded.

๘. กณฺฑุปฺปฏิจฺฉาทิสิกฺขาปทวณฺณนา

8. Explanation of the Training Rule on the Itch-Covering Cloth

อฏฺฐเม [Pg.271] กณฺฑุปฺปฏิจฺฉาทินฺติ อโธนาภิอุพฺภชาณุมณฺฑลํ กณฺฑุปีฬกอสฺสาวถุลฺลกจฺฉาพาธานํ ปฏิจฺฉาทนตฺถํ อนุญฺญาตํ จีวรํ.

In the eighth, the 'itch-covering cloth' is a robe permitted for the purpose of covering the area below the navel and above the kneecaps.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ อปฺปมาณิกาโย กณฺฑุปฺปฏิจฺฉาทิกาโย ธารณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, เสสํ นิสีทเน วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

At Sāvatthī, concerning the group-of-six bhikkhus, the rule was laid down on account of wearing itch-covering cloths of improper size. This is a general regulation. The remainder should be understood according to the method stated for the sitting-cloth.

กณฺฑุปฺปฏิจฺฉาทิสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on the itch-covering cloth is concluded.

๙. วสฺสิกสาฏิกสิกฺขาปทวณฺณนา

9. Explanation of the Training Rule on the Rains-Bathing Cloth

นวเม สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ อปฺปมาณิกาโย วสฺสิกสาฏิกาโย ธารณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสเมตฺถ ยํ วตฺตพฺพํ, ตํ นิสีทเน วุตฺตนยเมวาติ.

In the ninth, at Sāvatthī, concerning the group-of-six monks, the rule was laid down on account of wearing rains-bathing cloths of immeasurable size. Whatever else is to be said here is according to the method stated for the sitting-cloth.

วสฺสิกสาฏิกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on the rains-bathing cloth is concluded.

๑๐. นนฺทสิกฺขาปทวณฺณนา

10. Explanation of the Training Rule concerning Nanda

ทสเม สาวตฺถิยํ อายสฺมนฺตํ นนฺทํ อารพฺภ สุคตจีวรปฺปมาณํ จีวรํ ธารณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาธารณปญฺญตฺติ, เสสํ นิสีทเน วุตฺตนยเมวาติ.

In the tenth, at Sāvatthī, concerning the Venerable Nanda, the rule was laid down on account of wearing a robe of the Sugata's measure. This is a general regulation. The remainder is according to the method stated for the sitting-cloth.

นนฺทสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning Nanda is concluded.

รตนวคฺโค นวโม.

The Ratanavagga is the ninth.

กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

In the Kaṅkhāvitaraṇī, the Explanation of the Pātimokkha

สุทฺธปาจิตฺติยวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Suddhapācittiya is concluded.

ปาฏิเทสนียกณฺโฑ

The Pāṭidesanīya Section

๑. ปฐมปาฏิเทสนียสิกฺขาปทวณฺณนา

1. Explanation of the First Pāṭidesanīya Training Rule

ปาฏิเทสนีเยสุ [Pg.272] ปฐเม อนฺตรฆรํ ปวิฏฺฐายาติ วจนโต สเจ ตสฺสา อนฺตรารามาทีสุ ฐตฺวาปิ ททมานาย หตฺถโต สยํ รถิยาพฺยูหสิงฺฆาฏกฆรานํ อญฺญตรสฺมึ ฐิโตปิ คณฺหาติ, โทโส นตฺถิ. ตสฺสา ปน รถิยาทีสุ ฐตฺวา ททมานาย, รถิยาทีสุ วา, อนฺตรารามาทีสุ วา ฐตฺวาปิ ยํกิญฺจิ อามิสํ อชฺโฌหรณตฺถาย คณฺหโต ปฏิคฺคหเณ ทุกฺกฏํ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาฏิเทสนียํ. ตสฺส เทเสตพฺพากาโร คารยฺหํ อาวุโสติอาทินา นเยน สิกฺขาปเท ทสฺสิโตเยว.

In the first of the Pāṭidesanīya rules, by the statement “having entered an inhabited area,” if from the hand of that bhikkhunī who is giving even while standing in a monastery within the village and so on, he himself receives it even while standing in one or another of a carriage road, a cul-de-sac, a crossroads, or a house, there is no offense. However, from her giving while standing in a carriage road and so on, for one who—while standing in a carriage road and so on, or in a monastery within the village and so on—receives any kind of food for the purpose of consumption, there is a dukkaṭa offense in the receiving, and for every mouthful consumed, a pāṭidesanīya offense. The manner in which this is to be confessed is shown in the training rule itself by the method beginning with, “Friend, it is blameworthy,” and so on.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุํ อารพฺภ อญฺญาติกาย ภิกฺขุนิยา อนฺตรฆรํ ปวิฏฺฐาย หตฺถโต อามิสํ ปฏิคฺคหณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อสาธารณปญฺญตฺติ, อนาณตฺติกํ, ยถา เจตํ, ตถา เสสานิปิ, ติกปาฏิเทสนียํ, ยามกาลิกาทีสุ ปฏิคฺคหเณปิ อชฺโฌหรเณปิ ทุกฺกฏํ, เอกโตอุปสมฺปนฺนาย ยาวกาลิเกปิ ตเถว, ญาติกาย อญฺญาติกสญฺญิเวมติกานมฺปิ เอเสว นโย. ญาติกสญฺญิโน ปน, ญาติกาย วา ทาเปนฺติยา, อุปนิกฺขิปิตฺวา วา ททมานาย, ยา จ อนฺตรารามภิกฺขุนุปสฺสยติตฺถิยเสยฺยปฏิกฺกมเนสุ ฐตฺวา คามโต พหิ นีหริตฺวา, ยามกาลิกาทีนิ วา ‘‘สติ ปจฺจเย ปริภุญฺชา’’ติ เทติ, ตสฺส, สิกฺขมานสามเณรีนญฺจ หตฺถโต คเหตฺวา ปริภุญฺชนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ปริปุณฺณูปสมฺปนฺนตา, อญฺญาติกตา, อนฺตรฆเร ฐิตาย หตฺถโต สหตฺถา ปฏิคฺคหณํ, ยาวกาลิกตา, อชฺโฌหรณนฺติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

At Sāvatthī, concerning a certain monk, this training rule was laid down regarding the receiving of edibles from the hand of an unrelated nun who has entered an inhabited area. It is a specific rule, not a command. And as this is, so too are the remaining Pāṭidesanīya rules. It is a Pāṭidesanīya offense with three factors. In the case of provisions of limited duration and so on, there is a dukkaṭa offense both in receiving and in consuming. From a nun ordained in only one Saṅgha, even in the case of provisions consumable for a lifetime, it is likewise a dukkaṭa offense. From a related nun, for those who perceive her as unrelated or are in doubt, this same method applies. However, there is no offense for one who perceives her as a relative; or for one who receives from a related nun who causes it to be given, or who gives it after placing it nearby; or from a nun who, having stood in a monastery, a nunnery, a heretical dwelling, or a secluded place, or having brought it out from the village, gives provisions of limited duration and so on, saying, 'Consume when there is a need'; and for one who consumes after taking from her hand, or from the hands of a probationary nun or a female novice; and for the insane, etc. Herein, these are the five factors: (the nun's) full ordination, her being unrelated, receiving with one's own hand from her hand while she is standing inside a house, the item being a provision consumable for a lifetime, and the act of consuming. The origination and so forth are like that of the Eḷakaloma training rule.

ปฐมปาฏิเทสนียสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the first Pāṭidesanīya training rule is concluded.

๒. ทุติยปาฏิเทสนียสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Explanation of the Second Pāṭidesanīya Training Rule

ทุติเย อิธ สูปนฺติอาทิ โวสาสนาการทสฺสนํ. อปสกฺก ตาว ภคินีติอาทิ อปสาเทตพฺพาการทสฺสนํ. ตตฺรายํ วินิจฺฉโย – เอเกนาปิ [Pg.273] ภิกฺขุนา อนปสาทิเต อชฺโฌหรณตฺถาย อามิสํ คณฺหนฺตานํ ปฏิคฺคหเณ ทุกฺกฏํ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาฏิเทสนียนฺติ.

In the second training rule, the phrase beginning with 'Here, soup...' shows the manner of directing. The phrase beginning with 'Move aside, sister...' shows the manner of how she should be prevented. Herein is the determination: if she is not prevented even by a single monk, for the monks who are taking edibles for the purpose of consumption, there is a dukkaṭa offense in the receiving; for each act of consumption, there is a Pāṭidesanīya offense.

ราชคเห ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ ภิกฺขุนิยา โวสาสนฺติยา นนิวารณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาฏิเทสนียํ, เอกโตอุปสมฺปนฺนาย โวสาสนฺติยา นนิวาเรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, ตถา อนุปสมฺปนฺนาย อุปสมฺปนฺนสญฺญิโน เวมติกสฺส จ. อนุปสมฺปนฺนสญฺญิโน, ปน โย จ อตฺตโน วา ภตฺตํ ทาเปนฺติยา, อญฺเญสํ วา ภตฺตํ เทนฺติยา, ยํ วา น ทินฺนํ, ตํ ทาเปนฺติยา, ยตฺถ วา น ทินฺนํ, ตตฺถ, สพฺเพสํ วา สมกํ ทาเปนฺติยา, สิกฺขมานาย วา สามเณริยา วา โวสาสนฺติยา ปฏิคฺคเหตฺวา ภุญฺชติ, ตสฺส, ปญฺจ โภชนานิ ฐเปตฺวา สพฺพตฺถ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ปริปุณฺณูปสมฺปนฺนตา, ปญฺจโภชนตา, อนฺตรฆเร อนุญฺญาตปการโต อญฺญถา โวสาสนา, อนิวารณา, อชฺโฌหรณนฺติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ กถินสทิสานีติ.

At Rājagaha, this was laid down concerning the group of six bhikkhus regarding the matter of not preventing a bhikkhunī who is managing the distribution of food. It is a threefold pāṭidesanīya. For a bhikkhu who does not prevent a bhikkhunī ordained in only one Saṅgha who is managing the distribution, there is a dukkaṭa offense. The same applies if the woman is not ordained but he perceives her as ordained, or is in doubt. However, there is no offense for one who perceives her as not ordained. There is also no offense for a bhikkhu who receives and eats when she is causing his own meal to be given, or giving the meals of others, or causing that which has not been given to be given, or causing it to be given where it has not been given, or causing it to be given equally to all; or when a probationer or a female novice is managing the distribution. There is also no offense for eating anything other than the five kinds of food, and for the insane and so forth. The five factors here are: (the woman's) full ordination, (the item being one of) the five kinds of food, managing within a household in a manner other than what is permitted, not preventing, and consuming. The origins and so forth are like those of the kathina section.

ทุติยปาฏิเทสนียสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the second Pāṭidesanīya training rule is concluded.

๓. ตติยปาฏิเทสนียสิกฺขาปทวณฺณนา

3. Explanation of the Third Pāṭidesanīya Training Rule

ตติเย เสกฺขสมฺมตานีติ ลทฺธเสกฺขสมฺมุติกานิ. ปุพฺเพ อนิมนฺติโตติ ฆรูปจาโรกฺกมนโต ปฐมตรํ อุปจารํ อโนกฺกมนฺเตเยว ปุพฺเพ อนิมนฺติโต. อคิลาโน นาม โย สกฺโกติ ปิณฺฑาย จริตุํ. ปาฏิเทสนียนฺติ ฆรูปจารํ โอกฺกมิตฺวา อามิสํ คณฺหนฺตสฺส ปฏิคฺคหเณ ตาว ทุกฺกฏํ, ตํ คเหตฺวา ยตฺถกตฺถจิ ภุญฺชนฺตสฺส อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาฏิเทสนียนฺติ.

In the third rule, 'considered as learners' (sekkhasammatāni) means those who have obtained the designation of a learner. 'Previously uninvited' (pubbe animantito) means uninvited beforehand, that is, without having first entered the vicinity of a house. 'Not ill' (agilāno) is one who is able to go for alms. 'To be confessed' (pāṭidesanīyaṃ) means that for one who enters the vicinity of a house and takes food, there is first a dukkaṭa offense in the receiving; having taken it, for one who eats it anywhere, there is a pāṭidesanīya offense for each mouthful.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ น มตฺตํ ชานิตฺวา ปฏิคฺคหณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘ปุพฺเพ อนิมนฺติโต, อคิลาโน’’ติ อิมา ปเนตฺถ ทฺเว อนุปญฺญตฺติโย, ติกปาฏิเทสนียํ, ยามกาลิกาทีสุ ปฏิคฺคหเณปิ อชฺโฌหาเรปิ ทุกฺกฏํ, ตถา อเสกฺขสมฺมเต เสกฺขสมฺมตสญฺญิโน เวมติกสฺส จ. อเสกฺขสมฺมตสญฺญิโน, ปน โย จ ปุพฺเพ นิมนฺติโต วา [Pg.274] คิลาโน วา อญฺญสฺส วา เตสํ ฆเร ปญฺญตฺตํ ภิกฺขํ คณฺหาติ, ยสฺส จ ฆรโต นีหริตฺวา, อาสนสาลาทีสุ วา ภิกฺขุํ อทิสฺวา ปฐมํเยว นีหริตฺวา, ทฺวารมูเล วา ฐปิตํ เทนฺติ, ตสฺส ตํ ภุญฺชนฺตสฺส, นิจฺจภตฺตเก, สลากภตฺเต, ปกฺขิเก, อุโปสถิเก, ปาฏิปทิเก, ยามกาลิกาทึ ‘‘สติ ปจฺจเย ปริภุญฺชา’’ติ ทินฺนํ ปริภุญฺชนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เสกฺขสมฺมตตา, ปุพฺเพ อนิมนฺติตตา, อคิลานตา, ฆรูปจาโรกฺกมนํ, ฐเปตฺวา นิจฺจภตฺตกาทีนิ อญฺญํ อามิสํ คเหตฺวา ภุญฺชนนฺติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning several bhikkhus who did not know the measure in the matter of receiving. 'Previously uninvited, not ill'—these are the two supplementary stipulations here. It is a threefold pāṭidesanīya. In the case of items permissible for a limited time, and so forth, there is a dukkaṭa offense for both receiving and for consuming. Likewise, in the case of a family not designated as 'learners', for one who perceives it as designated as 'learners', and for one who is in doubt. However, for one who perceives it as not designated as 'learners'; for one who was previously invited or is ill; for one who receives alms designated for another in their house; for one who eats what is given after it has been brought out from the house and placed in a sitting hall or the like, or brought out first before a bhikkhu has been seen, or placed at the foot of the door; for one who consumes a regular meal, a ticket meal, a fortnightly meal, an Uposatha meal, or a first-day-of-the-fortnight meal; for one who consumes items permissible for a limited time, and so forth, given with the words, 'Consume when there is an occasion'; and for the insane, and so forth, there is no offense. The family being designated as 'learners', not being previously invited, not being ill, entering the vicinity of the house, and taking and eating other almsfood apart from regular meals, and so forth—these are the five factors here. The origins, and so forth, are like those of the Eḷakaloma rule.

ตติยปาฏิเทสนียสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the third Pāṭidesanīya training rule is concluded.

๔. จตุตฺถปาฏิเทสนียสิกฺขาปทวณฺณนา

4. The commentary on the fourth Pāṭidesanīya training rule.

จตุตฺเถ ยานิ โข ปน ตานิ อารญฺญกานีติอาทิ จีวรวิปฺปวาสสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ. ปุพฺเพ อปฺปฏิสํวิทิตนฺติ เอตฺถ ยํ อิตฺถิยา วา ปุริเสน วา คหฏฺเฐน วา ปพฺพชิเตน วา อารามํ วา อารามูปจารํ วา ปวิสิตฺวา ‘‘อิตฺถนฺนามสฺส, ภนฺเต, กุลสฺส ขาทนียํ วา โภชนียํ วา อาหริยิสฺสตี’’ติ (ปาจิ. ๕๗๓) อาโรจิตํ, ตํ ปจฺฉา ยถาอาโรจิตเมว วา อาหริยตุ, ตสฺส ปริวารํ กตฺวา อญฺญํ วา เตน สทฺธึ พหุกมฺปิ, ‘‘อิตฺถนฺนามํ กุลํ ปฏิสํวิทิตํ กตฺวา ขาทนียํ วา โภชนียํ วา คเหตฺวา คจฺฉตี’’ติ สุตฺวา อญฺญานิ วา กุลานิ เตหิ สทฺธึ อาหรนฺตุ, ตํ สพฺพํ ปฏิสํวิทิตํ นาม. ยํ ปน เอวํ อนาโรจิตํ อนาหฏญฺจ, ตํ อปฺปฏิสํวิทิตํ นาม. อคิลาโน นาม โย สกฺโกติ ปิณฺฑาย คนฺตุํ. ปาฏิเทสนียนฺติ เอวรูปํ อนฺตมโส อารามมชฺเฌน คจฺฉนฺเตหิ อทฺธิเกหิ ทินฺนมฺปิ อาราเม วา อารามูปจาเร วา ปฏิคฺคเหตฺวา อชฺโฌหรนฺตสฺส ปฏิคฺคหเณ ทุกฺกฏํ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาฏิเทสนียนฺติ.

In the fourth rule, the passage beginning 'Now, those which are of the forest...' should be understood in the same way as stated in the training rule concerning separation from the robe. Here, regarding 'not previously informed': when a woman or a man, a householder or one who has gone forth, having entered a monastery or its vicinity, announces, 'Venerable sirs, such-and-such a family will bring hard food or soft food'; whether that food is later brought exactly as announced, or much other food is brought along with it as an accompaniment; or if other families, having heard, 'Such-and-such a family, having informed beforehand, is going with hard or soft food,' bring food along with them—all of that is called 'informed.' But whatever is thus not announced and not brought is called 'not informed.' 'Not ill' means one who is able to go for alms. 'To be confessed' means this: for one who receives and consumes such food within the monastery or its vicinity—even if it is given by travelers passing through the middle of the monastery—there is an offense of wrong-doing in the receiving, and for each act of consumption, an offense to be confessed.

สกฺเกสุ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ อาราเม โจเร ปฏิวสนฺเต อนาโรจนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อคิลาโน’’ติ อยเมตฺถ เอกา อนุปญฺญตฺติ, ติกปาฏิเทสนียํ[Pg.275], ยามกาลิกาทีสุ อาหารตฺถาย ปฏิคฺคหเณปิ อชฺโฌหาเรปิ ทุกฺกฏเมว, ตถา ปฏิสํวิทิเต อปฺปฏิสํวิทิตสญฺญิโน เวมติกสฺส จ, ปฏิสํวิทิตสญฺญิโน, ปน คิลานสฺส, โย จ ปฏิสํวิทิตํ กตฺวา อาหฏํ วา คิลานาวเสสกํ วา พหาราเม วา ปฏิคฺคหิตํ, ตตฺถชาตกเมว วา มูลผลาทึ, ยามกาลิกาทีสุ วา ยํกิญฺจิ ‘‘สติ ปจฺจเย ปริภุญฺชา’’ติ ลทฺธํ ปริภุญฺชนฺตสฺส, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ยถาวุตฺตอารญฺญกเสนาสนตา, ยาวกาลิกสฺส อตตฺถชาตกตา, อคิลานตา, อคิลานาวเสสกตา, อปฺปฏิสํวิทิตตา, อชฺฌาราเม ปฏิคฺคหณํ, อชฺโฌหรณนฺติ อิมาเนตฺถ สตฺต องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ กถินสทิสาเนว, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

It was laid down among the Sakyans concerning several bhikkhus, on the grounds of not informing when thieves were residing in the monastery. 'Not being ill' is the one supplementary stipulation here. It is a threefold pāṭidesanīya. In the case of items permissible for a limited time, and so forth, for the purpose of food, there is only a dukkaṭa offense in both receiving and consuming. Likewise, for one who, regarding what has been made known beforehand, perceives it as not having been made known beforehand, and for one who is in doubt. However, there is no offense for one who perceives what has been made known beforehand as such; for the ill; for one who consumes what was brought after having been announced, or the remainder from the ill, or what was received outside the monastery, or what has grown there such as roots and fruits, or anything among the items permissible for a limited time, and so forth, that was received with the words, 'Consume it when there is a reason'; nor for the insane, and so forth. The state of being a forest dwelling as described; for what is for lifetime use, the state of not having grown there; the state of not being ill; the state of not being the remainder from the ill; the state of not having been made known beforehand; receiving within the monastery; and consuming—these are the seven factors here. The origins, and so forth, are just like those of the Kathina rule. This, however, is an offense of action and non-action.

จตุตฺถปาฏิเทสนียสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the fourth Pāṭidesanīya training rule is concluded.

กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

In the Kaṅkhāvitaraṇī, the Explanation of the Pātimokkha

ปาฏิเทสนียวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the Pāṭidesanīya is concluded.

เสขิยกณฺโฑ

The Sekhiya Section

๑. ปริมณฺฑลสิกฺขาปทวณฺณนา

1. Commentary on the Training Rule Concerning Wearing the Lower Robe Evenly All Around

เสขิเยสุ [Pg.276] ปฐเม ปริมณฺฑลนฺติ สมนฺตโต มณฺฑลํ. สิกฺขา กรณียาติ ‘‘เอวํ นิวาเสสฺสามี’’ติ อาราเมปิ อนฺตรฆเรปิ สพฺพตฺถ สิกฺขา กาตพฺพา, เอตฺถ จ ยสฺมา วตฺตกฺขนฺธเก วุตฺตวตฺตานิปิ สิกฺขิตพฺพตฺตา เสขิยาเนว โหนฺติ, ตสฺมา ปาราชิกาทีสุ วิย ปริจฺเฉโท น กโต. จาริตฺตวินยทสฺสนตฺถญฺจ ‘‘โย ปน ภิกฺขุ โอลมฺเพนฺโต นิวาเสยฺย, ทุกฺกฏ’’นฺติ เอวํ อาปตฺตินาเมน อวตฺวา ‘‘สิกฺขา กรณียา’’ติ เอวํ สพฺพสิกฺขาปเทสุ ปาฬิ อาโรปิตา, ปทภาชเน (ปาจิ. ๕๗๖) ปน ‘‘อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺสา’’ติ วุตฺตตฺตา สพฺพตฺถ อนาทริยกรเณ ทุกฺกฏํ เวทิตพฺพํ.

In the first of the Sekhiya rules, 'parimaṇḍala' means 'a circle all around.' 'A training is to be undertaken' means that a training should be undertaken everywhere, whether in a monastery or inside a house, with the thought, 'I will dress like this.' And here, because even the duties mentioned in the Vattakkhandhaka are to be trained in, they are indeed Sekhiyas. Therefore, unlike in the Pārājikas and so on, a numerical delimitation was not made. And, for the purpose of showing the Vinaya of conduct, instead of stating an offense by name, such as, 'Whatever bhikkhu should dress letting it hang down, there is an offense of wrong-doing,' the Pāḷi text 'a training is to be undertaken' has been applied in all the training rules. However, because it is said in the Padabhājana, 'an offense of wrong-doing,' it should be understood that in all cases, there is an offense of wrong-doing for acting with disrespect.

อิทานิ ปริมณฺฑลนฺติ เอตฺถ นาภิมณฺฑลํ ปฏิจฺฉาเทตฺวา ชาณุมณฺฑลสฺส เหฏฺฐา ชงฺฆฏฺฐิกโต ปฏฺฐาย อฏฺฐงฺคุลมตฺตํ นิวาสนํ โอตาเรตฺวา นิวาเสนฺเตน ปริมณฺฑลํ นิวตฺถํ นาม โหติ, เอวํ อนิวาเสตฺวา อนาทริเยน ปุรโต วา ปจฺฉโต วา โอลมฺเพตฺวา นิวาเสนฺตสฺส ทุกฺกฏํ. น เกวลญฺจ ตสฺเสว, เย จญฺเญ ‘‘เตน โข ปน สมเยน ฉพฺพคฺคิยา คิหินิวตฺถํ นิวาเสนฺติ, หตฺถิโสณฺฑกํ มจฺฉวาลกํ จตุกฺกณฺณกํ ตาลวณฺฏกํ สตวลิกํ นิวาเสนฺติ, สํวลฺลิยํ นิวาเสนฺตี’’ติ ขนฺธเก (จูฬว. ๒๘๐) นิวาสนโทสา วุตฺตา, ตถา นิวาเสนฺตสฺสปิ ทุกฺกฏเมว.

Now, regarding 'parimaṇḍalaṃ' here: when a bhikkhu wears the lower robe covering the circumference of the navel and lowering it below the circumference of the knee to the extent of eight finger-breadths from the shin bone, it is called 'worn all-around'. For one who, not wearing it thus, wears it through disrespect, letting it hang down either in front or behind, there is a dukkaṭa offense. And it is not only for him; for one who also wears the robe according to the faults in wearing spoken of in the Khandhaka—'At that time, the group-of-six bhikkhus wore their robes in the manner of householders: they wore them in the elephant's trunk style, the fish's tail style, the four-cornered style, the palmyra-fan style, the hundred-pleats style, and they wore them by tucking up the loincloth'—there is indeed a dukkaṭa offense.

ตตฺถ หตฺถิโสณฺฑกํ นาม นาภิมูลโต หตฺถิโสณฺฑสณฺฐานํ โอลมฺพกํ กตฺวา นิวตฺถํ โจฬิกอิตฺถีนํ นิวาสนํ วิย. มจฺฉวาลกํ นาม เอกโตทสนฺตํ เอกโต ปาสนฺตํ โอลมฺเพตฺวา นิวตฺถํ. จตุกฺกณฺณกํ นาม อุปริ ทฺเว, เหฏฺฐโต ทฺเวติ เอวํ จตฺตาโร กณฺเณ ทสฺเสตฺวา นิวตฺถํ. ตาลวณฺฏกํ นาม ตาลวณฺฏากาเรน สาฏกํ โอลมฺเพตฺวา นิวตฺถํ. สตวลิกํ นาม ทีฆสาฏกํ อเนกกฺขตฺตุํ โอภุชิตฺวา โอวฏฺฏิกํ กโรนฺเตน นิวตฺถํ, วามทกฺขิณปสฺเสสุ วา นิรนฺตรํ วลิโย ทสฺเสตฺวา นิวตฺถํ. สเจ ปน ชาณุโต ปฏฺฐาย เอกา วา ทฺเว วา วลิโย ปญฺญายนฺติ, วฏฺฏติ. สํวลฺลิยนฺติ [Pg.277] มลฺลกมฺมการาทีหิ วิย กจฺฉํ พนฺธิตฺวา นิวตฺถํ. เอวํ นิวาเสตุํ คิลานสฺสาปิ มคฺคปฺปฏิปนฺนสฺสาปิ น วฏฺฏติ. ยมฺปิ มคฺคํ คจฺฉนฺตา เอกํ วา ทฺเว วา กณฺเณ อุกฺขิปิตฺวา อนฺตรวาสกสฺส อุปริ ลคฺคนฺติ, อนฺโต วา เอกํ กาสาวํ ตถา นิวาเสตฺวา พหิ อปรํ นิวาเสนฺติ, สพฺพํ น วฏฺฏติ.

Among these, 'hatthisoṇḍakaṃ' is the name for wearing a robe like the women of the Coḷa country, having made it hang down from the base of the navel in the shape of an elephant's trunk. 'Macchavālakaṃ' is the name for wearing a robe having let the fringed edge hang down on one side and the looped edge on the other. 'Catukkaṇṇakaṃ' is the name for wearing a robe showing four corners: two above and two below. 'Tālavaṇṭakaṃ' is the name for wearing a cloth having let it hang down in the shape of a palmyra-leaf fan. 'Satavalikaṃ' is the name for wearing a long cloth having folded it many times to create a roll, or wearing it showing continuous pleats on the left and right sides. If, however, one or two pleats are visible beginning from the knee, it is allowable. 'Saṃvalliyaṃ' means wearing a robe by tucking up the loincloth like wrestlers, workers, and so on. To wear a robe in these ways is not allowable even for a sick monk or for one on a journey. Furthermore, when monks going on a journey lift up one or two corners and attach them above the inner robe, or when they wear one saffron robe inside in that same manner and wear another outside, all of this is not allowable.

คิลาโน ปน อนฺโตกาสาวสฺส โอวฏฺฏิกํ ทสฺเสตฺวา อปรํ อุปริ นิวาเสตุํ ลภติ, อคิลาเนน ทฺเว นิวาเสนฺเตน สคุณํ กตฺวา นิวาเสตพฺพานิ. อิติ อิมํ ขนฺธเก ปฏิกฺขิตฺตญฺจ โอลมฺพกญฺจ สพฺพํ วิวชฺเชตฺวา วุตฺตลกฺขณสมฺปนฺนํ นิพฺพิการํ ปริมณฺฑลํ นิวาเสตพฺพํ, ตถา อนิวาเสตฺวา ยํกิญฺจิ วิการํ กโรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ.

However, a sick monk is allowed to wear another lower robe over the inner one, having shown its roll. A monk who is not sick, when wearing two lower robes, should wear them doubled up. Thus, having avoided all this—that which is prohibited and that which hangs loosely as stated in the Khandhaka—one should wear the robe endowed with the aforementioned characteristics, without impropriety, and neatly all around. For one who, not wearing it in such a way, makes any improper alteration, there is an offense of wrong-doing.

‘‘นิทานํ ปุคฺคลํ วตฺถุ’’นฺติอาทิเก (กงฺขา. อฏฺฐ. ปฐมปาราชิกวณฺณนา ) ปน วินิจฺฉเย สุรุสุรุการกํ โกสมฺพิยํ ปญฺญตฺตํ, สามิเสน หตฺเถน ปานียถาลกสสิตฺถกปตฺตโธวนปฏิสํยุตฺตทฺวยํ ภคฺเคสุ สมฺพหุเล ภิกฺขู อารพฺภ, เสสานิ สพฺพาเนว สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิเย อารพฺภ โอลมฺเพตฺวา นิวาสนาทิวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตานิ. สูโปทนวิญฺญตฺติยํ ธมฺมเทสนาทีสุ จ คิลานวเสน เอกา อนุปญฺญตฺติ, สพฺพานิ สาธารณปญฺญตฺติโย, อนาณตฺติกานิ, สพฺเพสุ ทุกฺกฏเมว, อญฺโญ อาปตฺติเภโท นตฺถิ, วิปตฺติวิจารณา วุตฺตาเยว, สมุฏฺฐานาทีนิ สพฺเพสํ อวสาเน ทสฺสยิสฺสาม. อนาปตฺติมตฺตํ ปน องฺคญฺจ สพฺพตฺถ วตฺตพฺพํ, ตยิทํ วุจฺจติ. อิมสฺมึ ตาว สิกฺขาปเท อสญฺจิจฺจ, อสฺสติยา, อชานนฺตสฺส, คิลานสฺส, อาปทาสุ, อุมฺมตฺตกาทีนญฺจ อนาปตฺติ.

Now, in the determination beginning with 'The origin, the person, the basis,' etc., the training rule on making a 'suru suru' sound was laid down in Kosambī. The pair of rules connected with the water-pot with a soiled hand and with washing the bowl with rice-remains was laid down in the Bhaggā country concerning many monks. All the remaining Sekhiya rules were laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six monks on the occasion of wearing the robe hanging down, etc. In the training rule on requesting curry and rice, and in those on teaching the Dhamma, etc., there is one supplementary ruling by way of a sick person. All are rulings common to both bhikkhus and bhikkhunīs; they are not by command. In all of them, there is only the dukkaṭa offense; there is no other class of offense. The investigation of failure has already been stated. We will show the origins, etc., of all of them at the end. Further, just the non-offense and the factors should be stated in all cases. That is stated as follows: In this training rule, first of all, there is no offense for one who acts unintentionally, through lack of mindfulness, for one who does not know, for one who is sick, in times of calamity, and for the insane and others.

ตตฺถ อสญฺจิจฺจาติ ‘‘อปริมณฺฑลํ นิวาเสสฺสามี’’ติ เอวํ อสญฺจิจฺจ, อถ โข ‘‘ปริมณฺฑลํเยว นิวาเสสฺสามี’’ติ วิรชฺฌิตฺวา อปริมณฺฑลํ นิวาเสนฺตสฺส อนาปตฺติ. อสฺสติยาติ อญฺญาวิหิตสฺสาปิ ตถา นิวาเสนฺตสฺส อนาปตฺติ. อชานนฺตสฺสาติ ปริมณฺฑลํ นิวาเสตุํ อชานนฺตสฺส อนาปตฺติ, อปิจ นิวาสนวตฺตํ อุคฺคเหตพฺพํ. โย ปน สุกฺขชงฺโฆ วา โหติ มหาปิณฺฑิกมํโส วา, ตสฺส สารุปฺปตฺถาย อฏฺฐงฺคุลาธิกมฺปิ โอตาเรตฺวา นิวาเสตุํ วฏฺฏติ. คิลานสฺสาติ ยสฺส ชงฺฆาย วา ปาเท วา วโณ โหติ, ตสฺส อุกฺขิปิตฺวา วา โอตาเรตฺวา วา นิวาเสตุํ วฏฺฏติ. อาปทาสูติ วาฬา วา โจรา วา อนุพนฺธนฺติ, เอวรูปาสุ อาปทาสุ อนาปตฺติ[Pg.278]. อุมฺมตฺตกาทโย วุตฺตนยา เอว. อนาทริยํ, อนาปตฺติการณาภาโว, อปริมณฺฑลนิวาสนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. ยถา เจตฺถ, เอวํ สพฺพตฺถ ปุริมานิ ทฺเว ตตฺถ ตตฺถ วุตฺตปฺปฏิปกฺขกรณญฺจาติ ตีณิเยว โหนฺติ, ตสฺมา อิโต ปรํ ตานิปิ อวตฺวา อนาปตฺติมตฺตเมว วกฺขามาติ.

Herein, as for 'unintentionally': there is no intention such as, 'I will wear the lower robe unevenly'; but rather, having the thought, 'I will wear it evenly,' one fails and wears it unevenly; for such a one, there is no offense. As for 'through lack of mindfulness': for one who wears it so due to the mind being directed elsewhere, there is no offense. As for 'for one who does not know': for one who does not know how to wear it evenly, there is no offense; however, the proper way of wearing the lower robe should be learned. As for a monk who has either thin shins or large calf muscles, for the sake of suitability for him, it is allowable to wear it having lowered it even more than eight finger-breadths. As for 'for a sick person': for one who has a wound on the shin or on the foot, it is allowable to wear it having either raised it or lowered it. As for 'in times of calamity': when beasts of prey or thieves are in pursuit, in such emergencies, there is no offense. Those such as the insane are just as has been explained. Disrespect, the absence of a reason for no offense, and wearing the lower robe unevenly—these are the three factors here. And just as here, so in all cases, the first two factors and the doing of the opposite of what was stated in each respective rule make three. Therefore, from now on, without stating those factors, we shall state only the non-offense.

๒. ทุติยปริมณฺฑลสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Explanation of the Second Training Rule on Evenness.

ทุติเย ‘‘น, ภิกฺขเว, คิหิปารุตํ ปารุปิตพฺพ’’นฺติ (จูฬว. ๒๘๐) เอวํ ปฏิกฺขิตฺตํ คิหิปารุตํ อปารุปิตฺวา อุโภ กณฺเณ สมํ กตฺวา ปารุปนํ ปริมณฺฑลปารุปนํ นาม, ตตฺถ ยํกิญฺจิ เสตปฏปารุตํ ปริพฺพาชกปารุตํ เอกสาฏกปารุตํ สุราโสณฺฑปารุตํ อนฺเตปุริกปารุตํ มหาเชฏฺฐปารุตํ กุฏิปฺปเวสกปารุตํ พฺราหฺมณปารุตํ ปาฬิการกปารุตนฺติ เอวมาทิ ปริมณฺฑลลกฺขณโต อญฺญถา ปารุตํ, สพฺพเมตํ คิหิปารุตํ นาม. ตสฺมา ยถา เสตปฏา อฑฺฒปาลกนิคณฺฐา ปารุปนฺติ, ยถา จ เอกจฺเจ ปริพฺพาชกา อุรํ วิวริตฺวา ทฺวีสุ อํสกูเฏสุ ปาวุรณํ ฐเปนฺติ, ยถา จ เอกสาฏกา มนุสฺสา นิวตฺถสาฏกสฺส เอเกน อนฺเตน ปิฏฺฐึ ปารุปิตฺวา อุโภ กณฺเณ อุโภสุ อํสกูเฏสุ ฐเปนฺติ, ยถา จ สุราโสณฺฑาทโย สาฏเกน คีวํ ปริกฺขิปิตฺวา อุโภ อนฺเต อุเร วา โอลมฺเพนฺติ, ปิฏฺฐิยํ วา ขิปนฺติ, ยถา จ อนฺเตปุริกาโย อกฺขิตารกมตฺตํ ทสฺเสตฺวา โอคุณฺฐิตํ ปารุปนฺติ, ยถา จ มหาเชฏฺฐา ทีฆสาฏกํ นิวาเสตฺวา ตสฺเสว เอเกนนฺเตน สกลสรีรํ ปารุปนฺติ, ยถา จ กสฺสกา เขตฺตกุฏึ ปวิสนฺตา สาฏกํ ปลิเวเฐตฺวา อุปกจฺฉเก ปกฺขิปิตฺวา ตสฺเสว เอเกนนฺเตน สรีรํ ปารุปนฺติ, ยถา จ พฺราหฺมณา อุภินฺนํ อุปกจฺฉกานํ อนฺตเร สาฏกํ ปเวเสตฺวา อํสกูเฏสุ ปกฺขิปนฺติ, ยถา จ ปาฬิการโก ภิกฺขุ เอกํสปารุปเนน ปารุตํ วามพาหุํ วิวริตฺวา จีวรํ อํสกูเฏ อาโรเปติ, เอวํ อปารุปิตฺวา สพฺเพปิ เอเต, อญฺเญ จ เอวรูเป ปารุปนโทเส วชฺเชตฺวา นิพฺพิการํ ปริมณฺฑลํ ปารุปิตพฺพํ. ตถา อปารุปิตฺวา อาราเม วา อนฺตรฆเร วา อนาทเรน ยํกิญฺจิ วิการํ กโรนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, อนาปตฺติ ปุริมสทิสาเยว, ยถา เจตฺถ, เอวํ สพฺพตฺถ. ยตฺถ ปน วิเสโส ภวิสฺสติ, ตตฺถ วกฺขามาติ.

In the second training rule, one should refrain from wearing the robe in the manner of householders, which has been rejected thus: 'Monks, the manner of wearing of householders is not to be worn.' To wear the robe with both edges even is called 'wearing it evenly.' In this context, whatever manner of wearing—such as the manner of wearing of those clad in white, the manner of wearing of wanderers, the manner of wearing of one with a single cloth, the manner of wearing of drunkards, the manner of wearing of palace women, the manner of wearing of master carpenters, the manner of wearing of one entering a hut, the manner of wearing of brahmins, the manner of wearing of a monk arranging the line—and so forth, which is worn in a way other than the characteristic of being even, all this is called 'the manner of wearing of householders.' Therefore, just as the white-clad Niganthas who cover only half their upper body wear their robes; and just as some wanderers, leaving their chests exposed, place the outer robe on both shoulder-points; and just as people with a single cloth, having covered their back with one end of the cloth they are wearing, place both edges on both shoulder-points; and just as drunkards and others, having wrapped the cloth around their neck, let both ends hang down on their chest or throw them over their back; and just as palace women, showing only the opening for the eyes, wear their robes veiled; and just as master carpenters, having worn a long cloth, cover their entire body with one end of that same cloth; and just as farmers entering a field-hut, having wrapped the cloth, tucked it under their armpit, and cover their body with one end of that same cloth; and just as brahmins, having inserted the cloth between both armpits, place it on their shoulder-points; and just as a monk arranging the line, having worn the robe over one shoulder, exposes his left arm and places the robe on his shoulder-point—not wearing it in these ways, and having avoided all these and other similar faults in wearing, one should wear the robe evenly and without alteration. For one who does not wear it thus and, out of disrespect, wears it in any improper manner in a monastery or within a village, there is an offense of wrong-doing. The exemptions from offense are the same as in the previous training rule. As it is here, so it is in all cases. However, where there is a special case, we will state it there.

๓-๔. สุปฺปฏิจฺฉนฺนสิกฺขาปทวณฺณนา

3-4. Explanation of the Training Rule on Being Well-Covered

ตติเย [Pg.279] สุปฺปฏิจฺฉนฺโนติ สุฏฺฐุ ปฏิจฺฉนฺโน, คณฺฐิกํ ปฏิมุญฺจิตฺวา อนุวาตนฺเตน คีวํ ปฏิจฺฉาเทตฺวา อุโภ กณฺเณ สมํ กตฺวา ปฏิสงฺฆริตฺวา ยาว มณิพนฺธํ ปฏิจฺฉาเทตฺวา อนฺตรฆเร คมิสฺสามีติ อตฺโถ, ตถา อกตฺวา ปน ชาณุํ วา อุรํ วา วิวริตฺวา คจฺฉนฺตสฺส ทุกฺกฏํ.

In the third, 'well-covered' means properly covered: having fastened the knot, covering the neck with the lengthwise edge, making both corners even, folding it, and covering down to the wrist, with the intention, 'I will go within the house.' On the other hand, for one who does not do so but goes with a knee or the chest exposed, it is an offense of wrong-doing.

จตุตฺเถ คลวาฏกโต ปฏฺฐาย สีสํ, มณิพนฺธโต ปฏฺฐาย หตฺเถ, ปิณฺฑิกมํสโต ปฏฺฐาย ปาเท วิวริตฺวา เสสํ ฉาเทตฺวา นิสินฺโน สุปฺปฏิจฺฉนฺโน นาม โหติ, เอตฺถ ปน วาสูปคตสฺส อนาปตฺติ.

In the fourth, one who sits with the head exposed from the hollow of the throat, the hands from the wrists, and the feet from the calf-muscles, while having covered the rest of the body, is called 'well-covered.' However, in this case, there is no offense for one who is staying as a guest.

๕-๖. สุสํวุตสิกฺขาปทวณฺณนา

5-6. Explanation of the Training Rule on Being Well-Restrained

ปญฺจเม สุสํวุโตติ หตฺถํ วา ปาทํ วา อกีฬาเปนฺโต สุวินีโตติ อตฺโถ. ฉฏฺเฐปิ เอเสว นโย.

In the fifth, 'well-restrained' means not playing with one's hand or foot, that is, being well-disciplined. This is the same method for the sixth as well.

๗-๘. โอกฺขิตฺตจกฺขุสิกฺขาปทวณฺณนา

7-8. Explanation of the Training Rule on Downcast Eyes

สตฺตเม โอกฺขิตฺตจกฺขูติ เหฏฺฐา ขิตฺตจกฺขุ หุตฺวา ปุรโต ยุคมตฺตํ ภูมิภาคํ เปกฺขมาโน, เอกสฺมึ ปน ฐาเน ฐตฺวา หตฺถิอสฺสาทิปริสฺสยาภาวํ โอโลเกตุํ วฏฺฏติ. อฏฺฐเมปิ เอเสว นโย.

In the seventh, 'with downcast eyes' means having one's eyes cast down, looking at the portion of ground a yoke's length ahead. However, while standing in one place, it is proper to look in order to see the absence of dangers such as elephants and horses. This is the same method for the eighth as well.

๙-๑๐. อุกฺขิตฺตกสิกฺขาปทวณฺณนา

9-10. Explanation of the Training Rule on Raising the Robe

นวเม อุกฺขิตฺตกายาติ อุกฺเขเปน, อิตฺถมฺภูตลกฺขเณ กรณวจนํ, เอกโต วา อุภโต วา อุกฺขิตฺตจีวโร หุตฺวาติ อตฺโถ, อนฺโต อินฺทขีลโต ปฏฺฐาย เอวํ น คนฺตพฺพํ.

In the ninth, 'with raised body' (ukkhittakāya) means 'by lifting up'; the instrumental case here is in the sense of indicating a state (itthambhūtalakkhaṇa). The meaning is: being one with the robe raised on one side or on both sides. From within the boundary post, one should not go in such a manner.

ทสเม นิสินฺนกาเล ธมกรณํ นีหรนฺเตนาปิ จีวรํ อนุกฺขิปิตฺวาว นีหริตพฺพํ, วาสูปคตสฺส ปน อนาปตฺติ.

In the tenth, at the time of sitting, even when bringing out a water-strainer, it should be brought out only without raising the robe. However, there is no offense for one who is staying as a guest.

๑๑-๑๒. อุชฺชคฺฆิกสิกฺขาปทวณฺณนา

11-12. Explanation of the Training Rule on Boisterous Laughter

เอกาทสเม อุชฺชคฺฆิกายาติ มหาหสิตํ หสนฺโตติ อตฺโถ. อิธาปิ หิ อิตฺถมฺภูตลกฺขเณเยว กรณวจนํ.

In the eleventh, 'ujjagghikāya' means laughing a great laugh. Indeed, here too, the instrumental case is in the sense of indicating a state (itthambhūtalakkhaṇa).

ทฺวาทสเมปิ เอเสว นโย. อุภยตฺถ หสนียสฺมึ วตฺถุสฺมึ มิหิตมตฺตํ กโรนฺตสฺส อนาปตฺติ.

This is the same method for the twelfth as well. In both training rules, there is no offense for one who merely smiles regarding a matter that is laughable.

๑๓-๑๔. อุจฺจสทฺทสิกฺขาปทวณฺณนา

13-14. Explanation of the Training Rule on Loud Sound

เตรสเม [Pg.280] อปฺปสทฺโทติ น อุจฺจาสทฺทมหาสทฺโท หุตฺวา. จุทฺทสเมปิ เอเสว นโย. อยํ ปเนตฺถ อปฺปสทฺทตาปริจฺเฉโท – สเจ ทฺวาทสหตฺเถ เคเห อาทิมฺหิ สงฺฆตฺเถโร, มชฺเฌ ทุติยตฺเถโร, อนฺเต ตติยตฺเถโรติ เอวํ นิสินฺเนสุ ยํ สงฺฆตฺเถโร ทุติยตฺเถเรน สทฺธึ มนฺเตติ, ทุติยตฺเถโร จ ตสฺส สทฺทํ สุณาติ, กถญฺจ ววตฺถเปติ. ตติยตฺเถโร ปน สทฺทเมว สุณาติ, กถํ น ววตฺถเปติ, เอตฺตาวตา อปฺปสทฺโท โหติ. สเจ ปน ตติยตฺเถโร กถญฺจ ววตฺถเปติ, มหาสทฺโท นาม โหติ.

In the thirteenth, `appasadda` means not having a high-pitched or wide-spreading sound. In the fourteenth as well, this is the same method. Herein is the limit of what constitutes a soft sound: if, in a house of twelve cubits, the Saṅghatthera is seated at the beginning, the second elder in the middle, and the third elder at the end—among them thus seated, if the Saṅghatthera discusses with the second elder, and the second elder hears his sound and can also distinguish the words, but the third elder hears only the sound and cannot distinguish the words, by that much it is a soft sound. If, however, the third elder can also distinguish the words, it is called a loud sound.

๑๕…เป…๒๐. กายปฺปจาลกาทิสิกฺขาปทวณฺณนา

15…Pe…20. Explanation of the Training Rule on Body-Agitation, and So Forth

อิโต ปเรสุ ฉสุ กายปฺปจาลกนฺติ กายํ จาเลตฺวา จาเลตฺวา, เอส นโย สพฺพตฺถ. ตสฺมา กายาทีนิ ปคฺคเหตฺวา นิจฺจลานิ อุชุกานิ ฐเปตฺวา คนฺตพฺพญฺเจว นิสีทิตพฺพญฺจ, นิสีทนปฺปฏิสํยุตฺเตสุ ตีสุ วาสูปคตสฺส อนาปตฺติ.

In the six subsequent rules, `kāyappacālakaṃ` means repeatedly moving the body. This is the method in all cases. Therefore, one should both walk and sit having held the body and so forth firmly, keeping them still and straight. In the three training rules connected with sitting, there is no offense for one who is staying as a guest.

๒๑-๒๒. ขมฺภกตสิกฺขาปทวณฺณนา

21-22. Explanation of the Training Rule on Standing Akimbo

เอกวีสทฺวาวีเสสุ ขมฺภกโตติ กฏิยํ หตฺถํ ฐเปตฺวา กตขมฺโภ.

In the twenty-first and twenty-second, `khambhakato` means one who has made a prop by placing a hand on the hip.

๒๓-๒๔. โอคุณฺฐิตสิกฺขาปทวณฺณนา

23-24. Explanation of the Training Rule on Covering the Head

เตวีสจตุวีเสสุ โอคุณฺฐิโตติ สสีสํ ปารุโต.

In the twenty-third and twenty-fourth, `oguṇṭhito` means covered including the head.

๒๕. อุกฺกุฏิกสิกฺขาปทวณฺณนา

25. Explanation of the Training Rule on Squatting

ปญฺจวีเส อุกฺกุฏิกา วุจฺจติ ปณฺหิโย อุกฺขิปิตฺวา อคฺคปาเทเหว, อคฺคปาเท วา อุกฺขิปิตฺวา ปณฺหีหิเยว ภูมิยํ ผุสนฺตสฺส คมนํ, กรณวจนํ ปเนตฺถ วุตฺตลกฺขณเมว.

In the twenty-fifth, the walking of one who, having lifted the heels, touches the ground only with the tips of the feet, or who, having lifted the tips of the feet, touches the ground only with the heels, is called `ukkuṭikā`. Herein, the instrumental case has the very characteristic that has been stated.

๒๖. ปลฺลตฺถิกสิกฺขาปทวณฺณนา

26. Explanation of the Training Rule on Sitting Bound

ฉพฺพีเส [Pg.281] น ปลฺลตฺถิกายาติ หตฺถปลฺลตฺถิกาย วา ทุสฺสปลฺลตฺถิกาย วา น นิสีทิตพฺพํ. อนาทเรน นิสีทนฺตสฺส ทุกฺกฏํ, วาสูปคตสฺส ปน อิธาปิ ปุริเมสุ จ ทฺวาวีสจตุวีเสสุ อนาปตฺติ.

In the twenty-sixth, `na pallatthikāya` means one should not sit by binding with the hands or by binding with a cloth. For one sitting thus out of disrespect, there is a `dukkaṭa` offense. However, for one who has entered a dwelling, there is no offense here, and also in the previous twenty-second and twenty-fourth rules.

ฉพฺพีสติสารุปฺปสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the twenty-six appropriate training rules is concluded.

๒๗. สกฺกจฺจปฏิคฺคหณสิกฺขาปทวณฺณนา

27. Explanation of the Training Rule on Receiving with Respect

โภชนปฺปฏิสํยุตฺเตสุ ปฐเม สกฺกจฺจนฺติ สตึ อุปฏฺฐาเปตฺวา.

In the first of the rules connected with food, `sakkaccaṃ` means having established mindfulness.

๒๘. ปตฺตสญฺญีปฏิคฺคหณสิกฺขาปทวณฺณนา

28. Explanation of the Training Rule on Receiving with Perception of the Bowl

ทุติเย ปตฺเต สญฺญา ปตฺตสญฺญา, สา อสฺส อตฺถีติ ปตฺตสญฺญี, อตฺตโน ภาชเน อุปนิพทฺธสญฺญี หุตฺวาติ อตฺโถ.

In the second (rule): `patte saññā` is `pattasaññā` (perception of the bowl). Because that perception is his, he is `pattasaññī` (one with perception of the bowl). The meaning is: having a perception connected to one's own vessel.

๒๙. สมสูปกปฏิคฺคหณสิกฺขาปทวณฺณนา

29. Explanation of the Training Rule on Receiving an Equal Amount of Curry

ตติเย สมสูปโก นาม ยตฺถ มุคฺคมาเสหิ วา กุลตฺถาทีหิ วา กโต หตฺถหาริโย สูโป ภตฺตสฺส จตุตฺถภาคปฺปมาโณ โหติ, ตโต หิ อธิกํ คณฺหนฺตสฺส ทุกฺกฏํ. ฐเปตฺวา ปน สูปํ อวเสสา สพฺพาปิ สูเปยฺยพฺยญฺชนวิกติ รสรโส นาม โหติ, ตสฺมึ รสรเส, ญาตกานํ วา ปวาริตานํ วา อญฺญสฺสตฺถาย วา อตฺตโน ธเนน วา อิธ อนาปตฺติ.

In the third (rule): `samasūpaka` is the name for a situation wherein a curry made from mung beans, horse gram, or the like, a curry that can be taken by hand, is of the measure of a fourth part of the rice. Indeed, for one who takes more than that, there is a `dukkaṭa` offense. However, setting aside the curry, all remaining varieties of curry-accompaniments and sauces are called `rasarasa`. With regard to that `rasarasa`, there is no offense here when taking more from relatives, or from those who have invited, or for the sake of another, or with one's own wealth.

๓๐…เป…๓๒. สมติตฺติกสิกฺขาปทวณฺณนา

30…Pe…32. Explanation of the Training Rule on Receiving a Level Amount

จตุตฺเถ สมติตฺติกนฺติ สมปุณฺณํ สมภริตํ อธิฏฺฐานุปคปตฺตสฺส อนฺโตมุขวฏฺฏิเลขํ อนติกฺกมิตฺวา รจิตํ. ปิณฺฑปาตนฺติ ยํกิญฺจิ ยาวกาลิกํ. อนธิฏฺฐานุปเค ปน ยาวกาลิกํ ยามกาลิกาทีนิ จ ยตฺถกตฺถจิ ถูปีกตานิปิ วฏฺฏนฺติ, ยํ ปน ทฺวีสุ ปตฺเตสุ คเหตฺวา เอกํ ปูเรตฺวา วิหารํ หรติ, ยํ วา ปกฺขิปิยมานํ ปูวอุจฺฉุกฺขณฺฑผลาผลาทิ เหฏฺฐา โอโรหติ, ตกฺโกลวฏํสกาทโย วา อุปริ ฐเปตฺวา ทิยฺยนฺติ, ยญฺจ ปณฺเณ วา ถาลเก วา ปกฺขิปิตฺวา ปตฺตมตฺถเก ฐปิตํ โหติ, น ตํ ถูปีกตํ นาม, ตสฺมา ตํ สพฺพํ วฏฺฏติ. อิธ ปน คิลานสฺสาปิ อนาปตฺติ นตฺถิ, ตสฺมา เตนปิ สมติตฺติโกเยว [Pg.282] คเหตพฺโพ. สพฺพตฺถ ปน ปฏิคฺคเหตุเมว น วฏฺฏติ, ปฏิคฺคหิตํ ปน สุปฺปฏิคฺคหิตํ ปริภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ. ปญฺจมฉฏฺฐานิ วุตฺตนยาเนว.

In the fourth (rule): `samatittika` means evenly full, evenly filled, arranged without exceeding the inner rim-line of a bowl of a determined size. `Piṇḍapāta` means any foodstuff allowable for the limited time (`yāvakālika`). In a bowl that is not of a determined size, however, `yāvakālika` items, `yāmakālika` items (allowable for a watch of the night), and so on, are permissible even if heaped up anywhere. However, that which one takes in two bowls, fills one, and carries to the monastery; or that which, like cakes, sugarcane pieces, fruits small and large, sinks down when being placed in; or things like takkola-leaf ornaments are placed on top and given; and that which is put in a leaf or a small dish and placed on top of the bowl—that is not called 'heaped up'. Therefore, all that is permissible. Here, however, there is no exemption from offense even for a sick person; therefore, even he should accept only a level amount. In all cases, however, it is only the accepting that is not permissible; but what has been accepted, being well-accepted, is permissible to consume. The fifth and sixth are in the manner already stated.

๓๓-๓๔. สปทานสิกฺขาปทวณฺณนา

33-34. Explanation of the Training Rule on Going for Alms in Sequence

สตฺตเม สปทานนฺติ ตตฺถ ตตฺถ โอธึ อกตฺวา อนุปฏิปาฏิยา. โย ปน อญฺเญสํ วา เทนฺโต, อญฺญภาชเน วา อากิรนฺโต ตโต ตโต โอมสติ, ตสฺส, อุตฺตริภงฺคญฺจ อุปฺปฏิปาฏิยา คณฺหนฺตสฺสาปิ อิธ อนาปตฺติ. อฏฺฐมํ วุตฺตนยเมว.

In the seventh (rule), 'in sequence' (sapadāna) means without making a boundary here and there, but taking in due order. But, for a monk who, while giving to others or while pouring into another bowl, touches and takes from here and there, for him there is no offense; and also for one taking side-dishes out of sequence, there is no offense here. The eighth (rule) is as has been stated.

๓๕. ถูปกตสิกฺขาปทวณฺณนา

35. Explanation of the Training Rule on Heaping Up (Food)

นวเม ถูปกโตติ มตฺถกโต เวมชฺฌโตติ อตฺโถ. โย ปน ปริตฺตเก เสเส เอกโต สงฺกฑฺฒิตฺวา โอมทฺทิตฺวา ภุญฺชติ, ตสฺสาปิ อนาปตฺติ.

In the ninth (rule), 'heaped up' (thūpakata) means from the top or from the middle. But, for a monk who gathers the few remaining portions of rice together, presses down the top, and eats, for him also there is no offense.

๓๖. โอทนปฺปฏิจฺฉาทนสิกฺขาปทวณฺณนา

36. Explanation of the Training Rule on Covering Rice

ทสเม ยสฺส ภตฺตสามิกา มาฆาตสมยาทีสุ พฺยญฺชนํ ปฏิจฺฉาเทตฺวา เทนฺติ, โย จ น ภิยฺโยกมฺยตาย ปฏิจฺฉาเทติ, เตสํ อนาปตฺติ, คิลานสฺส ปน อนาคตตฺตา อาปตฺติเยว.

In the tenth (rule), for a monk to whom meal-providers give meat or fish curry covered over during times such as when it is proclaimed 'one must not kill'; and for a monk who does not cover it due to a desire for more—for them there is no offense. But for a sick person, because an exemption is not mentioned, there is indeed an offense.

๓๗. สูโปทนวิญฺญตฺติสิกฺขาปทวณฺณนา

37. Explanation of the Training Rule on Soliciting Curry and Rice

เอกาทสเม ญาตกานํ วา ปวาริตานํ วา อญฺญสฺสตฺถาย อตฺตโน ธเนนาติ อิทํ อนาปตฺติยํ อธิกํ.

In the eleventh (rule), the phrase 'for relatives, or for those who have invited, or for the sake of another, or with one's own wealth' is an addition in the section on non-offenses.

๓๘. อุชฺฌานสญฺญีสิกฺขาปทวณฺณนา

38. Explanation of the Training Rule on Being Perceptive of Faults

ทฺวาทสเม อุชฺฌาเน สญฺญา อุชฺฌานสญฺญา, สา อสฺส อตฺถีติ อุชฺฌานสญฺญี. อิธาปิ คิลาโน น มุจฺจติ, ‘‘ทสฺสามี’’ติ วา, ‘‘ทาเปสฺสามี’’ติ วา โอโลเกนฺตสฺส ปน, น อุชฺฌานสญฺญิสฺส จ อนาปตฺติ.

In the twelfth (rule): `ujjhāne saññā` is `ujjhānasaññā` (perception of fault-finding). Because he has this perception, he is an `ujjhānasaññī`. Here too, a sick person is not exempt. However, there is no offense for one who looks, thinking, “I will give,” or, “I will have someone give,” and for one who does not have the perception of fault-finding.

๓๙. กพฬสิกฺขาปทวณฺณนา

39. Explanation of the Training Rule on Morsels

เตรสเม นาติมหนฺตนฺติ มยูรณฺฑํ อติมหนฺตํ, กุกฺกุฏณฺฑํ อติขุทฺทกํ, เตสํ เวมชฺฌปฺปมาณํ. มูลขาทนียาทิเภเท ปน สพฺพขชฺชเก ผลาผเล จ อนาปตฺติ.

In the thirteenth (rule), 'not too large' means a peacock’s egg is too large, a hen’s egg is too small; the intermediate size between them is the proper measure. But, in the case of the category of root-edibles and so on, for all edibles, and for fruits small and large, there is no offense.

๔๐. อาโลปสิกฺขาปทวณฺณนา

40. Explanation of the Training Rule on Morsels

จุทฺทสเม [Pg.283] ปริมณฺฑลนฺติ อทีฆํ. อิธ ปน ขชฺชกผลาผเลหิ สทฺธึ อุตฺตริภงฺเคปิ อนาปตฺติ.

In the fourteenth (rule), 'round' means not elongated. But here, there is no offense with regard to edibles, fruits small and large, and also side-dishes.

๔๑-๔๒. อนาหฏสิกฺขาปทวณฺณนา

41-42. Explanation of the Training Rule on Not Bringing to the Mouth

ปนฺนรสเม อนาหเฏติ อนาหริเต, มุขทฺวารํ อสมฺปตฺเตติ อตฺโถ. โสฬสเม สพฺพหตฺถนฺติ สกลํ หตฺถํ.

In the fifteenth (rule), 'not brought' means not yet brought, that is, not yet having reached the entrance of the mouth. In the sixteenth (rule), 'the entire hand' means the whole hand.

๔๓. สกพฬสิกฺขาปทวณฺณนา

43. Explanation of the Training Rule on Speaking with a Morsel in the Mouth

สตฺตรสเม สกพเฬนาติ เอตฺถ ยตฺตเกน วจนํ อปริปุณฺณํ โหติ, ตตฺตเก สติ กเถนฺตสฺส อาปตฺติ. โย ปน ธมฺมํ กเถนฺโต หริฏกาทีนิ มุเข ปกฺขิปิตฺวา กเถติ, ยตฺตเกน วจนํ อปริปุณฺณํ น โหติ, ตตฺตเก มุขมฺหิ สติ วฏฺฏติ.

In the seventeenth (rule), herein regarding 'with a morsel in the mouth': for one who speaks while having a morsel in the mouth of such a size that speech is rendered incomplete, there is an offense. But as for one who teaches the Dhamma having placed myrobalan and so forth in the mouth, it is allowable when that which is in the mouth is of such a size that speech is not rendered incomplete.

๔๔. ปิณฺฑุกฺเขปกสิกฺขาปทวณฺณนา

44. Explanation of the Training Rule on Tossing Morsels

อฏฺฐารสเม ปิณฺฑุกฺเขปกนฺติ ปิณฺฑํ อุกฺขิปิตฺวา อุกฺขิปิตฺวา, อิธาปิ ขชฺชกผลาผเลสุ อนาปตฺติ.

In the eighteenth (rule), 'tossing up morsels' means repeatedly tossing up morsels. Here too, there is no offense regarding edibles and fruits small and large.

๔๕. กพฬาวจฺเฉทกสิกฺขาปทวณฺณนา

45. Explanation of the Training Rule on Breaking Off Morsels

เอกูนวีสติเม กพฬาวจฺเฉทกนฺติ กพฬํ อวจฺฉินฺทิตฺวา อวจฺฉินฺทิตฺวา, อิธ ขชฺชกผลาผเลหิ สทฺธึ อุตฺตริภงฺเคปิ อนาปตฺติ.

In the nineteenth (rule), 'breaking off a morsel' means repeatedly breaking off a morsel. Here, there is no offense regarding edibles, fruits small and large, and also side dishes.

๔๖. อวคณฺฑการกสิกฺขาปทวณฺณนา

46. Explanation of the Training Rule on Stuffing the Cheeks

วีสติเม อวคณฺฑการกนฺติ มกฺกโฏ วิย คณฺเฑ กตฺวา กตฺวา, อิธ ผลาผลมตฺตเก อนาปตฺติ.

In the twentieth (rule), 'stuffing the cheeks' means repeatedly stuffing the cheeks like a monkey. Here, there is no offense in the case of merely fruits small and large.

๔๗. หตฺถนิทฺธุนกสิกฺขาปทวณฺณนา

47. Explanation of the Training Rule on Shaking the Hand

เอกวีสติเม หตฺถนิทฺธุนกนฺติ หตฺถํ นิทฺธุนิตฺวา นิทฺธุนิตฺวา, อนาปตฺติยํ ปเนตฺถ ‘‘กจวรํ ฉฑฺเฑนฺโต หตฺถํ นิทฺธุนาตี’’ติ (ปาจิ. ๖๒๓) อิทํ อธิกํ.

In the twenty-first training rule, 'shaking the hand' means repeatedly shaking the hand. Here, in the section on no offense, this phrase 'while discarding rubbish, one shakes the hand' is additional.

๔๘. สิตฺถาวการกสิกฺขาปทวณฺณนา

48. Explanation of the Training Rule on Scattering Rice Grains

ทฺวาวีสติเม [Pg.284] สิตฺถาวการกนฺติ สิตฺถานิ อวกิริตฺวา อวกิริตฺวา, อิธาปิ ‘‘กจวรํ ฉฑฺเฑนฺโต สิตฺถํ ฉฑฺฑยตี’’ติ (ปาจิ. ๖๒๓) อิทํ อนาปตฺติยํ อธิกํ.

In the twenty-second training rule, 'scattering rice grains' means repeatedly scattering rice grains. Here also, in the section on no offense, this phrase 'while discarding rubbish, one discards rice grains' is additional.

๔๙. ชิวฺหานิจฺฉารกสิกฺขาปทวณฺณนา

49. Explanation of the Training Rule on Putting Out the Tongue

เตวีสติเม ชิวฺหานิจฺฉารกนฺติ ชิวฺหํ นิจฺฉาเรตฺวา นิจฺฉาเรตฺวา.

In the twenty-third training rule, 'putting out the tongue' means repeatedly putting out the tongue.

๕๐-๕๑. จปุจปุการกสิกฺขาปทวณฺณนา

50-51. Explanation of the Training Rule on Making Smacking Sounds

จตุวีสติเม จปุจปุการกนฺติ จปุ จปูติ เอวํ สทฺทํ กตฺวา กตฺวา. ปญฺจวีสติเมปิ เอเสว นโย.

In the twenty-fourth training rule, 'making smacking sounds' means repeatedly making a sound like 'capu capu'. In the twenty-fifth training rule also, this is the same method.

๕๒…เป…๕๔. หตฺถนิลฺเลหกาทิสิกฺขาปทวณฺณนา

52–54. Explanation of the Training Rules on Licking the Hand, and so forth

ฉพฺพีสติเม หตฺถนิลฺเลหกนฺติ หตฺถํ นิลฺเลหิตฺวา นิลฺเลหิตฺวา. ภุญฺชนฺเตน หิ องฺคุลิมตฺตมฺปิ นิลฺเลหิตุํ น วฏฺฏติ. ฆนยาคุผาณิตปายาสาทิเก ปน องฺคุลีหิ คเหตฺวา องฺคุลิโย มุเข ปเวเสตฺวา ภุญฺชิตุํ วฏฺฏติ, สตฺตวีสติมอฏฺฐวีสติเมสุปิ เอเสว นโย. ตสฺมา เอกงฺคุลิยาปิ ปตฺโต น นิลฺเลหิตพฺโพ, เอกโอฏฺโฐปิ จ ชิวฺหาย น นิลฺเลหิตพฺโพ, โอฏฺฐมํเสหิ เอว ปน คเหตฺวา อนฺโต ปเวเสตุํ วฏฺฏติ.

In the twenty-sixth rule, 'licking the hand' means repeatedly licking the hand. Indeed, while eating, it is not permissible to lick even a finger’s worth. However, with thick gruel, molasses, milk-rice, and so forth, it is permissible to take them with the fingers and insert the fingers into the mouth to eat. The same principle applies to the twenty-seventh and twenty-eighth rules. Therefore, the bowl should not be scraped even with a single finger, nor should even one lip be licked with the tongue. However, it is permissible to take food with the lips themselves and bring it inside the mouth.

๕๕. สามิสสิกฺขาปทวณฺณนา

55. Explanation of the Training Rule on Soiled Hands

เอกูนตึสติเม น สามิเสนาติ เอตํ ปฏิกูลวเสน ปฏิกฺขิตฺตํ, ตสฺมา สงฺฆิกมฺปิ ปุคฺคลิกมฺปิ คิหิสนฺตกมฺปิ อตฺตโน สนฺตกมฺปิ สงฺโขปิ สราวกมฺปิ ถาลกมฺปิ น คเหตพฺพเมว, คณฺหนฺตสฺส ทุกฺกฏํ. สเจ ปน หตฺถสฺส เอกเทโส อามิสมกฺขิโต น โหติ, เตน ปเทเสน คเหตุํ วฏฺฏติ, อิธ ‘‘โธวิสฺสามีติ วา, โธวาเปสฺสามีติ วา ปฏิคฺคณฺหาตี’’ติ (ปาจิ. ๖๓๑) อิทํ อนาปตฺติยํ อธิกํ.

In the twenty-ninth rule, 'not with a soiled hand' means that this is prohibited due to its repulsiveness. Therefore, neither communal property, nor personal property, nor a layperson’s property, nor one’s own property—whether a conch, a small bowl, or a plate—should be taken at all. For one who takes it, there is an offense of wrong-doing. However, if a part of the hand is not smeared with food, it is permissible to take it with that part. Here, this phrase 'one accepts it thinking, "I will wash it," or, "I will have it washed"' is additional in the section on no offense.

๕๖. สสิตฺถกสิกฺขาปทวณฺณนา

56. Explanation of the Training Rule on [Water] with Rice Grains

ตึสติเม ‘‘อุทฺธริตฺวา วา ภินฺทิตฺวา วา ปฏิคฺคเห วา นีหริตฺวา วา ฉฑฺเฑตี’’ติ อิทํ อนาปตฺติยํ อธิกํ. ตตฺถ อุทฺธริตฺวา วาติ สิตฺถานิ อุทกโต [Pg.285] อุทฺธริตฺวา, เอกสฺมึ ฐาเน ราสึ กตฺวา อุทกํ ฉฑฺเฑติ. ภินฺทิตฺวา วาติ สิตฺถานิ ภินฺทิตฺวา อุทกคติกานิ กตฺวา ฉฑฺเฑติ. ปฏิคฺคเห วาติ ปฏิคฺคเหน ปฏิจฺฉนฺตานํ ปฏิคฺคเห ฉฑฺเฑติ. นีหริตฺวาติ พหิ นีหริตฺวา ฉฑฺเฑติ, เอวํ ฉฑฺเฑนฺตสฺส อนาปตฺติ.

In the thirtieth rule, this phrase 'discards it after lifting out, or breaking up, or in a receptacle, or taking it outside' is additional in the section on no offense. Therein, 'after lifting out' means lifting the rice grains out of the water, making a pile in one place, and discarding the water. 'After breaking up' means breaking up the rice grains, making them go with the water, and discarding them. 'In a receptacle' means discarding it into the receptacle of those who are receiving it with a receptacle. 'After taking it outside' means taking it outside and discarding it. For one who discards it in this way, there is no offense.

ตึสโภชนปฺปฏิสํยุตฺตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Thirty Training Rules Connected with Meals is concluded.

๕๗. ฉตฺตปาณิสิกฺขาปทวณฺณนา

57. Explanation of the Training Rule on One with an Umbrella in Hand

ธมฺมเทสนาปฏิสํยุตฺเตสุ ปฐเม ยํกิญฺจิ ฉตฺตํ ปาณิมฺหิ อสฺสาติ ฉตฺตปาณิ. โส ตํ ฉตฺตํ ยตฺถกตฺถจิ สรีราวยเว ฐเปตฺวาปิ ยาว หตฺเถน น มุญฺจติ, ตาวสฺส ธมฺมํ เทเสตุํ น วฏฺฏติ. สเจ ปนสฺส อญฺโญ ฉตฺตํ ธาเรติ, ปสฺเส วา ฐิตํ โหติ, หตฺถโต อปคตมตฺเต ฉตฺตปาณิ นาม น โหติ, ตสฺส เทเสตุํ วฏฺฏติ. ธมฺมปริจฺเฉโท เจตฺถ ปทโสธมฺเม วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺโพ.

In the first of the training rules connected with teaching the Dhamma, 'one with an umbrella in hand' is so called because there is some kind of umbrella in his hand. As long as he does not release that umbrella from his hand, even if he has placed it on any part of his body, it is not permissible to teach him the Dhamma. However, if another person holds the umbrella for him, or if it is placed at his side, as soon as it has left his hand, he is no longer called 'one with an umbrella in hand,' and it is permissible to teach him. And here, the demarcation of the Dhamma should be understood only in the way explained in the Padasodhamma training rule.

๕๘-๕๙. ทณฺฑปาณิสิกฺขาปทวณฺณนา

58-59. Explanation of the Training Rule on One with a Staff in Hand

ทุติเย ทณฺโฑ นาม มชฺฌิมสฺส ปุริสสฺส จตุหตฺถปฺปมาโณ, ทณฺฑปาณิภาโว ปนสฺส ฉตฺตปาณิมฺหิ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺโพ. ตติเยปิ เอเสว นโย. อสึ สนฺนหิตฺวา ฐิโตปิ หิ สตฺถปาณิสงฺขฺยํ น คจฺฉติ.

In the second, a 'staff' is one of the measure of four cubits for a man of medium build. Furthermore, his state of being 'one with a staff in hand' should be understood only in the way explained in the section on 'one with an umbrella in hand.' In the third also, this is the same method. Indeed, even one who stands having girded on a sword is not counted as 'one with a weapon in hand.'

๖๐. อาวุธปาณิสิกฺขาปทวณฺณนา

60. Explanation of the Training Rule on One with a Weapon in Hand

จตุตฺเถ สพฺพาปิ ธนุวิกติ สทฺธึ สรวิกติยา อาวุธนฺติ เวทิตพฺพา, ตสฺมา สทฺธึ วา สเรน ธนุํ คเหตฺวา, สุทฺธธนุํ วา สุทฺธสรํ วา สชิยธนุํ วา นิชฺชิยธนุํ วา คเหตฺวา ฐิตสฺส วา นิสินฺนสฺส วา ธมฺมํ เทเสตุํ น วฏฺฏติ. สเจ ปนสฺส ธนุ ขนฺเธปิ ปฏิมุกฺกํ โหติ, ยาว น คณฺหาติ, ตาว วฏฺฏติ.

In the fourth, all kinds of bows together with various kinds of arrows should be known as 'weapons.' Therefore, it is not permissible to teach the Dhamma to one who is standing or sitting having taken a bow together with an arrow, or a bare bow, or a bare arrow, or a strung bow, or an unstrung bow. However, if a bow is slung even on his shoulder, it is permissible as long as he does not take it in hand.

๖๑-๖๒. ปาทุกสิกฺขาปทวณฺณนา

61-62. Explanation of the Training Rule on Sandals

ปญฺจเม ปาทุการุฬฺหสฺสาติ ฉตฺตทณฺฑเก องฺคุลนฺตริกํ อปฺปเวเสตฺวา เกวลํ อกฺกนฺตสฺส วา, ปเวเสตฺวา ฐานวเสน ปฏิมุกฺกสฺส วา. ฉฏฺเฐปิ เอเสว [Pg.286] นโย. อิธ ปน ยฺวายํ ปณฺหิกพนฺธํ โอมุญฺจิตฺวา ฐานวเสน ‘‘โอมุกฺโก’’ติ วุจฺจติ, ตสฺสาปิ น วฏฺฏติ.

In the fifth, regarding 'one wearing sandals': this applies to one who merely treads on them without inserting the space between the toes into the toe-peg, or to one who, having inserted it, has put them on by way of standing. In the sixth also, this is the same method. Here, however, for that person who, having put on the heel-strap, is called 'one who has them on' by way of standing, for him also it is not permissible.

๖๓. ยานสิกฺขาปทวณฺณนา

63. Explanation of the Training Rule on Vehicles

สตฺตเม สเจปิ ทฺวีหิ ชเนหิ หตฺถสงฺฆาเฏน คหิโต, สาฏเก วา ฐเปตฺวา วํเสน วยฺหติ, อยุตฺเต วา วยฺหาทิเก ยาเน วิสงฺขริตฺวา วา ฐปิเต จกฺกมตฺเตปิ นิสินฺโน โหติ, ยานคโตตฺเวว สงฺขํ คจฺฉติ. สเจ ปน ทฺเวปิ เอกยาเน นิสินฺนา โหนฺติ, วฏฺฏติ. วิสุํ นิสินฺเนสุปิ อุจฺเจ ยาเน นิสินฺเนน นีเจ นิสินฺนสฺส เทเสตุํ วฏฺฏติ, สมปฺปมาเณปิ วฏฺฏติ, ตถา ปุริเม นิสินฺเนน ปจฺฉิเม นิสินฺนสฺส. ปจฺฉิเม ปน อุจฺจตเรปิ นิสินฺเนน เทเสตุํ น วฏฺฏติ.

In the seventh training rule: Even if one is held by two people with their hands joined together, or is placed on a cloth and carried by a bamboo pole, or is seated in an unyoked vehicle such as a cart, or is seated on just a wheel that has been dismantled and set aside, one is counted as being 'in a vehicle.' However, if both are seated in the same vehicle, it is permissible. Even when seated in separate vehicles, it is permissible for one seated in a high vehicle to teach one seated in a low vehicle; it is also permissible if they are of equal measure, and similarly for one seated in the front vehicle to teach one seated in the back vehicle. However, it is not permissible for one seated in the back vehicle, even if it is higher, to teach.

๖๔. สยนสิกฺขาปทวณฺณนา

64. Explanation of the Training Rule on Beds

อฏฺฐเม สยนคตสฺสาติ อนฺตมโส กฏสารเกปิ ปกติภูมิยมฺปิ นิปนฺนสฺส อุจฺเจปิ มญฺเจ วา ปีเฐ วา ภูมิปฺปเทเส วา ฐิเตน นิสินฺเนน วา เทเสตุํ น วฏฺฏติ. สยนคเตน ปน สยนคตสฺส อุจฺจตเร วา สมปฺปมาเณ วา นิปนฺเนน เทเสตุํ วฏฺฏติ. นิปนฺเนน ปน ฐิตสฺส วา นิสินฺนสฺส วา นิปนฺนสฺส วา, นิสินฺเนน จ ฐิตสฺส วา นิสินฺนสฺส วา, ฐิเตน ฐิตสฺเสว วฏฺฏติ.

In the eighth rule, 'to one who is on a bed' means: to one lying down, at the very least on a straw mat or on the natural ground, it is not permissible for one who is standing or sitting—even on a high bed, chair, or spot on the ground—to teach. However, for one who is on a bed, it is permissible to teach another who is on a bed while lying down on a higher bed or one of equal measure. Furthermore, for one who is lying down, it is permissible to teach one who is standing, sitting, or lying down; for one who is sitting, it is permissible to teach one who is standing or sitting; and for one who is standing, it is permissible to teach only one who is standing.

๖๕. ปลฺลตฺถิกสิกฺขาปทวณฺณนา

65. Explanation of the Training Rule on Sitting with Knees Clasped

นวเม หตฺถปลฺลตฺถิกาทีสุ ยาย กายจิ นิสินฺนสฺส เทเสตุํ น วฏฺฏติ.

In the ninth [rule]: It is not allowable to teach a person sitting in any posture whatsoever, such as clasping the knees with the hands and so forth.

๖๖. เวฐิตสิกฺขาปทวณฺณนา

66. Explanation of the Training Rule on Wrapping the Head

ทสเม เวฐิตสีสสฺสาติ ทุสฺสเวเฐน วา โมฬิอาทีหิ วา ยถา เกสนฺโต น ทิสฺสติ, เอวํ เวฐิตสีสสฺส, เตเนวสฺส อนาปตฺติยํ ‘‘เกสนฺตํ วิวราเปตฺวา เทเสตี’’ติ (ปาจิ. ๖๔๓) วุตฺตํ.

In the tenth [rule]: ‘To one with a wrapped head’ means to one whose head is wrapped with a wrapping cloth, a turban, a topknot-cover, or the like, in such a way that the end of the hair is not visible. For that very reason, in the non-offense clause of this rule, it is said: ‘Having had the end of the hair uncovered, one may teach.’

๖๗. โอคุณฺฐิตสิกฺขาปทวณฺณนา

67. Explanation of the Training Rule on Covering the Head

เอกาทสเม โอคุณฺฐิตสีสสฺสาติ สสีสํ ปารุตสฺส, อนาปตฺติยํ ปเนตฺถ ‘‘สีสํ วิวราเปตฺวา เทเสตี’’ติ (ปาจิ. ๖๔๔) อธิกํ.

In the eleventh [rule]: ‘To one with a covered head’ means to one who has covered the body together with the head. Here, in the non-offense clause, the phrase ‘having had the head uncovered, one may teach’ is additional.

๖๘. ฉมาสิกฺขาปทวณฺณนา

68. Explanation of the Training Rule on Sitting on the Ground

ทฺวาทสเม [Pg.287] ฉมายํ นิสีทิตฺวาติ ภูมิยํ นิสีทิตฺวา. อาสเนติ อนฺตมโส วตฺถมฺปิ ติณานิปิ สนฺถริตฺวา นิสินฺนสฺส.

In the twelfth [rule]: ‘Having sat on the ground’ means having sat on the earth. ‘On a seat’ means to one who is sitting having spread out, at the very least, a cloth or grasses.

๖๙. นีจาสนสิกฺขาปทวณฺณนา

69. Explanation of the Training Rule on a Low Seat

เตรสเม อุจฺเจ อาสเนติ อนฺตมโส ภูมิปฺปเทเสปิ อุนฺนตปฺปเทเส นิสินฺนสฺส.

In the thirteenth [rule]: ‘On a high seat’ means to one who is sitting, at the very least, on an elevated spot on the ground.

๗๐. ฐิตสิกฺขาปทวณฺณนา

70. Explanation of the Training Rule on Standing

จุทฺทสเม น ฐิโต นิสินฺนสฺสาติ สเจ เถรสฺส อุปฏฺฐานํ คนฺตฺวา ฐิตํ ทหรํ อาสเน นิสินฺโน มหาเถโร ปญฺหํ ปุจฺฉติ, น กเถตพฺพํ. คารเวน ปน เถรํ ‘‘อุฏฺฐหิตฺวา ปุจฺฉา’’ติ วตฺตุํ น สกฺกา, ตสฺมา ‘‘ปสฺเส ฐิตสฺส ภิกฺขุโน กเถสฺสามี’’ติ กเถตุํ วฏฺฏติ.

In the fourteenth [rule], regarding ‘not standing to one who is seated’: if a great elder, seated on a seat, asks a question to a junior monk who is standing, having gone to attend on the elder, it should not be answered. However, out of respect, it is not possible to say to the elder, ‘Stand up and ask.’ Therefore, it is permissible to answer with the thought, ‘I will answer the bhikkhu who is standing beside.’

๗๑. ปจฺฉโตคมนสิกฺขาปทวณฺณนา

71. Explanation of the Training Rule on Walking Behind

ปนฺนรสเม สเจ ปุรโต คจฺฉนฺโต ปญฺหํ ปุจฺฉติ, ตสฺส ตํ อกเถตฺวา ‘‘ปจฺฉิมสฺส ภิกฺขุโน กเถสฺสามี’’ติ กเถตพฺพํ. สทฺธึ อุคฺคหิตธมฺมํ ปน สชฺฌายิตุํ, สมธุเรน วา คจฺฉนฺตสฺส กเถตุํ วฏฺฏติ.

In the fifteenth [rule], if a person walking in front asks a question, one should not answer him but should answer with the thought, ‘I will answer the bhikkhu who is behind.’ However, it is permissible to recite the Dhamma learned together, or to speak to one who is walking abreast.

๗๒. อุปฺปเถนคมนสิกฺขาปทวณฺณนา

72. Explanation of the Training Rule on Walking on a Side Path

โสฬสเม น อุปฺปเถนาติ เอตฺถ สเจ ทฺเวปิ สกฏมคฺคสฺมึ เอเกกจกฺกปเถน วา อุปฺปเถน วา สมธุรํ คจฺฉนฺติ, วฏฺฏติ.

In the sixteenth [rule], regarding ‘not by a side path’: if two are walking on a cart path, each on a separate wheel track or on a side path, it is permissible if they walk abreast.

๗๓. ฐิโตอุจฺจารสิกฺขาปทวณฺณนา

73. Explanation of the Training Rule on Defecating While Standing

สตฺตรสเม ‘‘อสญฺจิจฺจา’’ติ อนาปตฺติยํ สเจ ปฏิจฺฉนฺนฏฺฐานํ คจฺฉนฺตสฺส สหสา อุจฺจาโร วา ปสฺสาโว วา นิกฺขมติ, อสญฺจิจฺจ กโต นาม โหติ.

In the seventeenth [rule], ‘unintentionally’ in the non-offense clause means that if, while going to a concealed place, feces or urine suddenly comes out, it is considered done unintentionally.

๗๔. หริเตอุจฺจารสิกฺขาปทวณฺณนา

74. Explanation of the Training Rule on Defecating on Greenery

อฏฺฐารสเม ยมฺปิ ชีวมานรุกฺขสฺส มูลํ ปถวิยํ ทิสฺสมานํ คจฺฉติ, สาขา วา ภูมิลคฺคา คจฺฉติ, สพฺพํ หริตสงฺขาตเมว. ขนฺเธ นิสีทิตฺวา ปน อปฺปหริตฏฺฐาเน [Pg.288] ปาเตตุํ วฏฺฏติ. สเจ อปฺปหริตฏฺฐานํ โอโลเกนฺตสฺเสว สหสา นิกฺขมติ, คิลานฏฺฐาเน ฐิโต โหติ, ‘‘อปฺปหริเต กโต หริตํ โอตฺถรตี’’ติ (ปาจิ. ๖๕๒) อิทเมตฺถ อนาปตฺติยํ อธิกํ. ตตฺถ สเจปิ อปฺปหริตํ อลภนฺเตน ติณณฺฑุปกํ วา ปลลณฺฑุปกํ วา ฐเปตฺวา กโต ปจฺฉา หริตํ โอตฺถรติ, วฏฺฏติเยว. เขเฬน เจตฺถ สิงฺฆาณิกาปิ สงฺคหิตา.

In the eighteenth [rule], even if the root of a living tree is visible extending on the ground, or a branch extends touching the ground, it is all considered ‘greenery.’ However, it is permissible to sit on the trunk and relieve oneself in a place without greenery. If it comes out suddenly while one is just looking for a place without greenery, one is considered to be in the category of a sick person. The ruling ‘what is done in a place without greenery but then covers the greenery’ is an additional case of non-offense here. In that case, even if one who cannot find a place without greenery does it after placing a coil of grass or a coil of straw, and it afterwards covers the greenery, it is still permissible. And here, with saliva, nasal mucus is also included.

๗๕. อุทเกอุจฺจารสิกฺขาปทวณฺณนา

75. Explanation of the Training Rule on Defecating in Water

เอกูนวีสติเม น อุทเกติ เอตํ ปริโภคอุทกเมว สนฺธาย วุตฺตํ, วจฺจกุฏิสมุทฺทาทิอุทเกสุ ปน อปริโภเคสุ อนาปตฺติ. เทเว วสฺสนฺเต สมนฺตโต อุทโกเฆ ชาเต อนุทกฏฺฐานํ อลภนฺเตน อุทเก กาตุํ วฏฺฏติ, อิธาปิ ‘‘ถเล กโต อุทกํ โอตฺถรตี’’ติ (ปาจิ. ๖๕๔) อิทํ อนาปตฺติยํ อธิกํ, เสสํ สพฺพสิกฺขาปเทสุ อุตฺตานเมว.

In the nineteenth [rule], the statement ‘not in water’ was spoken in reference only to water that is suitable for use. However, there is no offense regarding water that is not suitable for use, such as in latrines, oceans, and so forth. When it is raining and a flood of water has arisen all around, it is allowable for one who cannot find a place without water to relieve oneself in the water. Here also, this [phrase] ‘what is done on dry ground but is covered by water’ is an additional [allowance] in the [clause of] no offense. The rest is clear in all the training rules.

สมุฏฺฐานาทิทีปนตฺถาย ปเนตฺถ อิทํ ปกิณฺณกํ – อุชฺชคฺฆิกอุจฺจาสทฺทปฺปฏิสํยุตฺตานิ จตฺตาริ, สกพเฬน มุเขน พฺยาหรณํ เอกํ, ฉมานีจาสนนิสินฺนฐิตปจฺฉโตคมนอุปฺปถคมนปฺปฏิสํยุตฺตานิ ปญฺจาติ อิมานิ ทส สิกฺขาปทานิ สมนุภาสนสมุฏฺฐานานิ, เอเกกเมตฺถ กิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, โลกวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, อกุสลจิตฺตํ, ทุกฺขเวทนํ. สูโปทนวิญฺญตฺติสิกฺขาปทํ เถยฺยสตฺถสมุฏฺฐานํ, กิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, โลกวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, อกุสลจิตฺตํ, ทุกฺขเวทนํ. ฉตฺตปาณิทณฺฑปาณิสตฺถปาณิอาวุธปาณิปาทุกาอุปาหนยานสยนปลฺลตฺถิกเวฐิตโอคุณฺฐิตนามกานิ เอกาทส ธมฺมเทสนาสมุฏฺฐานานิ, กิริยากิริยานิ, สญฺญาวิโมกฺขานิ, สจิตฺตกานิ, โลกวชฺชานิ, วจีกมฺมานิ, อกุสลจิตฺตานิ, ทุกฺขเวทนานิ. เสสานิ เตปณฺณาส ปฐมปาราชิกสมอุฏฺฐานาทิเภทานีติ.

For the purpose of explaining the origins and so forth, here is this miscellaneous section: The four training rules connected with boisterous laughter and loud noise; the one training rule on speaking with a mouthful of food; and the five training rules connected with the ground, a low seat, standing, walking behind, and walking on a side-path—these ten training rules have their origin in formal admonition. Herein, each one is an action, is perception-release, is intentional, is worldly blame, is a bodily action, is a verbal action, is with an unwholesome mind, and is with painful feeling. The training rule on soliciting curry and rice has its origin in the treatise on theft; it is an action, is perception-release, is intentional, is worldly blame, is a bodily action, is a verbal action, is with an unwholesome mind, and is with painful feeling. The eleven [rules] named: with an umbrella in hand, with a staff in hand, with an implement in hand, with a weapon in hand, with sandals on, with shoes on, in a vehicle, lying down, squatting, with the head wrapped, and with the head covered, have their origin in teaching the Dhamma. They are actions and non-actions, are perception-releases, are intentional, are worldly blame, are verbal actions, are with unwholesome minds, and are with painful feelings. The remaining fifty-three have various origins, beginning with the origin of the first Pārājika offense.

เอกูนวีสติธมฺมเทสนาปฏิสํยุตฺตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the nineteen training rules connected with the teaching of the Dhamma is concluded.

กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

In the Kaṅkhāvitaraṇī, the Commentary on the Pātimokkha,

เสขิยวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the Sekhiya rules is concluded.

อธิกรณสมถวณฺณนา

The Explanation of the Settlement of Disputes

อธิกรณสมเถสุ [Pg.289] สตฺตาติ เตสํ คณนปริจฺเฉโท. อธิกรณานิ สเมนฺติ วูปสเมนฺตีติ อธิกรณสมถา. อุทฺเทสํ อาคจฺฉนฺตีติ อาปตฺตาธิกรณสงฺขาตาสุ จ อวเสสาธิกรณตฺตยปจฺจยาสุ จ อาปตฺตีสุ ปริสุทฺธภาวํ ปุจฺฉนตฺถํ อุทฺทิสิตพฺพตํ อาคจฺฉนฺติ. อุปฺปนฺนุปฺปนฺนานนฺติ อุปฺปนฺนานํ อุปฺปนฺนานํ. อธิกรณานนฺติ วิวาทาธิกรณํ อนุวาทาธิกรณํ อาปตฺตาธิกรณํ กิจฺจาธิกรณนฺติ อิเมสํ จตุนฺนํ. สมถาย วูปสมายาติ สมนตฺถญฺเจว วูปสมนตฺถญฺจ สมฺมุขาวินโย ทาตพฺโพ…เป… ติณวตฺถารโกติ อิเม สตฺต สมถา ทาตพฺพา. ตตฺรายํ วินิจฺฉโย – อธิกรเณสุ ตาว ‘‘ธมฺโม’’ติ วา, ‘‘อธมฺโม’’ติ วา อฏฺฐารสหิ วตฺถูหิ วิวทนฺตานํ ภิกฺขูนํ โย วิวาโท, อิทํ วิวาทาธิกรณํ นาม. สีลวิปตฺติยา วา อาจารทิฏฺฐิอาชีววิปตฺติยา วา อนุวทนฺตานํ โย อนุวาโท อุปวทนา เจว โจทนา จ, อิทํ อนุวาทาธิกรณํ นาม. มาติกาย อาคตา ปญฺจ, วิภงฺเค ทฺเวติ สตฺตปิ อาปตฺติกฺขนฺธา อาปตฺตาธิกรณํ, นาม. ยํ สงฺฆสฺส อปโลกนาทีนํ จตุนฺนํ กมฺมานํ กรณํ, อิทํ กิจฺจาธิกรณํ นาม.

In 'settlements of legal questions,' the word 'seven' is the term defining their number. They settle and appease legal questions; therefore, they are called 'settlements of legal questions.' As for 'they come up for recitation,' this means that offenses—both those designated as legal questions concerning offenses and those that are causes for the remaining three types of legal questions—come to be recited for the purpose of inquiring into the state of purity. 'Of those that have arisen, arisen' means of those that have arisen, arisen. 'Of legal questions' means of these four: a legal question concerning disputes, a legal question concerning accusations, a legal question concerning offenses, and a legal question concerning duties. 'For settlement and for appeasement' means for the purpose of settling and for the purpose of appeasing. The 'in the presence' procedure should be applied... (and so on)... the covering over with grass. Thus, these seven settlements should be applied. Herein, this is the analysis: Firstly, among the legal questions, whatever dispute there is of monks disputing based on the eighteen grounds, saying 'This is Dhamma' or 'This is not-Dhamma,' this is called a legal question concerning disputes. Whatever accusation—which is both censure and a formal charge—there is of those who accuse another based on a failure in virtue, a failure in conduct, a failure in view, or a failure in livelihood, this is called a legal question concerning accusations. The five groups of offenses that come in the Mātikā and the two in the Vibhaṅga—thus, all seven groups of offenses are called a legal question concerning offenses. Whatever performance of the four formal acts, beginning with the act of announcement, is done by the Saṅgha, this is called a legal question concerning duties.

ตตฺถ วิวาทาธิกรณํ (จูฬว. ๒๒๘) ทฺวีหิ สมเถหิ สมฺมติ สมฺมุขาวินเยน จ เยภุยฺยสิกาย จ, สมฺมุขาวินเยเนว สมฺมมานํ ยสฺมึ วิหาเร อุปฺปนฺนํ, ตสฺมึเยว วา, อญฺญตฺถ วูปสเมตุํ คจฺฉนฺตานํ อนฺตรามคฺเค วา, ยตฺถ คนฺตฺวา สงฺฆสฺส นิยฺยาติตํ, ตตฺถ สงฺเฆน วา วูปสเมตุํ อสกฺโกนฺเต ตตฺเถว อุพฺพาหิกาย สมฺมตปุคฺคเลหิ วา วินิจฺฉิตํ สมฺมติ, เอวํ สมฺมมาเน จ ปน ตสฺมึ ยา สงฺฆสมฺมุขตา ธมฺมสมฺมุขตา วินยสมฺมุขตา ปุคฺคลสมฺมุขตา อยํ สมฺมุขาวินโย นาม. ตตฺถ จ การกสงฺฆสฺส สงฺฆสามคฺคิวเสน สมฺมุขีภาโว สงฺฆสมฺมุขตา, สเมตพฺพสฺส วตฺถุโน ภูตตา ธมฺมสมฺมุขตา, ยถา ตํ สเมตพฺพํ, ตเถวสฺส สมนํ วินยสมฺมุขตา, โย จ วิวทติ, เยน จ วิวทติ, เตสํ อุภินฺนํ อตฺถปจฺจตฺถิกานํ สมฺมุขีภาโว ปุคฺคลสมฺมุขตา. อุพฺพาหิกาย วูปสมเน ปเนตฺถ สงฺฆสมฺมุขตา ปริหายติ, เอวํ ตาว สมฺมุขาวินเยเนว สมฺมติ.

Among these, a legal question concerning disputes is settled by two settlements: by the 'in the presence' procedure and by the 'majority decision' procedure. When being settled by the 'in the presence' procedure alone, a legal question that has arisen in a certain monastery is settled either in that very monastery, or on the way for those going to settle it elsewhere, or, having gone to a place where it is handed over to the Saṅgha, it is decided and settled there either by the Saṅgha, or—the Saṅgha being unable to settle it—right there by individuals appointed through arbitration. Furthermore, when it is being settled in this way, that which is the presence of the Saṅgha, the presence of the Dhamma, the presence of the Vinaya, and the presence of the individuals—this is called the 'in the presence' procedure. And among these: the presence of the acting Saṅgha by way of the Saṅgha's harmony is the presence of the Saṅgha; the factual nature of the matter to be settled is the presence of the Dhamma; the settling of it in just the way it should be settled is the presence of the Vinaya; the presence of both those litigants—the one who disputes and the one with whom one disputes—is the presence of the individuals. In a settlement by arbitration, however, the presence of the Saṅgha is lacking. Thus, for now, it is settled by the 'in the presence' procedure alone.

สเจ [Pg.290] ปเนวมฺปิ น สมฺมติ, อถ นํ อุพฺพาหิกาย สมฺมตา ภิกฺขู ‘‘น มยํ สกฺโกม วูปสเมตุ’’นฺติ สงฺฆสฺเสว นิยฺยาเตนฺติ, ตโต สงฺโฆ ปญฺจงฺคสมนฺนาคตํ ภิกฺขุํ สลากคฺคาหาปกํ สมฺมนฺนิตฺวา เตน คุฬฺหกวิวฏฺฏกสกณฺณชปฺปเกสุ ตีสุ สลากคฺคาเหสุ อญฺญตรวเสน สลากํ คาเหตฺวา สนฺนิปติตปริสาย ธมฺมวาทีนํ เยภุยฺยตาย ยถา เต ธมฺมวาทิโน วทนฺติ, เอวํ วูปสนฺตํ อธิกรณํ สมฺมุขาวินเยน จ เยภุยฺยสิกาย จ วูปสนฺตํ โหติ. ตตฺถ สมฺมุขาวินโย วุตฺตนโย เอว, ยํ ปน เยภุยฺยสิกกมฺมสฺส กรณํ. อยํ เยภุยฺยสิกา นาม, เอวํ วิวาทาธิกรณํ ทฺวีหิ สมเถหิ สมฺมติ.

But if it is not settled even in this way, then the monks appointed by arbitration hand it over to the Saṅgha itself, saying, 'We are not able to settle it.' Thereupon, the Saṅgha, having appointed a monk endowed with five qualities as a distributor of voting tickets, has the voting tickets taken by him in one of the three ways: secretly, openly, or by whispering in the ear. In the assembled company, due to the majority of the speakers of Dhamma, the legal question is settled according to how those speakers of Dhamma speak. Thus, the legal question is settled by the 'in the presence' procedure and by the 'majority decision' procedure. Therein, the 'in the presence' procedure is just as has been explained. But the carrying out of the act of majority decision—this is called 'majority decision.' In this way, a legal question concerning disputes is settled by two settlements.

อนุวาทาธิกรณํ (จูฬว. ๒๓๖) จตูหิ สมเถหิ สมฺมติ สมฺมุขาวินเยน จ สติวินเยน จ อมูฬฺหวินเยน จ ตสฺสปาปิยสิกาย จ. สมฺมุขาวินเยเนว สมฺมมานํ โย จ อนุวทติ, ยญฺจ อนุวทติ, เตสํ วจนํ สุตฺวา สเจ กาจิ อาปตฺติ นตฺถิ, อุโภ ขมาเปตฺวา, สเจ อตฺถิ, ‘‘อยํ นาเมตฺถ อาปตฺตี’’ติ เอวํ วินิจฺฉิตํ วูปสมฺมติ, ตตฺถ สมฺมุขาวินยลกฺขณํ วุตฺตนยเมว. ยทา ปน ขีณาสวสฺส ภิกฺขุโน อมูลิกาย สีลวิปตฺติยา อนุทฺธํสิตสฺส สติวินยํ ยาจมานสฺส สงฺโฆ ญตฺติจตุตฺเถน กมฺเมน สติวินยํ เทติ, ตทา สมฺมุขาวินเยน จ สติวินเยน จ วูปสนฺตํ โหติ, ทินฺเน ปน สติวินเย ปุน ตสฺมึ ปุคฺคเล กสฺสจิ อนุวาโท น รุหติ. ยทา อุมฺมตฺตโก ภิกฺขุ อุมฺมาทวเสน คเต อสฺสามณเก อชฺฌาจาเร ‘‘สรตายสฺมา เอวรูปึ อาปตฺติ’’นฺติ ภิกฺขูหิ โจทิยมาโน ‘‘อุมฺมตฺตเกน เม, อาวุโส, เอตํ กตํ, นาหํ ตํ สรามี’’ติ ภณนฺโตปิ ภิกฺขูหิ โจทิยมาโนว ปุน อโจทนตฺถาย อมูฬฺหวินยํ ยาจติ, สงฺโฆ จสฺส ญตฺติจตุตฺเถน กมฺเมน อมูฬฺหวินยํ เทติ. ตทา สมฺมุขาวินเยน จ อมูฬฺหวินเยน จ วูปสนฺตํ โหติ, ทินฺเน ปน อมูฬฺหวินเย ปุน ตสฺมึ ปุคฺคเล กสฺสจิ ตปฺปจฺจยา อนุวาโท น รุหติ.

A legal question concerning accusation is settled by four settlements: by the 'in the presence' procedure, by settlement through recollection, by a verdict of past insanity, and by the procedure for one who is of a bad character. When settling is done by the 'in the presence' procedure alone, after hearing the statements of whoever accuses and whoever is accused, if there is no offense, both should be made to ask for forgiveness. If there is an offense, it is settled once it has been decided, “This is such-and-such an offense here.” Therein, the characteristic of the 'in the presence' procedure is as previously explained. But when a monk whose defilements are destroyed, having been accused of a groundless moral failure, requests the settlement through recollection, the Saṅgha grants him the settlement through recollection by a formal act with a motion and three announcements. Then it is settled by both the 'in the presence' procedure and settlement through recollection. Once the settlement through recollection is granted, no further accusation against that individual can arise. When a monk who is insane, due to his insanity, has committed a transgression unbecoming of a monk, and is accused by the monks, saying, “Venerable sir, do you remember such an offense?”—even while saying, “Friends, this was done by me while insane, I do not remember it”—he is still being accused by the monks and requests the verdict of past insanity for the purpose of not being accused again. The Saṅgha grants him the verdict of past insanity by a formal act with a motion and three announcements. Then it is settled by both the 'in the presence' procedure and the verdict of past insanity. Once the verdict of past insanity is granted, no further accusation against that individual on that account can arise.

ยทา ปน ปาราชิเกน วา ปาราชิกสามนฺเตน วา โจทิยมานสฺส อญฺเญนญฺญํ ปฏิจรโต ปาปุสฺสนฺนตาย ปาปิยสฺส ปุคฺคลสฺส ‘‘สจายํ อจฺฉินฺนมูโล ภวิสฺสติ, สมฺมา วตฺติตฺวา โอสารณํ ลภิสฺสติ, สเจ ฉินฺนมูโล, สยเมวสฺส นาสนา ภวิสฺสตี’’ติ มญฺญมาโน สงฺโฆ ญตฺติจตุตฺเถน [Pg.291] กมฺเมน ตสฺสปาปิยสิกํ กมฺมํ กโรติ, ตทา สมฺมุขาวินเยน จ ตสฺสปาปิยสิกาย จ วูปสนฺตํ โหติ, เอวํ อนุวาทาธิกรณํ จตูหิ สมเถหิ สมฺมติ.

However, when a very wicked person, being accused of a pārājika offense or an offense bordering on pārājika, covers up one thing with another due to an abundance of evil deeds, the Saṅgha, thinking, 'If this one is not severed at the root, having conducted himself properly, he will obtain rehabilitation; if he is severed at the root, his destruction will come about by itself,' performs the tassapāpiyasikakamma against him by a formal act with a motion and three announcements. At that time, it is settled by the 'in the presence' procedure and by the tassapāpiyasikā. Thus, a legal question concerning accusation is settled by four settlements.

อาปตฺตาธิกรณํ (จูฬว. ๒๓๙) ตีหิ สมเถหิ สมฺมติ สมฺมุขาวินเยน จ ปฏิญฺญาตกรเณน จ ติณวตฺถารเกน จ. ตสฺส สมฺมุขาวินเยเนว วูปสโม นตฺถิ, ยทา ปน เอกสฺส วา ภิกฺขุโน, นิสฺสคฺคิยวณฺณนายํ วุตฺตนเยน สงฺฆคณมชฺเฌสุ วา ภิกฺขุ ลหุกํ อาปตฺตึ เทเสติ, ตทา อาปตฺตาธิกรณํ สมฺมุขาวินเยน จ ปฏิญฺญาตกรเณน จ วูปสมฺมติ. ตตฺถ สมฺมุขาวินเย ตาว โย จ เทเสติ, ยสฺส จ เทเสติ, เตสํ สมฺมุขีภาโว ปุคฺคลสมฺมุขตา, เสสํ วุตฺตนยเมว. ปุคฺคลสฺส จ คณสฺส จ เทสนากาเล สงฺฆสมฺมุขตา ปริหายติ.

A legal issue concerning an offense is settled by three settlements: by the procedure-in-presence, by acting on an admission, and by the covering over with grass. For it, there is no settlement by the procedure-in-presence alone. However, when a bhikkhu confesses a light offense to a single bhikkhu, or in the midst of the Saṅgha or a group according to the method stated in the explanation of the Nissaggiya, then the legal issue concerning an offense is settled by the procedure-in-presence and by acting on an admission. Therein, in the procedure-in-presence, the state of being face-to-face of both the one who confesses and the one to whom he confesses is the presence of the person; the rest is as has been stated. At the time of confession to a person or to a group, the presence of the Saṅgha lapses.

ยา ปเนตฺถ ‘‘อหํ, ภนฺเต, อิตฺถนฺนามํ อาปตฺตึ อาปนฺโน’’ติ จ, ‘‘ปสฺสสี’’ติ, ‘‘อาม ปสฺสามี’’ติ จ ปฏิญฺญา, ตาย ‘‘อายตึ สํวเรยฺยาสี’’ติ กรณํ ปฏิญฺญาตกรณํ นาม. สงฺฆาทิเสเส ปริวาสาทิยาจนา ปฏิญฺญา, ปริวาสาทีนํ ทานํ ปฏิญฺญาตกรณํ นาม. ทฺเวปกฺขชาตา ปน ภณฺฑนการกา ภิกฺขู พหุํ อสฺสามณกํ อชฺฌาจารํ จริตฺวา ปุน ลชฺชิธมฺเม อุปฺปนฺเน ‘‘สเจ มยํ อิมาหิ อาปตฺตีหิ อญฺญมญฺญํ กริสฺสาม, สิยาปิ ตํ อธิกรณํ กกฺขฬตฺถาย วาฬตฺถาย สํวตฺเตยฺยา’’ติ อญฺญมญฺญํ อาปตฺติยา การาปเน โทสํ ทิสฺวา ยทา ติณวตฺถารกกมฺมํ กโรนฺติ, ตทา อาปตฺตาธิกรณํ สมฺมุขาวินเยน จ ติณวตฺถารเกน จ สมฺมติ. ตตฺร หิ ยตฺตกา หตฺถปาสูปคตา ‘‘น เมตํ ขมตี’’ติ เอวํ ทิฏฺฐาวิกมฺมํ อกตฺวา นิทฺทมฺปิ โอกฺกมนฺตา โหนฺติ, สพฺเพสํ ฐเปตฺวา ถุลฺลวชฺชญฺจ คิหิปฺปฏิสํยุตฺตญฺจ สพฺพาปตฺติโย วุฏฺฐหนฺติ, เอวํ อาปตฺตาธิกรณํ ตีหิ สมเถหิ สมฺมติ.

Herein, the admission which is: 'Venerable sir, I have committed such-and-such an offense,' and when asked, 'Do you see it?' one replies, 'Yes, I see it'—the acting upon that admission by saying, 'You should restrain yourself in the future,' is called 'acting on an admission.' In the case of a Saṅghādisesa offense, the request for probation and so forth is the admission; the granting of probation and so forth is called 'acting on an admission.' Furthermore, when bhikkhus who have formed two factions and are quarrelsome, having engaged in much unmonk-like misconduct, later develop a sense of shame and, seeing the fault in dealing with each other concerning the offenses—thinking, 'If we deal with each other concerning these offenses, this legal issue might lead to harshness and violence'—perform the act of covering over with grass, then the legal issue concerning an offense is settled by the procedure-in-presence and by the covering over with grass. For in that case, for as many bhikkhus as are within arm's reach—who do not make a declaration of their view, such as, 'This is not agreeable to me,' and even for those who are falling asleep—for all of them, setting aside gross offenses and those connected with householders, all offenses are lifted. Thus, a legal issue concerning an offense is settled by three settlements.

กิจฺจาธิกรณํ (จูฬว. ๒๔๒) เอเกน สมเถน สมฺมติ สมฺมุขาวินเยเนว. อิติ อิมานิ จตฺตาริ อธิกรณานิ ยถานุรูปํ อิเมหิ สตฺตหิ สมเถหิ สมฺมนฺติ, เตน วุตฺตํ ‘‘อุปฺปนฺนุปฺปนฺนานํ อธิกรณานํ สมถาย วูปสมาย สมฺมุขาวินโย [Pg.292] ทาตพฺโพ…เป… ติณวตฺถารโก’’ติ. อยเมตฺถ วินิจฺฉยนโย, วิตฺถาโร ปน สมถกฺขนฺธเก อาคโตเยว, วินิจฺฉโยปิสฺส สมนฺตปาสาทิกายํ วุตฺโต.

A legal issue concerning duties is settled by one settlement alone: by the procedure-in-presence. Thus, these four legal issues are settled, as is appropriate, by these seven settlements. Therefore, it was said: 'For the settling and pacifying of legal issues that have arisen, the procedure-in-presence is to be applied... and so on... the covering over with grass.' This is the method of judgment here; the detailed account, however, is already found in the Samathakkhandhaka, and its judgment is also stated in the Samantapāsādikā.

ตตฺถายสฺมนฺเต ปุจฺฉามิ, กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธาติ เตสุ สตฺตสุ อธิกรณสมเถสุ กจฺจิตฺถ ปริสุทฺธา, นตฺถิ โว กิญฺจิ สมเถหิ วูปสเมตพฺพนฺติ ปุจฺฉามิ, เอเตน สพฺพาปตฺตีหิ ปริสุทฺธภาโว ปุจฺฉิโต โหติ.

Therein, I ask the venerable ones: 'Are you pure in this matter?' This means: regarding those seven settlements of legal issues, are you pure in this matter? Is there nothing for you that ought to be pacified by the settlements? Thus I ask. By this, the state of being pure from all offenses is asked about.

อุทฺทิฏฺฐํ โข อายสฺมนฺโต นิทานนฺติอาทิ นิคมนวจนํ. ตตฺถ เอตฺตกนฺติ เอตฺตกํ สิกฺขาปทํ. สุตฺตาคตนฺติ สุตฺเต ปาติโมกฺเข อาคตํ. สุตฺตปริยาปนฺนนฺติ ตตฺเถว อนฺโตคธํ. อนฺวทฺธมาสํ อุทฺเทสํ อาคจฺฉตีติ อทฺธมาเส อทฺธมาเส อุโปสถวเสน อุทฺทิสิตพฺพตํ อาคจฺฉติ. สมคฺเคหีติ กายสามคฺคิวเสน สมคฺเคหิ. สมฺโมทมาเนหีติ จิตฺตสามคฺคิวเสน เอกชฺฌาสยตาย สุฏฺฐุ โมทมาเนหิ. อวิวทมาเนหีติ อฏฺฐารสสุ วิวาทวตฺถูสุ อญฺญตรวเสนาปิ อวิวทมาเนหิ. สิกฺขิตพฺพนฺติ ตํ ตํ สิกฺขาปทํ อวีติกฺกมนฺเตหิ อธิสีลสิกฺขา สมฺปาเทตพฺพา. อนฺตรนฺตรา ปน ยํ น วุตฺตํ, ตํ สพฺพํ ปุริเม ปุริเม สิกฺขาปเท วุตฺตตฺตา เจว อุตฺตานตฺถตฺตา จาติ.

The words beginning with 'Venerable ones, the Nidāna has been recited' are the concluding statement. Therein, 'so much' means this amount of training rules. 'Come down in the Sutta' means it has come in the Pātimokkha called the Sutta. 'Included in the Sutta' means it is included right there. 'Comes up for recitation every half-month' means that every half-month, by way of the Uposatha, it comes to be recited. 'In harmony' means in harmony by way of bodily accord. 'Rejoicing together' means rejoicing greatly by way of mental accord, by being of a single intention. 'Without dispute' means without disputing by way of any one of the eighteen grounds for dispute. 'Should be trained in' means that by not transgressing each particular training rule, the training in higher virtue should be fulfilled. As for whatever has not been stated in between, all of that is omitted because it has been stated in the preceding training rules and because its meaning is plain.

อธิกรณสมถวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Settlement of Legal Issues is concluded.

กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

In the Kaṅkhāvitaraṇī, the Explanation of the Pātimokkha,

ภิกฺขุปาติโมกฺขวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Bhikkhu Pātimokkha is concluded.

นโม ตสฺส ภควโต อรหโต สมฺมสมฺพุทฺธสฺส

Homage to the Blessed One, the Arahant, the Perfectly Self-Enlightened One.

ภิกฺขุนีปาติโมกฺขวณฺณนา

Explanation of the Bhikkhunī Pātimokkha

ปาราชิกกณฺโฑ

The Chapter on Offenses Entailing Defeat

ภิกฺขุนีนํ หิตตฺถาย, ปาติโมกฺขํ ปกาสยิ;

ยํ นาโถ, ตสฺส ทาเนโส, สมฺปตฺโต วณฺณนากฺกโม.

The Pātimokkha which the Lord declared for the welfare of the bhikkhunīs—the turn for its explanation has now duly arrived.

สาธารณปาราชิกํ

The Shared Offense Entailing Defeat

๑…เป…๔. เมถุนธมฺมสิกฺขาปทวณฺณนา

1–4. Explanation of the Training Rule Concerning Sexual Intercourse

ตตฺถ [Pg.293] สุณาตุ เมติอาทีนํ ภิกฺขุปาติโมกฺขวณฺณนายํ วุตฺตนเยเนว อตฺโถ เวทิตพฺโพ. เกวลญฺหิ, ภนฺเต, อยฺเยติอาทิวเสน ตสฺมิญฺจ อิธ จ อภิลาปมตฺตเมว ลิงฺคเภทมตฺตญฺจ วิเสโส. ยสฺมา จ ภิกฺขุนิยา สิกฺขาปจฺจกฺขานํ นาม นตฺถิ, ตสฺมา ภิกฺขุนีนํ ‘‘สิกฺขาสาชีวสมาปนฺนา สิกฺขํ อปจฺจกฺขาย ทุพฺพลฺยํ อนาวิกตฺวา’’ติ อวตฺวา ยา ปน ภิกฺขุนี ฉนฺทโส เมถุนํ ธมฺมํ ปฏิเสเวยฺยาติ วุตฺตํ. ตตฺถ ฉนฺทโสติ เมถุนราคปฺปฏิสํยุตฺเตน ฉนฺเทน เจว รุจิยา จ. ฉนฺเท ปน อสติ พลกฺกาเรน ปธํสิตาย อนาปตฺติ, ตสฺมา ยา ปริปุณฺณูปสมฺปทา ภิกฺขุนี มนุสฺสามนุสฺสติรจฺฉานชาตีสุ ปุริสอุภโตพฺยญฺชนกปณฺฑกานํ ยสฺส กสฺสจิ สชีวสฺส วา นิชฺชีวสฺส วา สนฺถตสฺส วา อสนฺถตสฺส วา อกฺขายิตสฺส วา เยภุยฺเยน อกฺขายิตสฺส วา องฺคชาตสฺส อตฺตโน วจฺจมคฺคปสฺสาวมคฺคมุเขสุ ตีสุ ยตฺถกตฺถจิ สนฺถเต วา อสนฺถเต วา ปกติวาเตน อสํผุฏฺเฐ อลฺโลกาเส อนฺตมโส ติลผลมตฺตมฺปิ ปเทสํ ฉนฺทโส ปเวเสติ, ปเรน วา ปเวสิยมานา ปเวสนปวิฏฺฐฏฺฐิตอุทฺธรเณสุ ยํกิญฺจิ สาทิยติ, อยํ ปาราชิกา โหติ. เสสเมตฺถ อิโต ปเรสุ จ สาธารณสิกฺขาปเทสุ วุตฺตนยานุสาเรเนว เวทิตพฺพํ.

Herein, the meaning of the words beginning with 'suṇātu me' should be understood in the same way as explained in the commentary on the Bhikkhu Pātimokkha. Indeed, the only difference between that and this is merely the verbal expression, by way of 'bhante', 'ayye', and so on, and merely the difference in gender. And since for a bhikkhunī there is no such thing as renouncing the training, therefore, for bhikkhunīs, without saying 'having undertaken the training and livelihood, without renouncing the training, without having declared weakness,' it is said: 'Whatever bhikkhunī... willingly engages in sexual intercourse.' Therein, 'willingly' means with desire and with consent connected to lust for sexual intercourse. However, when there is no desire, for one who has been assaulted by force, there is no offense. Therefore, if any fully ordained bhikkhunī willingly inserts the male organ of any male, hermaphrodite, or eunuch among the species of humans, non-humans, or animals—whether of a living being or a lifeless one, whether covered or uncovered, whether uneaten or mostly uneaten—into any one of her own three passages—the passage for excrement, the passage for urine, or the mouth—in a moist place not touched by the natural wind, inserting a spot even as small as a sesame seed, whether that spot is covered or uncovered; or, while it is being inserted by another, consents to any of the acts of insertion, having been inserted, remaining, or withdrawal—this one is defeated. The remainder here and in the subsequent shared training rules should be understood in accordance with the method already explained.

อสาธารณปาราชิกํ

The Unshared Pārājikas

๕. อุพฺภชาณุมณฺฑลิกาสิกฺขาปทวณฺณนา

5. Commentary on the Training Rule Concerning the Area Above the Knees

อสาธารเณสุ [Pg.294] ปน จตุนฺนํ ตาว ปาราชิกานํ ปฐเม อวสฺสุตาติ กายสํสคฺคราเคน ตินฺตา, กิลินฺนาติ อตฺโถ. ทุติยปเทปิ เอเสว นโย. ปุริสปุคฺคลสฺสาติ กายสํสคฺคํ สมาปชฺชิตุํ วิญฺญุสฺส มนุสฺสชาติกสฺส ปุริสสงฺขาตสฺส ปุคฺคลสฺส. อธกฺขกนฺติ อตฺตโน อกฺขกานํ อโธ. อุพฺภชาณุมณฺฑลนฺติ ชาณุมณฺฑลานํ อุปริ, เอตฺถ จ อุพฺภกปฺปรมฺปิ อุพฺภชาณุมณฺฑเลเนว สงฺคหิตํ. อามสนนฺติ อามชฺชนํ ผุฏฺโฐกาสํ อนติกฺกมิตฺวา ตตฺเถว สงฺฆฏฺฏนํ. ปรามสนนฺติ อิโต จิโต จ สญฺจรณํ. คหณนฺติ คหิตมตฺตํ. ฉุปนนฺติ อสงฺฆฏฺเฏตฺวา ผุฏฺฐมตฺตํ. ปฏิปีฬนนฺติ องฺเค คเหตฺวา นิปฺปีฬนํ. สาทิเยยฺยาติ ยา ภิกฺขุนี อตฺตโน ยถาปริจฺฉินฺเน กาเย ปุริสสฺส เอตํ อามสนาทึ สาทิยติ, สยํ วา ปน เตน กาเยน ปุริสสฺส ยํกิญฺจิ กายปฺปเทสํ สาทยมานา ฉุปติ, อยํ อุพฺภชาณุมณฺฑลิกา นาม ปาราชิกาติ อยเมตฺถ สงฺเขโป.

Now, among the uncommon training rules, first, regarding the first of the four Pārājikas: `avassutā` means 'moistened' or 'soaked' by lust for bodily contact; this is the meaning. The same method applies to the second term as well. `Purisapuggalassa` refers to a person called a man, of the human species, who is knowledgeable and capable of engaging in bodily contact. `Adhakkhakaṃ` means below one's own collarbones. `Ubbhajāṇumaṇḍalaṃ` means above the kneecaps; and here, the area above the elbow is also included by the word `ubbhajāṇumaṇḍala`. `Āmasana` means intense rubbing and forceful contact within that same area of touch without going beyond it. `Parāmasana` means moving the contact around from here to there. `Gahaṇa` means the mere act of grasping. `Chupana` means the mere act of touching without forceful contact. `Paṭipīḷana` means grasping the limbs and squeezing. `Sādiyeyya` means: whichever bhikkhunī consents to this touching, etc., by a man on her own body as defined, or she herself, while taking pleasure, touches any part of a man's body with that defined part of her body—this one commits a Pārājika offense named Ubbhajāṇumaṇḍalikā. This is the summary here.

‘‘นิทานํ ปุคฺคลํ วตฺถุ’’นฺติอาทิเก (กงฺขา. อฏฺฐ. ปฐมปาราชิกวณฺณนา) เตน วิตฺถารวินิจฺฉเย ยสฺมา สพฺพาเนว อสาธารณปญฺญตฺติโย โหนฺติ, ตสฺมา อิโต ปฏฺฐาย สนฺตึ อนุปญฺญตฺตึ วตฺวา สาธารณปญฺญตฺตีติ วา อสาธารณปญฺญตฺตีติ วา น วกฺขาม, อาณตฺติยํ ยตฺถ อาณตฺติ นตฺถิ, ตตฺถ กิญฺจิ อวตฺวา ยตฺถ อตฺถิ, ตตฺเถว วกฺขาม, วิปตฺติวิจารณา วุตฺตาเยว.

In the detailed analysis of such topics as 'The origin, the person, the object,' because all the training rules are indeed uncommon formulations, therefore, from this training rule onwards, after stating the existing supplementary formulation, we will no longer say whether it is a 'common formulation' or an 'uncommon formulation.' Regarding the injunction, where there is no injunction, we will say nothing, and we will speak only where there is one. The investigation of failures has already been stated.

อวเสสํ ปน สพฺพตฺถ วตฺตพฺพํ, ตยิทํ วุจฺจติ, อิทํ ตาว สิกฺขาปทํ สาวตฺถิยํ สุนฺทรีนนฺทํ อารพฺภ กายสํสคฺคํ สมาปชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เอกโตอวสฺสุเต ยถาปริจฺฉินฺเนน กาเยน ปุริสสฺส กายํ, อุภโตอวสฺสุเตปิ กาเยน กายปฺปฏิพทฺธํ, ยถาปริจฺฉินฺนกายปฺปฏิพทฺเธน วา อวเสสกาเยน วา ตสฺส กายํ อามสนฺติยา ถุลฺลจฺจยํ, ยกฺขเปตปณฺฑกติรจฺฉานคตมนุสฺสวิคฺคหานํ อุภโตอวสฺสุเต ยถาปริจฺฉินฺเนน กาเยน กายํ อามสนฺติยาปิ ถุลฺลจฺจยํ, สเจ ปน ปุริสสฺส กายสํสคฺคราโค นตฺถิ, ปาราชิกกฺเขตฺเตปิ ถุลฺลจฺจยเมว. อวเสเส ปน กายปฺปฏิพทฺเธน กายปฺปฏิพทฺธาทิเภเท, เมถุนราคเคหสิตเปเมสุ จ สพฺพตฺถ ทุกฺกฏํ. อสญฺจิจฺจ, อสฺสติยา, อชานนฺติยา, อสาทิยนฺติยา[Pg.295], อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. องฺคานิ สมุฏฺฐานาทีนิ จ ภิกฺขุปาติโมกฺเข กายสํสคฺเค วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพานีติ.

But the remaining conclusive statement should be stated in all cases. That is stated as follows: First, this training rule was laid down in Sāvatthī concerning Sundarīnandā on the occasion of engaging in bodily contact. When there is lust on one side, for a bhikkhunī who touches a man's body with a specifically defined part of her body; and even when there is lust on both sides, for a bhikkhunī who touches an object connected to the body with her body, or touches his body with a specifically defined object connected to her body or with the rest of her body, there is a thullaccaya offense. In the case of a yakkha, peta, paṇḍaka, animal, or human form, when there is lust on both sides, for a bhikkhunī who touches a body with a specifically defined part of her body, there is also a thullaccaya offense. But if the man has no lust for bodily contact, even in a case that would be a pārājika offense, it is only a thullaccaya offense. But in the remaining cases, in the various instances such as touching an object connected to the body with an object connected to the body, and in cases of lust related to sexual intercourse and affection based on the household life, in all these there is a dukkaṭa offense. There is no offense for one who acts unintentionally, for one who is unmindful, for one who is unknowing, for one who does not consent, and for one who is insane, and so on. The factors, origins, and so on, should be understood according to the method stated in the Bhikkhu Pātimokkha for the training rule on bodily contact.

อุพฺภชาณุมณฺฑลิกาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the Ubbhajāṇumaṇḍalikā training rule is concluded.

๖. วชฺชปฺปฏิจฺฉาทิกาสิกฺขาปทวณฺณนา

6. Commentary on the Training Rule Concerning the Concealment of a Fault

ทุติเย คณสฺสาติ อญฺญาสํ ภิกฺขุนีนํ. ฐิตาติ สลิงฺเค ฐิตา. จุตาติ กาลงฺกตา. นาสิตาติ ลิงฺคนาสนาย สยํ วา นฏฺฐา, อญฺเญหิ วา นาสิตา. อวสฺสฏาติ ติตฺถายตนํ สงฺกนฺตา. ปุพฺเพวาหํ อยฺเย อญฺญาสินฺติ อิทํ ตสฺสา วจนกาลทสฺสนํ, สลิงฺเค ฐิตาย ปน ปาราชิกภาวํ ญตฺวา ‘‘น ทานิ นํ กสฺสจิ อาโรเจสฺสามี’’ติ ธุเร นิกฺขิตฺตมตฺเตเยว อยํ วชฺชปฺปฏิจฺฉาทิกา นาม ปาราชิกา โหตีติ.

In the second rule, 'of the group' means 'of other bhikkhunīs'. 'Remaining' means remaining in her own characteristic. 'Departed' means deceased. 'Destroyed' means her characteristic has been destroyed, either by herself or by others. 'Gone forth' means she has gone over to the sphere of the sectarians. The statement 'Previously, venerable lady, I knew...' indicates the time of her speaking. But, having known that a bhikkhunī remaining in her own characteristic has committed a pārājika offense, just at the moment of abandoning the responsibility, thinking, 'Now I will not report this matter to anyone,' this bhikkhunī becomes one who has committed the pārājika offense called 'concealer of a fault'.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ เนวอตฺตนาปฏิโจทนา นคณสฺส อาโรจนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสเมตฺถ สปฺปาณกวคฺคมฺหิ ทุฏฺฐุลฺลาปตฺติปฺปฏิจฺฉาทนสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ. ตตฺร หิ ปาจิตฺติยํ, อิธ ปาราชิกนฺติ อยเมว วิเสโส, เสสํ ตาทิสเมวาติ.

This rule was established in Sāvatthī concerning Thullanandā, on the grounds of neither reproving the offender by oneself nor informing the group. The rest here should be understood according to the method stated in the training rule concerning the concealment of a grave offense in the Sappāṇaka Vagga. Indeed, there, it is a pācittiya; here, it is a pārājika—this alone is the difference. The rest is just the same.

วชฺชปฺปฏิจฺฉาทิกาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the Training Rule Concerning the Concealment of a Fault is concluded.

๗. อุกฺขิตฺตานุวตฺติกาสิกฺขาปทวณฺณนา

7. Commentary on the Training Rule Concerning Following One Who Has Been Suspended

ตติเย อุกฺขิตฺตนฺติ อาปตฺติยา อทสฺสนาทีสุ อุกฺขิตฺตํ. ธมฺเมนาติ ภูเตน วตฺถุนา. วินเยนาติ โจเทตฺวา สาเรตฺวา. สตฺถุสาสเนนาติ อิธาปิ โจเทตฺวา สาเรตฺวา กรณเมว สตฺถุสาสนํ นาม. อนาทรนฺติ เยน สงฺเฆน อุกฺเขปนิยกมฺมํ กตํ, ตสฺมึ วา, ตตฺถ ปริยาปนฺนคเณ วา เอกปุคฺคเล วา ตสฺมึ วา กมฺเม อาทรวิรหิตํ, สมฺมาวตฺตนาย อวตฺตมานนฺติ อตฺโถ. อปฺปฏิการนฺติ ปฏิการรหิตํ, อโนสาริตนฺติ อตฺโถ. อกตสหายนฺติ เอกกมฺมาทิเก สํวาเส สห อยนภาเวน สมานสํวาสกา ภิกฺขู สหายา นาม, ยสฺส ปน โส สํวาโส เตหิ สทฺธึ นตฺถิ น เตน เต สหายา กตา โหนฺติ[Pg.296], อิติ โส อกตสหาโย นาม, ตํ อกตสหายํ, สมานสํวาสกภาวํ อนุปคตนฺติ อตฺโถ. ตมนุวตฺเตยฺยาติ ตํ อุกฺขิตฺตกํ อุกฺขิตฺตกภาเวเยว ฐิตํ ภิกฺขุํ ยา ภิกฺขุนี ยํทิฏฺฐิโก โส โหติ, ตาย ทิฏฺฐิยา คหณภาเวน อนุวตฺเตยฺย. สา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนีหิ สงฺฆเภทสิกฺขาปทาทีสุ วุตฺตนเยน วิสุํ สงฺฆมชฺเฌ จ วุจฺจมานา ตํ วตฺถุํ อปฺปฏินิสฺสชฺชนฺตี สมนุภาสนกมฺมปริโยสาเน อุกฺขิตฺตานุวตฺติกา นาม ปาราชิกา โหตีติ.

In the third, 'suspended' means suspended on account of not seeing an offense and so on. 'By the Dhamma' means with a true matter. 'By the Vinaya' means having reproved and having reminded. 'By the Teacher's instruction' here also means the act of reproving and reminding is called the Teacher's instruction. 'Disrespectful' means lacking respect for the Sangha that performed the act of suspension, or for a group included therein, or for a single individual, or for that act itself; the meaning is not conducting oneself properly. 'Without making amends' means without remedy; the meaning is not having been reinstated. 'Without companions' means: monks who have the same communion by being together in a single formal act and so on are called companions. However, for whichever monk that communion with them does not exist, companions are not made by him with them. Therefore, he is called 'one without companions.' The meaning is not having entered into the state of having the same communion. 'She would follow him' means: whichever bhikkhunī would follow that monk who has been suspended and remains in the state of being suspended, by way of adopting whatever view he holds. That bhikkhunī, being addressed by the bhikkhunīs separately and in the midst of the Sangha according to the method stated in the training rule on schism in the Sangha and so on, and not relinquishing that matter, at the conclusion of the formal act of admonishment, is called 'one who follows the suspended' and becomes subject to a pārājika offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ อุกฺขิตฺตานุวตฺตนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ญตฺติยา ทุกฺกฏํ, ทฺวีหิ กมฺมวาจาหิ ทฺเว ถุลฺลจฺจยา, ‘‘ยสฺสา นกฺขมติ, สา ภาเสยฺยา’’ติ เอวํ ยฺย-การปฺปตฺตาย ตติยกมฺมวาจาย ปาราชิกํ, อธมฺมกมฺเม ติกทุกฺกฏํ, เสสํ สงฺฆเภทสิกฺขาปทาทีสุ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ.

It was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā, regarding the matter of following one who has been suspended. For the motion, there is a dukkaṭa offense. For the two formal announcements, there are two thullaccaya offenses. By the third formal announcement, which has reached the 'yya' sound with the phrase 'Whoever is not in agreement, let her speak,' there is a pārājika offense. In an unlawful act, there are three dukkaṭa offenses. The rest should be understood in the same way as stated in the training rules concerning schism in the Sangha and so on.

อุกฺขิตฺตานุวตฺติกาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the Training Rule Concerning Following One Who Has Been Suspended is concluded.

๘. อฏฺฐวตฺถุกาสิกฺขาปทวณฺณนา

8. The Commentary on the Training Rule Concerning the Eight Items

จตุตฺเถ อวสฺสุตาติ โลกสฺสาทมิตฺตสนฺถววเสน กายสํสคฺคราเคน ตินฺตา. อยเมว หิ อตฺโถ สีหฬมาติกาฏฺฐกถายํ วุตฺโต, สมนฺตปาสาทิกายํ (ปาจิ. อฏฺฐ. ๖๗๕) ปนสฺส วิจารณา กตา, ทุติยปเทปิ เอเสว นโย. ปุริสปุคฺคลสฺส หตฺถคฺคหณํ วาติอาทีสุ ปน ยํ ปุริสปุคฺคเลน หตฺเถ คหณํ กตํ, ตํ ‘‘ปุริสปุคฺคลสฺส หตฺถคฺคหณ’’นฺติ วุตฺตํ, เอเสว นโย สงฺฆาฏิกณฺณคฺคหเณปิ. หตฺถคฺคหณนฺติ เอตฺถ จ ยสฺส กสฺสจิ อปาราชิกกฺเขตฺตภูตสฺส องฺคสฺส คหณํ หตฺถคฺคหณํ, ยสฺส กสฺสจิ นิวตฺถสฺส วา ปารุตสฺส วา คหณํ สงฺฆาฏิกณฺณคฺคหณํ. สนฺติฏฺเฐยฺย วาติอาทีสุ กายสํสคฺคสงฺขาตสฺส อสทฺธมฺมสฺส ปฏิเสวนตฺถาย ปุริสสฺส หตฺถปาเส สนฺติฏฺเฐยฺย วา, ตตฺถ ฐิตา สลฺลเปยฺย วา, ปุริเสน วา ‘‘อิตฺถนฺนามํ ฐานํ อาคจฺฉา’’ติ วุตฺตา ตํ สงฺเกตํ คจฺเฉยฺย, ตสฺส วา ปุริสสฺส อพฺภาคมนํ สาทิเยยฺย, เยน เกนจิ วา ปฏิจฺฉนฺนํ โอกาสํ [Pg.297] ปวิเสยฺย, ปุริสสฺส หตฺถปาเส ฐตฺวา กายํ อุปสํหเรยฺยาติ เอวมตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ. อยมฺปิ ปาราชิกาติ ยถา ปุริมาโย, เอวํ อยมฺปิ ภิกฺขุนี เอตสฺส กายสํสคฺคสงฺขาตสฺส อสทฺธมฺมสฺส ปฏิเสวนตฺถาย เอตานิ อฏฺฐ วตฺถูนิ ปฏิปาฏิยา วา อุปฺปฏิปาฏิยา วา ปูเรตฺวา อฏฺฐวตฺถุกา นาม ปาราชิกา โหตีติ.

In the fourth, 'lustful' means tainted by means of worldly-pleasing friendships and by lust for bodily contact. This very meaning is indeed stated in the Sinhalese Mātikā Commentary; however, its analysis is made in the Samantapāsādikā. This same principle applies to the second word as well. Regarding 'or the grasping of the hand by a male person' and so on, whatever grasping is done on the hand by a male person, that is called 'the grasping of the hand by a male person'. This same principle applies to 'in the grasping of the corner of the outer robe' as well. And here, in the text 'grasping of the hand', the grasping of any limb that is not a ground for a pārājika offense is 'grasping of the hand'. The grasping of any lower garment that is worn or upper robe that is draped is 'grasping of the corner of the outer robe'. In 'she might stand' and so on, the meaning should be understood thus: for the purpose of engaging in the unrighteous conduct known as bodily contact, she might stand within a man's arm's reach; or, standing there, she might converse; or, having been told by a man, 'Come to such-and-such a place,' she might go to that appointed place; or she might consent to that man's approach; or she might enter a concealed place by some means; or, standing within a man's arm's reach, she might bring her body near. As for 'This one too is subject to a pārājika offense': just as the former bhikkhunīs, so too this bhikkhunī, for the purpose of engaging in this unrighteous conduct known as bodily contact, having fulfilled these eight items either in sequence or out of sequence, becomes subject to a pārājika offense named 'the eight-itemed one'.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อฏฺฐมํ วตฺถุํ ปริปูรณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สงฺเกตคมเน ปเท ปเท ทุกฺกฏํ, ปุริสสฺส หตฺถปาสํ โอกฺกนฺตมตฺเต ถุลฺลจฺจยํ, ปุริสสฺส อพฺภาคมนสาทยมาเนปิ ทุกฺกฏํ. หตฺถปาโสกฺกมเน ถุลฺลจฺจยํ, เสเสสุ เอเกกสฺมึ ถุลฺลจฺจยเมว, อฏฺฐเม ปริปุณฺเณ ปาราชิกํ. เอเกกสฺมึ ปน วตฺถุสฺมึ สตกฺขตฺตุมฺปิ วีติกฺกนฺเต ตา อาปตฺติโย เทเสตฺวา มุจฺจติ, อปิเจตฺถ คณนูปิกา อาปตฺติ เวทิตพฺพา, ‘‘อิทานิ นาปชฺชิสฺสามี’’ติ หิ ธุรนิกฺเขปํ กตฺวา เทสิตา คณนูปิกา, เทสิตคณนํ อุเปติ, ปาราชิกสฺส องฺคํ น โหติ. ตสฺมา ยา เอกํ อาปนฺนา ธุรนิกฺเขปํ กตฺวา เทเสตฺวา ปุน กิเลสวเสน อาปชฺชติ, ปุนปิ เทเสติ, เอวํ อฏฺฐมํ ปริปูเรนฺตีปิ ปาราชิกา น โหติ. ยา ปน อาปชฺชิตฺวา ‘‘ปุนปิ อญฺญํ วตฺถุํ อาปชฺชิสฺสามี’’ติ สอุสฺสาหาว เทเสติ, ตสฺสา สา อาปตฺติ อคณนูปิกา, เทสิตาปิ อเทสิตา โหติ, ปาราชิกสฺส องฺคํ โหติ. อสญฺจิจฺจ, อสฺสติยา, อชานนฺติยา อสาทิยนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. กายสํสคฺคราโค, สอุสฺสาหตา, อฏฺฐมสฺส วตฺถุสฺส ปูรณนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมนุภาสนสมุฏฺฐานํ, กิริยากิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, โลกวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, อกุสลจิตฺตํ, ทฺวิเวทนนฺติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning the bhikkhunīs of the group-of-six on the occasion of the completion of the eighth item. In going to a rendezvous, for every step, it is a dukkaṭa offense. Merely upon entering a man's arm's reach, it is a thullaccaya offense. For delighting in a man's approach, it is also a dukkaṭa offense. For entering his arm's reach, it is a thullaccaya offense. In each of the remaining items, it is only a thullaccaya offense. When the eighth is completed, it is a pārājika offense. However, in each item, even if it is transgressed a hundred times, she is freed after confessing those offenses. Moreover, herein, the offense that 'goes to the count' should be understood. For an offense confessed after having laid down the burden, thinking, 'Now I will not fall into it,' is 'one that goes to the count'; it goes to the count of confessed offenses and does not become a factor for a pārājika offense. Therefore, a bhikkhunī who, having committed one offense, confesses after laying down the burden, then commits it again through the power of defilements, and confesses again—even if she completes the eighth in this way, she does not become subject to a pārājika offense. But a bhikkhunī who, having committed an offense, confesses while still being zealous, thinking, 'I will commit another offense again'—for her, that offense is 'one that does not go to the count'; even if confessed, it is as if unconfessed, and it becomes a factor for a pārājika offense. There is no offense for one who completes it unintentionally, unmindfully, unknowingly, without delighting, or for one who is insane, and so on. Lust for bodily contact, being zealous, and the completion of the eighth item—these are the three factors here. It arises from admonition, is both action and non-action, is liberation through perception, is intentional, is a worldly fault, is bodily action and verbal action, with an unwholesome mind, and has twofold feeling.

อฏฺฐวตฺถุกาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule of the eight items is finished.

อุทฺทิฏฺฐา โข อยฺยาโย อฏฺฐ ปาราชิกา ธมฺมาติ ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตา สาธารณา จตฺตาโร, อิเม จตฺตาโรติ เอวํ ปาติโมกฺขุทฺเทสมคฺเคน อฏฺฐ ปาราชิกา ธมฺมา อุทฺทิฏฺฐาติ เอวเมตฺถ อตฺโถ เวทิตพฺโพ, เสสํ ภิกฺขุปาติโมกฺขวณฺณนายํ วุตฺตนยเมวาติ.

The meaning in this passage, 'Noble ladies, the eight pārājika dhammas have been recited,' should be understood thus: the four common rules laid down concerning the bhikkhus, and these four rules—in this way, the eight pārājika dhammas have been recited by means of the Pātimokkha recitation. The remainder is in the same way as stated in the commentary on the Bhikkhu Pātimokkha.

กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

In the Kaṅkhāvitaraṇī, the commentary on the Pātimokkha,

ภิกฺขุนิปาติโมกฺเข

in the Bhikkhunī Pātimokkha,

ปาราชิกวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

the commentary on the Pārājika chapter is finished.

สงฺฆาทิเสสกณฺโฑ

The Chapter on Saṅghādisesa.

๑. อุสฺสยวาทิกาสิกฺขาปทวณฺณนา

1. The Explanation of the Training Rule on Provocative Speech.

สงฺฆาทิเสเสสุ [Pg.298] ปฐเม อุสฺสยวาทิกาติ มานุสฺสยวเสน โกธุสฺสยวเสน อฑฺฑกรณตฺถาย วินิจฺฉยมหามตฺตานํ สนฺติเก วิวทมานา. คหปตินา วาติอาทีหิ ฐเปตฺวา ปญฺจ สหธมฺมิเก อวเสสา คหฏฺฐปพฺพชิตา สงฺคหิตา. อยํ ภิกฺขุนี ปฐมาปตฺติกนฺติ อาทิมฺหิ ปฐมํ อาปตฺติ เอตสฺสาติ ปฐมาปตฺติโก, วีติกฺกมกฺขเณเยว อาปชฺชิตพฺโพติ อตฺโถ, ตํ ปฐมาปตฺติกํ. อาปนฺนาติ อฑฺฑปริโยสาเน อาปนฺนา. ภิกฺขุนึ สงฺฆโต นิสฺสาเรตีติ นิสฺสารณีโย, ตํ นิสฺสารณียํ. สงฺฆาทิเสสนฺติ เอวํนามกํ.

In the first of the Saṅghādisesa offenses, 'one who speaks provocatively' means arguing in the presence of judicial ministers for the purpose of a lawsuit, by means of arrogance or by means of anger. By the words beginning with 'By a householder or...', having excluded the five co-religionists, the remaining householders and renunciants are included. As for 'This bhikkhunī is a paṭhamāpattikā (one who has committed a first offense)': paṭhamāpattikā means that for her there is an offense at the beginning, in the first instance. The meaning is that it is to be incurred at the very moment of transgression; that paṭhamāpattikaṃ (first offense). As for 'she has incurred': she has incurred it at the conclusion of the lawsuit. Because it causes the bhikkhunī to be expelled from the Saṅgha, it is called nissāraṇīya (an offense entailing expulsion); that nissāraṇīyaṃ. As for Saṅghādisesa: it is so named.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ อุสฺสยวาทิกวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาณตฺติกํ, ‘‘อฑฺฑํ กริสฺสามี’’ติ ยํกิญฺจิ ทุติยิกํ วา สกฺขึ วา สหายํ วา ปริเยสนฺติยา ปริเยสเน ทุกฺกฏํ, ยตฺถ ฐิตาย ‘‘อฑฺฑํ กาตุํ คจฺฉามี’’ติ จิตฺตํ อุปฺปชฺชติ, ตโต ปฏฺฐาย คจฺฉนฺติยา ปเท ปเท ทุกฺกฏํ, ยตฺถกตฺถจิ อนฺตมโส ภิกฺขุนุปสฺสยํ อาคเตปิ โวหาริเก ทิสฺวา อตฺตโน กถํ อาโรเจนฺติยา ทุกฺกฏํ. อิตเรน อตฺตโน กถาย อาโรจิตาย ภิกฺขุนิยา ถุลฺลจฺจยํ, ปฐมํ อิตเรน ปจฺฉา ภิกฺขุนิยา อาโรจเนปิ เอเสว นโย. สเจ ปน ภิกฺขุนี ตํ วทติ ‘‘มม จ ตว จ กถํ ตฺวํเยว อาโรเจหี’’ติ, โส อตฺตโน วา กถํ ปฐมํ อาโรเจตุ, ตสฺสา วา, ปฐมาโรจเน ภิกฺขุนิยา ทุกฺกฏํ, ทุติเย ถุลฺลจฺจยํ, เตน เอวํ วุตฺตาย ภิกฺขุนิยา อาโรจเนปิ เอเสว นโย. สเจ ปน ภิกฺขุนี อญฺเญน กถาเปติ, ตตฺราปิ เอเสว นโย. ยถา วา ตถา วา หิ อาโรจิยมาเน ปฐมาโรจเน ภิกฺขุนิยา ทุกฺกฏํ, ทุติเย ถุลฺลจฺจยํ. อุภินฺนํ ปน กถํ สุตฺวา โวหาริเกหิ วินิจฺฉเย กเต อฑฺฑปริโยสานํ นาม โหติ, ตสฺมึ อฑฺฑปริโยสาเน ภิกฺขุนิยา ชเยปิ ปราชเยปิ สงฺฆาทิเสโส.

If, thinking, ‘I will file a lawsuit,’ she seeks any second party, or a witness, or an assistant, there is a dukkaṭa offense in the seeking. When, standing in a certain place, the thought arises, ‘I will go to file a lawsuit,’ from that point onward, for every step taken while going, there is a dukkaṭa offense. Upon seeing arbitrators who have come to any place whatsoever, even to the bhikkhunīs' residence, and informing them of her own case, there is a dukkaṭa offense. If her case is presented by another, the bhikkhunī incurs a thullaccaya offense. The same rule applies if it is presented first by another and then by the bhikkhunī. But if the bhikkhunī says to him, ‘You yourself should present both my case and your own,’ then whether he first presents his own case or hers, for the first presentation, the bhikkhunī incurs a dukkaṭa offense; for the second, a thullaccaya offense. The same rule applies if the bhikkhunī, having been told thus by him, makes the presentation. If the bhikkhunī has another person present the case, the same rule applies there too. Indeed, when the case is being presented in any way whatsoever, for the first presentation, the bhikkhunī incurs a dukkaṭa offense; for the second, a thullaccaya offense. However, when the case of both parties has been heard and a decision is made by the arbitrators, it is called the conclusion of the lawsuit. At that conclusion of the lawsuit, whether the bhikkhunī wins or loses, there is a Saṅghādisesa offense.

ยา ปน ปจฺจตฺถิกมนุสฺเสหิ ทูตํ วา ปหิณิตฺวา, สยํ วา อาคนฺตฺวา ‘‘เอหิ, อยฺเย’’ติ อากฑฺฒิยมานา คจฺฉติ, ยา วา อุปสฺสเย อญฺเญหิ กตํ อนาจารํ อโนทิสฺส อาจิกฺขนฺตี รกฺขํ ยาจติ, ยาย จ กิญฺจิ อวุตฺตา [Pg.299] โวหาริกา อญฺญโต สุตฺวา สยเมว อฑฺฑํ ปริโยสาเปนฺติ, ตสฺสา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อญฺเญหิ อนากฑฺฒิตาย อฑฺฑกรณํ, อฑฺฑปริโยสานนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมกถินสทิสานิ, อิทํ ปน กิริยเมวาติ.

However, there is no offense for a bhikkhunī who goes because she is compelled by hostile people who have either sent a messenger or come themselves, saying, ‘Come, venerable lady’; or for one who, in the residence, reports misconduct done by others without specifying the perpetrator and asks for protection; or for a bhikkhunī who has said nothing, when the arbitrators, having heard from another source, conclude the lawsuit by themselves; and for one who is insane, and so on. For one not compelled by others, the filing of a lawsuit and the conclusion of a lawsuit—these are the two factors here. The sections on origination and so on are similar to those for the first Kathina rule. This, however, is an action.

อุสฺสยวาทิกาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on provocative speech is concluded.

๒. โจริวุฏฺฐาปิกาสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Explanation of the Training Rule Concerning Ordaining a Female Thief.

ทุติเย ยาย ปญฺจมาสคฺฆนกโต ปฏฺฐาย ยํกิญฺจิ ปรสนฺตกํ อวหริตํ, อยํ โจรี นาม, ตํ โจรึ. วชฺฌํ วิทิตนฺติ เตน กมฺเมน ‘‘วธารหา อย’’นฺติ เอวํ วิทิตํ. อนปโลเกตฺวาติ อนาปุจฺฉา. คณนฺติ มลฺลคณภฏิปุตฺตคณาทิกํ. ปูคนฺติ ธมฺมคณํ. เสณินฺติ คนฺธิกเสณิทุสฺสิกเสณิอาทิกํ. ยตฺถ ยตฺถ หิ ราชาโน คณาทีนํ คามนิคเม นิยฺยาเตนฺติ ‘‘ตุมฺเหว เอตฺถ อนุสาสถา’’ติ, ตตฺถ ตตฺถ เตเยว อิสฺสรา โหนฺติ, ตสฺมา เต สนฺธาย อิทํ วุตฺตํ. เอตฺถ จ ราชานํ วา คณาทิเก วา อปโลเกตฺวาปิ ภิกฺขุนิสงฺโฆ อปโลเกตพฺโพว. อญฺญตฺร กปฺปาติ ติตฺถิเยสุ วา อญฺญภิกฺขุนีสุ วา ปพฺพชิตปุพฺพา กปฺปา นาม, ตํ ฐเปตฺวา อญฺญํ อุปสมฺปาเทนฺติยา คณอาจรินี ปตฺตจีวรปริเยสเนสุ สีมาสมฺมุติยา ญตฺติยา จ ทุกฺกฏํ, ทฺวีหิ กมฺมวาจาหิ ถุลฺลจฺจยํ, กมฺมวาจาปริโยสาเน สงฺฆาทิเสโส.

In the second rule: by whichever woman anything belonging to another, starting from a value of five māsakas, has been stolen, this one is called a female thief (corī); regarding that female thief. 'Known to be punishable by death' means that by that act it is known, 'This one is worthy of death.' 'Without informing' means without asking. 'A group' refers to a group of wrestlers, a group of mercenaries, and the like. 'An assembly' refers to an assembly of those who follow the righteous Dhamma. 'A guild' refers to a guild of perfumers, a guild of cloth merchants, and the like. For wherever kings assign villages or towns to groups and others, saying, 'You yourselves govern here,' there they become the rulers. Therefore, this was said with reference to them. And here, even after having informed the king or the groups and so on, the Bhikkhunī Saṅgha must certainly be informed. 'Except for one who is suitable' means one who was previously ordained among sectarians or among other bhikkhunīs is called 'suitable'. Setting her aside, for a bhikkhunī who gives the higher ordination to another woman, there is a dukkaṭa offense for searching for the group, the teacher, the bowl, and robes; for the designation of a boundary; and for the motion. For the two formal acts, there is a thullaccaya offense. At the conclusion of the formal acts, there is a saṅghādisesa offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ โจรึ วุฏฺฐาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, โจริยา เวมติกาย ทุกฺกฏํ, ตถา อโจริยา โจริสญฺญาย เจว เวมติกาย จ. อโจริสญฺญาย, อชานนฺติยา, อปโลเกตฺวา วุฏฺฐาเปนฺติยา, กปฺปํ วุฏฺฐาเปนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. โจริตา, โจริสญฺญิตา, อญฺญตฺร อนุญฺญาตการณา วุฏฺฐาปนนฺติ, อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. โจริวุฏฺฐาปนสมุฏฺฐานํ, กิริยากิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, ปณฺณตฺติวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

For ordaining a thief while being uncertain, there is a dukkaṭa offense. Likewise, for ordaining a non-thief while perceiving her as a thief or while being uncertain. There is no offense for one who perceives her as a non-thief, for one who does not know, for one who ordains after informing the authorities, for one who ordains a suitable person, and for the insane, etc. The state of being a thief, the perception of her as a thief, and ordaining without an authorized reason—these are the three factors here. Its origin is from ordaining a female thief; it is committed by action and inaction; it is a case of release through perception; it is intentional; it is an offense by formulation; it is a bodily and verbal act; it has three kinds of consciousness and three kinds of feeling.

โจริวุฏฺฐาปิกาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule Concerning Ordaining a Female Thief is concluded.

๓. เอกคามนฺตรคมนสิกฺขาปทวณฺณนา

3. Explanation of the Training Rule Concerning Going Alone Between Villages.

ตติเย [Pg.300] คามนฺตรนฺติอาทีสุ สกคามโต ตาว นิกฺขมนฺติยา อนาปตฺติ, นิกฺขมิตฺวา ปน อญฺญํ คามํ คจฺฉนฺติยา ปเท ปเท ทุกฺกฏํ, เอเกน ปาเทน อิตรสฺส คามสฺส ปริกฺเขเป วา อุปจาเร วา อติกฺกนฺเต ถุลฺลจฺจยํ, ทุติเยน อติกฺกนฺตมตฺเต สงฺฆาทิเสโส, ตโต นิกฺขมิตฺวา ปุน สกคามํ ปวิสนฺติยาปิ เอเสว นโย. สเจ ปน ขณฺฑปากาเรน วา วติจฺฉิทฺเทน วา ภิกฺขุนิวิหารภูมึเยว สกฺกา โหติ ปวิสิตุํ, เอวํ ปวิสมานาย กปฺปิยภูมิยา ปวิฏฺฐา นาม โหติ, ตสฺมา วฏฺฏติ. พหิคาเม ฐตฺวา ยํกิญฺจิ สกคามํ วา ปรคามํ วา อกปฺปิยภูมึ ปทสา ปวิสนฺติยา อาปตฺตีติ อยเมตฺถ สงฺเขโป.

In the third rule, regarding the phrases beginning with 'going to another village,' first, for a bhikkhunī leaving her own village, there is no offense. But, having left and going to another village, for that bhikkhunī, there is a dukkaṭa offense with each step. When the enclosure or the environs of the other village is crossed with one foot, there is a thullaccaya offense. As soon as it is crossed with the second foot, there is a saṅghādisesa offense. Having left from there and re-entering her own village, for that bhikkhunī also, this is the same method. If, however, it is possible to enter the very grounds of the bhikkhunīs' monastery through a break in the wall or a gap in the fence, by entering in this way, she is considered to have entered an allowable area; therefore, it is permissible. Standing outside the village, for a bhikkhunī who enters on foot her own village or another's village, which is an unallowable area, an offense is incurred. This is the summary here.

นทิปารคมเน วุตฺตลกฺขณาย นทิยา ทุติยิกํ วินา ปรตีรํ คจฺฉนฺติยา วา อนฺตรานทิยํ ทุติยิกาย สทฺธึ ภณฺฑิตฺวา ปุน โอริมตีรเมว ปจฺจุตฺตรนฺติยา วา ปฐมปาทํ อุทฺธริตฺวา ตีเร ฐปิตกฺขเณ ถุลฺลจฺจยํ, ทุติยปาทุทฺธาเร สงฺฆาทิเสโส. อิทฺธิเสตุยานนาวาหิ ปน ปรตีรํ โอตริตุํ, นหานาทิการเณน จ โอติณฺณาย โอริมตีรํ ปทสาปิ ปจฺจุตฺตริตุํ วฏฺฏติ.

In the section on crossing a river: for a bhikkhunī who goes to the far shore of a river with the aforementioned characteristics without a companion, or who, having quarreled with her companion in mid-river, returns again to this shore, a thullaccaya offense is incurred at the moment the first foot is lifted and placed on the bank; upon lifting the second foot, a saṅghādisesa offense is incurred. However, it is permissible to cross to the far shore by psychic power, bridge, vehicle, or boat. And for one who has descended into the water for a reason such as bathing, it is also permissible to return to this shore on foot.

รตฺติวิปฺปวาเส ‘‘ปุเรอรุเณเยว ทุติยิกาย หตฺถปาสํ โอกฺกมิสฺสามี’’ติ อาโภคํ วินา เอกคพฺเภปิ ทุติยิกาย หตฺถปาสาติกฺกเม ฐตฺวา อรุณํ อุฏฺฐาเปนฺติยา อาปตฺติ.

In the case of separation at night: for a bhikkhunī who, without the intention, 'I will come within my companion's hand's reach before dawn itself,' stands in a place beyond her companion's hand's reach—even within a single chamber—and lets the dawn rise, an offense is incurred.

เอกา วา คณมฺหาติ เอตฺถ ปน เอกา ภิกฺขุนีปิ คโณเยว. โอหีเยยฺยาติ อวหีเยยฺย, ทสฺสนูปจารํ วา สวนูปจารํ วา วิชเหยฺยาติ อตฺโถ. ตสฺมา อินฺทขีลาติกฺกมโต ปฏฺฐาย พหิคาเม รุกฺขถมฺภสาณิปาการาทิอนฺตริตภาเวนาปิ ทุติยิกาย ทสฺสนูปจาเร วิชหิเต สเจปิ สวนูปจาโร อตฺถิ, อาปตฺติเยว. อชฺโฌกาเส ปน ทูเรปิ ทสฺสนูปจาโร โหติ, ตตฺถ มคฺคมูฬฺหสทฺเทน วิย ธมฺมสฺสวนาโรจนสทฺเทน วิย จ ‘อยฺเย’ติ สทฺทายนฺติยา สทฺทสฺสวนาติกฺกเม อาปตฺติเยว. สเจ ปน มคฺคํ คจฺฉนฺตี โอหียิตฺวา ‘‘อิทานิ ปาปุณิสฺสามี’’ติ สอุสฺสาหา อนุพนฺธติ, วฏฺฏติ.

Now, in the phrase 'Ekā vā gaṇamhā' (alone or from a group), even a single bhikkhunī is a group. 'Ohīyeyyāti' means she would be left behind; the meaning is that she would abandon either the range of sight or the range of hearing. Therefore, from the time of crossing the village threshold onwards, outside the village, even by being obstructed by things such as a tree, a post, a curtain, or a wall, if the range of sight of the companion is abandoned, even if the range of hearing still exists, it is indeed an offense. Furthermore, in an open space, the range of sight exists even at a distance; there, by exceeding the range of hearing of her calling out 'Venerable lady!' with a voice like that of one who is lost on the road or like the voice announcing a Dhamma talk, it is indeed an offense. However, if, while going on the road, having been left behind, she follows with effort, thinking, 'Now I will catch up,' it is allowable.

สาวตฺถิยํ [Pg.301] อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ คามนฺตรคมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘เอกา วา นทิปาร’’นฺติอาทิกา เอตฺถ ติวิธา อนุปญฺญตฺติ, ปุเร อรุเณ สกคามโต นิกฺขมิตฺวา อรุณุคฺคมนกาเล คามนฺตรปริยาปนฺนํ นทิปารํ โอกฺกมนนฺติยา ปน จตสฺโสปิ อาปตฺติโย เอกกฺขเณเยว โหนฺติ. วุตฺตมฺปิ เจตํ –

It was laid down in Sāvatthī concerning a certain bhikkhunī on the occasion of going to another village. Herein, there is a threefold supplementary ruling beginning with 'alone or across a river.' However, for a bhikkhunī who, having left her own village before dawn, reaches the other side of a river that is part of the journey to another village at the time of sunrise, all four offenses occur in a single moment. And this was also said:

‘‘สิกฺขาปทา พุทฺธวเรน วณฺณิตา;

สงฺฆาทิเสสา จตุโร ภเวยฺยุํ;

อาปชฺเชยฺย เอกปโยเคน สพฺพา;

ปญฺหา เมสา กุสเลหิ จินฺติตา’’ติ. (ปริ. ๔๗๙);

The training rules praised by the best of Buddhas; four Saṅghādisesa offenses there would be; one would fall into all with a single effort; this question was pondered by the skilled.

เอเตนุปาเยน ติณฺณํ, ทฺวินฺนญฺจ เอกโตภาโว เวทิตพฺโพ. ทุติยิกาย ปน ปกฺกนฺตาย วา วิพฺภนฺตาย วา กาลงฺกตาย วา ปกฺขสงฺกนฺตาย วา อาปทาสุ วา คามนฺตรคมนาทีนิ กโรนฺติยา อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อนฺตราเยน เอกโตภาโว, คามนฺตรคมนาทีสุ อญฺญตรตาปชฺชนํ, อาปทาย อภาโวติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสทิสานิ, อิทํ ปน ปณฺณตฺติวชฺชํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

By this method, how three or two offenses become one should be understood. However, there is no offense for a bhikkhunī who undertakes activities such as going to another village if her companion has departed, or has disrobed, or has died, or has gone over to another sect, or in times of danger; nor is there an offense for one who is insane and so on. The three factors for the offense are: becoming alone without an obstruction, undertaking one or another of the acts such as going to another village, and the absence of danger. The origins and so on are the same as for the first Pārājika offense. This, however, is an offense by regulation, arises from three kinds of consciousness, and is accompanied by three kinds of feeling.

เอกคามนฺตรคมนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the Training Rule on Going to Another Village Alone is concluded.

๔. อุกฺขิตฺตกโอสารณสิกฺขาปทวณฺณนา

4. The Commentary on the Training Rule Concerning the Reinstatement of a Suspended Bhikkhunī

จตุตฺเถ อุกฺขิตฺตนฺติ อาปตฺติยา อทสฺสนาทีสุ อุกฺขิตฺตํ. อนญฺญาย คณสฺส ฉนฺทนฺติ ตสฺเสว การกสงฺฆสฺส ฉนฺทํ อชานิตฺวา. โอสาเรยฺยาติ โอสารณกมฺมํ กเรยฺย. ตสฺสา เอวํ กโรนฺติยา, คณปริเยสเน สีมาสมฺมุติยา ญตฺติยา จ ทุกฺกฏํ, ทฺวีหิ กมฺมวาจาหิ ถุลฺลจฺจยํ, กมฺมวาจาปริโยสาเน สงฺฆาทิเสโส.

In the fourth, 'suspended' means suspended for reasons such as not seeing an offense. 'Without knowing the consent of the group' means without knowing the consent of that very Sangha that performed the act of suspension. 'Should reinstate' means should perform the act of reinstatement. For her who is doing so, there is a dukkaṭa offense for seeking a quorum, for the designation of a boundary, and for the motion; with two formal acts, there is a thullaccaya offense; at the conclusion of the formal act, there is a saṅghādisesa offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ เอวํ โอสารณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกสงฺฆาทิเสสํ, อธมฺมกมฺเม ติกทุกฺกฏํ, การกสงฺฆํ วา อาปุจฺฉิตฺวา, คณสฺส วา ฉนฺทํ ชานิตฺวา, วตฺเต วา วตฺตนฺตึ, อสนฺเต การกสงฺเฆ โอสาเรนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ธมฺมกมฺเมน อุกฺขิตฺตตา, อญฺญตฺร อนุญฺญาตการณา [Pg.302] โอสารณนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สงฺฆเภทสิกฺขาปเท วุตฺตนยาเนว, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā on the occasion of reinstatement. It is a saṅghādisesa with three steps; in an unlawful act, it is a dukkaṭa with three steps. There is no offense for a bhikkhunī who reinstates after having consulted the acting Sangha, or having known the consent of the group, or who reinstates one acting in accordance with the proper procedure, or when the acting Sangha is not present; and there is no offense for the insane, etc. The state of having been suspended by a lawful act, and reinstatement for a reason other than one that is permitted—these are the two factors here. The origins, etc., are just as stated in the training rule on schism in the Sangha. This, however, is classified as 'action and non-action'.

อุกฺขิตฺตกโอสารณสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning the reinstatement of a suspended bhikkhunī is concluded.

๕. โภชนปฺปฏิคฺคหณปฐมสิกฺขาปทวณฺณนา

5. The Explanation of the First Training Rule on Receiving Food

ปญฺจเม อวสฺสุตาติ ฉนฺทราเคน ตินฺตา. อวสฺสุตสฺสาติ ตาทิสสฺเสว. ขาเทยฺย วา ภุญฺเชยฺย วาติ เอตฺถ ปฏิคฺคหเณ ถุลฺลจฺจยํ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร สงฺฆาทิเสโส.

In the fifth, 'avassutā' means 'soaked by sensual lust'. 'Avassutassa' refers to one who is just like that. In the phrase 'should eat or should consume', upon receiving, there is a thullaccaya offense; for each act of swallowing, there is a saṅghādisesa offense.

สาวตฺถิยํ สุนฺทรีนนฺทํ อารพฺภ อวสฺสุตาย อวสฺสุตสฺส หตฺถโต อามิสปฺปฏิคฺคหณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เอกโตอวสฺสุเต ปฏิคฺคหเณ ทุกฺกฏํ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ถุลฺลจฺจยํ, ยกฺขเปตปณฺฑกติรจฺฉานคตมนุสฺสวิคฺคหานํ หตฺถโต อุภโตอวสฺสุเตปิ สติ เอเสว นโย. ตตฺถ ปน เอกโตอวสฺสุเต สติ ทุกฺกฏํ, สพฺพตฺถ อุทกทนฺตโปนคฺคหเณปิ ปริโภเคปิ ทุกฺกฏเมว. อุโภสุ อนวสฺสุเตสุ, ‘‘อนวสฺสุโต’’ติ วา ญตฺวา คณฺหนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุทกทนฺตโปนโต อญฺญํ อชฺโฌหรณียํ, อุภโตอวสฺสุตตา, สหตฺถา คหณํ, อชฺโฌหรณนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสทิสานีติ.

At Sāvatthī, concerning Sundarīnandā, this was laid down regarding the case of a lustful bhikkhunī receiving alms-food from the hand of a lustful person. When one of them is lustful, there is a dukkaṭa offense upon receiving; for each act of swallowing, there is a thullaccaya offense. When receiving from the hand of yakkhas, petas, paṇḍakas, or animals in human form, even if both are lustful, this same rule applies. However, in that case, if only one is lustful, it is a dukkaṭa offense for both receiving and consuming. For both taking and using water and tooth-cleaners, it is only a dukkaṭa offense. There is no offense if both are not lustful, or for a bhikkhunī who receives it knowing, 'He is not lustful,' and for the insane, etc. Herein, these are the four factors: an item to be consumed other than water or a tooth-cleaner, the state of both being lustful, taking it with one's own hand, and consuming it. The origins and so forth are similar to the first pārājika.

โภชนปฺปฏิคฺคหณปฐมสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the First Training Rule on Receiving Food is concluded.

๖. โภชนปฺปฏิคฺคหณทุติยสิกฺขาปทวณฺณนา

6. The Explanation of the Second Training Rule on Receiving Food

ฉฏฺเฐ ยโต ตฺวนฺติ ยสฺมา ตฺวํ. อิงฺฆาติ อุยฺโยชนตฺเถ นิปาโต. อยมฺปีติ ยา เอวํ อุยฺโยเชติ, สา เอวํ อุยฺโยชเนน จ เตน วจเนน อิตริสฺสา ปฏิคฺคหเณน จ ทุกฺกฏานิ, อชฺโฌหารคณนาย ถุลฺลจฺจยานิ จ อาปชฺชิตฺวา โภชนปริโยสาเน สงฺฆาทิเสสํ อาปชฺชติ.

In the sixth, 'yato tvaṃ' means 'because you'. 'Iṅgha' is a particle used in the sense of urging. Regarding 'Ayye': she who urges in this way, by such urging and by that statement, and by the other's receiving, incurs dukkaṭa offenses; and by the count of swallowed portions, incurs thullaccaya offenses; and at the conclusion of the meal, incurs a saṅghādisesa offense.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ เอวํ อุยฺโยชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาณตฺติกเมว, ปุริสสฺส วา ยกฺขาทีนํ วา หตฺถโต อุทกทนฺตโปนปฺปฏิคฺคหณุยฺโยชเน จ เตสํ ปริโภเค จ ทุกฺกฏํ, เอส นโย ยกฺขาทีนํ หตฺถโต อวเสสคฺคหณตฺถํ อุยฺโยชเน, เตสํ คหเณ, อชฺโฌหาเร จ. โภชนปริโยสาเน ปน ถุลฺลจฺจยํ. ‘‘อนวสฺสุโต’’ติ ญตฺวา [Pg.303] วา, ‘‘กุปิตา น ปฏิคฺคณฺหตี’’ติ วา, ‘‘กุลานุทฺทยตาย น ปฏิคฺคณฺหตี’’ติ วา อุยฺโยเชนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. มนุสฺสปุริสตา, อญฺญตฺร อนุญฺญาตการณา, ‘‘ขาทนียํ โภชนียํ คเหตฺวา ภุญฺชา’’ติ อุยฺโยชนา, เตน วจเนน คเหตฺวา อิตริสฺสา โภชนปริโยสานนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานีติ.

At Sāvatthī, concerning a certain bhikkhunī, this was laid down regarding the case of urging. It is a training rule involving a commission. For urging the receiving of water or tooth-cleaners from the hand of a man or yakkhas and so on, and for using them, there is a dukkaṭa offense. This is the principle for urging the receiving of the remaining nutriments from the hand of yakkhas and so on, for receiving them, and for consuming them. However, at the conclusion of the meal, there is a thullaccaya offense. There is no offense for the bhikkhunī who urges knowing, 'He is not lustful,' or, 'She does not accept out of anger,' or, 'She does not accept out of compassion for the family,' and for one who is insane and so on. Herein, these are the three factors: (1) being a human male; (2) the urging, 'Take and eat solid food or soft food,' apart from a permitted reason; (3) due to that statement, the other bhikkhunī taking it and the completion of her meal. The origins and so on are similar to those of taking what is not given.

โภชนปฺปฏิคฺคหณทุติยสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Second Training Rule on Receiving Food is concluded.

๗-๘-๙. สญฺจริตฺตาทิสิกฺขาปทวณฺณนา

7-8-9. Explanation of the Training Rules on Acting as a Go-between, etc.

สตฺตมอฏฺฐมนวมสิกฺขาปทานํ สญฺจริตฺตาทิตฺตเย วุตฺตนเยเนว วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ.

The determination for the seventh, eighth, and ninth training rules should be understood in the very way stated in the triad beginning with Acting as a Go-between.

สญฺจริตฺตาทิสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rules on acting as a go-between, etc., is concluded.

๑๐. สิกฺขํปจฺจาจิกฺขณสิกฺขาปทวณฺณนา

10. Explanation of the Training Rule on Renouncing the Training

ทสเม กึนุมาว สมณิโยติ กึนุ อิมา เอว สมณิโย. ตาสาหนฺติ ตาสํ อหํ. ยาวตติยกปทตฺโถ ภิกฺขุปาติโมกฺขวณฺณนายํ (กงฺขา. อฏฺฐ. นิคมนวณฺณนา), อวเสสวินิจฺฉโย จ ตตฺเถว สงฺฆเภทสิกฺขาปทวณฺณนายํ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺโพ, อิทํ ปน สาวตฺถิยํ จณฺฑกาฬิภิกฺขุนึ (ปาจิ. ๗๐๙) อารพฺภ ‘‘พุทฺธํ ปจฺจาจิกฺขามี’’ติอาทิวจนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เอวํ วจนเมว เจตฺถ จตูสุ องฺเคสุ ปฐมํ องฺคนฺติ อยํ วิเสโส, เสสํ ตาทิสเมวาติ.

In the tenth, `kiṃnumāva samaṇiyo` means `kiṃ nu imā eva samaṇiyo` (What indeed are these nuns?). `Tāsāhaṃ` means `tāsaṃ ahaṃ`. The meaning of the phrase up to the third pada should be understood in the very way stated in the commentary on the Bhikkhu Pātimokkha (Kaṅkhāvitaraṇī Aṭṭhakathā, Nigamanavaṇṇanā), and the remaining determination should be understood in the very way stated there in the commentary on the Saṅghabheda Sikkhāpada. However, this was laid down in Sāvatthī concerning the bhikkhunī Caṇḍakālī, regarding the incident of the statement, 'I renounce the Buddha,' and so on. And here, this very statement is the first of the four factors—this is the distinction. The rest is just the same.

สิกฺขํปจฺจาจิกฺขณสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on renouncing the training is concluded.

๑๑. อธิกรณกุปิตสิกฺขาปทวณฺณนา

11. Explanation of the Training Rule on Being Angry Regarding a Legal Issue

เอกาทสเม กิสฺมิญฺจิเทว อธิกรเณติ จตุนฺนํ อญฺญตรสฺมึ. ปจฺจากตาติ ปราชิตา. อิทมฺปิ สาวตฺถิยํ จณฺฑกาฬึ อารพฺภ ‘‘ฉนฺทคามินิโย จ ภิกฺขุนิโย’’ติอาทิวจนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสํ ทสเม วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

In the eleventh: ‘regarding some legal issue or other’ means regarding any one of the four. ‘Paccākatā’ means defeated. This rule, too, was laid down in Sāvatthī concerning Caṇḍakālī, in the case of the statement beginning, ‘the bhikkhunīs who are biased by desire,’ and so forth. The rest should be understood in the same way as explained in the tenth.

อธิกรณกุปิตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on being angry regarding a legal issue is concluded.

๑๒. ปาปสมาจารปฐมสิกฺขาปทวณฺณนา

12. Explanation of the First Training Rule Concerning Wrong Conduct

ทฺวาทสเม [Pg.304] สํสฏฺฐาติ ปพฺพชิตานํ อนนุโลเมน คิหีนํ โกฏฺฏนปจนสาสนหรณาทินา กายิกวาจสิเกน มิสฺสีภูตา. ปาโป กายิกวาจสิโก อาจาโร เอตาสนฺติ ปาปาจารา. ปาโป กิตฺติสทฺโท เอตาสนฺติ ปาปสทฺทา. ปาโป อาชีวสงฺขาโต สิโลโก เอตาสนฺติ ปาปสิโลกา. ภิกฺขุนิสงฺฆสฺส วิเหสิกาติ อญฺญมญฺญิสฺสา กมฺเม กริยมาเน ปฏิกฺโกสเนน วิเหสิกา. วชฺชปฺปฏิจฺฉาทิกาติ ขุทฺทานุขุทฺทกสฺส วชฺชสฺส ปฏิจฺฉาทิกา.

In the twelfth: ‘saṃsaṭṭhā’ means mingled with laypeople in a manner unbecoming for monastics, through bodily and verbal actions such as pounding paddy and husking rice, cooking, and carrying messages. ‘Pāpācārā’ are those whose bodily and verbal conduct is evil. ‘Pāpasaddā’ are those whose reputation is evil. ‘Pāpasilokā’ are those whose renown, known as livelihood, is evil. ‘Vihesikā of the Bhikkhunīsaṅgha’ means they are harassers by way of objecting when a formal act is being performed for one another. ‘Vajjappaṭicchādikā’ means they are concealers of even a minor fault.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ สํสฏฺฐวิหารวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสเมตฺถาปิ ทสเม วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ, สมนุภาสนกมฺมกาเล ปน ทฺเวติสฺโส เอกโต สมนุภาสิตพฺพาติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning a number of bhikkhunīs, in the case of living intermingled with laypeople. Here too, the rest should be understood in the same way as explained in the tenth. However, at the time of the formal act of admonition, two or three are to be admonished together.

ปาปสมาจารปฐมสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the first training rule concerning wrong conduct is concluded.

๑๓. ปาปสมาจารทุติยสิกฺขาปทวณฺณนา

13. Explanation of the Second Training Rule Concerning Wrong Conduct

เตรสเม เอวํ วเทยฺยาติ ตา สมนุภฏฺฐา ภิกฺขุนิโย เอวํ วเทยฺย. เอวาจาราติ เอวํอาจารา, ยาทิโส ตุมฺหากํ อาจาโร, ตาทิโส อาจาโรติ อตฺโถ, เอส นโย สพฺพตฺถ. อุญฺญายาติ อวญฺญาย นีจํ กตฺวา ชานนาย. ปริภเวนาติ ‘‘กึ อิมา กริสฺสนฺตี’’ติ เอวํ ปริภวิตฺวา ชานเนน. อกฺขนฺติยาติ อสหนตาย, โกเธนาติ อตฺโถ. เวภสฺสิยาติ พลวนฺตสฺส ภาเวน, อตฺตโน พลปฺปกาสเนน สมุตฺราเสนาติ อตฺโถ. ทุพฺพลฺยาติ ตุมฺหากํ ทุพฺพลภาเวน, สพฺพตฺถ อุญฺญาย จ ปริภเวน จาติ เอวํ สมุจฺจยตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ. วิวิจฺจถาติ นานา โหถ, อนนุโลมิกํ กายิกวาจสิกสํสคฺคํ ปชหถาติ อตฺโถ.

In the thirteenth, 'would say thus' means: those nuns who have been repeatedly admonished with a formal act would say thus. ‘Evācārā’ means ‘evaṃācārā’; the meaning is ‘conduct like yours,’ that is, ‘conduct similar to yours.’ This is the method in all cases. ‘Uññāya’ means by knowing contemptuously, by treating as inferior. ‘Paribhavena’ means by knowing after overpowering them with the thought, ‘What can these do?’ ‘Akkhantiyā’ means by intolerance, by inability to endure; the meaning is by anger. ‘Vebhassiyā’ means by the state of being powerful, by displaying one’s own strength; the meaning is by frightening. ‘Dubbalyā’ means by your weakness. In all cases, the conjunctive meaning of 'by disparagement and by contempt' should be understood. ‘Viviccatha’ means ‘be apart,’ that is, ‘abandon improper bodily and verbal association.’

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ ‘‘สํสฏฺฐาว, อยฺเย, ตุมฺเห วิหรถ, มา ตุมฺเห นานา วิหริตฺถา’’ติ อุยฺโยชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสเมตฺถาปิ ทสเม วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

This was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā, in connection with the incident of instigation: ‘You live associated, venerable ones; do not live separately.’ The rest here too should be understood in the same way as explained in the tenth.

ปาปสมาจารทุติยสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the second training rule concerning wrong conduct is concluded.

๑๔. สงฺฆเภทกาทิสิกฺขาปทวณฺณนา

14. Explanation of the Training Rule on Schism, etc.

สงฺฆเภทาทีสุ [Pg.305] จตูสุ วุตฺตนเยเนว วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ. เกวลญฺหิ ภิกฺขุนี สงฺฆํ น ภินฺทติ, เภทาย ปน ปรกฺกมติ เจว อนุวตฺตติ จ. อุทฺทิฏฺฐา โข อยฺยาโย สตฺตรส สงฺฆาทิเสสา ธมฺมาติ ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตา สาธารณา สตฺต, อสาธารณา ทสาติ เอวํ สตฺตรส. อุภโตสงฺเฆ ปกฺขมานตฺตํ จริตพฺพนฺติ ภิกฺขุนิยา หิ อาปตฺตึ ฉาเทนฺติยาปิ ปริวาโส นาม นตฺถิ, ฉาทนปจฺจยาปิ น ทุกฺกฏํ อาปชฺชติ, ตสฺมา ฉาเทตฺวาปิ อฉาเทตฺวาปิ เอกํ ปกฺขมานตฺตเมว จริตพฺพํ. ตํ ภิกฺขุนีหิ อตฺตโน สีมํ โสเธตฺวา วิหารสีมาย วา, โสเธตุํ อสกฺโกนฺตีหิ ขณฺฑสีมาย วา สพฺพนฺติเมน ปริจฺเฉเทน จตุวคฺคํ คณํ สนฺนิปาตาเปตฺวา ทาตพฺพํ. สเจ เอกา อาปตฺติ โหติ, เอกิสฺสา วเสน, สเจ ทฺเว วา ติสฺโส วา สมฺพหุลา วา เอกวตฺถุกา วา นานาวตฺถุกา วา, ตาสํ ตาสํ วเสน ภิกฺขุปาติโมกฺขวณฺณนายํ วุตฺตวตฺถุโคตฺตนามอาปตฺติเภเทสุ ยํ ยํ อิจฺฉติ, ตํ ตํ อาทาย โยชนา กาตพฺพา.

Regarding the four training rules beginning with schism of the Saṅgha, the legal decision should be understood in the very same way as has been stated in the commentary on the Bhikkhu Pātimokkha. It is only that a bhikkhunī does not split the Saṅgha, but she can indeed strive for a schism and she can follow one. Regarding the phrase, 'Venerable ladies, the seventeen Saṅghādisesa rules have been recited,' thus there are seventeen: seven that are common, laid down concerning bhikkhus, and ten that are not common. Regarding the text, 'She should undergo pakkhamānatta in both Saṅghas': Indeed, for a bhikkhunī, even if she conceals an offense, there is no such thing as parivāsa, nor does she fall into a dukkaṭa offense on account of the concealment. Therefore, whether having concealed it or not having concealed it, only the single pakkhamānatta is to be undergone. That pakkhamānatta should be given by the bhikkhunīs, having convened a group of four, after they have purified their own boundary—or in the monastery boundary; or, by those unable to purify it, in a partial boundary; or, as the very last resort. If there is one offense, it is according to that one offense. If there are two, or three, or many, whether having the same ground or different grounds, then according to each of those offenses, having taken whatever is desired among the classifications of ground, lineage, name, and offense-type that are stated in the commentary on the Bhikkhu Pātimokkha, the application in the formal act should be made.

ตตฺริทํ ปฐมาปตฺติวเสน มุขมตฺตนิทสฺสนํ – ตาย อาปนฺนาย ภิกฺขุนิยา ภิกฺขุนิสงฺฆํ อุปสงฺกมิตฺวา เอกํสํ อุตฺตราสงฺคํ กริตฺวา วุฑฺฒานํ ภิกฺขุนีนํ ปาเท วนฺทิตฺวา อุกฺกุฏิกํ นิสีทิตฺวา อญฺชลึ ปคฺคเหตฺวา เอวมสฺสวจนีโย ‘‘อหํ, อยฺเย, เอกํ อาปตฺตึ อาปชฺชึ อุสฺสยวาทํ, สาหํ, อยฺเย, สงฺฆํ เอกิสฺสา อาปตฺติยา อุสฺสยวาทาย ปกฺขมานตฺตํ ยาจามี’’ติ, เอวํ ติกฺขตฺตุํ ยาจาเปตฺวา พฺยตฺตาย ภิกฺขุนิยา ปฏิพลาย สงฺโฆ ญาเปตพฺโพ –

Herein, this is a brief demonstration by way of the first offense: That bhikkhunī who has committed the offense, having approached the Saṅgha of bhikkhunīs, having arranged her upper robe over one shoulder, having paid homage at the feet of the senior bhikkhunīs, having sat down in the squatting position, having raised her hands in reverence, should speak thus: 'Venerable ladies, I have committed one offense, that of contentious speech. That I, venerable ladies, ask the Saṅgha for pakkhamānatta on account of one offense, that of contentious speech.' Having had her request this three times, the Saṅgha should be informed by a competent and capable bhikkhunī.

‘‘สุณาตุ เม, อยฺเย, สงฺโฆ, อยํ อิตฺถนฺนามา ภิกฺขุนี เอกํ อาปตฺตึ อาปชฺชึ อุสฺสยวาทํ, สา สงฺฆํ เอกิสฺสา อาปตฺติยา อุสฺสยวาทาย ปกฺขมานตฺตํ ยาจติ, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, สงฺโฆ อิตฺถนฺนามาย ภิกฺขุนิยา เอกิสฺสา อาปตฺติยา อุสฺสยวาทาย ปกฺขมานตฺตํ ทเทยฺย, เอสา ญตฺติ.

“Listen to me, venerable ladies, O Saṅgha. This bhikkhunī, named so-and-so, has committed one offense, that of contentious speech. She requests the Saṅgha for pakkhamānatta for one offense, that of contentious speech. If it is the proper time for the Saṅgha, the Saṅgha should grant pakkhamānatta to the bhikkhunī, named so-and-so, for one offense, that of contentious speech. This is the motion.”

‘‘สุณาตุ เม, อยฺเย, สงฺโฆ, อยํ อิตฺถนฺนามา ภิกฺขุนี…เป… ทุติยมฺปิ…เป… ตติยมฺปิ เอตมตฺถํ วทามิ, สุณาตุ เม, อยฺเย, สงฺโฆ…เป… สา ภาเสยฺย. ทินฺนํ สงฺเฆน อิตฺถนฺนามาย ภิกฺขุนิยา เอกิสฺสา อาปตฺติยา [Pg.306] อุสฺสยวาทาย ปกฺขมานตฺตํ. ขมติ สงฺฆสฺส, ตสฺมา ตุณฺหี, เอวเมตํ ธารยามี’’ติ.

“Listen to me, venerable ladies, O Saṅgha. This bhikkhunī named so-and-so… for the second time… for the third time, I speak on this matter. Listen to me, venerable ladies, O Saṅgha… she should speak. Pakkhamānatta has been granted by the Saṅgha to the bhikkhunī named so-and-so for one offense, that of contentious speech. It is approved by the Saṅgha; therefore, it is silent. Thus do I hold it.”

กมฺมวาจาปริโยสาเน ‘‘วตฺตํ สมาทิยามิ, มานตฺตํ สมาทิยามี’’ติ สมาทิยิตฺวา สงฺฆสฺส อาโรเจตฺวา นิกฺขิตฺตวตฺเตน ตาว วสิตุกามาย ตตฺเถว สงฺฆมชฺเฌ วา ปกฺกนฺตาสุ ภิกฺขุนีสุ เอกภิกฺขุนิยา วา ทุติยิกาย วา สนฺติเก ‘‘วตฺตํ นิกฺขิปามิ, มานตฺตํ นิกฺขิปามี’’ติ นิกฺขิปิตพฺพํ. อญฺญิสฺสา ปน อาคนฺตุกาย สนฺติเก อาโรเจตฺวา นิกฺขิปิตพฺพํ, นิกฺขิตฺตกาลโต ปฏฺฐาย ปกตตฺตฏฺฐาเน ติฏฺฐติ, ตโต ปุเรอรุเณเยว จตูหิ ภิกฺขุนีหิ ตํ ภิกฺขุนึ คเหตฺวา คามูปจารโต จ ภิกฺขูนํ วิหารูปจารโต จ ทฺเว เลฑฺฑุปาเต อติกฺกมิตฺวา มหามคฺคา โอกฺกมฺม คุมฺพวติอาทีหิ ปฏิจฺฉนฺเน โอกาเส นิสีทิตพฺพํ. จตูหิ ภิกฺขูหิปิ ตตฺถ คนฺตพฺพํ, คนฺตฺวา ภิกฺขุนีนํ อวิทูเร วิสุํ นิสีทิตพฺพํ. อถ ตาย ภิกฺขุนิยา วุตฺตนเยเนว วตฺตํ สมาทิยิตฺวา ภิกฺขุนิสงฺฆสฺส ตาว เอวํ อาโรเจตพฺพํ –

At the conclusion of the formal act, having undertaken the duties by saying, ‘I undertake the duties, I undertake the mānatta,’ and having informed the Saṅgha, a bhikkhunī who wishes to dwell for the time being with the duties suspended should suspend them right there in the midst of the Saṅgha, or, after the bhikkhunīs have departed, in the presence of a single bhikkhunī or a companion, saying, ‘I suspend the duties, I suspend the mānatta.’ However, it should be suspended in the presence of another visiting bhikkhunī after informing her. From the time of suspension, she stands in the position of a regular bhikkhunī. Then, just before dawn, four bhikkhunīs should take that bhikkhunī and, having gone beyond two clod-throws from the village precincts and from the monks' monastery precincts, they should step off the main road and sit down in a secluded place concealed by bushes and so on. Four bhikkhus should also go there and, having gone, sit apart not far from the bhikkhunīs. Then, that bhikkhunī, having undertaken the duties in the manner already stated, should first inform the Saṅgha of bhikkhunīs thus:

‘‘อหํ, อยฺเย, เอกํ อาปตฺตึ อาปชฺชึ อุสฺสยวาทํ, สาหํ สงฺฆํ เอกิสฺสา อาปตฺติยา อุสฺสยวาทาย ปกฺขมานตฺตํ ยาจึ, ตสฺสา เม สงฺโฆ เอกิสฺสา อาปตฺติยา อุสฺสยวาทาย ปกฺขมานตฺตํ อทาสิ, สาหํ มานตฺตํ จรามิ, เวทยามหํ, อยฺเย, ‘เวทยตี’ติ มํ สงฺโฆ ธาเรตู’’ติ.

“Venerable ladies, I committed one offense, that of contentious speech. For that one offense of contentious speech, I requested the Saṅgha for pakkhamānatta. The Saṅgha granted me pakkhamānatta for that one offense of contentious speech. I am observing the mānatta. I inform you, venerable ladies. May the Saṅgha remember me as one who so informs.”

ตโต ภิกฺขุสงฺฆสฺส สนฺติกํ คนฺตฺวา เอวํ อาโรเจตพฺพํ ‘‘อหํ, อยฺยา, เอกํ อาปตฺตึ อาปชฺชึ…เป… เวทยามหํ, อยฺยา, ‘เวทยตี’ติ มํ สงฺโฆ ธาเรตู’’ติ. อาโรเจตฺวา ภิกฺขุนิสงฺฆสฺเสว สนฺติเก นิสีทิตพฺพํ, ตโต ปฏฺฐาย ภิกฺขูสุ วา, ทุติยิกํ ฐเปตฺวา ภิกฺขุนีสุ วา ปกฺกนฺตาสุปิ อุภโตสงฺเฆ มานตฺตํ จิณฺณเมว โหติ. ยาว อรุณํ น อุฏฺฐหติ, ตาว ยํ ปฐมํ ปสฺสติ ภิกฺขุํ วา ภิกฺขุนึ วา, ตสฺสา อาโรเจตพฺพํ. อุฏฺฐิเต อรุเณ วตฺตํ นิกฺขิปิตฺวา อุปสฺสยํ คนฺตพฺพํ, เอวํ ปญฺจทส อรุณา คเหตพฺพา.

Then, having gone to the presence of the Bhikkhu Saṅgha, one should announce thus: “Venerable sirs, I committed one offense… I inform you, venerable sirs. May the Saṅgha remember me as one who so informs.” Having announced this, one should sit only in the presence of the Bhikkhunī Saṅgha. From then on, even if the bhikkhus have departed, or, having appointed a companion, even if the bhikkhunīs have departed, the mānatta is considered to have been observed in the dual Saṅgha. As long as dawn has not arisen, one should announce it to the first bhikkhu or bhikkhunī one sees. When dawn has arisen, having laid down the observance, one should go to the residence. In this way, fifteen dawns should be counted.

อนิกฺขิตฺตวตฺตาย ปน อาคนฺตุเกสุ อสติ จตุนฺนํ ภิกฺขูนญฺจ ภิกฺขุนีนญฺจ เทวสิกํ อาโรเจตฺวา, อาคนฺตุเกสุ สติ สพฺเพสมฺปิ อาคนฺตุกานํ อาโรเจนฺติยา [Pg.307] ปญฺจทส ทิวสานิ ปาริวาสิกกฺขนฺธเก (จูฬว. ๗๕ อาทโย) วุตฺตนเยเนว สมฺมา วตฺติตพฺพนฺติ อยเมตฺถ สงฺเขโป, วิตฺถาโร ปน สมนฺตปาสาทิกายํ (จูฬว. อฏฺฐ. ๗๕ อาทโย) วุตฺโต, จิณฺณมานตฺตาย ภิกฺขุนิยาติ ยทา เอวํ จิณฺณมานตฺตา ภิกฺขุนี โหติ, อถสฺสา ยตฺถ สิยา วีสติคโณ ภิกฺขุนิสงฺโฆติ วุตฺตนเยเนว อพฺภานกมฺมํ กาตพฺพํ, เสสํ อุตฺตานเมวาติ.

However, for a bhikkhunī whose observance has not been laid down, when there are no incoming ones, having announced it daily to four bhikkhus and bhikkhunīs, and when there are incoming ones, while announcing it to all the incoming ones, for fifteen days one should conduct oneself well only in the way spoken in the Pārivāsikakkhandhaka. This is the summary here. The detailed explanation, however, is given in the Samantapāsādikā. As for 'for a bhikkhunī who has observed mānatta': when a bhikkhunī has thus observed mānatta, then the act of rehabilitation should be performed for her only in the way spoken: 'where there might be a Bhikkhunī Saṅgha of a group of twenty'. The rest is self-evident.

กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

In the Kaṅkhāvitaraṇī, the commentary on the Pātimokkha,

ภิกฺขุนิปาติโมกฺเข

in the Bhikkhunī Pātimokkha,

สงฺฆาทิเสสวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the Saṅghādisesa is concluded.

นิสฺสคฺคิยกณฺโฑ

The Section on Forfeiture

๑. ปตฺตสนฺนิจยสิกฺขาปทวณฺณนา

1. The Explanation of the Training Rule on the Accumulation of Bowls

นิสฺสคฺคิเยสุ [Pg.308] อาทิวคฺคสฺส ตาว ปฐเม ปตฺตสนฺนิจยํ กเรยฺยาติ ปตฺตสนฺนิธึ กเรยฺย, เอกาหํ อนธิฏฺฐหิตฺวา วา อวิกปฺเปตฺวา วา อธิฏฺฐานุปคํ ปตฺตํ ฐเปยฺยาติ อตฺโถ.

Among the Nissaggiya training rules, first, in the first training rule of the initial chapter, as for the phrase 'one should make an accumulation of bowls,' the meaning is: one should store a bowl; that is, one may keep a bowl suitable for determination for one day without having made a determination or without having performed vikappanā.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ปตฺตสนฺนิจยวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสกถามคฺโค ภิกฺขุปาติโมกฺขวณฺณนายํ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺโพ, ตตฺร หิ ทสาหาติกฺกเม อาปตฺติ, อิธ เอกาหาติกฺกเมติ เอตฺตกเมว ตสฺส จ อิมสฺส จ นานากรณํ, เสสํ ตาทิสเมวาติ.

This training rule was laid down concerning the group-of-six bhikkhunīs at Sāvatthī on the occasion of the storing of a bowl. The remaining sequence of the story should be understood in the same way as was stated in the commentary on the Bhikkhu Pātimokkha. Indeed, there, the offense is for exceeding ten days; here, it is for exceeding one day. Only this much is the distinguishing factor between that training rule and this one. The remainder is just like that one.

ปตฺตสนฺนิจยสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on the Accumulation of Bowls is concluded.

๒. อกาลจีวรสิกฺขาปทวณฺณนา

2. The Explanation of the Training Rule on Untimely Robes

ทุติเย อกาลจีวรนฺติ อตฺถเต กถิเน กถินมาเสหิ, อนตฺถเต จีวรมาสโต อญฺญสฺมึ กาเล อุปฺปนฺนํ, ยํ วา ปน กาเลปิ อาทิสฺส ทินฺนํ. อาทิสฺส ทินฺนํ นาม ‘‘สมฺปตฺตา ภาเชนฺตู’’ติ วตฺวา วา, ‘‘อิทํ คณสฺส, อิทํ ตุมฺหากํ ทมฺมี’’ติ วตฺวา วา, ทาตุกามตาย ปาทมูเล ฐเปตฺวา วา ทินฺนํ. อิจฺเจตํ อกาลจีวรํ ‘‘กาลจีวร’’นฺติ อธิฏฺฐหิตฺวา ภาชาเปนฺติยา ปโยเค ทุกฺกฏํ, ยํ อตฺตนา ลทฺธํ, ตํ นิสฺสคฺคิยํ โหติ. นิสฺสฏฺฐํ ปฏิลภิตฺวาปิ ยถาทาเนเยว อุปเนตพฺพํ, อญฺญสฺมิมฺปิ เอวรูเป สิกฺขาปเท เอเสว นโย.

In the second, as for 'untimely robe': it is a robe that has arisen at a time other than the kathina months when the kathina has been spread, or other than the robe-month when it has not been spread; or, it is a robe that, even if in season, was given having been specified. 'Given having been specified' means a robe given by saying, 'Let those who have arrived distribute it,' or by saying, 'I give this to the group; I give this to you,' or given by placing it at the feet out of a desire to give. Regarding this untimely robe, for a bhikkhunī who, having determined it as a 'timely robe,' causes it to be distributed, there is a dukkaṭa offense in the effort. Whatever robe she herself has received, that becomes subject to forfeiture. Even having received back the forfeited robe, it should be presented in the very same way it was given. In other such training rules, this is the same method.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ อกาลจีวรํ ‘‘กาลจีวร’’นฺติ อธิฏฺฐหิตฺวา ภาชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อกาลจีวเร เวมติกาย, กาลจีวเร อกาลจีวรสญฺญาย เจว เวมติกาย จ ทุกฺกฏํ. อุโภสุ กาลจีวรสญฺญาย, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อกาลจีวรตา, ตถาสญฺญิตา, ‘‘กาลจีวร’’นฺติ อธิฏฺฐาย เลเสน ภาชาปนํ, ปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานีติ.

This training rule was laid down concerning Thullanandā at Sāvatthī on the occasion of causing an untimely robe to be distributed after having determined it as a 'timely robe.' When there is doubt regarding an untimely robe, there is a dukkaṭa offense. When, regarding a timely robe, there is the perception of it as an untimely robe, and also when there is doubt, there is a dukkaṭa offense. When, regarding both, there is the perception of a timely robe, and for the insane and so on, there is no offense. Herein, these are the four factors: the fact of it being an untimely robe; the perception of it as such; having determined it as a 'timely robe' and causing it to be distributed by a pretext; and the receiving. The origins and so on are similar to those for taking what is not given.

อกาลจีวรสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Untimely Robes is concluded.

๓. จีวรปริวตฺตนสิกฺขาปทวณฺณนา

3. The Explanation of the Training Rule on Exchanging a Robe

ตติเย [Pg.309] หนฺทาติ คณฺห. อจฺฉินฺเทยฺยาติ สยํ อจฺฉินฺทนฺติยา พนฺธิตฺวา ฐปิเตสุ พหูสุปิ เอกาปตฺติ, อิตเรสุ วตฺถุคณนาย อาปตฺติโย. อจฺฉินฺทาปเน ปน เอกาย อาณตฺติยา พหูสุ อจฺฉินฺเนสุปิ เอกาวาปตฺติ.

In the third: `handāti` means 'now then, take'. `Acchindeyyāti` (should seize) means: for a bhikkhunī who herself seizes, even in the case of many items that have been bound and put away, there is one offense. In other cases, there are offenses according to the count of the items. However, in causing another to seize, even if many items are seized through one command, there is only one offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ จีวรํ ปริวตฺเตตฺวา อจฺฉินฺทนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, อญฺญสฺมึ ปริกฺขาเร ติกทุกฺกฏํ, อนุปสมฺปนฺนาย จีวเรปิ ติกทุกฺกฏเมว. ยา ปน ตาย วา ทิยฺยมานํ, ตสฺสา วา วิสฺสาสํ คณฺหาติ, ตสฺสา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปสมฺปนฺนตา, ปริวตฺติตจีวรสฺส วิกปฺปนุปคตา, สกสญฺญาย อจฺฉินฺทนํ วา อจฺฉินฺทาปนํ วาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

At Sāvatthī, concerning Thullanandā, this was laid down regarding the matter of seizing a robe after having exchanged it. It is with a command. It is a threefold pācittiya. In the case of other requisites, it is a threefold dukkaṭa. Even in the case of a robe of an unordained person, it is just a threefold dukkaṭa. However, for a bhikkhunī who takes a robe that is being given by the owner, or takes it out of familiarity with her, there is no offense; nor is there an offense for one who is insane, and so on. The three factors here are: the state of being fully ordained, the state of the exchanged robe being subject to `vikappana`, and seizing it or causing it to be seized with the perception that it is one's own. The origins, and so on, are similar to those for taking what is not given, but this action results in a painful feeling.

จีวรปริวตฺตนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Exchanging a Robe is concluded.

๔. อญฺญวิญฺญาปนสิกฺขาปทวณฺณนา

4. The Explanation of the Training Rule on Requesting Something Different

จตุตฺเถ วิญฺญาเปตฺวาติ ชานาเปตฺวา, ‘‘อิทํ นาม อาหรา’’ติ ยาจิตฺวา วา. อญฺญํ วิญฺญาเปยฺยาติ ยํ ปุพฺเพ ‘‘กินฺเต, อยฺเย, อผาสุ, กึ อาหริยตู’’ติ วุตฺตาย วิญฺญาปิตํ, ตํ ปฏิกฺขิปิตฺวา ตญฺเจว อญฺญญฺจ คเหตุกามา ตโต อญฺญํ วิญฺญาเปยฺย, ตสฺสา วิญฺญตฺติยา ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน นิสฺสคฺคิยํ โหติ.

In the fourth: `viññāpetvā` (having requested) means having made known, or having asked, saying, 'Bring this particular thing'. `Aññaṃ viññāpeyya` (should request something different) means: when a bhikkhunī, having previously been asked, 'Venerable lady, what is your discomfort? What should be brought?' has made a request for something, she, having rejected that request, and now desiring to get that very same thing as well as something else, would then request something different from that. For that request, there is a `dukkaṭa` offense; upon receiving it, it becomes subject to forfeiture.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ อญฺญํ วิญฺญาเปตฺวา อญฺญํ วิญฺญาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนญฺเญ ทฺวิกทุกฺกฏํ. อนญฺเญ อนญฺญสญฺญาย ปน, ตสฺมึ อปฺปโหนฺเต ปุน ตญฺเญว, อญฺเญนปิ อตฺเถ สติ เตน สทฺธึ อญฺญญฺจ, ยญฺจ วิญฺญตฺตํ, ตโต เจ อญฺญํ สมคฺฆตรํ โหติ, อิมํ อานิสํสํ ทสฺเสตฺวา สุทฺธํ อญฺญเมว จ วิญฺญาเปนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เลเสน คเหตุกามตา, อญฺญสฺส วิญฺญาปนํ, ปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สญฺจริตฺตสทิสานีติ.

At Sāvatthī, concerning Thullanandā, this was laid down regarding the matter of requesting another thing after having requested one thing. It is a threefold pācittiya; if it is not something different, it is a twofold dukkaṭa. However, there is no offense for one who perceives it as not different when it is not different; or if the first item is insufficient, for one who requests that very same thing again; or if there is a need for something else as well, for one who requests something else together with that original item; or if another item is cheaper than what was requested, for one who, showing this benefit, requests purely that other thing. There is also no offense for one who is insane, and so on. The three factors here are: the desire to obtain by means of a pretext, the requesting of something different, and the receiving of it. The origins, and so on, are similar to those for the rule on acting as a go-between.

อญฺญวิญฺญาปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Requesting Something Different is concluded.

๕. อญฺญเจตาปนสิกฺขาปทวณฺณนา

5. The Explanation of the Training Rule on Causing Something Different to be Exchanged

ปญฺจเม [Pg.310] อญฺญํ เจตาเปตฺวาติ อตฺตโน กปฺปิยภณฺเฑน ‘‘อิทํ นาม อาหรา’’ติ อญฺญํ ปริวตฺตาเปตฺวา. อญฺญํ เจตาเปยฺยาติ ‘‘เอวํ เม อิทํ ทตฺวา อญฺญมฺปิ อาหริสฺสตี’’ติ มญฺญมานา ‘‘น เม อิมินา อตฺโถ, อิทํ นาม เม อาหรา’’ติ ตโต อญฺญํ เจตาเปยฺย. ตสฺสา เจตาปนปฺปโยเค ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน เตน วา อญฺเญน วา มูเลน อาหฏํ นิสฺสคฺคิยํ โหติ, เสสํ จตุตฺถสทิสเมวาติ.

In the fifth, 'having caused something different to be exchanged' means: having caused another thing to be exchanged with one's own suitable goods, saying, 'Bring this thing so-named.' 'One should cause something different to be exchanged' means: thinking, 'Thus, having given this, she will also bring another,' and saying, 'I have no need of this; bring me this thing so-named,' one causes another thing to be exchanged for that. For her, in the effort of causing the exchange, there is an offense of wrong-doing; upon its acquisition, the item brought for that price or for another is to be forfeited. The remainder is just like the fourth.

อญฺญเจตาปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Causing Something Different to be Exchanged is concluded.

๖. ปฐมสงฺฆิกเจตาปนสิกฺขาปทวณฺณนา

6. The Explanation of the First Training Rule on Causing What is Communal to be Exchanged

ฉฏฺเฐ อญฺญทตฺถิเกนาติ อญฺญสฺสตฺถาย ทินฺเนน. อญฺญุทฺทิสิเกนาติ อญฺญํ อุทฺทิสิตฺวา ทินฺเนน. สงฺฆิเกนาติ สงฺฆสฺส ปริจฺจตฺเตน. ปริกฺขาเรนาติ กปฺปิยภณฺเฑน. อญฺญํ เจตาเปยฺยาติ ‘‘อิทํ นาม ปริภุญฺเชยฺยาถา’’ติ ยํ อุทฺทิสิตฺวา นิยเมตฺวา โย ปริกฺขาโร ทินฺโน, ตโต อญฺญํ ปริวตฺตาเปยฺย, ตสฺสา ปโยเค ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน นิสฺสคฺคิยํ.

In the sixth, 'with that which is for the purpose of another' means: with that which was given for the purpose of another thing. 'With that which is designated for another' means: with that which was given having designated another thing. 'With that which is communal' means: with that which was donated to the Saṅgha. 'With a requisite' means: with a suitable good. 'One should cause something different to be exchanged' means: from that requisite which was given, having been pointed out and specified with the words, 'You should use this thing so-named,' one causes another to be exchanged. For her, in the effort, there is an offense of wrong-doing; upon its acquisition, it is to be forfeited.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ตาทิเสน ปริกฺขาเรน อญฺญํ เจตาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนญฺญทตฺถิเก ทฺวิกทุกฺกฏํ. ตสฺมึ ปน อนญฺญทตฺถิกสญฺญาย, เสสกํ อุปเนนฺติยา, ‘‘ตุมฺเหหิ เอตทตฺถาย ทินฺโน, อมฺหากญฺจ อิมินา นาม อตฺโถ’’ติ สามิเก อปโลเกตฺวา อุปเนนฺติยา, ยทา ภิกฺขุนิโย วิหารมฺปิ ฉฑฺเฑตฺวา ปกฺกมนฺติ, เอวรูปาสุ อาปทาสุ อุปเนนฺตีนํ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เสสํ จตุตฺถสทิสเมวาติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning many bhikkhunīs regarding the matter of causing another thing to be exchanged for such a requisite. It is a tikapācittiya. In the case of that which is not for the purpose of another, it is a dvikadukkaṭa. But there is no offense for one who perceives it as not being for the purpose of another; for one who brings the remainder; for one who brings it after informing the owners, saying, 'This was given by you for this purpose, and we have need of this thing so-named'; for those who bring it during such calamities as when the bhikkhunīs abandon even the monastery and depart; and for the insane and so forth. The remainder is just like the fourth.

ปฐมสงฺฆิกเจตาปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the First Training Rule on Causing What is Communal to be Exchanged is concluded.

๗. ทุติยสงฺฆิกเจตาปนสิกฺขาปทวณฺณนา

7. The Explanation of the Second Training Rule on Causing What is Communal to be Exchanged

สตฺตเม สญฺญาจิเกนาติ สยํ ยาจิตเกนาปิ. เอตเทเวตฺถ นานากรณํ, เสสํ ฉฏฺฐสทิสเมวาติ.

In the seventh, 'with what was obtained through a request' means: even with what was requested by oneself. This very point is the difference here; the remainder is just like the sixth.

ทุติยสงฺฆิกเจตาปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Second Training Rule on Causing What is Communal to be Exchanged is concluded.

๘. ปฐมคณิกเจตาปนสิกฺขาปทวณฺณนา

8. Explanation of the First Training Rule on Causing to be Obtained for a Group

อฏฺฐเม [Pg.311] มหาชนิเกนาติ คณสฺส ปริจฺจตฺเตน, อิทเมตฺถ ฉฏฺฐโต นานากรณํ.

In the eighth rule, ‘mahājanikena’ means by means of what has been donated for the group. This is the difference here from the sixth rule.

ปฐมคณิกเจตาปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the First Training Rule on Causing to be Obtained for a Group is concluded.

๙. ทุติยคณิกเจตาปนสิกฺขาปทวณฺณนา

9. Explanation of the Second Training Rule on Causing to be Obtained for a Group

นวเม สญฺญาจิเกนาติ อิทํ อฏฺฐมโต อติริตฺตํ, เสสํ ทฺวีสุปิ ฉฏฺฐสิกฺขาปทสทิสเมวาติ.

In the ninth rule, ‘saññācikena’ is additional to the eighth rule; the rest in both is just like the sixth training rule.

ทุติยคณิกเจตาปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Second Training Rule on Causing to be Obtained for a Group is concluded.

๑๐. ปุคฺคลิกเจตาปนสิกฺขาปทวณฺณนา

Explanation of the Training Rule on Causing to be Obtained Personally

ทสเม ปุคฺคลิเกนาติ เอกภิกฺขุนิยา ปริจฺจตฺเตน. สญฺญาจิเกนาติ สยํ ยาจิตเกน จ. อญฺญํ เจตาเปยฺยาติ ยํ อุทฺทิสิตฺวา ทินฺนํ, ตโต อญฺญํ เจตาเปนฺติยา ปโยเค ทุกฺกฏํ, ปฏิลาเภน นิสฺสคฺคิยํ โหติ.

10. In the tenth rule, ‘puggalikena’ means by means of what has been donated for a single bhikkhunī. ‘Saññācikena’ means and by what has been requested by oneself. ‘Aññaṃ cetāpeyya’ means: for a bhikkhunī who causes another thing to be obtained in exchange for that which was given for a designated purpose, there is an offense of wrong-doing in the attempt, and upon acquisition, it becomes subject to forfeiture.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ ตาทิเสน ปริกฺขาเรน อญฺญํ เจตาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสํ ฉฏฺฐสทิสเมวาติ.

In Sāvatthī, with reference to Thullanandā, this rule was laid down concerning the matter of causing another item to be obtained with such a requisite. The rest is just like the sixth rule.

ปุคฺคลิกเจตาปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Causing to be Obtained Personally is concluded.

ปตฺตวคฺโค ปฐโม.

The First Chapter on Bowls.

๑๑. ครุปาวุรณสิกฺขาปทวณฺณนา

Explanation of the Training Rule on a Heavy Covering

ทุติยสฺส ปฐเม ครุปาวุรณนฺติ สีตกาเล ปาวุรณํ. จตุกฺกํสปรมนฺติ กํโส นาม จตุกฺกหาปณิโก โหติ, ตสฺมา โสฬสกหาปณคฺฆนกํ. เจตาเปตพฺพนฺติ ฐเปตฺวา สหธมฺมิเก จ ญาตกปฺปวาริเต จ อญฺเญน กิสฺมิญฺจิเทว คุเณ ปริตุฏฺเฐน ‘‘วเทถายฺเย, เยนตฺโถ’’ติ วุตฺตาย วิญฺญาเปตพฺพํ. ตโต เจ อุตฺตรีติ ตตุตฺตริ วิญฺญาเปนฺติยา ทุกฺกฏํ, ปฏิลทฺธํ นิสฺสคฺคิยํ โหติ.

In the first rule of the second chapter, ‘garupāvuraṇa’ means a covering for the cold season. ‘Catukkaṃsaparamam’ means a kaṃsa is four kahāpaṇas, therefore it is worth sixteen kahāpaṇas. ‘Cetāpetabbam’ means, setting aside fellow Dhamma-farers and relatives who have been invited, it may be requested from another who is pleased with some quality, when one has been told, ‘Venerable, state what is needed.’ If she requests more than that, there is an offense of wrong-doing for the bhikkhunī who is requesting, and what is obtained becomes subject to forfeiture.

สาวตฺถิยํ [Pg.312] ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ ราชานํ กมฺพลํ วิญฺญาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อูนกจตุกฺกํเส ทฺวิกทุกฺกฏํ. ตสฺมึ ปน อูนกสญฺญาย, จตุกฺกํสปรมํ เจตาเปนฺติยา, ญาตกปฺปวาริเต วา, อญฺญสฺส วา อตฺถาย, อตฺตโน วา ธเนน, มหคฺฆํ เจตาเปนฺตํ อปฺปคฺฆํ เจตาเปนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ครุปาวุรณตา, อติเรกจตุกฺกํสตา, อนนุญฺญาตฏฺฐาเน วิญฺญตฺติ, ปฏิลาโภติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สญฺจริตฺตสทิสานีติ.

In Sāvatthī, concerning Thullanandā, this rule was established regarding the matter of requesting a blanket from the king. It is a triple pācittiya offense; for a blanket worth less than four kaṃsas, a double dukkaṭa offense. However, in that case, there is no offense for one who, perceiving it as less, has one obtained with a maximum value of four kaṃsas; or when requesting from relatives or those who have given an invitation; or for another’s sake; or with her own funds; or for one who has an inexpensive item provided when a donor was providing an expensive one; or for an insane person, and so on. The state of being a heavy covering, the state of exceeding four kaṃsas, requesting in an unpermitted place, and the acquisition—these are the four factors here. The origins and so forth are similar to those of the training rule on acting as a go-between.

ครุปาวุรณสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on a Heavy Outer Robe is concluded.

๑๒. ลหุปาวุรณสิกฺขาปทวณฺณนา

11. Explanation of the Training Rule on a Light Covering

ทุติเย ลหุปาวุรณนฺติ อุณฺหกาเล ปาวุรณํ. อฑฺฒเตยฺยกํสปรมนฺติ ทสกหาปณคฺฆนกํ, เสสํ ปฐมสทิสเมวาติ.

In the second rule, ‘light covering’ means a covering for the hot season. ‘With a maximum value of two and a half kaṃsas’ means worth ten kahāpaṇas; the rest is similar to the first rule.

ลหุปาวุรณสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on a Light Outer Robe is concluded.

อิโต ปรานิ อิมสฺมึ วคฺเค อฏฺฐ, ตติยวคฺเค ทสาติ อิมานิ อฏฺฐารส สิกฺขาปทานิ ภิกฺขุปาติโมกฺขวณฺณนายํ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพานีติ.

From here on, these eighteen training rules—eight in this chapter and ten in the third chapter—should be understood according to the method stated in the Commentary on the Bhikkhu Pātimokkha.

ชาตรูปวคฺโค ตติโย.

The Third Chapter on Gold.

อุทฺทิฏฺฐา โข อยฺยาโย ตึส นิสฺสคฺคิยา ปาจิตฺติยา ธมฺมาติ ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตา สาธารณา อฏฺฐารส, อสาธารณา ทฺวาทสาติ เอวํ ตึส. เสสํ สพฺพตฺถ อุตฺตานเมวาติ.

Regarding the passage, 'Venerable ones, the thirty rules entailing forfeiture and confession have been recited': eighteen are common, having been laid down concerning bhikkhus, and twelve are not common, thus making thirty. The rest is clear in all cases.

กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย ภิกฺขุนิปาติโมกฺเข

In the Kaṅkhāvitaraṇī, the commentary on the Pātimokkha, concerning the Bhikkhunī Pātimokkha.

นิสฺสคฺคิยปาจิตฺติยวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

12. The Explanation of the Nissaggiya Pācittiya Rules is concluded.

ปาจิตฺติยกณฺโฑ

The Pācittiya Section

๑. ลสุณวคฺโค

The Chapter on Garlic

๑. ลสุณสิกฺขาปทวณฺณนา

Explanation of the Training Rule on Garlic

ปาจิตฺติเยสุ [Pg.313] ลสุณวคฺคสฺส ตาว ปฐเม ลสุณนฺติ มคธรฏฺเฐ ชาตํ อามกํ ภณฺฑิกลสุณเมว, น เอกทฺวิติมิญฺชกํ. ตญฺหิ ‘‘ขาทิสฺสามี’’ติ ปฏิคฺคณฺหนฺติยา ทุกฺกฏํ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาจิตฺติยํ.

Among the Pācittiya rules, in the first rule of the Lasuṇa chapter, 'garlic' refers only to raw bulb garlic grown in the Magadha country, not that with one, two, or three cloves. For a bhikkhunī who accepts it thinking, “I will eat it,” there is a dukkaṭa offense; for every mouthful swallowed, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ ลสุณํ หราปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อลสุเณ ทฺวิกทุกฺกฏํ. ตสฺมึ ปน อลสุณสญฺญาย, ปลณฺฑุเก, ภญฺชนเก, หริตเก, จาปลสุเณ, สูปสมฺปาเก, มํสสมฺปาเก, เตลสมฺปาเก, สาฬเว, อุตฺตริภงฺเค, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อามกลสุณญฺเจว, อชฺโฌหรณญฺจาติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā regarding the matter of having garlic brought. It is a threefold pācittiya. For what is not garlic, it is a twofold dukkaṭa. However, there is no offense for one who perceives it as not garlic; nor in the case of a yellow onion (palaṇḍuka), a red onion (bhañjanaka), a green onion (haritaka), or a leek (cāpalasuṇa); nor when it is well-cooked in soup, well-cooked in meat, or well-cooked in oil; nor in a preserve (sāḷava) or a mixed dish (uttaribhaṅga); nor for the insane and so forth. Herein, these are the two factors: it is raw garlic, and it is swallowed. The origins and so forth are similar to the Eḷakaloma case.

ลสุณสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning garlic is concluded.

๒. สมฺพาธโลมสิกฺขาปทวณฺณนา

The Explanation of the Sambādhaloma Training Rule

ทุติเย สมฺพาเธติ ปฏิจฺฉนฺโนกาเส, อุปกจฺฉเกสุ จ มุตฺตกรเณ จาติ อตฺโถ. สํหราเปยฺยาติ เอตฺถ ขุรสณฺฑาสกตฺตริอาทีสุ เยน เกนจิ สํหราเปนฺติยา ปโยคคณนาย ปาจิตฺติยํ, น โลมคณนาย.

In the second rule, 'sambādhe' means in a concealed place, such as in the armpits and on the urinary organ; this is the meaning. Herein, regarding 'saṃharāpeyya' ('should have it removed'), for a nun who has it removed by any means whatsoever—such as a razor, tweezers, or scissors—a pācittiya is incurred for each effort, not for each hair.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ สมฺพาเธ โลมํ สํหราปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อตฺตโน อตฺถาย อญฺญํ อาณาเปนฺติยา สาณตฺติกํ, อาปตฺติเภโทนตฺถิ. อาพาธปจฺจยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อาพาธาภาโว, สมฺพาเธ โลมสํหรณนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ภิกฺขุนิยา สทฺธึ เอกทฺธานมคฺคคมนสิกฺขาปทสทิสานีติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six nuns regarding the matter of having hair removed from a confined place. For a nun who commands another for her own benefit, it is an offense involving a command. There is no classification of the offense. There is no offense on account of illness, nor for the insane and so forth. Herein, these are the two factors: the absence of illness, and the removal of hair in a confined place. The origins and so forth are similar to the training rule on a nun traveling along a road together.

สมฺพาธโลมสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning hair in a confined place is concluded.

๓. ตลฆาตกสิกฺขาปทวณฺณนา

3. The Explanation of the Talaghātaka Training Rule

ตติเย [Pg.314] ตลฆาตเกติ อนฺตมโส อุปฺปลเกสเรนาปิ มุตฺตกรณสฺส ตลฆาตเน มุตฺตกรณมฺหิ ปหารทาเน ปาจิตฺติยนฺติ อตฺโถ.

In the third rule, ‘talaghātaka’ means that a pācittiya is incurred for striking the surface of the urinary organ, even if only with a lotus stamen, or for giving a blow to the urinary organ; this is the meaning.

สาวตฺถิยํ ทฺเว ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ตลฆาตกรณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ปุริมนเยเนว สาณตฺติกํ, อาปตฺติเภโท นตฺถิ. อิโต ปรํ ปน ยตฺถ นตฺถิ, ตตฺถ อวตฺวาว คมิสฺสาม. อาพาธปจฺจยา คณฺฑํ วา วณํ วา ปหรนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อาพาธาภาโว, มุตฺตกรเณ ปหารทานํ, ผสฺสสาทิยนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสทิสานีติ.

This was laid down in Sāvatthī concerning two bhikkhunīs regarding the incident of striking the surface of the urinary organ. As in the preceding, it is an offense involving a command. There is no classification of offenses. From here on, where there is no classification, we will proceed without stating it. There is no offense for one who strikes a boil or a wound due to illness, nor for one who is insane, and so on. The three factors here are: the absence of illness, the act of striking the urinary organ, and enjoying the contact. The origins and so on are the same as for the first pārājika.

ตลฆาตกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on striking the surface of the urinary organ is finished.

๔. ชตุมฏฺฐกสิกฺขาปทวณฺณนา

4. The Explanation of the Training Rule on the Lacquered Stick

จตุตฺเถ ชตุมฏฺฐเกติ ชตุนา กเต มฏฺฐทณฺฑเก. วตฺถุวเสเนตํ วุตฺตํ, กามราเคน ปน อุปฺปลเกสรมฺปิ ปเวเสนฺติยา อาปตฺติ.

In the fourth, ‘jatumaṭṭhaka’ refers to a polished stick made of lac. This is stated according to the originating story; however, due to sensual lust, there is an offense for a bhikkhunī who inserts even a lotus stamen.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ชตุมฏฺฐกสาทิยนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสํ ตติยสทิสเมวาติ.

This was laid down in Sāvatthī concerning a certain bhikkhunī regarding the incident of taking pleasure with a polished lacquered stick. The remainder is the same as the third.

ชตุมฏฺฐกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on the lacquered stick is finished.

๕. อุทกสุทฺธิกสิกฺขาปทวณฺณนา

5. The Explanation of the Training Rule on Water Purification

ปญฺจเม อุทกสุทฺธิกนฺติ มุตฺตกรณสฺส โธวนํ. อาทิยมานายาติ กโรนฺติยา. ทฺวงฺคุลปพฺพปรมํ อาทาตพฺพนฺติ ทฺวีสุ องฺคุลีสุ เอเกกํ กตฺวา ทฺวงฺคุลปพฺพปรมํ อาทาตพฺพํ. ตํ อติกฺกาเมนฺติยาติ สเจ โธวนกาเล ราควเสน วิตฺถารโต ตติยาย องฺคุลิยา อคฺคปพฺพํ, คมฺภีรโต เอกิสฺสาว องฺคุลิยา ตติยปพฺพํ ปเวเสติ ปาจิตฺติยํ.

In the fifth, ‘udakasuddhika’ means the washing of the urinary passage. ‘Ādiyamānā’ means doing so. ‘To be taken up to a maximum of two finger-joints’ means that on two fingers, one joint on each may be taken, up to the limit of two finger-joints. ‘Exceeding that’ means: if, at the time of washing, due to lust, one inserts in width the tip-joint of a third finger, or in depth the third joint of one finger, it is a pācittiya offense.

สกฺเกสุ อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ อติคมฺภีรํ อุทกสุทฺธิกํ อาทิยนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อูนกทฺวงฺคุลปพฺเพ ทฺวิกทุกฺกฏํ. ตสฺมึ ปน [Pg.315] อูนกสญฺญาย, ทฺวงฺคุลปพฺพปรมํ อาทิยนฺติยา, อาพาธปจฺจยา อติเรกมฺปิ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ, เสสํ ตติยสทิสเมวาติ.

This was laid down concerning a certain bhikkhunī among the Sakyans regarding the incident of performing water purification too deeply. It is a pācittiya offense with three factors. For less than two finger-joints, there are two offenses of wrong-doing. However, there is no offense for one who, perceiving it to be less than the limit, takes it up to the limit of two finger-joints; for one who exceeds this due to illness; nor for one who is insane, and so on. The remainder is the same as the third.

อุทกสุทฺธิกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on water purification is finished.

๖. อุปติฏฺฐนสิกฺขาปทวณฺณนา

6. The Explanation of the Training Rule on Attending

ฉฏฺเฐ ภุญฺชนฺตสฺสาติ ปญฺจนฺนํ โภชนานํ อญฺญตรํ ภุญฺชโต. ปานีเยนาติ สุทฺเธน วา อุทเกน, ตกฺกาทีสุ วา อญฺญตเรน. วิธูปเนนาติ ยาย กายจิ พีชนิยา. อุปติฏฺเฐยฺยาติ ยา เอเตสุ ทฺวีสุ อญฺญตรํ คเหตฺวา หตฺถปาเส ติฏฺฐติ, ตสฺสา ปาจิตฺติยํ.

In the sixth, “while one is eating” means while one is consuming any of the five kinds of food. “With a drink” means with pure water, or with any other such as buttermilk. “With a fan” means with any kind of fan. “Should attend” means: whichever bhikkhunī, having taken either of these two, stands within arm’s reach, for her there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ภุญฺชนฺตสฺส เอวํ ติฏฺฐนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, หตฺถปาสํ วิชหิตฺวา ขาทนียํ ขาทนฺตสฺส อุปติฏฺฐนฺติยา ทุกฺกฏํ, อนุปสมฺปนฺเน ติกทุกฺกฏํ. ‘‘อิมํ ปิวถ, อิมินา พีชถา’’ติ เอวํ เทนฺติยา วา, ทาเปนฺติยา วา, อนุปสมฺปนฺนํ วา อุปติฏฺฐาปนตฺถํ อาณาเปนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ภุญฺชนฺตสฺส ภิกฺขุโน หตฺถปาเส ฐานํ, ปานียสฺส วา วิธูปนสฺส วา คหณนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning a certain bhikkhunī in the case of standing thus while one was eating. It is a pācittiya offense with three factors. For a bhikkhunī who attends while standing beyond arm’s reach of one who is eating chewable food, there is a dukkaṭa offense. In the case of an unordained person, it is a threefold dukkaṭa offense. There is no offense for a bhikkhunī who says, “Drink this, fan with this,” and so gives it or has it given, or who commands an unordained person for the purpose of having them attend, nor for one who is insane, and so on. The two factors here are: standing within arm’s reach of a bhikkhu who is eating, and the taking of either a drink or a fan. The origins and so on are similar to the Eḷakaloma training rule.

อุปติฏฺฐนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning attendance is concluded.

๗. อามกธญฺญสิกฺขาปทวณฺณนา

7. The Commentary on the Training Rule Concerning Raw Grain

สตฺตเม วิญฺญตฺวาติ อนฺตมโส มาตรมฺปิ ยาจิตฺวา. ภุญฺเชยฺยาติ อชฺโฌหเรยฺย. เอตฺถ จ วิญฺญตฺติ เจว โภชนญฺจ ปมาณํ, ตสฺมา สยํ วิญฺญตฺวา อญฺญาย ภชฺชนาทีนิ การาเปตฺวา วา, อญฺญาย วิญฺญาเปตฺวา สยํ ภชฺชนาทีนิ กตฺวา วา ปฏิคฺคหณโต ปฏฺฐาย ยาว ทนฺเตหิ สํขาทนํ, ตาว ปุพฺพปฺปโยเคสุ ทุกฺกฏานิ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาจิตฺติยํ.

In the seventh, “having requested” means having asked even one’s mother. “One might eat” means one might consume. And here, both the request and the eating are the standard. Therefore, whether one requests it oneself and has another do the roasting and so on, or one has another request it and does the roasting and so on oneself, from the time of acceptance up until the chewing with the teeth, for all these preliminary efforts there are dukkaṭa offenses. With every mouthful, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อามกธญฺญํ วิญฺญาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สยํ วา อญฺญาย วา อวิญฺญตฺติยา ลทฺธํ ภชฺชนาทีนิ กตฺวา [Pg.316] วา กาเรตฺวา วา ภุญฺชนฺติยา ทุกฺกฏํ, อญฺญาย วิญฺญตฺติยา ลทฺธํ ปน สยํ ภชฺชนาทีนิ กตฺวาปิ กาเรตฺวาปิ ภุญฺชนฺติยา ทุกฺกฏเมว. อาพาเธ สติ เสทกมฺมาทีนํ อตฺถาย วิญฺญาเปนฺติยา, อวิญฺญตฺติยา ลพฺภมานํ นวกมฺมตฺถาย สมฺปฏิจฺฉนฺติยา, ญาตกปฺปวาริตฏฺฐาเน มุคฺคมาสาทิอปรณฺณํ วิญฺญาเปนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สตฺตนฺนํ ธญฺญานํ อญฺญตรสฺส วิญฺญาปนํ วา วิญฺญาปาปนํ วา, ปฏิลาโภ, ภชฺชนาทีนิ กตฺวา วา กาเรตฺวา วา อชฺโฌหรณนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทฺธานมคฺคสิกฺขาปทสทิสานีติ.

In Sāvatthī, regarding several bhikkhunīs, this was established concerning the matter of requesting raw grain. For a bhikkhunī who eats after preparing or causing to be prepared what was obtained without a request, whether by oneself or by another, there is a dukkaṭa offense. But for one who eats after preparing or causing to be prepared by oneself what was obtained through a request made by another, it is indeed a dukkaṭa offense. There is no offense for one requesting for the purpose of sweat-inducing treatments, etc., when ill; for one accepting what is obtainable without a request for the purpose of new construction work; for one requesting pulses such as green gram and black gram at a place of relatives or those who have given an invitation; and for the insane, etc. Here, there are three factors: requesting or causing to be requested any of the seven kinds of grain; receiving it; and consuming it after preparing or causing it to be prepared. The origins, etc., are similar to the training rule on traveling along a high road.

อามกธญฺญสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on raw grain is finished.

๘. ปฐมอุจฺจารฉฑฺฑนสิกฺขาปทวณฺณนา

8. Explanation of the First Training Rule on Discarding Excrement

อฏฺฐเม สงฺการนฺติ กจวรํ. วิฆาสนฺติ ยํกิญฺจิ ปริภุตฺตาวเสสํ อุจฺฉิฏฺโฐทกมฺปิ ทนฺตกฏฺฐมฺปิ, อฏฺฐิกจลเกสุ ปน วตฺตพฺพเมว นตฺถิ. ติโรกุฏฺเฏ วา ติโรปากาเร วาติ ยสฺสกสฺสจิ กุฏฺฏสฺส วา ปาการสฺส วา ปรโต. ฉฑฺเฑยฺย วา ฉฑฺฑาเปยฺย วาติ สพฺพานิเปตานิ เอกโต ฉฑฺเฑนฺติยา เอกปฺปโยเค เอกาปตฺติ, สกึ อาณตฺติยา พหุเกปิ ฉฑฺฑิเต เอกาว.

In the eighth, `saṅkāra` means rubbish. `Vighāsa` means any remainder of what has been eaten, even water for rinsing or a tooth-stick; as for bones and scraps, it goes without saying. 'Beyond a wall or beyond a fence' means beyond the wall or fence of any whatsoever. 'Should discard or cause to be discarded': for one who discards all these things together in a single effort, there is one offense; even if many things are discarded through a single command, there is only one.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ อุจฺจารํ ติโรกุฏฺเฏ ฉฑฺฑนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาณตฺติกํ, ภิกฺขุสฺส ทุกฺกฏํ, โอโลเกตฺวา วา อวลญฺเช วา ฉฑฺเฑนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุจฺจาราทิภาโว, อโนโลกนํ, วลญฺชนฏฺฐานํ, ติโรกุฏฺฏติโรปาการตา, ฉฑฺฑนํ วา ฉฑฺฑาปนํ วาติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สญฺจริตฺตสทิสานิ, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

In Sāvatthī, concerning a certain bhikkhunī, this was laid down regarding the matter of discarding excrement beyond a wall. It involves a command. For a bhikkhu, it is an offense of wrong conduct. There is no offense for one who discards after looking or in an unused place, nor for one who is insane, and so on. The state of being excrement, etc.; not looking; a place not of common use; the state of being beyond a wall or beyond a fence; and discarding or causing to be discarded—these are the five factors here. The arising, etc., are similar to the rule on sañcaritta. This, however, is a matter of action and non-action.

ปฐมอุจฺจารฉฑฺฑนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the first training rule on discarding excrement is finished.

๙. ทุติยอุจฺจารฉฑฺฑนสิกฺขาปทวณฺณนา

9. Explanation of the Second Training Rule on Discarding Excrement

นวเม หริเตติ เขตฺเต วา นาฬิเกราทิอาราเม วา ยตฺถกตฺถจิ โรปิมหริตฏฺฐาเน. ตานิ วตฺถูนิ ฉฑฺเฑนฺติยา วา ฉฑฺฑาเปนฺติยา วา ปุริมนเยเนว [Pg.317] อาปตฺติ, ตาทิเส ฐาเน นิสีทิตฺวา อนฺตมโส อุทกํ ปิวิตฺวา มตฺถกจฺฉินฺนํ นาฬิเกรมฺปิ ฉฑฺเฑนฺติยา อาปตฺติเยว.

In the ninth, 'on green' means in a field, or in a park such as a coconut grove, or in any planted green place whatsoever. For a bhikkhunī who discards or causes to be discarded those things, the offense is as in the preceding case. For a bhikkhunī who, having sat down in such a place and having drunk water, discards even a coconut with its top cut off, there is indeed an offense.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อุจฺจาราทีนิ หริเต ฉฑฺฑนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สาณตฺติกํ, ติกปาจิตฺติยํ, ภิกฺขุโน ทุกฺกฏํ, ภิกฺขุนิยาปิ นิกฺขิตฺตพีเช เขตฺเต ยาว องฺกุโร น อุฏฺฐหติ, ตาว ทุกฺกฏํ, อหริเต ทฺวิกทุกฺกฏํ. ตสฺมึ ปน อหริตสญฺญาย ฉฑฺฑิตเขตฺเต วา, สามิเก อปโลเกตฺวา วา ฉฑฺเฑนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เสสํ อฏฺฐมสทิสเมวาติ.

In Sāvatthī, concerning many bhikkhunīs, this was laid down regarding the matter of discarding excrement and so forth on green. It involves a command; it is a pācittiya of three kinds. For a bhikkhu, it is an offense of wrong conduct. For a bhikkhunī also, in a field where seeds have been sown, it is an offense of wrong conduct as long as a sprout has not come up. On a non-green place, it is a double offense of wrong conduct. However, there is no offense for one who discards on that green place with the perception of it as non-green, or in a field that has already been discarded upon, or having informed the owners; nor for one who is insane, and so on. The rest is just like the eighth.

ทุติยอุจฺจารฉฑฺฑนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the second training rule on discarding excrement is finished.

๑๐. นจฺจคีตสิกฺขาปทวณฺณนา

10. Explanation of the Training Rule on Dancing and Singing

ทสเม นจฺจนฺติ อนฺตมโส โมรนจฺจมฺปิ. คีตนฺติ อนฺตมโส ธมฺมภาณกคีตมฺปิ. วาทิตนฺติ อนฺตมโส อุทกเภริวาทิตมฺปิ. ทสฺสนายาติ เอเตสุ ยํกิญฺจิ ทสฺสนาย คจฺฉนฺติยา ปเท ปเท ทุกฺกฏํ, ยตฺถ ฐิตา ปสฺสติ วา สุณาติ วา, เอกปฺปโยเค เอกาปตฺติ, ตํ ตํ ทิสํ โอโลเกนฺติยา ปโยเค ปโยเค อาปตฺติ.

In the tenth, 'dancing' means, at the least, even the dancing of peacocks. 'Singing' means, at the least, even the song-like recitation of a Dhamma-reciter. 'Music' means, at the least, even the playing of a water-drum. As for 'for seeing': for a bhikkhunī going to see any of these whatsoever, there is an offense of wrong conduct for every step. In whatever place she stands and sees or hears, there is one offense for one effort. For looking in this or that direction, there is an offense for each effort.

ราชคเห ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ นจฺจาทีนิ ทสฺสนาย คมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สยํ ตานิ วตฺถูนิ กโรนฺติยา, อญฺญํ วา อาณาเปนฺติยา, ‘‘เจติยสฺส อุปหารํ เทถา’’ติ อีทิเสน ปริยาเยน วา ภณนฺติยา, ‘‘เจติยสฺส อุปหารํ กโรมา’’ติ วา วุตฺเต ‘‘สาธู’’ติ สมฺปฏิจฺฉนฺติยา จ ปาจิตฺติยเมวาติ สพฺพอฏฺฐกถาสุ (ปาจิ. อฏฺฐ. ๘๓๕-๘๓๗) วุตฺตํ, ภิกฺขุโน สพฺพตฺถ ทุกฺกฏํ. ‘‘ตุมฺหากํ เจติยสฺส อุปฏฺฐานํ กโรมา’’ติ วุตฺเต ปน ‘‘อุปฏฺฐานกรณํ นาม สุนฺทร’’นฺติ อีทิสํ ปริยายํ ภณนฺติยา, อาราเม ฐตฺวา ปสฺสนฺติยา วา สุณนฺติยา วา, ตถา อตฺตโน ฐิโตกาสํ อาคนฺตฺวา ปโยชิตํ ปฏิปถํ คจฺฉนฺติยา สมฺมุขีภูตํ สลากภตฺตาทิเก สติ กรณีเย คนฺตฺวา, อาปทาสุ วา สมชฺชฏฺฐานํ ปวิสิตฺวาปิ ปสฺสนฺติยา วา สุณนฺติยา วา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. นจฺจาทีนํ อญฺญตรตา, อญฺญตฺร อนุญฺญาตการณา คมนํ, ทสฺสนํ วา สวนํ [Pg.318] วาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานิ, อิทํ ปน โลกวชฺชํ, อกุสลจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

In Rājagaha, concerning the group-of-six bhikkhunīs, this was laid down on the subject of going to see dancing and so on. For a bhikkhunī who herself performs those acts, or who orders another to do so, or who speaks with a pretext such as, “Give an offering to the shrine,” or who, when it is said, “We will make an offering to the shrine,” accepts by saying, “Good,” it is an offense of pācittiya—so it is said in all the commentaries. For a bhikkhu, it is an offense of wrong conduct in all cases. However, there is no offense for one who, when it is said, “We will attend to your shrine,” speaks with a pretext such as, “Attending is a fine thing;” or for one who, while staying in the monastery, sees or hears; likewise, for one who sees or hears a performance that has been brought to her own place, or for one who, while traveling, encounters one on the path ahead; or for one who has gone when there is a duty to be done, such as receiving ticket-food; or for one who, due to dangers, has even entered a festival place and sees or hears; nor for one who is insane, and so on. The object being one of dancing and so on; going, apart from an authorized reason; and seeing or hearing—these are the three factors here. The origins and so on are like those of the Eḷakaloma Sikkhāpada. This, however, is a worldly fault, arises from an unwholesome consciousness, and is associated with three kinds of feeling.

นจฺจคีตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on dancing and singing is finished.

ลสุณวคฺโค ปฐโม.

The First Chapter: On Garlic.

๒. รตฺตนฺธการวคฺโค

2. The Chapter on Darkness at Night

๑. รตฺตนฺธการสิกฺขาปทวณฺณนา

1. Explanation of the Training Rule on Darkness at Night

อนฺธการวคฺคสฺส ปฐเม รตฺตนฺธกาเรติ รตฺติอนฺธกาเร. อปฺปทีเปติ ปชฺโชตจนฺทสูริยอคฺคีสุ เอเกเกนาปิ อโนภาสิเต. ปุริเสนาติ สนฺติฏฺฐิตุํ สลฺลปิตุญฺจ วิญฺญุนา มนุสฺสปุริเสน สทฺธึ. สนฺติฏฺเฐยฺย วาติ หตฺถปาเส ฐิตมตฺตาย ปาจิตฺติยํ. สลฺลเปยฺยาติ ตตฺถ ฐตฺวา เคหสิตกถํ กเถนฺติยาปิ ปาจิตฺติยเมว.

In the first of the Chapter on Darkness, `rattandhakāre` means in the darkness of night. `Appadīpe` means in a place not illuminated even by one of these: lamplight, moonlight, sunlight, or firelight. `Purisena` means with a discerning human male, for the purpose of standing together or conversing together. Regarding `santiṭṭheyya vā`: for a bhikkhunī who is merely standing within arm's reach, it is an offense of pācittiya. Regarding `sallapeyyā`: for a bhikkhunī who, standing there, also speaks household talk, it is an offense of pācittiya.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ เอวํ สนฺติฏฺฐนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ปุริสสฺส หตฺถปาสํ วิชหิตฺวา, ยกฺขาทีนํ หตฺถปาสํ อวิชหิตฺวาปิ สนฺติฏฺฐนฺติยา, สลฺลเปนฺติยา วา ทุกฺกฏํ, ยํกิญฺจิ วิญฺญุํ ทุติยํ คเหตฺวา เอวํ กโรนฺติยา, อรโหเปกฺขาย, อญฺญวิหิตาย, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. รตฺตนฺธการตา, ปุริสสฺส หตฺถปาเส ฐานํ วา สลฺลปนํ วา, สหายาภาโว, รโหเปกฺขตาติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. เถยฺยสตฺถสมุฏฺฐานํ, กิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, โลกวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, อกุสลจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

In Sāvatthī, concerning a certain bhikkhunī, this was laid down regarding the matter of standing near in this way. For a bhikkhunī who stands or converses, having gone beyond a man's arm's reach but not having gone beyond the arm's reach of yakkhas and so on, there is an offense of wrong conduct. There is no offense for one who does so having taken some discerning person as a companion, for one not regarding it as a secluded place, for one whose mind is distracted, nor for one who is insane, and so on. The state of darkness at night; standing or conversing within a man's arm's reach; the absence of a companion; and regarding it as a secluded place—these are the four factors here. This offense has its origin in the section on theft; it is an action; it is exempted by perception; it is intentional; it is a worldly fault; it is a bodily action and a verbal action; it is done with an unwholesome mind; and it is associated with three kinds of feeling.

รตฺตนฺธการสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on darkness at night is finished.

๒. ปฏิจฺฉนฺโนกาสสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Explanation of the Training Rule on a Concealed Place

ทุติเย ปฏิจฺฉนฺเน โอกาเสติ กุฏฺฏาทีสุ เยน เกนจิ ปฏิจฺฉนฺเน, อิทเมเวตฺถ นานตฺตํ.

In the second, 'in a concealed place' means concealed by any kind of screen, such as a wall and so on. Here, this alone is the difference.

ปฏิจฺฉนฺโนกาสสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on a concealed place is finished.

๓. อชฺโฌกาสสลฺลปนสิกฺขาปทวณฺณนา

3. Explanation of the Training Rule on Conversation in an Open Space

ตติเย [Pg.319] อชฺโฌกาเสติ นานํ, เสสํ อุภยตฺถาปิ ปฐมสทิสเมวาติ.

In the third, 'in an open space' is the difference; in both cases, the remainder is just like the first.

อชฺโฌกาสสลฺลปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on conversation in an open space is finished.

๔. ทุติยิกอุยฺโยชนสิกฺขาปทวณฺณนา

4. The Explanation of the Training Rule on Dismissing a Companion

จตุตฺเถ รถิกายาติ รจฺฉายํ. พฺยูเหติ อนิวิทฺธรจฺฉายํ. สิงฺฆาฏเกติ จจฺจเร. นิกณฺณิกํ วา ชปฺเปยฺยาติ กณฺณมูเล กิญฺจิ ชปฺเปยฺย. อุยฺโยเชยฺยาติ อนาจารํ จริตุกามตาย ‘‘คจฺฉ ตฺว’’นฺติ ทุติยิกํ อุยฺโยเชยฺย. ปาจิตฺติยนฺติ ปุริมนเยเนว ตาว สนฺติฏฺฐนาทีสุ ตีณิ ปาจิตฺติยานิ, อุยฺโยเชนฺติยา ปน อุยฺโยชเน จ หตฺถปาสวิชหเน จ ทุกฺกฏํ, วิชหิเต ปาจิตฺติยํ.

In the fourth [training rule]: 'on a road' means on a main road. 'On a side-street' means on a lane that is not a thoroughfare. 'At a crossroads' means at a junction. 'Or she might whisper in the ear' means she might say something near the ear. 'She might dismiss' means, due to a desire to engage in improper conduct, she might dismiss her companion, saying, 'You go.' 'An offense of expiation' means that, just as in the previous method, there are first three offenses of expiation in regard to standing near and so on. Furthermore, for the one dismissing, there is an offense of wrong conduct for the act of dismissing and for abandoning arm's reach. When arm's reach has been abandoned, there is an offense of expiation.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ เอวํ สนฺติฏฺฐนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสํ ปุริมตฺตยสทิสเมว. อนาปตฺติยํ ปน ‘‘น อนาจารํ อาจริตุกามา, สติ กรณีเย ทุติยิกํ ภิกฺขุนึ อุยฺโยเชตี’’ติ (ปาจิ. ๘๕๒) เอตฺตกํ อธิกนฺติ.

At Sāvatthī, concerning Thullanandā, this [training rule] was laid down in this way regarding the matter of standing near. The remainder is just like the previous three. However, in the [section on] no offense, this much is additional: 'Not desiring to engage in improper conduct, when there is something to be done, she dismisses the companion bhikkhunī.'

ทุติยิกอุยฺโยชนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on dismissing a companion is concluded.

๕. อนาปุจฺฉาปกฺกมนสิกฺขาปทวณฺณนา

5. The Explanation of the Training Rule on Departing Without Having Asked

ปญฺจเม ปุเรภตฺตนฺติ อรุณุคฺคมนํ อุปาทาย ยาว มชฺฌนฺหิกํ. อาสเนติ ปลฺลงฺกสฺโสกาสภูเต. สามิเก อนาปุจฺฉาติ ตสฺมึ กุเล ยํกิญฺจิ วิญฺญุํ มนุสฺสํ อนาปุจฺฉา. ปกฺกเมยฺยาติ เอตฺถ ฉนฺนสฺส อนฺโต นิสีทิตฺวา อโนวสฺสกํ อชฺโฌกาเส อุปจารํ อติกฺกาเมนฺติยา ปฐมปาเท ทุกฺกฏํ, ทุติเย ปาจิตฺติยํ.

In the fifth [training rule]: 'before the meal' is from the arising of dawn until midday. 'On a seat' means in a place that is a location for a cross-legged seat. 'Without asking the owner' means without having asked any discerning person in that household. Regarding 'one should depart': in this case, for a bhikkhunī who, having sat inside a roofed area, crosses into an unsheltered place, or who, in the open air, crosses the boundary, there is an offense of wrong-doing for the first footstep, and an offense of expiation for the second.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ อนาปุจฺฉา ปกฺกมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, ปลฺลงฺกสฺส อโนกาเส ทุกฺกฏํ, ตถา อาปุจฺฉิเต [Pg.320] อนาปุจฺฉิตสญฺญาย เจว เวมติกาย จ. อาปุจฺฉิตสญฺญาย ปน, อสํหาริเม, คิลานาย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ปุเรภตฺตตา, อนฺตรฆเร นิสชฺชา, อาสนสฺส ปลฺลงฺโกกาสตา, อญฺญตฺร อนุญฺญาตการณา อนาปุจฺฉนํ, วุตฺตปริจฺเฉทาติกฺกโมติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ กถินสทิสานิ, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

At Sāvatthī, concerning a certain bhikkhunī, this was laid down regarding the matter of departing without having asked; it is a threefold pācittiya. There is an offense of wrong-doing for sitting in a place that is not a location for a cross-legged seat, and likewise for one who has asked but has the perception of not having asked, or is in doubt. However, for one who has the perception of having asked, for an immovable place, for one who is ill, in calamities, and for the insane and so forth, there is no offense. The state of being before the meal, sitting inside a house, the seat being a location suitable for a cross-legged seat, not asking except for an authorized reason, and crossing the aforementioned boundary—these are the five factors here. The origins and so on are similar to those for the Kathina, but this is an offense of both action and non-action.

อนาปุจฺฉาปกฺกมนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on departing without having asked is concluded.

๖. อนาปุจฺฉาอภินิสีทนสิกฺขาปทวณฺณนา

6. The Explanation of the Training Rule on Sitting Down Without Having Asked

ฉฏฺเฐ ปจฺฉาภตฺตนฺติ มชฺฌนฺหิเก วีติวตฺเต ยาว สูริยสฺส อตฺถงฺคมา. อภินิสีเทยฺย วาติ อาทิมฺหิ นิสีทิตฺวา คจฺฉนฺติยา เอกา อาปตฺติ, อนิสีทิตฺวา นิปชฺชิตฺวาว คจฺฉนฺติยาปิ เอกา, นิสีทิตฺวา นิปชฺชนฺติยา ทฺเว.

In the sixth [training rule]: 'after the meal' is from when midday has passed until the time of the sun's setting. In the text beginning with 'one should sit down': for a bhikkhunī who goes after having sat down, there is one offense. For one who goes only after having lain down, without sitting, there is also one offense. For one who lies down after having sat, there are two offenses.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ อาสเน อภินิสีทนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสํ ปญฺจมสทิสเมว. ยถา ปน ตตฺถ อสํหาริเม, เอวมิธ ธุวปญฺญตฺเต อนาปตฺตีติ.

At Sāvatthī, concerning Thullanandā, this was laid down regarding the matter of sitting down on a seat. The remainder is just the same as the fifth. However, just as there, in the case of an immovable place, there is no offense, so too here, in the case of a permanently established place, there is no offense.

อนาปุจฺฉาอภินิสีทนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on sitting down without having asked is concluded.

๗. อนาปุจฺฉาสนฺถรณสิกฺขาปทวณฺณนา

7. The Explanation of the Training Rule on Spreading Out Bedding Without Having Asked

สตฺตเม วิกาเลติ อตฺถงฺคเต สูริเย. เสยฺยนฺติ อนฺตมโส ปณฺณสนฺถารมฺปิ, เสสํ ฉฏฺฐสทิสเมว.

In the seventh [training rule]: 'at the wrong time' means when the sun has set. 'Bedding' means, at the least, even a spread of leaves. The remainder is just the same as the sixth training rule.

อิทํ ปน สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ วิกาเล กุลานิ อุปสงฺกมิตฺวา สามิเก อนาปุจฺฉิตฺวา เสยฺยํ สนฺถริตฺวา อภินิสีทนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อนาปตฺติยญฺเจตฺถ ธุวปญฺญตฺตํ นาม นตฺถีติ.

This was laid down at Sāvatthī concerning several bhikkhunīs who, having approached families at an improper time and without asking the owners, spread out bedding and sat down. And in this case, in the section on no offense, there is no such thing as a 'permanently established place'.

อนาปุจฺฉาสนฺถรณสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on spreading out bedding without asking is concluded.

๘. ปรอุชฺฌาปนกสิกฺขาปทวณฺณนา

8. The Explanation of the Training Rule on Causing Disparagement of Others

อฏฺฐเม [Pg.321] ทุคฺคหิเตน ทูปธาริเตนาติ ยํ วุตฺตํ, ตโต อญฺญถา คหิเตน จ อุปธาริเตน จ. ปรนฺติ ‘‘อหํ กิรยฺเย อยฺยํ น สกฺกจฺจํ อุปฏฺฐหามี’’ติอาทินา (ปาจิ. ๘๖๙) นเยน อุปสมฺปนฺนํ อุชฺฌาเปนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

In the eighth, 'by what is badly grasped and badly determined' means by that which was said being grasped and determined otherwise. 'Others' means, by the method of saying, for example, 'It seems, venerable lady, that I do not attend upon the venerable lady respectfully,' and so on, for a bhikkhunī who causes disparagement of a fully ordained one, there is an offense of expiation.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ เอวํ ปรํ อุชฺฌาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺนาย ติกทุกฺกฏํ, อุมฺมตฺติกาทีนํเยว อนาปตฺติ. ทุคฺคหิตตา, อุชฺฌาปนํ, ยํ อุชฺฌาเปติ, ตสฺสา อุปสมฺปนฺนตาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

At Sāvatthī, concerning a certain bhikkhunī, this was laid down regarding the matter of causing others to disparage: it is a threefold pācittiya; for one not fully ordained, it is a threefold dukkaṭa; there is no offense only for the insane and so on. The state of being badly grasped, the act of causing disparagement, and the person who is disparaged being fully ordained—these are the three factors here. The origins and so on are similar to those for taking what is not given, but this is a painful feeling.

ปรอุชฺฌาปนกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on causing disparagement of others is concluded.

๙. ปรอภิสปนสิกฺขาปทวณฺณนา

9. The Explanation of the Training Rule on Cursing Others

นวเม อภิสเปยฺยาติ สปถํ กเรยฺย. ตตฺถ ‘‘นิรเย อุปปชฺชามิ, นิรเย อุปปชฺชตู’’ติเอวมาทีนิ วทมานา นิรเยน อภิสปติ นาม, อกฺโกสตีติ อตฺโถ. ‘‘คิหินี โหมิ, คิหินี โหตู’’ติเอวมาทีนิ วทมานา พฺรหฺมจริเยน. ตสฺสา วาจาย วาจาย ปาจิตฺติยํ.

In the ninth, 'should curse' means she would make a curse. Here, one who says such things as, 'May I arise in hell, may she arise in hell,' is said to curse with hell; the meaning is 'she reviles.' One who says such things as, 'May I be a laywoman, may she be a laywoman,' curses with the holy life. For each and every utterance, there is an offense of expiation.

สาวตฺถิยํ จณฺฑกาฬึ อารพฺภ เอวํ อภิสปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺนาย ติกทุกฺกฏํ, ติรจฺฉานโยนิยา วา เปตฺติวิสเยน วา มนุสฺสโทภคฺเคน วา อภิสปเน ทุกฺกฏํ. อตฺถธมฺมานุสาสนิปุเรกฺขารานํ อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. นิรเยน วา พฺรหฺมจริเยน วา อภิสปนํ, อุปสมฺปนฺนตา, อตฺถธมฺมปุเรกฺขาราทีนํ อภาโวติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อฏฺฐมสทิสาเนวาติ.

At Sāvatthī, concerning Caṇḍakāḷī, this was laid down regarding the matter of cursing: a threefold pācittiya; a threefold dukkaṭa for one not fully ordained; a dukkaṭa for cursing with a wish for an animal birth, or the realm of hungry ghosts, or a human state of misfortune. There is no offense for those who have the meaning, the Dhamma, and the instruction as their foremost concern, nor for the insane, and so on. Cursing with the mention of hell or the holy life, the state of being fully ordained, and the absence of having the meaning and the Dhamma as one's foremost concern, and so on—these are the three factors here. The origins, and so on, are the same as for the eighth.

ปรอภิสปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on cursing others is concluded.

๑๐. โรทนสิกฺขาปทวณฺณนา

10. The Explanation of the Training Rule on Crying

ทสเม วธิตฺวาติ หตฺถาทีหิ ปหริตฺวา, อุภยํ กโรนฺติยาว ปาจิตฺติยํ.

In the tenth, 'having struck' means having hit with hands, and so on. An offense of expiation is incurred only by one who does both.

สาวตฺถิยํ [Pg.322] จณฺฑกาฬึ อารพฺภ อตฺตานํ วธิตฺวา โรทนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เกวลํ วธนฺติยา วา โรทนฺติยา วา ทุกฺกฏเมว. ญาติโรคโภคพฺยสเนหิ ผุฏฺฐาย เกวลํ โรทนฺติยา เอว น วธนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อตฺตานํ วธนญฺเจว, โรทนญฺจาติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สมนุภาสนสทิสานิ, อิทํ ปน กิริยเมวาติ.

At Sāvatthī, concerning Caṇḍakāḷī, this was laid down regarding the incident of striking oneself and weeping. For merely striking oneself or merely weeping, it is only a dukkaṭa. For one who is afflicted by loss of relatives, disease, or wealth, and merely weeps without striking oneself, there is no offense; and also for the insane, and so on. Striking oneself and weeping—these are the two factors here. The origins, and so on, are similar to those of the rule on formal admonition. This, however, is merely an action.

โรทนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Weeping is Concluded.

รตฺตนฺธการวคฺโค ทุติโย.

The Chapter on Darkness at Night, the Second.

๓. นคฺควคฺโค

3. The Chapter on Nakedness

๑. นคฺคสิกฺขาปทวณฺณนา

1. The Explanation of the Training Rule on Nakedness

นคฺควคฺคสฺส ปฐเม นคฺคาติ อนิวตฺถา วา อปารุตา วา. เอวญฺหิ นหายนฺติยา สพฺพปฺปโยเคสุ ทุกฺกฏํ, นหานปริโยสาเน ปาจิตฺติยํ.

In the first rule of the Chapter on Nakedness, 'naked' means either without a lower garment or without an upper garment. Indeed, for one bathing in this way, there is a dukkaṭa for every effort, and a pācittiya at the completion of bathing.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ เอวํ นหานวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อุทกสาฏิกจีวเร อจฺฉินฺเน วา นฏฺเฐ วา, ‘‘มหคฺฆํ อิทํ ทิสฺวา โจราปิ หเรยฺยุ’’นฺติ เอวรูปาสุ อาปทาสุ วา นหายนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. นคฺคตา, อนุญฺญาตการณาภาโว, นหานปริโยสานนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

At Sāvatthī, concerning many bhikkhunīs, this was laid down regarding the incident of bathing in this way: there is no offense for one who bathes if the bathing-cloth robe has been snatched away or is lost, or in emergencies such as thinking, 'Seeing that this is valuable, thieves might take it'; nor is there an offense for the insane, and so on. Nakedness, the absence of a permitted reason, and the completion of bathing—these are the three factors here. The origins, and so on, are similar to those of the rule on goat's-hair wool.

นคฺคสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Nakedness is Concluded.

๒. อุทกสาฏิกสิกฺขาปทวณฺณนา

2. The Explanation of the Training Rule on the Bathing Cloth

ทุติเย สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อปฺปมาณิกาโย อุทกสาฏิกาโย ธารณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสเมตฺถ สพฺพํ รตนวคฺเค นิสีทนสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

In the second rule, at Sāvatthī, concerning the group-of-six bhikkhunīs, the rule was laid down regarding the incident of wearing bathing cloths of immoderate size. The rest here should be understood in the same way as explained in the training rule on the sitting cloth in the Jewel Chapter.

อุทกสาฏิกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on the Bathing Cloth is Concluded.

๓. จีวรสิพฺพนสิกฺขาปทวณฺณนา

3. The Explanation of the Training Rule on Robe-Sewing

ตติเย วิสิพฺเพตฺวาติ ทุสฺสิพฺพิตํ ปุนสิพฺพนตฺถาย วิสิพฺเพตฺวา. อนนฺตรายิกินีติ ทสสุ อนฺตราเยสุ เอเกกสฺมิมฺปิ อสติ. อญฺญตฺร จตูหปญฺจาหาติ [Pg.323] วิสิพฺพิตทิวสโต ปญฺจ ทิวเส อติกฺกาเมตฺวา ‘‘เนว สิพฺพิสฺสามิ, น สิพฺพาปนาย อุสฺสุกฺกํ กริสฺสามี’’ติ ธุรํ นิกฺขิตฺตมตฺเต ปาจิตฺติยํ.

In the third rule, 'having unstitched' means having unstitched a poorly sewn robe for the purpose of re-sewing it. 'Without obstruction' means when not even one of the ten obstructions is present. 'Except for four or five days' means that after exceeding five days from the day of unstitching, a pācittiya offense is incurred as soon as the duty is abandoned with the thought, 'I will neither sew it, nor make an effort to have it sewn.'

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ จีวรํ วิสิพฺเพตฺวา น สิพฺพนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺนาย ติกทุกฺกฏํ, ตถา อุภินฺนมฺปิ อญฺญสฺมึ ปริกฺขาเร. ยา ปน อนฺตรายิกินี วา โหติ, ปริเยสิตฺวา วา กิญฺจิ น ลภติ, กโรนฺตี วา ปญฺจาหํ อติกฺกาเมติ, ตสฺสา จ, คิลานาย จ, อาปทาสุ จ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. นิวาสนปารุปนุปคจีวรตา, อุปสมฺปนฺนาย สนฺตกตา, สิพฺพนตฺถาย วิสิพฺพนํ วา วิสิพฺพาปนํ วา, อญฺญตฺร อนุญฺญาตการณา ปญฺจาหาติกฺกโม, ธุรนิกฺเขโปติ อิมาเนตฺถ ปญฺจ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สมนุภาสนสทิสานีติ.

At Sāvatthī, concerning Thullanandā, the rule was laid down regarding the incident of unstitching a robe and not sewing it. It is a pācittiya offense with three roots of transgression; for a non-fully ordained woman, it is a dukkaṭa offense with three roots of transgression, and similarly for both regarding other requisites. However, there is no offense for one who is obstructed, or who searches and finds nothing, or who, while in the process of making it, exceeds five days; nor for one who is sick, nor in emergencies, nor for the insane, and so on. The five factors here are: the robe being suitable as an undergarment or upper garment, its belonging to a fully ordained bhikkhunī, unstitching or having it unstitched for the purpose of sewing, exceeding five days without a permitted reason, and abandoning the effort. The origination and so on are similar to those of the training rule on formal admonition.

จีวรสิพฺพนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Robe-Sewing is Concluded.

๔. สงฺฆาฏิจารสิกฺขาปทวณฺณนา

4. The Explanation of the Training Rule on the Circulation of the Saṅghāṭī Robes

จตุตฺเถ ปญฺจ อหานิ ปญฺจาหํ, ปญฺจาหเมว ปญฺจาหิกํ. สงฺฆาฏีนํ จาโร สงฺฆาฏิจาโร, ปริโภควเสน วา โอตาปนวเสน วา สงฺฆฏิตฏฺเฐน ‘สงฺฆาฏี’ติ ลทฺธนามํ ติจีวรํ, อุทกสาฏิกา, สํกจฺจิกาติ อิเมสํ ปญฺจนฺนํ จีวรานํ ปริวตฺตนนฺติ อตฺโถ. อติกฺกาเมยฺย ปาจิตฺติยนฺติ ฉฏฺเฐ อรุณุคฺคมเน เอกสฺมึ จีวเร วุตฺตนเยน อปริวตฺติเต เอกา อาปตฺติ, ปญฺจสุ ปญฺจ.

In the fourth rule, ‘five days’ (pañcāhaṃ) means five days; ‘five-day’ (pañcāhikaṃ) means simply five days. ‘Circulation of the saṅghāṭī robes’ (saṅghāṭicāro) means the circulation of the saṅghāṭī robes. The triple robe, the bathing cloth, and the breast-band—these five robes—have received the name ‘saṅghāṭī’ because of the meaning of being sewn together; the meaning is the changing of these robes, either by way of using or by way of airing. ‘If she exceeds the limit, there is an offense entailing expiation’ (atikkāmeyya pācittiyaṃ): at the rising of dawn on the sixth day, if one robe has not been changed in the prescribed manner, there is one offense; if five have not been changed, there are five offenses.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ จีวรํ นิกฺขิปิตฺวา สนฺตรุตฺตเรน ชนปทจาริกํ ปกฺกมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, ปญฺจาหานติกฺกนฺเต ทฺวิกทุกฺกฏํ. ตสฺมึ ปน อนติกฺกนฺตสญฺญาย, ปญฺจมํ ทิวสํ ปญฺจ จีวรานิ นิวาเสนฺติยา วา ปารุปนฺติยา วา โอตาเปนฺติยา วา, คิลานาย, ‘‘อิทํ เม จีวรํ มหคฺฆํ อีทิเส โจรภเย น สกฺกา ธาเรตุ’’นฺติ เอวรูปาสุ อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ปญฺจนฺนํ จีวรานํ อญฺญตรตา, ปญฺจาหาติกฺกโม, อนุญฺญาตการณาภาโว, อปริวตฺตนนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ กถินสทิสานีติ.

In Sāvatthī, it was laid down concerning several bhikkhunīs on the occasion of their departing on a tour of the country with an inner and outer garment, having laid aside a robe. It is a threefold offense entailing expiation; when five days have not been exceeded, it is a twofold offense of wrong-doing. However, for one with the perception that it has not been exceeded, or on the fifth day while wearing, draping, or airing the five robes; for one who is ill; in such emergencies as thinking, ‘This robe of mine is valuable; in such danger from thieves, it is not possible to keep it’; or for the insane and so forth, there is no offense. Herein, the four factors are: it being one of the five robes, the exceeding of five days, the absence of a permitted reason, and not exchanging it. The origins and so forth are similar to the Kathina rules.

สงฺฆาฏิจารสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on the Circulation of the Saṅghāṭī Robes is Concluded.

๕. จีวรสงฺกมนียสิกฺขาปทวณฺณนา

5. The Explanation of the Training Rule on Transferable Robes

ปญฺจเม [Pg.324] จีวรสงฺกมนียนฺติ สงฺกเมตพฺพํ จีวรํ, อญฺญิสฺสา สนฺตกํ อนาปุจฺฉา คหิตํ ปุน ปฏิทาตพฺพํ ปญฺจนฺนํ อญฺญตรํ จีวรนฺติ อตฺโถ. ธาเรยฺยาติ สเจ ตํ นิวาเสติ วา ปารุปติ วา ปาจิตฺติยํ.

In the fifth rule, ‘transferable robe’ means a robe that should be transferred; that is, one of the five robes belonging to another, taken without asking, and which must be returned. ‘Should wear’ means if one wears it or drapes it, there is an offense entailing expiation.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ภิกฺขุนิยา จีวรํ อาทาย อนาปุจฺฉา ปารุปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺนาย ติกทุกฺกฏํ. ยา ปน ตาย วา ทินฺนํ, ตํ วา อาปุจฺฉา, อจฺฉินฺนนฏฺฐจีวริกา วา หุตฺวา, ‘‘อิทํ เม จีวรํ มหคฺฆํ อีทิเส โจรภเย น สกฺกา ธาเรตุ’’นฺติ เอวรูปาสุ อาปทาสุ วา ธาเรติ, ตสฺสา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. จีวรสงฺกมนียตา, อุปสมฺปนฺนาย สนฺตกตา, อนุญฺญาตการณาภาโว, ธารณนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมกถินสทิสานิ, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

In Sāvatthī, it was laid down concerning a certain bhikkhunī on the occasion of her taking another bhikkhunī's robe without asking and draping it. It is a threefold offense entailing expiation; for one not fully ordained, it is a threefold offense of wrong-doing. However, there is no offense for one who wears it if it was given by the owner, or if she asked the owner; or for one who has had her robe snatched away or lost; or in such emergencies as thinking, ‘This robe of mine is valuable; in such danger from thieves, it is not possible to keep it’; or for the insane and so forth. Herein, the four factors are: the robe being transferable, its belonging to a fully ordained bhikkhunī, the absence of a permitted reason, and the wearing of it. The origins and so forth are similar to the first Kathina rules; however, this is a matter of action and non-action.

จีวรสงฺกมนียสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Transferable Robes is Concluded.

๖. คณจีวรสิกฺขาปทวณฺณนา

6. The Explanation of the Training Rule on Robes for a Community

ฉฏฺเฐ คณสฺสาติ ภิกฺขุนิสงฺฆสฺส. จีวรลาภนฺติ วิกปฺปนุปคมฺปิ ปจฺฉิมํ ลภิตพฺพํ จีวรํ. อนฺตรายํ กเรยฺยาติ ยถา เต ทาตุกามา น เทนฺติ, เอวํ ปรกฺกเมยฺย. ปาจิตฺติยนฺติ สเจ ตสฺสา วจเนน เต น เทนฺติ, ภิกฺขุนิยา ปาจิตฺติยํ.

In the sixth, 'for the group' (gaṇassa) means for the community of bhikkhunīs. 'Gain of robes' (cīvaralābhaṃ) means the last robe to be received, which is also suitable for vikappana. 'She might create an obstacle' (antarāyaṃ kareyya) means she should strive in such a way that those who are willing to give do not give. 'It is a pācittiya' (pācittiyaṃ) means if, on account of her word, they do not give, for the bhikkhunī there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ คณสฺส จีวรลาภนฺตรายกรณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อญฺญสฺมึ ปริกฺขาเร ทุกฺกฏํ, สมฺพหุลานํ ปน เอกภิกฺขุนิยา วา จีวรลาเภปิ ทุกฺกฏเมว. ‘‘สมคฺฆกาเล ทสฺสถา’’ติ เอวํ อานิสํสํ ทสฺเสตฺวา นิวาเรนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วิกปฺปนุปคปจฺฉิมตา, สงฺฆสฺส ปริณตภาโว, วินา อานิสํสทสฺสเนน อนฺตรายกรณนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานีติ.

This was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā, regarding the case of causing an obstacle to the community's gain of robes. For other requisites, it is an offense of wrong-doing. However, in the case of the gain of robes for many bhikkhunīs or for one bhikkhunī, it is also only an offense of wrong-doing. For a bhikkhunī who prevents by showing the benefit, saying, 'You should give when the price is low,' and for the insane and so forth, there is no offense. Here, these are the three factors: (1) its being the last robe suitable for vikappana; (2) its having been dedicated to the community of bhikkhunīs; and (3) causing an obstacle without showing the benefit. The origins and so forth are similar to those of taking what is not given.

คณจีวรสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Robes for the Community is concluded.

๗. ปฏิพาหนสิกฺขาปทวณฺณนา

7. Explanation of the Training Rule on Obstructing

สตฺตเม [Pg.325] ธมฺมิกํ จีวรวิภงฺคนฺติ สมคฺเคน สงฺเฆน สนฺนิปติตฺวา กรียมานํ จีวรวิภงฺค. ปฏิพาเหยฺยาติ ปฏิเสเธยฺย, เอวํ ปฏิเสเธนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

In the seventh, 'a distribution of robes in accordance with the Dhamma' (dhammikaṃ cīvaravibhaṅgaṃ) means a distribution of robes being carried out by a united Saṅgha after having assembled. 'She might obstruct' (paṭibāheyya) means she might prohibit. For one who thus prohibits, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ ธมฺมิกํ จีวรวิภงฺคํ ปฏิพาหนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ธมฺมิเก เวมติกาย, อธมฺมิเก ธมฺมิกสญฺญาย เจว เวมติกาย จ ทุกฺกฏํ. อุภยตฺถ อธมฺมิกสญฺญาย, อานิสํสํ ทสฺเสตฺวา ปฏิพาหนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. จีวรวิภงฺคสฺส ธมฺมิกตา, ธมฺมิกสญฺญิตา, วินา อานิสํเสน ปฏิพาหนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสาเนวาติ.

This was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā, regarding the case of obstructing a distribution of robes in accordance with the Dhamma. When the distribution is in accordance with the Dhamma, for one who is doubtful, it is an offense of wrong-doing. When the distribution is not in accordance with the Dhamma, for one who perceives it as being in accordance with the Dhamma, and for one who is doubtful, it is an offense of wrong-doing. In both cases (lawful and unlawful), for one who obstructs while perceiving it as not in accordance with the Dhamma, there is no offense. For one who obstructs after showing the advantages, and for the insane and so forth, there is no offense. Here, these are the three factors: (1) the robe distribution being in accordance with the Dhamma; (2) the perception of it as being in accordance with the Dhamma; and (3) obstructing without showing the advantages. The origins and so forth are just like those of taking what is not given.

ปฏิพาหนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Obstructing is concluded.

๘. จีวรทานสิกฺขาปทวณฺณนา

8. Explanation of the Training Rule on Giving Robes

อฏฺฐเม สมณจีวรนฺติ กปฺปกตํ นิวาสนปารุปนุปคํ, เอวรูปํ ฐเปตฺวา ปญฺจ สหธมฺมิเก มาตาปิตโร จ ยสฺส กสฺสจิ คหฏฺฐสฺส วา ปพฺพชิตสฺส วา ปริจฺจชิตฺวา เทนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

In the eighth, 'a monastic robe' means one that has been made allowable, suitable for a lower or upper robe. For a bhikkhunī who, having excluded the five fellow monastics and her mother and father, gives away such a robe to any householder or renunciant, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ อคาริกสฺส สมณจีวรทานวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ภิกฺขุโน ทุกฺกฏํ. มาตาปิตูนํ ปริจฺจชิตฺวาปิ, อญฺเญสํ ตาวกาลิกเมว เทนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สมณจีวรตา, ฐเปตฺวา สหธมฺมิเก จ มาตาปิตโร จ อญฺเญสํ ทานํ, อตาวกาลิกตาติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สญฺจริตฺตสทิสานีติ.

This was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā regarding the case of giving a monastic robe to a householder. For a bhikkhu, there is an offense of wrong-doing. There is no offense for giving it away completely to her mother and father, for giving it only temporarily to others, or for the insane and so on. The state of being a monastic robe, giving to others—excluding fellow monastics and her mother and father—and the state of it not being a temporary gift: these are the three factors here. The arising and so on are similar to that of the rule on acting as a go-between.

จีวรทานสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on giving a robe is concluded.

๙. กาลอติกฺกมนสิกฺขาปทวณฺณนา

9. Explanation of the Training Rule on Transgressing the Time

นวเม ทุพฺพลจีวรปจฺจาสายาติ ทุพฺพลาย จีวรปจฺจาสาย, ‘‘สเจ สกฺโกม ทสฺสามา’’ติ เอตฺตกมตฺตํ สุตฺวา อุปฺปาทิตาย อาสายาติ อตฺโถ[Pg.326]. จีวรกาลสมยํ อติกฺกาเมยฺยาติ วสฺสํวุฏฺฐภิกฺขุนีหิ กาลจีวเร ภาชิยมาเน ‘‘อาคเมยฺยาถ, อยฺเย, อตฺถิ สงฺฆสฺส จีวรปจฺจาสา’’ติ วตฺวา ตํ จีวรวิภงฺคํ จีวรกาลํ อติกฺกาเมยฺย, ตสฺสา อนตฺถเต กถิเน วสฺสานสฺส ปจฺฉิมมาสํ, อตฺถเต กถิเน กถินุพฺภารทิวสํ อติกฺกาเมนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

In the ninth, 'due to a weak hope of a robe' means due to a hope that has arisen from hearing just this much: 'If we are able, we will give.' 'She might transgress the robe season' means that when seasonable robes are being distributed by the bhikkhunīs who have completed the rains residence, she says, 'Wait, venerable ladies, the Saṅgha has hope of a robe,' and thereby causes that robe distribution to transgress the robe season. For her who causes the transgression—if the kathina is not laid down, of the last month of the rains season; if the kathina is laid down, of the day of the kathina's removal—there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ ทุพฺพลจีวรปจฺจาสาย จีวรกาลสมยํ อติกฺกมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ทุพฺพลจีวเร เวมติกาย, อทุพฺพลจีวเร ทุพฺพลจีวรสญฺญาย เจว เวมติกาย จ ทุกฺกฏํ. อุภยตฺถ อทุพฺพลจีวรสญฺญาย, กิญฺจาปิ ‘น สกฺโกมา’ติ วทนฺติ, ‘‘อิทานิ ปน เตสํ กปฺปาโส วา อุปฺปชฺชิสฺสติ, สทฺโธ วา ปุริโส อาคมิสฺสติ, ตสฺมึ อาคเต อทฺธา ทสฺสนฺตี’’ติ เอวํ อานิสํสํ ทสฺเสตฺวา นิวาเรนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ทุพฺพลจีวรตา, ทุพฺพลสญฺญิตา, วินา อานิสํเสน นิวารณนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานีติ.

This training rule was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā regarding the case of causing the robe-season time to be transgressed due to the hope for a weak robe. For one who is uncertain regarding a weak robe, there is a dukkaṭa offense. For one who perceives a not-weak robe as a weak robe, and for one who is uncertain, there is a dukkaṭa offense. In both cases, for one who perceives it as a not-weak robe, there is no offense. Also, for one who prevents by showing the benefit, saying, 'Even if they say, "We are not able," now cotton will arise for them, or a faithful man will come, and when he has come, they will certainly give,' and for the insane, and so on, there is no offense. The state of being a weak robe, the perception of it as a weak robe, and preventing without showing the benefit—these are the three factors here. The arising, and so on, are similar to the offense of taking what is not given.

กาลอติกฺกมนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on transgressing the time limit is concluded.

๑๐. กถินุทฺธารสิกฺขาปทวณฺณนา

10. Explanation of the Training Rule on the Removal of the Kathina

ทสเม ธมฺมิกํ กถินุทฺธารนฺติ สพฺพาสํ ภิกฺขุนีนํ อกาลจีวรํ ทาตุกาเมน อุปาสเกน ยตฺตโก อตฺถารมูลิโก อานิสํโส, ตโต อธิกํ วา สมกํ วา ทตฺวา ยาจิเตน สมคฺเคน ภิกฺขุนิสงฺเฆน ยํ กถินํ ญตฺติทุติยกมฺเมน อนฺตรา อุทฺธรียติ, ตสฺส โส อุทฺธาโร ‘ธมฺมิโก’ติ วุจฺจติ, เอวรูปํ กถินุทฺธารนฺติ อตฺโถ. ปฏิพาเหยฺยาติ นิวาเรยฺย, ตสฺส เอวรูปํ กถินุทฺธารํ นิวาเรนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

In the tenth, 'a lawful Kathina removal' is as follows: when a layman, desiring to give an out-of-season robe to all the bhikkhunīs, having given a gift that is more than or equal to whatever benefit has the spreading of the Kathina as its root, the united Saṅgha of bhikkhunīs, having been requested, removes the Kathina in the interim by a ñattidutiyakamma. That removal is called 'lawful'. This is the meaning of 'such a Kathina removal'. 'She might obstruct' means she might prevent. For one who prevents such a lawful Kathina removal, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ กถินุทฺธารํ ปฏิพาหนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสํ สตฺตเม วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

This training rule was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā on the grounds of preventing the removal of the Kathina. The remainder should be understood according to the method explained in the seventh.

กถินุทฺธารสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on the removal of the Kathina is concluded.

นคฺควคฺโค ตติโย.

The Third Chapter on Nakedness.

๔. ตุวฏฺฏวคฺโค

4. The Chapter on Lying Down Together

๑. เอกมญฺจตุวฏฺฏนสิกฺขาปทวณฺณนา

Explanation of the Training Rule on Lying Down Together on One Couch

ตุวฏฺฏวคฺคสฺส [Pg.327] ปฐเม ตุวฏฺเฏยฺยุนฺติ นิปชฺเชยฺยุํ. ตาสุ ปน เอกาย วา นิปนฺนาย อปรา นิปชฺชตุ, ทฺเวปิ วา สเหว นิปชฺชนฺตุ, ทฺวินฺนมฺปิ ปาจิตฺติยํ.

4. In the first rule of the Tuvaṭṭa Chapter, 'they might lie down together' means they might lie down. Furthermore, among them, whether another lies down after one has already lain down, or whether both lie down at the very same time, there is a pācittiya offense for both.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ทฺวินฺนํ เอกมญฺเจ ตุวฏฺฏนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สเจ ปน เอกาย นิปนฺนาย เอกา นิสีทติ, อุโภ วา นิสีทนฺติ, ตาสํ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เอกมญฺจตา, ทฺวินฺนํ ตุวฏฺฏนนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning several bhikkhunīs on the grounds of two lying down on one couch. But if, while one is lying down, another sits, or if both sit, there is no offense for them, nor for one who is insane, and so on. The state of being on one couch and the lying down of two—these are the two factors here. The origins and so forth are similar to those of the training rule concerning sheep's wool.

เอกมญฺจตุวฏฺฏนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning lying down on one couch is concluded.

๒. เอกตฺถรณตุวฏฺฏนสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Explanation of the Training Rule Concerning Lying Down with a Single Spread-and-Covering

ทุติเย เอกํ อตฺถรณญฺเจว ปาวุรณญฺจ เอตาสนฺติ เอกตฺถรณปาวุรณา, สํหาริมานํ ปาวารตฺถรณกฏสารกาทีนํ เอกํ อนฺตํ อตฺถริตฺวา เอกํ ปารุปิตฺวา ตุวฏฺเฏนฺตีนเมตํ อธิวจนํ. ปาจิตฺติยนฺติ ตํเยว อตฺถริตฺวา ตํ ปารุปิตฺวา นิปชฺชนฺตีนํ ปาจิตฺติยํ.

In the second training rule: 'they have one spread and one covering,' thus they are called `ekattharaṇapāvuraṇā` (those with a single spread-and-covering). This is a designation for those who lie down by spreading out one end of portable items such as cloaks, spreads, mats, reed-mats, and so on, and covering themselves with the other end. As for 'pācittiya': it is a pācittiya offense for those who lie down, having spread that same item out and covered themselves with it.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ เอวํ ตุวฏฺฏนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อตฺถรเณ วา ปาวุรเณ วา เอกสฺมึ ทุกฺกฏํ, นานตฺถรณปาวุรเณ ทฺวิกทุกฺกฏํ. ตสฺมึ ปน นานตฺถรณปาวุรณสญฺญาย, ววตฺถานํ ทสฺเสตฺวา นิปชฺชนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เสสํ ปฐมสทิสเมวาติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning several bhikkhunīs on the grounds of lying down in this way. It is a Tika-pācittiya. For a single spread or a single covering, there is a dukkaṭa offense. For a separate spread and covering, it is a double dukkaṭa offense. But there is no offense for one who lies down perceiving them as a separate spread and covering, having made the separation clear, nor for one who is insane, and so on. The rest is just like the first.

เอกตฺถรณตุวฏฺฏนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning lying down with a single spread-and-covering is concluded.

๓. อผาสุกรณสิกฺขาปทวณฺณนา

3. Explanation of the Training Rule on Causing Discomfort

ตติเย อผาสุนฺติ ‘‘อิมินา อิมิสฺสา อผาสุ ภวิสฺสตี’’ติ อนาปุจฺฉา ปุรโต จงฺกมนฏฺฐานนิสฺสชฺชาทโย วา อุทฺทิสอุทฺทิสาปนปริปุจฺฉนสชฺฌายํ วา กโรนฺติยา จงฺกมเน นิวตฺตนคณนาย, ฐานาทีสุ ปโยคคณนาย, อุทฺเทสาทีสุ ปทคณนาย ปาจิตฺติยํ.

In the third training rule, regarding 'discomfort': for a bhikkhunī who, without asking permission, acts in front of another thinking, 'By this, she will experience discomfort'—whether by walking, standing, sitting, and so on, or by reciting, prompting recitation, questioning, or chanting—a pācittiya offense is incurred. In the case of walking, it is counted by the number of turns; in standing and so on, by the number of efforts; and in reciting and so on, by the number of words.

สาวตฺถิยํ [Pg.328] ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ สญฺจิจฺจ อผาสุกรณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺนาย ติกทุกฺกฏํ, น อผาสุกามตาย, อาปุจฺฉา ปุรโต จงฺกมนาทีนิ กโรนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปสมฺปนฺนตา, อผาสุกามตา, อผาสุกรณํ, อนาปุจฺฉนนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน กิริยากิริยํ, ทุกฺขเวทนนฺติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning Thullanandā on the grounds of intentionally causing discomfort. It is a Tika-pācittiya. For causing discomfort to one not fully ordained, it is a Tika-dukkaṭa. There is no offense if there is no desire to cause discomfort; for one who, having asked permission, performs walking and so on in front of another; and for one who is insane, and so on. Herein, these are the four factors: the other is fully ordained, the desire to cause discomfort, the act of causing discomfort, and not asking permission. The origins and so forth are similar to those of taking what is not given. This, however, is an offense of both action and inaction, and it involves painful feeling.

อผาสุกรณสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on causing discomfort is concluded.

๔. นอุปฏฺฐาปนสิกฺขาปทวณฺณนา

4. Explanation of the Training Rule on Non-Attendance

จตุตฺเถ ทุกฺขิตนฺติ คิลานํ. สหชีวินินฺติ สทฺธิวิหารินึ. เนว อุปฏฺฐเหยฺยาติ ตสฺสา อุปฏฺฐานํ สยํ วา อกโรนฺติยา, ปเรหิ วา อกาเรนฺติยา ธุรํ นิกฺขิตฺตมตฺเต ปาจิตฺติยํ.

In the fourth training rule, 'one who is suffering' means a sick person. 'A co-resident' means a female pupil living together. 'Should not attend' means that as soon as the responsibility for attending to her is relinquished—either by not attending to her oneself or by not having others attend to her—it is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ ทุกฺขิตํ สหชีวินึ อนุปฏฺฐานวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อนฺเตวาสินิยา วา อนุปสมฺปนฺนาย วา ทุกฺกฏํ, ทสสุ อญฺญตรนฺตราเย สติ ปริเยสิตฺวา อลภนฺติยา, คิลานาย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. คิลานตา, สทฺธิวิหาริตา, อนุญฺญาตการณาภาโว, อุปฏฺฐาเน ธุรนิกฺเขโปติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สมนุภาสนสทิสานีติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning Thullanandā on the grounds of not attending to a suffering co-resident. For not attending to a female resident pupil or one not fully ordained, it is a dukkaṭa offense. There is no offense if one of the ten obstacles is present; for one who, having searched for a caregiver, does not find one; for one who is sick herself; in times of calamity; and for one who is insane, and so on. The four factors here are: her being sick, her being a co-resident, the absence of a permitted reason, and the relinquishing of the responsibility of attendance. The origins and so forth are similar to those of the training rule on formal admonishment.

นอุปฏฺฐาปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on non-attendance is concluded.

๕. นิกฺกฑฺฒนสิกฺขาปทวณฺณนา

5. Explanation of the Training Rule on Expulsion

ปญฺจเม อุปสฺสยํ ทตฺวาติ สกวาฏพทฺธํ อตฺตโน ปุคฺคลิกวิหารํ ทตฺวา. นิกฺกฑฺเฒยฺยาติ พหูนิปิ ทฺวารานิ เอกปฺปโยเคน นิกฺกฑฺเฒนฺติยา เอกา อาปตฺติ, นานาปโยเคหิ ปโยคคณนาย อาปตฺติโย, อาณตฺติยมฺปิ เอเสว นโย. สเจ ปน ‘‘อิมญฺจิมญฺจ ทฺวารํ อติกฺกาเมหี’’ติ อาณาเปติ, เอกาย อาณตฺติยา เอว ทฺวารคณนาย อาปตฺติโย.

In the fifth training rule, 'having given a dwelling' means having given one's own personal dwelling with its door-leaf fitted. 'Should expel' means that for one who expels another through many doors with a single effort, there is one offense; if by various efforts, there are offenses according to the number of efforts. The same principle applies to a command. But if one commands, 'Pass beyond this and that door,' by that one command alone, there are offenses according to the number of doors.

สาวตฺถิยํ [Pg.329] ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ เอตาทิเส วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อกวาฏพทฺธโต ทุกฺกฏํ, อนุปสมฺปนฺนาย ติกทุกฺกฏํ, สกวาฏพทฺธโต วา อกวาฏพทฺธโต วา อุภินฺนมฺปิ ปริกฺขารนิกฺกฑฺฒเน ทุกฺกฏเมว, เสสํ สงฺฆิกวิหารนิกฺกฑฺฒนสิกฺขาปเท วุตฺตนยเมวาติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning Thullanandā in such a case. It is a Tika-pācittiya. For expelling from a dwelling without a fitted door-leaf, it is a dukkaṭa offense. For expelling an unordained woman, it is a Tika-dukkaṭa. Whether from a dwelling with or without a fitted door-leaf, for dragging out the requisites of both a fully ordained and an unordained woman, it is only a dukkaṭa offense. The rest is just as stated in the training rule on expelling from a Saṅgha monastery.

นิกฺกฑฺฒนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on expulsion is concluded.

๖. สํสฏฺฐสิกฺขาปทวณฺณนา

6. Explanation of the Training Rule on Association

ฉฏฺฐํ อุตฺตานปทตฺถเมว. สาวตฺถิยํ จณฺฑกาฬึ อารพฺภ สํสฏฺฐวิหารวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสเมตฺถ ปฐมอริฏฺฐสิกฺขาปเท วุตฺตวินิจฺฉยสทิสเมวาติ.

The sixth training rule has only a clear meaning of its words. It was laid down at Sāvatthī concerning Caṇḍakāḷī on the grounds of dwelling in association. The rest here is just similar to the decision stated in the first training rule concerning Ariṭṭha.

สํสฏฺฐสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on association is concluded.

๗. อนฺโตรฏฺฐสิกฺขาปทวณฺณนา

7. Explanation of the Training Rule on Being Within the Country

สตฺตเม อนฺโตรฏฺเฐติ ยสฺส วิชิเต วิหรติ, ตสฺส รฏฺเฐ. อสตฺถิกา จาริกนฺติ วินา สตฺเถน คจฺฉนฺติยา, คามนฺตรคณนาย, อคามเก อรญฺเญ อทฺธโยชนคณนาย ปาจิตฺติยํ.

In the seventh training rule, 'within the country' means in the country of the ruler in whose dominion one dwells. 'Wandering without a caravan' means for one going without a caravan. A pācittiya offense is incurred for each village-interval, and in a forest without villages, for each half-yojana.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ วุตฺตนเยเนว เทสจาริกํ ปกฺกมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. สตฺเถน สห คจฺฉนฺติยา, เขเม อปฺปฏิภเย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อนฺโตรฏฺฐตา, อเขมตา, อนุญฺญาตการณาภาโว, จาริกํ ปกฺกมนนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

It was laid down at Sāvatthī concerning a number of bhikkhunīs, in the manner already stated, on the grounds of departing on a journey. There is no offense for one going together with a caravan; in a safe, fearless place; in times of calamity; and for one who is insane, and so forth. Herein, these are the four factors: being within the country, the place being unsafe, the absence of a permitted reason, and departing on the journey. The origins and so forth are similar to those of the training rule concerning sheep's wool.

อนฺโตรฏฺฐสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on being within the country is concluded.

๘. ติโรรฏฺฐสิกฺขาปทวณฺณนา

8. Explanation of the Training Rule on Going Beyond the Country

อฏฺฐเม ติโรรฏฺเฐติ ยสฺส วิชิเต วิหรติ, ตํ ฐเปตฺวา อญฺญสฺส รฏฺเฐ. เสสํ สตฺตเม วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ, นครํ ปเนตฺถ ราชคหนฺติ.

In the eighth training rule, ‘beyond the country’ means in the country of another, setting aside that ruler in whose dominion one dwells. The rest should be understood in the same manner as stated in the seventh. Here, however, the city was Rājagaha.

ติโรรฏฺฐสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on going beyond the country is concluded.

๙. อนฺโตวสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา

9. Explanation of the Training Rule on Being Within the Rains-Residence

นวเม [Pg.330] อนฺโตวสฺสนฺติ ปุริมํ วา เตมาสํ, ปจฺฉิมํ วา เตมาสํ อวสิตฺวา ตสฺส วสฺสสฺส อนฺโตเยว. อิธ สตฺตาหกรณีเยน วา เกนจิ อุพฺพฬฺหาย วา อาปทาสุ วา คจฺฉนฺติยา อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เสสํ อฏฺฐมสทิสเมวาติ.

In the ninth, 'within the rains' means within that very rains-residence, without having resided for either the first three-month period or the last three-month period. Here, there is no offense for one who is departing due to a matter to be done within seven days, or for one who is departing having been expelled by someone, or due to dangers, and for those who are insane, etc. The rest is just like the eighth.

อนฺโตวสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning within the rains-residence is concluded.

๑๐. จาริกนปกฺกมนสิกฺขาปทวณฺณนา

10. The commentary on the training rule concerning not departing on tour.

ทสเม วสฺสํวุฏฺฐาติ ปุริมํ วา เตมาสํ, ปจฺฉิมํ วา เตมาสํ วุฏฺฐา. ฉปฺปญฺจโยชนานีติ เอตฺถ ปวาเรตฺวา ปญฺจ โยชนานิ คนฺตุมฺปิ วฏฺฏติ, ฉสุ วตฺตพฺพเมว นตฺถิ. สเจ ปน ตีณิ คนฺตฺวา เตเนว มคฺเคน ปจฺจาคจฺฉติ, น วฏฺฏติ, อญฺเญน อาคนฺตุํ วฏฺฏติ. ‘‘วุตฺตปฺปมาณํ อทฺธานํ น คจฺฉิสฺสามี’’ติ ธุเร นิกฺขิตฺตมตฺเต ปาจิตฺติยํ.

In the tenth, 'having resided for the rains' means having resided for either the first three-month period or the last three-month period. Regarding 'six or five yojanas'—here, after performing the Pavāraṇā, it is permissible to go even five yojanas; there is nothing to be said about six. However, if one goes three yojanas and returns by that same path, it is not permissible; it is permissible to return by another path. A pācittiya offense is incurred just upon giving up the effort with the thought, 'I will not go the stated distance.'

ราชคเห สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ วสฺสํ วสิตฺวา จาริกํ อปกฺกมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. อนฺตราเย สติ, ปริเยสิตฺวา ทุติยิกํ ภิกฺขุนึ อลภนฺติยา, คิลานาย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วสฺสํวุฏฺฐตา, อนุญฺญาตการณาภาโว, ปญฺจโยชนานติกฺกโมติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสทิสานิ, อิทํ ปน อกิริยํ, ทุกฺขเวทนนฺติ.

It was laid down in Rājagaha concerning many bhikkhunīs in the matter of departing on tour after having resided for the rains. There is no offense when there is a danger, for one who does not obtain a companion bhikkhunī after searching, for one who is ill, in calamities, and for those who are insane, etc. Herein, these are the three factors: having resided for the rains, the absence of a permitted reason, and not exceeding five yojanas. The origination and so forth are like that of the first pārājika, but this is non-action and has painful feeling.

จาริกนปกฺกมนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning not departing on tour is concluded.

ตุวฏฺฏวคฺโค จตุตฺโถ.

The Tuvaṭṭa Chapter, the Fourth.

๕. จิตฺตาคารวคฺโค

5. The Chapter on the Picture Gallery.

๑. ราชาคารสิกฺขาปทวณฺณนา

1. The commentary on the training rule concerning a royal house.

จิตฺตาคารวคฺคสฺส ปฐเม ราชาคารนฺติ รญฺโญ กีฬนฆรํ. จิตฺตาคารนฺติ กีฬนจิตฺตสาลํ. อารามนฺติ กีฬนอุปวนํ. อุยฺยานนฺติ กีฬนุยฺยานํ. โปกฺขรณินฺติ กีฬนโปกฺขรณึ. ทสฺสนายาติ ‘‘เอเตสุ ยํกิญฺจิ ปสฺสิสฺสามี’’ติ [Pg.331] คจฺฉนฺติยา ปเท ปเท ทุกฺกฏํ, ยตฺถ ฐตฺวา ปสฺสติ, ตตฺถ ปทํ อนุทฺธริตฺวา ปญฺจาปิ ปสฺสนฺติยา เอกาว อาปตฺติ. สเจ ปน ตํ ตํ วิโลเกตฺวา ปสฺสติ, คีวํ ปริวตฺตนปฺปโยคคณนาย อาปตฺติโย, น อุมฺมีลนคณนาย.

In the first rule of the Chapter on the Picture Gallery: ‘royal palace’ means a king’s pleasure-house. ‘Picture gallery’ means a wonderfully constructed pleasure hall. ‘Park’ means a pleasure-grove within the city. ‘Garden’ means a pleasure-garden outside the city. ‘Pond’ means a pleasure-pond. ‘For seeing’ means: for a bhikkhunī who goes thinking, “I will see any one of these,” there is a dukkaṭa offense for every step. Where she stands and sees, in that place, without lifting her foot, even if she sees all five, there is only one offense. However, if she sees by looking around at this and that place, offenses are incurred according to the number of efforts of turning the neck, not by the number of openings of the eyes.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ จิตฺตาคารํ ทสฺสนาย คมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ภิกฺขุสฺส สพฺพตฺถ ทุกฺกฏํ, อวเสโส วินิจฺฉโย นจฺจทสฺสนสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺโพติ.

This rule was laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six bhikkhunīs regarding the incident of going to see a picture gallery. For a bhikkhu, in all cases, there is a dukkaṭa offense. The remaining judgment should be understood in the same way as stated in the training rule on watching dancing.

ราชาคารสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning royal palaces is concluded.

๒. อาสนฺทิปริภุญฺชนสิกฺขาปทวณฺณนา

2. The commentary on the training rule on using a high seat.

ทุติเย อาสนฺที นาม อติกฺกนฺตปฺปมาณา วุจฺจติ. ปลฺลงฺโก นาม สํหาริเมน วาเฬน กโตติ วุตฺโต. ปริภุญฺเชยฺยาติ เอตฺถ ปน นิสีทนนิปชฺชนปฺปโยคคณนาย ปาจิตฺติยํ เวทิตพฺพํ.

In the second rule: ‘high seat’ is said to be one that exceeds the measure. ‘Couch’ is said to be one made with non-removable figures of wild animals. However, regarding the phrase ‘should use,’ a pācittiya offense should be understood according to the number of efforts of sitting or lying down.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อาสนฺทิปลฺลงฺกปริโภควตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อาสนฺทิยา ปาเท ฉินฺทิตฺวา, ปลฺลงฺกสฺส วาเฬ ภินฺทิตฺวา ปริภุญฺชนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อาสนฺทิปลฺลงฺกตา, นิสีทนํ นิปชฺชนํ วาติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

This rule was laid down in Sāvatthī concerning several bhikkhunīs regarding the incident of using high seats and couches. For a bhikkhunī who uses them after cutting off the legs of a high seat or breaking the animal figures of a couch, and for one who is insane, etc., there is no offense. Here, these are the two factors: the state of being a high seat or a couch, and the act of sitting or lying down. The origination and so on are similar to that of the Eḷakaloma (Goat's Wool) rule.

อาสนฺทิปริภุญฺชนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule on using a high seat is concluded.

๓. สุตฺตกนฺตนสิกฺขาปทวณฺณนา

3. The commentary on the training rule on spinning thread.

ตติเย สุตฺตนฺติ ฉนฺนํ อญฺญตรํ. กนฺเตยฺยาติ เอตฺถ ยตฺตกํ หตฺเถน อญฺฉิตํ โหติ, ตสฺมึ ตกฺกมฺหิ เวฐิเต เอกา อาปตฺติ. อิทญฺหิ สนฺธาย ปทภาชนีเย (ปาจิ. ๙๘๘) ‘‘อุชฺชวุชฺชเว’’ติ วุตฺตํ.

In the third rule: ‘thread’ means any one of the six kinds. Regarding ‘should spin,’ for whatever length is drawn out by hand, when that much is wound on the spindle, there is one offense. Indeed, it is with reference to this that in the Padabhājanī it is said, ‘ujjavujjave,’ meaning ‘for every winding’.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ สุตฺตํ กนฺตนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, กนฺตนโต ปุพฺเพ กปฺปาสวิจินนํ อาทึ กตฺวา สพฺพปฺปโยเคสุ หตฺถวารคณนาย [Pg.332] ทุกฺกฏํ. กนฺติตสุตฺตํ กนฺตนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อกนฺติตตา, กนฺตนนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

This rule was laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six bhikkhunīs, regarding the matter of spinning thread. Before spinning, starting with the picking of cotton, a dukkaṭa is incurred for each count of hand-turns in all preparatory actions. For one who spins thread that has already been spun, and for the insane, etc., there is no offense. Here, the two factors are: its being unspun, and the act of spinning. The origination, etc., are similar to those for the rule on sheep’s wool.

สุตฺตกนฺตนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule on spinning thread is concluded.

๔. คิหิเวยฺยาวจฺจสิกฺขาปทวณฺณนา

4. The commentary on the training rule on rendering assistance to lay supporters.

จตุตฺเถ คิหิเวยฺยาวจฺจนฺติ คิหีนํ เวยฺยาวจฺจํ. สเจปิ หิ มาตาปิตโร อตฺตโน กิญฺจิ กมฺมํ อการาเปตฺวา เตสํ ยาคุปจนาทีนิ กโรนฺติ, ปุพฺพปฺปโยเคสุ ปโยคคณนาย ทุกฺกฏานิ อาปชฺชิตฺวา ยาคุอาทีสุ ภาชนคณนาย, ขาทนียาทีสุ ปูวคณนาย ปาจิตฺติยํ อาปชฺชติ.

In the fourth rule, ‘rendering assistance to lay supporters’ means assistance to laypeople. Even if they are one's parents, if a bhikkhunī, without having them do any work for herself, prepares rice gruel, etc., for them, she incurs dukkaṭas for each preparatory action, and then commits a pācittiya for each vessel in the case of rice gruel, etc., and for each cake in the case of hard food, etc.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ คิหีนํ เวยฺยาวจฺจกรณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, มนุสฺเสหิ สงฺฆสฺส ยาคุปาเน วา ภตฺเต วา เจติยปูชาย วา กรียมานาย เตสํ สหายภาเวน ยาคุปจนาทีนิ, อตฺตโน เวยฺยาวจฺจกรสฺส จ ตานิเยว กโรนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. คิหิเวยฺยาวจฺจกรณํ, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสาเนวาติ.

This rule was laid down in Sāvatthī concerning several bhikkhunīs, regarding the matter of rendering assistance to laypeople. There is no offense for a bhikkhunī who, as an assistant, prepares rice gruel, etc., when people are preparing rice gruel or meals for the Saṅgha or offerings for a shrine; nor for one who performs those same tasks for her own attendant; nor for the insane, etc. Here, the two factors are: the act of rendering assistance to laypeople, and the absence of an allowable reason. The origination, etc., are just like those for the rule on sheep’s wool.

คิหิเวยฺยาวจฺจสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule on rendering assistance to lay supporters is concluded.

๕. อธิกรณสิกฺขาปทวณฺณนา

5. The commentary on the training rule on legal issues.

ปญฺจเม อธิกรณนฺติ จตุนฺนํ อญฺญตรํ. ปาจิตฺติยนฺติ อิธ จีวรสิพฺพเน วิย ธุรํ นิกฺขิตฺตมตฺเต ปาจิตฺติยํ, เอกาหมฺปิ ปริหาโร นตฺถิ.

In the fifth rule, ‘legal issue’ is one of the four kinds. Here, ‘pācittiya’ means that a pācittiya is incurred as soon as the obligation is laid down, just as in the case of sewing a robe, and there is no allowance even for a single day.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ อธิกรณํ นวูปสมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสเมตฺถ จีวรสิพฺพนสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

This rule was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā, regarding the matter of not settling a legal issue. The rest here should be understood in the same way as stated in the training rule on sewing a robe.

อธิกรณสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule on legal issues is concluded.

๖. โภชนทานสิกฺขาปทวณฺณนา

6. The commentary on the training rule on giving food.

ฉฏฺเฐ [Pg.333] สหตฺถาติ กาเยน วา กายปฺปฏิพทฺเธน วา นิสฺสคฺคิเยน วา ฐเปตฺวา ปญฺจสหธมฺมิเก อวเสสานํ อญฺญตฺร อุทกทนฺตโปนา ยํกิญฺจิ อชฺโฌหรณียํ ททนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

In the sixth rule, 'with one's own hand' means by body, or by something connected to the body, or by something that can be thrown. A pācittiya offense is incurred by a bhikkhunī for giving anything edible—except for water and a tooth-cleaner—to anyone other than the five co-religionists.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ อคาริกสฺส ขาทนียโภชนียทานวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อุทกทนฺตโปเน ทุกฺกฏํ. ยา ปน ทาเปติ น เทติ, อุปนิกฺขิปิตฺวา เทติ, พาหิรเลปํ เทติ, ตสฺสา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อญฺญตฺร อุทกทนฺตโปนา อชฺโฌหรณิยํ, ฐเปตฺวา ปญฺจ สหธมฺมิเก อญฺญสฺส สหตฺถา ทานนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

This rule was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā, regarding the matter of giving hard food and soft food to a householder. For giving water and a tooth-cleaner, a dukkaṭa offense is incurred. However, for one who causes another to give but does not give herself, who gives after placing it nearby, or who gives an external unguent, there is no offense; and for the insane and others, there is no offense. Here, there are two factors: an edible item other than water and a tooth-cleaner, and giving it with one’s own hand to someone other than the five co-religionists. The origination and so on are similar to that of the rule on sheep’s wool.

โภชนทานสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on giving food is concluded.

๗. อาวสถจีวรสิกฺขาปทวณฺณนา

7. The Explanation of the Training Rule on the Lodging Robe

สตฺตเม อาวสถจีวรนฺติ ‘‘อุตุนิโย ภิกฺขุนิโย ปริภุญฺชนฺตู’’ติ ทินฺนจีวรํ. อนิสฺสชฺชิตฺวาติ จตุตฺเถ ทิวเส โธวิตฺวา อญฺญิสฺสา อนฺตมโส สามเณริยาปิ อุตุนิยา อทตฺวา. ปาจิตฺติยนฺติ เอวํ อนิสฺสชฺชิตฺวา ปริภุญฺชนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

In the seventh rule, a 'lodging robe' is a robe given with the thought, “Let the menstruating bhikkhunīs use it.” 'Without having relinquished it' means that on the fourth day, after washing it, one does not give it to another menstruating one, not even to a female novice. 'A pācittiya offense' means that a pācittiya offense is incurred by one who uses it in this way without having relinquished it.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ อาวสถจีวรํ อนิสฺสชฺชิตฺวา ปริภุญฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, นิสฺสชฺชิเต ทฺวิกทุกฺกฏํ. ตสฺมึ ปน นิสฺสชฺชิตสญฺญาย, ปุน ปริยาเยน วา, อญฺญาสํ อุตุนีนํ อภาเวน วา, อจฺฉินฺนนฏฺฐจีวริกาย วา, อาปทาสุ วา ปริภุญฺชนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อาวสถจีวรตา, จตุตฺถทิวสตา, โธวิตฺวา อนิสฺสชฺชนํ, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ กถินสทิสานิ, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

At Sāvatthī, concerning Thullanandā, this rule was laid down regarding the matter of using a lodging robe without having relinquished it. It is a triple pācittiya offense; if it has been relinquished, there is a double dukkaṭa offense. However, there is no offense for one who uses it perceiving it as relinquished, or on a subsequent turn, or due to the absence of other menstruating bhikkhunīs, or for one whose robe has been snatched or is lost, or in emergencies; and for the insane and others, there is no offense. The four factors here are: it being a lodging robe, it being the fourth day, not relinquishing it after washing, and the absence of a permitted reason. The origins and so on are similar to those of the Kathina rules. This, however, is a matter of action and inaction.

อาวสถจีวรสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on the lodging robe is concluded.

๘. อาวสถวิหารสิกฺขาปทวณฺณนา

8. The Explanation of the Training Rule on the Lodging Monastery

อฏฺฐเม [Pg.334] อาวสถนฺติ กวาฏพทฺธวิหารํ. อนิสฺสชฺชิตฺวาติ รกฺขณตฺถาย อทตฺวา, ‘‘อิทํ ชคฺเคยฺยาสี’’ติ เอวํ อนาปุจฺฉิตฺวาติ อตฺโถ. จาริกํ ปกฺกเมยฺย ปาจิตฺติยนฺติ เอตฺถ สกคามโต อญฺญํ คามํ เอกรตฺติวาสตฺถายปิ ปกฺกมนฺติยา ปริกฺขิตฺตสฺส อาวสถสฺส ปริกฺเขปํ, อปริกฺขิตฺตสฺส อุปจารํ ปฐมปาเทน อติกฺกนฺตมตฺเต ทุกฺกฏํ, ทุติเยน ปาจิตฺติยํ.

In the eighth rule: ‘Lodging’ means a monastery with a fastened door. ‘Without having relinquished it’ means without having given it for safekeeping, that is, without having asked, “May this be taken care of?” Here, in the phrase ‘If one should depart on a journey, it is a pācittiya offense’: for a bhikkhunī who departs from her own village for another village, even for a single night’s stay, as soon as she crosses the enclosure of an enclosed lodging with the first foot, there is a dukkaṭa offense; with the second, a pācittiya. For an unenclosed one, as soon as she crosses the vicinity with the first foot, there is a dukkaṭa offense; with the second, a pācittiya.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ อาวสถํ อนิสฺสชฺชิตฺวา จาริกํ ปกฺกมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อกวาฏพทฺเธ ทุกฺกฏํ, นิสฺสชฺชิเต ทฺวิกทุกฺกฏํ. ตสฺมึ ปน นิสฺสชฺชิตสญฺญาย, สติ อนฺตราเย, ปฏิชคฺคิกํ ปริเยสิตฺวา อลภนฺติยา, คิลานาย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สกวาฏพทฺธตา, วุตฺตนเยน ปกฺกมนํ, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ กถินสทิสานีติ, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā in the case of departing on a journey without having relinquished a lodging. It is a triple pācittiya. In the case of a lodging without a fastened door, there is a dukkaṭa offense. In the case of a relinquished lodging, there is a double dukkaṭa offense. However, there is no offense for one who perceives it as relinquished, if there is an obstacle, for one who seeks a caretaker but does not find one, for one who is ill, in emergencies, and for the insane and so on. Herein, these are the three factors: the state of having a fastened door, departing in the manner stated, and the absence of a permitted reason. The origins and so on are similar to the Kathina rules. This, however, is through action and inaction.

อาวสถวิหารสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on the lodging monastery is concluded.

๙. ติรจฺฉานวิชฺชาปริยาปุณนสิกฺขาปทวณฺณนา

9. Explanation of the Training Rule on Learning Ignoble Arts

นวเม ติรจฺฉานวิชฺชนฺติ ยํกิญฺจิ พาหิรกํ อนตฺถสํหิตํ หตฺถิอสฺสรถธนุถรุสิปฺปอาถพฺพณขิลนวสีกรณโสสาปนมนฺตาคทปฺปโยคาทิเภทํ ปรูปฆาตกรํ วิชฺชํ. ปริยาปุเณยฺยาติ เอตฺถ ยสฺส กสฺสจิ สนฺติเก ตํ ปทาทิวเสน ปริยาปุณนฺติยา ปทคณนาย เจว อกฺขรคณนาย จ ปาจิตฺติยนฺติ.

In the ninth rule: ‘Ignoble art’ means any knowledge that is external, not connected with benefit, and which tends to harm others, having distinctions such as the art of elephants, horses, chariots, bows, and swordsmanship; Āthabbaṇa spells, Khilana spells, Vasīkaraṇa spells, Sosāpana spells, the application of antidotes, and so on. Here, in ‘should learn’: for one who learns it from anyone by way of words and so on, there is a pācittiya offense for each count of words and for each count of syllables.

ติรจฺฉานวิชฺชาปริยาปุณนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on learning ignoble arts is concluded.

๑๐. ติรจฺฉานวิชฺชาวาจนสิกฺขาปทวณฺณนา

10. Explanation of the Training Rule on Teaching Ignoble Arts

ทสเม วาเจยฺยาติ ปทํ วิเสโส. อุภยมฺปิ สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิยา เจว สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย จ อารพฺภ ติรจฺฉานวิชฺชํ ปริยาปุณนวาจนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. เลเข, ธารณาย จ, คุตฺตตฺถาย จ ยกฺขปริตฺตนาคมณฺฑลาทิเก [Pg.335] สพฺพปริตฺเต, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ติรจฺฉานวิชฺชตา, ปริยาปุณนวาจนา, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ ทฺวีสุปิ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปทโสธมฺมสทิสานีติ.

In the tenth rule, the word 'vāceyya' (one should teach) is the point of distinction. Both training rules were laid down in Sāvatthī concerning the group-of-six bhikkhus and many bhikkhunīs on the grounds of learning and teaching an ignoble art. There is no offense in the case of the art of writing, the art of Dhāraṇī texts, and for the purpose of self-protection, all protections such as those against yakkhas, circles against nāgas, and so on; and for the insane, etc. The state of being an ignoble art, the act of learning or teaching, and the absence of a permitted reason—these are the three factors here in both cases. The origination and so on are similar to the Padasodhamma training rule.

ติรจฺฉานวิชฺชาวาจนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on teaching an ignoble art is concluded.

จิตฺตาคารวคฺโค ปญฺจโม.

The Cittāgāra Section, the fifth.

๖. อารามวคฺโค

6. The Ārāma Section

๑. อารามปวิสนสิกฺขาปทวณฺณนา

1. The explanation of the training rule on entering a monastery.

อารามวคฺคสฺส ปฐเม สภิกฺขุกํ อารามนฺติ ยตฺถ ภิกฺขู รุกฺขมูเลปิ วสนฺติ, ตํ ปเทสํ. อนาปุจฺฉาติ เอตฺถ ภิกฺขุสามเณรอารามิเกสุ ยํกิญฺจิ อนาปุจฺฉา, ปริกฺขิตฺตสฺส อารามสฺส ปริกฺเขปํ อติกฺกมนฺติยา, อปริกฺขิตฺตสฺส อุปจารํ โอกฺกมนฺติยา ปฐมปาเท ทุกฺกฏํ, ทุติยปาเท ปาจิตฺติยํ.

In the first rule of the Ārāma Section, 'a monastery with a bhikkhu' is any place where bhikkhus reside, even at the foot of a tree; it means that area. Here, regarding 'without asking': for a bhikkhunī crossing the enclosure of an enclosed monastery, or entering the vicinity of an unenclosed one, without having asked anyone among the bhikkhus, novices, or monastery attendants, there is an offense of dukkaṭa at the first step, and an offense of pācittiya at the second step.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อนาปุจฺฉา อารามํ ปวิสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘สนฺตํ ภิกฺขุํ อนาปุจฺฉา’’ติ จ ‘‘ชานํ สภิกฺขุก’’นฺติ จ อิมาเนตฺถ ทฺเว อนุปญฺญตฺติโย, สภิกฺขุเก เวมติกาย, อภิกฺขุเก สภิกฺขุกสญฺญาย เจว เวมติกาย จ ทุกฺกฏํ. ตสฺมึ ปน ทุวิเธปิ อภิกฺขุกสญฺญาย, สนฺตํ ภิกฺขุํ อาปุจฺฉา ปวิสนฺติยา, ปฐมปฺปวิฏฺฐานํ วา ภิกฺขุนีนํ สีสํนุโลกิกาย, ยตฺถ วา ภิกฺขุนิโย สนฺนิปติตา, ตตฺถ ‘‘ตาสํ สนฺติกํ คจฺฉามี’’ติ สญฺญาย, อาราเมน วา มคฺโค โหติ, เตน คจฺฉนฺติยา, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สภิกฺขุการามตา, สภิกฺขุกสญฺญิตา, วุตฺตปริจฺเฉทาติกฺกโม, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมนุภาสนสมอุฏฺฐานํ, กิริยากิริยํ, สญฺญาวิโมกฺขํ, สจิตฺตกํ, ปณฺณตฺติวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

At Sāvatthī, it was laid down concerning many bhikkhunīs on the occasion of entering a monastery without asking. The enactments 'without asking a bhikkhu who is present' and 'knowing it is a monastery with bhikkhus' are the two supplementary enactments here. There is a dukkaṭa offense for one who is uncertain when it is a monastery with bhikkhus; and when it is a monastery without bhikkhus, for one who perceives it as having bhikkhus and for one who is uncertain. However, in both of these two cases, there is no offense for one who enters perceiving it as a monastery without bhikkhus; for one who enters after asking a bhikkhu who is present; for one who follows the bhikkhunīs who entered first, looking up at their heads; for one who enters with the perception, 'I will go to their presence,' where the bhikkhunīs are assembled; for one who goes by a path that is through the monastery; in cases of danger; and for the insane and others. The four factors here are: its being a monastery with bhikkhus, perceiving it as such, exceeding the stated boundary, and the absence of a permitted reason. Its origination is from formal admonition, it is an action and an inaction, it is released by recognition, it is with intention, it is an offense by enactment, it is a bodily action, a verbal action, it has three kinds of consciousness, and three kinds of feeling.

อารามปวิสนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Entering a Monastery is concluded.

๒. ภิกฺขุอกฺโกสนสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Explanation of the Training Rule on Reviling a Bhikkhu

ทุติเย อกฺโกเสยฺยาติ ทสนฺนํ อกฺโกสวตฺถูนํ อญฺญตเรน สมฺมุขา วา ปรมฺมุขา วา อกฺโกเสยฺย. ปริภาเสยฺยาติ ภยมสฺส อุปทํเสยฺย. ปาจิตฺติยนฺติ ตสฺสา เอวํ กโรนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

In the second, 'should revile' means: one should revile with any one of the ten grounds for reviling, either in one's presence or in one's absence. 'Should threaten' means: one should present a danger to him. 'Pācittiya' means: for her who does so, there is a pācittiya offense.

เวสาลิยํ [Pg.336] ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อายสฺมนฺตํ อุปาลึ อกฺโกสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อนุปสมฺปนฺเน ติกทุกฺกฏํ, อตฺถธมฺมอนุสาสนิปุเรกฺขาราย, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุปสมฺปนฺนตา, อกฺโกสนปริภาสนํ, อตฺถปุเรกฺขารตาทีนํ อภาโวติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

At Vesālī, it was laid down concerning the group-of-six bhikkhunīs on the occasion of reviling the Venerable Upāli; it is a threefold pācittiya. For an unordained person, it is a threefold dukkaṭa. There is no offense for one who has instruction on meaning and Dhamma as her priority, and for the insane and others. The three factors here are: the fact of being ordained, the act of reviling or threatening, and the absence of having meaning and so on as a priority. The origination and so on are similar to that of taking what is not given, but this one involves painful feeling.

ภิกฺขุอกฺโกสนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Reviling a Bhikkhu is concluded.

๓. คณปริภาสนสิกฺขาปทวณฺณนา

3. Explanation of the Training Rule on Disparaging a Group

ตติเย จณฺฑิกตาติ กุทฺธา. คณนฺติ ภิกฺขุนิสงฺฆํ. ปริภาเสยฺยาติ เอตฺถ ‘‘พาลา เอตา อพฺยตฺตา เอตา, เนตา ชานนฺติ กมฺมํ วา กมฺมโทสํ วา กมฺมสมฺปตฺตึ วา กมฺมวิปตฺตึ วา’’ติ เอวํ ยตฺถ กตฺถจิ ปริภาสนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

In the third rule, `caṇḍikatā` means 'angry.' `Gaṇa` means the community of bhikkhunīs. Here, in the context of `paribhāseyya`, for a bhikkhunī who speaks disparagingly anywhere, saying, “These bhikkhunīs are foolish, these are unskilled; they do not know action, or the fault in action, or the success in action, or the failure in action,” there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ คณํ ปริภาสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, สมฺพหุลา วา เอกํ วา อนุปสมฺปนฺนํ วา ปริภาสนฺติยา ทุกฺกฏํ. เสสํ ทุติยสทิสเมวาติ.

This rule was laid down at Sāvatthī concerning Thullanandā on the occasion of disparaging a group. For disparaging many bhikkhunīs, or one bhikkhunī, or an unordained person, there is a dukkaṭa offense. The rest is just like the second rule.

คณปริภาสนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on disparaging a group is concluded.

๔. ปวาริตสิกฺขาปทวณฺณนา

4. Explanation of the Pavārita Training Rule

จตุตฺเถ คณโภชเน วุตฺตนเยน นิมนฺติตา, ปวารณาสิกฺขาปเท วุตฺตนเยน ปวาริตา เวทิตพฺพา. ปาจิตฺติยนฺติ ตสฺสา ปุเรภตฺตํ ฐเปตฺวา ยาคุญฺเจว เสสานิ จ ตีณิ กาลิกานิ อญฺญํ ยํกิญฺจิ อามิสํ อชฺโฌหรณตฺถาย ปฏิคฺคณฺหนฺติยา คหเณ ทุกฺกฏํ, อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาจิตฺติยํ.

In the fourth rule, 'one who is invited' should be understood according to the method stated in the rule on group meals, and 'one who has been satisfied (pavāritā)' should be understood according to the method stated in the pavāraṇā training rule. Regarding the pācittiya offense: for her who, in the forenoon, accepts any other solid food for the purpose of consumption—setting aside rice gruel and the remaining three time-limited items—there is a dukkaṭa offense in the receiving, and for each act of consuming, a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อญฺญตฺร ภุญฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ตีณิ กาลิกานิ อาหารตฺถาย ปฏิคฺคณฺหนฺติยาปิ อชฺโฌหรนฺติยาปิ ทุกฺกฏํ. ยา ปน นิมนฺติตา อปฺปวาริตา ยาคุํ ปิวติ, สามิเก อปโลเกตฺวา [Pg.337] ภุญฺชติ, ตีณิ กาลิกานิ สติ ปจฺจเย ปริภุญฺชติ, ตสฺสา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. นิมนฺติตา วา ปวาริตา วา ตํ อุภยํ วา, ปุเรภตฺตํ วุตฺตลกฺขณสฺส อามิสสฺส อชฺโฌหาโร, สามิกานํ อนาปุจฺฉนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. อทฺธานสมุฏฺฐานํ, นิมนฺติตาย อนาปุจฺฉา ภุญฺชนฺติยา อาปตฺติสมฺภวโต สิยา กิริยากิริยํ, ปวาริตาย กปฺปิยํ กาเรตฺวาปิ อกาเรตฺวาปิ ปริภุญฺชนฺติยา อาปตฺติสมฺภวโต สิยา กิริยํ, โนสญฺญาวิโมกฺขํ, อจิตฺตกํ, ปณฺณตฺติวชฺชํ กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

This rule was laid down at Sāvatthī concerning several bhikkhunīs on the occasion of eating elsewhere. For one who receives or consumes the three time-limited items for the purpose of food, there is a dukkaṭa offense. However, there is no offense for a bhikkhunī who, being invited but not yet satisfied, drinks rice gruel; or who eats after informing the owners; or who consumes the three time-limited items when there is a reason; nor is there an offense for the insane, and so on. The three factors here are: being invited, or being satisfied, or both; the consumption of solid food with the aforementioned characteristics in the forenoon; and not asking the owners. For one who is invited and eats without asking, due to the possibility of an offense, it may be classified as by action and non-action. For one who has been satisfied and consumes, whether having had it made allowable or not, due to the possibility of an offense, it may be classified as by action. It is not absolved by perception, is unintentional, an offense by enactment, a bodily action, a verbal action, arising from three kinds of consciousness, and experienced with three kinds of feeling.

ปวาริตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Pavārita training rule is concluded.

๕. กุลมจฺฉรินีสิกฺขาปทวณฺณนา

5. Explanation of the Training Rule on Stinginess Regarding Families

ปญฺจเม กุเล มจฺฉโร กุลมจฺฉโร, กุลมจฺฉโร เอติสฺสา อตฺถิ, กุลํ วา มจฺฉรายตีติ กุลมจฺฉรินี. อสฺสาติ ยา อีทิสี ภเวยฺย. ปาจิตฺติยนฺติ ตสฺสา ‘‘ยํ กุลํ ภิกฺขุนีนํ ปจฺจเย ทาตุกามํ, กถํ นาม ตตฺถ ภิกฺขุนิโย น คจฺเฉยฺยุ’’นฺติ ภิกฺขุนีนํ วา สนฺติเก กุลสฺส, ‘‘กถํ นาม อิเม ตาสํ กิญฺจิ น ทชฺเชยฺยุ’’นฺติ กุลสฺส วา สนฺติเก ภิกฺขุนีนํ อวณฺณํ ภาสนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

In the fifth rule, `kulamaccharo` is stinginess regarding a family. `Kulamaccharinī` is one who has stinginess regarding a family, or one who is stingy regarding a family. ‘Assā’ means for one who would be like this. It is a `pācittiya` offense for her who speaks dispraise of the family in the presence of the bhikkhunīs, thinking, “How indeed should the bhikkhunīs not go to a family that wishes to give requisites to bhikkhunīs?” or who speaks dispraise of the bhikkhunīs in the presence of the family, thinking, “How indeed should these people not give anything to them?”

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ กุลมจฺฉรายนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. อมจฺฉรายิตฺวา สนฺตํเยว อาทีนวํ อาจิกฺขนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ภิกฺขุนีนํ อลาภกามตา, กุลสฺส วา สนฺติเก ภิกฺขุนีนํ ภิกฺขุนีนํ วา สนฺติเก กุลสฺส อวณฺณภณนนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

This rule was laid down at Sāvatthī concerning a certain bhikkhunī in connection with the matter of being stingy regarding a family. There is no offense for one who, without being stingy, points out an actually existing fault, and there is no offense for those who are insane, and so on. The two factors here are: the desire for the bhikkhunīs' non-gain, and the speaking of dispraise either of the bhikkhunīs in the presence of the family or of the family in the presence of the bhikkhunīs. The origination, and so on, are similar to the rule on taking what is not given, but this is accompanied by painful feeling.

กุลมจฺฉรินีสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on being stingy regarding families is concluded.

๖. อภิกฺขุกาวาสสิกฺขาปทวณฺณนา

6. The Explanation of the Training Rule Concerning a Residence Without Monks

ฉฏฺเฐ สเจ ภิกฺขุนุปสฺสยโต อทฺธโยชนพฺภนฺตเร โอวาททายกา ภิกฺขู น วสนฺติ, มคฺโค วา อเขโม โหติ น สกฺกา อนนฺตราเยน คนฺตุํ[Pg.338], อยํ อภิกฺขุโก นาม อาวาโส. ตตฺถ ‘‘วสฺสํ วสิสฺสามี’’ติ เสนาสนปญฺญาปนปานียอุปฏฺฐาปนาทีนิ กโรนฺติยา ทุกฺกฏํ, สห อรุณุคฺคมนา ปาจิตฺติยํ. อยเมตฺถ สงฺเขโป, วิตฺถาโร ปน สมนฺตปาสาทิกายํ (ปาจิ. อฏฺฐ. ๑๔๔ อาทโย) วุตฺโต.

In the sixth rule, if, within half a yojana from the bhikkhunīs’ residence, there do not dwell monks who give exhortation, or if the road is unsafe and it is not possible to go without danger, this is called a residence without monks. There, for a bhikkhunī who, thinking, “I will dwell for the rains-residence,” does things such as preparing lodging and setting out drinking water, there is a dukkaṭa offense; simultaneously with the rising of dawn, there is a pācittiya offense. This is the summary here; the detail, however, is stated in the Samantapāsādikā.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อภิกฺขุเก อาวาเส วสฺสํ วสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ยตฺถ ปน วสฺสูปคตา ภิกฺขู ปกฺกนฺตา วา โหนฺติ วิพฺภนฺตา วา กาลงฺกตา วา ปกฺขสงฺกนฺตา วา ตตฺถ วสนฺติยา, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อภิกฺขุกาวาสตา, วสฺสูปคมนํ, อรุณุคฺคมนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสาเนวาติ.

Concerning many bhikkhunīs at Sāvatthī, a rule was laid down regarding dwelling for the rains-residence in a residence without monks. But wherever monks who have entered the rains-residence have departed, or have disrobed, or have passed away, or have gone over to another faction, for a bhikkhunī dwelling there, in cases of emergency, insanity, and so on, there is no offense. The state of being a residence without monks, entering the rains-residence, and the rising of dawn—these are the three factors here. The origination, and so on, are similar to that of the rule on sheep’s wool.

อภิกฺขุกาวาสสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule concerning a residence without monks is concluded.

๗. อปวารณาสิกฺขาปทวณฺณนา

7. The Explanation of the Training Rule on Not Performing the Invitation

สตฺตเม วสฺสํวุฏฺฐาติ ปุริมํ วา ปจฺฉิมํ วา เตมาสํ วุฏฺฐา. อุภโตสงฺเฆติ ภิกฺขุนิสงฺเฆ เจว ภิกฺขุสงฺเฆ จ. อยํ ปเนตฺถ วินิจฺฉยกถา – ภิกฺขุนีหิ จาตุทฺทเสเยว สนฺนิปติตฺวา ‘‘สุณาตุ เม, อยฺเย, สงฺโฆ, อชฺช ปวารณา จาตุทฺทสี, ยทิ สงฺฆสฺส ปตฺตกลฺลํ, สงฺโฆ ปวาเรยฺยา’’ติ เอวํ สพฺพสงฺคาหิกญตฺตึ วา, ‘‘เตวาจิกํ ปวาเรยฺยา’’ติ เอวํ เตวาจิกญตฺตึ วา, สติ อนฺตราเย ‘‘ทฺเววาจิกํ, เอกวาจิกํ, สมานวสฺสิกํ ปวาเรยฺยา’’ติ เอวํ ทฺเววาจิกาทิญตฺตึ วา ฐเปตฺวา สพฺพสงฺคาหิกญตฺติ เจ ฐปิตา, ‘‘สงฺฆํ, อยฺเย, ปวาเรมิ ทิฏฺเฐน วา สุเตน วา ปริสงฺกาย วา, วทนฺตุ มํ อยฺยาโย อนุกมฺปํ อุปาทาย, ปสฺสนฺตี ปฏิกริสฺสามี’’ติ (จูฬว. ๔๒๗) เอวํ สกึ วา, ‘‘ทุติยมฺปิ, อยฺเย, สงฺฆํ…เป… ตติยมฺปิ, อยฺเย, สงฺฆํ…เป… ปฏิกริสฺสามี’’ติ เอวํ ทฺวตฺติกฺขตฺตุํ วา วตฺวา ปฏิปาฏิยา ปวาเรตพฺพํ. เตวาจิกาย ญตฺติยา วจนํ น หาเปตพฺพํ, ทฺเววาจิกาทีสุ วฑฺเฒตุํ วฏฺฏติ, หาเปตุํ น วฏฺฏติ. เอวํ ภิกฺขุนิสงฺเฆ ปวาเรตฺวา ตตฺเถว เอกา ภิกฺขุนี ภิกฺขุนิกฺขนฺธเก (จูฬว. ๔๒๗) วุตฺเตน ญตฺติทุติยกมฺเมน ภิกฺขุนิสงฺฆสฺสตฺถาย ภิกฺขุสงฺฆํ ปวาเรตุํ สมฺมนฺนิตพฺพา. ตาย สมฺมตาย ภิกฺขุนิยา ปนฺนรเส [Pg.339] ภิกฺขุนิสงฺฆํ อาทาย ภิกฺขุสงฺฆํ อุปสงฺกมิตฺวา เอกํสํ อุตฺตราสงฺคํ กริตฺวา อญฺชลึ ปคฺคเหตฺวา เอวมสฺส วจนีโย ‘‘ภิกฺขุนิสงฺโฆ อยฺย ภิกฺขุสงฺฆํ ปวาเรติ ทิฏฺเฐน วา สุเตน วา ปริสงฺกาย วา, วทตายฺย ภิกฺขุสงฺโฆ ภิกฺขุนิสงฺฆํ อนุกมฺปํ อุปาทาย, ปสฺสนฺโต ปฏิกริสฺสติ, ทุติยมฺปิ อยฺย…เป… ตติยมฺปิ อยฺย…เป… ปสฺสนฺโต ปฏิกริสฺสตี’’ติ เอวํ ปวาเรตพฺพํ.

In the seventh, ‘one who has completed the rains-residence’ means one who has completed either the earlier or the later three months. ‘In both Saṅghas’ means in the bhikkhunī Saṅgha and in the bhikkhu Saṅgha. Herein is the detailed explanation: The bhikkhunīs, having assembled on the fourteenth day itself, and having put forward a motion encompassing the entire Saṅgha thus: ‘Venerable Sisters, let the Saṅgha listen to me. Today is the fourteenth, the day of Pavāraṇā. If it is the proper time for the Saṅgha, let the Saṅgha perform the Pavāraṇā,’ or a motion for a threefold invitation thus: ‘Let it perform the Pavāraṇā threefold,’ or, if there is an obstacle, a motion for a twofold, single, or same-seniority invitation thus: ‘Let it perform the Pavāraṇā twofold,’ and so on. If a motion encompassing the entire Saṅgha has been put forward, then, having said once thus: ‘Venerable Sisters, I invite the Saṅgha regarding what has been seen, heard, or suspected. May the Venerable Sisters speak to me out of compassion. Seeing it, I will make amends,’ or having said two or three times thus: ‘For a second time, Venerable Sisters, I invite the Saṅgha… seeing it, I will make amends,’ and ‘For a third time, Venerable Sisters, I invite the Saṅgha… seeing it, I will make amends,’ the Pavāraṇā should be performed in sequence. For the motion of a threefold invitation, the wording should not be reduced; for those of a twofold invitation and so on, it is permissible to add to it, but not to reduce it. Having thus performed the Pavāraṇā in the bhikkhunī Saṅgha, right there, one bhikkhunī should be appointed—by means of a motion with one following announcement as stated in the Bhikkhunīkkhandhaka—to invite the bhikkhu Saṅgha on behalf of the bhikkhunī Saṅgha. That appointed bhikkhunī, on the fifteenth day, taking the bhikkhunī Saṅgha, should approach the bhikkhu Saṅgha. Arranging her upper robe over one shoulder and raising her hands in añjali, she should say thus: ‘Venerable Sirs, the bhikkhunī Saṅgha invites the bhikkhu Saṅgha regarding what has been seen, heard, or suspected. May the bhikkhu Saṅgha speak to the bhikkhunī Saṅgha out of compassion. Seeing it, it will make amends. For a second time, Venerable Sirs… For a third time, Venerable Sirs… seeing it, it will make amends.’ Thus, the Pavāraṇā should be performed.

สเจ ปญฺจวคฺโค ภิกฺขุนิสงฺโฆ น ปูรติ, จตูหิ วา ตีหิ วา คณญตฺตึ ฐเปตฺวา, ทฺวีหิ วินา ญตฺติยา อญฺญมญฺญํ ปวาเรตพฺพํ. เอกาย ‘‘อชฺช เม ปวารณา’’ติ อธิฏฺฐาตพฺพํ.

If the bhikkhunī Saṅgha does not form a group of five, then four or three should perform the Pavāraṇā after putting forward a motion for the group. Two should perform the Pavāraṇā with each other without a motion. A single one should make the determination: “Today is my Pavāraṇā.”

วิหารํ ปน คนฺตฺวา ‘‘ภิกฺขุนิโย, อยฺย, ภิกฺขุสงฺฆํ ปวาเรนฺติ ทิฏฺเฐน วา สุเตน วา ปริสงฺกาย วา, วทตายฺย ภิกฺขุสงฺโฆ ภิกฺขุนิโย อนุกมฺปํ อุปาทาย, ปสฺสนฺติโย ปฏิกริสฺสนฺตี’’ติ จ, ‘‘อหํ, อยฺย, ภิกฺขุสงฺฆํ ปวาเรมิ ทิฏฺเฐน วา สุเตน วา ปริสงฺกาย วา, วทตุ มํ, อยฺย, ภิกฺขุสงฺโฆ อนุกมฺปํ อุปาทาย, ปสฺสนฺตี ปฏิกริสฺสามี’’ติ จ เอวํ ติกฺขตฺตุํ วตฺตพฺพํ.

Furthermore, having gone to the monastery, it should be said three times thus: ‘Venerable Sirs, the bhikkhunīs invite the community of bhikkhus regarding what has been seen, heard, or suspected. May the community of bhikkhus speak to the bhikkhunīs out of compassion; seeing it, they will make amends,’ and, ‘Venerable Sirs, I invite the community of bhikkhus regarding what has been seen, heard, or suspected. May the community of bhikkhus speak to me out of compassion; seeing it, I will make amends.’

สเจ ภิกฺขุสงฺโฆ น ปูรติ, ‘‘ภิกฺขุนิสงฺโฆ, อยฺย, อยฺเย ปวาเรติ ทิฏฺเฐน วา สุเตน วา ปริสงฺกาย วา, วทนฺตุ อยฺยา ภิกฺขุนิสงฺฆํ อนุกมฺปํ อุปาทาย, ปสฺสนฺโต ปฏิกริสฺสตี’’ติ จ, ‘‘ภิกฺขุนิสงฺโฆ, อยฺย, อยฺยํ ปวาเรติ ทิฏฺเฐน วา สุเตน วา ปริสงฺกาย วา, วทตายฺโย ภิกฺขุนิสงฺฆํ อนุกมฺปํ อุปาทาย, ปสฺสนฺโต ปฏิกริสฺสตี’’ติ จ เอวํ ติกฺขตฺตุํ วตฺตพฺพํ.

If the community of bhikkhus is not complete, the following should be said three times: ‘Venerable Sir, the community of bhikkhunīs invites the Venerable Ones regarding what has been seen, heard, or suspected. May the Venerable Ones speak to the community of bhikkhunīs out of compassion; seeing it, it will make amends,’ and, ‘Venerable Sir, the community of bhikkhunīs invites the Venerable One regarding what has been seen, heard, or suspected. May the Venerable One speak to the community of bhikkhunīs out of compassion; seeing it, it will make amends.’

อุภินฺนํ อปริปูริยา ‘‘ภิกฺขุนิโย, อยฺยา, อยฺเย ปวาเรนฺติ ทิฏฺเฐน วา สุเตน วา ปริสงฺกาย วา, วทนฺตายฺยา ภิกฺขุนิโย อนุกมฺปํ อุปาทาย, ปสฺสนฺติโย ปฏิกริสฺสนฺตี’’ติ จ, ‘‘ภิกฺขุนิโย, อยฺย, อยฺยํ ปวาเรนฺติ ทิฏฺเฐน วา สุเตน วา ปริสงฺกาย วา, วทตายฺโย ภิกฺขุนิโย อนุกมฺปํ อุปาทาย, ปสฺสนฺติโย ปฏิกริสฺสนฺตี’’ติ จ, ‘‘อหํ, อยฺยา, อยฺเย ปวาเรมิ ทิฏฺเฐน วา สุเตน วา…เป… วทนฺตุ มํ, อยฺยา, อนุกมฺปํ อุปาทาย, ปสฺสนฺตี ปฏิกริสฺสามี’’ติ จ, ‘‘อหํ, อยฺย, อยฺยํ ปวาเรมิ ทิฏฺเฐน วา สุเตน วา…เป… วทตุ มํ, อยฺโย, อนุกมฺปํ อุปาทาย, ปสฺสนฺตี ปฏิกริสฺสามี’’ติ จ เอวํ ติกฺขตฺตุํ วตฺตพฺพํ. สพฺพาเหว หิ อิมินา นเยน อุภโตสงฺเฆ [Pg.340] ปวาริตา โหติ, ยา ปน วสฺสํวุฏฺฐา ‘‘อุภโตสงฺเฆ เอวํ น ปวาเรสฺสามี’’ติ ธุรํ นิกฺขิปติ, ตสฺสา สห ธุรนิกฺเขเปน ปาจิตฺติยํ.

Due to the incompleteness of both Saṅghas, it should be said three times thus: ‘Venerable Sirs, the bhikkhunīs invite the Venerable Ones regarding what has been seen, heard, or suspected. May the Venerable Sirs speak to the bhikkhunīs out of compassion; seeing it, they will make amends.’ And: ‘Venerable Sir, the bhikkhunīs invite the Venerable One regarding what has been seen, heard, or suspected. May the Venerable Sir speak to the bhikkhunīs out of compassion; seeing it, they will make amends.’ And: ‘Venerable Sirs, I invite the Venerable Ones regarding what has been seen, heard, or suspected… May the Venerable Sirs speak to me out of compassion; seeing it, I will make amends.’ And: ‘Venerable Sir, I invite the Venerable One regarding what has been seen, heard, or suspected… May the Venerable Sir speak to me out of compassion; seeing it, I will make amends.’ For indeed, by this method, each and every bhikkhunī is considered to have performed the invitation in the dual Saṅgha. But whatever bhikkhunī, having completed the rains-residence, lays down the undertaking thinking, ‘I will not invite in the dual Saṅgha in this way,’ for her, simultaneously with laying down the undertaking, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ วสฺสํ วสิตฺวา น ปวารณาวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. อนฺตราเย ปน สติ, ปริเยสิตฺวา ภิกฺขู อลภนฺติยา, คิลานาย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วสฺสํวุฏฺฐตา, น อุภโตสงฺเฆ ปวารณา, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สมนุภาสนสทิสานีติ.

This was laid down concerning many bhikkhunīs at Sāvatthī, in the matter of not performing the Pavāraṇā after having resided for the rains. However, if there is an obstacle, there is no offense for one who, having searched, does not find bhikkhus; for one who is sick; in cases of emergency; and for one who is insane, and so forth. The state of having resided for the rains, not performing the Pavāraṇā in the dual Saṅgha, and the absence of an authorized reason—these are the three factors here. The origination, and so forth, are similar to that of the rule on formal accusation.

อปวารณาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on not performing the Pavāraṇā is concluded.

๘. โอวาทสิกฺขาปทวณฺณนา

8. The Explanation of the Training Rule on Admonition

อฏฺฐเม โอวาทายาติ ครุธมฺมสฺสวนตฺถาย. สํวาสายาติ อุโปสถปุจฺฉนตฺถาย เจว ปวารณตฺถาย จ. ปาจิตฺติยนฺติ ‘‘เอเตสํ อตฺถาย น คจฺฉามี’’ติ ธุรํ นิกฺขิตฺตมตฺเต ปาจิตฺติยํ.

In the eighth, 'for admonition' means for the purpose of hearing the Garudhamma admonition. 'For communion' means for the purpose of asking about the Uposatha day and for the purpose of the Pavāraṇā. 'Pācittiya' means: merely upon laying down the undertaking with the thought, "I will not go for these purposes," a pācittiya offense is incurred.

สกฺเกสุ ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ โอวาทาย อคมนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. อนฺตราเย ปน สติ, ปริเยสิตฺวา ทุติยิกํ อลภนฺติยา, คิลานาย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. โอวาทสํวาสานํ อตฺถาย อคมนํ, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสทิสานิ, อิทํ ปน อกิริยํ, ทุกฺขเวทนนฺติ.

This was laid down concerning the group-of-six bhikkhunīs among the Sakyans, in the matter of not going for admonition. However, if there is an obstacle, there is no offense for one who does not find a companion after searching; for one who is sick; in times of calamity; or for the insane, and so forth. Not going for the sake of admonition and communion, and the absence of an authorized reason—these are the two factors here. The origination, and so forth, are similar to the first Pārājika. This, however, is an act of non-doing, accompanied by painful feeling.

โอวาทสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on admonition is concluded.

๙. โอวาทูปสงฺกมนสิกฺขาปทวณฺณนา

9. Explanation of the Training Rule on Approaching for Admonition

นวเม อนฺวทฺธมาสนฺติ อทฺธมาเส อทฺธมาเส. อุโปสถปุจฺฉกนฺติ อุโปสถปุจฺฉนํ. โอวาทูปสงฺกมนนฺติ โอวาทตฺถาย อุปสงฺกมนํ. ตํ อติกฺกาเมนฺติยาติ เอตฺถ ภิกฺขุนีหิ เตรเส วา จาตุทฺทเส วา อารามํ คนฺตฺวา ‘‘อยํ อุโปสโถ จาตุทฺทโส ปนฺนรโส’’ติ ปุจฺฉิตพฺพํ, อุโปสถทิวเส [Pg.341] นิทานวณฺณนายํ วุตฺตนเยน โอวาทูปสงฺกมนํ ยาจิตพฺพํ. ยา ภิกฺขุนี วุตฺตปฺปกาเร กาเล ตทุภยํ น กโรติ, สา ตํ อติกฺกาเมติ นาม, ตสฺสา ‘‘อุโปสถมฺปิ น ปุจฺฉิสฺสามิ, โอวาทมฺปิ น ยาจิสฺสามี’’ติ ธุรํ นิกฺขิตฺตมตฺเต ปาจิตฺติยํ.

In the ninth, 'every half-month' means in every half-month. 'Asking about the Uposatha' means the asking about the Uposatha. 'Approaching for admonition' means approaching for the purpose of admonition. Regarding the phrase 'if she exceeds that': here, the bhikkhunīs should go to the monastery on the thirteenth or the fourteenth day and ask, 'Is this Uposatha the fourteenth or the fifteenth?' On the Uposatha day, permission to approach for admonition should be requested in the manner described in the explanation of the origin story. Whichever bhikkhunī does not do both of these at the prescribed time is said to 'exceed that.' For her, a pācittiya offense is incurred merely by setting aside the duty with the thought, 'I will not ask about the Uposatha, nor will I request admonition.'

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อุโปสถโอวาทานํ อปุจฺฉนอยาจนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อนาปตฺติ อฏฺฐมสทิสาเยว. อุโปสโถวาทานํ อปุจฺฉนอยาจนายํ ธุรนิกฺเขโป, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สมนุภาสนสทิสานีติ.

This was laid down at Sāvatthī concerning many bhikkhunīs, in the matter of not asking about the Uposatha and not requesting admonition. The clauses on no offense are just like those of the eighth training rule. The abandoning of the duty in not asking about the Uposatha and not requesting admonition, and the absence of an authorized reason—these are the two factors here. The origination, and so forth, are similar to those for the rule on formal accusation.

โอวาทูปสงฺกมนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on approaching for admonition is concluded.

๑๐. ปสาเขชาตสิกฺขาปทวณฺณนา

10. Explanation of the Training Rule on What Has Arisen on the Pasākha

ทสเม ปสาเขติ นาภิยา เหฏฺฐา ชาณุมณฺฑลานํ อุปริปเทเส. ตโต หิ ยสฺมา รุกฺขสฺส สาขา วิย อุโภ อูรู ปภิชฺชิตฺวา คตา, ตสฺมา โส ‘‘ปสาโข’’ติ วุจฺจติ, ตสฺมึ ปสาเข. คณฺฑนฺติ ยํกิญฺจิ คณฺฑํ. รุธิตนฺติ วณํ. เภทาเปยฺย วาติอาทีสุ สเจ ‘‘ภินฺท ผาเลหี’’ติ สพฺพานิ อาณาเปติ, โส จ ตเถว กโรติ, ฉ ทุกฺกฏานิ ฉ จ ปาจิตฺติยานิ. อถาปิ ‘‘ยํกิญฺจิ เอตฺถ กตฺตพฺพํ, ตํ สพฺพํ กโรหี’’ติ เอวํ อาณาเปติ, โส จ สพฺพานิปิ เภทนาทีนิ กโรติ, เอกวาจาย ฉ ทุกฺกฏานิ ฉ จ ปาจิตฺติยานิ. สเจ ปน เภทนาทีสุ เอกํเยว ‘‘อิทํ นาม กโรหี’’ติ อาณาเปติ, โส จ สพฺพานิ กโรติ. ยํ อาณตฺตํ, ตสฺเสว กรเณ ปาจิตฺติยํ.

In the tenth, 'pasākha' is the region below the navel and above the knee-joints. Indeed, because from that place both thighs branch out and extend like the branches of a tree, that region is called 'pasākha'; in that 'pasākha'. 'Gaṇḍa' means any kind of lump. 'Rudhita' means a wound. In phrases such as 'should cause to be broken,' if she commands all actions, saying, “Break! Split!” and that person does so accordingly, there are six dukkaṭa offenses and six pācittiya offenses. Furthermore, if she commands thus, “Whatever should be done here, do all of it,” and that person also does all the actions, beginning with breaking, then by one utterance there are six dukkaṭa offenses and six pācittiya offenses. If, however, among the actions beginning with breaking, she commands only one, saying, “Do this specific thing,” and that person does all the actions, a pācittiya offense is incurred for the doing of only that which was commanded.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ ปสาเข ชาตํ คณฺฑํ ปุริเสน เภทาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อปโลเกตฺวา วา วิญฺญุํ วา ยํกญฺจิ ทุติยิกํ คเหตฺวา เอวํ กโรนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ปสาเข ชาตตา, อนปโลกนํ, ทุติยิกาภาโว, ปุริเสน เภทาทีนํ การาปนนฺติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ กถินสทิสานิ, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

This was laid down at Sāvatthī concerning a certain bhikkhunī, in the matter of having a lump that had arisen on the 'pasākha' broken by a man. There is no offense for one who acts thus after having informed, or having taken a knowledgeable person or any companion; nor for the insane, and so forth. Herein, these are the four factors: its having arisen on the 'pasākha', not informing, the absence of a companion, and causing the breaking, and so forth, to be done by a man. The origination, and so forth, are similar to those of the Kathina. This, however, is an action and a non-action.

ปสาเขชาตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on what has arisen on the 'pasākha' is concluded.

อารามวคฺโค ฉฏฺโฐ.

The Ārāma Chapter, the Sixth.

๗. คพฺภินีวคฺโค

7. The Chapter on Pregnant Women

๑. คพฺภินีสิกฺขาปทวณฺณนา

1. Explanation of the Training Rule on a Pregnant Woman

คพฺภินิวคฺคสฺส [Pg.342] ปฐเม ‘‘คพฺภินี’’ติ ชานิตฺวา อุปชฺฌายาย วุฏฺฐาเปนฺติยา คณปริเยสนาทีสุ จ ญตฺติกมฺมวาจาทฺวเย จ ทุกฺกฏํ, กมฺมวาจาปริโยสาเน ปาจิตฺติยํ.

In the first rule of the Gabbhinī chapter: for a bhikkhunī who, being a preceptor, ordains a woman knowing her to be pregnant, there is a dukkaṭa offense in the search for a quorum, and so forth, and in the two formal acts of the motion and proclamation. At the conclusion of the final formal proclamation, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ คพฺภินึ วุฏฺฐาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, คพฺภินิยา เวมติกาย อคพฺภินิยา คพฺภินิสญฺญาย เจว เวมติกาย จ ทุกฺกฏํ. อุโภสุ อคพฺภินิสญฺญาย, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. คพฺภินิตา, ‘คพฺภินี’ติ ชานนํ, วุฏฺฐาปนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ปณฺณตฺติวชฺชํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

This was laid down in Sāvatthī concerning many bhikkhunīs, regarding the case of ordaining a pregnant woman. For an ordainer who is doubtful regarding a pregnant woman, or who perceives a non-pregnant woman to be pregnant, or is doubtful about her, there is a dukkaṭa offense. In both cases, for an ordainer who perceives the woman as not pregnant, and for the insane, and so forth, there is no offense. Herein, these are the three factors: the state of being pregnant, knowing 'she is pregnant,' and the act of ordaining. The origination, and so forth, are similar to those of the rule regarding taking what is not given. This, however, is an offense by regulation, arises from three states of mind, and is accompanied by three kinds of feeling.

คพฺภินีสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on a pregnant woman is concluded.

๒. ปายนฺตีสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Explanation of the Training Rule on a Woman Who is Giving Suck

ทุติเย ปายนฺตินฺติ ถญฺญํ ปายมานํ, ยํ ปาเยติ, ตสฺส มาตา วา, ธาติ วา. อิทํ วตฺถุมตฺตเมเวตฺถ วิเสโส, เสสํ ปฐมสิกฺขาปทสทิสเมวาติ.

In the second, 'pāyantī' means one who is giving suck, that is, one who nurses a child, whether she is its mother or a wet-nurse. This matter alone is the distinction here; the rest is just like the first training rule.

ปายนฺตีสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on a woman who is giving suck is concluded.

๓. ปฐมสิกฺขมานสิกฺขาปทวณฺณนา

3. Explanation of the First Training Rule on a Female Trainee

ตติเย ทฺเว วสฺสานีติ ปวารณาวเสน ทฺเว สํวจฺฉรานิ. ฉสุ ธมฺเมสูติ ปาณาติปาตาเวรมณิอาทีสุ วิกาลโภชนาเวรมณิปริโยสาเนสุ ฉสุ สิกฺขาปเทสุ. อสิกฺขิตสิกฺขนฺติ ปทภาชเน (ปาจิ. ๑๐๗๗) วุตฺตนเยเนว อทินฺนสิกฺขํ วา กุปิตสิกฺขํ วา. สิกฺขมานํ วุฏฺฐาเปยฺยาติ เตสุ ฉสุ ธมฺเมสุ สิกฺขนโต, เต วา สิกฺขาสงฺขาเต ธมฺเม มานนโต เอวํลทฺธนามํ อนุปสมฺปนฺนํ อุปสมฺปาเทยฺย. ปาจิตฺติยนฺติ ปฐมสิกฺขาปเท วุตฺตนเยเนว กมฺมวาจาปริโยสาเน ปาจิตฺติยํ.

In the third [rule], 'two years' means two years by way of the Pavāraṇā. 'In six principles' refers to the six training rules, beginning with abstaining from killing living beings and ending with abstaining from eating at the wrong time. 'Untrained in the training'—in the manner spoken in the word analysis—means either one for whom the training has not been given or one whose training has been broken. 'Should give higher ordination to a probationer' means one should give higher ordination to an unordained woman who has gained this name by training in those six principles, or by honoring those principles known as 'the training'. 'A pācittiya offense'—in the manner spoken in the first training rule—is a pācittiya offense at the conclusion of the formal act.

สาวตฺถิยํ [Pg.343] สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ เอวรูปํ สิกฺขมานํ วุฏฺฐาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ธมฺมกมฺเม ติกปาจิตฺติยํ, อธมฺมกมฺเม ติกทุกฺกฏํ. ทฺเว วสฺสานิ ฉสุ ธมฺเมสุ สิกฺขิตสิกฺขํ สิกฺขมานํ วุฏฺฐาเปนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วุตฺตนเยน อสิกฺขิตสิกฺขตา, ธมฺมกมฺมตา, กมฺมวาจาปริโยสานนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐเม วุตฺตนยาเนวาติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning many bhikkhunīs, regarding the case of giving higher ordination to such a probationer. For a lawful act, there is a triple pācittiya offense; for an unlawful act, there is a triple dukkaṭa offense. There is no offense for one who gives higher ordination to a probationer who has trained in the six principles for two years, nor for the insane and so forth. The state of being untrained in the training in the manner spoken, the lawfulness of the act, and the conclusion of the formal act—these are the three factors herein. The origins and so forth are just as spoken in the first [rule].

ปฐมสิกฺขมานสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the First Training Rule concerning a Probationer is concluded.

๔. ทุติยสิกฺขมานสิกฺขาปทวณฺณนา

4. The Commentary on the Second Training Rule concerning a Probationer

จตุตฺเถ สงฺเฆน อสมฺมตนฺติ ยสฺสา สงฺเฆน อนฺตมโส อุปสมฺปทามาฬเกปิ ปทภาชเน (ปาจิ. ๑๐๘๖) วุตฺตา อุปสมฺปทาสมฺมุติ น ทินฺนา โหติ, ตํ อิมา ทฺเวปิ มหาสิกฺขมานา นาม. อิธ สงฺเฆน สมฺมตํ วุฏฺฐาเปนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เสสํ ตติเย วุตฺตสทิสเมว, อิทํ ปน กิริยากิริยํ โหตีติ.

In the fourth, 'not approved by the Saṅgha' refers to one for whom the Saṅgha has not given the approval for higher ordination spoken of in the word analysis, even within the boundary for higher ordination. These two are called 'great probationers.' Here, there is no offense for one who gives higher ordination to one who has been approved by the Saṅgha, nor for the insane and so forth. The rest is just like what was stated in the third, but this one is an action and a non-action.

ทุติยสิกฺขมานสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Second Training Rule concerning a Probationer is concluded.

๕. ปฐมคิหิคตสิกฺขาปทวณฺณนา

5. The Commentary on the First Training Rule concerning One Who Has Gone to a Man's House

ปญฺจเม คิหิคตนฺติ ปุริสนฺตรคตํ, อิธาปิ อิทํ วตฺถุมตฺตเมว วิเสโส. อูนทฺวาทสวสฺสญฺจ ปริปุณฺณสญฺญาย วุฏฺฐาเปนฺติยา กิญฺจาปิ อนาปตฺติ, สา ปน อนุปสมฺปนฺนาว โหติ. เสสํ ปฐมสิกฺขาปทสทิสเมวาติ.

In the fifth, 'gone to a man's house' means gone to another man. Here too, this is the only difference in the subject matter. And for one who gives higher ordination to a girl of less than twelve years with the perception that she is of full age, although there is no offense, she is indeed not one who has received higher ordination. The rest is just like the first training rule.

ปฐมคิหิคตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the First Training Rule concerning One Who Has Gone to a Man's House is concluded.

๖-๗. ทุติยตติยคิหิคตสิกฺขาปทวณฺณนา

6-7. The Commentary on the Second and Third Training Rules concerning One Who Has Gone to a Man's House

ฉฏฺเฐ สพฺพํ ตติเย วุตฺตนเยน. สตฺตเมปิ สพฺพํ จตุตฺเถ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

In the sixth, everything is by the method spoken in the third. In the seventh too, everything should be understood by the very method spoken in the fourth.

ทุติยตติยคิหิคตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Second and Third Training Rules concerning One Who Has Gone to a Man's House is concluded.

๘. ปฐมสหชีวินิสิกฺขาปทวณฺณนา

8. The Commentary on the First Training Rule concerning a Co-resident

อฏฺฐเม [Pg.344] สหชีวินินฺติ สทฺธิวิหารินึ. เนว อนุคฺคณฺเหยฺยาติ สยํ อุทฺเทสาทีหิ นานุคฺคณฺเหยฺย. น อนุคฺคณฺหาเปยฺยาติ ‘‘อิมิสฺสา, อยฺเย, อุทฺเทสาทีนิ เทหี’’ติ เอวํ น อญฺญาย อนุคฺคณฺหาเปยฺย. ปาจิตฺติยนฺติ ธุเร นิกฺขิตฺตมตฺเต ปาจิตฺติยํ.

In the eighth, 'co-resident' means a pupil. 'Should not support' means one should not oneself support her with recitation and so on. 'Should not cause to be supported' means one should not cause another to support her by saying, 'Venerable lady, give recitation and so on to this one.' 'A pācittiya offense' means that as soon as the responsibility is laid down, it is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ เอวรูเป วตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, เสสเมตฺถ ตุวฏฺฏวคฺเค ทุกฺขิตสหชีวินิสิกฺขาปเท วุตฺตสทิสเมวาติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā regarding such a case. The rest herein is just like what was spoken in the Tuvaṭṭavagga, in the training rule concerning a sick co-resident.

ปฐมสหชีวินิสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the First Training Rule concerning a Co-resident is concluded.

๙. นานุพนฺธนสิกฺขาปทวณฺณนา

9. The Commentary on the Training Rule concerning Not Following

นวเม วุฏฺฐาปิตํ ปวตฺตินินฺติ วุฏฺฐาปิตํ ปวตฺตินึ ยาย อุปสมฺปาทิตา, ตํ อุปชฺฌายินินฺติ อตฺโถ. นานุพนฺเธยฺยาติ จุณฺเณน มตฺติกาย ทนฺตกฏฺเฐน มุโขทเกนาติ เอวํ เตน เตน กรณีเยน น อุปฏฺฐเหยฺย. ปาจิตฺติยนฺติ นานุพนฺธิสฺสนฺติ ธุเร นิกฺขิตฺตมตฺเต ปาจิตฺติยํ.

In the ninth, 'the preceptor who has established her' means the preceptor by whom she was given higher ordination; this is the meaning. 'She should not follow' means she should not attend upon her with bathing powder, clay, a tooth-stick, and water for washing the face, thus with this and that duty. 'A pācittiya offense' means that as soon as the responsibility 'I will not follow' is laid down, it is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ นานุพนฺธนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. พาลํ ปน อลชฺชินึ วา อนนุพนฺธนฺติยา, คิลานาย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วุฏฺฐาปิตปฺปวตฺตินิตา, ทฺเว วสฺสานิ อนนุพนฺธเน ธุรนิกฺเขโป, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปฐมปาราชิกสทิสานิ, อิทํ ปน อกิริยํ, ทุกฺขเวทนนฺติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning many bhikkhunīs on the grounds of not following. However, there is no offense for not following one who is foolish or shameless, nor for one who is sick, in calamities, nor for the insane and so forth. Being the preceptor who established her, the laying down of the responsibility in not following for two years, and the absence of a permitted reason—these are the three factors herein. The origins and so forth are the same as for the first pārājika offense. This, however, is non-action, with painful feeling.

นานุพนฺธนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule concerning Not Following is concluded.

๑๐. ทุติยสหชีวินิสิกฺขาปทวณฺณนา

10. The Commentary on the Second Training Rule concerning a Co-resident

ทสเม เนว วูปกาเสยฺยาติ น คเหตฺวา คจฺเฉยฺย. น วูปกาสาเปยฺยาติ ‘‘อิมํ, อยฺเย, คเหตฺวา คจฺฉาหี’’ติ อญฺญํ น อาณาเปยฺย. ปาจิตฺติยนฺติ ธุเร นิกฺขิตฺตมตฺเต ปาจิตฺติยํ.

In the tenth, 'she should not lead her away' means she should not take her and go. 'She should not have her led away' means she should not command another, saying, 'Venerable lady, take this one and go.' 'A pācittiya offense' means that as soon as the responsibility is laid down, it is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ สหชีวินิยา อวูปกาสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. สติ ปน อนฺตราเย, ปริเยสิตฺวา ทุติยิกํ อลภนฺติยา, คิลานาย[Pg.345], อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. สหชีวินิตา, วูปกาสวูปกาสาปเน ธุรนิกฺเขโป, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สมนุภาสนสทิสานีติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā on the grounds of not leading away a co-resident. However, if there is danger, there is no offense; nor for one who does not find a companion after searching, nor for one who is sick, in calamities, nor for the insane and so forth. Being a co-resident, the laying down of the responsibility in leading away or having her led away, and the absence of a permitted reason—these are the three factors herein. The origins and so forth are the same as for the formal act of admonishment.

ทุติยสหชีวินิสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Second Training Rule concerning a Co-resident is concluded.

คพฺภินีวคฺโค สตฺตโม.

The Chapter on a Pregnant Woman is the seventh.

๘. กุมาริภูตวคฺโค

8. The Chapter on a Maiden

๑-๒-๓. ปฐมกุมาริภูตาทิสิกฺขาปทวณฺณนา

1-2-3. The Commentary on the Training Rules beginning with the First concerning a Maiden.

กุมาริภูตวคฺคสฺส ปฐมทุติยตติยานิ ตีหิ คิหิคตสิกฺขาปเทหิ สทิสาเนว. ยา ปน ตา สพฺพปฐมา ทฺเว มหาสิกฺขมานา, ตา อติกฺกนฺตวีสติวสฺสาติ เวทิตพฺพา. ตา หิ คิหิคตา วา โหนฺตุ, อคิหิคตา วา, สมฺมุติกมฺมาทีสุ ‘‘สิกฺขมานา’’อิจฺเจว วตฺตพฺพา, ‘‘คิหิคตา’’ติ วา ‘‘กุมาริภูตา’’ติ วา น วตฺตพฺพา. คิหิคตาย ทสวสฺสกาเล สิกฺขาสมฺมุตึ ทตฺวา ทฺวาทสวสฺสกาเล อุปสมฺปทา กาตพฺพา, เอกาทสวสฺสกาเล ทตฺวา เตรสวสฺสกาเล กาตพฺพา, ทฺวาทสเตรสจุทฺทสปนฺนรสโสฬสสตฺตรสอฏฺฐารสวสฺสกาเล สิกฺขาสมฺมุตึ ทตฺวา วีสติวสฺสกาเล อุปสมฺปทา กาตพฺพา. อฏฺฐารสวสฺสกาลโต ปฏฺฐาย จ ปนายํ ‘‘คิหิคตา’’ติปิ ‘‘กุมาริภูตา’’ติปิ วตฺตุํ วฏฺฏติ. ยา ปนายํ ‘‘กุมาริภูตา’’ติ วุตฺตา สามเณรี, สา ‘‘คิหิคตา’’ติ น วตฺตพฺพา, ‘‘กุมาริภูตา’’อิจฺเจว วตฺตพฺพา. สิกฺขาสมฺมุติทานวเสน ปน สพฺพาปิ ‘‘สิกฺขมานา’’ติ วตฺตุํ วฏฺฏตีติ.

The first, second, and third training rules of the Kumāribhūta Chapter are indeed similar to the three Gihigata training rules. However, those first two great probationers should be known as having passed twenty years of age. Indeed, whether they are those who have been approached by a man or those who have not, in formal acts and so forth, they should only be called 'probationers'; they should not be called 'gihigatā' or 'kumāribhūtā'. For a gihigatā, the formal consent for training having been given at the age of ten, the higher ordination should be performed at the age of twelve; having been given at eleven, it should be performed at thirteen; the formal consent for training having been given at twelve, thirteen, fourteen, fifteen, sixteen, seventeen, or eighteen years of age, the higher ordination should be performed at the age of twenty. Furthermore, from the age of eighteen onwards, it is proper to call this one 'gihigatā' or 'kumāribhūtā'. However, this female novice who is called 'kumāribhūtā' should not be called 'gihigatā'; she should be called only 'kumāribhūtā'. Yet, by virtue of the giving of the formal consent for training, it is proper to call all of them 'probationers'.

ปฐมกุมาริภูตาทิสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the first and subsequent training rules of the Kumāribhūta chapter is concluded.

๔. อูนทฺวาทสวสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา

4. Commentary on the Training Rule Concerning One Under Twelve Years

จตุตฺเถ อูนทฺวาทสวสฺสาติ อุปสมฺปทาวเสน อปริปุณฺณทฺวาทสวสฺสา. ปาจิตฺติยนฺติ อุปชฺฌายา หุตฺวา วุฏฺฐาเปนฺติยา วุตฺตนเยเนว ทุกฺกฏานิ อนฺตรา, กมฺมวาจาปริโยสาเน ปาจิตฺติยนฺติ.

In the fourth rule, 'under twelve years' means one who has not completed twelve years with respect to higher ordination. 'Pācittiya' means that for a bhikkhunī who, having become a preceptor, ordains another, there are dukkaṭa offenses in the interim, in the way that was stated, and at the conclusion of the formal act, it is a pācittiya offense.

อูนทฺวาทสวสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule Concerning One Under Twelve Years is concluded.

๕. ปริปุณฺณทฺวาทสวสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา

5. Commentary on the Training Rule Concerning One Who Has Completed Twelve Years

ปญฺจเม [Pg.346] สงฺเฆน อสมฺมตาติ ยสฺสา สงฺเฆน ปทภาชเน (ปาจิ. ๑๑๓๒) วุตฺตา วุฏฺฐาปนสมฺมุติ น ทินฺนา. เสสํ อุภยตฺถาปิ มหาสิกฺขมานาสิกฺขาปททฺวยสทิสเมวาติ.

In the fifth rule, 'not consented to by the Saṅgha' means a bhikkhunī to whom the Saṅgha has not given the formal consent for ordination, as stated in the word-analysis. The remainder in both cases is indeed similar to the two Mahāsikkhamānā training rules.

ปริปุณฺณทฺวาทสวสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule Concerning One Who Has Completed Twelve Years is concluded.

๖. ขียนธมฺมสิกฺขาปทวณฺณนา

6. Commentary on the Training Rule Concerning a Resentful Nature

ฉฏฺเฐ อลํ ตาว เต อยฺเย วุฏฺฐาปิเตนาติ วุจฺจมานาติ วุฏฺฐาปนสมฺมุติยา ยาจิตาย สงฺเฆน อุปปริกฺขิปิตฺวา ‘‘ยสฺมา พาลา อพฺยตฺตา จ อลชฺชินี จ โหติ, ตสฺมา อลํ ตาว ตุยฺหํ อุปสมฺปาทิเตนา’’ติ เอวํ นิวารียมานา. ปจฺฉา ขียนธมฺมนฺติ ปจฺฉา อญฺญาสํ พฺยตฺตานํ ลชฺชินีนํ วุฏฺฐาปนสมฺมุตึ ทิยฺยมานํ ทิสฺวา ‘‘อหเมว นูน พาลา’’ติอาทีนิ ภณมานา ยตฺถ กตฺถจิ ขีเยยฺย. ปาจิตฺติยนฺติ เอวํ ขียนธมฺมํ อาปชฺชนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

In the sixth: As for being told, 'Venerable, enough for now with your ordaining,' this refers to one who, when the formal consent for ordination has been requested, is restrained by the Saṅgha in this way after they have investigated, saying, 'Because you are unskilled in the Vinaya training rules, incompetent, and shameless, it is not yet suitable for you to ordain others.' 'Later, because of the nature of disparagement' means that later, seeing the formal consent for ordination being given to other competent and conscientious bhikkhunīs, she might disparage them anywhere, saying things such as, 'Surely, I am the foolish one.' 'Pācittiya' means that for one who falls into such a state of disparagement, there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ จณฺฑกาฬึ อารพฺภ เอวํ ขียนธมฺมํ อาปชฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ปกติยา ฉนฺทาทีนํ วเสน กโรนฺตีนํ ขียนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วุฏฺฐาปนสมฺมุติยา ยาจนํ, อุปปริกฺขิตฺวา น ฉนฺทาทิวเสน ปฏิกฺขิตฺตาย ‘‘สาธู’’ติ ปฏิสฺสโว, ปจฺฉาขียนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทินฺนาทานสทิสานิ, อิทํ ปน ทุกฺขเวทนนฺติ.

This was laid down at Sāvatthī concerning Caṇḍakāḷī, in a case of falling into such a state of disparagement. There is no offense for one who disparages naturally out of desire and so forth, nor for the insane and so forth. The requesting of the formal consent for ordination; the assent with 'Good' by one who was rejected after investigation, but not due to desire and so forth; and subsequent disparagement—these are the three factors here. The arising and so forth are similar to those of taking what is not given, but this is a painful feeling.

ขียนธมฺมสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning the nature of disparagement is concluded.

๗-๘. สิกฺขมานนวุฏฺฐาปนปฐมทุติยสิกฺขาปทวณฺณนา

7-8. Commentary on the first and second training rules concerning not ordaining a probationer.

สตฺตเม สา ปจฺฉาติ สิกฺขมานาย อุปสมฺปทาย ยาจิยมานาย สา ภิกฺขุนี เอวํ วตฺวา ลทฺเธ จีวเร ปจฺฉา อสติ อนฺตราเย ‘‘เนว วุฏฺฐาเปสฺสามิ, น วุฏฺฐาปนาย อุสฺสุกฺกํ กริสฺสามี’’ติ ธุรํ นิกฺขิเปยฺย, ตสฺสา สห ธุรนิกฺเขเปน ปาจิตฺติยนฺติ. อฏฺฐเมปิ เอเสว นโย.

In the seventh: As for 'she later,' this refers to a case where, when a probationer requests ordination, that bhikkhunī, having spoken thus and received a robe, might later, when there is no obstacle, relinquish the responsibility, saying, 'I will not ordain her, nor will I make an effort for her ordination.' For her, a pācittiya offense is incurred simultaneously with relinquishing the responsibility. In the eighth as well, this is the same principle.

อุภยมฺปิ สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ เอเตสุ วตฺถูสุ ปญฺญตฺตํ, ทฺวีสุปิ สติ อนฺตราเย, ปริเยสิตฺวา อลภนฺติยา, คิลานาย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ [Pg.347] อนาปตฺติ. อุภยตฺถ ‘‘เอวาหํ ตํ วุฏฺฐาเปสฺสามี’’ติ ปฏิญฺญา, อากงฺขิตนิปฺผตฺติ, ปจฺฉา ธุรนิกฺเขโป, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ สมนุภาสนสทิสานีติ.

Both were laid down at Sāvatthī concerning Thullanandā in connection with these cases. In both rules, there is no offense if there is an obstacle, for one who searches for a quorum and does not find one, for one who is ill, in calamities, and for the insane and so forth. In both cases, the four factors here are: the promise, 'I will ordain you on this condition'; the accomplishment of what was desired; the subsequent relinquishing of the responsibility; and the absence of an authorized reason. The arising and so forth are similar to those of formal admonition.

สิกฺขมานนวุฏฺฐาปนปฐมทุติยสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the first and second training rules concerning not ordaining a probationer is concluded.

๙. โสกาวาสสิกฺขาปทวณฺณนา

9. Commentary on the Training Rule concerning a 'Sorrow-Dweller'.

นวเม โสกาวาสนฺติ สงฺเกตํ กตฺวา อาคจฺฉมานา ปุริสานํ อนฺโตโสกํ ปเวเสตีติ โสกาวาสา, ตํ โสกาวาสํ. อถ วา ฆรํ วิย ฆรสามิกา อยมฺปิ ปุริสสมาคมํ อลภมานา โสกํ อาวิสติ, อิติ ยํ อาวิสติ, สฺวาสฺสา อาวาโส โหตีติ โสกาวาสา. เตเนวสฺส ปทภาชเน (ปาจิ. ๑๑๖๐) ‘‘โสกาวาสา นาม ปเรสํ ทุกฺขํ อุปฺปาเทติ, โสกํ อาวิสตี’’ติ ทฺวิธา อตฺโถ วุตฺโต. ปาจิตฺติยนฺติ เอวรูปํ วุฏฺฐาเปนฺติยา วุตฺตนเยเนว กมฺมวาจาปริโยสาเน อุปชฺฌายาย ปาจิตฺติยํ.

In the ninth: as for 'sokāvāsā', it refers to one who, having made an appointment and then not going, causes sorrow to enter into men; thus, she is called a 'sokāvāsā'. Alternatively, just as householders enter a house, this one too, not obtaining union with a man, enters into sorrow. Thus, that which she enters becomes her dwelling; thus, she is a 'sokāvāsā'. For that reason, in its word-analysis, the meaning is stated in two ways: 'A sokāvāsā is one who causes suffering for others; she enters into sorrow.' As for 'pācittiya': for a preceptor who raises up one of such a nature, in the way already stated, there is a pācittiya offense at the conclusion of the formal act.

สาวตฺถิยํ ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ เอวรูปํ สิกฺขมานํ วุฏฺฐาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. อชานนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. โสกาวาสตา, ชานนํ, วุฏฺฐาปนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ คพฺภินิวุฏฺฐาปนสทิสาเนวาติ.

At Sāvatthī, it was laid down concerning Thullanandā regarding the case of raising up a probationer of such a nature. For one who does not know, and for the insane and so on, there is no offense. The fact of her being a 'sorrow-dweller', knowing it, and the act of raising her up—these are the three factors here. The origins and so forth are the same as for the training rule on raising up a pregnant woman.

โสกาวาสสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Commentary on the Training Rule concerning a 'Sorrow-Dweller' is concluded.

๑๐. อนนุญฺญาตสิกฺขาปทวณฺณนา

10. Commentary on the Training Rule concerning one not given permission.

ทสเม มาตาปิตูหีติ วิชาตมาตรา จ ชนกปิตรา จ. สามิเกนาติ เยน ปริคฺคหิตา, เตน. อนนุญฺญาตนฺติ อุปสมฺปทตฺถาย อนนุญฺญาตํ. ทฺวิกฺขตฺตุญฺหิ ภิกฺขุนีหิ อาปุจฺฉิตพฺพํ, ปพฺพชฺชากาเล จ อุปสมฺปทากาเล จ, ภิกฺขูนํ ปน สกึ อาปุจฺฉิเตปิ วฏฺฏติ. ตสฺมา ยา อุปสมฺปทากาเล อนาปุจฺฉา อุปสมฺปาเทติ, ตสฺสา วุตฺตนเยเนว ปาจิตฺติยํ.

In the tenth: 'by mother and father' means by the birth mother and the biological father. 'By the husband' means by that husband who has taken her. 'Not given permission' means not given permission for the purpose of higher ordination. Indeed, bhikkhunīs must ask twice: at the time of the going forth and at the time of the higher ordination. For bhikkhus, however, it is allowable even if asked only once. Therefore, for whichever preceptor gives the higher ordination at the time of the higher ordination without having asked, for her there is a pācittiya offense in the way already stated.

สาวตฺถิยํ [Pg.348] ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ อนนุญฺญาตวุฏฺฐาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. อปโลเกตฺวา วุฏฺฐาเปนฺติยา, เตสํ อตฺถิภาวํ อชานนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อนปโลกนํ, อตฺถิภาวชานนํ, วุฏฺฐาปนนฺติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. อนนุญฺญาตสมุฏฺฐานํ, กิริยากิริยํ, โนสญฺญาวิโมกฺขํ, อจิตฺตกํ, ปณฺณตฺติวชฺชํ, กายกมฺมํ, วจีกมฺมํ, ติจิตฺตํ, ติเวทนนฺติ.

It was laid down in Sāvatthī concerning Thullanandā regarding the case of ordaining one who has not been given permission. There is no offense for one who ordains after having asked permission, for one not knowing of their [guardians'] existence, and for the insane and so on. Herein, these are the three factors: not asking permission, knowing of their existence, and ordaining. It arises from what is not permitted; it is both action and non-action; it is not an exemption through perception; it is an offense incurred regardless of intention; it is an offense against a regulation; it is a bodily action and a verbal action; it has three origins in the mind and arises from the three feelings.

อนนุญฺญาตสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning what is not permitted is concluded.

๑๑. ปาริวาสิกสิกฺขาปทวณฺณนา

11. Commentary on the Training Rule Concerning What is Lapsed

เอกาทสเม ปาริวาสิกฉนฺททาเนนาติ ปาริวาสิเยน ฉนฺททาเนน. ตตฺถ จตุพฺพิธํ ปาริวาสิยํ ปริสปาริวาสิยํ รตฺติปาริวาสิยํ ฉนฺทปาริวาสิยํ อชฺฌาสยปาริวาสิยนฺติ.

In the eleventh, 'by the giving of lapsed consent' means by consent that has become lapsed. Herein, what has lapsed is of four kinds: lapsed due to the assembly, lapsed due to the night, lapsed due to consent, and lapsed due to intention.

ตตฺถ ปริสปาริวาสิยํ นาม ภิกฺขู เกนจิเทว กรณีเยน สนฺนิปติตา โหนฺติ, อถ เมโฆ วา อุฏฺฐหติ, อุสฺสารณา วา กรียติ, มนุสฺสา วา อชฺโฌตฺถรนฺตา อาคจฺฉนฺติ, ภิกฺขู ‘‘อโนกาสา มยํ, อญฺญตฺร คจฺฉามา’’ติ ฉนฺทํ อวิสฺสชฺชิตฺวาว อุฏฺฐหนฺติ, อิทํ ปริสปาริวาสิยํ นาม, กิญฺจาปิ ปริสปาริวาสิยํ, ฉนฺทสฺส ปน อวิสฺสฏฺฐตฺตา กมฺมํ กาตุํ วฏฺฏติ.

Herein, 'lapsed due to the assembly' is as follows: monks have gathered for some business, and then a cloud arises, or a dispersal is ordered, or people come crowding in, and the monks, saying, 'We have no space, let us go elsewhere,' get up without having withdrawn their consent. This is called 'lapsed due to the assembly'. Although it is 'lapsed due to the assembly', because the consent has not been withdrawn, it is permissible to perform the formal act.

ปุน ภิกฺขู ‘‘อุโปสถาทีนิ กริสฺสามา’’ติ รตฺตึ สนฺนิปติตฺวา ‘‘ยาว สพฺเพ สนฺนิปตนฺติ, ตาว ธมฺมํ สุณิสฺสามา’’ติ เอกํ อชฺเฌสนฺติ, ตสฺมึ ธมฺมกถํ กเถนฺเตเยว อรุโณ อุคฺคจฺฉติ. สเจ ‘‘จาตุทฺทสิกํ อุโปสถํ กริสฺสามา’’ติ นิสินฺนา, ‘‘ปนฺนรโส’’ติ กาตุํ วฏฺฏติ. สเจ ปนฺนรสิกํ กาตุํ นิสินฺนา, ปาฏิปเท อนุโปสเถ อุโปสถํ กาตุํ น วฏฺฏติ. อญฺญํ ปน สงฺฆกิจฺจํ กาตุํ วฏฺฏติ, อิทํ รตฺติปาริวาสิยํ นาม.

Again, monks gather at night, thinking, 'We will perform the Uposatha and so forth,' and thinking, 'Until all have gathered, we will listen to the Dhamma,' they request one monk to speak. While he is giving the Dhamma talk, dawn breaks. If they had sat down intending to perform the fourteenth-day Uposatha, it is permissible to perform it as the fifteenth. If they had sat down intending to perform the fifteenth-day Uposatha, it is not permissible to perform the Uposatha on the first day of the fortnight, which is not an Uposatha day. It is, however, permissible to perform other formal acts of the Sangha. This is called 'lapsed due to the night'.

ปุน ภิกฺขู ‘‘กิญฺจิเทว อพฺภานาทิสงฺฆกมฺมํ กริสฺสามา’’ติ สนฺนิสินฺนา โหนฺติ, ตตฺเรโก นกฺขตฺตปาฐโก ภิกฺขุ เอวํ วทติ ‘‘อชฺช นกฺขตฺตํ ทารุณํ, มา อิทํ กมฺมํ กโรถา’’ติ. เต ตสฺส วจเนน ฉนฺทํ วิสฺสชฺเชตฺวา ตตฺเถว นิสินฺนา โหนฺติ, อถญฺโญ อาคนฺตฺวา ‘‘นกฺขตฺตํ ปติมาเนนฺตํ, อตฺโถ [Pg.349] พาลํ อุปชฺฌคา (ชา. ๑.๑.๔๙), กึ นกฺขตฺเตน กโรถา’’ติ วทติ, อิทํ ฉนฺทปาริวาสิยญฺเจว อชฺฌาสยปาริวาสิยญฺจ. เอตสฺมึ ปาริวาสิเย ปุน ฉนฺทปาริสุทฺธึ อนาหริตฺวา กมฺมํ กาตุํ น วฏฺฏติ, อิทํ สนฺธาย วุตฺตํ ‘‘ปาริวาสิกฉนฺททาเนนา’’ติ. ปาจิตฺติยนฺติ เอวํ วุฏฺฐาเปนฺติยา วุตฺตนเยเนว กมฺมวาจาปริโยสาเน ปาจิตฺติยํ.

Again, monks are seated together intending, 'We will perform some Sangha act such as reinstatement.' There, a monk who recites astrological texts says, 'Today the constellation is harsh; do not perform this act.' On account of his words, they withdraw their consent and remain seated right there. Then another monk arrives and says, 'Benefit passes by the fool who waits for the constellation. What can a constellation do?' This is both lapsed due to consent and lapsed due to intention. In this case of what is lapsed, it is not allowable to perform the act without again bringing forth the purification of consent. It is with reference to this that it was said, 'by the giving of lapsed consent.' As for the Pācittiya offense: for one who ordains in this way, there is a Pācittiya offense at the conclusion of the formal act, in the manner already stated.

ราชคเห ถุลฺลนนฺทํ อารพฺภ เอวํ วุฏฺฐาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. ฉนฺทํ อวิสฺสชฺเชตฺวาว อวุฏฺฐิตาย ปริสาย วุฏฺฐาเปนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ปาริวาสิกฉนฺททานตา, วุฏฺฐาปนนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ คมฺภินิสิกฺขาปทสทิสาเนวาติ.

It was laid down in Rājagaha concerning Thullanandā in a case of ordaining in this way. There is no offense for one who ordains when the assembly has not withdrawn consent and has not yet risen, nor for the insane and so forth. The giving of lapsed consent and ordaining—these are the two factors here. The origins and so forth are the same as for the training rule concerning a pregnant woman.

ปาริวาสิกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the training rule concerning what is lapsed is concluded.

๑๒. อนุวสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา

12. Commentary on the Anuvassa Training Rule

ทฺวาทสเม อนุวสฺสนฺติ อนุสํวจฺฉรํ. เอวํ วุฏฺฐาเปนฺติยาปิ วุตฺตนเยเนว ปาจิตฺติยํ.

In the twelfth rule, 'anuvassa' means year after year. For one who ordains in this way, there is a Pācittiya offense in the manner already stated.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อนุวสฺสํ วุฏฺฐาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. เอกนฺตริกํ วุฏฺฐาเปนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อนุวสฺสตา, วุฏฺฐาปนนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอกาทสเม วุตฺตนยาเนวาติ.

This rule was established at Sāvatthī concerning several nuns, in connection with ordaining annually. There is no offense for one who ordains with an interval, nor in cases of insanity and so forth. Here, two factors are involved: the annual aspect, and ordaining. The origins and so forth are as explained in the eleventh rule.

อนุวสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the Anuvassa Training Rule is concluded.

๑๓. เอกวสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา

13. Commentary on the One-Year Training Rule

เตรสเม เอกนฺตริกํ เอกํ วุฏฺฐาเปนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เสสํ ทฺวาทสเมน สทิสเมวาติ.

In the thirteenth rule, there is no offense for one who ordains one candidate every other year, nor for the insane and so forth. The rest is just the same as for the twelfth.

เอกวสฺสสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the One-Year Training Rule is concluded.

กุมาริภูตวคฺโค อฏฺฐโม.

The Eighth Chapter: On Maidens.

๙. ฉตฺตุปาหนวคฺโค

9. The Section on Umbrellas and Footwear

๑. ฉตฺตุปาหนสิกฺขาปทวณฺณนา

1. Commentary on the Training Rule on Umbrellas and Footwear

ฉตฺตวคฺคสฺส [Pg.350] ปฐเม ฉตฺตุปาหนนฺติ ปทภาชเน (ปาจิ. ๑๑๗๘-๑๑๘๒) วุตฺตลกฺขณํ ฉตฺตญฺจ อุปาหนาโย จ. ธาเรยฺยาติ ปริโภควเสน มคฺคคมเน เอกปฺปโยเคเนว ทิวสมฺปิ ธาเรนฺติยา เอกา อาปตฺติ. สเจ ปน ตาทิสํ ฐานํ ปตฺวา ฉตฺตมฺปิ อปนาเมตฺวา อุปาหนาปิ โอมุญฺจิตฺวา ปุนปฺปุนํ ธาเรติ, ปโยคคณนาย ปาจิตฺติยํ.

In the first rule of the Umbrella Chapter, 'umbrella and footwear' in the analysis of terms means an umbrella and footwear with the stated characteristics. 'Should carry': for one who carries them by way of using them while traveling on a road, even for a whole day with a single effort, there is one offense. But if, having reached such a place, she removes the umbrella and takes off the footwear and then carries them again and again, there is a pācittiya offense for each effort.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ฉตฺตุปาหนธารณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อคิลานา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, ฉตฺตสฺเสว อุปาหนานํเยว วา ธารเณ ทุกฺกฏํ, อคิลานาย ติกปาจิตฺติยํ, คิลานาย ทฺวิกทุกฺกฏํ. คิลานสญฺญาย ปน, อาราเม อารามูปจาเร ธาเรนฺติยา, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อุภินฺนํ ธารณํ, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

This was laid down at Sāvatthī concerning the group-of-six bhikkhunīs regarding the matter of carrying an umbrella and footwear. The phrase 'when not ill' is an additional ruling here. For carrying only an umbrella or only footwear, it is a dukkaṭa offense. For a bhikkhunī who is not ill, it is a pācittiya of three factors; for one who is ill, it is a dukkaṭa of two factors. However, for one with the perception of being ill, for one who carries them in the monastery or its precincts, in times of distress, and for the insane and so forth, there is no offense. The two factors here are: carrying both, and the absence of a permitted reason. The origination and so forth are similar to the case of goat's wool.

ฉตฺตุปาหนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The commentary on the Training Rule on Umbrellas and Footwear is concluded.

๒. ยานสิกฺขาปทวณฺณนา

2. Commentary on the Training Rule on Vehicles

ทุติเย ยาเนนาติ วยฺหาทินา. เอตฺถาปิ โอโรหิตฺวา ปุนปฺปุนํ อภิรุหนฺติยา ปโยคคณนาย ปาจิตฺติยํ. อนาปตฺติยํ ‘‘อาราเม อารามูปจาเร’’ติ นตฺถิ, เสสํ ปฐเม วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

In the second (rule), 'by vehicle' means by a palanquin and so forth. Here too, if she gets down and repeatedly gets back on, there is a pācittiya offense for each effort. In the (section on) no offense, the phrase 'within the monastery or its precincts' is not present; the rest should be understood in the same way as explained in the first (rule).

ยานสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Vehicles is concluded.

๓. สงฺฆาณิสิกฺขาปทวณฺณนา

3. Explanation of the Training Rule on the Saṅghāṇi

ตติเย สงฺฆาณินฺติ ยํกิญฺจิ กฏูปคํ. ธาเรยฺยาติ กฏิยํ ปฏิมุญฺเจยฺย. เอตฺถาปิ โอมุญฺจิตฺวา โอมุญฺจิตฺวา ธาเรนฺติยา ปโยคคณนาย ปาจิตฺติยํ.

In the third (rule), 'saṅghāṇi' means any kind of waist ornament. 'Should wear' means she should put it on at the waist. Here too, for one who repeatedly takes it off and puts it on, there is a pācittiya offense for each effort.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ สงฺฆาณึ ธารณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. อาพาธปจฺจยา กฏิสุตฺตํ ธาเรนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เสสํ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพํ, อิทํ ปน อกุสลจิตฺตนฺติ.

(This) was laid down regarding the matter of wearing a saṅghāṇi. There is no offense for one wearing a waist-string due to illness, nor for the insane and so forth. The rest should be understood in the same way as has been stated.

สงฺฆาณิสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on the Saṅghāṇi is concluded.

๔. อิตฺถาลงฺการสิกฺขาปทวณฺณนา

4. Explanation of the Training Rule on Female Adornment

จตุตฺเถ [Pg.351] อิตฺถาลงฺการนฺติ สีสูปคาทีสุ อญฺญตรํ ยํกิญฺจิ ปิฬนฺธนํ. อิธ ตสฺส ตสฺส วเสน วตฺถุคณนาย อาปตฺติ เวทิตพฺพา.

In the fourth (rule), 'female adornment' means any unspecified ornament among those placed on the head and so forth. Here, the offense should be understood by the counting of items, according to each particular ornament.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อิตฺถาลงฺการํ ธารณวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, อาพาธปจฺจยา กิญฺจิเทว ธาเรนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เสสํ วุตฺตสทิสเมวาติ.

(This) was laid down at Sāvatthī concerning the group-of-six bhikkhunīs regarding the matter of wearing female adornments. There is no offense for one wearing some kind of ornament due to illness, nor for the insane and so forth. The rest is just as was stated.

อิตฺถาลงฺการสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Female Adornment is concluded.

๕. คนฺธวณฺณกสิกฺขาปทวณฺณนา

5. Explanation of the Training Rule on Perfume and Cosmetics

ปญฺจเม คนฺธวณฺณเกนาติ เยนเกนจิ คนฺเธน จ วณฺณเกน จ. อิธ คนฺธาทิโยชนโต ปฏฺฐาย ปุพฺพปโยเค ทุกฺกฏํ, นหานปริโยสาเน ปาจิตฺติยํ. อาพาธปจฺจยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. เสสํ จตุตฺถสทิสเมวาติ.

In the fifth (rule), 'with perfume and cosmetics' means with any kind of perfume and cosmetic. Here, beginning from the mixing of the perfume and so forth, there is a dukkaṭa offense in the preliminary effort; at the conclusion of bathing, there is a pācittiya offense. There is no offense due to illness, nor for the insane and so forth. The rest is just like the fourth.

คนฺธวณฺณกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Perfume and Cosmetics is concluded.

๖. วาสิตกสิกฺขาปทวณฺณนา

6. Explanation of the Training Rule on Perfumed Substances

ฉฏฺเฐ วาสิตเกนาติ คนฺธวาสิตเกน. ปิญฺญาเกนาติ ติลปิฏฺเฐน. เสสํ ปญฺจมสทิสเมวาติ.

In the sixth (rule), 'with a perfumed substance' means perfumed with fragrance. 'With paste' means with sesame powder. The rest is just like the fifth.

วาสิตกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Perfumed Substances is concluded.

๗. ภิกฺขุนิอุมฺมทฺทาปนสิกฺขาปทวณฺณนา

7. Explanation of the Training Rule on Causing a Bhikkhunī to be Rubbed

สตฺตเม อุมฺมทฺทาเปยฺยาติ อุพฺพฏฺฏาเปยฺย. ปริมทฺทาเปยฺยาติ สมฺพาหาเปยฺย. เอตฺถ จ หตฺถํ อมุญฺจิตฺวา อุพฺพฏฺฏเน เอกาว อาปตฺติ, โมเจตฺวา โมเจตฺวา อุพฺพฏฺฏเน ปโยคคณนาย อาปตฺติโย. สมฺพาหเนปิ เอเสว นโย.

In the seventh (rule), 'should cause to be rubbed' means to cause to be scrubbed. 'Should cause to be massaged' means to cause to be kneaded. And here, in rubbing without releasing the hand, there is only one offense; in rubbing while repeatedly releasing the hand, there are offenses according to the count of efforts. In kneading as well, this is the same method.

สาวตฺถิยํ [Pg.352] สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ ภิกฺขุนิยา อุมฺมทฺทาปนปริมทฺทาปนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, คิลานาย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อิธ มคฺคคมนปริสฺสโมปิ เคลญฺญํ, โจรภยาทีหิ สรีรกมฺปนาทโยปิ อาปทา. เสสํ จตุตฺเถ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพนฺติ.

(This) was laid down at Sāvatthī concerning many bhikkhunīs regarding the matter of causing a bhikkhunī to be rubbed and massaged. There is no offense for one who is ill, in calamities, nor for the insane and so forth. Here, fatigue from journeying on a road is also (considered) illness, and due to fear of thieves and so forth, trembling of the body and so forth are also (considered) calamities. The rest should be understood according to the method stated in the fourth.

ภิกฺขุนิอุมฺมทฺทาปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Training Rule on Causing a Bhikkhunī to be Rubbed is concluded.

๘-๙-๑๐. สิกฺขมานอุมฺมทฺทาปนาทิสิกฺขาปทวณฺณนา

8-9-10. Explanation of the Training Rules on Causing a Probationer to be Rubbed, and so forth

อฏฺฐมนวมทสเมสุปิ สิกฺขมานาย สามเณริยา คิหินิยาติ เอตฺตกเมว นานํ. เสสํ สตฺตมสทิสเมวาติ.

In the eighth, ninth, and tenth (rules) as well, only this much—'a female probationer', 'a female novice', 'a laywoman'—is the difference. The rest is just like the seventh.

สิกฺขมานอุมฺมทฺทาปนาทิสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on causing a probationer to be rubbed, etc., is concluded.

๑๑. อนาปุจฺฉาสิกฺขาปทวณฺณนา

11. The Explanation of the Training Rule on Not Asking Permission

เอกาทสเม ภิกฺขุสฺส ปุรโตติ น อภิมุขเมวาติ อตฺโถ, อิทํ ปน อุปจารํ สนฺธาย กถิตนฺติ เวทิตพฺพํ. ตสฺมา ภิกฺขุสฺส อุปจาเร อนฺตมโส ฉมายปิ ‘‘นิสีทามิ, อยฺยา’’ติ อนาปุจฺฉิตฺวา นิสีทนฺติยา ปาจิตฺติยํ.

In the eleventh (rule), `bhikkhussa purato` does not mean 'directly in front'; this, however, should be understood as having been said in reference to the vicinity. Therefore, for a bhikkhunī sitting down even on the ground in a bhikkhu's vicinity without asking, “Venerable, I will sit down,” there is a pācittiya offense.

สาวตฺถิยํ สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อนาปุจฺฉา นิสีทนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ติกปาจิตฺติยํ, อาปุจฺฉิเต ทฺวิกทุกฺกฏํ. ตสฺมึ อาปุจฺฉิตสญฺญาย, คิลานาย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ภิกฺขุสฺส อนาปุจฺฉา, อุปจาเร นิสชฺชา, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ กถินสทิสานิ, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

This was laid down in Sāvatthī concerning several bhikkhunīs, regarding the matter of sitting down without asking permission. It is a pācittiya with three factors; if one has asked, it is a dukkaṭa with two factors. There is no offense for one with the perception of having asked, for one who is ill, in emergencies, and for the insane and so forth. The three factors here are: not asking the bhikkhu, sitting in the vicinity, and the absence of a permitted reason. The origination and so forth are similar to the Kathina [rules]. This, however, is a matter of action and non-action.

อนาปุจฺฉาสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on not asking permission is concluded.

๑๒. ปญฺหาปุจฺฉนสิกฺขาปทวณฺณนา

12. The Explanation of the Training Rule on Asking Questions

ทฺวาทสเม อโนกาสกตนฺติ ‘‘อสุกสฺมึ นาม ฐาเน ปุจฺฉามี’’ติ เอวํ อกตโอกาสํ, ตสฺมา สุตฺตนฺเต โอกาสํ การาเปตฺวา วินยํ วา อภิธมฺมํ วา ปุจฺฉนฺติยา ปาจิตฺติยํ. เสเสสุปิ เอเสว นโย, สพฺพโส อการิเต ปน วตฺตพฺพเมว นตฺถิ.

In the twelfth (rule), `anokāsakataṃ` means not having obtained permission by stating, “I wish to ask about such-and-such a passage.” Therefore, for a bhikkhunī who, having obtained permission regarding the Suttanta, then asks about the Vinaya or the Abhidhamma, there is a pācittiya offense. The same principle applies in the remaining cases. However, if no permission is obtained at all, there is nothing further to be said.

สาวตฺถิยํ [Pg.353] สมฺพหุลา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ อโนกาสกตํ ภิกฺขุํ ปญฺหํ ปุจฺฉนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. ตตฺถ ตตฺถ โอกาสํ การาเปตฺวา ปุจฺฉนฺติยา, อโนทิสฺส โอกาสํ การาเปตฺวา ยตฺถ กตฺถจิ ปุจฺฉนฺติยา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. ภิกฺขุสฺส อโนกาสการาปนํ, ปญฺหํ ปุจฺฉนนฺติ อิมาเนตฺถ ทฺเว องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ ปทโสธมฺมสทิสานิ, อิทํ ปน กิริยากิริยนฺติ.

This was laid down at Sāvatthī concerning many bhikkhunīs, regarding the case of asking a bhikkhu a question without having obtained permission. There is no offense for one who asks after having obtained permission for each specific instance, for one who asks about any passage after having obtained unspecified permission, and for the insane and so forth. The two factors here are: not obtaining permission from the bhikkhu, and asking the question. The origination and so forth are similar to the Padasodhamma [rule]. This, however, is a matter of action and non-action.

ปญฺหาปุจฺฉนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The Explanation of the Training Rule on Asking Questions is concluded.

๑๓. อสํกจฺจิกสิกฺขาปทวณฺณนา

13. The Explanation of the Training Rule on Not Wearing a Breast-band

เตรสเม อสํกจฺจิกาติ อธกฺขกอุพฺภนาภิมณฺฑลสงฺขาตสฺส สรีรสฺส ปฏิจฺฉาทนตฺถํ อนุญฺญาตสํกจฺจิกวิรหิตา. คามํ ปวิเสยฺยาติ เอตฺถ ปริกฺขิตฺตสฺส คามสฺส ปริกฺเขปํ, อปริกฺขิตฺตสฺส อุปจารํ อติกฺกมนฺติยา วา โอกฺกมนฺติยา วา ปฐมปาเท ทุกฺกฏํ, ทุติเย ปาจิตฺติยํ.

In the thirteenth (rule), `asaṃkaccikā` (without a breast-band) means being devoid of the permitted breast-band for the purpose of covering the body, which is defined as the area below the two collarbones and above the navel-circle. Herein, in 'should enter a village': for a bhikkhunī who is transgressing the enclosure of an enclosed village or entering the vicinity of an unenclosed one, there is an offense of dukkaṭa with the first foot, and an offense of pācittiya with the second.

สาวตฺถิยํ อญฺญตรํ ภิกฺขุนึ อารพฺภ อสํกจฺจิกาย คามํ ปวิสนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ. ยสฺสา ปน สํกจฺจิกจีวรํ อจฺฉินฺนํ วา นฏฺฐํ วา, ตสฺสา, คิลานาย, อาปทาสุ, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. อสํกจฺจิกตา, วุตฺตปริจฺเฉทาติกฺกโม, อนุญฺญาตการณาภาโวติ อิมาเนตฺถ ตีณิ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ เอฬกโลมสทิสานีติ.

This [rule] was laid down at Sāvatthī concerning a certain bhikkhunī, regarding the case of entering a village without a breast-band. However, for one whose breast-band robe has been snatched away or lost, for one who is sick, in calamities, and for the insane and so forth, there is no offense. Herein, these are the three factors: the state of being without a breast-band, the transgression of the stated limit, and the absence of a permitted reason. The origination and so forth are similar to the Eḷakaloma Sikkhāpada.

อสํกจฺจิกสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on being without a breast-band is concluded.

ฉตฺตุปาหนวคฺโค นวโม.

The ninth chapter: on umbrellas and footwear.

๑๐…เป…๑๖. มุสาวาทาทิวคฺโค

10... (and so on)... 16. The chapter on false speech and so forth.

มุสาวาทาทิสิกฺขาปทวณฺณนา

The explanation of the training rules on false speech and so forth.

อิโต ปเรสุ มุสาวาทวคฺคาทีสุ สตฺตสุ วคฺเคสุ ภิกฺขุปาติโมกฺขวณฺณนายํ วุตฺตนเยเนว วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพติ.

Hereafter, in the seven chapters beginning with the chapter on false speech, the legal decision should be understood only by the method stated in the explanation of the Bhikkhu Pātimokkha.

โสฬสมวคฺโค.

The sixteenth chapter.

อุทฺทิฏฺฐา [Pg.354] โข อยฺยาโย ฉสฏฺฐิสตา ปาจิตฺติยา ธมฺมาติ ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตา สาธารณา สตฺตติ, อสาธารณา ฉนฺนวุตีติ เอวํ ฉสฏฺฐิสตา. เสสํ สพฺพตฺถ อุตฺตานเมวาติ.

‘Venerable ones, the one hundred and sixty-six Pācittiya rules have been recited.’ Thus: seventy are common, laid down concerning bhikkhus, and ninety-six are not common; in this way, there are one hundred and sixty-six. The remainder everywhere is self-evident.

กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

In the Kaṅkhāvitaraṇī, the explanation of the Pātimokkha,

ภิกฺขุนิปาติโมกฺเข

in the Bhikkhunī Pātimokkha,

สุทฺธปาจิตฺติยวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

the explanation of the simple Pācittiyas is concluded.

ตตฺรายํ สงฺเขปโต อสาธารณสิกฺขาปเทสุ สมุฏฺฐานวินิจฺฉโย – คิรคฺคสมชฺชา จิตฺตาคารสิกฺขาปทํ สงฺฆาณี อิตฺถาลงฺกาโร คนฺธวณฺณโก วาสิตกปิญฺญาโก ภิกฺขุนิอาทีหิ อุมฺมทฺทนปริมทฺทนาติ อิมานิ ทส สิกฺขาปทานิ อจิตฺตกานิ โลกวชฺชานิ อกุสลจิตฺตานิ. อยํ ปเนตฺถ อธิปฺปาโย, วินาปิ จิตฺเตน อาปชฺชิตพฺพตฺตา อจิตฺตกานิ, จิตฺเต ปน สติ อกุสเลเนว อาปชฺชิตพฺพตฺตา โลกวชฺชานิ เจว อกุสลจิตฺตานิ จาติ. อวเสสานิ สจิตฺตกานิ ปณฺณตฺติวชฺชาเนว. โจริวุฏฺฐาปนํ คามนฺตรํ อารามสิกฺขาปทํ คพฺภินิวคฺเค อาทิโต ปฏฺฐาย สตฺต, กุมาริภูตวคฺเค อาทิโต ปฏฺฐาย ปญฺจ ปุริสาทิสํสฏฺฐํ ปาริวาสิกฉนฺททานํ อนุวสฺสวุฏฺฐาปนํ เอกนฺตริกวุฏฺฐาปนนฺติ อิมานิ เอกูนวีสติ สิกฺขาปทานิ สจิตฺตกานิ ปณฺณตฺติวชฺชานิ. อวเสสานิ สจิตฺตกานิ โลกวชฺชาเนวาติ.

Herein, in brief, is the analysis of the origins of the training rules not held in common: These ten training rules—the Giraggasamajjā, the Cittāgāra, the Saṅghāṇī, the Itthālaṅkāra, the Gandhavanṇaka, the Vāsitakapiññāka, and the Ummaddanaparimaddanā with a bhikkhunī, etc.—are without intention, worldly offenses, and of unwholesome mind. Herein, this is the intention: because they are to be fallen into even without intention, they are 'without intention'; but when there is intention, because they are to be fallen into only with an unwholesome mind, they are both worldly offenses and of unwholesome mind. The remaining are with intention and are offenses by stipulation only. These nineteen training rules—the Corivuṭṭhāpana, the Gāmantara, the Ārāma, seven from the beginning of the chapter on pregnant women, five from the beginning of the chapter on maidens, the Purisādisaṃsaṭṭha, the Pārivāsikachandadāna, the Anuvassavuṭṭhāpana, and the Ekantarikavuṭṭhāpana—are with intention and are offenses by stipulation. The remaining are with intention and are worldly offenses only.

ปาฏิเทสนียกณฺโฑ

The Pāṭidesanīya Chapter.

๑. สปฺปิวิญฺญาปนสิกฺขาปทวณฺณนา

1. Explanation of the Training Rule on Requesting Ghee.

ปาฏิเทสนีเยสุ [Pg.355] ปฐเม สปฺปินฺติ ปุพฺเพ วุตฺตวินิจฺฉยํ ปาฬิอาคตํ (ปาจิ. ๑๒๓๐) โคสปฺปิอาทิเมว. วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺเชยฺยาติ เอตฺถ ‘‘วิญฺญตฺติยา ปฏิลทฺธํ ภุญฺชิสฺสามี’’ติ คหเณ ทุกฺกฏํ, คหิตสฺส อชฺโฌหาเร อชฺโฌหาเร ปาฏิเทสนียํ.

In the first of the Pāṭidesanīya rules, concerning ghee—ghee and the like, as in the previously stated determination found in the Pāli (Pāc. 1230). As for “having requested, she may eat,” herein, if one takes it thinking, “I will eat what is obtained through a request,” it is an offense of wrong-doing (dukkaṭa). For each mouthful of what has been taken and consumed, there is a Pāṭidesanīya offense.

สาวตฺถิยํ ฉพฺพคฺคิยา ภิกฺขุนิโย อารพฺภ สปฺปึ วิญฺญาเปตฺวา ภุญฺชนวตฺถุสฺมึ ปญฺญตฺตํ, ‘‘อคิลานา’’ติ อยเมตฺถ อนุปญฺญตฺติ, ติกปาฏิเทสนียํ, คิลานาย ทฺวิกทุกฺกฏํ. ยา ปน คิลานา คิลานสญฺญา, คิลานกาเล วา วิญฺญาเปตฺวา ปจฺฉา อคิลานา หุตฺวา ภุญฺชติ, คิลานาย วา เสสกํ, ญาตกปฺปวาริตฏฺฐานโต วา วิญฺญตฺตํ, อญฺญสฺส วา อตฺถาย, อตฺตโน วา ธเนน คหิตํ ภุญฺชติ, ตสฺสา, อุมฺมตฺติกาทีนญฺจ อนาปตฺติ. วุตฺตลกฺขณสปฺปิตา, อนุญฺญาตการณาภาโว, วิญฺญตฺติ, อชฺโฌหาโรติ อิมาเนตฺถ จตฺตาริ องฺคานิ. สมุฏฺฐานาทีนิ อทฺธานสทิสานีติ.

It was laid down concerning the group-of-six bhikkhunīs at Sāvatthī in the matter of requesting and consuming ghee. The phrase ‘for one who is not ill’ is the supplementary ruling here. It is a threefold Pāṭidesanīya. For an ill bhikkhunī, it is a twofold dukkaṭa. But for whichever bhikkhunī is ill and has the perception of being ill; or having requested it during the time of illness, afterwards consumes it having become not ill; or consumes the remainder of an ill bhikkhunī; or consumes what was requested from the place of relatives or those who have invited; or for the benefit of another; or consumes what was acquired with her own allowable wealth—for her, and for the insane, and so forth, there is no offense. The state of being ghee with the stated characteristics, the absence of a permitted reason, the request, and the swallowing—these are the four factors here. The origins, and so forth, are similar to the Addhāna training rule.

สปฺปิวิญฺญาปนสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on requesting ghee is concluded.

๒. เตลวิญฺญาปนาทิสิกฺขาปทวณฺณนา

2. The explanation of the training rule on requesting oil, and so forth.

ทุติยาทีสุปิ เตลาทีนิ ปุพฺเพ วุตฺตวินิจฺฉยานิ ปาฬิยํ (ปาจิ. ๑๒๓๖) อาคตาเนว, ปาฬิยํ อนาคเตสุ ปน อฏฺฐสุปิ ทุกฺกฏเมว. เสสํ สพฺพตฺถ ปฐเม วุตฺตสทิสเมวาติ.

Also in the second training rule, and so forth, oil and so forth have the decisions that were previously stated and have come directly in the Pāli. However, in the case of the eight items that have not come directly in the Pāli, it is only a dukkaṭa offense. In all training rules, the remainder is just similar to what was stated in the first.

เตลวิญฺญาปนาทิสิกฺขาปทวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the training rule on requesting oil, and so forth, is concluded.

กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

In the Kaṅkhāvitaraṇī, the explanation of the Pātimokkha.

ภิกฺขุนิปาติโมกฺเข

In the Bhikkhunīpātimokkha.

ปาฏิเทสนียวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Pāṭidesanīya is concluded.

๑. ปริมณฺฑลาทิสิกฺขาปทวณฺณนา

1. The explanation of the training rule on being well-rounded, and so forth.

อิโต [Pg.356] ปรํ ปน เสขิยานิ เจว อธิกรณสมถา จ สพฺพปการโต ภิกฺขุปาติโมกฺขวณฺณนายํ วุตฺตนเยเนว เวทิตพฺพาติ.

However, after this, the Sekhiya training rules and the Adhikaraṇasamathas should be known in all aspects only by the method stated in the explanation of the Bhikkhupātimokkha.

กงฺขาวิตรณิยา ปาติโมกฺขวณฺณนาย

In the explanation of the Pātimokkha named Kaṅkhāvitaraṇī.

ภิกฺขุนิปาติโมกฺขวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

The explanation of the Bhikkhunīpātimokkha is concluded.

นิคมนกถา

Concluding Words.

เอตฺตาวตา จ –

By this much:

วณฺณนํ ปาติโมกฺขสฺส, โสณตฺเถเรน ยาจิโต;

วินเย ชาตกงฺขานํ, กงฺขาวิตรณตฺถิโก.

Requested by the Elder Soṇa, desiring to dispel the doubt of those in whom doubt has arisen in the Vinaya,

อารภึ ยมหํ สพฺพํ, สีหฬฏฺฐกถานยํ;

มหาวิหารวาสีนํ, วาจนามคฺคนิสฺสิตํ.

I undertook this explanation of the Pātimokkha, relying on the entire method of the Sinhalese commentary, based on the recitation tradition of the residents of the Mahāvihāra.

นิสฺสาย สา อยํ นิฏฺฐํ, คตา อาทาย สพฺพโส;

สพฺพํ อฏฺฐกถาสารํ, ปาฬิยตฺถญฺจ เกวลํ.

This commentary has reached completion, having taken in all ways the entire essence of the commentaries and the entire meaning of the Pāli.

น เหตฺถ ตํ ปทํ อตฺถิ, ยํ วิรุชฺเฌยฺย ปาฬิยา;

มหาวิหารวาสีนํ, โปราณฏฺฐกถาหิ วา.

Herein there is not that word which would contradict the Pāli or the ancient commentaries of the residents of the Mahāvihāra.

ยสฺมา ตสฺมา อกตฺวาว, เอตฺถ กงฺขํ หิเตสินา;

สิกฺขิตพฺพาว สกฺกจฺจํ, กงฺขาวิตรณี อยํ.

Therefore, by one who seeks his own welfare, this Dispeller of Doubt should indeed be studied respectfully, without entertaining any doubt herein.

ยถา จ นิฏฺฐํ สมฺปตฺตา, กงฺขาวิตรณี อยํ;

ทฺวาวีสติ ภาณวารปอมาณาย ปาฬิยา.

And just as this Kaṅkhāvitaraṇī, with the Pāli text of the measure of twenty-two recitation sections, has reached completion,

เอวํ อนนฺตราเยน, นิฏฺฐํ กลฺยาณนิสฺสิตา;

อจิรํ สพฺพสตฺตานํ, ยนฺตุ สพฺเพ มโนรถาติ.

So too, may all the aspirations of all beings, which are based on the wholesome, quickly reach completion without any obstacle.

ปรมวิสุทฺธสทฺธาพุทฺธิวีริยปฺปฏิมณฺฑิเตน [Pg.357] สีลาจารชฺชวมทฺทวาทิคุณสมุทยสมุทิเตน สกสมยสมยนฺตรคหนชฺโฌคาหณสมตฺเถน ปญฺญาเวยฺยตฺติยสมนฺนาคเตน ติปิฏกปริยตฺติปฺปเภเท สาฏฺฐกเถ สตฺถุสาสเน อปฺปฏิหตญาณปฺปภาเวน มหาเวยฺยากรเณน กรณสมฺปตฺติชนิตสุวินิคฺคตมธอุโรทารวจนลาวณฺณยุตฺเตน ยุตฺตมุตฺตวาทินา วาทีวเรน มหากวินา ปภินฺนปฏิสมฺภิทาปริวาเร ฉฬภิญฺญาทิปฺปเภทคุณปฺปฏิมณฺฑิเต อุตฺตริมนุสฺสธมฺเม สุปฺปติฏฺฐิตพุทฺธีนํ เถรวํสปฺปทีปานํ เถรานํ มหาวิหารวาสีนํ วํสาลงฺการภูเตน วิปุลวิสุทฺธพุทฺธินา พุทฺธโฆโสติ ครูหิ คหิตนามเธยฺเยน เถเรน กตา อยํ กงฺขาวิตรณี นาม ปาติโมกฺขวณฺณนา –

This explanation of the Pātimokkha, named the Kaṅkhāvitaraṇī, was composed by the Elder whose name, 'Buddhaghosa,' was given by his venerable teachers; who was adorned with supremely pure faith, wisdom, and energy; endowed with a collection of virtues such as virtuous conduct, rectitude, and gentleness; capable of plunging into the thickets of his own doctrine and the doctrines of others; possessed of keenness of wisdom; with unobstructed power of knowledge in the Teacher's Dispensation, with its divisions of the Tipiṭaka scriptures together with their commentaries; a great grammarian; endowed with the charm of sweet and noble words, easily articulated, born from the perfection of the organs of speech; a speaker of what is appropriate and welcome; a supreme debater; a great poet; who became an ornament to the lineage of the Elders residing in the Mahāvihāra—those lamps unto the lineage of the Theras whose wisdom was well-established in the superior human states, which are adorned with virtues of various kinds such as the six super-knowledges and have the analytical knowledges as their retinue—and who was of vast and pure wisdom.

ตาว ติฏฺฐตุ โลกสฺมึ, โลกนิตฺถรเณสินํ;

ทสฺเสนฺตี กุลปุตฺตานํ, นยํ สีลวิสุทฺธิยา.

For that long may it remain in the world, showing to noble sons who seek to escape from the world the method for the purification of virtue.

ยาว ‘‘พุทฺโธ’’ติ นามมฺปิ, สุทฺธจิตฺตสฺส ตาทิโน;

โลกมฺหิ โลกเชฏฺฐสฺส, ปวตฺตติ มเหสิโนติ.

So long as even the name 'Buddha'—of the Great Sage, the pure-minded, the steadfast, the chief in the world—persists in this world,

กงฺขาวิตรณี-อฏฺฐกถา นิฏฺฐิตา.

The Kaṅkhāvitaraṇī Commentary is concluded.